Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 10 lutego 2004 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać liczniki energii elektrycznej czynnej prądu przemiennego, klasy dokładności 0,2; 05; 1 i 2
Table of Provisions (20)
Statutory Text (20 Articles)
§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla wymagania metrologiczne, zwane dalej „wymaganiami”, którym powinny
odpowiadaç liczniki energii elektrycznej czynnej pràdu
przemiennego, jednofazowe i trójfazowe, indukcyjne
klasy dok∏adnoÊci 0,5; 1 i 2 oraz statyczne klasy dok∏adnoÊci 0,2; 0,5; 1 i 2, podlegajàce prawnej kontroli
metrologicznej.
§ 2. Ilekroç w rozporzàdzeniu jest mowa o
1) liczniku, nale˝y przez to rozumieç przyrzàd pomiarowy przeznaczony do pomiaru energii elektrycznej czynnej;
2) b∏´dzie podstawowym wskazania licznika, nale˝y
przez to rozumieç b∏àd licznika w warunkach odniesienia;
3) wielkoÊci wp∏ywajàcej, nale˝y przez to rozumieç
ka˝dà wielkoÊç lub ka˝dy czynnik, poza mierzonà
———————
1) Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej kieruje
dzia∏em administracji rzàdowej — gospodarka, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 7 stycznia 2003 r. w sprawie szczegó∏owego
zakresu dzia∏ania Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki
Spo∏ecznej (Dz. U. Nr 1, poz. 5).
2) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U.
z 2001 r. Nr 154, poz. 1800, z 2002 r. Nr 155, poz. 1286
i Nr 166, poz. 1360 oraz z 2003 r. Nr 170, poz. 1652.
wielkoÊcià, które mogà oddzia∏ywaç na zmian´
wyniku pomiaru;
4) zmianie b∏´du wskazania licznika w zale˝noÊci od
wielkoÊci wp∏ywajàcej, nale˝y przez to rozumieç
ró˝nic´ mi´dzy b∏´dami wskazania licznika, wyznaczonymi dla dwóch wartoÊci wielkoÊci wp∏ywajàcej;
5) wartoÊci odniesienia wielkoÊci wp∏ywajàcej, nale˝y przez to rozumieç wartoÊç tej wielkoÊci, na podstawie której sà ustalane okreÊlone cechy licznika;
6) pràdzie bazowym Ib , nale˝y przez to rozumieç wartoÊç pràdu, dla której sà ustalane istotne cechy
licznika, w szczególnoÊci rozruch;
7) pràdzie maksymalnym Imax, nale˝y przez to rozumieç najwi´kszà wartoÊç pràdu, przy której licznik
powinien spe∏niaç wymagania;
8) wspó∏czynniku zawartoÊci harmonicznych, nale˝y
przez to rozumieç stosunek wartoÊci skutecznej
harmonicznych, otrzymanej po oddzieleniu przebiegu podstawowego niesinusoidalnej wielkoÊci
zmiennej, do wartoÊci skutecznej wielkoÊci niesinusoidalnej;
9) urzàdzeniu wskazujàcym, nale˝y przez to rozumieç
cz´Êç licznika prezentujàcà lub rejestrujàcà i prezentujàcà jego wskazania;
10) sta∏ej licznika, nale˝y przez to rozumieç stosunek
liczby obrotów wirnika licznika indukcyjnego albo
liczby impulsów licznika statycznego do odpowiadajàcej jej energii elektrycznej, wyra˝ony w obrotach albo impulsach na kilowatogodzin´ lub megawatogodzin´ albo w watogodzinach na obrót
lub impuls;
11) przek∏adni licznika, nale˝y przez to rozumieç stosunek liczby obrotów wirnika lub liczby impulsów do
odpowiadajàcej jej zmiany wskazania urzàdzenia
wskazujàcego.
2) umo˝liwiaç pewne pod∏àczenie przewodów ∏àczeniowych;
Rozdzia∏ 2
2. Os∏ona zacisków przy∏àczeniowych powinna
Wymagania metrologiczne w zakresie konstrukcji
i wykonania liczników
§ 3. 1. Konstrukcja i wykonanie licznika powinny
1) zapewniaç prawid∏owe dzia∏anie i trwa∏oÊç licznika
w normalnych warunkach u˝ytkowania z uwzgl´dnieniem mogàcych wystàpiç czynników oddzia∏ujàcych, a w szczególnoÊci wilgoci powodujàcej korozj´, podwy˝szonej temperatury, kurzu, py∏u i nara˝eƒ mechanicznych;
2) zapewniaç niezmiennoÊç charakterystyk metrologicznych licznika podczas jego prawid∏owego
u˝ytkowania;
3) uniemo˝liwiaç zmian´ parametrów metrologicznych, bez naruszenia cechy legalizacyjnej;
4) ograniczaç niebezpieczeƒstwo przebicia izolacji
mi´dzy cz´Êciami b´dàcymi pod napi´ciem a cz´Êciami dost´pnymi, w tym tak˝e w wyniku przypadkowego obluzowania lub odkr´cenia jakiegokolwiek elementu.
2. Po∏àczenia elektryczne powinny byç tak wykonane, aby ˝aden obwód nie móg∏ zostaç przerwany,
nawet przy przewidzianych dla licznika przecià˝eniach.
