Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 20 kwietnia 2004 r. w sprawie pobierania próbek żywności w celu oznaczania pozostałości chemicznych środków ochrony roślin
Statutory Text (5 Articles)
§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla
1) sposób pobierania próbek ˝ywnoÊci w celu oznaczania pozosta∏oÊci chemicznych Êrodków ochro———————
1) Minister Zdrowia kieruje dzia∏em administracji rzàdowej
— zdrowie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie
szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Zdrowia (Dz. U.
Nr 93, poz. 833 oraz z 2003 r. Nr 199, poz. 1941).
2) Przepisy niniejszego rozporzàdzenia wdra˝ajà postanowienia dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2002/63/WE
z dnia 11 lipca 2002 r. ustanawiajàcej wspólnotowe metody
pobierania próbek do celów urz´dowej kontroli pozosta∏oÊci
pestycydów w produktach pochodzenia roÊlinnego i zwierz´cego oraz na ich powierzchni oraz uchylajàcej dyrektyw´
79/700/EWG (Dz. Urz. WE L 187 z 16.7.2002).
Dane dotyczàce og∏oszenia aktów prawa Unii Europejskiej, zamieszczone w niniejszym rozporzàdzeniu, z dniem
uzyskania przez Rzeczpospolità Polskà cz∏onkostwa w Unii
Europejskiej dotyczà og∏oszenia tych aktów w Dzienniku
Urz´dowym Unii Europejskiej — wydanie specjalne.
3) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U.
z 2001 r. Nr 128, poz. 1408, z 2002 r. Nr 135, poz. 1145
i Nr 166, poz. 1362, z 2003 r. Nr 52, poz. 450, Nr 122,
poz. 1144, Nr 130, poz. 1187, Nr 199, poz. 1938 i Nr 208,
poz. 2020 oraz z 2004 r. Nr 33, poz. 288.
ny roÊlin w iloÊciach szkodliwych dla zdrowia lub
˝ycia cz∏owieka, w tym wielkoÊç i iloÊç pobieranych próbek, rodzaje próbek, poj´cia stosowane
przy pobieraniu próbek, w ramach urz´dowej kontroli ˝ywnoÊci i monitoringu;
2) procedury stosowane przy pobieraniu próbek,
o których mowa w pkt 1;
3) sposób transportu i przechowywania próbek,
o których mowa w pkt 1, przed przystàpieniem do
analizy pozosta∏oÊci chemicznych Êrodków ochrony roÊlin.
§ 2. Sposób pobierania próbek ˝ywnoÊci w celu
oznaczania pozosta∏oÊci chemicznych Êrodków ochrony roÊlin oraz procedury stosowane przy pobieraniu
próbek okreÊla za∏àcznik nr 1 do rozporzàdzenia.
§ 3. Sposób transportu i przechowywania próbek
˝ywnoÊci pobranych w celu oznaczania pozosta∏oÊci
chemicznych Êrodków ochrony roÊlin okreÊla za∏àcznik nr 2 do rozporzàdzenia.
§ 4. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie z dniem
1 maja 2004 r.
Minister Zdrowia: L. Sikorski
Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Zdrowia
z dnia 20 kwietnia 2004 r. (poz. 810)
Za∏àcznik nr 1
SPOSÓB POBIERANIA PRÓBEK ˚YWNOÂCI W CELU OZNACZANIA POZOSTA¸OÂCI CHEMICZNYCH
ÂRODKÓW OCHRONY ROÂLIN ORAZ PROCEDURY STOSOWANE PRZY POBIERANIU PRÓBEK
I. Poj´cia stosowane przy pobieraniu próbek
1) porcja analityczna – reprezentatywna iloÊç materia∏u pobrana z próbki analitycznej, o wielkoÊci odpowiedniej dla pomiaru st´˝enia pozosta∏oÊci chemicznych Êrodków ochrony roÊlin;
2) próbka analityczna — materia∏ przygotowany do
analizy z próbki laboratoryjnej, poprzez oddzielenie
cz´Êci produktu przeznaczonego do badania, a nast´pnie wymieszany, zmielony, rozdrobniony itp.
