Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 14 grudnia 2004 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie karty charakterystyki substancji niebezpiecznej i preparatu niebezpiecznego
Statutory Text (4 Articles)
§ 1. W rozporzàdzeniu Ministra Zdrowia z dnia 3 lipca 2002 r. w sprawie karty charakterystyki substancji niebezpiecznej i preparatu niebezpiecznego (Dz. U. Nr 140,
poz. 1171) wprowadza si´ nast´pujàce zmiany
1) w § 2 dotychczasowà treÊç oznacza si´ jako ust. 1
i dodaje si´ ust. 2 i 3 w brzmieniu
„2. Karty charakterystyki dostarczane odbiorcy majàcemu siedzib´ na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej sporzàdza si´ w j´zyku polskim.
3. W przypadku dostarczania karty charakterysty-
ki odbiorcy majàcemu siedzib´ na terytorium
innych paƒstw cz∏onkowskich Unii Europejskiej
oraz terytorium Islandii, Liechtensteinu i Norwegii w kartach charakterystyki uwzgl´dnia si´,
na ˝yczenie odbiorcy, wymagania przepisów
krajowych obowiàzujàcych w tym paƒstwie.”;
2) za∏àcznik do rozporzàdzenia otrzymuje brzmienie
okreÊlone w za∏àczniku do niniejszego rozporzàdzenia.
§ 2. Karty charakterystyki sporzàdzone na podstawie dotychczasowych przepisów i dostarczone odbiorcom na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej zachowujà wa˝noÊç do czasu ich aktualizacji.
§ 3. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie
14 dni od dnia og∏oszenia.
Minister Zdrowia: M. Balicki
———————
1) Minister Zdrowia kieruje dzia∏em administracji rzàdowej — zdrowie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporzàdzenia Prezesa Rady
Ministrów z dnia 11 czerwca 2004 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Zdrowia (Dz. U. Nr 134, poz. 1439).
2) Niniejsze rozporzàdzenie dokonuje w zakresie swojej regulacji wdro˝enia nast´pujàcych dyrektyw Wspólnot Europejskich
1) dyrektywy 91/155/EWG z dnia 5 marca 1991 r. okreÊlajàcej i ustanawiajàcej szczegó∏owe uzgodnienia dotyczàce systemu szczególnych informacji o preparatach niebezpiecznych w zwiàzku z wykonaniem art. 10 dyrektywy 88/379/EWG
(Dz. Urz. WE L 76 z 22.03.1991),
2) dyrektywy 93/112/WE z dnia 10 grudnia 1993 r. zmieniajàcej dyrektyw´ 91/155/EWG okreÊlajàcà i ustanawiajàcà szczegó∏owe uzgodnienia dotyczàce systemu szczególnych informacji o preparatach niebezpiecznych w zwiàzku z wykonaniem art. 10 dyrektywy 88/379/EWG (Dz. Urz. WE L 314 z 16.12.1993),
3) dyrektywy 2001/58/WE z dnia 27 lipca 2001 r. zmieniajàcej po raz drugi dyrektyw´ 91/155/EWG okreÊlajàcà i ustanawiajàcà szczegó∏owe uzgodnienia dotyczàce systemu szczególnych informacji o preparatach niebezpiecznych w zwiàzku
z wykonaniem art. 14 dyrektywy 99/45/WE oraz odnoszàcej si´ do substancji niebezpiecznych w zwiàzku z wykonaniem
art. 27 dyrektywy 67/548/EWG (karty charakterystyki) (Dz. Urz. WE L 212 z 07.08.2001).
3) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2001 r. Nr 100, poz. 1085, Nr 123, poz. 1350 i Nr 125, poz. 1367,
z 2002 r. Nr 135, poz. 1145 i Nr 142, poz. 1187, z 2003 r. Nr 189, poz. 1852 oraz z 2004 r. Nr 96, poz. 959 i Nr 121, poz. 1263.
Za∏àcznik do rozporzàdzenia Ministra Zdrowia
z dnia 14 grudnia 2004 r. (poz. 8)
WZÓR KARTY CHARAKTERYSTYKI ORAZ SPOSÓB JEJ SPORZÑDZANIA
I. Wzór karty charakterystyki
1. Identyfikacja substancji/preparatu*
Identyfikacja producenta, importera lub dystrybutora*
........................................................................................................................................................................................
2. Sk∏ad i informacja o sk∏adnikach
........................................................................................................................................................................................
3. Identyfikacja zagro˝eƒ
........................................................................................................................................................................................
4. Pierwsza pomoc
........................................................................................................................................................................................
5. Post´powanie w przypadku po˝aru
........................................................................................................................................................................................
6. Post´powanie w przypadku niezamierzonego uwolnienia do Êrodowiska
........................................................................................................................................................................................
7. Post´powanie z substancjà/preparatem* i jej/jego* magazynowanie
........................................................................................................................................................................................
8. Kontrola nara˝enia i Êrodki ochrony indywidualnej
........................................................................................................................................................................................
9. W∏aÊciwoÊci fizykochemiczne
........................................................................................................................................................................................
10. StabilnoÊç i reaktywnoÊç
........................................................................................................................................................................................
11. Informacje toksykologiczne
........................................................................................................................................................................................
12. Informacje ekologiczne
........................................................................................................................................................................................