3. Licznik statyczny powinien zawieraç widoczne
i dost´pne od przodu licznika urzàdzenie wyjÊciowe,
s∏u˝àce do kontroli jego dzia∏ania.
§ 4. 1. Obudowa licznika powinna umo˝liwiaç na∏o˝enie cechy legalizacyjnej w taki sposób, aby wewn´trzne cz´Êci licznika by∏y dost´pne tylko w przypadku naruszenia cechy.
2. Os∏ona licznika powinna umo˝liwiaç odczytanie
wskazania urzàdzenia wskazujàcego, obserwacj´ ruchu tarczy wirnika lub wskazaƒ urzàdzenia, o którym
mowa w § 3 ust. 3, oraz wyznaczenie b∏´dów licznika
bez koniecznoÊci jej zdejmowania.
3. Licznik, którego obudowa zawiera dost´pne cz´Êci metalowe, przeznaczony do pod∏àczenia do sieci
zasilajàcej
1) o napi´ciu powy˝ej 250 V wzgl´dem ziemi — powinien mieç zacisk uziemiajàcy;
2) o napi´ciu równym albo mniejszym od 250 V
wzgl´dem ziemi — powinien mieç mo˝liwoÊç
uziemienia obudowy.
§ 5. 1. Zaciski przy∏àczeniowe powinny
1) byç zgrupowane w skrzynce zaciskowej w jednym
albo w wielu zespo∏ach zacisków;
3) byç zakryte os∏onà.
1) zakrywaç blok zacisków, Êruby zacisków do przymocowania przewodów ∏àczeniowych oraz, gdy
jest taka potrzeba, tak˝e koƒcówki przewodów ∏àczeniowych, wraz z ich izolacjà;
2) umo˝liwiaç na∏o˝enie plomby, bez naruszenia której nie mogà byç dost´pne zaciski przy∏àczeniowe
licznika zamontowanego na tablicy.
3. Zaciski napi´ciowe powinny byç ∏atwo od∏àczalne od wejÊciowych zacisków pràdowych, jeÊli konstrukcja licznika przewiduje mo˝liwoÊç takiego od∏àczania.
4. Otwory w materiale izolacyjnym, b´dàce przed∏u˝eniem otworów zacisków, o których mowa
w ust. 1 i 3, powinny mieç taki rozmiar, aby umo˝liwiç
wprowadzanie przewodów w izolacji.
§ 6. 1. Licznik powinien byç wyposa˝ony w urzàdzenie wskazujàce, w szczególnoÊci w postaci liczyd∏a
b´bnowego, wskazówkowego albo wyÊwietlacza elektronicznego.
2. Jednostkà odczytu energii elektrycznej powinna
byç kilowatogodzina lub megawatogodzina.
3. Jednostka odczytu dla liczyde∏ b´bnowych powinna byç podana bezpoÊrednio przy zespole b´bnów.
4. W liczydle wskazówkowym
1) tarcze powinny byç podzielone wskazami na dziesi´ç równych dzia∏ek, z wyjàtkiem tarczy okreÊlajàcej najmniejsze wartoÊci;
2) tarcza jednoÊci powinna mieç dzia∏ki o wartoÊci
1 kWh albo 1 MWh;
3) ka˝da nast´pna tarcza powinna mieç oznaczenie
liczby kilowatogodzin albo megawatogodzin, odpowiadajàcych jednej dzia∏ce.
5. Tarcza liczyd∏a wskazówkowego albo b´ben liczyd∏a b´bnowego wskazujàce najmniejsze wartoÊci
powinny byç wyró˝nione kolorem i mieç podzia∏k´
o stu równych cz´Êciach.
6. Urzàdzenie wskazujàce licznika obcià˝onego
mocà maksymalnà powinno umo˝liwiaç rejestracj´
i wskazanie wyniku pomiaru przez okres co najmniej
1 500 godzin, bez jego powtórzenia.
§ 7. 1. Kraw´dê tarczy wirnika widziana od przodu
powinna si´ poruszaç w prawo, a kierunek obrotów
powinien byç trwale oznakowany wyraênie widocznà
strza∏kà.
2. Kraw´dê albo kraw´dê i górna powierzchnia tarczy wirnika powinny mieç g∏ówny znacznik o szerokoÊci od 1/20 do 1/30 obwodu tarczy, który s∏u˝y do zliczania obrotów.
3. Stosowanie g∏ównego znacznika nie mo˝e byç
zak∏ócone przez inne znaczniki umieszczone na tarczy.
§ 8. 1. Moc pobrana przez ka˝dy tor napi´ciowy dla
znamionowych wartoÊci napi´cia, cz´stotliwoÊci
i temperatury nie powinna przekraczaç dla liczników
1) indukcyjnych klasy dok∏adnoÊci 2
a) jednofazowych: 2 W i 8 VA,
b) wielofazowych: 2 W i 10 VA;
2) indukcyjnych klasy dok∏adnoÊci 0,5 i 1 jednofazowych i wielofazowych: 3 W i 12 VA;
3) statycznych klasy dok∏adnoÊci 0,2; 0,5; 1 i 2 jednofazowych i wielofazowych: 2 W i 10 VA.
