Rozporządzenie Ministra Polityki Społecznej z dnia 7 kwietnia 2005 r. w sprawie standardów kształcenia w kolegiach pracowników służb społecznych

§ 1. 1. OkreÊla si´ standardy kszta∏cenia w kolegiach pracowników s∏u˝b spo∏ecznych, stanowiàce za∏àcznik do rozporzàdzenia.

2. Standardy, o których mowa w ust. 1, obejmujà

1) wymagania dotyczàce realizowania planów nauczania;

2) przedmioty kszta∏cenia;

3) zakres i wymiar praktyk zawodowych;

4) treÊci programowe;

———————

5) wymagane umiej´tnoÊci.

1) Minister Polityki Spo∏ecznej kieruje dzia∏em administracji

rzàdowej — zabezpieczenie spo∏eczne, na podstawie § 1

ust. 2 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia

15 grudnia 2004 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Wiceprezesa Rady Ministrów, Ministra Polityki Spo∏ecznej (Dz. U. Nr 265, poz. 2643).

§ 2. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie

14 dni od dnia og∏oszenia.

Minister Polityki Spo∏ecznej: w z. C. Mi˝ejewski

Za∏àcznik do rozporzàdzenia Ministra Polityki

Spo∏ecznej z dnia 7 kwietnia 2005 r. (poz. 555)

STANDARDY KSZTA¸CENIA W KOLEGIACH PRACOWNIKÓW S¸U˚B SPO¸ECZNYCH

I. Wymagania dotyczàce realizowania planów nauczania

2) sale çwiczeniowo-warsztatowe dla ma∏ych grup

s∏uchaczy;

W kolegium pracowników s∏u˝b spo∏ecznych, zwanym

dalej „kolegium”, ∏àczna liczba zaj´ç wynosi 2 915 godzin, w tym 2 355 godzin przedmiotów kszta∏cenia

oraz 560 godzin praktyk zawodowych.

3) pracownia komputerowa;

1. Do realizowania planów nauczania w kolegium

niezb´dne sà

1) sale wyk∏adowe i sale do çwiczeƒ;

4) sala treningowa do realizacji treningu integracyjnego, mened˝erskiego, zaj´ç relaksacyjnych

i elementów psychoterapii;

5) sala gimnastyczna do prowadzenia zaj´ç wychowania fizycznego z elementami samoobrony;

6) biblioteka;

5) wskaênik laserowy;

7) czytelnia.

6) tablice i ekran.

2. Sale wyk∏adowe i sale do çwiczeƒ wyposa˝one sà w

5. Sala treningowa wyposa˝ona jest w

1) Êrodki techniczne, takie jak: telewizor, magnetowid, rzutnik pisma, rzutnik przezroczy, zestaw

komputerowy, drukarka, kopiarka, rzutnik multimedialny;

1) sprz´t audiowizualny wraz z zestawem kaset

i p∏yt, w tym z muzykà relaksacyjnà;

2) materia∏y dydaktyczne, takie jak: filmy, przezrocza, foliogramy, programy komputerowe, plansze;

3) tablice flip-chart;

3) tekstowe êród∏a informacji, takie jak: czasopisma specjalistyczne, instrukcje do çwiczeƒ, katalogi, prospekty.

5) literatur´ specjalistycznà.

3. Sale çwiczeniowo-warsztatowe wyposa˝one sà w

1) sprz´t RTV (np. telewizor, odtwarzacz, radiomagnetofon, kamera);

2) rzutnik do slajdów;

3) projektor multimedialny;

4) diaskop;

5) ekran;

6) tablice (np. magnetyczne, flip-chart);

7) listwy przyÊcienne do zawieszania plansz;

8) foliogramy;

9) dyktafony.

4. Pracownia komputerowa wyposa˝ona jest w

1) stanowisko komputerowe dla ka˝dego s∏uchacza i nauczyciela;

2) zestawy komputerowe z systemem operacyjnym, edytorem tekstu, sta∏ym dost´pem do Internetu oraz programami u˝ytkowymi, w tym

specjalistycznym programem dla instytucji pomocy spo∏ecznej;

3) drukark´ kolorowà lub czarno-bia∏à;

4) projektor multimedialny;

2) materace;

4) fotele lub pufy;

6. Sala gimnastyczna wyposa˝ona jest w

1) materace gimnastyczne lub maty;

2) tarcze ochronne;

3) tarcze do uderzeƒ;

4) sprz´t ochronny: ochraniacze ràk, nóg, g∏owy,

tu∏owia;

5) sprz´t gimnastyczny i lekkoatletyczny.

Przy sali gimnastycznej znajdujà si´: szatnia, natryski, magazyn na sprz´t oraz pokój dla nauczyciela.

7. Biblioteka wyposa˝ona jest w

1) podr´czniki i specjalistycznà literatur´ z dziedziny polityki spo∏ecznej, pedagogiki, psychologii itp.;

2) zestaw komputerowy ze sta∏ym dost´pem do

Internetu.

8. Czytelnia wyposa˝ona jest w stanowisko komputerowe

1) umo˝liwiajàce s∏uchaczom przeglàdanie katalogów biblioteki;

2) ze sta∏ym dost´pem do Internetu;

3) posiadajàce program umo˝liwiajàcy korzystanie

z przepisów prawnych, niezb´dnych w pracy

pracownika socjalnego.

II. Przedmioty kszta∏cenia

Liczba godzin zaj´ç

A. Przedmioty kszta∏cenia ogólnego

B. Przedmioty podstawowe

C. Przedmioty kierunkowe

D. Przedmioty specjalnoÊciowe

E. Przedmioty specjalizacyjne

RAZEM

510

420

180

825

420

2 355

Na kszta∏cenie w systemie wieczorowym i zaocznym przeznacza si´ 80 % godzin zaj´ç okreÊlonych odpowiednio w lit. A, B, C, D, E.