13. Post´powanie z odpadami
........................................................................................................................................................................................
14. Informacje o transporcie
........................................................................................................................................................................................
15. Informacje dotyczàce przepisów prawnych
........................................................................................................................................................................................
16. Inne informacje
........................................................................................................................................................................................
* Niepotrzebne skreÊliç.
II. Sposób sporzàdzania karty charakterystyki
Poz. 8
4. Telefon alarmowy
Karta charakterystyki jest opracowywana przez
osoby, które posiadajà odpowiednie kwalifikacje.
Poza wy˝ej wymienionymi informacjami podaje
si´ numer telefonu alarmowego.
Informacje w karcie charakterystyki obejmujà ka˝de zagro˝enie, w szczególnoÊci wyró˝nia si´ przypadki, gdy osoba sporzàdzajàca kart´ charakterystyki nie
posiada pewnych informacji, oraz przypadki, gdy istniejà negatywne wyniki badaƒ.
2. Sk∏ad i informacja o sk∏adnikach
Niezamieszczenie wymaganej informacji jest mo˝liwe w przypadkach, gdy informacja na ten temat nie
jest potrzebna.
1) z uwagi na tajemnic´ handlowà lub dotyczàcà procesu produkcji nie jest konieczne podanie pe∏nego
sk∏adu preparatu (to˝samoÊci substancji i ich st´˝eƒ); jednak umieszczenie ogólne opisu tych
sk∏adników i ich st´˝eƒ jest wskazane;
Z uwagi na szeroki zakres w∏aÊciwoÊci substancji
i preparatów, w niektórych przypadkach niezb´dne
mo˝e okazaç si´ zamieszczenie w karcie charakterystyki dodatkowej informacji.
Na pierwszej stronie karty charakterystyki nale˝y
podaç dat´ jej sporzàdzenia lub aktualizacji.
1. Identyfikacja substancji/preparatu
Identyfikacja producenta, importera
dystrybutora.
lub
1. Identyfikacja substancji/preparatu
W punkcie tym podaje si´ nazw´ substancji lub
preparatu, pod którà wprowadza si´ je do obrotu.
S∏ownictwo u˝yte do identyfikacji musi byç identyczne ze s∏ownictwem podanym na oznakowaniu opakowania, wykonanym zgodnie z przepisami ustawy
z dnia 11 stycznia 2001 r. o substancjach i preparatach
chemicznych, zwanej dalej „ustawà”. Mo˝na równie˝
wskazaç dodatkowe sposoby identyfikacji.
2. Zastosowanie substancji/preparatu
Wskazuje si´ znane lub zalecane przeznaczenie lub
zastosowania substancji lub preparatu. W przypadku
wielu mo˝liwych zastosowaƒ podaje si´ najwa˝niejsze
z nich, wskazujàc w szczególnoÊci sposób dzia∏ania
substancji lub preparatu. Mo˝na te˝ podaç krótki opis
zastosowania (dzia∏ania), np. antyutleniacz, retardant
ognia.
Informacje podaje si´ w sposób umo˝liwiajàcy odbiorcy ∏atwe okreÊlenie zagro˝eƒ stwarzanych przez
substancje wchodzàce w sk∏ad preparatu
2) w przypadku preparatu, który zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy zosta∏ sklasyfikowany jako niebezpieczny wymienia
si´, z podaniem ich st´˝eƒ lub zakresu st´˝eƒ,
w jakich wyst´pujà, nast´pujàce sk∏adniki
a) substancje stwarzajàce zagro˝enie dla zdrowia
cz∏owieka lub dla Êrodowiska, je˝eli sà obecne
w preparacie w st´˝eniach równych lub wi´kszych od st´˝eƒ przedstawionych w cz´Êci 1
pkt 8 za∏àcznika do rozporzàdzenia wydanego na
podstawie art. 4 ust. 2 ustawy, chyba ˝e w innych
przepisach wydanych na podstawie przepisów
ustawy podane sà ich ni˝sze st´˝enia,
b) substancje, dla których okreÊlono w odr´bnych
przepisach wartoÊci najwy˝szych dopuszczalnych st´˝eƒ w Êrodowisku pracy, je˝eli wyst´pujà w preparacie w st´˝eniach okreÊlonych
w lit. a;
3) w przypadku preparatu, który na podstawie kryteriów klasyfikacji nie zosta∏ sklasyfikowany jako
niebezpieczny, nale˝y wskazaç wszystkie substancje stwarzajàce zagro˝enie dla zdrowia cz∏owieka
lub dla Êrodowiska, lub dla których okreÊlono
w odr´bnych przepisach wartoÊci najwy˝szych dopuszczalnych st´˝eƒ w Êrodowisku pracy i wyst´pujàce w st´˝eniu lub w zakresie st´˝eƒ mieszczàcych si´ w granicach
— ≥1 % (wagowo) dla preparatów nieb´dàcych
gazami,
3. Identyfikacja producenta, importera lub dystrybutora
— ≥0,2 % (obj´toÊciowo) dla preparatów b´dàcych
gazami.
W punkcie tym podaje si´ imi´ i nazwisko osoby/pe∏nà nazw´ firmy odpowiedzialnej za wprowadzenie substancji/preparatu do obrotu, wraz z adresem,
numerem telefonu czy te˝ faksu. Mo˝na podaç te˝ inne informacje, np. adres poczty elektronicznej.