2. Moc pozorna pobrana przez ka˝dy tor pràdowy,
przy pràdzie bazowym, dla znamionowych wartoÊci
cz´stotliwoÊci i temperatury nie powinna przekraczaç
dla liczników
1) indukcyjnego klasy dok∏adnoÊci 2
a) 2,5 VA dla pràdu bazowego nie wi´kszego ni˝
30 A,
b) 5 VA dla pràdu bazowego wi´kszego ni˝ 30 A;
2) indukcyjnych klasy dok∏adnoÊci 0,5 i 1 odpowiednio 6 VA i 4 VA;
Poz. 315
1) mi´dzy zwojami i mi´dzy warstwami uzwojenia
uzwojeƒ napi´ciowych;
2) mi´dzy ró˝nymi obwodami licznika, które w normalnych warunkach u˝ytkowania sà pod∏àczone
do przewodów ró˝nych faz sieci i mi´dzy którymi
mogà wyst´powaç przepi´cia;
3) wszystkich obwodów licznika wzgl´dem obudowy
licznika lub p∏yty metalowej, na której opiera si´
podstawa licznika, w przypadku obudowy licznika
wykonanej ca∏kowicie lub cz´Êciowo z materia∏u
izolacyjnego.
§ 12. Na liczniku powinny byç zamieszczone
w sposób trwa∏y i czytelny w szczególnoÊci
1) znak lub nazwa producenta;
2) znak zatwierdzenia typu, je˝eli zosta∏ nadany;
3) typ i klasa dok∏adnoÊci licznika;
4) liczba elementów nap´dowych i sposób pod∏àczenia w postaci: jednofazowy-dwuprzewodowy, trójfazowy-czteroprzewodowy albo przez u˝ycie odpowiednich symboli;
5) wartoÊci nominalne napi´cia i cz´stotliwoÊci oraz
wartoÊci pràdu bazowego i maksymalnego;
6) numer fabryczny i rok produkcji;
7) temperatura nominalna, je˝eli jest ró˝na od 23 °C;
8) sta∏a licznika;
9) schemat po∏àczeƒ lub jego numer.
3) statycznych klasy dok∏adnoÊci 0,2; 0,5; 1 i 2 odpowiednio 1 VA, 1 VA, 4 VA i 2,5 VA.
§ 13. Licznik indukcyjny klasy dok∏adnoÊci 2 powinien mieç nast´pujàce zakresy regulacji
§ 9. Jednoczesny przep∏yw pràdu maksymalnego
w ka˝dym torze pràdowym i zasilenie napi´ciem
1,2 razy wi´kszym od znamionowego ka˝dego toru
napi´ciowego oraz obwodów dodatkowych pod∏àczonych w czasie d∏u˝szym od ich termicznej sta∏ej czasowej, przy temperaturze otoczenia nie wi´kszej ni˝
40 °C, nie powinny spowodowaç przyrostu temperatury wi´kszego ni˝
1) ±4 % pr´dkoÊci obrotowej wirnika przy pràdzie
równym po∏owie pràdu maksymalnego, przy napi´ciu znamionowym, cz´stotliwoÊci 50 Hz
i wspó∏czynniku mocy równym jednoÊci;
2) ±4 % pr´dkoÊci obrotowej wirnika przy pràdzie
równym 5 % pràdu bazowego, przy napi´ciu znamionowym, cz´stotliwoÊci 50 Hz i wspó∏czynniku
mocy równym jednoÊci;
1) 60 °C wewnàtrz licznika;
2) 25 °C na zewn´trznej powierzchni obudowy.
§ 10. Licznik i jego urzàdzenia dodatkowe, jeÊli sà
wbudowane, powinny mieç i utrzymaç odpowiednià
wytrzyma∏oÊç elektrycznà izolacji, przy uwzgl´dnieniu
wp∏ywów atmosferycznych i ró˝nych wartoÊci napi´ç
elektrycznych, na które mogà byç nara˝one obwody
licznika w normalnych warunkach u˝ytkowania. Izolacja obwodów licznika powinna uwzgl´dniaç wp∏yw
warunków atmosferycznych i wartoÊci napi´ç elektrycznych, na które obwody licznika mogà byç nara˝one w normalnych warunkach u˝ytkowania.
§ 11. Licznik podczas zatwierdzania typu powinien
wytrzymaç napi´cie udarowe o wartoÊci 6 kV,
a w szczególnoÊci zachowaç jakoÊç izolacji
3) ±1 % pr´dkoÊci obrotowej wirnika przy pràdzie równym po∏owie pràdu maksymalnego, przy napi´ciu
znamionowym, cz´stotliwoÊci 50 Hz i wspó∏czynniku mocy równym 0,5 (indukcyjnym), je˝eli licznik
ma uk∏ad regulacyjny przesuni´cia fazowego.
Rozdzia∏ 3
Charakterystyki metrologiczne liczników
§ 14. 1. B∏´dy podstawowe wskazaƒ liczników podczas zatwierdzania typu nie powinny przekraczaç b∏´dów granicznych dopuszczalnych wskazania, które
okreÊla za∏àcznik nr 1 do rozporzàdzenia.
2. B∏´dy podstawowe wskazaƒ liczników podczas
legalizacji nie powinny przekraczaç b∏´dów granicz-
nych dopuszczalnych wskazania, które okreÊla za∏àcznik nr 2 do rozporzàdzenia. Je˝eli b∏´dy sà jednakowego znaku dla wszystkich wybranych do sprawdzenia
licznika wartoÊci wielkoÊci mierzonych, to ich wartoÊç
bezwzgl´dna nie mo˝e przekraczaç po∏owy wartoÊci
b∏´dów granicznych.
