Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 16 sierpnia 2004 r. w sprawie wykazu stanowisk bezpośrednio związanych z prowadzeniem i bezpieczeństwem ruchu kolejowego i warunków, jakie powinny spełniać osoby zatrudnione na tych stanowiskach oraz prowadzący pojazdy kolejowe
Table of Provisions (31)
Statutory Text (31 Articles)
§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla
1) wykaz stanowisk bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego,
w tym prowadzàcych pojazdy kolejowe;
2) warunki, jakie powinni spe∏niaç zatrudnieni na stanowiskach, o których mowa w pkt 1;
3) zasady oceny zdolnoÊci fizycznych i psychicznych
pracowników, o których mowa w pkt 1, jednostki
———————
1) Minister Infrastruktury kieruje dzia∏em administracji rzà-
dowej — transport, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 4 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 11 czerwca 2004 r.
w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Infrastruktury (Dz. U. Nr 134, poz. 1429).
2) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U.
z 2003 r. Nr 170, poz. 1652 i Nr 203, poz. 1966 oraz z 2004 r.
Nr 92, poz. 883, Nr 96, poz. 959, Nr 97, poz. 962 i Nr 173,
poz. 1808.
uprawnione do oceny zdolnoÊci fizycznych i psychicznych oraz tryb orzekania o tej zdolnoÊci;
4) sposób powo∏ywania i tryb pracy komisji egzaminacyjnych stwierdzajàcych kwalifikacje pracowników zatrudnionych na stanowiskach, o których
mowa w pkt 1;
5) wysokoÊç wynagrodzenia osób
w sk∏ad komisji egzaminacyjnych;
wchodzàcych
6) wysokoÊç op∏at zwiàzanych ze stwierdzaniem kwalifikacji i sposób uiszczania tych op∏at;
7) wzory dokumentów stwierdzajàcych kwalifikacje
pracowników, o których mowa w pkt 1.
§ 2. Ilekroç w rozporzàdzeniu jest mowa o
1) ruchu kolejowym — rozumie si´ przez to równie˝
ruch na bocznicach kolejowych i liniach metra;
2) pracodawcy — rozumie si´ przez to zarzàdc´ infrastruktury, przewoênika kolejowego, w tym metra,
u˝ytkownika bocznicy kolejowej oraz przedsi´biorc´ wykonujàcego przewozy w obr´bie bocznicy
kolejowej;
3) uprawnionym lekarzu — rozumie si´ przez to lekarza uprawnionego na podstawie przepisów rozpo-
rzàdzenia Ministra Zdrowia i Opieki Spo∏ecznej
z dnia 30 maja 1996 r. w sprawie przeprowadzania
badaƒ lekarskich pracowników, zakresu profilaktycznej opieki zdrowotnej nad pracownikami oraz
orzeczeƒ lekarskich wydawanych do celów przewidzianych w Kodeksie pracy (Dz. U. Nr 69,
poz. 332, z 1997 r. Nr 60, poz. 375, z 1998 r. Nr 159,
poz. 1057 oraz z 2001 r. Nr 37, poz. 451), zatrudnionego w jednostce uprawnionej;
4) pracownikach — rozumie si´ przez to pracowników zatrudnionych na stanowiskach bezpoÊrednio
zwiàzanych z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem
ruchu kolejowego, w tym prowadzàcych pojazdy
kolejowe;
5) przygotowaniu zawodowym — rozumie si´ przez
to okres zatrudnienia, w trakcie którego pracownik
nabywa w sposób zorganizowany wiadomoÊci
teoretycznych i umiej´tnoÊci praktycznych potrzebnych do samodzielnego wykonywania obowiàzków na stanowiskach bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu
kolejowego, w tym prowadzàcych pojazdy kolejowe;
6) komisji egzaminacyjnej — rozumie si´ przez to komisj´ egzaminacyjnà stwierdzajàcà kwalifikacje
pracowników zatrudnionych na stanowiskach bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego, w tym prowadzàcych pojazdy kolejowe;
7) egzaminie kwalifikacyjnym — rozumie si´ przez to
egzamin majàcy na celu stwierdzenie posiadania
przez pracownika kwalifikacji do pracy na stanowiskach bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem
i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego, w tym do
prowadzenia pojazdu kolejowego;
8) autoryzacji — rozumie si´ przez to praktyczne
sprawdzenie w miejscu pracy wiadomoÊci i umiej´tnoÊci pracownika, który zda∏ odpowiedni egzamin kwalifikacyjny na stanowisko bezpoÊrednio
zwiàzane z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego, w tym prowadzàcego pojazd kolejowy;
9) egzaminie okresowym — rozumie si´ przez to
okresowe sprawdzenie wiadomoÊci i umiej´tnoÊci
pracownika zatrudnionego na stanowisku bezpoÊrednio zwiàzanym z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego, w tym prowadzàcego
pojazd kolejowy;
10) egzaminie weryfikacyjnym — rozumie si´ przez to
praktyczne i teoretyczne sprawdzenie wiadomoÊci
i umiej´tnoÊci pracownika posiadajàcego egzamin
kwalifikacyjny, ubiegajàcego si´ o ponowne dopuszczenie do pracy na stanowisku bezpoÊrednio
zwiàzanym z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem
ruchu kolejowego, w tym z prowadzeniem pojazdu kolejowego;
11) doskonaleniu zawodowym — rozumie si´ przez to
podnoszenie kwalifikacji i umiej´tnoÊci zawodo-
Poz. 2152
wych pracowników zatrudnionych na stanowiskach bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem
i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego, w tym prowadzàcych pojazdy kolejowe.
§ 3. 1. Wykaz stanowisk bezpoÊrednio zwiàzanych
z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego, w tym prowadzàcych pojazdy kolejowe, z zastrze˝eniem ust. 2, okreÊla za∏àcznik nr 1 do rozporzàdzenia.
2. Wykaz stanowisk bezpoÊrednio zwiàzanych
z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu metra,
w tym prowadzàcych pojazdy kolejowe metra, okreÊla
za∏àcznik nr 2 do rozporzàdzenia.
Rozdzia∏ 2
Wymagania kwalifikacyjne
i przygotowanie zawodowe
§ 4. 1. Na stanowisku pracy bezpoÊrednio zwiàzanym z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego, w tym prowadzàcego pojazdy kolejowe, zwanym dalej „stanowiskiem pracy”, mo˝e byç zatrudniona osoba pe∏noletnia, która
1) posiada wymagane wykszta∏cenie;
2) posiada zdolnoÊç fizycznà i psychicznà, potwierdzonà zaÊwiadczeniem lekarskim;
3) odby∏a wymagane przygotowanie zawodowe na
dane stanowisko;
4) zda∏a egzamin kwalifikacyjny przed komisjà, potwierdzony Êwiadectwem z∏o˝enia egzaminu kwalifikacyjnego;
5) zda∏a egzamin kwalifikacyjny, wymagany przy dodatkowych czynnoÊciach na danym stanowisku
pracy, potwierdzony odpowiednim Êwiadectwem;
6) zna specyficzne warunki wykonywania pracy na
danym stanowisku pracy, co pracodawca potwierdzi∏ upowa˝nieniem do wykonywania czynnoÊci
na tym stanowisku;
7) posiada inne, dodatkowe uprawnienia, je˝eli do
wykonywania okreÊlonych czynnoÊci na danym
stanowisku pracy sà one wymagane na podstawie
odr´bnych przepisów.
2. Wymagania kwalifikacyjne, rodzaj i zakres przygotowania zawodowego oraz wymagany czas trwania
przygotowania dla poszczególnych stanowisk pracy
okreÊlajà za∏àczniki nr 3 i 4 do rozporzàdzenia.
§ 5. Do odbycia przygotowania zawodowego mo˝e byç dopuszczona osoba, która posiada
1) dyplom lub Êwiadectwo stwierdzajàce wymagane
wykszta∏cenie;
2) zaÊwiadczenie stwierdzajàce zdolnoÊç fizycznà
i psychicznà do pracy na okreÊlonym stanowisku
pracy, wydane przez uprawnionego lekarza.
§ 6. 1. Przygotowanie zawodowe w celu uzyskania
kwalifikacji wymaganych na poszczególne stanowiska
pracy organizuje pracodawca.
2. Je˝eli pracodawca nie ma mo˝liwoÊci zorganizowania przygotowania zawodowego w swoim przedsi´biorstwie, zawiera w tym celu porozumienie z innym pracodawcà.
3. Pracodawca obowiàzany jest zapewniç osobie
odbywajàcej przygotowanie zawodowe — indywidualny program przygotowania zawodowego oraz dzienniczek przygotowania zawodowego, zwany dalej
„dzienniczkiem”, a tak˝e sprawowaç nadzór nad przygotowaniem zawodowym, wyznaczajàc osob´ kierujàcà tym przygotowaniem.
4. Osoba kierujàca przygotowaniem zawodowym
powinna posiadaç kwalifikacje zawodowe w∏aÊciwe
dla specjalnoÊci, w której odbywa si´ przygotowanie
zawodowe.
§ 7. Przygotowanie zawodowe obejmuje
1) szkolenie teoretyczne — polegajàce na zorganizowanym grupowym lub indywidualnym (w toku samokszta∏cenia) zdobywaniu wiadomoÊci w zakresie niezb´dnym do wykonywania czynnoÊci na danym stanowisku pracy, okreÊlonym programem
przygotowania zawodowego i programem szkolenia;
2) sta˝ stanowiskowy — polegajàcy na zapoznaniu
kandydata z pracà na tych stanowiskach, których
znajomoÊç jest niezb´dna do samodzielnego wykonywania czynnoÊci obj´tych przygotowaniem
zawodowym;
3) szkolenie praktyczne — polegajàce na zorganizowanym zdobywaniu umiej´tnoÊci praktycznych
i poznaniu zakresu obowiàzków poprzez wykonywanie czynnoÊci w okreÊlonej komórce organizacyjnej pracodawcy (na okreÊlonym stanowisku
pracy) pod nadzorem wykwalifikowanego pracownika (opiekuna);
4) zaj´cia próbne — polegajàce na samodzielnym
wykonywaniu czynnoÊci lub ich cz´Êci na stanowisku pracy pod nadzorem wykwalifikowanego pracownika (opiekuna).
§ 8. 1. Osoba odbywajàca przygotowanie zawodowe dokumentuje jego przebieg w dzienniczku, w którym powinna w szczególnoÊci wymieniç jednostki organizacyjne pracodawcy oraz jednostki innego pracodawcy, w których odbywa∏o si´ przygotowanie zawodowe, oraz
Poz. 2152
jowych z nap´dem oraz odcinki linii kolejowych,
na których odbywa∏o si´ przygotowanie zawodowe, oraz podaç iloÊç przejechanych kilometrów na
tych pojazdach.
