Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 listopada 2005 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych
Statutory Text (3 Articles)
Art. 3. Ustawa wchodzi w ˝ycie z dniem og∏oszenia.”;
3) art. 4 ustawy z dnia 18 maja 1990 r. o zmianie ustawy o samorzàdzie terytorialnym oraz innych
ustaw (Dz. U. Nr 34, poz. 199), który stanowi
„Art. 4. Ustawa wchodzi w ˝ycie z dniem 27 maja
1990 r.”;
4) art. 57 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu pos∏a i senatora (Dz. U. Nr 73,
poz. 350), który stanowi
„Art. 57. Ustawa wchodzi w ˝ycie z dniem 1 lipca
1996 r., z wyjàtkiem
1) rozdzia∏u 2 i art. 51, które wchodzà
w ˝ycie po up∏ywie 14 dni od dnia
og∏oszenia,
2) art. 34 ust. 3 i 4 oraz art. 42 ust. 3, które wchodzà w ˝ycie po up∏ywie 4 miesi´cy od dnia og∏oszenia.”;
5) art. 97 ustawy z dnia 4 wrzeÊnia 1997 r. o dzia∏ach
administracji rzàdowej (Dz. U. Nr 141, poz. 943
oraz z 1998 r. Nr 162, poz. 1122), który stanowi
„Art. 97. Ustawa wchodzi w ˝ycie z dniem 1 kwietnia 1999 r.”;
6) art. 38 ustawy z dnia 29 grudnia 1998 r. o zmianie
niektórych ustaw w zwiàzku z wdro˝eniem reformy ustrojowej paƒstwa (Dz. U. Nr 162, poz. 1126),
który stanowi
„Art. 38. Ustawa wchodzi w ˝ycie z dniem 1 stycznia 1999 r.”;
7) art. 78 i 79 ustawy z dnia 22 grudnia 2000 r. o zmianie niektórych upowa˝nieƒ ustawowych do wydawania aktów normatywnych oraz o zmianie nie-
których ustaw (Dz. U. Nr 120, poz. 1268), które stanowià
„Art. 78. Akty wydane na podstawie upowa˝nieƒ
ustawowych zmienianych niniejszà ustawà zachowujà moc do czasu ich zastàpienia przez akty wydane na podstawie niniejszej ustawy.
Art. 79. Ustawa wchodzi w ˝ycie po up∏ywie
3 miesi´cy od dnia og∏oszenia, z wyjàtkiem przepisów
1) art. 74, który wchodzi w ˝ycie z dniem
30 grudnia 2000 r.,
2) art. 27 pkt 5 lit. b) i c), które wchodzà
w ˝ycie z dniem 1 stycznia 2001 r.,
3) art. 61, który wchodzi w ˝ycie z dniem
1 stycznia 2001 r.”;
8) art. 2 ustawy z dnia 20 lutego 2004 r. o zmianie
ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 49, poz. 467), który stanowi
„Art. 2. Ustawa wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 14 dni
od dnia og∏oszenia.”;
Poz. 2000
9) art. 2—4 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie
ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 172, poz. 1439), które stanowià
„Art. 2. Akty prawne wydane w celu wykonania
dekretu, o którym mowa w art. 3, zachowujà moc do czasu wydania rozporzàdzeƒ
wymaganych przez ustaw´, o której mowa
w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszà
ustawà.
Art. 3. Traci moc dekret z dnia 7 grudnia 1955 r.
o godle i barwach Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej oraz o piecz´ciach paƒstwowych (Dz. U. Nr 47, poz. 314, z 1956 r. Nr 7,
poz. 43, z 1957 r. Nr 10, poz. 42, z 1980 r.
Nr 7, poz. 18, z 1985 r. Nr 23, poz. 100,
z 1989 r. Nr 34, poz. 178, z 1990 r. Nr 34,
poz. 199 oraz z 1998 r. Nr 162, poz. 1126).
Art. 4. Ustawa wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 14 dni
od dnia og∏oszenia.”.
Marsza∏ek Sejmu: M. Jurek
Za∏àcznik do obwieszczenia Marsza∏ka Sejmu Rzeczypospolitej
Polskiej z dnia 2 listopada 2005 r. (poz. 2000)
USTAWA
z dnia 31 stycznia 1980 r.
o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o piecz´ciach paƒstwowych1)
Wst´p (uchylony)2)
7) samorzàdowe kolegia odwo∏awcze;
Art. 1. 1. Orze∏ bia∏y, bia∏o-czerwone barwy i „Mazurek Dàbrowskiego” sà symbolami Rzeczypospolitej
Polskiej3).