w celu wyodr´bnienia porcji analitycznej w sposób
minimalizujàcy wielkoÊç b∏´du;
Uwaga: w celu pobrania porcji analitycznej dopuszcza si´ zastosowanie odpowiedniego przyrzàdu do
pobierania próbek;
Uwaga: przygotowanie próbki analitycznej powinno
odzwierciedlaç procedur´ przyj´tà przy ustalaniu najwy˝szej dopuszczalnej pozosta∏oÊci, co oznacza, ˝e
porcja produktu przygotowywana do analizy mo˝e
zawieraç cz´Êci, które nie sà normalnie spo˝ywane;
w celu ustalenia cz´Êci wchodzàcych w sk∏ad próbki
analitycznej nale˝y odnieÊç si´ do odpowiednich za∏àczników rozporzàdzenia Ministra Zdrowia z dnia
16 kwietnia 2004 r. w sprawie najwy˝szych dopuszczalnych poziomów pozosta∏oÊci chemicznych Êrodków ochrony roÊlin, które mogà znajdowaç si´
w Êrodkach spo˝ywczych lub na ich powierzchni
(Dz. U. Nr 85, poz. 801);
3) próbka zbiorcza (próbka zagregowana) — w przypadku produktów innych ni˝ mi´so i drób — po∏àczony, dobrze wymieszany zbiór próbek pierwotnych, pobranych z partii, a w przypadku mi´sa
i drobiu przyjmuje si´, ˝e próbka pierwotna jest
równowa˝na z próbkà zbiorczà;
Uwagi
a) próbki pierwotne muszà zawieraç odpowiednià
iloÊç materia∏u w celu umo˝liwienia wyodr´bnienia wszystkich próbek laboratoryjnych, jakie
powinny byç pozyskane z próbki zbiorczej,
b) w przypadkach kiedy podczas pobierania próbek pierwotnych przygotowywane sà oddzielne próbki laboratoryjne, przyjmuje si´, ˝e podczas pobierania próbek z partii próbka zbiorcza
stanowi sum´ próbek laboratoryjnych;
4) próbka laboratoryjna (próbka laboratorium) —
próbka wys∏ana do laboratorium lub otrzymana
w laboratorium; obejmuje ona reprezentatywnà
iloÊç materia∏u pobranego z próbki zbiorczej;
Uwagi
a) próbka laboratoryjna mo˝e stanowiç ca∏oÊç lub
cz´Êç próbki zbiorczej,
b) w celu przygotowania próbek laboratoryjnych
nie nale˝y dzieliç produktów jednostkowych,
z wyjàtkiem sytuacji, kiedy dzielenie produktów
jednostkowych zosta∏o przewidziane w tabeli 3,
c) w przypadku koniecznoÊci powtórzenia badania
dopuszcza si´ pobranie podwójnych próbek laboratoryjnych;
5) partia — iloÊç materia∏u Êrodka spo˝ywczego dostarczonego w tym samym czasie, co do którego
wiadomo lub co do którego próbobiorca ma przekonanie, ˝e materia∏ ten jest jednolity pod wzgl´dem pochodzenia, producenta, rodzaju, sposobu
pakowania, rodzaju opakowania, oznakowania,
nadawcy itp.; podejrzana partia jest to partia, co do
której, bez wzgl´du na powód, istniejà podejrzenia,
˝e mo˝e zawieraç nadmierne pozosta∏oÊci pestycydów; niepodejrzana partia jest to partia, dla której
nie ma powodów, aby podejrzewaç, ˝e mo˝e zawieraç nadmierne pozosta∏oÊci pestycydów;
Uwagi
a) w przypadku kiedy przesy∏ka sk∏ada si´ z partii,
które mo˝na zidentyfikowaç jako pochodzàce
od ró˝nych producentów, ka˝dà parti´ nale˝y
traktowaç oddzielnie,
Poz. 810
b) przesy∏ka mo˝e sk∏adaç si´ z jednej lub wi´kszej
liczby partii,
c) w przypadku znacznego rozmiaru lub obszaru
zajmowanego przez ka˝dà z partii w du˝ej przesy∏ce ka˝da z serii wagonów, platform, samochodów ci´˝arowych, miejsc sk∏adowania mo˝e