2. Odbycie przygotowania zawodowego w jednostce organizacyjnej pracodawcy i w innej jednostce,
w której odbywa∏o si´ przygotowanie zawodowe, potwierdza w dzienniczku kierownik danej jednostki.
§ 9. Pracodawca mo˝e skróciç czas trwania przygotowania zawodowego, wliczajàc okresy zatrudnienia
na podobnych stanowiskach lub przygotowanie, które
osoba ta odby∏a zgodnie z programem nauczania
w ukoƒczonej szkole, pod warunkiem ˝e zakres ∏àcznego przygotowania jest zgodny z zakresem przygotowania wymaganym na danym stanowisku pracy.
Rozdzia∏ 3
Sposób powo∏ywania i tryb pracy
komisji egzaminacyjnych stwierdzajàcych
kwalifikacje pracowników oraz wzór dokumentu
stwierdzajàcego te kwalifikacje
§ 10. 1. W sk∏ad komisji egzaminacyjnej wchodzà
1) przewodniczàcy posiadajàcy wykszta∏cenie wy˝sze, kwalifikacje zawodowe odpowiadajàce jednej
ze specjalnoÊci osób egzaminowanych i co najmniej 5-letni sta˝ pracy w danej specjalnoÊci;
2) co najmniej dwaj cz∏onkowie posiadajàcy wykszta∏cenie wy˝sze lub Êrednie, kwalifikacje zawodowe odpowiadajàce specjalnoÊci osób egzaminowanych i co najmniej 5-letni sta˝ pracy w danej
specjalnoÊci;
3) przedstawiciel innego pracodawcy posiadajàcy
wykszta∏cenie i kwalifikacje zawodowe okreÊlone
w pkt 2, który mo˝e byç cz∏onkiem komisji egzaminacyjnej w przypadku przeprowadzania egzaminu
dla pracowników innego pracodawcy;
4) sekretarz komisji wyznaczony przez pracodawc´.
2. Przewodniczàcego i cz∏onków komisji egzaminacyjnej powo∏uje i odwo∏uje — na wniosek pracodawcy — dyrektor oddzia∏u terenowego Urz´du Transportu Kolejowego.
3. Wniosek o powo∏anie komisji egzaminacyjnej
powinien zawieraç informacje dotyczàce wykszta∏cenia i kwalifikacji posiadanych przez proponowanych
kandydatów na przewodniczàcego i cz∏onków komisji.
Kopie dokumentów zawierajàcych te informacje, potwierdzone „za zgodnoÊç z orygina∏em” przez osob´
przyjmujàcà dokumenty, przechowuje pracodawca.
1) dla stanowisk bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego —
wymieniç jednostki organizacyjne i obiekty eksploatacyjne, w których odbywa∏o si´ przygotowanie zawodowe;
4. Obs∏ug´ administracyjnà komisji egzaminacyjnej zapewnia pracodawca.
2) dla stanowisk zwiàzanych z prowadzeniem pojazdów kolejowych — wymieniç typy pojazdów kole-
2. Wniosek o przeprowadzenie egzaminu kwalifikacyjnego na stanowisko pracy sk∏ada si´ w jednostce
§ 11. 1. Egzamin kwalifikacyjny przeprowadza si´
na wniosek pracodawcy.
organizacyjnej pracodawcy, przy którym zosta∏a powo∏ana komisja egzaminacyjna.
3. Do wniosku nale˝y do∏àczyç nast´pujàce dokumenty osób egzaminowanych
1) odpis dyplomu lub Êwiadectwa ukoƒczenia szko∏y;
2) dzienniczek przygotowania zawodowego;
3) dowód uiszczenia op∏aty za egzamin kwalifikacyjny, o ile jest ona wymagana;
4) kopi´ zaÊwiadczenia lekarskiego, o którym mowa
w § 4 ust. 1 pkt 2.
§ 12. Przewodniczàcy komisji egzaminacyjnej
1) dopuszcza osoby zainteresowane do egzaminu
kwalifikacyjnego, a w przypadku stwierdzenia braków we wniosku, o którym mowa w § 11, wyst´puje bezzw∏ocznie o ich usuni´cie w terminie nie
d∏u˝szym ni˝ 2 tygodnie;
2) wyznacza termin i miejsce egzaminu;
3) wyznacza cz∏onków komisji do przeprowadzenia
egzaminu praktycznego oraz cz´Êci pisemnej egzaminu teoretycznego, zwanych dalej „zespo∏em
egzaminacyjnym”;
4) wyznacza w porozumieniu z pracodawcà terminy
egzaminów poprawkowych;
5) okreÊla dla poszczególnych cz∏onków komisji zakres
zagadnieƒ egzaminacyjnych egzaminu ustnego;
6) zatwierdza, na wniosek cz∏onków komisji, tematy
egzaminu praktycznego oraz cz´Êci pisemnej i ustnej egzaminu teoretycznego;
7) powiadamia pisemnie w∏aÊciwego dyrektora oddzia∏u terenowego Urz´du Transportu Kolejowego
o terminie i miejscu egzaminu.
§ 13. 1. Egzamin kwalifikacyjny przeprowadza si´
w okresie nie d∏u˝szym ni˝ 30 dni od dnia z∏o˝enia
wniosku o przeprowadzenie egzaminu kwalifikacyjnego.
2. Osoba dopuszczona do egzaminu, o którym mowa w ust. 1, co najmniej na 7 dni przed terminem egzaminu powinna byç pisemnie, za potwierdzeniem odbioru, zawiadomiona o jego terminie i miejscu.
§ 14. 1. Egzamin kwalifikacyjny sk∏ada si´ z egzaminu praktycznego oraz z egzaminu teoretycznego.
2. Zakres przedmiotowy egzaminu kwalifikacyjnego na poszczególne stanowiska bezpoÊrednio zwiàzane z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego, w tym z prowadzeniem pojazdów kolejowych,
okreÊla, z zastrze˝eniem ust. 3, za∏àcznik nr 3 do rozporzàdzenia.
3. Zakres przedmiotowy egzaminu kwalifikacyjnego na stanowiska pracy bezpoÊrednio zwiàzane z pro-
Poz. 2152
wadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu metra, w tym
z prowadzeniem pojazdów kolejowych metra, okreÊla
za∏àcznik nr 4 do rozporzàdzenia.
§ 15. 1. Egzamin praktyczny polega na sprawdzeniu umiej´tnoÊci samodzielnego wykonania przez
osob´ egzaminowanà okreÊlonych czynnoÊci na danym stanowisku pracy.
2. Egzamin praktyczny przeprowadza si´ na stanowisku pracy w miejscu pracy lub w warunkach analogicznych do stanowiska i miejsca pracy.
3. Warunkiem dopuszczenia kandydata do zdawania egzaminu praktycznego jest ukoƒczenie szkolenia
teoretycznego, o ile jest ono wymagane w programie
przygotowania zawodowego.
4. Egzamin praktyczny przeprowadza co najmniej
dwuosobowy zespó∏ egzaminacyjny posiadajàcy kwalifikacje w zakresie specjalnoÊci osób egzaminowanych.
5. Z przebiegu egzaminu praktycznego zespó∏ egzaminacyjny przeprowadzajàcy egzamin sporzàdza
protokó∏, w którym stwierdza wynik egzaminu.
6. Pozytywny wynik egzaminu praktycznego stanowi warunek dopuszczenia osoby egzaminowanej
do egzaminu teoretycznego.
7. W przypadku uzyskania na egzaminie praktycznym wyniku negatywnego przewodniczàcy komisji
egzaminacyjnej wyznacza termin egzaminu poprawkowego. Egzamin poprawkowy praktyczny mo˝na
zdawaç tylko jeden raz, w terminie nie krótszym ni˝
2 tygodnie.
§ 16. 1. Egzamin teoretyczny obejmuje sprawdzenie wiadomoÊci i umiej´tnoÊci okreÊlonych wymaganiami dla danego stanowiska.
2. Egzamin teoretyczny sk∏ada si´ z egzaminu pisemnego i ustnego.
3. Egzamin pisemny mo˝e mieç form´ pracy pisemnej lub testu.
§ 17. 1. Tematy prac pisemnych lub zestawy testów egzaminu pisemnego opracowujà cz∏onkowie
komisji w zakresie przydzielonych im bloków tematycznych, a zatwierdza przewodniczàcy komisji egzaminacyjnej.
2. Do czasu rozpocz´cia egzaminu i og∏oszenia tematów ich treÊç nie mo˝e byç ujawniona.
3. Czas na napisanie pracy pisemnej nie powinien
przekraczaç 3 godzin.
§ 18. 1. W przypadku formy testowej egzaminu pisemnego dla ka˝dej egzaminowanej grupy osób poddawanych jednoczeÊnie egzaminowi nale˝y przygotowaç ró˝ne zestawy testów w liczbie nie mniejszej ni˝
liczba zdajàcych plus jeden.
2. Liczb´ pytaƒ testowych, nie mniejszà ni˝ 30 pytaƒ w zestawie, okreÊla przewodniczàcy komisji egzaminacyjnej.
3. Prawo kierowania wydane przez jednego pracodawc´ uprawnia jedynie do kierowania pojazdami tego pracodawcy.
3. Czas trwania testowego egzaminu pisemnego
nie mo˝e byç d∏u˝szy ni˝ wynikajàcy z pomno˝enia
liczby pytaƒ testowych przez 3 minuty, przy 3 wariantach odpowiedzi.
§ 21. 1. Pracodawca obowiàzany jest dokonaç autoryzacji dla pracowników zatrudnionych na stanowiskach, o których mowa w za∏àcznikach nr 1 i 2 do rozporzàdzenia.
4. Egzamin testowy uwa˝a si´ za zdany, jeÊli liczba
uzyskanych punktów wynosi co najmniej 2/3 mo˝liwych do uzyskania w zestawie testowym.
2. Autoryzacji nale˝y poddaç pracownika, o którym
mowa w ust. 1, w nast´pujàcych przypadkach
5. Warunkiem dopuszczenia do egzaminu ustnego
teoretycznego jest uzyskanie pozytywnego wyniku
z egzaminu pisemnego.
6. Egzamin ustny przeprowadza komisja egzaminacyjna w pe∏nym sk∏adzie, z tym ˝e poszczególni
cz∏onkowie komisji zadajà pytania w zakresie tematycznym okreÊlonym przez przewodniczàcego.
7. W przypadku uzyskania negatywnego wyniku
egzaminu teoretycznego przewodniczàcy komisji egzaminacyjnej, w porozumieniu z pracodawcà, okreÊla
termin egzaminu poprawkowego, nie wczeÊniej jednak ni˝ po up∏ywie 2 tygodni. Egzamin kwalifikacyjny
poprawkowy mo˝na sk∏adaç dwa razy.
§ 19. 1. Z przebiegu egzaminu komisja egzaminacyjna sporzàdza i podpisuje protokó∏, w którym okreÊla wyniki egzaminów uzyskane przez poszczególne
osoby egzaminowane.