A. Przedmioty kszta∏cenia ogólnego

Liczba godzin zaj´ç

1. J´zyk obcy

2. Wychowanie fizyczne z elementami samoobrony

3. Informatyka

60

4. Podstawy filozofii

45

5. Logika

45

6. Przedmiot do wyboru

60

1) edukacja ekologiczna

2) finanse publiczne

3) gerontologia

4) ergonomia

Razem

510

B. Przedmioty podstawowe

Liczba godzin zaj´ç

1. Wprowadzenie do psychologii

60

2. Psychologia rozwojowa i osobowoÊci

60

3. Podstawy medycyny spo∏ecznej

60

4. Ekonomia spo∏eczna

60

5. Metody badaƒ spo∏ecznych

60

6. Etyka

60

7. Wprowadzenie do socjologii

60

Razem

420

C. Przedmioty kierunkowe

Liczba godzin zaj´ç

1. Pedagogika spo∏eczna

45

2. Psychologia spo∏eczna

45

3. Podstawy komunikacji interpersonalnej

45

4. Patologie spo∏eczne

45

Razem

180

D. Przedmioty specjalnoÊciowe

Liczba godzin zaj´ç

1. Polityka spo∏eczna

45

2. Statystyka spo∏eczna z elementami demografii

45

3. System prawny pomocy spo∏ecznej

60

4. Pedagogika specjalna

45

5. Socjologia rozwoju i strategie rozwoju lokalnego

45

6. Socjologia i psychologia rodziny

60

7. Metodologia i metodyka pracy socjalnej

150

8. Elementy psychoterapii

45

9. Organizacja i zarzàdzanie

45

10. Problemy i kwestie spo∏eczne

120

11. Podstawy psychopatologii

45

12. Aksjologia pracy socjalnej

30

13. Prawo rodzinne i opiekuƒcze

30

14. Seminarium dyplomowe

Razem

E. Przedmioty specjalizacyjne

Liczba godzin zaj´ç

1. Wprowadzenie do pracy socjalnej

60

2. Projekt socjalny

60

3. Struktura i organizacja pomocy spo∏ecznej

45

4. Przedmiot specjalizacyjny do wyboru

1) rehabilitacja osób niepe∏nosprawnych

2) rynek pracy i bezrobocie

3) organizowanie spo∏ecznoÊci lokalnej

90

5. Rodzinne poradnictwo socjalne

45

6. Superwizja

60

7. Warsztaty terapii zaj´ciowej

60

Razem

III. Z a k r e s

wych

i

wymiar

praktyk

zawodo-

420

2. Wymiar praktyk zawodowych

1) praktyki zawodowe ogólne realizowane w

Praktyki zawodowe sà realizowane w nast´pujàcych placówkach

1) jednostkach organizacyjnych pomocy spo∏ecznej;

2) instytucjach i organizacjach zajmujàcych si´ pomocà i pracà socjalnà na rzecz osób i rodzin wymagajàcych wsparcia.

W programie nauki powinny znaleêç si´ praktyki

zawodowe umo˝liwiajàce pe∏ne wykorzystanie zasady

przemiennoÊci teoretycznego i praktycznego kszta∏cenia.

1. Zakres praktyk zawodowych

1) zapoznanie si´ ze specyfikà funkcjonowania placówki

a) struktura i organizacja placówki,

b) rodzaj Êwiadczonych us∏ug,

c) specyfika pod wzgl´dem demograficzno-ekonomicznym oraz psychologiczno-spo∏ecznym

osób i rodzin korzystajàcych z pomocy spo∏ecznej,

d) potrzeby osób i rodzin korzystajàcych z pomocy

spo∏ecznej,

e) stopieƒ zaspokojenia potrzeb osób i rodzin korzystajàcych z pomocy spo∏ecznej przez placówk´ i poza nià;

2) aktywne uczestnictwo w dzia∏aniach podejmowanych w placówce, na podstawie umowy zawartej

z przedstawicielem placówki;

3) nawiàzanie kontaktów z osobami i rodzinami korzystajàcymi z pomocy spo∏ecznej Êwiadczonej

przez placówk´;

4) wspó∏dzia∏anie w rozpoznawaniu, zaspokajaniu oraz

uaktywnianiu potrzeb indywidualnych i spo∏ecznych osób i rodzin wymagajàcych wsparcia.

a) oÊrodkach pomocy spo∏ecznej (miejskich, gminnych), umo˝liwiajàce s∏uchaczowi poznanie najszerszego katalogu problemów spo∏ecznych,

których identyfikowanie i rozwiàzywanie sprzyja rozwijaniu oraz doskonaleniu umiej´tnoÊci

profesjonalnego dzia∏ania w zawodzie pracownika socjalnego,

b) w placówkach ca∏odobowych, umo˝liwiajàce

s∏uchaczowi przeprowadzenie kompleksowej

analizy problemów, wynikajàcych z opuszczenia naturalnego Êrodowiska i przebywania

przez dziecko lub osob´ doros∏à czasowo lub

bezterminowo w tego typu placówce;

2) praktyki zawodowe specjalizacyjne, obejmujàce

obszar zagadnieƒ zwiàzanych z wybranym profilem specjalizacji. Praktyki te sà ukierunkowane na

prac´ socjalnà majàcà na celu przezwyci´˝anie

problemów osób i rodzin doÊwiadczonych bezrobociem, niepe∏nosprawnoÊcià lub innymi problemami utrudniajàcymi funkcjonowanie w spo∏ecznoÊci lokalnej. Istotnà cz´Êç praktyk zawodowych

specjalizacyjnych stanowi poszukiwanie rozwiàzaƒ konkretnego problemu i podejmowanie dzia∏aƒ o charakterze prewencyjnym. DoÊwiadczenia

z praktyk zawodowych specjalizacyjnych stanowià

podstaw´ do opracowania przez ka˝dego s∏uchacza projektu socjalnego;

3) praktyki zawodowe dyplomowe, ukierunkowane

na rozwijanie u s∏uchaczy indywidualnych zainteresowaƒ i umiej´tnoÊci badawczych. W toku praktyk s∏uchacz opracowuje i realizuje projekt programu rozwiàzania problemu spo∏ecznego na podstawie wczeÊniej przygotowanej diagnozy.