zostaç uznana jako odr´bna partia,
d) partia mo˝e zostaç wymieszana np. poprzez
sortowanie lub podczas procesu produkcyjnego;
6) próbka pierwotna — jedna lub wi´cej jednostek
pobranych z tego samego miejsca partii;
Uwagi
a) wyboru miejsca w partii, z którego pobierana
jest próbka pierwotna, nale˝y dokonaç w sposób losowy, jednak je˝eli jest to niemo˝liwe
z powodów technicznych, wyboru nale˝y dokonaç w sposób losowy z dost´pnych cz´Êci partii,
b) liczb´ jednostek wymaganych do skompletowania próbki pierwotnej nale˝y okreÊliç na podstawie najmniejszego rozmiaru i liczby wymaganych próbek laboratoryjnych,
c) w przypadku produktów pochodzenia roÊlinnego, jaj, przetworów mlecznych, kiedy z partii pobierana jest wi´cej ni˝ jedna próbka pierwotna,
ka˝da z próbek pierwotnych powinna mieç
w przybli˝eniu podobny rozmiar w stosunku do
próbki zbiorczej,
d) jednostki do badaƒ powtarzanych mogà byç
podczas pobierania próbki lub próbek dobierane losowo do podwójnych próbek laboratoryjnych w przypadkach, kiedy rozmiar tych jednostek uniemo˝liwia przygotowanie próbki zbiorczej jako próbki laboratoryjnej o lepszej reprezentatywnoÊci lub kiedy jednostki (np. jaja, delikatne owoce) mog∏yby zostaç uszkodzone
podczas mieszania,
e) w przypadkach gdy próbki pierwotne pobierane
sà w odst´pach czasowych podczas ∏adowania
lub roz∏adowywania partii, miejsce, z którego
pobierana jest próbka, odnosi si´ do okreÊlonych punktów czasowych,
f) w celu przygotowania próbki pierwotnej nie nale˝y przecinaç ani dzieliç jednostek, z wyjàtkiem
sytuacji przedstawionych w tabeli 3;
7) próbka — jedna lub wi´cej jednostek pobranych
z populacji jednostek lub porcja materia∏u pobrana z jego wi´kszej iloÊci; do celów oznaczania chemicznych Êrodków ochrony roÊlin próbka reprezentatywna powinna byç reprezentatywna dla
partii, próbki zbiorczej, zwierz´cia itp. w odniesieniu do wielkoÊci pozosta∏oÊci pestycydów, ale nie
musi byç reprezentatywna w odniesieniu do innych cech;
8) pobieranie próbek — procedura stosowana w celu pobrania i sporzàdzenia próbki;
9) przyrzàdy do pobierania próbek
a) narz´dzia takie, jak szufle, czerpaki, Êwidry, no˝e,
sondy itp. s∏u˝àce do wyodr´bnienia jednostki
z materia∏u zbiorczego, z opakowaƒ, np. beczek
czy du˝ych serów, z porcji mi´sa, drobiu, których
wielkoÊç nie odpowiada ze wzgl´dów praktycznych próbce pierwotnej,
b) narz´dzia takie, jak pojemniki s∏u˝àce do przygotowania próbki laboratoryjnej z próbki zbiorczej
lub przygotowania porcji analitycznej z próbki
laboratoryjnej;
Uwagi
a) poszczególne przyrzàdy do pobierania próbek
sà opisane w Normach ISO i Mi´dzynarodowej
Federacji Mleczarskiej (IDF)1),
b) w przypadku produktów takich jak liÊcie luzem
jako przybór do pobierania próbek mo˝e byç
uznana r´ka próbobiorcy, co oznacza mo˝liwoÊç
r´cznego pobierania próbek;
10) próbobiorca — osoba przeszkolona w zakresie pobierania próbek i upowa˝niona przez organy urz´dowej kontroli ˝ywnoÊci;