2. Komisja egzaminacyjna, na podstawie uzyskanego przez osob´ egzaminowanà pozytywnego wyniku egzaminu, wydaje Êwiadectwo z∏o˝enia egzaminu
kwalifikacyjnego, z zastrze˝eniem ust. 3. Wzór Êwiadectwa okreÊla za∏àcznik nr 5 do rozporzàdzenia.
3. W Êwiadectwie kwalifikacyjnym dla maszynisty
pojazdu trakcyjnego okreÊla si´ rodzaj trakcji.
4. Protokó∏, o którym mowa w ust. 1, przewodniczàcy komisji egzaminacyjnej przekazuje pracodawcy,
a jego kopi´ — w∏aÊciwemu dyrektorowi oddzia∏u terenowego Urz´du Transportu Kolejowego.
5. Pracodawca prowadzi rejestr przeprowadzonych egzaminów oraz zapewnia przechowywanie dokumentacji przeprowadzonych egzaminów.
§ 20. 1. Pracodawca, na podstawie Êwiadectwa
z∏o˝enia egzaminu kwalifikacyjnego oraz zaliczonej
jazdy próbnej, wydaje dla prowadzàcych pojazdy kolejowe — prawo kierowania pojazdem kolejowym lub
pociàgiem metra. Wzory prawa kierowania okreÊlajà
odpowiednio za∏àczniki nr 6 i 7 do rozporzàdzenia.
Przepis § 19 ust. 3 stosuje si´ odpowiednio.
2. Pracodawca prowadzi rejestr wydanych praw
kierowania pojazdami kolejowymi, o których mowa
w ust. 1.
1) przed dopuszczeniem do wykonywania samodzielnie czynnoÊci na danym stanowisku pracy;
2) zmiany miejsca pracy, typu pojazdu kolejowego
lub gdy przerwa na stanowisku w danym miejscu
pracy trwa∏a d∏u˝ej ni˝ 6 miesi´cy;
3) wprowadzenia zmian organizacyjnych i technicznych majàcych wp∏yw na sposób wykonywania
czynnoÊci na stanowisku w danym miejscu pracy.
3. Uzyskanie autoryzacji powinno byç poprzedzone przeszkoleniem praktycznym na stanowisku
w miejscu pracy. Pracodawca przeprowadza autoryzacj´, uwzgl´dniajàc doÊwiadczenie zawodowe pracownika oraz warunki w miejscu pracy.
4. Do zakresu autoryzacji dla stanowisk: pomocnik
maszynisty pojazdu trakcyjnego, maszynista pojazdu
trakcyjnego, kierowca lokomotywy spalinowej o mocy
do 300 KM, kierowca drezyny i wózka motorowego,
maszynista wieloczynnoÊciowych i ci´˝kich maszyn
do kolejowych robót budowlanych i kolejowej sieci
trakcyjnej, kierownik pociàgu towarowego, pasa˝erskiego oraz gospodarczego i roboczego — nale˝y dodatkowo wykonanie obowiàzkowych jazd w czynnej
kabinie pojazdu kolejowego w ró˝nych porach doby
oraz znajomoÊç odcinków linii kolejowych, wed∏ug
programu ustalonego przez pracodawc´.
5. Pracodawca prowadzi kontrol´ znajomoÊci odcinków linii kolejowych przez pracowników, o których
mowa w ust. 4.
6. Autoryzacj´ nale˝y odnotowaç w rejestrze egzaminów, o którym mowa w § 19 ust. 5, prowadzonym
przez pracodawc´.
7. Brak autoryzacji uniemo˝liwia dopuszczenie
pracownika do wykonywania czynnoÊci przewidzianych na stanowisku pracy, z zastrze˝eniem § 30.
§ 22. 1. Pracodawca wydaje pracownikom zatrudnionym na stanowiskach bezpoÊrednio zwiàzanych
z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego, innym ni˝ prowadzàcy pojazdy kolejowe, dokument uprawniajàcy do wykonywania tych czynnoÊci.
Wzór dokumentu okreÊla za∏àcznik nr 8 do rozporzàdzenia.
2. Pracodawca prowadzi rejestr wydanych dokumentów, o których mowa w ust. 1.
§ 23. 1. Pracodawca organizuje doskonalenie zawodowe i egzaminy okresowe pracowników zatrudnionych na stanowiskach pracy, o których mowa w za∏àcznikach nr 1 i 2 do rozporzàdzenia — nie rzadziej ni˝
raz na 4 lata.
2. Doskonalenie zawodowe pracowników prowadzàcych pojazdy kolejowe przeznaczone do kursowania w pociàgach pasa˝erskich z pr´dkoÊcià powy˝ej
120 km/h obejmuje doskonalenie umiej´tnoÊci praktycznych na symulatorze pojazdu trakcyjnego.
3. Egzamin okresowy przeprowadza si´ w formie
testu.
4. Liczb´ pytaƒ testowych, nie mniejszà ni˝
30 w zestawie, okreÊla przewodniczàcy komisji egzaminacyjnej powo∏ywanej przez pracodawc´ w sk∏adzie, o którym mowa w § 10 ust. 1.
Poz. 2152
uzyska∏ wyniku pozytywnego na egzaminie okresowym.
3. Przed z∏o˝eniem wniosku o skierowanie pracownika na egzamin weryfikacyjny pracodawca kieruje
pracownika do odbycia zaj´ç próbnych na stanowisku
pracy, którego dotyczy egzamin weryfikacyjny, okreÊlajàc czas, termin i miejsce przeprowadzenia tych zaj´ç oraz opiekuna.
4. Egzamin weryfikacyjny przeprowadza si´ na
wniosek pracodawcy.
5. Wniosek o przeprowadzenie egzaminu weryfikacyjnego sk∏ada si´ w jednostce organizacyjnej pracodawcy, przy którym zosta∏a powo∏ana komisja egzaminacyjna.
6. Do wniosku nale˝y do∏àczyç
5. Czas trwania testowego egzaminu pisemnego
nie mo˝e byç d∏u˝szy ni˝ wynikajàcy z pomno˝enia
liczby pytaƒ testowych przez 3 minuty, przy 3 wariantach odpowiedzi.
1) dowód uiszczenia op∏aty za egzamin, o ile jest ona
wymagana;
6. Egzamin testowy uwa˝a si´ za zdany, jeÊli liczba
uzyskanych punktów wynosi co najmniej 2/3 mo˝liwych do uzyskania w zestawie testowym.
3) kopi´ Êwiadectwa ostatniego egzaminu kwalifikacyjnego.
7. Z egzaminu okresowego nie wystawia si´ oceny. Komisja okreÊla egzamin jako zdany lub niezdany
(wynik negatywny).
8. W przypadku uzyskania na egzaminie okresowym wyniku negatywnego pracodawca okreÊla termin egzaminu poprawkowego. Poprawkowy egzamin
okresowy mo˝na sk∏adaç dwa razy.
§ 24. Je˝eli pracodawca nie ma warunków do organizowania doskonalenia zawodowego pracowników lub przeprowadzania egzaminów okresowych,
obowiàzany jest skierowaç w tym celu pracownika do
innego pracodawcy lub wyspecjalizowanej jednostki
szkoleniowej.
§ 25. 1. Egzamin weryfikacyjny jest praktycznym
i teoretycznym (pisemnym i ustnym) sprawdzeniem
wiadomoÊci i umiej´tnoÊci pracownika, który, posiadajàc odpowiedni zdany egzamin kwalifikacyjny, ubiega si´ o ponowne dopuszczenie do pracy na stanowisko, o którym mowa w za∏àcznikach nr 1 i 2 do rozporzàdzenia.
2. Egzamin weryfikacyjny
w przypadku, gdy
przeprowadza
si´
2) kopi´ zaÊwiadczenia lekarskiego, o którym mowa
w § 4 ust. 1 pkt 2;
7. Egzamin weryfikacyjny przeprowadza komisja
egzaminacyjna. Przepisy § 10, 12 i 14—19 stosuje si´
odpowiednio.
§ 26. Z∏o˝enie egzaminu kwalifikacyjnego, weryfikacyjnego i okresowego odnotowuje si´ w rejestrze
egzaminów prowadzonym przez pracodawc´.
§ 27. 1. Za przeprowadzenie egzaminu kwalifikacyjnego i weryfikacyjnego, o których mowa w § 11
i § 25, oraz egzaminów kwalifikacyjnych poprawkowych, o których mowa w § 18 ust. 7, kierujàcy wniosek ponosi op∏at´ egzaminacyjnà w wysokoÊci
100 PLN za ka˝dà osob´ zg∏oszonà do egzaminu, z zastrze˝eniem ust. 3.
2. Op∏at´, o której mowa w ust. 1, wnosi si´ na rachunek pracodawcy, przy którym dzia∏a komisja egzaminacyjna.
3. Nie ponosi op∏aty egzaminacyjnej pracodawca,
przy którym powo∏ana zosta∏a komisja egzaminacyjna.
§ 28. 1. Za udzia∏ w pracach komisji egzaminacyjnych, o których mowa w § 10, przys∏uguje wynagrodzenie, którego wysokoÊç ustala si´ w zale˝noÊci od
liczby egzaminowanych.
1) pracownik zosta∏ odsuni´ty od pracy
b) na skutek stwierdzonych uchybieƒ w pracy mogàcych spowodowaç zagro˝enie bezpieczeƒstwa ruchu kolejowego;
2. ¸àczna wysokoÊç wynagrodzenia komisji egzaminacyjnej powinna wynosiç nie wi´cej ni˝ 70 % kwoty wyliczonej jako iloczyn liczby osób egzaminowanych oraz stawki op∏aty egzaminacyjnej, o której mowa w § 27 ust. 1.
2) ciàg∏a przerwa w pracy na danym stanowisku pracy trwa∏a d∏u˝ej ni˝ 12 miesi´cy lub pracownik nie
3. Wynagrodzenie przewodniczàcego komisji egzaminacyjnej jest o 50 % wy˝sze ni˝ cz∏onka komisji.
a) po spowodowaniu wypadku kolejowego,
Rozdzia∏ 4
Rozdzia∏ 5
Ocena zdolnoÊci fizycznych i psychicznych
pracowników zatrudnionych na stanowiskach
bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem
i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego, jednostki
uprawnione oraz tryb orzekania o tej zdolnoÊci
Przepisy przejÊciowe i koƒcowe
§ 29. 1. Zasady oceny zdolnoÊci fizycznych i psychicznych pracowników zatrudnionych na stanowiskach bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem
i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego, w tym prowadzàcych pojazdy kolejowe, wraz z charakterystykà
tych stanowisk, okreÊleniem wymogów zdrowotnych
dotyczàcych kategorii wzroku i s∏uchu oraz terminów
badaƒ okresowych na poszczególnych stanowiskach
pracy, i tryb orzekania o tej zdolnoÊci okreÊla za∏àcznik
nr 9 do rozporzàdzenia.