Praktyki zawodowe sà realizowane w wymiarze 7 godzin na dzieƒ.

ROZK¸AD GODZIN PRAKTYK ZAWODOWYCH

PRAKTYKI ZAWODOWE

LICZBA

GODZIN

(ogó∏em)

1

2

Praktyki zawodowe ogólne

w oÊrodku pomocy spo∏ecznej

140

Praktyki zawodowe ogólne

w placówce ca∏odobowej

140

Praktyki zawodowe specjalizacyjne i dyplomowe

280

Razem

560

I ROK

II ROK

III ROK

1.

semestr

2.

semestr

3.

semestr

4.

semestr

5.

semestr

6.

semestr

3

4

5

6

7

8

210

(2 razy

w tygodniu

przez

15 tygodni)

70

(raz w tygodniu

przez

10 tygodni)

210

70

IV. TreÊci programowe

A. Przedmioty kszta∏cenia ogólnego

1. J´zyk obcy na poziomie Êrednio zaawansowanym lub zaawansowanym

140

140

140

140

3. Informatyka

1) przechowywanie informacji w komputerze;

2) elementy budowy komputera — typowa konfiguracja;

3) rodzaje oprogramowania — system operacyjny;

1) çwiczenia rozumienia tekstu pisanego, rozumienia

ze s∏uchu, pisania;

4) programy narz´dziowe, programy u˝ytkowe;

2) przyswojenie s∏ownictwa z zakresu pracy socjalnej;

6) ochrona przed wirusami;

3) czytanie literatury zawodowej;

4) çwiczenia konwersacyjne ukierunkowane na s∏ownictwo przydatne w komunikacji i wymianie doÊwiadczeƒ ze Êrodowiskiem zawodowym partnerów zagranicznych realizujàcych zadania z zakresu

pomocy spo∏ecznej i pracy socjalnej.

2. Wychowanie fizyczne z elementami samoobrony

1) czynniki i Êrodki wychowania fizycznego warunkujàce zdrowie i sprawnoÊç fizycznà;

2) walka wr´cz, samoobrona a obrona konieczna;

3) obrona bierna i czynna (odpowiedzialnoÊç karna);

4) zasady post´powania w samoobronie;

5) standardy obronne w typowych i trudnych sytuacjach;

5) kompresja i archiwizacja danych;

7) Internet — praktyczne wykorzystanie systemu do

poszukiwania informacji z dziedziny pracy socjalnej i pomocy spo∏ecznej oraz komunikacji ze Êrodowiskiem pracowników socjalnych;

8) praktyczne wykorzystanie edytora tekstu i arkusza

kalkulacyjnego w pracy zawodowej pracownika

socjalnego.

4. Podstawy filozofii

1) filozofia jako nauka: funkcje i dzia∏y;

2) zagadnienia ontologiczne, epistemologiczne, spo∏eczne i antropologiczne;

3) dzieje myÊli filozoficznej w kr´gu europejskim;

4) wybrane szko∏y i kierunki filozoficzne w epoce staro˝ytnej (Platon, Arystoteles), Êredniowiecznej

(Êw. Augustyn, Êw. Tomasz z Akwinu), nowo˝ytnej

(Kartezjusz, Hume, Kant, Hegel, Marks, Nietzsche,

Husserl, Heidegger);

5) jednoÊç cz∏owieka;

6) prewencja w ˝yciu codziennym;

6) determinizm i indeterminizm a wolna wola;

7) çwiczenie podstawowych umiej´tnoÊci i form

obrony.

7) donios∏oÊç rozumienia filozoficznego cz∏owieka

i Êwiata dla kszta∏towania si´ kultury.

5. Logika

1) wybrane sposoby pojmowania logiki jako dyscypliny badawczej, jej miejsce i znaczenie w systemie nauk;

2) logika jako nauka o ogólnych metodach poznawczych;

3) logika a matematyka, logika a j´zyk potoczny, logika a informatyka;

4) j´zyk jako system znaków;

5) logika formalna, uzasadnianie twierdzeƒ i rodzaje

uzasadnieƒ;

6) wnioskowanie — rodzaje, b∏´dy, rola wnioskowania przy opisie i wyjaÊnianiu zjawisk;

7) wypowiedzi oceniajàce i normy;

Poz. 555

4) ergonomia

a) spo∏eczne i ekonomiczne znaczenie ergonomii,

b) obcià˝enie pracà,

c) czynniki Êrodowiska pracy,

d) spo∏eczne czynniki Êrodowiska pracy, mobbing,

e) metody badania obcià˝enia pracà i Êrodowiskiem pracy,

f) Êrodki prawne ochrony pracy.

B. Przedmioty podstawowe

1. Wprowadzenie do psychologii

1) psychologia jako nauka o cz∏owieku i jego funkcjonowaniu;

8) pytania i odpowiedzi;

2) miejsce psychologii wÊród innych nauk o cz∏owieku;

9) elementy retoryki.

3) g∏ówne kierunki psychologii;

6. Przedmiot do wyboru

1) edukacja ekologiczna

a) Êrodowisko ˝ycia cz∏owieka, jego struktura

i wzajemne powiàzania,

b) kierunki zmian w Êrodowisku przyrodniczym

i spo∏eczno-kulturowym,

c) Êrodowiskowe uwarunkowania i mo˝liwoÊci zaspokojenia podstawowych potrzeb cz∏owieka,

d) zagro˝enia cywilizacyjne,

e) zasady zró˝nicowanego rozwoju i proÊrodowiskowego stylu ˝ycia,

f) polityka ekologiczna paƒstwa, ruchy ekologiczne, dzia∏ania na rzecz ochrony i poprawy stanu

Êrodowiska;

4) biologiczne podstawy zachowania cz∏owieka;

2) finanse publiczne

a) system finansowy paƒstwa,

b) zasady zarzàdzania finansami publicznymi,

5) procesy poznawcze;

6) procesy emocjonalno-motywacyjne;

7) uczenie si´ i pami´ç;

8) osobowoÊç;

9) metody badawcze psychologii.