8) regionalne izby obrachunkowe;
2. Otaczanie tych symboli czcià i szacunkiem jest
prawem i obowiàzkiem ka˝dego obywatela Rzeczypospolitej Polskiej3) oraz wszystkich organów paƒstwowych, instytucji i organizacji.
10) jednostki organizacyjne Policji, Stra˝y Granicznej,
Paƒstwowej Stra˝y Po˝arnej i Obrony Cywilnej
Kraju;
3. Symbole Rzeczypospolitej Polskiej3) pozostajà
pod szczególnà ochronà prawa, przewidzianà w odr´bnych przepisach.
Art. 2. 1.4) God∏em Rzeczypospolitej Polskiej jest
wizerunek or∏a bia∏ego ze z∏otà koronà na g∏owie
zwróconej w prawo, z rozwini´tymi skrzyd∏ami, z dziobem i szponami z∏otymi, umieszczony w czerwonym
polu tarczy.
2. Wzór god∏a Rzeczypospolitej Polskiej3) zawiera
za∏àcznik nr 1.
Art. 2a.5) Wizerunku or∏a ustalonego dla god∏a u˝ywajà
1) organy w∏adzy paƒstwowej;
2) organy administracji rzàdowej;
3) gminy, zwiàzki mi´dzygminne oraz ich organy;
4) powiaty, zwiàzki powiatów oraz ich organy;
5) samorzàdy województw oraz ich organy;
6) sàdy, prokuratury i komornicy sàdowi;
—————————
1) Ze zmianami wprowadzonymi przez art. 43 pkt 1 ustawy
z dnia 4 wrzeÊnia 1997 r. o dzia∏ach administracji rzàdowej
(Dz. U. Nr 141, poz. 943 oraz z 1998 r. Nr 162, poz. 1122),
która wesz∏a w ˝ycie z dniem 1 kwietnia 1999 r., i art. 1
pkt 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U.
Nr 172, poz. 1439), która wesz∏a w ˝ycie z dniem 24 wrzeÊnia 2005 r.
2) Przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 9 lutego 1990 r. o zmianie
przepisów o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej
Polskiej (Dz. U. Nr 10, poz. 60), która wesz∏a w ˝ycie
z dniem 22 lutego 1990 r.
3) Ze zmianà wprowadzonà przez art. 43 pkt 1 ustawy wymienionej jako pierwsza w odnoÊniku 1.
4) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 2 ustawy, o której
mowa w odnoÊniku 2.
5) Dodany przez art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 29 grudnia 1998 r.
o zmianie niektórych ustaw w zwiàzku z wdro˝eniem reformy ustrojowej paƒstwa (Dz. U. Nr 162, poz. 1126), która wesz∏a w ˝ycie z dniem 1 stycznia 1999 r.
9) jednostki organizacyjne Si∏ Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej;
11) jednostki organizacyjne S∏u˝by Wi´ziennej;
12) szko∏y publiczne, szko∏y niepubliczne o uprawnieniach szkó∏ publicznych, paƒstwowe szko∏y wy˝sze, niepaƒstwowe szko∏y wy˝sze;
13) inne podmioty, je˝eli przepisy szczególne uprawniajà je do u˝ywania wizerunku or∏a.
Art. 3. 1.6) God∏o Rzeczypospolitej Polskiej3)
umieszcza si´ w szczególnoÊci w pomieszczeniach
urz´dowych i salach posiedzeƒ, salach wyk∏adowych
i lekcyjnych nale˝àcych do
1) organów paƒstwowych;
1a)7) organów gmin, powiatów, samorzàdów województw oraz zwiàzków jednostek samorzàdu terytorialnego;
1b)8) klubów, kó∏ i zespo∏ów poselskich, senackich
i parlamentarnych oraz biur poselskich, senatorskich i poselsko-senatorskich;
2) jednostek Si∏ Zbrojnych;
3) szkó∏ i placówek oÊwiatowo-wychowawczych;
4) przedstawicielstw dyplomatycznych, urz´dów
konsularnych oraz innych oficjalnych przedstawicielstw i misji za granicà.
1a.9) Na budynkach siedzib podmiotów, o których
mowa w art. 2a, umieszcza si´ urz´dowe tablice z go—————————
6) Ze zmianà wprowadzonà przez art. 1 pkt 1 lit. a ustawy
z dnia 20 lutego 2004 r. o zmianie ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 49,
poz. 467), która wesz∏a w ˝ycie z dniem 10 kwietnia 2004 r.
7) Dodany przez art. 3 pkt 1 ustawy z dnia 18 maja 1990 r.
o zmianie ustawy o samorzàdzie terytorialnym oraz innych ustaw (Dz. U. Nr 34, poz. 199), która wesz∏a w ˝ycie
z dniem 27 maja 1990 r.; w brzmieniu ustalonym przez
art. 6 pkt 2 ustawy, o której mowa w odnoÊniku 5.