2. Wzory zaÊwiadczeƒ lekarskich okreÊlajà za∏àczniki nr 10 i 11 do rozporzàdzenia.
3. Jednostkami uprawnionymi do oceny zdolnoÊci
fizycznych i psychicznych pracowników zatrudnionych
na stanowiskach bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego, w tym
prowadzàcych pojazdy kolejowe, sà jednostki b´dàce
komórkami organizacyjnymi Kolejowego Zak∏adu Medycyny Pracy i Centrum Naukowego Medycyny Kolejowej.
4. Lekarze posiadajàcy specjalizacj´ w dziedzinie
okulistyki oraz lekarze posiadajàcy specjalizacj´
w dziedzinie otorynolaryngologii lub laryngologii,
zwani dalej „lekarzami laryngologami”, przeprowadzajàcy specjalistyczne badania profilaktyczne pracowników zatrudnionych na stanowiskach wymienionych w za∏àcznikach nr 1 i 2 do rozporzàdzenia, powinni posiadaç kwalifikacje okreÊlone w przepisach
o s∏u˝bie medycyny pracy.
5. Psycholodzy dokonujàcy oceny zdolnoÊci psychologicznej do pracy na stanowiskach wymienionych
w za∏àcznikach nr 1 i 2 do rozporzàdzenia powinni posiadaç kwalifikacje okreÊlone w przepisach o s∏u˝bie
medycyny pracy.
§ 30. 1. Pracownicy, którzy w dniu wejÊcia w ˝ycie
rozporzàdzenia wykonujà czynnoÊci na stanowiskach
okreÊlonych w za∏àcznikach nr 1 i 2 do rozporzàdzenia
i do wykonywania tych czynnoÊci zostali dopuszczeni
na podstawie dotychczasowych przepisów, zachowujà
nadal uprawnienia do wykonywania tych czynnoÊci,
z zastrze˝eniem § 23—25.
2. Pracownicy zatrudnieni w dniu wejÊcia w ˝ycie
rozporzàdzenia na stanowiskach okreÊlonych w za∏àcznikach nr 1 i 2 do rozporzàdzenia, którzy nie byli
obj´ci przepisami rozporzàdzenia dotychczasowego
i nie spe∏niajà wymagaƒ kwalifikacyjnych okreÊlonych
w niniejszym rozporzàdzeniu, mogà wykonywaç prac´
na tych stanowiskach pod warunkiem uzyskania kwalifikacji zgodnych z okreÊlonymi w rozporzàdzeniu nie
póêniej ni˝ do dnia 31 grudnia 2005 r.
§ 31. Pracownicy, którzy w dniu wejÊcia w ˝ycie
rozporzàdzenia wykonujà czynnoÊci na stanowiskach
okreÊlonych w za∏àcznikach nr 1 i 2 do rozporzàdzenia
i posiadajà zdolnoÊç fizycznà i psychicznà stwierdzonà
zaÊwiadczeniem lekarskim wydanym na podstawie
dotychczasowych przepisów, zachowujà nadal t´ zdolnoÊç do czasu nast´pnego badania, którego termin
wynika z przepisów rozporzàdzenia.
§ 32. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie
7 dni od dnia og∏oszenia.3)
Minister Infrastruktury: w z. J. R. Kurylczyk
———————
3) Niniejsze rozporzàdzenie by∏o poprzedzone rozporzàdze-
niem Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia
3 wrzeÊnia 1999 r. w sprawie wykazu stanowisk bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem ruchu na liniach kolejowych oraz warunków, jakie powinny spe∏niaç osoby
zatrudnione na tych stanowiskach oraz prowadzàcy pojazdy szynowe (Dz. U. Nr 87, poz. 979), które zgodnie z art. 76
ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym
(Dz. U. Nr 86, poz. 789, Nr 170, poz. 1652 i Nr 203,
poz. 1966 oraz z 2004 r. Nr 92, poz. 883, Nr 96, poz. 959,
Nr 97, poz. 962 i Nr 173, poz. 1808) utraci∏o moc z dniem
uzyskania przez Rzeczpospolità Polskà cz∏onkostwa w Unii
Europejskiej.
Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Infrastruktury
z dnia 16 sierpnia 2004 r. (poz. 2152)
Za∏àcznik nr 1
WYKAZ STANOWISK BEZPOÂREDNIO ZWIÑZANYCH Z PROWADZENIEM I BEZPIECZE¡STWEM
RUCHU KOLEJOWEGO ORAZ PROWADZÑCYCH POJAZDY KOLEJOWE
Lp.
Stanowisko
1
2
1
Dy˝urny ruchu
2
Nastawniczy
Zwrotniczy
Poz. 2152
2
4
Kierownik pociàgu
5
Ustawiacz
6
Manewrowy
7
Rewident taboru
8
Automatyk
9
Toromistrz
10
Mostowniczy
11
Dró˝nik obchodowy
12
Dró˝nik przejazdowy
13
Pomocnik maszynisty pojazdów trakcyjnych
14
Maszynista pojazdów trakcyjnych
15
Kierowca lokomotywy spalinowej o mocy do 300 KM
16
Kierowca drezyny i wózka motorowego
17
Maszynista wieloczynnoÊciowych i ci´˝kich maszyn do kolejowych
robót budowlanych i kolejowej sieci trakcyjnej
Za∏àcznik nr 2
WYKAZ STANOWISK BEZPOÂREDNIO ZWIÑZANYCH Z PROWADZENIEM I BEZPIECZE¡STWEM
RUCHU METRA ORAZ PROWADZÑCYCH POJAZDY KOLEJOWE METRA
Lp.
Stanowisko
1
2
1
Dyspozytor ruchu
2
Dy˝urny ruchu i stacji
3
Manewrowy
4
Monter urzàdzeƒ sterowania ruchem pociàgów
5
Monter urzàdzeƒ zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej
6
Maszynista pociàgu metra
7
Maszynista pomocniczych pojazdów kolejowych metra
Za∏àcznik nr 3
WYMAGANIA KWALIFIKACYJNE, RODZAJ, ZAKRES I CZAS TRWANIA PRZYGOTOWANIA ZAWODOWEGO
ORAZ ZAKRES PRZEDMIOTOWY EGZAMINU KWALIFIKACYJNEGO NA POSZCZEGÓLNE STANOWISKA
BEZPOÂREDNIO ZWIÑZANE Z PROWADZENIEM I BEZPIECZE¡STWEM RUCHU KOLEJOWEGO
ORAZ PROWADZÑCYCH POJAZDY KOLEJOWE
1. Dy˝urny ruchu
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
Wariant A
1. Wykszta∏cenie: Êrednie i tytu∏ zawodowy — technik o specjalnoÊci zwiàzanej z ruchem i przewozami kolejowymi.
2. Zawodowy sta˝ pracy — odbycie przygotowania zawodowego.
Wariant B
1. Wykszta∏cenie — Êrednie.
2. Zawodowy sta˝ pracy — odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
Liczba dni dla wariantu
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne
A
B
1) jednostka organizacyjna pracodawcy
20
28
a) struktura organizacyjna przedsi´biorstwa; zapoznanie si´
z zagadnieniami administracyjnymi i wybranymi zagadnieniami
pracowniczymi
1
1
b) na technicznym posterunku nastawczym: zapoznanie si´
z dokumentacjà techniczno-ruchowà prowadzonà na posterunku;
zakres czynnoÊci podstawowych i dodatkowych dy˝urnego ruchu;
zapoznanie si´ z rodzajami urzàdzeƒ sterowania ruchem kolejowym
oraz kolejowej ∏àcznoÊci przewodowej i bezprzewodowej; zapoznanie
si´ z obs∏ugà przejazdu kolejowego lub przejÊcia sterowanego
z technicznego posterunku nastawczego oraz post´powaniem w razie
uszkodzenia urzàdzeƒ rogatkowych
8
10
c) zapoznanie si´ z regulaminem technicznym stacji oraz tymczasowymi
regulaminami prowadzenia ruchu w czasie zamkni´ç torowych
3
4
d) zapoznanie si´ z budowà torów i rozjazdów oraz metodami ich
utrzymania i zasadami kontroli ich stanu technicznego; regulaminy
obs∏ugi przejazdu lub przejÊcia kolejowego
2
4
e) zapoznanie si´ z urzàdzeniami elektroenergetycznymi na posterunkach
ruchu; od∏àczniki trakcyjne, urzàdzenia ogrzewania rozjazdów
1
2
f) zasady organizowania i wykonywania przewozów wojskowych
transportem kolejowym; ogólne zapoznanie si´ z rolà i zasadami
obrony cywilnej na terenie kolejowych zak∏adów pracy
1
1
g) zasady organizowania i wykonywania przewozu kolejà towarów
niebezpiecznych
1
1
h) zasady organizacji mi´dzynarodowych i krajowych przewozów osób
i rzeczy; rozk∏ady jazdy pociàgów
3
5
2) dyspozytura — struktura organizacyjna pionu dyspozytorskiego; nadzór
dyspozytorski nad ruchem pasa˝erskim i towarowym; zapoznanie si´
z zasadami organizacji akcji ratunkowej po wypadku kolejowym; ∏àcznoÊç
dyspozytorska; wspó∏praca dyspozytora odcinkowego z innymi
dyspozyturami i dy˝urnymi ruchu
3
5
3) jednostka zajmujàca si´ eksploatacjà pojazdów kolejowych
6
10
a) gospodarka pojazdami i dru˝ynami trakcyjnymi
1
1
b) budowa oraz zasady utrzymania i naprawy pojazdów kolejowych
1
2
c) rola i zadania dyspozytury
1
1
d) ogl´dziny techniczne wagonów w sk∏adzie pociàgu
1
2
e) próby hamulca zespolonego
2
4
29
43
nie jest
wymagane
wed∏ug
programu
pracodawcy
5
10
34
53
¸àcznie
2. Szkolenie teoretyczne
3. Zaj´cia próbne — wykonywanie pracy pod nadzorem na stanowisku,
na którym kandydat ma byç zatrudniony
Ogó∏em
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) dokonanie zapisów w dokumentacji techniczno-ruchowej podczas wyst´powania usterek w dzia∏aniu
urzàdzeƒ sterowania ruchem kolejowym;
2) wypisanie rozkazów pisemnych w zadanych przypadkach;
3) dokonanie zapisów w dzienniku ruchu podczas zamkni´ç torowych;
4) opracowanie treÊci podanych telegramów adresowych;
5) przygotowanie drogi przebiegu dla wjazdu, wyjazdu i przejazdu pociàgu na podanych urzàdzeniach
sterowania ruchem kolejowym;
6) wykonanie czynnoÊci nale˝àcych do zakresu stanowisk nastawniczego i zwrotniczego;
7) obs∏uga mechanicznych i elektrycznych urzàdzeƒ rogatkowych z posterunku nastawczego;
8) zabezpieczenie przejazdu w przypadku uszkodzenia urzàdzeƒ rogatkowych.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematów z zakresu
a) techniki i organizacji ruchu kolejowego,
b) sterowania ruchem kolejowym;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç zagadnieƒ z zakresu
a) techniki i organizacji ruchu kolejowego,
b) sygnalizacji kolejowej,
c) obs∏ugi urzàdzeƒ sterowania ruchem kolejowym i ∏àcznoÊci oraz ogólna znajomoÊç
— budowy urzàdzeƒ sterowania ruchem kolejowym i ∏àcznoÊci,
— organizacji i wykonywania wojskowych przewozów transportem kolejowym oraz przewozu kolejà towarów niebezpiecznych,
— budowy urzàdzeƒ zabezpieczenia ruchu na przejazdach kolejowych,
— budowy rozjazdów kolejowych.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez
pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
IV. Zdanie egzaminu kwalifikacyjnego na stanowisko dy˝urnego ruchu uprawnia do wykonywania czynnoÊci na stanowiskach nastawniczego i zwrotniczego oraz dodatkowo do obs∏ugi przejazdu kolejowego sterowanego z technicznego posterunku nastawczego.