Uwaga: próbobiorca jest odpowiedzialny za wszystkie procedury zwiàzane z pobieraniem próbki, w∏àczajàc w to przygotowanie, opakowanie i przesy∏k´
próbki laboratoryjnej. Próbobiorca musi rozumieç
koniecznoÊç przestrzegania poszczególnych procedur pobierania próbek i jest zobowiàzany do dostarczenia odpowiedniej dokumentacji próbki oraz do
Êcis∏ej wspó∏pracy z laboratorium;
11) wielkoÊç próbki — liczba jednostek lub iloÊç materia∏u, na który sk∏ada si´ próbka;
12) jednostka — najmniejsza oddzielna lub dajàca si´
wyodr´bniç cz´Êç w partii, jaka mo˝e byç z niej
pobrana, stanowiàca ca∏oÊç lub cz´Êç próbki pierwotnej;
Uwagi: jednostki nale˝y identyfikowaç w nast´pujàcy sposób
a) Êwie˝e owoce i warzywa — jednostk´ mo˝e stanowiç ka˝dy ca∏y owoc lub ca∏e warzywo lub
te˝ w postaci, w jakiej wyst´pujà w sposób naturalny (np. kiÊcie winogron), z wyjàtkiem ma∏ych owoców; w przypadku opakowanych ma∏ych produktów jednostki mogà byç identyfikowane zgodnie z lit. d; dopuszcza si´ zastosowanie przyrzàdu do pobierania próbek, o ile nie
spowoduje to uszkodzenia materia∏u; w takim
przypadku urzàdzenie to mo˝e pos∏u˝yç do
okreÊlenia jednostki; w celu sporzàdzenia jednostki nie wolno dzieliç jaj, Êwie˝ych owoców
ani warzyw,
———————
1) ISO 950: Cereals — sampling (as grain); ISO 951: Pulses in
bags — sampling; ISO 1839: Sampling — tea; IDF standard 50C: Milk and milk products — methods and sampling lub odpowiednie Polskie Normy PN EN.
Poz. 810
b) du˝e zwierz´ta, ich cz´Êci i narzàdy — jednostk´ mo˝e stanowiç cz´Êç lub ca∏oÊç okreÊlonej
cz´Êci narzàdu; w celu sporzàdzenia jednostki
mo˝na przecinaç cz´Êci tuszy i narzàdy,
c) ma∏e zwierz´ta, ich cz´Êci i narzàdy — jednostk´ mo˝e stanowiç ca∏e zwierz´ lub jego ca∏a
cz´Êç lub narzàd; w przypadku zwierzàt w opakowaniach jednostki mogà byç identyfikowane
zgodnie z lit. d; dopuszcza si´ zastosowanie
przyrzàdu do pobierania próbek, o ile nie b´dzie
mia∏o wp∏ywu na wielkoÊç pozosta∏oÊci pestycydów; w takim przypadku urzàdzenie to mo˝e
pos∏u˝yç do okreÊlenia jednostki,
d) materia∏y opakowane — jako jednostk´ nale˝y
przyjàç najmniejsze oddzielne opakowanie jednostkowe; w przypadkach kiedy najmniejsze
opakowanie jest bardzo du˝e, próbki nale˝y pobieraç, traktujàc to opakowanie jako próbk´
zbiorczà, zgodnie z lit. e; gdy najmniejsze opakowanie jest bardzo ma∏e, jednostk´ mo˝e tworzyç grupa opakowaƒ jednostkowych,
e) materia∏y zbiorcze, du˝e opakowania (np. beczki, sery), które sà zbyt du˝e, aby mog∏y stanowiç
próbk´ pierwotnà — jednostk´ stanowi materia∏ pobrany za pomocà przyrzàdu do pobierania próbek.
II. Procedury stosowane przy pobieraniu próbek Êrodków spo˝ywczych2) oraz wielkoÊç i iloÊç pobieranych próbek
1. Ârodki ostro˝noÊci
Nale˝y unikaç zanieczyszczenia lub uszkodzenia
(zepsucia si´) próbki na wszystkich etapach procesu
pobierania próbki, poniewa˝ mo˝e to mieç wp∏yw na
wynik analityczny. Próbki nale˝y pobieraç oddzielnie
z ka˝dej partii przeznaczonej do badania na zgodnoÊç
z wartoÊciami najwy˝szych dopuszczalnych pozosta∏oÊci.