Klasyfikacj´ substancji podaje si´ zgodnie
z brzmieniem okreÊlonym w wykazie substancji niebezpiecznych, stanowiàcym za∏àcznik do rozporzàdzenia wydanego na podstawie art. 4 ust. 3 ustawy, zwanym dalej „wykazem”, lub zgodnie z klasyfikacjà dokonanà na podstawie kryteriów zawartych w przepisach wydanych na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy,
przedstawiajàc symbole okreÊlajàce kategori´ niebezpieczeƒstwa dotyczàce zagro˝eƒ zdrowia cz∏owieka
oraz numery przypisanych zwrotów wskazujàcych rodzaj zagro˝enia (zwroty R), które dotyczà zagro˝eƒ dla
zdrowia cz∏owieka, zagro˝eƒ dla Êrodowiska oraz zagro˝eƒ wynikajàcych z w∏aÊciwoÊci fizykochemicz-
W przypadkach gdy producent, importer lub dystrybutor majà siedzib´ poza terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, na które wprowadzany jest do obrotu
preparat/substancja, to w miejscu przeznaczonym do
ich identyfikacji podaje si´, je˝eli to mo˝liwe, równie˝
adres i numer telefonu osoby/dystrybutora majàcego
siedzib´ na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
nych. Nie ma obowiàzku podawania pe∏nej treÊci
zwrotów w tym punkcie. W takim przypadku pe∏ne treÊci zwrotów nale˝y umieÊciç w pkt 16 karty.
Informacje podaje si´ wed∏ug ró˝nych dróg nara˝enia, w szczególnoÊci na skutek wdychania, kontaktu
ze skórà, kontaktu z oczami, po∏kni´cia.
Nazwy substancji podaje si´ zgodnie z brzmieniem
okreÊlonym w wykazie. Podaje si´ tak˝e, je˝eli sà dost´pne, ich numery WE (zgodnie z definicjà okreÊlonà
w wykazie) oraz numery CAS (numer nadany przez
Chemical Abstract Service).
Nale˝y wskazaç, czy wymagana lub zalecana jest
pomoc lekarza.
Nazwy chemiczne substancji niewymienionych
w wykazie powinny jednoznacznie je okreÊlaç i byç
zgodne z przepisami IUPAC (Mi´dzynarodowa Unia
Chemii Czystej i Stosowanej) dotyczàcymi nazewnictwa substancji chemicznych.
W przypadku niektórych substancji lub preparatów zamieszcza si´ informacj´, ˝e w pobli˝u stanowiska pracy muszà byç dost´pne specjalne Êrodki umo˝liwiajàce podj´cie bezzw∏ocznego, okreÊlonego post´powania leczniczego.
5. Post´powanie w przypadku po˝aru
Z uwagi na zachowanie tajemnicy handlowej mogà byç podawane alternatywne nazwy rodzajowe, które okreÊla si´ zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 26 ustawy. W takim przypadku w∏aÊciwoÊci
substancji opisuje si´ w sposób zapewniajàcy bezpieczne obchodzenie si´ z nimi.
OkreÊlajàc wymagania dotyczàce zwalczania po˝aru spowodowanego przez danà substancj´ lub preparat oraz po˝aru powstajàcego w ich sàsiedztwie,
w szczególnoÊci podaje si´ podstawowe zasady post´powania i wskazuje
3. Identyfikacja zagro˝eƒ
1) Êrodki gaÊnicze w∏aÊciwe ze wzgl´du na rodzaj
substancji lub preparatu;
Podajàc klasyfikacj´ substancji lub preparatu, dokonanà zgodnie z ustawà, wskazuje si´ zagro˝enia dla
zdrowia cz∏owieka i dla Êrodowiska stwarzane przez
substancj´ lub preparat
1) opisuje si´ najwa˝niejsze skutki i objawy szkodliwego dzia∏ania na zdrowie cz∏owieka i na Êrodowisko, spowodowane stosowaniem substancji lub
preparatu, w tym równie˝ niew∏aÊciwym, które
mo˝na przewidzieç w racjonalny sposób, oraz
stwarzajàce zagro˝enie w∏aÊciwoÊci fizykochemiczne; dokonuje si´ rozró˝nienia mi´dzy preparatami sklasyfikowanymi jako niebezpieczne i niesklasyfikowanymi jako niebezpieczne;
2) wskazuje si´ równie˝ zagro˝enia nieuj´te w kryteriach klasyfikacji, o których mowa w przepisach
wydanych na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy,
w szczególnoÊci takie, jak pylenie, zmra˝anie, duszàce dzia∏anie gazów, szkodliwe dzia∏anie na organizmy ˝yjàce w glebie, w tym, o ile to mo˝liwe,
równie˝ na mikroorganizmy glebowe obecne
tak˝e w atmosferze, które majà wp∏yw na zagro˝enie stwarzane przez substancj´ lub preparat.
Informacje, które umieszcza si´ na oznakowaniu
opakowania, nale˝y podaç w pkt 15 karty.
4. Pierwsza pomoc
Opisujàc Êrodki pierwszej pomocy, w szczególnoÊci wskazuje si´, czy potrzebna jest natychmiastowa
pomoc medyczna.