8) Dodany przez art. 49 ustawy z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu pos∏a i senatora (Dz. U. Nr 73, poz. 350),
która wesz∏a w ˝ycie z dniem 1 lipca 1996 r.
9) Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. a ustawy wymienionej jako
druga w odnoÊniku 1.
d∏em Rzeczypospolitej Polskiej oraz urz´dowe tablice
z napisem nazwy tego podmiotu.
poÊrodku bia∏ego pasa god∏em Rzeczypospolitej Polskiej3).
1b.9) Urz´dowa tablica z god∏em ma kszta∏t owalny
w uk∏adzie pionowym, obwódk´ bia∏o-czerwonà i t∏o
szare, na którym znajduje si´ god∏o Rzeczypospolitej
Polskiej. Urz´dowa tablica z napisem jest prostokàtna
w uk∏adzie poziomym, ma t∏o czerwone, a litery napisu bia∏e.
3. Wzory flagi paƒstwowej Rzeczypospolitej Polskiej3) i flagi paƒstwowej z god∏em Rzeczypospolitej
Polskiej3) zawiera za∏àcznik nr 3.
2.10) God∏o Rzeczypospolitej Polskiej mo˝na
umieszczaç w innych miejscach ni˝ wymienione
w ust. 1, z uwzgl´dnieniem art. 1 ust. 2.
Art. 6a.14) Ustanawia si´ dzieƒ 2 maja Dniem Flagi
Rzeczypospolitej Polskiej.
Art. 7. 1.15) Flag´ paƒstwowà Rzeczypospolitej Polskiej podnosi si´ na budynkach lub przed budynkami
stanowiàcymi siedziby urz´dowe albo miejsce obrad
3. Jednostki organizacyjne wymienione w ust. 1
pkt 4, w wypadkach przewidzianych w prawie i zwyczajach mi´dzynarodowych, umieszczajà god∏o Rzeczypospolitej Polskiej3) tak˝e na obiektach stanowiàcych ich siedziby urz´dowe.
1) Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej;
4.11) Rada Ministrów okreÊli, w drodze rozporzàdzenia, wzory oraz wymiary urz´dowych tablic z god∏em Rzeczypospolitej Polskiej i napisem, a tak˝e sposób ich umieszczania na budynkach siedzib podmiotów, o których mowa w art. 2a, bioràc pod uwag´ czytelnoÊç i estetyk´ tablic oraz funkcjonalnoÊç ich
umieszczania.
4) Rady Ministrów oraz Prezesa Rady Ministrów;
Art. 4. 1. Barwami Rzeczypospolitej Polskiej3) sà
kolory bia∏y i czerwony, u∏o˝one w dwóch poziomych,
równoleg∏ych pasach tej samej szerokoÊci, z których
górny jest koloru bia∏ego, a dolny koloru czerwonego.
2. Przy umieszczaniu barw Rzeczypospolitej Polskiej3) w uk∏adzie pionowym kolor bia∏y umieszcza si´
po lewej stronie p∏aszczyzny oglàdanej z przodu.
3. Wzór barw Rzeczypospolitej Polskiej3) zawiera
za∏àcznik nr 2.
Art. 5. 1. Barwy Rzeczypospolitej Polskiej3) stanowià sk∏adniki flagi paƒstwowej Rzeczypospolitej Polskiej3).
2.12) Ka˝dy ma prawo u˝ywaç barw Rzeczypospolitej Polskiej, w szczególnoÊci w celu podkreÊlenia znaczenia uroczystoÊci, Êwiàt lub innych wydarzeƒ,
z uwzgl´dnieniem art. 1 ust. 2.
3. (uchylony).13)
Art. 6. 1. Flagà paƒstwowà Rzeczypospolitej Polskiej3) jest prostokàtny p∏at tkaniny o barwach Rzeczypospolitej Polskiej3), umieszczony na maszcie.
2. Flagà paƒstwowà Rzeczypospolitej Polskiej3)
jest tak˝e flaga okreÊlona w ust. 1, z umieszczonym
—————————
10) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 1 lit. b ustawy,
o której mowa w odnoÊniku 6.
11) Dodany przez art. 1 pkt 2 lit. b ustawy wymienionej jako
druga w odnoÊniku 1.
12) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 2 lit. a ustawy,
o której mowa w odnoÊniku 6.
13) Przez art. 1 pkt 2 lit. b ustawy, o której mowa w odnoÊniku 6.