2. Psychologia rozwojowa i osobowoÊci

1) poj´cie rozwoju;

2) rodzaje zmian rozwojowych;

3) charakterystyka czynników oraz mechanizmów

warunkujàcych rozwój;

4) metody psychologii rozwojowej;

5) charakterystyka rozwoju fizycznego i psychicznego

cz∏owieka;

c) system bud˝etowy, konstrukcja bud˝etu, równowaga bud˝etowa, bud˝et paƒstwa i bud˝ety

samorzàdów, dyscyplina bud˝etowa,

6) rozwój emocji i uczuç;

d) spo∏eczne i gospodarcze skutki wydatków dokonywanych przez w∏adze publiczne;

8) rozwój moralno-spo∏eczny;

3) gerontologia

a) geriatria a gerontologia, przeglàd koncepcji,

b) zdolnoÊci przystosowawcze organizmu a wiek

cz∏owieka,

c) starzenie si´ jako zjawisko biologiczne,

7) rozwój poznawczy jednostki;

9) podstawowe orientacje w psychologii osobowoÊci;

10) rozwój osobowoÊci; dzieciƒstwo, adolescencja,

dojrza∏oÊç, staroÊç — rozwój i przystosowanie.

3. Podstawy medycyny spo∏ecznej

d) miejsce cz∏owieka starszego w rodzinie i spo∏eczeƒstwie,

1) zdrowie wed∏ug definicji Âwiatowej Organizacji

Zdrowia (WHO);

e) demograficzne problemy polityki ludnoÊciowej,

2) biologiczne i Êrodowiskowe uwarunkowania zdrowia;

f) wybrane aspekty aktywnoÊci ˝yciowej i zawodowej osób starszych,

g) system Êwiadczeƒ spo∏ecznych na rzecz osób

starszych,

h) formy opieki nad ludêmi starszymi, opieka terminalna i paliatywna;

3) struktura spo∏eczna i styl ˝ycia a zdrowie;

4) epidemiologia chorób spo∏ecznych;

5) ochrona zdrowia i opieka zdrowotna;

6) pierwsza pomoc w nag∏ych wypadkach.

4. Ekonomia spo∏eczna

1) ekonomia jako nauka spo∏eczna;

2) wspó∏czesne systemy gospodarcze;

3) podstawy teorii zachowania konsumentów;

4) rynek i ocena równowagi;

5) rynek pracy i zjawisko bezrobocia;

Poz. 555

3) rodzina jako Êrodowisko wychowawcze;

4) grupy rówieÊnicze i ich oddzia∏ywania wychowawcze;

5) szko∏a jako Êrodowisko spo∏eczno-wychowawcze

i spo∏eczno-instytucjonalne;

6) nieprzystosowanie spo∏eczne;

6) dochód narodowy;

7) specyfika oddzia∏ywaƒ wychowawczych zwiàzanych ze Êrodowiskiem pracy;

7) mierniki poziomu ˝ycia ludnoÊci; zagadnienie minimum socjalnego;

8) spo∏eczny sens kszta∏cenia ustawicznego;

8) koniunktura gospodarcza; równowaga ekonomiczna i spo∏eczna;

9) system finansowy paƒstwa — rola paƒstwa w alokacji zasobów.

5. Metody badaƒ spo∏ecznych

1) strategie i typologia badaƒ spo∏ecznych ze wzgl´du na cel, organizacj´, przedmiot i procedur´;

2) metody i techniki badaƒ spo∏ecznych;

3) organizacja i etapy badaƒ spo∏ecznych;

4) zasady opracowania materia∏ów badawczych;

5) znaczenie badaƒ spo∏ecznych w monitorowaniu

zmian w pomocy spo∏ecznej.

6. Etyka

1) metodologiczne podstawy etyki; przedmiot, metoda i cel etyki; schemat jednolitej typologii etyki

(wg S. Kamiƒskiego);

2) podstawowe kierunki w antropologii i aksjologii;

3) g∏ówne koncepcje etyczne;

4) etyka zawodowa;

5) kodeksy etyczne.

7. Wprowadzenie do socjologii

1) poj´cia i teorie socjologii, problem socjologiczny

a kwestia spo∏eczna;

2) socjologiczna koncepcja cz∏owieka i osobowoÊci;

3) zbiorowoÊci spo∏eczne i zbiorowoÊci terytorialne;

wi´ê spo∏eczna;

4) interakcje spo∏eczne, system wartoÊci i norm;

5) socjalizacja, kontrola spo∏eczna;

6) zró˝nicowanie spo∏eczne i dynamika spo∏eczna;

nierównoÊci spo∏eczne;

7) relacje rodzina — spo∏ecznoÊç lokalna — spo∏eczeƒstwo; wspó∏zale˝noÊç zjawisk z ró˝nych poziomów;

8) kultura masowa i kultura popularna; zmiany spo∏eczno-kulturowe;

9) cz∏owiek stary — zadania pedagogiki spo∏ecznej.

2. Psychologia spo∏eczna

1) psychologia spo∏eczna jako nauka;

2) poznanie spo∏eczne; b∏´dy percepcyjne;

3) postawy spo∏eczne;

4) propaganda i przekonywanie;

5) ma∏e grupy spo∏eczne;

6) konformizm;

7) dysonans poznawczy;

8) agresja i przemoc;

9) uprzedzenia;

10) atrakcyjnoÊç interpersonalna.

3. Podstawy komunikacji interpersonalnej

1) modele i koncepcje komunikacji mi´dzyludzkiej;

2) komunikacja werbalna i niewerbalna;

3) wybrane teorie komunikacji interpersonalnej;

4) bariery komunikacyjne;

5) aktywne s∏uchanie;

6) asertywnoÊç;

7) konflikt interpersonalny w komunikacji;

8) podstawowe zasady negocjacji.