2. Nastawniczy
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie — zasadnicze zawodowe.
2. Zawodowy sta˝ pracy — odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne
1) jednostka organizacyjna pracodawcy
13 dni
a) na technicznym posterunku nastawczym: zapoznanie si´ z dokumentacjà
techniczno-ruchowà prowadzonà na posterunku; zakres czynnoÊci podstawowych
i dodatkowych nastawniczego; zapoznanie z rodzajami urzàdzeƒ sterowania ruchem
kolejowym oraz kolejowej ∏àcznoÊci przewodowej i bezprzewodowej
5 dni
b) zapoznanie z regulaminem technicznym stacji
2 dni
c) zapoznanie si´ z utrzymaniem i zasadami kontroli stanu technicznego rozjazdów
3 dni
d) zapoznanie si´ z urzàdzeniami elektroenergetycznymi na posterunku ruchu
2 dni
e) zapoznanie si´ z obs∏ugà przejazdu kolejowego lub przejÊcia sterowanego
z technicznego posterunku nastawczego oraz post´powaniem w razie uszkodzenia
urzàdzeƒ rogatkowych
1 dzieƒ
2) jednostka zajmujàca si´ eksploatacjà pojazdów kolejowych
— ogl´dziny techniczne wagonów w sk∏adzie pociàgu; dokonywanie uproszczonej próby
hamulca zespolonego
4 dni
——————
¸àcznie
17 dni
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy, z tym ˝e kandydaci z tytu∏em
zawodowym — technik o specjalnoÊci zwiàzanej z ruchem i przewozami kolejowymi
nie podlegajà szkoleniu teoretycznemu.
3. Zaj´cia próbne — pod nadzorem na stanowisku nastawniczego
5 dni
——————
Ogó∏em
22 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) dokonanie zapisów w dokumentacji techniczno-ruchowej podczas wyst´powania usterek w dzia∏aniu
urzàdzeƒ sterowania ruchem kolejowym;
2) za∏o˝enie zamka trzpieniowego i spony iglicowej;
3) przygotowanie drogi przebiegu dla wjazdu, wyjazdu i przejazdu pociàgu na wskazanych urzàdzeniach sterowania ruchem kolejowym;
4) zabezpieczenie taboru przed zbiegni´ciem;
5) os∏oni´cie sygna∏ami zamkni´tego toru szlakowego i stacyjnego;
6) od∏àczenie nap´du zwrotnicowego o scentralizowanym sposobie nastawiania i przejÊcia na r´czne
przestawianie zwrotnicy;
7) obs∏uga mechanicznych i elektrycznych urzàdzeƒ rogatkowych z posterunku nastawczego;
8) zabezpieczenie przejazdu w przypadku uszkodzenia urzàdzeƒ rogatkowych.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematów z zakresu
a) techniki ruchu kolejowego,
b) sterowania ruchem kolejowym;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç zagadnieƒ z zakresu
a) techniki ruchu kolejowego,
b) sygnalizacji kolejowej,
c) obs∏ugi urzàdzeƒ sterowania ruchem kolejowym i ∏àcznoÊci,
d) ogólnej znajomoÊci budowy urzàdzeƒ
— sterowania ruchem kolejowym i ∏àcznoÊci,
— zabezpieczenia ruchu na przejazdach kolejowych,
— rozjazdów kolejowych.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez
pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
IV. Zdanie egzaminu kwalifikacyjnego na stanowisko nastawniczego uprawnia do wykonywania czynnoÊci na stanowisku zwrotniczego oraz dodatkowo do obs∏ugi przejazdu kolejowego sterowanego z technicznego posterunku nastawczego.
3. Zwrotniczy
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie — zasadnicze zawodowe.
2. Zawodowy sta˝ pracy — odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne
1) jednostka organizacyjna pracodawcy
10 dni
a) na technicznym posterunku nastawczym: zapoznanie si´ z dokumentacjà
techniczno-ruchowà prowadzonà na posterunku; zakres czynnoÊci podstawowych
i dodatkowych zwrotniczego; zapoznanie si´ z rodzajami urzàdzeƒ sterowania ruchem
kolejowym oraz kolejowej ∏àcznoÊci przewodowej i bezprzewodowej
3 dni
b) zapoznanie z regulaminem technicznym stacji
1 dzieƒ
c) zapoznanie si´ z budowà torów i rozjazdów oraz metodami ich utrzymania i zasadami
kontroli stanu technicznego; regulaminy obs∏ugi przejazdu kolejowego lub przejÊcia
3 dni
d) zapoznanie si´ z urzàdzeniami elektroenergetycznymi na posterunkach ruchu;
od∏àczniki trakcyjne, urzàdzenia ogrzewania rozjazdów
2 dni
e) zapoznanie si´ z obs∏ugà przejazdu kolejowego lub przejÊcia sterowanego
z technicznego posterunku nastawczego oraz post´powaniem w razie uszkodzenia
urzàdzeƒ rogatkowych
1 dzieƒ
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy, z tym ˝e kandydaci z tytu∏em
zawodowym — technik nie podlegajà szkoleniu teoretycznemu.
3. Zaj´cia próbne — wykonywanie czynnoÊci zwrotniczego pod nadzorem
Ogó∏em
3 dni
——————
13 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) dokonanie zapisów w dokumentacji techniczno-ruchowej podczas wyst´powania usterek w dzia∏aniu
urzàdzeƒ sterowania ruchem kolejowym;
2) za∏o˝enie zamka trzpieniowego i spony iglicowej;
3) przygotowanie drogi przebiegu dla wjazdu, wyjazdu i przejazdu pociàgu na podanych urzàdzeniach
sterowania ruchem kolejowym;
4) zabezpieczenie taboru przed zbiegni´ciem;
5) os∏oni´cie sygna∏ami zamkni´tego toru szlakowego i stacyjnego;
6) obs∏uga mechanicznych i elektrycznych urzàdzeƒ rogatkowych z posterunku nastawczego;
7) zabezpieczenie przejazdu w przypadku uszkodzenia urzàdzeƒ rogatkowych.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu techniki ruchu kolejowego;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç zagadnieƒ z zakresu
a) techniki ruchu kolejowego,
b) sygnalizacji kolejowej,
c) obs∏ugi urzàdzeƒ sterowania ruchem kolejowym i ∏àcznoÊci.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez
pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
IV. Zdanie egzaminu kwalifikacyjnego na stanowisko zwrotniczego uprawnia dodatkowo do
obs∏ugi przejazdu kolejowego sterowanego z technicznego posterunku nastawczego.
4. Kierownik pociàgu
a) kierownik pociàgu pasa˝erskiego i towarowego
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
Wariant A
1. Wykszta∏cenie — Êrednie oraz tytu∏ zawodowy „technik” o specjalnoÊci zwiàzanej z ruchem i przewozami kolejowymi. Tytu∏ zawodowy „technik” nie jest wymagany dla stanowiska kierownika pociàgu
pasa˝erskiego.
2. Zawodowy sta˝ pracy — odbycie przygotowania zawodowego.
Wariant B
1. Wykszta∏cenie — zasadnicze zawodowe.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 1 rok pracy na stanowisku ustawiacza oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne polegajàce na zapoznaniu si´ w jednostce wykonawczej pracodawcy
1) z regulaminami technicznymi posterunków i odcinków zdalnego prowadzenia ruchu
oraz prowadzeniem dokumentacji techniczno-ruchowej, zasadami prowadzenia ruchu
pociàgów, rodzajami urzàdzeƒ sterowania ruchem kolejowym i ∏àcznoÊci, sygnalizacjà
kolejowà, przygotowywaniem dróg przebiegów dla jazd pociàgowych i manewrowych
5 dni
2) ze sposobem zestawiania pociàgów pasa˝erskich i towarowych, w tym z ogólnymi
zasadami przewozu wagonów z towarami niebezpiecznymi, z przekroczonà skrajnià
i wyjàtkowo ci´˝kich oraz z ogólnymi zasadami przewozów wojskowych
2 dni
3) z obowiàzkami manewrowego oraz nadzorujàcego i kierujàcego manewrami, sposobem
wykonywania manewrów, sygna∏ami podawanymi przy manewrach, sprz´ganiem
i rozprz´ganiem taboru, pr´dkoÊciami jazd manewrowych, manewrami po torach
g∏ównych oraz przez przejazdy i przejÊcia; z zabezpieczeniem taboru przed zbiegni´ciem,
ze stosowanà dokumentacjà ruchowà w zakresie pracy manewrowej
2 dni
4) z rodzajami hamulców, obs∏ugà urzàdzeƒ wagonowych, obliczaniem rzeczywistej
oraz wymaganej masy hamujàcej, wykonywaniem szczegó∏owej i uproszczonej próby
hamulca, sygna∏ami podawanymi przy próbie hamulca
2 dni
5) z rozkazami pisemnymi i ostrze˝eniami dla dru˝yn pociàgowych, dokumentami
pociàgowymi, wewn´trznym rozk∏adem jazdy
2 dni
6) z nadzorem nad prowadzeniem i regulowaniem ruchu pociàgów w sytuacjach
nadzwyczajnych, organizacjà akcji ratunkowej w razie wypadków kolejowych
i kl´sk ˝ywio∏owych
2 dni
7) z prawami i obowiàzkami kierownika pociàgu wynikajàcymi z regulaminu pracy,
obowiàzkami kierownika pociàgu z jedno- i wieloosobowà obsadà konduktorskà,
prowadzeniem dokumentacji pociàgowej, u˝ytkowaniem urzàdzeƒ radio∏àcznoÊci
pociàgowej, podawaniem i odbieraniem sygna∏ów kolejowych w zakresie dru˝yny
pociàgowej, post´powaniem w razie zagro˝enia bezpieczeƒstwa podró˝nych oraz
bezpieczeƒstwa ruchu kolejowego, samodzielnym wykonaniem zahamowania pociàgu
w kabinie maszynisty, sposobem od∏àczenia urzàdzeƒ energetycznych pojazdu w nag∏ych
przypadkach
5 dni
8) z budowà taboru pasa˝erskiego i towarowego oraz ogl´dzinami technicznymi pociàgu
pasa˝erskiego i towarowego
¸àcznie
2 dni
——————
22 dni
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy, z tym ˝e kandydaci z tytu∏em
zawodowym — technik o specjalnoÊci zwiàzanej z ekonomikà transportu kolejowego
albo z ruchem i przewozami kolejowymi nie podlegajà szkoleniu teoretycznemu.