2) Senatu Rzeczypospolitej Polskiej;
3) Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej;
5)16) organów stanowiàcych jednostek samorzàdu terytorialnego — w czasie ich sesji;
6)17) organów administracji rzàdowej i innych organów paƒstwowych oraz paƒstwowych jednostek
organizacyjnych, a tak˝e organów jednostek samorzàdu terytorialnego i samorzàdowych jednostek organizacyjnych — z okazji uroczystoÊci oraz
rocznic i Êwiàt paƒstwowych.
2. Flag´ paƒstwowà Rzeczypospolitej Polskiej3)
podnoszà równie˝ polskie statki ˝eglugi Êródlàdowej.
3.18) Flag´ paƒstwowà Rzeczypospolitej Polskiej
mo˝na umieszczaç w innych miejscach ni˝ wymienione w ust. 1 i 2, z uwzgl´dnieniem art. 1 ust. 2.
Art. 8. 1. Flag´ paƒstwowà z god∏em Rzeczypospolitej Polskiej3) podnoszà
1) przedstawicielstwa dyplomatyczne, urz´dy konsularne oraz inne oficjalne przedstawicielstwa i misje za granicà na budynkach lub przed budynkami
ich siedzib urz´dowych, a tak˝e kierownicy tych
przedstawicielstw, urz´dów i misji na swych rezydencjach i Êrodkach komunikacji — w wypadkach
przewidzianych w prawie i zwyczajach mi´dzynarodowych;
2) cywilne lotniska i làdowiska;
3) cywilne samoloty komunikacyjne podczas lotów
za granicà;
—————————
14) Dodany przez art. 1 pkt 3 ustawy, o której mowa w odnoÊniku 6.
15) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 3 ustawy, o której
mowa w odnoÊniku 2.
16) W brzmieniu ustalonym przez art. 6 pkt 3 lit. a ustawy,
o której mowa w odnoÊniku 5.
17) Dodany przez art. 6 pkt 3 lit. b ustawy, o której mowa
w odnoÊniku 5.
18) Dodany przez art. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnoÊniku 6.
4) kapitanaty (bosmanaty) portów — na budynkach
lub przed budynkami stanowiàcymi ich siedziby
urz´dowe.
2.19) Minister w∏aÊciwy do spraw zagranicznych
okreÊli, w drodze rozporzàdzenia, szczegó∏owe zasady
dotyczàce post´powania w sprawach, o których mowa w ust. 1 pkt 1, uwzgl´dniajàc praktyk´ i zwyczaje
istniejàce w paƒstwie przyjmujàcym, okreÊlajàc sytuacje, w których podnoszenie flagi paƒstwowej jest
obowiàzkowe, oraz okreÊlajàc szczegó∏owo jej usytuowanie.
3.20) Minister Transportu i Gospodarki Morskiej21)
okreÊli sposób podnoszenia flagi paƒstwowej z god∏em Rzeczypospolitej Polskiej3) na cywilnych lotniskach i làdowiskach oraz na cywilnych samolotach komunikacyjnych podczas lotów za granicà.
Art. 9. 1. Flag´ paƒstwowà z god∏em Rzeczypospolitej Polskiej3) podnoszà polskie statki morskie jako
bander´, zgodnie z obowiàzujàcymi w tym zakresie
przepisami szczególnymi; ponadto do bandery stosuje si´ prawo i zwyczaje mi´dzynarodowe.
2. Statki morskie pe∏niàce specjalnà s∏u˝b´ paƒstwowà podnoszà tak˝e flag´ oznaczajàcà pe∏nienie
tej s∏u˝by.
3.22) Minister w∏aÊciwy do spraw gospodarki morskiej ustala wzory flag na oznaczenie pe∏nionej specjalnej s∏u˝by paƒstwowej oraz okolicznoÊci i warunki
ich podnoszenia.
Art. 10. Przepisy wydane na podstawie ustawy
mogà przewidywaç obowiàzek podnoszenia flagi paƒstwowej Rzeczypospolitej Polskiej3) tak˝e w innych
wypadkach ni˝ okreÊlone w art. 7—9.
Art. 11.23) 1. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej
mo˝e, w drodze rozporzàdzenia, wprowadziç ˝a∏ob´
narodowà na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.
Rozporzàdzenie w szczególnoÊci powinno okreÊlaç
przyczyny wprowadzenia oraz czas trwania ˝a∏oby na—————————
19) W brzmieniu ustalonym przez art. 20 ustawy z dnia
22 grudnia 2000 r. o zmianie niektórych upowa˝nieƒ ustawowych do wydawania aktów normatywnych oraz
o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 120, poz. 1268),
która wesz∏a w ˝ycie z dniem 30 marca 2001 r.