3. Ró˝nice mi´dzy wartoÊciami b∏´dów licznika obcià˝onego jednostronnie a wartoÊcià b∏´du licznika
obcià˝onego symetrycznie, przy pràdzie bazowym
i wspó∏czynniku mocy równym jednoÊci, wyra˝one
w procentach, nie mogà przekraczaç 0,4 %, 1 %,
1,5 % i 2,5 %, odpowiednio dla klasy dok∏adnoÊci 0,2;
0,5; 1 i 2.
4. Bezwzgl´dna wartoÊç ró˝nicy b∏´du wskazania
licznika indukcyjnego, wielotaryfowego, z liczyd∏ami
mechanicznie obcià˝ajàcymi jego wirnik, wyznaczonego dla poszczególnych taryf, i b∏´du wskazania przy
taryfie podstawowej, obcià˝eniu symetrycznym równym 10 % wartoÊci pràdu bazowego i wspó∏czynniku
mocy równym jednoÊci, nie powinna przekraczaç 0,5
wartoÊci b∏´du granicznego dopuszczalnego podczas
legalizacji w tym punkcie obcià˝enia.
§ 15. 1. Dla licznika indukcyjnego klasy dok∏adnoÊci 2 zmiany b∏´dów wskazaƒ i wartoÊci Êredniego
wspó∏czynnika temperaturowego, w zale˝noÊci od
wielkoÊci wp∏ywajàcych, nie powinny przekraczaç wartoÊci, które okreÊla za∏àcznik nr 3 do rozporzàdzenia.
2. Dla liczników indukcyjnych klasy dok∏adnoÊci innej ni˝ 2 i liczników statycznych oddzia∏ywanie wielkoÊci wp∏ywajàcych i zak∏óceƒ nie powinno pogarszaç
jego w∏aÊciwoÊci metrologicznych stosownie do ich
rodzaju i klasy dok∏adnoÊci.
§ 16. Liczniki powinny byç odporne na pràdy zwarciowe i wytrzymaç bez uszkodzeƒ
1) licznik indukcyjny bezpoÊredni — jeden udar
o wartoÊci szczytowej równej 50 Imax, nie wi´kszej
ni˝ 7 000 A, utrzymujàcy przez 1 ms wartoÊç wi´kszà ni˝ 25-krotna wartoÊç pràdu Imax i nie wi´kszà
ni˝ 3 500 A; po tym nara˝eniu zmiana b∏´dów przy
pràdzie bazowym i wspó∏czynniku mocy równym
jednoÊci nie mo˝e byç wi´ksza ni˝ 1,5 %;
2) liczniki indukcyjne klasy dok∏adnoÊci 0,5; 1 i 2,
przy∏àczane za poÊrednictwem przek∏adników pràdowych — przep∏yw pràdu o wartoÊci równej
20 Imax przez 0,5 s; po tym nara˝eniu zmiana b∏´dów przy pràdzie bazowym i wspó∏czynniku mocy
równym jednoÊci nie mo˝e odpowiednio do klasy
dok∏adnoÊci byç wi´ksza ni˝ 0,3 %, 0,5 % i 1 %;
3) liczniki statyczne klasy dok∏adnoÊci 0,2 i 0,5 —
przep∏yw pràdu o wartoÊci równej 20 Imax przez
0,5 s; po tym nara˝eniu zmiana b∏´dów przy pràdzie bazowym i wspó∏czynniku mocy równym jednoÊci nie mo˝e byç wi´ksza ni˝ 0,05 %;
Poz. 315
stotliwoÊci znamionowej; po tym nara˝eniu
zmiana b∏´dów przy pràdzie bazowym i wspó∏czynniku mocy równym jednoÊci nie mo˝e byç
wi´ksza ni˝ 1,5 %,
b) przy∏àczane za poÊrednictwem przek∏adników
pràdowych — przep∏yw pràdu o wartoÊci równej 20 Imax przez 0,5 s; po tym nara˝eniu zmiana
b∏´dów przy pràdzie bazowym i wspó∏czynniku
mocy równym jednoÊci nie mo˝e byç wi´ksza
ni˝ 0,5 % dla liczników klasy dok∏adnoÊci
1 i 1 % dla liczników klasy dok∏adnoÊci 2.
§ 17. Zmiana b∏´dów wskazaƒ, spowodowana nagrzewaniem w∏asnym, nie mo˝e przekraczaç wartoÊci
dla liczników
1) indukcyjnych — 0,5 %, 0,7 % i 1 % przy wspó∏czynniku mocy równym jednoÊci i 0,3 %, 1 %
i 1,5 % przy wspó∏czynniku mocy równym 0,5; odpowiednio dla klasy dok∏adnoÊci 0,5; 1 i 2;
2) statycznych — 0,1 %, 0,2 %, 0,7 % i 1 % przy
wspó∏czynniku mocy równym jednoÊci i 0,1 %,
0,2 %, 1 % i 1,5 % przy wspó∏czynniku mocy równym 0,5; odpowiednio dla klasy dok∏adnoÊci 0,2;
0,5; 1 i 2.
§ 18. Licznik nie powinien wykazywaç biegu ja∏owego, przez naliczanie energii, przy otwartych torach
pràdowych i dowolnym napi´ciu z przedzia∏u mi´dzy
80 % i 110 % napi´cia znamionowego.