Informacje o pierwszej pomocy muszà byç zwi´z∏e
i zrozumia∏e dla poszkodowanego, osób postronnych
i osób udzielajàcych pierwszej pomocy. Objawy i skutki nara˝enia opisuje si´ krótko. Informuje si´, co nale˝y zrobiç w miejscu wypadku i czy mogà wystàpiç
opóênione skutki nara˝enia.
2) Êrodki gaÊnicze, których nie wolno u˝ywaç ze
wzgl´dów bezpieczeƒstwa;
3) szczególne zagro˝enia zwiàzane z nara˝eniem wynikajàcym z w∏aÊciwoÊci samej substancji lub preparatu, produktów spalania, powstajàcych gazów;
4) Êrodki ochrony indywidualnej dla stra˝aków.
6. Post´powanie w przypadku niezamierzonego uwolnienia do Êrodowiska
W zale˝noÊci od w∏aÊciwoÊci substancji lub preparatu podaje si´ informacje dotyczàce
1) indywidualnych Êrodków ostro˝noÊci, w szczególnoÊci usuwania êróde∏ zap∏onu, zapewnienia wystarczajàcej wentylacji/ochrony dróg oddechowych, ograniczania pylenia, zapobiegania kontaktowi ze skórà lub oczami;
2) Êrodków ostro˝noÊci w zakresie ochrony Êrodowiska, w szczególnoÊci unikania wprowadzania substancji lub preparatu do kanalizacji, wód powierzchniowych i gruntowych oraz do gleby;
ewentualnej koniecznoÊci ostrze˝enia okolicznych
mieszkaƒców;
3) metod oczyszczania, w szczególnoÊci u˝ycia materia∏u sorpcyjnego (piasku, ziemi okrzemkowej,
substancji wià˝àcej kwasy, uniwersalnej substancji wià˝àcej, trocin), redukcji gazów/dymów za pomocà wody, rozcieƒczania.
W razie potrzeby podaje si´ zalecenia takie jak
„nie u˝ywaç nigdy”, „neutralizowaç za pomocà...”.
W razie potrzeby mo˝na odwo∏aç si´ do pkt 8 i 13
karty charakterystyki.
7. Post´powanie z substancjà/preparatem
i jej/jego magazynowanie
podejmuje si´ w czasie stosowania substancji lub preparatu, aby zminimalizowaç nara˝enie pracowników.
Informacje zawarte w tym punkcie dotyczà ochrony zdrowia cz∏owieka i bezpieczeƒstwa oraz ochrony
Êrodowiska w zwiàzku ze stosowaniem substancji lub
preparatu w procesie pracy. Przedstawiona informacja
ma umo˝liwiç pracodawcy przygotowanie procedur
i dzia∏aƒ organizacyjnych wymaganych przez przepisy
prawa pracy.
W punkcie tym podaje si´ wszelkie parametry kontroli nara˝enia, w szczególnoÊci najwy˝sze dopuszczalne st´˝enia substancji w Êrodowisku pracy (NDS,
NDSCh, NDSP) z odwo∏aniem si´ do przepisów prawnych, oraz, o ile jest to mo˝liwe, dopuszczalne st´˝enia w materiale biologicznym (DSB). Podaje si´ informacje o zalecanych procedurach monitoringu nara˝enia w Êrodowisku pracy, powo∏ujàc si´ na ich êród∏o.
W przypadku preparatów podaje si´ najwy˝sze dopuszczalne st´˝enia substancji stwarzajàcych zagro˝enie dla zdrowia cz∏owieka.
1. Post´powanie z substancjà lub preparatem
OkreÊla si´ Êrodki ostro˝noÊci gwarantujàce bezpieczne obchodzenie si´ z substancjà lub preparatem,
w tym informacje na temat Êrodków technicznych,
w szczególnoÊci hermetyzacji procesu, wentylacji
miejscowej i ogólnej, Êrodków zapobiegajàcych powstawaniu aerozoli i py∏ów, metod zapobiegania po˝arom oraz wszelkie inne wymagania lub zasady post´powania z substancjà lub preparatem, w szczególnoÊci procedury lub urzàdzenia techniczne, które sà
zabronione lub zalecane, i, je˝eli jest to mo˝liwe, podaje si´ ich krótki opis.
2. Magazynowanie
OkreÊla si´ warunki bezpiecznego magazynowania substancji lub preparatu, w szczególnoÊci zabezpieczenia instalacji kanalizacyjnych i wentylacyjnych,
zabezpieczenia pomieszczenia lub zbiornika przed
mo˝liwoÊcià rozlania i wydostania si´ substancji na
zewnàtrz, koniecznoÊci oddzielnego przechowywania
substancji lub preparatu ze wzgl´du na mo˝liwoÊç wystàpienia niebezpiecznych reakcji mi´dzy nimi, warunków w pomieszczeniach lub zbiornikach magazynowych (temperatura i wilgotnoÊç — wartoÊci dopuszczalne, zakresy, oÊwietlenie, koniecznoÊç przechowywania w atmosferze gazu oboj´tnego), wymagaƒ dotyczàcych stosowanych urzàdzeƒ elektrycznych, sposobów zapobiegania elektrycznoÊci statycznej.