2. Pobieranie próbek pierwotnych
Minimalnà liczb´ próbek pierwotnych, jakà nale˝y
pobraç z partii, nale˝y wyznaczyç na podstawie tabeli 1. W przypadku podejrzanych partii mi´sa i drobiu
liczb´ próbek, jakà nale˝y pobraç z partii, okreÊla tabela 2. Ka˝dà próbk´ pierwotnà nale˝y pobraç w takim
stopniu, jak jest to praktycznie mo˝liwe, z losowo wybranego miejsca w partii. Próbka pierwotna musi zawieraç iloÊç materia∏u umo˝liwiajàcà przygotowanie
próbki laboratoryjnej, jaka jest wymagana w zale˝noÊci od partii.
———————
2) Nale˝y stosowaç zalecenia Norm ISO. Dla innych ni˝ wy-
mienione w normach produktów dostarczanych luzem albo w du˝ych opakowaniach zbiorczych dopuszcza si´ zastosowanie istniejàcych norm ISO dla innych produktów.
ISO 950: cereals — sampling (as grain); ISO 951: Pulses in
bags — sampling; ISO 1839: Sampling — tea; IDF standard 50C: Milk and milk products — methods and sampling lub odpowiednie Polskie Normy PN EN.
Uwaga: przyrzàdy do pobierania próbek ziarna3), jadalnych nasion roÊlin stràczkowych4) i herbaty5) sà opisane
w mi´dzynarodowych normach ISO, a przyrzàdy stosowane do pobierania produktów mlecznych w mi´dzynarodowych normach IDF6).
Tabela 1. Minimalna liczba próbek pierwotnych, którà nale˝y pobraç z partii
———————
3) International Standard ISO 950: Cereals — sampling as grain lub odpowiednie Polskie Normy PN EN.
4) International Standard ISO 951: Pulses in bags — sampling lub odpowiednie Polskie Normy PN EN.
5) International Standard ISO 1839: Sampling — tea lub odpowiednie Polskie Normy PN EN.
6) International IDF Standard 50C: Milk and milk products — methods of sampling lub odpowiednie Polskie Normy PN EN.
Tabela 2. Liczba losowo pobranych próbek pierwotnych wymaganych dla danego prawdopodobieƒstwa
stwierdzenia przynajmniej jednej próbki niezgodnej w partii mi´sa lub drobiu, dla danej cz´stoÊci wyst´powania niezgodnych pozosta∏oÊci w partii
Uwagi
1) tabela zak∏ada losowe pobieranie próbek;
2) w przypadku kiedy liczba próbek pierwotnych
wskazana w tabeli 1 jest wi´ksza ni˝ oko∏o 10 %
liczby jednostek w ca∏ej partii, liczba próbek pierwotnych (n) mo˝e byç mniejsza, obliczona zgodnie z nast´pujàcym wzorem
n = no/(1 + (no–1))/N
gdzie
n = minimalna liczba próbek pierwotnych, które nale˝y pobraç,
no = liczba próbek pierwotnych z tabeli 2,
N = liczba jednostek w partii umo˝liwiajàcych sporzàdzenie próbki pierwotnej;
3) je˝eli pobrana jest pojedyncza próbka pierwotna,
prawdopodobieƒstwo wykrycia niezgodnoÊci z najwy˝szà dopuszczalnà pozosta∏oÊcià jest zbli˝one do
cz´stoÊci wyst´powania próbek niezgodnych;
4) w celu wyznaczenia dok∏adnego lub alternatywnego prawdopodobieƒstwa albo dla innej cz´stoÊci
wyst´powania niezgodnoÊci liczba próbek, które
nale˝y pobraç, mo˝e byç obliczona z wzoru
1 – p = (1 — i)n
gdzie
‘p’ oznacza prawdopodobieƒstwo, ‘i’ jest cz´stoÊcià
wyst´powania niezgodnoÊci w partii (obie warto-
Êci wyra˝one sà jako u∏amek, a nie jako procenty),
a ‘n’ jest liczbà próbek.