§ 19. WartoÊç pràdu rozruchu licznika, okreÊlajàca
jego czu∏oÊç, przy obcià˝eniu równomiernym, napi´ciu nominalnym i wspó∏czynniku mocy równym jednoÊci nie powinna przekraczaç wartoÊci, które okreÊla
za∏àcznik nr 4 do rozporzàdzenia.
§ 20. Przek∏adnia licznika powinna byç równa wartoÊci sta∏ej licznika, z uwzgl´dnieniem dok∏adnoÊci pomiaru
1) ±0,2 % — dla licznika klasy dok∏adnoÊci 0,2;
2) ±0,5 % — dla licznika klasy dok∏adnoÊci 0,5;
3) ±1 % — dla licznika klasy dok∏adnoÊci 1;
4) ±2 % — dla licznika klasy dok∏adnoÊci 2.
§ 21. Wymagania, o których mowa w § 14—20, powinny byç spe∏nione w warunkach odniesienia i przy
zachowaniu symetrii napi´ç i pràdów, które okreÊla
za∏àcznik nr 5 do rozporzàdzenia.
Rozdzia∏ 4
Przepis koƒcowy
§ 22. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie
14 dni od dnia og∏oszenia.
4) liczniki statyczne klasy dok∏adnoÊci 1 i 2
a) bezpoÊrednie — przep∏yw pràdu o wartoÊci
równej 30 Imax przez pó∏ okresu przebiegu o cz´-
Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej
J. Hausner
Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra
Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej
z dnia 10 lutego 2004 r. (poz. 315)
Za∏àcznik nr 1
B¸¢DY GRANICZNE DOPUSZCZALNE WSKAZANIA LICZNIKÓW PODCZAS ZATWIERDZANIA TYPU
1. Liczniki indukcyjne
Punkt obcià˝enia
Rodzaj licznika
i obcià˝enia
pràd obcià˝enia
Liczniki jednofazowe oraz
trójfazowe obcià˝one symetrycznie
0,5
1
2
0,05 Ib
1
±1,0
±1,5
±2,5
0,1 Ib < I < Imax
1
±0,5
±1,0
±2,0
0,5 (indukcyjny)
±1,3
±1,5
±2,5
0,8 (pojemnoÊciowy)
±1,3
±1,5
—
0,5 (indukcyjny)
±0,8
±1,0
±2,0
0,8 (pojemnoÊciowy)
±0,8
±1,0
—
0,2 Ib< I <Ib
1
±1,5
±2,0
±3,0
0,5 Ib
0,5 (indukcyjny)
±1,5
±2,0
—
Ib < I < Imax
1
—
—
±4,0
Ib
0,5 (indukcyjny)
±1,5
±2,0
±3,0
0,1 Ib
0,2 Ib < I < Imax
Liczniki trójfazowe przy obcià˝eniu tylko jednej fazy
wspó∏czynnik mocy cos ϕ
B∏´dy graniczne dopuszczalne wskazania
licznika wyra˝one w %
dla klas dok∏adnoÊci
2. Liczniki statyczne klas dok∏adnoÊci 0,2 i 0,5
Punkt obcià˝enia
Rodzaj licznika
i obcià˝enia
Liczniki jednofazowe oraz
trójfazowe obcià˝one symetrycznie
pràd obcià˝enia
wspó∏czynnik mocy cos ϕ
0,01 Ib< I < 0,05 Ib
0,05 Ib < I < Imax
0,2
0,5
1
±0,4
±1,0
1
±0,2
±0,5
0,5 (indukcyjny)
±0,5
±1,0
0,8 (pojemnoÊciowy)
±0,5
±1,0
0,5 (indukcyjny )
±0,3
±0,6
0,8 (pojemnoÊciowy)
±0,3
±0,6
0,05 Ib < I < Ib
1
±0,3
±0,6
0,1 Ib< I < Imax
0,5 (indukcyjny)
±0,4
±0,4
0,02 Ib< I < 0,1 Ib
0,1 Ib< I < Imax
Liczniki trójfazowe przy obcià˝eniu tylko jednej fazy
B∏´dy graniczne dopuszczalne wskazania
licznika wyra˝one w %
dla klas dok∏adnoÊci
3. Liczniki statyczne klas dok∏adnoÊci 1 i 2
B∏´dy graniczne dopuszczalne wskazania licznika wyra˝one w % dla
klas dok∏adnoÊci
Punkt obcià˝enia
Rodzaj licznika
i obcià˝enia
pràd obcià˝enia
liczniki przy∏àczane
bezpoÊrednio
liczniki przy∏àczane
za poÊrednictwem
przek∏adników
wspó∏czynnik mocy
cos ϕ
1
2
0,05 Ib< I < 0,1 Ib
0,02 Ib< I < 0,05 Ib
1
±1,5
±2,5
0,1 Ib< I < Imax
0,05 Ib < I < Imax