W razie potrzeby podaje si´ informacje o dopuszczalnych iloÊciach danej substancji lub preparatu
przechowywanych w okreÊlonych warunkach magazynowania. Podaje si´ równie˝ informacje o wszelkich
szczególnych wymaganiach, w szczególnoÊci rodzajach materia∏ów, jakich nale˝y u˝yç do pakowania
i produkcji pojemników przeznaczonych do danej substancji lub preparatu.
3. Specyficzne zastosowania
W przypadku substancji lub preparatów przeznaczonych do specyficznych zastosowaƒ przedstawia si´
szczególne zalecenia dotyczàce tych zastosowaƒ. Je˝eli jest to mo˝liwe, zamieszcza si´ odnoÊniki do odpowiednich technicznych wytycznych stosowania
tych substancji lub preparatów.
8. Kontrola nara˝enia i Êrodki ochrony indywidualnej
W rozumieniu karty charakterystyki kontrola nara˝enia oznacza pe∏ny zakres Êrodków ostro˝noÊci, które
Celowe jest zasugerowanie systemu ochrony,
w szczególnoÊci hermetyzacji procesu, Êrodków
ochrony zbiorowej, dzia∏aƒ organizacyjnych. Informacje te uzupe∏niajà informacje podane w pkt 7 w cz´Êci
dotyczàcej post´powania z substancjà lub preparatem. Ârodki ochrony indywidualnej traktuje si´ jako
rozwiàzanie ostateczne; pierwszeƒstwo przed u˝yciem
Êrodków ochrony indywidualnej majà dzia∏ania techniczno-organizacyjne.
W przypadku gdy niezb´dne sà Êrodki ochrony indywidualnej, podaje si´ rodzaj wyposa˝enia zapewniajàcego w∏aÊciwà ochron´
1) dróg oddechowych — przez okreÊlenie sprz´tu izolujàcego lub oczyszczajàcego (py∏y — sprz´t filtrujàcy, pary i gazy — sprz´t poch∏aniajàcy) w przypadku wyst´powania w Êrodowisku pracy niebezpiecznych gazów, par, py∏ów;
2) ràk — przez okreÊlenie rodzaju r´kawic, których
nale˝y u˝ywaç podczas stosowania substancji lub
preparatu; w razie potrzeby wskazuje si´ dodatkowe Êrodki ochrony ràk;
3) oczu i twarzy — przez podanie rodzaju potrzebnego sprz´tu, w szczególnoÊci rodzaju gogli ochronnych, os∏on twarzy, kapturów i masek skompletowanych z odpowiednimi elementami oczyszczajàcymi w przypadku du˝ych st´˝eƒ substancji o dzia∏aniu dra˝niàcym;
4) skóry — przez okreÊlenie rodzaju odzie˝y ochronnej (w szczególnoÊci ubranie, fartuch, kombinezon) oraz rodzaju obuwia ochronnego w przypadku potrzeby ochrony innych cz´Êci cia∏a ni˝ r´ce.
Nale˝y wziàç pod uwag´ przepisy krajowe i wspólnotowe oraz uwzgl´dniç w∏aÊciwe normy.
W razie potrzeby podaje si´ równie˝ inne zalecane
Êrodki, w szczególnoÊci wodne natryski ratunkowe do
obmycia ca∏ego cia∏a, do p∏ukania oczu oraz Êrodki zapewniajàce w∏aÊciwà higien´.
W celu wype∏nienia zobowiàzaƒ wynikajàcych
z prawodawstwa wspólnotowego i krajowego podaje
si´ informacje przeznaczone dla pracodawców w zakresie parametrów kontroli nara˝enia Êrodowiskowego.
9. W∏aÊciwoÊci fizykochemiczne
W tym punkcie zamieszcza si´ informacje na temat
substancji lub preparatu dotyczàce
1) postaci — informacje o stanie fizycznym (sta∏y, ciek∏y, gazowy) oraz o barwie charakteryzowanej
substancji lub preparatu;
2) zapachu — je˝eli zapach substancji lub preparatu
jest wyczuwalny, podaje si´ jego krótki opis;
3) pH — wartoÊç pH charakteryzowanej substancji
lub preparatu lub ich roztworu wodnego wraz ze
st´˝eniem;
4) temperatury
Poz. 8
je˝eli jest to mo˝liwe, podaje si´ krótki opis tej reakcji;
2) materia∏y, których nale˝y unikaç, w szczególnoÊci
wymieniç nale˝y wod´, powietrze bàdê odpowiednie kwasy, zasady, Êrodki utleniajàce oraz inne materia∏y, które mogà spowodowaç niebezpiecznà
reakcj´, i, je˝eli jest to mo˝liwe, podaç nale˝y krótki opis tej reakcji;
3) niebezpieczne produkty rozk∏adu, okreÊlajàc materia∏y powstajàce w niebezpiecznych iloÊciach
w wyniku rozk∏adu.
Szczególnà uwag´ u˝ytkowników zwraca si´ na
a) wrzenia/zakresu temperatur wrzenia,
1) potrzeb´ stosowania i obecnoÊç Êrodków stabilizujàcych;
b) topnienia/zakresu temperatur topnienia,
2) mo˝liwoÊç niebezpiecznej reakcji egzotermicznej;
c) zap∏onu,
3) znaczenie dla bezpieczeƒstwa zmian w fizycznym
wyglàdzie substancji lub preparatu, je˝eli zmiany
takie wyst´pujà;
d) samozap∏onu;
5) palnoÊci (cia∏o sta∏e, gaz);
6) w∏aÊciwoÊci wybuchowych;
7) w∏aÊciwoÊci utleniajàcych;
4) niebezpieczne produkty rozk∏adu powstajàce
w wyniku kontaktu z wodà, je˝eli takie produkty
powstajà;
5) mo˝liwoÊç rozk∏adu do produktów niestabilnych.