3. Zaj´cia próbne — wykonywanie czynnoÊci kierownika pociàgu pod nadzorem
Ogó∏em
3 dni
——————
25 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego dla kierownika pociàgu pasa˝erskiego i towarowego
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie pod nadzorem sprz´gania i rozprz´gania wagonów w sk∏adzie pociàgu;
2) wykonanie próby hamulca zespolonego;
3) ustalenie d∏ugoÊci, masy ogólnej pociàgu, rzeczywistej i wymaganej masy hamujàcej, obliczenie najwi´kszej dozwolonej pr´dkoÊci jazdy pociàgu (gdy rzeczywista masa hamujàca jest mniejsza od wymaganej masy hamujàcej);
4) pos∏ugiwanie si´ wewn´trznym rozk∏adem jazdy, znajomoÊç geografii sieci kolejowej;
5) zabezpieczenie taboru przed zbiegni´ciem;
6) wizualne sprawdzenie stanu technicznego rozjazdów, fazy przek∏adania zwrotnicy nastawianej r´cznie, sprawdzanie zamkni´ç nastawczych;
7) wype∏nianie prowadzonej przez kierownika pociàgu dokumentacji zwiàzanej z pracà ruchowà i obsadà dru˝yny pociàgowej i konduktorskiej;
8) prezentacja obs∏ugi wytypowanych urzàdzeƒ i wyposa˝enia wagonów;
9) wykonanie wst´pnych ogl´dzin technicznych pociàgu.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematów z zakresu
a) zasad post´powania w przypadku szczególnych wydarzeƒ i zagro˝enia bezpieczeƒstwa ruchu kolejowego,
b) zasad zestawiania pociàgów,
c) zasad prowadzenia ruchu pociàgów i pracy manewrowej,
d) obowiàzków jedno- i wieloosobowej dru˝yny konduktorskiej,
e) os∏ony pociàgu zatrzymanego na torze szlakowym;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) obsady i przygotowania pociàgów do jazdy,
b) sygnalizacji kolejowej,
c) prowadzenia ruchu pociàgów na szlaku bez blokady liniowej, z pó∏samoczynnà i samoczynnà blokadà liniowà, szczególne sposoby prowadzenia ruchu pociàgów,
d) zezwolenia na wjazd, wyjazd lub przejazd pociàgu,
e) warunków przejazdu pociàgu obok semafora, na którym brak sygna∏u zezwalajàcego,
f) powiadamiania dru˝yn pociàgowych — rozkazy pisemne, ostrze˝enia,
g) zasad wykonywania manewrów,
h) okreÊlania i podzia∏u pociàgów, rozk∏adów jazdy do u˝ytku wewn´trznego i publicznego,
i) obs∏ugi urzàdzeƒ radio∏àcznoÊci kolejowej,
j) post´powania w razie szczególnych wydarzeƒ, zagro˝enia bezpieczeƒstwa ruchu i wypadków kolejowych,
k) przewozów nadzwyczajnych, w tym towarów niebezpiecznych,
l) obs∏ugi urzàdzeƒ wagonów pasa˝erskich i towarowych,
m) zasad prowadzenia ruchu pociàgów po torze zamkni´tym,
n) post´powania w razie potrzeby os∏oni´cia sygna∏ami toru zamkni´tego i przeszkody na torze szlakowym,
o) os∏ony miejsca robót i zapewnienia bezpieczeƒstwa pracownikom zatrudnionym na torze zamkni´tym przez kierujàcego robotami.
3. Szkolenie i egzamin w zakresie zagadnieƒ bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
Uwaga: Kandydat na kierownika pociàgu powinien odbywaç przygotowanie zawodowe i zdawaç egzamin —
zgodnie z rodzajem i specyfikà przewozów wykonywanych przez pracodawc´.
b) kierownik pociàgu gospodarczego i roboczego
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie — zasadnicze zawodowe.
2. Zawodowy sta˝ pracy — odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego dla kierownika pociàgu gospodarczego i roboczego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne
1) jednostka organizacyjna pracodawcy, zapoznanie si´ z
a) obowiàzkami kierownika pociàgu gospodarczego i roboczego, w tym: nadzorujàcego,
kierujàcego i wykonujàcego manewry, dokumentami prowadzonymi przez dru˝yn´
pociàgowà
8 dni
1 dzieƒ
b) regulaminami technicznymi posterunków i odcinków zdalnego prowadzenia ruchu,
zasadami prowadzenia ruchu pociàgów, rodzajami urzàdzeƒ sterowania ruchem
kolejowym i ∏àcznoÊci, sygnalizacjà kolejowà, przygotowaniem dróg przebiegu dla jazd
manewrowych
c) zasadami przewozu przesy∏ek nadzwyczajnych
d) sposobami obs∏ugi urzàdzeƒ samowy∏adowczych w wagonach u˝ywanych przy
utrzymaniu infrastruktury kolejowej
3 dni
1 dzieƒ
2) jednostka organizacyjna przewoênika, zapoznanie si´
a) ze sposobami zestawiania pociàgów towarowych oraz gospodarczych i roboczych,
w tym: zasadami przewozu wagonów z towarami niebezpiecznymi oraz przewozów
wojskowych
b) ze sposobami przeprowadzania prób hamulca zespolonego
c) z hamowaniem pociàgu w kabinie maszynisty oraz sposobami od∏àczania urzàdzeƒ
energetycznych pojazdu kolejowego w sytuacjach szczególnych
d) z podstawowymi wiadomoÊciami o gospodarce wagonami
¸àcznie
3 dni
5 dni
1 dzieƒ
2 dni
1 dzieƒ
1 dzieƒ
——————
13 dni
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy, z tym ˝e kandydaci z tytu∏em
zawodowym — technik o specjalnoÊciach zwiàzanych z ruchem i przewozami kolejowymi
nie podlegajà szkoleniu teoretycznemu.
3. Zaj´cia próbne — wykonywanie czynnoÊci kierownika pociàgu roboczego i gospodarczego
pod nadzorem
Ogó∏em
3 dni
——————
16 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego dla kierownika pociàgu gospodarczego i roboczego
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie pod nadzorem sprz´gania i rozprz´gania wagonów towarowych;
2) wykonanie próby hamulca zespolonego;
3) ustalenie d∏ugoÊci, masy ogólnej pociàgu, rzeczywistej i wymaganej masy hamujàcej;
4) pos∏ugiwanie si´ wewn´trznym rozk∏adem jazdy pociàgów, znajomoÊç geografii kolejowej;
5) zabezpieczenie taboru przed zbiegni´ciem;
6) wzrokowe sprawdzenie stanu technicznego rozjazdów, prze∏o˝enie zwrotnic przy u˝yciu przeciwwagi;
7) wype∏nienie prowadzonej przez kierownika pociàgu gospodarczego i roboczego dokumentacji pociàgowej;
8) obs∏u˝enie wskazanego urzàdzenia samowy∏adowczego wagonu;
9) zabezpieczenie p´kni´tej szyny.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu pracy i obowiàzków kierownika pociàgu gospodarczego i roboczego;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç zagadnieƒ
a) techniki ruchu kolejowego,
b) sygnalizacji kolejowej,
c) prowadzenia dokumentów pociàgowych,
d) ∏àcznoÊci bezprzewodowej,
e) zestawiania pociàgów gospodarczych i roboczych,
f) obs∏ugi urzàdzeƒ samowy∏adowczych wagonów,
g) os∏ony miejsca robót i zasad zapewnienia bezpieczeƒstwa pracowników przez kierujàcego robotami,
h) ogólnej znajomoÊci przewozu
— wagonów z towarami niebezpiecznymi,
— przesy∏ek nadzwyczajnych.
3. Szkolenie i egzamin w zakresie zagadnieƒ bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
5. Ustawiacz
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
Wariant A
1. Wykszta∏cenie — Êrednie.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 1 rok pracy w zespole manewrowym oraz odbycie przygotowania zawodowego.
Wariant B
1. Wykszta∏cenie — zasadnicze zawodowe.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 3 lata w zespole manewrowym oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne
1) jednostka organizacyjna zatrudniajàca pracownika
a) zakres czynnoÊci podstawowych i dodatkowych ustawiacza
b) zakres czynnoÊci kierownika pociàgu pasa˝erskiego i towarowego
c) zapoznanie z regulaminem pracy manewrowej
2) jednostka organizacyjna pasa˝erska lub towarowa
a) zapoznanie si´ z organizacjà ruchu
b) gospodarka wagonami pasa˝erskimi/towarowymi
c) przewozy nadzwyczajne, w tym towary niebezpieczne
d) obs∏uga punktów technologicznych, ∏adunkowych
3) jednostka taboru
a) ogl´dziny techniczne wagonów w sk∏adzie pociàgu
b) próby hamulca zespolonego
¸àcznie
5 dni
2 dni
2 dni
1 dzieƒ
6 dni
1 dzieƒ
2 dni
2 dni
1 dzieƒ
4 dni
2 dni
2 dni
——————
15 dni
Ogó∏em
10 dni
——————
25 dni
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy.
3. Zaj´cia próbne — pod nadzorem na stanowisku ustawiacza
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie pod nadzorem okreÊlonej czynnoÊci manewrowej;
2) wykonanie wst´pnych ogl´dzin technicznych sk∏adu pociàgu;
3) wykonanie próby hamulca zespolonego;
4) przyj´cie i zdanie wagonu w punkcie zdawczo-odbiorczym.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu
a) organizacji i techniki ruchu kolejowego,
b) zagadnieƒ handlowo-przewozowych,
c) przewozu towarów niebezpiecznych;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) organizacji i techniki ruchu kolejowego,
b) sygnalizacji kolejowej,
c) zagadnieƒ handlowo-przewozowych.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez
pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
Uwaga: Kandydat na ustawiacza powinien odbywaç przygotowanie zawodowe i zdawaç egzamin zgodnie
z rodzajem i specyfikà przewozów wykonywanych przez pracodawc´.