3. Przygotowanie próbki zbiorczej
W tabeli 3 podano sposób post´powania dla mi´sa i drobiu. Ka˝dà próbk´ pierwotnà przyjmuje si´ jako oddzielnà próbk´ zbiorczà.
W tabelach 4 i 5 przedstawiono sposoby post´powania w przypadku produktów pochodzenia roÊlinnego, jaj i produktów mlecznych. W celu sporzàdzenia
próbki zbiorczej próbki pierwotne nale˝y po∏àczyç ze
sobà i dok∏adnie wymieszaç, o ile jest to mo˝liwe ze
wzgl´dów praktycznych.
W przypadkach kiedy wymieszanie próbek pierwotnych w celu sporzàdzenia próbki zbiorczej ze
wzgl´dów praktycznych nie jest mo˝liwe, mo˝na zastosowaç nast´pujàcy sposób post´powania.
Je˝eli jednostki mogà ulec uszkodzeniu podczas
mieszania lub dzielenia du˝ej próbki zbiorczej w sposób mogàcy mieç wp∏yw na pozosta∏oÊci pestycydu
albo kiedy nie ma mo˝liwoÊci wymieszania bardzo du˝ych jednostek w celu uzyskania bardziej jednorodnej
dystrybucji pozosta∏oÊci pestycydu, nale˝y podczas
pobierania próbek pierwotnych losowo pobraç jednostki jako podwójne próbki laboratoryjne. W takim
przypadku prezentowany wynik analizy powinien byç
Êrednià wyników uzyskanych z badanych próbek laboratoryjnych.
Za∏àcznik nr 2
SPOSÓB TRANSPORTU I PRZECHOWYWANIA PRÓBEK ˚YWNOÂCI POBRANYCH W CELU
OZNACZANIA POZOSTA¸OÂCI CHEMICZNYCH ÂRODKÓW OCHRONY ROÂLIN
I. Przygotowanie próbki laboratoryjnej
1. W przypadkach kiedy próbka zbiorcza jest wi´ksza ni˝ jest to wymagane dla próbki laboratoryjnej,
nale˝y jà podzieliç w sposób zapewniajàcy reprezentatywnoÊç porcji.
2. Dopuszcza si´ stosowanie przyrzàdów do pobierania próbek oraz dzielenie ich na cz´Êci, a tak˝e inny
odpowiedni sposób zastosowany w procesie redukowania wielkoÊci próbki, pod warunkiem ˝e nie spowoduje on uszkodzenia jednostek Êwie˝ych owoców, warzyw i jaj.
3. JeÊli zachodzi taka potrzeba, na tym etapie nale˝y pobraç podwójne próbki laboratoryjne, które mo˝na równie˝ przygotowaç, stosujàc powy˝szy alternatywny sposób post´powania.
4. Minimalne wymogi wielkoÊci próbek laboratoryjnych okreÊla tabela 3, 4 oraz 5.
II. Dokumentacja pobierania próbek
1. Próbobiorca zobowiàzany jest do odnotowania
w protokole pobrania próbki danych dotyczàcych rodzaju i pochodzenia partii
1) umo˝liwiajàcych identyfikacj´ w∏aÊciciela, dostawcy lub przewoênika;
2) daty i miejsca pobrania próbki;
3) wszelkich innych informacji mogàcych mieç znaczenie dla charakterystyki partii i póêniejszego
procesu analitycznego.
2. W protokole pobrania próbki nale˝y odnotowaç
wszelkie odst´pstwa od zalecanych metod pobierania
próbek.
3. Do ka˝dej próbki spoÊród podwójnych próbek
laboratoryjnych próbobiorca zobowiàzany jest do∏àczyç podpisanà kopi´ protoko∏u pobrania próbki oraz
dysponowaç kopià tego protoko∏u.
4. Kolejnà kopi´ próbobiorca powinien udost´pniç
w∏aÊcicielowi partii lub jego przedstawicielowi, bez
wzgl´du na to, czy otrzymujà oni próbki laboratoryjne.