8) pr´˝noÊci par;
9) g´stoÊci wzgl´dnej;
10) rozpuszczalnoÊci
a) w wodzie,
b) w rozpuszczalnikach organicznych, z podaniem
rozpuszczalnika;
11) wspó∏czynnika podzia∏u n-oktanol/woda;
12) innych w∏aÊciwoÊci — wskazuje si´ w∏aÊciwoÊci
substancji lub preparatu majàce istotne znaczenie
dla bezpieczeƒstwa, w szczególnoÊci g´stoÊç par,
zdolnoÊç mieszania si´, lotnoÊç, przewodnictwo
elektryczne, lepkoÊç.
11. Informacje toksykologiczne
W tym punkcie zwi´êle podaje si´ wszechstronny
opis wszelkich skutków toksycznego dzia∏ania substancji lub preparatu, które mogà wystàpiç w wyniku
kontaktu z substancjà lub preparatem.
Opisuje si´ niebezpieczne dla zdrowia cz∏owieka
skutki, wynikajàce z nara˝enia na dzia∏anie substancji
lub preparatu, opierajàc si´ na doÊwiadczeniach praktycznych oraz wnioskach z badaƒ naukowych. Podaje
si´ informacje o ró˝nych drogach nara˝enia (drogi oddechowe, droga pokarmowa, skóra, oczy) i opisuje
objawy nara˝enia w odniesieniu do fizycznych, chemicznych i toksykologicznych cech substancji lub preparatu.
W przypadku preparatu podaje si´ w∏aÊciwoÊci fizykochemiczne preparatu, a nie jego poszczególnych
sk∏adników. Nale˝y okreÊliç przypadki, gdy osoba sporzàdzajàca kart´ charakterystyki nie posiada pe∏nych
informacji, oraz przypadki, gdy istniejà negatywne
wyniki badaƒ w∏aÊciwoÊci fizykochemicznych preparatu. Je˝eli dost´pne sà jedynie dane na temat w∏aÊciwoÊci sk∏adników preparatu, nale˝y takà informacj´
podaç.
Uwzgl´dnia si´ skutki nara˝enia ostrego oraz krótko- i d∏ugoterminowego, w tym dzia∏ania dra˝niàcego,
uczulajàcego, mutagennego, rakotwórczego oraz
szkodliwego dzia∏ania na rozrodczoÊç. Z uwagi na informacje podane w pkt 2 karty charakterystyki, wskazane jest odniesienie do skutków zdrowotnych dla
cz∏owieka wywo∏ywanych przez niektóre sk∏adniki preparatu.
10. StabilnoÊç i reaktywnoÊç
12. Informacje ekologiczne
OkreÊla si´ stabilnoÊç substancji lub preparatu
oraz mo˝liwoÊç wystàpienia niebezpiecznych reakcji
w pewnych warunkach, podajàc
OkreÊla si´ wp∏yw na Êrodowisko oraz zachowanie
i dalsze losy substancji lub preparatu w powietrzu,
wodzie lub glebie, uwzgl´dniajàc ich w∏aÊciwoÊci
i mo˝liwe do przewidzenia sposoby stosowania. Podaje si´, je˝eli to mo˝liwe, dane otrzymane w wyniku
przeprowadzonych odpowiednich badaƒ (np. LC50 dla
ryb ≤ 1 mg/l). Tego samego rodzaju informacje poda-
1) warunki, których nale˝y unikaç, okreÊlajàc w szczególnoÊci temperatur´, ciÊnienie, Êwiat∏o, wstrzàsy,
które mogà spowodowaç niebezpiecznà reakcj´, i,
je si´ dla niebezpiecznych produktów powstajàcych
w wyniku rozk∏adu danej substancji lub preparatu.
Informacje ekologiczne zawierajà w szczególnoÊci
dane dotyczàce
1) ekotoksycznoÊci
Podaje si´ dost´pne dane dotyczàce toksycznoÊci
w stosunku do Êrodowiska wodnego, zarówno toksycznoÊci ostrej, jak i przewlek∏ej dla ryb, rozwielitek,
alg i innych roÊlin wodnych. Dodatkowo, je˝eli to mo˝liwe, podaje si´ dane dotyczàce toksycznoÊci na mikro- i makroorganizmy glebowe oraz inne organizmy
zwiàzane ze Êrodowiskiem, takie jak: ptaki, pszczo∏y
i roÊliny. W przypadku gdy substancja lub preparat hamuje aktywnoÊç mikroorganizmów, mo˝na podaç
mo˝liwy wp∏yw na dzia∏anie oczyszczalni Êcieków.
2) mobilnoÊci
Uwzgl´dnia si´ zdolnoÊç substancji lub odpowiednich sk∏adników preparatu do uwolnienia do Êrodowiska poprzez przenikanie do wód powierzchniowych
w miejscu uwolnienia lub w punkcie znajdujàcym si´
daleko od tego miejsca.