20) Ze zmianà wprowadzonà przez art. 1 pkt 4 ustawy, o której mowa w odnoÊniku 2.
21) Obecnie: minister w∏aÊciwy do spraw transportu, zgodnie
z art. 4 ust. 1, art. 5 pkt 22 i art. 27 ustawy z dnia 4 wrzeÊnia 1997 r. o dzia∏ach administracji rzàdowej (Dz. U.
z 2003 r. Nr 159, poz. 1548, Nr 162, poz. 1568 i Nr 190,
poz. 1864, z 2004 r. Nr 19, poz. 177, Nr 69, poz. 624, Nr 91,
poz. 873, Nr 96, poz. 959, Nr 116, poz. 1206, Nr 238,
poz. 2390 i Nr 273, poz. 2702 oraz z 2005 r. Nr 17, poz. 141,
Nr 33, poz. 288, Nr 155, poz. 1298 i Nr 169, poz. 1414
i 1417).
22) Ze zmianami wprowadzonymi przez art. 1 pkt 4 ustawy,
o której mowa w odnoÊniku 2, i art. 43 pkt 2 ustawy wymienionej jako pierwsza w odnoÊniku 1.
23) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 3 ustawy wymienionej jako druga w odnoÊniku 1.
Poz. 2000
rodowej, uwzgl´dniajàc uwarunkowania kulturowe
i historyczne oraz przyj´te w tym zakresie zwyczaje.
2. W czasie trwania ˝a∏oby narodowej flag´ paƒstwowà opuszcza si´ do po∏owy masztu.
Art. 12. 1. Hymnem paƒstwowym Rzeczypospolitej Polskiej3) jest „Mazurek Dàbrowskiego”.
2. Tekst literacki hymnu paƒstwowego zawiera za∏àcznik nr 4.
3. Tekst muzyczny hymnu paƒstwowego w uk∏adach: na jeden g∏os, na fortepian oraz na g∏os i fortepian zawiera za∏àcznik nr 5.
4. Minister Kultury i Sztuki24) zatwierdza tekst muzyczny hymnu paƒstwowego w uk∏adach: na zespo∏y
chóralne, instrumentalne i instrumentalno-wokalne.
Art. 13. 1. Hymn paƒstwowy wykonuje si´ lub odtwarza publicznie w uk∏adach, o których mowa
w art. 12.
2.25) Publicznie hymn paƒstwowy wykonuje si´ lub
odtwarza w szczególnoÊci w czasie uroczystoÊci oraz
Êwiàt i rocznic paƒstwowych.
3. (uchylony).26)
Art. 14. 1. Podczas wykonywania lub odtwarzania
hymnu paƒstwowego obowiàzuje zachowanie powagi
i spokoju. Osoby obecne podczas publicznego wykonywania lub odtwarzania hymnu stojà w postawie wyra˝ajàcej szacunek, a ponadto m´˝czyêni w ubraniach
cywilnych — zdejmujà nakrycia g∏owy, zaÊ osoby
w umundurowaniu obejmujàcym nakrycie g∏owy, nieb´dàce w zorganizowanej grupie — oddajà honory
przez salutowanie. Poczty sztandarowe podczas wykonywania lub odtwarzania hymnu oddajà honory przez
pochylenie sztandaru.
2. Przepisy wydane na podstawie ustawy okreÊlajà zachowanie si´ osób w umundurowaniu, wyst´pujàcych w zorganizowanej grupie.
Art. 15.27) God∏o i barwy Rzeczypospolitej Polskiej
sà umieszczane, a hymn Rzeczypospolitej Polskiej wykonywany lub odtwarzany w sposób zapewniajàcy im
nale˝nà czeÊç i szacunek.
Art. 16.28) 1. Symbole Rzeczypospolitej Polskiej nie
mogà byç umieszczane na przedmiotach przeznaczonych do obrotu handlowego.
—————————
24) Obecnie: minister w∏aÊciwy do spraw kultury i ochrony
dziedzictwa narodowego, zgodnie z art. 4 ust. 1, art. 5
pkt 9 i art. 14 ustawy, o której mowa w odnoÊniku 21.
25) Ze zmianà wprowadzonà przez art. 1 pkt 5 lit. a ustawy,
o której mowa w odnoÊniku 6.
26) Przez art. 1 pkt 5 lit. b ustawy, o której mowa w odnoÊniku 6.
27) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 6 ustawy, o której
mowa w odnoÊniku 6.
28) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 7 ustawy, o której
mowa w odnoÊniku 6.