1
±1,0
±2,5
0,1 Ib< I < 0,2 Ib
0,05 Ib < I < 0,1 Ib
0,5 (indukcyjny)
±1,5
±2,5
0,8 (pojemnoÊciowy)
±1,5
–
0,2 Ib< I < Imax
0,1 Ib< I < Imax
0,5 (indukcyjny)
±1,0
±2,0
0,8 (pojemnoÊciowy)
±1,0
—
0,1 Ib< I < Imax
0,05 Ib< I < Imax
1
±2,0
±3,0
0,2 Ib< I < Imax
0,1 Ib< I < Imax
0,5 (indukcyjny)
±2,0
±3,0
Liczniki jednofazowe oraz trójfazowe obcià˝one
symetrycznie
Liczniki trójfazowe przy obcià˝eniu tylko jednej
fazy
Za∏àcznik nr 2
B¸¢DY GRANICZNE DOPUSZCZALNE WSKAZANIA LICZNIKÓW PODCZAS LEGALIZACJI
1. Liczniki indukcyjne
Punkt obcià˝enia
Rodzaj licznika i obcià˝enia
pràd obcià˝enia
Liczniki jednofazowe
Liczniki trójfazowe obcià˝one symetrycznie
Liczniki
trójfazowe
przy obcià˝eniu tylko
jednej fazy
B∏´dy graniczne dopuszczalne wskazania licznika
wyra˝one w % dla klas dok∏adnoÊci
wspó∏czynnik
mocy cos ϕ
0,5
1
21)
22)
0,05 Ib
1
—
—
—
±3,0
0,1 Ib
1
±0,5
±1,0
±2,0
±3,0
Ib
1
±0,5
±1,0
±2,0
±2,5
Ib
0,5 (indukcyjny)
±0,8
±1,0
±2,0
±2,5
Imax
1
±0,5
±1,0
±2,0
±2,5
0,05 Ib
1
—
—
—
±3,0
0,1 Ib
1
±0,5
±1,0
±2,0
±2,5
0,5 Ib3)
1
±0,5
±1,0
±2,0
—
0,5 Ib3)
0,5 (indukcyjny )
±0,8
±1,0
±2,0
—
Ib
1
±0,5
±1,0
±2,0
±2,5
Ib
0,5 (indukcyjny)
±0,8
±1,0
±2,0
±2,5
Imax
1
±0,5
±1,0
±2,0
±2,5
Ib
1
±1,5
±2,0
±3,0
±3,5
Ib
0,5 (indukcyjny)
± 1,5
± 2,0
± 3,0
± 3,5
1) Dotyczy liczników do pomiarów poÊrednich i pó∏poÊrednich.
2) Dotyczy liczników do pomiarów bezpoÊrednich.
3) Dodatkowy punkt kontrolny dla liczników do pomiarów poÊrednich i pó∏poÊrednich.
2. Liczniki statyczne
Punkt obcià˝enia
Rodzaj licznika i obcià˝enia
wspó∏czynnik
pràd obcià˝emocy cos ϕ
nia
Liczniki jednofazowe
Liczniki trójfazowe obcià˝one symetrycznie
Liczniki
trójfazowe
przy obcià˝eniu tylko
jednej fazy
B∏´dy graniczne dopuszczalne wskazania licznika
wyra˝one w % dla klas dok∏adnoÊci
0,2
0,5
1
2
0,1 Ib
1
±0,2
±0,5
±1,0
±2,0
Ib
1
±0,2
±0,5
±1,0
±2,0
Ib
0,5 (indukcyjny)
±0,3
±0,6
±1,0
±2,0
Imax
1
±0,2
±0,5
±1,0
±2,0
0,1 Ib
1
±0,2
±0,5
±1,0
±2,0
0,5 Ib1)
1
±0,2
±0,5
±1,0
±2,0
0,5 Ib1)
0,5 (indukcyjny)
±0,3
±0,6
±1,0
±2,0
Ib
1
±0,2
±0,5
±1,0
±2,0
Ib
0,5 (indukcyjny)
±0,3
±0,6
±1,0
±2,0
Imax
1
±0,2
±0,5
±1,0
±2,0
Ib
1
±0,3
±0,6
±2,0
±3,0
Ib
0,5 (indukcyjny)
±0,4
±1,0
±2,0
±3,0
1) Dodatkowy punkt kontrolny dla liczników do pomiarów poÊrednich i pó∏poÊrednich.
Za∏àcznik nr 3
DOPUSZCZALNE WARTOÂCI MAKSYMALNE ÂREDNIEGO WSPÓ¸CZYNNIKA TEMPERATUROWEGO
I ZMIAN B¸¢DÓW WSKAZANIA LICZNIKA W ZALE˚NOÂCI OD WIELKOÂCI WP¸YWAJÑCYCH
DLA LICZNIKÓW INDUKCYJNYCH, BEZPOÂREDNICH, KLASY DOK¸ADNOÂCI 2
1. WartoÊç maksymalna Êredniego wspó∏czynnika temperaturowego
WielkoÊç wp∏ywajàca
Temperatura
Zakres zmian pràdów obcià˝enia
Wspó∏czynnik
mocy cos ϕ
WartoÊç maksymalna Êredniego
wspó∏czynnika temperaturowego
od 0,1 Ib do Imax
1
±0,1 %/K
od 0,2 Ib do Imax
0,5 indukcyjny
±0,15 %/K
2. Âredni wspó∏czynnik temperaturowy dla wybranej temperatury z zakresu od 10 °C do 30 °C powinien byç
wyznaczony przez pomiary w temperaturach ró˝niàcych si´ o ±10 °C od wybranej temperatury.