Podaje si´ dane dotyczàce
a) znanego lub przewidywanego podzia∏u w ró˝nych cz´Êciach ekosystemu (wodach, glebie,
atmosferze),
b) napi´cia powierzchniowego,
Poz. 8
5) innych szkodliwych skutków
Podaje si´, je˝eli to mo˝liwe, informacje dotyczàce
innych szkodliwych skutków na Êrodowisko, np.
a) zdolnoÊci do niszczenia warstwy ozonu,
b) wp∏ywu na tworzenie ozonu w wyniku reakcji
fotochemicznych,
c) wp∏ywu na globalne ocieplenie,
d) wp∏ywu na dzia∏anie oczyszczalni Êcieków.
Informacj´ dotyczàcà ochrony Êrodowiska zamieszcza si´ równie˝ w innych punktach karty charakterystyki, szczególnie dotyczàcych kontrolowanych
zrzutów i niezamierzonych uwolnieƒ, przewozu towarów niebezpiecznych oraz usuwania wycieków, o których mowa w pkt 6, 7, 13, 14 i 15 karty charakterystyki.
13. Post´powanie z odpadami
Je˝eli usuwanie substancji lub preparatu (pozosta∏oÊci lub odpadu powstajàcego wskutek mo˝liwego
do przewidzenia zastosowania) stwarza zagro˝enie,
zamieszcza si´ opis tych odpadów oraz informacje dotyczàce bezpiecznego obchodzenia si´ z nimi.
Wskazuje si´ odpowiednie metody unieszkodliwiania substancji lub preparatu oraz opakowaƒ po
tych substancjach lub preparatach, polegajàce
w szczególnoÊci na spopielaniu, odzysku materia∏ów,
sk∏adowaniu.
c) absorpcji/desorpcji.
Inne w∏aÊciwoÊci fizykochemiczne zamieszczone
sà w pkt 9 karty charakterystyki.
3) trwa∏oÊci i rozk∏adu
Przedstawia si´ zdolnoÊç substancji lub odpowiednich sk∏adników preparatu do rozk∏adu w Êrodowisku
w wyniku biodegradacji lub innych procesów takich
jak utlenianie lub hydroliza. Mo˝na podaç, je˝eli to
mo˝liwe, czasy po∏owicznego rozk∏adu dla tych substancji. Mo˝na tak˝e zamieÊciç zdolnoÊç substancji lub
okreÊlonych sk∏adników preparatu do rozk∏adu
w oczyszczalniach Êcieków.
4) zdolnoÊci do bioakumulacji
W punkcie tym przedstawia si´ zdolnoÊç substancji lub odpowiednich sk∏adników preparatu do akumulacji w Êrodowisku o˝ywionym i w ∏aƒcuchu pokarmowym, z podaniem, je˝eli to mo˝liwe, wartoÊci KOW
(wspó∏czynnika podzia∏u oktanol—woda) i BCF
(wspó∏czynnika biokoncentracji).
Niektórych informacji dotyczàcych mobilnoÊci,
trwa∏oÊci i rozk∏adu oraz zdolnoÊci do bioakumulacji
nie podaje si´ dla preparatów, poniewa˝ sà one specyficzne jedynie dla substancji. Dlatego te˝ informacje
te mo˝na podaç, je˝eli sà dost´pne i odpowiednie, dla
ka˝dej substancji, która jest sk∏adnikiem preparatu
i jest wymieniona w pkt 2 karty charakterystyki.
O ile to mo˝liwe nale˝y podaç dane dotyczàce klasyfikacji odpadów.
Je˝eli odpad jest obj´ty szczególnymi przepisami
krajowymi lub wspólnotowymi dotyczàcymi post´powania z odpadami, o ile to mo˝liwe, wskazuje si´ na te
przepisy.
14. Informacje o transporcie
Wskazuje si´ wszystkie szczególne Êrodki ostro˝noÊci, o których u˝ytkownik musi wiedzieç lub których
musi przestrzegaç w zwiàzku z przepisami dotyczàcymi transportu lub przemieszczania substancji lub preparatu na terenie jego zak∏adu oraz poza nim.
Podaje si´ klasyfikacj´ substancji lub preparatu
zgodnie z przepisami dotyczàcymi przewozu towarów
niebezpiecznych.
15. Informacje
nych
dotyczàce
przepisów
praw-
W punkcie tym podaje si´ informacje dotyczàce
zdrowia, bezpieczeƒstwa i Êrodowiska zamieszczone
na oznakowaniu opakowaƒ, zgodnie z przepisami dotyczàcymi oznakowania opakowaƒ substancji niebezpiecznych i preparatów niebezpiecznych.
JeÊli substancja lub preparat, którego dotyczy ta
karta, jest obj´ty szczególnymi przepisami prawnymi
dotyczàcymi ochrony zdrowia cz∏owieka i Êrodowiska,
wskazuje si´ te przepisy, o ile to mo˝liwe, np. ograniczenia w zakresie sprzeda˝y lub stosowania tej substancji lub preparatu.
1) wykazu zwrotów R, które zamieszczono w pkt 2 i 3
karty charakterystyki, oraz pe∏nego ich brzmienia;
Podaje si´ krajowe przepisy i, o ile to mo˝liwe,
przepisy wspólnotowe w tym zakresie.