6. Manewrowy
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie — zasadnicze zawodowe.
2. Zawodowy sta˝ pracy — odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne
1) jednostka organizacyjna zatrudniajàca pracownika
12 dni
a) zakres czynnoÊci podstawowych i dodatkowych manewrowego, poznanie r´cznych
urzàdzeƒ sterowania ruchem kolejowym oraz kolejowej ∏àcznoÊci przewodowej
i bezprzewodowej
4 dni
b) zadania i obowiàzki dru˝yny manewrowej, wykonywanie czynnoÊci manewrowych
4 dni
c) zapoznanie z regulaminem pracy manewrowej
2 dni
d) zapoznanie z budowà torów i rozjazdów
2 dni
2) jednostka pasa˝erska lub towarowa — ogólne zapoznanie z organizacjà ruchu i zasadami
gospodarki wagonami
4 dni
3) jednostka taboru
6 dni
a) budowa wagonu
2 dni
b) ogl´dziny techniczne wagonów w sk∏adzie pociàgu
2 dni
c) uproszczona próba hamulca zespolonego
¸àcznie
2 dni
——————
22 dni
Ogó∏em
14 dni
——————
36 dni
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy.
3. Zaj´cia próbne — wykonywanie czynnoÊci manewrowego pod nadzorem
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie pod nadzorem okreÊlonej czynnoÊci manewrowej;
2) za∏o˝enie zamka trzpieniowego i spony iglicowej;
3) przygotowanie drogi przebiegu dla jazdy manewrowej, przy urzàdzeniach sterowania ruchem kolejowym przystosowanych do r´cznego przestawiania zwrotnic;
4) zabezpieczenie taboru przed zbiegni´ciem;
5) wykonanie uproszczonej próby hamulca zespolonego.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu techniki ruchu kolejowego;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç zagadnieƒ z zakresu
a) techniki ruchu kolejowego,
b) sygnalizacji kolejowej,
c) obs∏ugi urzàdzeƒ sterowania ruchem kolejowym w zakresie prowadzenia manewrów.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez
pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
Uwaga: Kandydat na manewrowego powinien odbywaç przygotowanie zawodowe i zdawaç egzamin zgodnie z rodzajem i specyfikà przewozów wykonywanych przez pracodawc´.
7. Rewident taboru
I. Kwalifikacje wymagane od kandydata do egzaminu
Wariant A
1. Wykszta∏cenie: Êrednie oraz tytu∏ zawodowy — technik o specjalnoÊci mechanicznej lub elektrycznej.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 1 rok oraz odbycie przygotowania zawodowego.
Wariant B
1. Wykszta∏cenie: zasadnicze zawodowe o specjalnoÊci mechanicznej lub elektrycznej.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 2 lata oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne
1) jednostka taboru — praca przy
a) naprawie i utrzymaniu elektrycznych zespo∏ów trakcyjnych i autobusów szynowych
90 dni
b) naprawie i utrzymaniu wagonów osobowych
120 dni
c) naprawie i utrzymaniu wagonów towarowych
90 dni
——————
300 dni
¸àcznie
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy, z tym ˝e kandydaci z tytu∏em
zawodowym — technik nie podlegajà szkoleniu teoretycznemu.
3. Zaj´cia próbne — wykonywanie czynnoÊci rewidenta taboru pod nadzorem przy
1) elektrycznych zespo∏ach trakcyjnych i autobusach szynowych
14 dni
2) wagonach osobowych
10 dni
3) wagonach towarowych
18 dni
——————
342 dni
Ogó∏em
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie ogl´dzin technicznych sk∏adu: pociàgu z∏o˝onego z elektrycznych zespo∏ów trakcyjnych
i autobusów szynowych, wagonów pociàgu osobowego, wagonów pociàgu towarowego oraz wymaganej próby hamulca;
2) wybranie z przygotowanej grupy wagonów — wagonów spe∏niajàcych warunki kursowania w komunikacji mi´dzynarodowej.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu konstrukcji urzàdzeƒ hamulcowych elektrycznych zespo∏ów trakcyjnych, autobusów szynowych, wagonów osobowych lub towarowych, wykonywanie
ogl´dzin technicznych ze wskazaniem usterek i uszkodzeƒ w podwoziu i cz´Êciach biegowych;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) konstrukcji eksploatowanych elektrycznych zespo∏ów trakcyjnych, autobusów szynowych, wagonów osobowych i towarowych,
b) podstaw elektrotechniki, maszyn i urzàdzeƒ elektrycznych,
c) stosowanych systemów ogrzewania, oÊwietlenia oraz rozwiàzaƒ klimatyzacji wagonów osobowych,
d) warunków technicznych dopuszczenia taboru do ruchu krajowego i mi´dzynarodowego,
e) zasad utrzymania maênic osiowych oraz zapobiegania grzaniu si´ czopów osiowych i zawieszenia
silników trakcyjnych,
f) konstrukcyjnych rozwiàzaƒ uk∏adów hamulcowych, dzia∏ania oraz utrzymania urzàdzeƒ pneumatycznych w taborze kolejowym,
g) organizacji napraw i przeglàdów okresowych i kontrolnych w taborze kolejowym,
h) post´powania w przypadku stwierdzenia usterek lub uszkodzeƒ w taborze kolejowym zagra˝ajàcych bezpieczeƒstwu ruchu,
i) wymogów dotyczàcych mycia, czyszczenia, odka˝ania, dezynsekcji taboru,
j) rodzajów serii i numeracji taboru,
k) wymiarów skrajni budowli, taboru oraz skrajni ∏adunkowej krajowej i mi´dzynarodowej,
l) zasad przewozu towarów niebezpiecznych, post´powania w przypadku wykrycia ulatniania lub wycieku substancji trujàcych i toksycznych,
m) sygna∏ów i wskaêników kolejowych,
n) warunków w∏àczania wagonów osobowych i towarowych do pociàgów,
o) zasad zestawiania pociàgów pasa˝erskich i towarowych,
p) zabezpieczania taboru przed zbiegni´ciem,
q) zasad post´powania w razie szczególnych wydarzeƒ, zagro˝enia bezpieczeƒstwa ruchu i wypadków
kolejowych,
r) dokumentacji zwiàzanej z przygotowaniem i przyjmowaniem pociàgu oraz jej prowadzenia,
s) gospodarki taborem kolejowym w komunikacji krajowej i mi´dzynarodowej,
t) zasad ochrony przeciwpo˝arowej.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez
pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
Uwaga: Kandydat na rewidenta taboru powinien odbywaç przygotowanie zawodowe i zdawaç egzamin zgodnie z rodzajem i specyfikà przewozów wykonywanych przez pracodawc´.
8. Automatyk
a) automatyk sterowania ruchem kolejowym
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie: Êrednie oraz tytu∏ zawodowy — technik lub zasadnicze zawodowe o specjalnoÊci zwiàzanej ze sterowaniem ruchem kolejowym.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 1 rok na stanowiskach zwiàzanych z urzàdzeniami sterowania ruchem kolejowym albo w zawodzie mechanicznym, elektrycznym (elektrotechnicznym), elektronicznym lub teletechnicznym przy naprawie i utrzymaniu urzàdzeƒ sterowania ruchem kolejowym, zwanych dalej „urzàdzeniami srk”, oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne — wed∏ug programu pracodawcy.
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy, z tym ˝e kandydaci z tytu∏em zawodowym —
technik o specjalnoÊci zwiàzanej ze sterowaniem ruchem kolejowym nie podlegajà szkoleniu teoretycznemu.
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny — umiej´tnoÊç wykonywania prac przy urzàdzeniach zewn´trznych i wewn´trznych
srk
1) zmontowanie wyznaczonego urzàdzenia lub jego zespo∏u;
2) zdemontowanie wyznaczonego urzàdzenia lub jego zespo∏u;
3) regulacja wyznaczonego urzàdzenia lub jego cz´Êci sk∏adowej;
4) wykonanie wyznaczonych zabiegów obs∏ugi technicznej;
5) wykonanie wyznaczonych pomiarów przy u˝yciu mierników i sprawdzianów;
6) ustalenie i usuni´cie symulowanych niesprawnoÊci w urzàdzeniach srk;
7) wykonanie czynnoÊci poprzedzajàcych przystàpienie do prac w czynnych urzàdzeniach srk, polegajàcych na dokonaniu zapisu w ksià˝ce kontroli urzàdzeƒ srk, z uwzgl´dnieniem zakresu robót, koniecznoÊci wprowadzenia obostrzonych zasad prowadzenia ruchu oraz sposobu ostrzegania pracujàcych
monterów przez obs∏ugujàcych urzàdzenia.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu prac i obowiàzków automatyka sterowania ruchem
kolejowym;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) budowy, dzia∏ania, utrzymania i obs∏ugi urzàdzeƒ srk,
b) technologii monta˝u poszczególnych zespo∏ów i podzespo∏ów urzàdzeƒ srk, czytania schematów
blokowych i szczegó∏owych,
c) ogólna
— zasad sporzàdzania dokumentacji eksploatacyjnej urzàdzeƒ srk na posterunku ruchu,
— sygnalizacji kolejowej,
— dzia∏ania i obs∏ugi przewodowej i radiowej ∏àcznoÊci kolejowej,
— podstawowych zasad techniki i organizacji ruchu pociàgów i manewrów,
— regulaminów technicznych stacji,
— dokumentacji znajdujàcej si´ na posterunku ruchu dotyczàcej regulaminowych dzia∏aƒ pracowników kolejowych ró˝nych specjalnoÊci.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez
pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
b) automatyk aparatury sterowania ruchem kolejowym (prace na torach czynnych mo˝e wykonywaç pod nadzorem)
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie Êrednie oraz tytu∏ zawodowy — technik lub zasadnicze zawodowe o specjalnoÊci mechanicznej, elektrycznej, elektrotechnicznej, elektronicznej lub teletechnicznej.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 1,5 roku na stanowiskach zwiàzanych z urzàdzeniami sterowania ruchem kolejowym albo w zawodzie mechanicznym, elektrycznym (elektrotechnicznym), elektronicznym lub teletechnicznym przy naprawie i utrzymaniu urzàdzeƒ srk oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne — wed∏ug programu pracodawcy.
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy, z tym ˝e kandydaci z wykszta∏ceniem Êrednim
i tytu∏em zawodowym — technik o specjalnoÊci zwiàzanej ze sterowaniem ruchem kolejowym nie podlegajà szkoleniu teoretycznemu.