3. WartoÊç maksymalnych dopuszczalnych zmian b∏´du
Zakres zmian wielkoÊci wp∏ywajàcych
Wspó∏czynnik
mocy cos ϕ
WartoÊç maksymalnych dopuszczalnych zmian b∏´du
Odchylenie 3° wzgl´dem pionu
w dowolnym kierunku
I = 0,05 Ib
I = Ib i Imax
1
1
±3,0 %
±0,5 %
±10 % w stosunku do napi´cia
znamionowego
I = 0,1 Ib
I = 0,5 Imax
I = 0,5 Imax
1
1
0,5 (indukcyjny)
±1,5 %
±1,0 %
±1,5 %
±5 % w stosunku
do cz´stotliwoÊci 50 Hz
I = 0,1 Ib
I = 0,5 Imax
I = 0,5 Imax
1
1
0,5 (indukcyjny)
±1,5 %
±1,3 %
±1,5 %
Wzrost zawartoÊci trzeciej
harmonicznej o 10 % w przebiegu
pràdu I = Ib
1
±0,8 %
Zewn´trzne pole magnetyczne2) Indukcja magnetyczna 0,5 mT,
przy cz´stotliwoÊci znamionowej,
przy najbardziej niekorzystnych
warunkach odnoÊnie do po∏o˝enia
faz i kierunku I = Ib
1
±3,0 %
1
±1,5 %
1
±2,0 %
WielkoÊç wp∏ywajàca
Pozycja pracy
Napi´cie
Cz´stotliwoÊç
Kszta∏t krzywej1)
Zmiana kolejnoÊci faz
dla obcià˝enia symetrycznego
I = 0,5 Ib do Imax
dla obcià˝enia jednostronnego
I = 0,5 Ib
Pole magnetyczne uk∏adu
dodatkowego
I = 0,05 Ib
1
±1,0 %
Obcià˝enie mechaniczne
jednego lub ka˝dego liczyd∏a
licznika wielotaryfowego3)
I = 0,05 Ib
1
±2,0 %
1) Przy okreÊlaniu zmiany b∏´dów w zale˝noÊci od kszta∏tu krzywej zawartoÊç harmonicznych w przebiegu napi´cia powin-
na byç mniejsza ni˝ 1 %, przy czym faza trzeciej harmonicznej w przebiegu pràdu powinna byç zmieniana mi´dzy 0°
i 360°.
2) ˚àdanà indukcj´ otrzymuje si´ w Êrodku cewki o kszta∏cie ko∏owym, o Êrednicy 1 m z uzwojeniem prostokàtnym i gruboÊci promieniowej ma∏ej w stosunku do Êrednicy. W cewce nale˝y wytworzyç si∏´ magnetomotorycznà, odpowiadajàcà
400 amperozwojom.
3) Wp∏yw obcià˝enia mechanicznego liczyd∏a powinien byç skompensowany podczas regulacji licznika.
Za∏àcznik nr 4
DOPUSZCZALNE WARTOÂCI PRÑDU ROZRUCHU LICZNIKA
WartoÊç pràdu rozruchu w zale˝noÊci od
rodzaju licznika i klasy dok∏adnoÊci wyra˝ona w % wartoÊci pràdu bazowego
Rodzaj licznika
0,2
0,5
1
2
Statyczny
0,1
0,1
0,4
0,5
Indukcyjny, jednotaryfowy bez dodatkowych urzàdzeƒ obcià˝ajàcych mechanicznie ruch obrotowy wirnika
—
0,3
0,4
0,5
Indukcyjny z dodatkowymi urzàdzeniami obcià˝ajàcymi mechanicznie ruch obrotowy wirnika (np. liczyd∏o wielotaryfowe, urzàdzenie do blokady ruchu wstecznego itp.)
—
0,4
0,4
0,5
Indukcyjny z mechanicznym wskaênikiem mocy maksymalnej
—
0,8
0,9
1,0
Za∏àcznik nr 5
WARUNKI ODNIESIENIA I SYMETRIA NAPI¢å I PRÑDÓW
1. Warunki odniesienia
Dopuszczalne odchylenie od wartoÊci odniesienia
WielkoÊç wp∏ywajàca
WartoÊç odniesienia
Temperatura otoczenia
23 °C
Pozycja pracy
pionowa
liczniki statyczne
klas dok∏adnoÊci
liczniki indukcyjne
klas dok∏adnoÊci
0,2 i 0,5
1
2
0,5
1
2
±2 °C
±2 °C
±2 °C
±1 °C
±2 °C
±2 °C
±0,5°
±0,5°
±0,5°
±1° 1)
Napi´cie
znamionowa
±1,0 %
±1,0 %
±1,0 %
±0,5 %
±1,0 %
±1,0 %
±1,5 %1)
Cz´stotliwoÊç
znamionowa
±0,3 %
±0,3 %
±0,5 %
±0,2 %
±0,3 %
±0,5 %
1) Dotyczy liczników do pomiarów bezpoÊrednich wy∏àcznie podczas legalizacji.
2. WartoÊç indukcji zewn´trznego pola magnetycznego nie powinna przekraczaç
1) 0,05 mT — dla liczników statycznych klasy dok∏adnoÊci 0,2 i 0,5;
2) wartoÊci powodujàcej b∏àd dodatkowy wskazaƒ licznika
a) ±0,1 % — dla liczników indukcyjnych klasy dok∏adnoÊci 0,5,
b) ±0,2 % — dla liczników statycznych klasy dok∏adnoÊci 1 i 2 oraz dla liczników indukcyjnych klasy dok∏adnoÊci 1,
c) ±0,3 % — dla liczników indukcyjnych klasy dok∏adnoÊci 2.