5. Protoko∏y pobrania próbki prowadzone w wersji
elektronicznej powinny równie˝ trafiç do wszystkich
ich odbiorców w celu umo˝liwienia przeprowadzenia
odpowiednich procedur audytorskich.
III. Pakowanie i sposób transportu próbek analitycznych
1. Próbk´ laboratoryjnà nale˝y umieÊciç w czystym, wykonanym z oboj´tnych materia∏ów opakowaniu, które powinno chroniç próbk´ przed zanieczyszczeniem, uszkodzeniem i ubytkiem.
2. Opakowanie nale˝y opiecz´towaç i oznakowaç,
do∏àczajàc do niego protokó∏ pobrania próbki. Przy
stosowaniu kodu kreskowego zaleca si´ do∏àczenie
równie˝ informacji alfanumerycznej.
3. Próbk´ nale˝y dostarczyç do laboratorium
w mo˝liwie najkrótszym czasie.
4. W czasie transportu nale˝y unikaç sytuacji, która mog∏aby doprowadziç do zepsucia si´ próbki,
szczególnie dotyczy to próbek Êwie˝ych artyku∏ów,
które podczas transportu do laboratorium w zale˝noÊci od ich rodzaju powinny pozostawaç sch∏odzone
lub w stanie zamro˝enia.
5. Próbki drobiu i mi´sa nale˝y zamroziç przed wys∏aniem do laboratorium. JeÊli czas od pobrania do
przekazania próbki do laboratorium jest na tyle krótki,
˝e wyklucza jej zepsucie, dopuszcza si´ dostarczenie
próbki w postaci niezamro˝onej.
IV. Przygotowanie próbki analitycznej
1. Próbce analitycznej nale˝y nadaç identyfikator,
a w protokole pobrania próbki nale˝y zamieÊciç dat´
jej otrzymania i wielkoÊç próbki.
2. Z otrzymanej próbki nale˝y bezzw∏ocznie wyodr´bniç cz´Êç podlegajàcà analizie.
3. W przypadku kiedy poziom pozosta∏oÊci wyra˝any jest z uwzgl´dnieniem fragmentów, które nie podlega∏y analizie, cz´Êci te nale˝y zwa˝yç i odnotowaç
ich mas´.
V. Przygotowanie i przechowywanie porcji analitycznej
1. W razie potrzeby próbk´ analitycznà mo˝na podzieliç, a nast´pnie dobrze wymieszaç w celu zapewnienia reprezentatywnoÊci pobranej porcji analitycznej. WielkoÊç porcji analitycznej zale˝y od stosowanej
metody analitycznej i mo˝liwoÊci skutecznego wymieszania porcji. Nale˝y odnotowaç sposób, w jaki próbka zosta∏a podzielona i wymieszana.
2. Zastosowana procedura dzielenia i mieszania
próbki nie mo˝e wp∏ywaç na wielkoÊç pozosta∏oÊci
obecnego w próbce pestycydu.
3. W uzasadnionych przypadkach, w celu zminimalizowania niepo˝àdanego wp∏ywu procesów przygotowawczych, post´powanie z próbkà analitycznà nale˝y przeprowadzaç w okreÊlonych warunkach, np.
w temperaturze poni˝ej zera.
4. W przypadku kiedy dzielenie próbki mo˝e wp∏ynàç na wielkoÊç pozosta∏oÊci i wobec braku alternatywnych procedur post´powania przygotowawczego
dla okreÊlonej próbki, jako porcj´ analitycznà nale˝y
przyjàç ca∏à jednostk´ albo fragmenty wyodr´bnione
z ca∏ej jednostki.
5. Je˝eli taka porcja analityczna sk∏ada si´ z kilku
jednostek lub ich fragmentów i nie jest pewne, czy nie
b´dzie ona reprezentatywna dla próbki analitycznej,
w takim przypadku nale˝y poddaç analizie odpowiednià liczb´ podwójnych próbek laboratoryjnych w celu
wykazania niepewnoÊci wartoÊci Êredniej.