4. Patologie spo∏eczne

1) poj´cie i koncepcje teoretyczne patologii spo∏ecznej;

2) typy i rozk∏ad patologii spo∏ecznych we wspó∏czesnym spo∏eczeƒstwie polskim;

3) zmiany obrazu i nasilenia patologii;

4) alkoholizm, narkomania i inne toksykomanie;

5) epidemiologia AIDS;

6) przest´pczoÊç;

7) patologie nieformalnych i formalnych relacji mi´dzyludzkich;

8) zwiàzki mi´dzy patologiami.

9) religia jako instytucja spo∏eczna.

D. Przedmioty specjalnoÊciowe

C. Przedmioty kierunkowe

1. Pedagogika spo∏eczna

1) przedmiot i zadania pedagogiki spo∏ecznej;

2) Êrodowisko jako zespó∏ czynników wspó∏wyznaczajàcych rozwój jednostki;

1. Polityka spo∏eczna

1) relacje mi´dzy politykà gospodarczà a spo∏ecznà;

2) potrzeby spo∏eczne;

3) ekonomiczne uwarunkowania potrzeb spo∏ecznych i ich zaspokajania;

4) zró˝nicowanie potrzeb spo∏ecznych;

5) modele i instrumenty polityki spo∏ecznej;

6) zabezpieczenie spo∏eczne;

7) samorzàd terytorialny jako podmiot realizujàcy zadania z zakresu polityki spo∏ecznej;

8) zró˝nicowanie rozwoju gospodarczego a bud˝ety

gmin w aspekcie lokalnej polityki spo∏ecznej;

9) kwestie spo∏eczne;

10) polityka spo∏eczna wobec kwestii spo∏ecznych.

2. Statystyka spo∏eczna z elementami demografii

Poz. 555

4) zasady i metody pracy pedagogicznej z osobami

niepe∏nosprawnymi;

5) system kszta∏cenia specjalnego w Polsce na tle

systemów w innych paƒstwach;

6) zagadnienia szczegó∏owe pedagogiki specjalnej;

7) postawy spo∏eczne wobec niepe∏nosprawnych

(deontologia w praktyce), idea integracji osób niepe∏nosprawnych ze spo∏eczeƒstwem;

8) problemy osób niepe∏nosprawnych doros∏ych

funkcjonujàcych samodzielnie, w rodzinach

i wspólnotach.

1) przedmiot i metody statystyki;

5. Socjologia rozwoju i strategie rozwoju

lokalnego

2) opracowanie i prezentacja materia∏u statystycznego;

1) teorie rozwoju spo∏ecznego, modernizacji, konwergencji i zale˝noÊci;

3) metody analizy: struktury zbiorowoÊci, wspó∏zale˝noÊci i zmian w czasie;

2) typy spo∏eczeƒstw;

4) podstawowe zagadnienia z zakresu demografii.

3. System prawny pomocy spo∏ecznej

1) poj´cie prawa i jego rola w paƒstwie i spo∏eczeƒstwie;

2) system i êród∏a prawa w Rzeczypospolitej Polskiej;

3) proces tworzenia prawa i jego obowiàzywanie;

3) globalizm i lokalizm;

4) spo∏eczeƒstwo obywatelskie;

5) lokalne programy rozwoju;

6) strategie, elementy i obszary rozwoju lokalnego;

7) narz´dzia budowania strategii rozwoju lokalnego

i pomiar efektów.

6. Socjologia i psychologia rodziny

4) organy ochrony prawnej;

1) rodzina jako grupa spo∏eczna i instytucja;

5) podstawowe zagadnienia dotyczàce: prawa karnego, cywilnego, administracyjnego, pracy i prawa

finansowego;

2) teoretyczne interpretacje instytucji ma∏˝eƒstwa

i rodziny;

6) zabezpieczenie spo∏eczne;

7) pomoc spo∏eczna w strukturze administracyjnej;

8) ustawa z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy spo∏ecznej (Dz. U. Nr 64, poz. 593, z póên. zm.) i przepisy

wykonawcze;

3) funkcje rodziny;

4) przeobra˝enia w makrostrukturach spo∏ecznych

a przemiany rodziny;

5) przystosowawcze i ochronne funkcje rodziny, dysfunkcjonalnoÊç i jej skutki;

9) ustawa z dnia 24 kwietnia 2003 r. o dzia∏alnoÊci po˝ytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. Nr 96,

poz. 873, z póên. zm.);

6) rodzina jako system;

10) ustawa z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym (Dz. U. Nr 122, poz. 1143, z póên. zm.);

9) kryzysy rozwojowe i sytuacyjne w przebiegu ˝ycia

rodziny;

11) ustawa z dnia 19 sierpnia 1994 r. o ochronie zdrowia psychicznego (Dz. U. Nr 111, poz. 535, z póên.

zm.) i przepisy wykonawcze;

7) cykl ˝ycia rodzinnego;

8) komunikacja w rodzinie;

10) metody i techniki diagnozowania rodziny;

11) terapie rodzinne.

12) ustawa z dnia 26 paêdziernika 1982 r. o wychowaniu w trzeêwoÊci i przeciwdzia∏aniu alkoholizmowi

(Dz. U. z 2002 r. Nr 147, poz. 1231, z póên. zm.);

1) teoretyczne podstawy pracy socjalnej;

13) wspieranie zatrudnienia oraz rehabilitacja zawodowa i spo∏eczna osób niepe∏nosprawnych;

2) metodologia i metodyka dzia∏ania w pracy socjalnej;

14) zastosowanie przepisów Kodeksu cywilnego i Kodeksu post´powania administracyjnego w pomocy spo∏ecznej.