3. ZawartoÊç harmonicznych w napi´ciu i pràdzie nie powinna przekraczaç
1) 2 % — dla liczników statycznych klasy dok∏adnoÊci 0,2; 0,5 i 1 oraz dla liczników indukcyjnych klasy dok∏adnoÊci 0,5 i 1;
2) 3 % — dla liczników statycznych klasy dok∏adnoÊci 2 oraz dla liczników indukcyjnych klasy dok∏adnoÊci 2.
4. Dopuszcza si´, wy∏àcznie podczas legalizacji, zawartoÊç harmonicznych w napi´ciu i pràdzie o wartoÊci
1) 3 % — dla liczników indukcyjnych bezpoÊrednich klasy dok∏adnoÊci 1;
2) 5 % — dla liczników indukcyjnych bezpoÊrednich klasy dok∏adnoÊci 2.
5. Symetria napi´ç i pràdów
Liczniki trójfazowe
liczniki statyczne
klas dok∏adnoÊci
Symetria napi´ç i pràdów
liczniki indukcyjne
klas dok∏adnoÊci
0,2 i 0,5
1
2
0,5
1
2
WartoÊci poszczególnych napi´ç fazowych
lub przewodowych nie powinny ró˝niç si´
od wartoÊci Êredniej odpowiednich napi´ç
o wi´cej ni˝
±1 %
±1 %
±1 %
±0,5 %
±1 %
±1 %
±1,5 %1)
WartoÊci pràdów w poszczególnych przewodach nie powinny ró˝niç si´ od Êredniej
wartoÊci tych pràdów o wi´cej ni˝
±1 %
±2 %
±2 %
±1 %
±2 %
±2 %
Przesuni´cia fazowe poszczególnych pràdów wzgl´dem odpowiednich napi´ç fazowych, niezale˝nie od wspó∏czynnika mocy,
nie powinny ró˝niç si´ mi´dzy sobà o wi´cej
ni˝
2°
2°
2°
2°
2°
2°
1) Dotyczy liczników do pomiarów bezpoÊrednich wy∏àcznie podczas legalizacji.
316
ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPO¸ECZNEJ1)
z dnia 10 lutego 2004 r.
w sprawie wymagaƒ metrologicznych, którym powinny odpowiadaç wagi samochodowe
do wa˝enia pojazdów w ruchu
Na podstawie art. 9 pkt 3 ustawy z dnia 11 maja
2001 r. — Prawo o miarach (Dz. U. Nr 63, poz. 636,
z póên. zm.2)) zarzàdza si´, co nast´puje
———————
1) Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej kieruje
dzia∏em administracji rzàdowej — gospodarka, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 7 stycznia 2003 r. w sprawie szczegó∏owego
zakresu dzia∏ania Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki
Spo∏ecznej (Dz. U. Nr 1, poz. 5).
2) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U.
z 2001 r. Nr 154, poz. 1800, z 2002 r. Nr 155, poz. 1286
i Nr 166, poz. 1360 oraz z 2003 r. Nr 170, poz. 1652.
Rozdzia∏ 1
Przepis ogólny
§ 1. U˝yte w rozporzàdzeniu okreÊlenia oznaczajà
1) waga — przyrzàd pomiarowy do wa˝enia pojazdów w ruchu umo˝liwiajàcy wyznaczenie obcià˝enia osi pojazdu oraz jego masy;
2) wa˝enie dynamiczne — wyznaczenie obcià˝enia,
jakie wywiera oÊ pojazdu na pomost wagi podczas
jego ruchu z ustalonà sta∏à pr´dkoÊcià;
21. Towarzystwo
w Warszawie
— 1870 —
Ubezpieczeƒ
COMPENSA
S.A.
22. Towarzystwo Ubezpieczeƒ i Reasekuracji CIGNA
STU S.A. w Warszawie
23. Towarzystwo
Ubezpieczeƒ
PARTNER S.A. w Warszawie
i
Reasekuracji
24. Towarzystwo Ubezpieczeƒ i Reasekuracji WARTA
S.A. w Warszawie
Poz. 314 i 315
25. Towarzystwo Ubezpieczeƒ w Rolnictwie i Gospodarce ˚ywnoÊciowej AGROPOLISA S.A. w Warszawie
26. Towarzystwo
w Warszawie
Ubezpieczeƒ
Wzajemnych
TUZ
27. Tryg Polska Towarzystwo Ubezpieczeƒ S.A. w Radomiu
28. UNIQA Towarzystwo Ubezpieczeƒ S.A. w ¸odzi
315
ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPO¸ECZNEJ1)
z dnia 10 lutego 2004 r.
w sprawie wymagaƒ metrologicznych, którym powinny odpowiadaç liczniki energii elektrycznej czynnej
pràdu przemiennego, klasy dok∏adnoÊci 0,2; 0,5; 1 i 2
Na podstawie art. 9 pkt 3 ustawy z dnia 11 maja
2001 r. — Prawo o miarach (Dz. U. Nr 63, poz. 636,
z póên. zm.2)) zarzàdza si´, co nast´puje
Rozdzia∏ 1
Przepisy ogólne