6. Je˝eli zachodzi potrzeba przechowywania porcji
analitycznej przed analizà, nale˝y tak dobraç warunki,
Poz. 810
w tym czas przechowywania, aby nie wp∏ywa∏y one
na poziom pozosta∏oÊci pestycydu.
7. W uzasadnionych przypadkach nale˝y pobraç
dodatkowà próbk´ analitycznà w celu przeprowadzenia badania potwierdzajàcego i analiz podwójnych.
8. Przedstawione wy˝ej procedury pobierania próbek okreÊlone sà w regulacjach Kodeksu ˚ywnoÊciowego.1)
VI. Kryteria stosowane przy okreÊlaniu zgodnoÊci
1. Wynik analityczny musi pochodziç od jednej lub
wi´kszej liczby próbek laboratoryjnych pobranych
z partii i otrzymanych do analizy w odpowiednim stanie. Wynik powinien zawieraç odpowiednie informacje dotyczàce zastosowanych procedur zapewniania
jakoÊci.
2. W przypadku kiedy wynik analizy wskazuje, ˝e
stwierdzona pozosta∏oÊç pestycydu przekracza najwy˝szy dopuszczalny poziom pozosta∏oÊci, laboratorium powinno potwierdziç to˝samoÊç wykrytej substancji, a jej st´˝enie powinno zostaç zweryfikowane
poprzez analiz´ jednej lub wi´kszej liczby dodatkowych porcji analitycznych pochodzàcych z oryginalnej
próbki laboratoryjnej.
3. WartoÊç najwy˝szej dopuszczalnej pozosta∏oÊci
odnosi si´ do próbki zbiorczej.
4. Partia jest zgodna z najwy˝szà dopuszczalnà pozosta∏oÊcià, je˝eli wynik analityczny wskazuje, ˝e wartoÊç najwy˝szej dopuszczalnej pozosta∏oÊci nie zosta∏a przekroczona.
5. Je˝eli wyniki odnoszàce si´ do próbki zbiorczej
przekraczajà najwy˝szà dopuszczalnà pozosta∏oÊç,
przy podejmowaniu decyzji, ˝e partia nie jest zgodna,
nale˝y wziàç pod uwag´
1) wyniki uzyskane z jednej lub wi´kszej liczby próbek analitycznych, jako mo˝liwe do przyj´cia;
2) dok∏adnoÊç i precyzj´ analizy, zgodnie z danymi
dokumentujàcymi system jakoÊci.
———————
1) Dokument
CAG/GL 33—1999 z Kodeksu ˚ywnoÊciowego. FAO Rzym. ftp://fts.fao.org/codex/standard/volume2a/en/GL_033e.
Dziennik Ustaw i Monitor Polski (spis treÊci) dost´pne sà w Internecie pod adresem www.cokprm.gov.pl
Wydawca: Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
Redakcja: Rzàdowe Centrum Legislacji — Redakcja Dziennika Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej
oraz Dziennika Urz´dowego Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”,
Al. Ujazdowskie 1/3, 00-583 Warszawa, tel. 622-66-56
Sk∏ad, druk i kolporta˝: Zak∏ad Wydawnictw i Poligrafii Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa, tel.: 694-67-50, 694-67-52; faks 694-62-06
Bezp∏atna infolinia: 0-800-287-581
www.cokprm.gov.pl
e-mail: dziust@cokprm.gov.pl
T∏oczono z polecenia Prezesa Rady Ministrów w Zak∏adzie Wydawnictw i Poligrafii Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów,
ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa
Zam. 927/W/C/2004
ISSN 0867-3411
Cena 6,10 z∏ (w tym 7% VAT)
810
ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA1)
z dnia 20 kwietnia 2004 r.
w sprawie pobierania próbek ˝ywnoÊci w celu oznaczania pozosta∏oÊci chemicznych Êrodków
ochrony roÊlin2)
Na podstawie art. 9 ust. 6 ustawy z dnia 11 maja
2001 r. o warunkach zdrowotnych ˝ywnoÊci i ˝ywienia
(Dz. U. Nr 63, poz. 634, z póên. zm.3)) zarzàdza si´, co
nast´puje