3) metodyczne dzia∏ania bezpoÊrednie i poÊrednie

w pracy socjalnej;

4. Pedagogika specjalna

1) przedmiot i zakres pedagogiki specjalnej;

7. Metodologia i metodyka pracy socjalnej

4) fazy metodycznego dzia∏ania w pracy socjalnej;

5) podejÊcia (modele) w pracy socjalnej;

6) metody pracy socjalnej;

2) relacje pedagogiki specjalnej z innymi dyscyplinami naukowymi;

7) techniki pracy socjalnej;

3) rozmiary niepe∏nosprawnoÊci w populacji generalnej i m∏odzie˝owej;

9) role pracownika socjalnego w pracy w indywidualnych przypadkach, z grupà, ze spo∏ecznoÊcià;

8) narz´dzia pracy pracownika socjalnego;

10) warsztat pracy pracownika socjalnego;

Poz. 555

11. Podstawy psychopatologii

11) podstawowe umiej´tnoÊci pracownika socjalnego;

1) poj´cie normy i patologii;

12) podstawowe prawa i wolnoÊci cz∏owieka a praca

socjalna;

2) diagnozowanie i klasyfikacja zaburzeƒ psychicznych;

13) prawa socjalne w Polsce.

3) l´k i zaburzenia psychosomatyczne;

8. Elementy psychoterapii

1) kierunki i szko∏y psychoterapeutyczne;

2) metody i techniki psychoterapii indywidualnej

i grupowej;

3) przygotowanie i przebieg procesu psychoterapii;

4) zjawiska w psychoterapii;

5) specyfika psychoterapii w przypadku zaburzeƒ

nerwicowych, zaburzeƒ nastroju, psychoz schizofrenicznych;

6) rodzaje terapii i sposoby radzenia sobie z l´kiem,

agresjà oraz skutkami przemocy.

9. Organizacja i zarzàdzanie

1) podstawowe poj´cia teorii organizacji i zarzàdzania;

2) kadra kierownicza, w∏adza i wp∏ywy w organizacji;

3) proces i zakres zarzàdzania;

4) podejmowanie decyzji, rozwiàzywanie problemów;

5) grupowa organizacja, zarzàdzanie procesami interpersonalnymi i grupowymi;

4) depresja i schizofrenia;

5) zaburzenia spo∏eczne i interpersonalne;

6) zaburzenia psychiczne na przestrzeni ˝ycia.

12. Aksjologia pracy socjalnej

1) jednostkowy, spo∏eczny i kulturowy wymiar wartoÊci;

2) etyka a cele i zadania pracy socjalnej;

3) wartoÊci moralne i etyka zawodu pracownika socjalnego;

4) kodeks etyczny;

5) dylematy etyczne w pracy socjalnej;

6) Êwiat wartoÊci cz∏owieka wspomaganego i etyka

pomagania;

7) kwestie winy i odpowiedzialnoÊci;

8) moralne i instrumentalne aspekty pomagania;

9) system wartoÊci spo∏ecznych a legitymizacja polityki spo∏ecznej i pracy socjalnej.

13. Prawo rodzinne i opiekuƒcze

1) stosunki majàtkowe mi´dzy ma∏˝onkami;

6) motywacja w organizacji;

2) odpowiedzialnoÊç ma∏˝onków za zobowiàzania

(w czasie trwania i po ustaniu ustroju wspólnoÊci

majàtkowej);

7) komunikacja;

3) pochodzenie dziecka;

8) strategie zarzàdzania;

4) w∏adza rodzicielska;

9) zarzàdzanie potencja∏em spo∏ecznym;

5) obowiàzek alimentacyjny;

10) kultura organizacji i zagadnienia etyczne.

6) przysposobienie;

1) êród∏a i charakter problemów spo∏ecznych;

7) ogólna charakterystyka funkcjonowania rodzin zast´pczych oraz innych instytucji o charakterze

opiekuƒczo-wychowawczym;

2) ontologiczny status problemów spo∏ecznych;

8) ma∏˝eƒstwo, ustanie ma∏˝eƒstwa, separacja;

3) ubóstwo i marginalizacja spo∏eczna;

9) opieka prawna, kuratela.

4) cykl ˝yciowy jednostki i zwiàzane z tym kwestie

spo∏eczne;

E. Przedmioty specjalizacyjne

10. Problemy i kwestie spo∏eczne

5) problemy wspó∏czesnej rodziny;

6) dezorganizacja, patologia spo∏eczna i dewiacje;

7) problemy spo∏eczne zwiàzane ze zdrowiem; alkoholizm, narkomania, HIV/AIDS;

8) kwestie spo∏eczne w Êrodowisku wielkomiejskim

i wiejskim;

9) zapobieganie oraz zwalczanie wykorzystania seksualnego kobiet i dzieci;

10) zjawisko handlu ludêmi, zapobieganie, zwalczanie

oraz karanie handlu ludêmi, udzielanie pomocy

ofiarom handlu ludêmi;

11) zagadnienia dotyczàce integracji cudzoziemców;

12) degradacja Êrodowiska naturalnego jako kwestia

spo∏eczna.

1. Wprowadzenie do pracy socjalnej

1) wp∏yw czynników spo∏eczno-kulturowych na rozwój teorii i praktyki pracy socjalnej;

2) historia pomocy cz∏owiekowi i rozwój nowoczesnej pracy socjalnej;

3) zawód pracownika socjalnego, profesjonalizacja

i specjalizacja zawodowa;

4) etyka i prawo w praktyce pracy socjalnej;

5) przeglàd wspó∏czesnych modeli pracy socjalnej.

2. Projekt socjalny

1) typy projektów socjalnych;

2) poszukiwanie mocnych stron osób korzystajàcych

z pomocy spo∏ecznej i zasobów Êrodowiska jako

g∏ówne podejÊcie do tworzenia projektu;

3) regu∏y tworzenia projektu socjalnego i etapy pracy

nad projektem oraz czynniki wp∏ywajàce na jego

realizacj´;

4) metody, techniki i narz´dzia stosowane podczas

realizacji projektu socjalnego;

5) partnerzy i koordynowanie dzia∏aƒ;

6) znaczenie i konstrukcja bud˝etu zwiàzanego z projektem socjalnym;

7) rola i znaczenie dzia∏alnoÊci wolontariuszy bioràcych udzia∏ w realizacji projektu;

8) monitorowanie i ocena projektu;

9) realizowanie wybranych projektów socjalnych.