2. Dozwolone jest umieszczanie na przedmiotach
przeznaczonych do obrotu handlowego god∏a lub
barw Rzeczypospolitej Polskiej w formie stylizowanej
lub artystycznie przetworzonej.
Art. 16a.29) Piecz´cià Rzeczypospolitej Polskiej jest
metalowa, t∏oczona piecz´ç okràg∏a Êrednicy 77 mm,
zawierajàca poÊrodku wizerunek or∏a ustalony dla god∏a Rzeczypospolitej Polskiej, a w otoku napis „Rzeczpospolita Polska”.
Art. 16b.29) 1. Piecz´cià Sejmu Rzeczypospolitej
Polskiej jest metalowa, t∏oczona piecz´ç okràg∏a Êrednicy 62 mm, zawierajàca poÊrodku wizerunek or∏a
ustalony dla god∏a Rzeczypospolitej Polskiej, a w otoku napis „Sejm Rzeczypospolitej Polskiej”.
2. Piecz´cià Senatu Rzeczypospolitej Polskiej jest
metalowa, t∏oczona piecz´ç okràg∏a Êrednicy 62 mm,
zawierajàca poÊrodku wizerunek or∏a ustalony dla god∏a Rzeczypospolitej Polskiej, a w otoku napis „Senat
Rzeczypospolitej Polskiej”.
3. Piecz´cià Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej
jest metalowa, t∏oczona piecz´ç okràg∏a Êrednicy
62 mm, zawierajàca poÊrodku wizerunek or∏a ustalony
dla god∏a Rzeczypospolitej Polskiej, a w otoku napis
„Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej”.
Art. 16c.29) 1. Urz´dowà piecz´cià jest metalowa, t∏oczona piecz´ç okràg∏a zawierajàca poÊrodku
wizerunek or∏a ustalony dla god∏a Rzeczypospolitej
Polskiej, a w otoku napis odpowiadajàcy nazwie podmiotu uprawnionego do u˝ywania urz´dowej piecz´ci.
2. Urz´dowà piecz´cià gminy, powiatu, samorzàdu
województwa lub zwiàzku jednostek samorzàdu terytorialnego mo˝e byç równie˝ piecz´ç, o której mowa
w ust. 1, zawierajàca poÊrodku, zamiast wizerunku or∏a ustalonego dla god∏a Rzeczypospolitej Polskiej, odpowiednio herb gminy, powiatu lub województwa.
Odcisk piecz´ci z herbem nie mo˝e byç umieszczany
na dokumentach urz´dowych w sprawach z zakresu
administracji rzàdowej.
—————————
29) Dodany przez art. 1 pkt 4 ustawy wymienionej jako druga
w odnoÊniku 1.
Poz. 2000
3. Urz´dowej piecz´ci u˝ywajà podmioty, o których mowa w art. 2a.
Art. 16d.29) Rada Ministrów okreÊli, w drodze rozporzàdzenia, wymiary oraz sposób u˝ywania i strze˝enia urz´dowych piecz´ci, a tak˝e tryb zamawiania
i sposób wyrobu urz´dowych piecz´ci oraz nadzór
nad ich wyrobem, uwzgl´dniajàc w szczególnoÊci koniecznoÊç zapobie˝enia utracie urz´dowych piecz´ci
przez uprawnione podmioty.
Art. 17.30) 1. Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej,
w drodze rozporzàdzenia
1) wydaje przepisy przewidziane w art. 10 oraz art. 14
ust. 2,
2) mo˝e ustalaç zasady obchodów Êwiàt i rocznic
paƒstwowych oraz innych uroczystoÊci o zasi´gu
paƒstwowym lub lokalnym
— bioràc pod uwag´ uwarunkowania kulturowe i historyczne oraz przyj´te w tym zakresie zwyczaje, kierujàc si´ w szczególnoÊci potrzebami spo∏ecznoÊci
lokalnych.
2. Zasady i okolicznoÊci stosowania symboli Rzeczypospolitej Polskiej w jednostkach Si∏ Zbrojnych
Rzeczypospolitej Polskiej okreÊla Minister Obrony Narodowej.
Art. 18.31) Traci moc dekret z dnia 7 grudnia 1955 r.
o godle i barwach Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej
oraz o piecz´ciach paƒstwowych (Dz. U. Nr 47,
poz. 314, z 1956 r. Nr 7, poz. 43 oraz z 1957 r. Nr 10,
poz. 42)32) w cz´Êci dotyczàcej god∏a i barw Polskiej
Rzeczypospolitej Ludowej.
Art. 19. Ustawa wchodzi w ˝ycie z dniem og∏oszenia.33)
—————————
30) W brzmieniu ustalonym przez art. 1 pkt 8 ustawy, o której
mowa w odnoÊniku 6.