3) zalecanych ograniczeƒ w stosowaniu;
2) niezb´dnych szkoleƒ;
4) mo˝liwoÊci uzyskania dalszych informacji;
16. Inne informacje
5) êród∏a danych, na podstawie których opracowano
kart´ charakterystyki;
W punkcie tym podaje si´ informacje, które uznaje si´ za istotne dla zapewnienia bezpieczeƒstwa oraz
ochrony zdrowia cz∏owieka i ochrony Êrodowiska,
w szczególnoÊci informacje dotyczàce
6) zmian dokonanych w karcie
w przypadku jej aktualizacji.
charakterystyki
9
ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA1)
z dnia 22 grudnia 2004 r.
zmieniajàce rozporzàdzenie w sprawie maksymalnych poziomów zanieczyszczeƒ chemicznych i biologicznych, które mogà znajdowaç si´ w ˝ywnoÊci, sk∏adnikach ˝ywnoÊci, dozwolonych substancjach dodatkowych, substancjach pomagajàcych w przetwarzaniu albo na powierzchni ˝ywnoÊci
Na podstawie art. 9 ust. 4a ustawy z dnia 11 maja
2001 r. o warunkach zdrowotnych ˝ywnoÊci i ˝ywienia
(Dz. U. Nr 63, poz. 634, z póên. zm.2)) zarzàdza si´, co
nast´puje
§ 1. W rozporzàdzeniu Ministra Zdrowia z dnia
30 kwietnia 2004 r. w sprawie maksymalnych poziomów zanieczyszczeƒ chemicznych i biologicznych,
które mogà znajdowaç si´ w ˝ywnoÊci, sk∏adnikach
˝ywnoÊci, dozwolonych substancjach dodatkowych,
substancjach pomagajàcych w przetwarzaniu albo na
powierzchni ˝ywnoÊci (Dz. U. Nr 120, poz. 1257) wprowadza si´ nast´pujàce zmiany
1) odnoÊnik nr 2 otrzymuje brzmienie
„2) Rozporzàdzenie wdra˝a postanowienia
w § 2 ust. 2 i za∏àczniku nr 1 do rozporzàdzenia
a) rozdzia∏u V cz´Êç druga pkt 3 lit. Ab dyrektywy Rady Nr 91/493/EWG z dnia 22 lipca
1991 r. ustanawiajàcej warunki zdrowotne
dotyczàce produkcji i wprowadzania do obrotu produktów rybo∏ówstwa — w zakresie
maksymalnych
poziomów
histaminy
(Dz. Urz. WE L 268 z 24.09.1991),
b) dyrektywy Komisji 2001/22/WE z dnia 8 marca 2001 r. ustanawiajàcej metody pobierania
próbek i metody analiz do celów urz´dowej
kontroli poziomów o∏owiu, kadmu, rt´ci i 3-MCPD w Êrodkach spo˝ywczych (Dz. Urz.
WE L 77 z 16.03.2001),
w za∏àczniku nr 2 do rozporzàdzenia
c) dyrektywy Komisji 2002/26/WE z dnia
13 marca 2002 r. ustanawiajàcej metody pobierania próbek i metody analiz do celów
urz´dowej kontroli poziomów ochratoksyny A
(Dz. Urz. WE L 75 z 16.03.2002),
d) dyrektywy Komisji 2004/43/WE z dnia
13 kwietnia 2004 r. zmieniajàcej dyrektyw´
98/53/WE i dyrektyw´ 2002/26/WE w odniesieniu do metod pobierania próbek oraz metod analiz do celów urz´dowej kontroli poziomów aflatoksyny i ochratoksyny A w ˝ywnoÊci dla niemowlàt i ma∏ych dzieci,
w za∏àczniku nr 3 do rozporzàdzenia
———————
1) Minister Zdrowia kieruje dzia∏em administracji rzàdowej
— zdrowie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 czerwca 2004 r. w sprawie
szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Zdrowia (Dz. U.
Nr 134, poz. 1439).
2) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U.
z 2001 r. Nr 128, poz. 1408, z 2002 r. Nr 135, poz. 1145
i Nr 166, poz. 1362, z 2003 r. Nr 52, poz. 450, Nr 122,
poz. 1144, Nr 130, poz. 1187, Nr 199, poz. 1938 i Nr 208,
poz. 2020 oraz z 2004 r. Nr 33, poz. 288 i Nr 96, poz. 959.
e) dyrektywy Komisji Nr 98/53/WE z dnia 16 lipca 1998 r. okreÊlajàcej metody pobierania
próbek i metody analiz dla celów oficjalnej
kontroli poziomów wybranych zanieczyszczeƒ w Êrodkach spo˝ywczych (Dz. Urz.
WE L 201 z 17.07.1998),
f) dyrektywy Komisji 2002/27/WE z dnia
13 marca 2002 r. zmieniajàcej dyrektyw´
98/53/EC ustanawiajàcà metody pobierania
próbek oraz metody analizy poziomu niektó-
8
ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA1)
z dnia 14 grudnia 2004 r.
zmieniajàce rozporzàdzenie w sprawie karty charakterystyki substancji niebezpiecznej
i preparatu niebezpiecznego2)
Na podstawie art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 stycznia 2001 r. o substancjach i preparatach chemicznych
(Dz. U. Nr 11, poz. 84, z póên. zm.3)) zarzàdza si´, co
nast´puje