3. Struktura i organizacja pomocy spo∏ecznej

1) pomoc spo∏eczna w systemie zabezpieczenia spo∏ecznego;

2) podmiotowy i przedmiotowy zakres pomocy spo∏ecznej;

3) diagnozowanie i planowanie spo∏eczne;

4) regulacje prawne i finansowanie pomocy spo∏ecznej;

5) pracownicy realizujàcy zadania pomocy spo∏ecznej;

6) struktura organizacyjna pomocy spo∏ecznej;

7) osoby i rodziny korzystajàce z pomocy spo∏ecznej

— standard us∏ug socjalnych;

8) jednostki organizacyjne pomocy spo∏ecznej —

funkcje i zadania;

9) rola i znaczenie organizacji pozarzàdowych w dzia∏alnoÊci z zakresu pomocy spo∏ecznej;

10) nowe zagadnienia dotyczàce pomocy spo∏ecznej

wynikajàce z przystàpienia Polski do Unii Europejskiej.

4. Przedmiot specjalizacyjny do wyboru

1) rehabilitacja osób niepe∏nosprawnych

a) rodzaje niepe∏nosprawnoÊci,

b) psychospo∏eczne problemy osób niepe∏nosprawnych, ich rodzin i Êrodowiska lokalnego,

c) cele, rodzaje i zadania rehabilitacji,

d) diagnozowanie potrzeb socjalnych i rehabilitacyjnych osób niepe∏nosprawnych,

e) aktywizacja zawodowa osób niepe∏nosprawnych,

f) rola pracy i spó∏dzielni socjalnych w rehabilitacji osób niepe∏nosprawnych,

g) realizowanie wybranego projektu w ramach zaj´ç specjalizacyjnych;

2) rynek pracy i bezrobocie

a) ekonomiczne problemy rynku pracy,

b) mierniki sytuacji na rynku pracy,

c) lokalne rynki pracy, europejski rynek pracy,

d) psychospo∏eczne skutki bezrobocia,

e) kategorie spo∏eczne szczególnie nara˝one na

bezrobocie i marginalizacj´ spo∏ecznà,

Poz. 555

f) prawne aspekty zatrudnienia i bezrobocia,

g) demograficzne przes∏anki polityki rynku pracy,

h) publiczne s∏u˝by zatrudnienia — struktura, zadania i instrumenty,

i) programy przeciwdzia∏ania bezrobociu i ∏agodzenia jego skutków,

j) organizowanie spó∏dzielni socjalnych,

k) rozwój zawodowy cz∏owieka,

l) informacja zawodowa i doradztwo zawodowe,

m) praca socjalna z ró˝nymi kategoriami bezrobotnych osób korzystajàcych z pomocy spo∏ecznej,

n) realizowanie wybranego projektu w ramach zaj´ç specjalizacyjnych;

3) organizowanie spo∏ecznoÊci lokalnych

a) problematyka spo∏ecznoÊci lokalnych w teoriach socjologicznych,

b) tradycje pracy ze spo∏ecznoÊcià lokalnà,

c) modele i podejÊcia do pracy ze spo∏ecznoÊcià

lokalnà,

d) rozwój i aktywizacja spo∏ecznoÊci lokalnej,

e) rola spó∏dzielni socjalnych w aktywizacji spo∏ecznoÊci lokalnej,

f) etapy pracy ze spo∏ecznoÊcià,

g) metody, techniki i narz´dzia pracy ze spo∏ecznoÊcià lokalnà,

h) wiedza i umiej´tnoÊci organizatora spo∏ecznoÊci lokalnej,

i) dokumentacja organizatora spo∏ecznoÊci lokalnej,

j) realizowanie wybranego projektu w ramach zaj´ç specjalizacyjnych.

5. Rodzinne poradnictwo socjalne

1) rodzinne poradnictwo socjalne — podstawowe poj´cia;

2) diagnoza aktualnego stanu rodziny;

3) marketing rodzinnych us∏ug socjalnych;

4) wybrane formy wspierania rodziny.

6. Superwizja

1) omawianie doÊwiadczeƒ nabytych podczas praktyk;

2) analizowanie w∏asnych dzia∏aƒ wobec osób i rodzin korzystajàcych z pomocy spo∏ecznej;

3) praca nad emocjami powstajàcymi podczas praktyk w relacjach z osobami i rodzinami korzystajàcymi z pomocy spo∏ecznej;

4) analiza dylematów etyczno-moralnych w pracy socjalnej.

7. Warsztaty terapii zaj´ciowej

1) rola terapii zaj´ciowej w leczeniu usprawniajàcym

oraz aktywizacji osób i rodzin korzystajàcych z pomocy spo∏ecznej;

2) rodzaje i stopnie niepe∏nosprawnoÊci i odpowiadajàce im typy terapii zaj´ciowej;

3) terapia zaj´ciowa przez sport i teatr;

4) pracownia plastyczna — çwiczenie ró˝nych technik: malarstwo, tkactwo, wyroby ze skóry, praca

w drewnie, metaloplastyka, haft, dziewiarstwo,

garncarstwo;

3) kooperacji;

5) zaj´cia kulturalno-oÊwiatowe;

Podczas praktyk zawodowych s∏uchacz nabywa

umiej´tnoÊci

6) terapeuta zaj´ciowy — rola zawodowa, zadania realizowane w placówkach pomocy spo∏ecznej, kwestie etyczne, organizacja pracy, dokumentacja.

V. Wymagane umiej´tnoÊci

W wyniku kszta∏cenia s∏uchacz kolegium nabywa

wiedzy i umiej´tnoÊci zawodowych niezb´dnych do

wykonywania zawodu pracownika socjalnego, umo˝liwiajàcych

4) mened˝erskie;

5) z zakresu public relations.