31) Ze zmianà wprowadzonà przez art. 11 ustawy z dnia
10 maja 1985 r. o zmianie niektórych przepisów prawa
karnego i prawa o wykroczeniach (Dz. U. Nr 23, poz. 100),
która wesz∏a w ˝ycie z dniem 1 lipca 1985 r.
32) Dekret z dnia 7 grudnia 1955 r. o godle i barwach Polskiej
Rzeczypospolitej Ludowej oraz o piecz´ciach paƒstwowych utraci∏ moc z dniem 24 wrzeÊnia 2005 r. na podstawie art. 3 ustawy wymienionej jako druga w odnoÊniku 1.
33) Ustawa zosta∏a og∏oszona w dniu 11 marca 1980 r.
Za∏àczniki do ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r.
Za∏àcznik nr 134)
UWAGA: Biel i czerwieƒ zgodnie z barwami RP
———————
34) Wzór god∏a okreÊlony w za∏àczniku nr 1 do ustawy, o której mowa w odnoÊniku 2.
Za∏àcznik nr 2
Barwy
Rzeczypospolitej Polskiej3)
Wspó∏rz´dne trójchromatyczne barw x, y,
ich sk∏adowa Y oraz dopuszczalna ró˝nica
barwy ∆ E w przestrzeni barw CIE 1976
(L* u* v*) ustalona wed∏ug wzoru CIELUV
przy iluminacie C i geometrii
pomiarowej d/0
x
y
Y
∆Ε
bia∏a
0,315
0,320
82,0
4,0
czerwona
0, 570
0,305
16,0
8,0
Barwa
Za∏àcznik nr 3
Stosunek szerokoÊci
flagi do jej d∏ugoÊci
— wynosi 5:8
FLAGA PA¡STWOWA
RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ3)
Stosunek wysokoÊci
god∏a do szerokoÊci
flagi — wynosi 2:5
FLAGA PA¡STWOWA
Z GOD¸EM RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ35)
UWAGA: Biel i czerwieƒ zgodnie z barwami RP
———————
35) Wzór flagi paƒstwowej z god∏em okreÊlony w za∏àczniku nr 2 do ustawy, o której mowa w odnoÊniku 2.
Za∏àcznik nr 4
Hymn paƒstwowy
Rzeczypospolitej Polskiej3)
„Mazurek Dàbrowskiego”
S∏owa: Józef Wybicki, 1797 r.
Jeszcze Polska nie zgin´∏a,
Kiedy my ˝yjemy.
Co nam obca przemoc wzi´∏a,
Szablà odbierzemy.
Marsz, marsz Dàbrowski,
Z ziemi w∏oskiej do Polski.
Za twoim przewodem
Z∏àczym si´ z narodem.
Przejdziem Wis∏´, przejdziem Wart´,
B´dziem Polakami.
Da∏ nam przyk∏ad Bonaparte,
Jak zwyci´˝aç mamy.
Marsz, marsz ...
Jak Czarniecki do Poznania
Po szwedzkim zaborze,
Dla ojczyzny ratowania
Wrócim si´ przez morze.
Marsz, marsz ...
Ju˝ tam ojciec do swej Basi
Mówi zap∏akany —
S∏uchaj jeno, pono nasi
Bijà w tarabany.
Marsz, marsz ...
Za∏àcznik nr 5
Hymn paƒstwowy
Rzeczypospolitej Polskiej3)
G¸OS
FORTEPIAN
„Mazurek Dàbrowskiego”
S∏owa: Józef Wybicki, 1797 r.
Autor melodii nieznany
Harmonizacja: Kazimierz Sikorski
G¸OS I FORTEPIAN
Harmonizacja: Kazimierz Sikorski
Egzemplarze bie˝àce oraz archiwalne mo˝na nabywaç
– w Wydziale Wydawnictw i Poligrafii Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, ul. Powsiƒska 69/71,
02-903 Warszawa, tel. 694-67-00, 694-60-96 — na podstawie nades∏anego zamówienia (wy∏àcznie sprzeda˝ wysy∏kowa);
– w punktach sprzeda˝y Dziennika Ustaw i Monitora Polskiego w Warszawie (sprzeda˝ wy∏àcznie za gotówk´)
– ul. Powsiƒska 69/71, tel. 694-62-96
– al. Szucha 2/4, tel. 629-61-73 (od 2000 r.)