1) praktycznego dzia∏ania przez wypróbowanie

swych umiej´tnoÊci i skorygowanie ewentualnych

pomy∏ek z pomocà osoby nadzorujàcej;

2) aktywnego i kompleksowego poszukiwania informacji niezb´dnych do uzyskania pe∏nej wiedzy

o problemie;

1) prawid∏owe rozpoznawanie sytuacji osób i rodzin

korzystajàcych z pomocy spo∏ecznej, okreÊlanie

celów pomocy;

3) pos∏ugiwania si´ w praktyce wiedzà dotyczàcà

procedury post´powania oraz pracy i zadaƒ organizacji i instytucji dzia∏ajàcych w obszarze pomocy

spo∏ecznej;

2) zaplanowanie form pomocy oraz stosowanie skutecznych w danym przypadku metod i technik

w pracy socjalnej;

4) samodzielnego prowadzenia pracy socjalnej za

pomocà poznanych metod, z uwzgl´dnieniem

wszystkich jej efektów.

3) monitorowanie i dokonywanie ewaluacji podejmowanych dzia∏aƒ;

S∏uchacz powinien stosowaç zasady etyki zawodowej pracownika socjalnego, do których nale˝à

4) zaprojektowanie swojego warsztatu pracy;

1) udzielanie pomocy wszystkim osobom znajdujàcym si´ w trudnej sytuacji i zwracajàcym si´ o pomoc spo∏ecznà;

5) doskonalenie organizacji pracy;

6) efektywnà wspó∏prac´ ze specjalistami;

7) popularyzowanie celów pomocy i pracy socjalnej;

8) przeciwdzia∏anie wypaleniu zawodowemu.

W toku kszta∏cenia rozwijane sà u s∏uchacza umiej´tnoÊci

1) metodyczne;

2) interpersonalne;

2) respektowanie praw tych osób do poszanowania

ich godnoÊci osobistej;

3) dzia∏anie jako rzecznik interesów osób zwracajàcych si´ o pomoc spo∏ecznà;

4) wzmacnianie samodzielnoÊci osób korzystajàcych

z pomocy socjalnej i przeciwdzia∏anie uzale˝nieniu

si´ od niej.

556

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOÂCI

z dnia 13 kwietnia 2005 r.

zmieniajàce rozporzàdzenie w sprawie utworzenia sàdów pracy i sàdów ubezpieczeƒ spo∏ecznych

Na podstawie art. 20 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. — Prawo o ustroju sàdów powszechnych

(Dz. U. Nr 98, poz. 1070, z póên. zm.1)) zarzàdza si´, co

nast´puje

dów pracy i sàdów ubezpieczeƒ spo∏ecznych (Dz. U.

Nr 106, poz. 1161, z póên. zm.2)) wprowadza si´ nast´pujàce zmiany

§ 1. W rozporzàdzeniu Ministra SprawiedliwoÊci

z dnia 26 wrzeÊnia 2001 r. w sprawie utworzenia sà-

„3) przekazanie niektórym sàdom rejonowym do

rozpoznawania spraw z zakresu ubezpieczeƒ

1) w § 1 pkt 3 otrzymuje brzmienie

———————

1) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2001 r. Nr 154, poz. 1787, z 2002 r. Nr 153, poz. 1271, Nr 213,

poz. 1802 i Nr 240, poz. 2052, z 2003 r. Nr 188, poz. 1838 i Nr 228, poz. 2256, z 2004 r. Nr 34, poz. 304, Nr 130, poz. 1376,

Nr 185, poz. 1907 i Nr 273, poz. 2702 i 2703 oraz z 2005 r. Nr 13, poz. 98.

2) Zmiany wymienionego rozporzàdzenia zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2002 r. Nr 84, poz. 762 i Nr 194, poz. 1639, z 2003 r.

Nr 110, poz. 1054 i Nr 219, poz. 2166 oraz z 2004 r. Nr 127, poz. 1331, Nr 231, poz. 2325 i Nr 281, poz. 2797.

ObjaÊnienia

1. Dane w∏aÊciciela pojazdu, innego ni˝ wpisany w dowodzie rejestracyjnym, mogà byç wpisane w pkt 5 zaÊwiadczenia, je˝eli przed∏o˝ony zostanie dokument potwierdzajàcy w∏asnoÊç.

2. Przedsi´biorca wydajàcy zaÊwiadczenie dokonuje odpowiednio skreÊlenia wyrazów w pkt 6 zaÊwiadczenia w przypadku,

gdy

a) zamiast dowodu rejestracyjnego przed∏o˝ono dokument potwierdzajàcy dane zawarte w dowodzie rejestracyjnym, wydany przez organ w∏aÊciwy ze wzgl´du na miejsce ostatniej rejestracji pojazdu,

b) w∏aÊciciel pojazdu z∏o˝y∏ oÊwiadczenie pod rygorem odpowiedzialnoÊci karnej za sk∏adanie fa∏szywych zeznaƒ, w przypadku utraty dowodu rejestracyjnego, karty pojazdu, je˝eli by∏a wydana, lub tablic (tablicy) rejestracyjnych, zgodnie

z przepisami o rejestracji i oznaczaniu pojazdów.

3. W przypadkach, o których mowa w pkt 1 i 2 niniejszego objaÊnienia, przedsi´biorca wype∏nia odpowiednio pkt 7 zaÊwiadczenia.

4. W pkt 7 zaÊwiadczenia przedsi´biorca mo˝e zamieszczaç inne uwagi, wa˝ne dla wystawienia tego zaÊwiadczenia i wyrejestrowania pojazdu.

5. ZaÊwiadczenie mo˝e byç wystawione w formie wydruku z systemu informatycznego; wówczas w wydruku mogà byç pomini´te wyrazy, które nie majà zastosowania.

6. Numer identyfikacji REGON wpisuje si´, o ile zosta∏ nadany.

555

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA POLITYKI SPO¸ECZNEJ1)

z dnia 7 kwietnia 2005 r.

w sprawie standardów kszta∏cenia w kolegiach pracowników s∏u˝b spo∏ecznych

Na podstawie art. 9f ust. 5 ustawy z dnia 7 wrzeÊnia 1991 r. o systemie oÊwiaty (Dz. U. z 2004 r. Nr 256,

poz. 2572, Nr 273, poz. 2703 i Nr 281, poz. 2781 oraz

z 2005 r. Nr 17, poz. 141) zarzàdza si´, co nast´puje