Reklamacje z powodu niedor´czenia poszczególnych numerów zg∏aszaç nale˝y na piÊmie do Wydzia∏u Wydawnictw i Poligrafii
Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa,
do 15 dni po otrzymaniu nast´pnego kolejnego numeru
O wszelkich zmianach nazwy lub adresu prenumeratora prosimy niezw∏ocznie informowaç na piÊmie Wydzia∏ Wydawnictw i Poligrafii
Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
Dziennik Ustaw i Monitor Polski (spis treÊci) dost´pne sà w Internecie pod adresem www.cokprm.gov.pl
Wydawca: Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
Redakcja: Rzàdowe Centrum Legislacji — Redakcja Dziennika Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej
oraz Dziennika Urz´dowego Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”,
Al. Ujazdowskie 1/3, 00-583 Warszawa, tel. 622-66-56
Sk∏ad i kolporta˝: Wydzia∏ Wydawnictw i Poligrafii Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa, tel.: 694-67-50, 694-67-52; faks 694-62-06
Bezp∏atna infolinia: 0-800-287-581 (czynna w godz. 730–1530)
www.cokprm.gov.pl
e-mail: dziust@cokprm.gov.pl
Druk w kooperacji: Toruƒskie Zak∏ady Graficzne „ZAPOLEX” Sp. z o.o., ul. gen. Sowiƒskiego 2/4, 87-100 Toruƒ
T∏oczono z polecenia Prezesa Rady Ministrów w Wydziale Wydawnictw i Poligrafii Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów,
ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa
Zam. 2836/W/S/2005
ISSN 0867-3411
Cena 5,70 z∏ (w tym 7% VAT)
2000
OBWIESZCZENIE MARSZA¸KA SEJMU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
z dnia 2 listopada 2005 r.
w sprawie og∏oszenia jednolitego tekstu ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej
oraz o piecz´ciach paƒstwowych
1. Na podstawie art. 16 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o og∏aszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych (Dz. U.
z 2005 r. Nr 190, poz. 1606) og∏asza si´ w za∏àczniku do
niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy
z dnia 31 stycznia 1980 r. o godle, barwach i hymnie
Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (Dz. U. Nr 7,
poz. 18), z uwzgl´dnieniem zmian wprowadzonych
1) ustawà z dnia 10 maja 1985 r. o zmianie niektórych
przepisów prawa karnego i prawa o wykroczeniach (Dz. U. Nr 23, poz. 100),
2) ustawà z dnia 9 lutego 1990 r. o zmianie przepisów
o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 10, poz. 60),
3) ustawà z dnia 18 maja 1990 r. o zmianie ustawy
o samorzàdzie terytorialnym oraz innych ustaw
(Dz. U. Nr 34, poz. 199),
4) ustawà z dnia 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu pos∏a i senatora (Dz. U. Nr 73, poz. 350),
5) ustawà z dnia 4 wrzeÊnia 1997 r. o dzia∏ach administracji rzàdowej (Dz. U. Nr 141, poz. 943 oraz
z 1998 r. Nr 162, poz. 1122),
6) ustawà z dnia 29 grudnia 1998 r. o zmianie niektórych ustaw w zwiàzku z wdro˝eniem reformy
ustrojowej paƒstwa (Dz. U. Nr 162, poz. 1126),
7) ustawà z dnia 22 grudnia 2000 r. o zmianie niektórych upowa˝nieƒ ustawowych do wydawania aktów normatywnych oraz o zmianie niektórych
ustaw (Dz. U. Nr 120, poz. 1268),
8) ustawà z dnia 20 lutego 2004 r. o zmianie ustawy
o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 49, poz. 467),
9) ustawà z dnia 28 lipca 2005 r. o zmianie ustawy
o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 172, poz. 1439)
oraz zmian wynikajàcych z przepisów og∏oszonych
przed dniem 2 listopada 2005 r.
2. Podany w za∏àczniku do niniejszego obwieszczenia jednolity tekst ustawy nie obejmuje
1) art. 13 ustawy z dnia 10 maja 1985 r. o zmianie niektórych przepisów prawa karnego i prawa o wykroczeniach (Dz. U. Nr 23, poz. 100), który stanowi
„Art. 13. Ustawa wchodzi w ˝ycie z dniem 1 lipca
1985 r.”;
2) art. 2 i 3 ustawy z dnia 9 lutego 1990 r. o zmianie
przepisów o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 10, poz. 60), które stanowià
„Art. 2. Ilekroç w przepisach prawa jest mowa
o godle paƒstwowym lub wizerunku or∏a
ustalonym dla god∏a, nale˝y przez to rozumieç god∏o lub wizerunek okreÊlone
w przepisach ustawy, o której mowa
w art. 1, majàc przy ich stosowaniu na
wzgl´dzie przepisy art. 3 i 4 ustawy z dnia
29 grudnia 1989 r. o zmianie Konstytucji
Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (Dz. U.
Nr 75, poz. 444).