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny — umiej´tnoÊç wykonywania prac przy urzàdzeniach zewn´trznych i wewn´trznych
srk
1) zmontowanie wyznaczonego urzàdzenia lub jego zespo∏u;
2) zdemontowanie wyznaczonego urzàdzenia lub jego zespo∏u;
3) regulacja wyznaczonego urzàdzenia lub jego cz´Êci sk∏adowej;
4) wykonanie wyznaczonych zabiegów obs∏ugi technicznej;
5) wykonanie wyznaczonych pomiarów przy u˝yciu mierników i sprawdzianów;
6) ustalenie i usuni´cie symulowanych niesprawnoÊci w urzàdzeniach srk;
7) wykonanie czynnoÊci poprzedzajàcych przystàpienie do prac w czynnych urzàdzeniach srk, polegajàcych na dokonaniu zapisu w ksià˝ce kontroli urzàdzeƒ srk, z uwzgl´dnieniem zakresu robót, koniecznoÊci wprowadzenia obostrzonych zasad prowadzenia ruchu oraz sposobu ostrzegania pracujàcych
monterów przez obs∏ugujàcych urzàdzenia.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu prac i obowiàzków automatyka sterowania ruchem
kolejowym;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) budowy, dzia∏ania, utrzymania i obs∏ugi urzàdzeƒ srk,
b) technologii monta˝u poszczególnych zespo∏ów i podzespo∏ów urzàdzeƒ srk, czytania schematów
blokowych i szczegó∏owych,
c) ogólna
— zasad sporzàdzania dokumentacji eksploatacyjnej urzàdzeƒ srk na posterunku ruchu,
— sygnalizacji kolejowej,
— dzia∏ania i obs∏ugi przewodowej i radiowej ∏àcznoÊci kolejowej,
— podstawowych zasad techniki i organizacji ruchu pociàgów i manewrów,
— regulaminów technicznych stacji,
— dokumentacji znajdujàcej si´ na posterunku ruchu dotyczàcej regulaminowych dzia∏aƒ pracowników kolejowych ró˝nych specjalnoÊci.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez
pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
9. Toromistrz
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
Wariant A
1. Wykszta∏cenie — Êrednie oraz tytu∏ zawodowy — technik o specjalnoÊci zwiàzanej z budowà i utrzymaniem nawierzchni kolejowej.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 1 rok oraz odbycie przygotowania zawodowego.
Wariant B
1. Wykszta∏cenie — zasadnicze zawodowe o specjalnoÊci zwiàzanej z budowà i utrzymaniem nawierzchni
kolejowej.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 3 lata przy naprawach i utrzymaniu drogi kolejowej oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne — na wyznaczonych odcinkach linii kolejowych — wed∏ug programu pracodawcy.
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy, z tym ˝e kandydaci z tytu∏em zawodowym —
technik nie podlegajà szkoleniu teoretycznemu.
3. Zaj´cia próbne — wykonywanie czynnoÊci toromistrza pod nadzorem 24 dni.
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny — umiej´tnoÊç wykonania prac
1) wytyczenie rozjazdu w terenie;
2) zniwelowanie toru lub terenu za pomocà niwelatora lub sprz´tu pomocniczego;
3) wykonanie badaƒ bezpoÊrednich toru;
4) dokonanie pomiaru strza∏ek ∏uku;
5) wykonanie technicznych badaƒ rozjazdu;
6) dokonanie odczytu z planu schematycznego stacji oraz odczytu na rysunku technicznym;
7) os∏oni´cie sygna∏ami przeszkody na torze oraz miejsca ograniczenia szybkoÊci ruchu pociàgów na torze;
8) wykonanie odr´cznego szkicu obiektu;
9) opracowanie harmonogramu robót przy wymianie rozjazdu, regulacji toru w planie i profilu; regulacja napr´˝eƒ w torze bezstykowym metodà swobodnej regulacji napr´˝eƒ;
10) sporzàdzenie wykresu pe∏zania toków szynowych toru bezstykowego.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu
a) pracy i obowiàzków toromistrza,
b) zasad tyczenia osi torów i rozjazdów,
c) zasad niwelacji toru i terenu,
d) zasad budowy toru kolejowego,
e) organizacji robót torowych,
f) analizy zmian stanu napr´˝eƒ w tokach szynowych,
g) regulacji napr´˝eƒ w torze bezstykowym,
h) naprawy p´kni´tej szyny w torze bezstykowym;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) zasad tyczenia osi torów i rozjazdów,
b) zasad niwelowania torów i terenu, dokonywania stosownych pomiarów i obliczania strza∏ek ∏uków,
c) zasad dokonywania kontroli stanu torów, rozjazdów i budowli kolejowych oraz zwiàzanych z tym
pomiarów,
d) zasad os∏aniania sygna∏ami i prowadzenia robót zwiàzanych z budowà i utrzymaniem podtorza
i nawierzchni budowli i urzàdzeƒ kolejowych,
e) budowy i dzia∏ania sprz´tu i maszyn oraz r´cznych narz´dzi do robót torowych,
f) budowy, zasad dzia∏ania i napraw rozjazdów kolejowych,
g) zasad budowy i utrzymania torów bezstykowych,
h) zagadnieƒ spawalnictwa szyn i rozjazdów,
i) zasad dokonywania odbioru robót nawierzchniowych,
j) zasad dokonywania badaƒ defektoskopowych,
k) zasad i kryteriów okreÊlania stopnia zu˝ycia i przydatnoÊci elementów nawierzchni kolejowej,
l) zasad i zakresu przygotowania kolei do pracy w warunkach zimowych,
m) budowy i utrzymania urzàdzeƒ ogrzewania rozjazdów kolejowych,
n) sygnalizacji kolejowej i techniki ruchu,
o) budowy, zasad dzia∏ania i obs∏ugi urzàdzeƒ sterowania ruchem i ∏àcznoÊci kolejowej,
p) zasad ochrony przeciwpo˝arowej oraz pos∏ugiwania si´ sprz´tem przeciwpo˝arowym,
r) zasad post´powania w razie wypadku kolejowego oraz uszkodzenia toru, podtorza, budowli i urzàdzeƒ kolejowych zagra˝ajàcego bezpieczeƒstwu ruchu,
s) sposobów udzielania pierwszej pomocy w razie wypadków z ludêmi lub nag∏ych zachorowaƒ,
t) zasad sk∏adowania elementów nawierzchni kolejowej,
u) wykorzystania komputerowych systemów wspomagajàcych decyzje przy ocenie stanu technicznego nawierzchni.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez
pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
IV. Zdanie egzaminu kwalifikacyjnego na stanowisko toromistrza uprawnia do wykonywania
czynnoÊci na stanowisku dró˝nika obchodowego.
10. Mostowniczy
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie: Êrednie oraz tytu∏ zawodowy — technik o specjalnoÊci zwiàzanej z budowà i utrzymaniem dróg i mostów.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 5 lat przy utrzymaniu obiektów in˝ynieryjnych oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne — wed∏ug programu pracodawcy.
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy, z tym ˝e kandydaci z tytu∏em zawodowym —
technik o specjalnoÊci zwiàzanej z budowà i utrzymaniem dróg i mostów nie podlegajà szkoleniu teoretycznemu.
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) wmontowanie konstrukcji odcià˝ajàcej;
2) wymiana mostownic;
3) utrzymanie ∏o˝ysk.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu zadaƒ i obowiàzków mostowniczego;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) budowy toru kolejowego na obiektach in˝ynieryjnych,
b) rodzajów obiektów in˝ynieryjnych, ich elementów konstrukcyjnych i pracy tych elementów, materia∏ów i narz´dzi stosowanych do naprawy obiektów in˝ynieryjnych,
c) zasad dokonywania przeglàdów obiektów in˝ynieryjnych i wykrywania nieprawid∏owoÊci,
d) organizowania i prowadzenia robót zwiàzanych z utrzymaniem i naprawà obiektów in˝ynieryjnych,
e) zasad kierowania grupà roboczà wykonujàcà roboty na torze i w sàsiedztwie czynnych torów kolejowych oraz w innych trudnych warunkach realizacji robót,
f) zasad post´powania w przypadku stwierdzenia zagro˝eƒ bezpieczeƒstwa ruchu kolejowego,
g) techniki ruchu, sygnalizacji kolejowej i zasad pos∏ugiwania si´ urzàdzeniami ∏àcznoÊci,
h) zasad ochrony przeciwpo˝arowej oraz pos∏ugiwania si´ sprz´tem przeciwpo˝arowym.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez
pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
11. Dró˝nik obchodowy
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie — zasadnicze zawodowe.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 1 rok pracy przy robotach torowych.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne — na odcinkach linii kolejowych wed∏ug programu pracodawcy.
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy, z tym ˝e kandydaci z tytu∏em zawodowym —
technik o specjalnoÊci zwiàzanej z budowà i utrzymaniem dróg kolejowych nie podlegajà szkoleniu teoretycznemu.
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) okreÊlenie stanu szyn, podk∏adów, z∏àczek i podsypki;
2) dokonanie pomiaru podstawowych parametrów toru — przeÊwitu i przechy∏u;
3) os∏oni´cie sygna∏ami przeszkody na torze i miejsca ograniczenia pr´dkoÊci;
4) zabezpieczenie p´kni´tej szyny w torze;
5) dokonanie ogl´dzin stanu zamkni´ç zwrotnicowych w rozjeêdzie;
6) dokonanie ogl´dzin wybranego obiektu in˝ynieryjnego.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu zadaƒ i obowiàzków dró˝nika obchodowego;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) obowiàzków dró˝nika obchodowego,
b) sygnalizacji kolejowej i techniki ruchu kolejowego w zakresie obowiàzków dró˝nika obchodowego,
c) zasad budowy toru kolejowego, elementów sk∏adowych nawierzchni kolejowej, podtorza oraz zasad wykonywania podstawowych robót zwiàzanych z utrzymaniem nawierzchni i podtorza,
d) pos∏ugiwania si´ r´cznymi narz´dziami do robót torowych,
e) podstawowych wiadomoÊci dotyczàcych toru bezstykowego ze szczególnym uwzgl´dnieniem zasad pracy w wysokich temperaturach,
f) podstawowych wiadomoÊci dotyczàcych badaƒ defektoskopowych oraz zasad oznaczania i sposobu post´powania z szynami, w których wykryto wady,
g) budowy, cz´Êci sk∏adowych i zasad dzia∏ania rozjazdów i skrzy˝owaƒ torów,
h) konstrukcji nawierzchni na obiektach in˝ynieryjnych i przejazdach kolejowych,
i) zasad post´powania w razie wypadku na torach lub przejazdach kolejowych oraz uszkodzenia torów, budowli i urzàdzeƒ kolejowych,
j) zasad post´powania w przypadku zerwania linii wysokiego napi´cia lub uszkodzenia urzàdzeƒ sieci trakcyjnej,
k) zasad dzia∏ania w trudnych warunkach zimowych,
l) zasad pos∏ugiwania si´ narz´dziami do usuwania lodu i Êniegu z urzàdzeƒ kolejowych.
3. Szkolenie i egzamin w zakresie bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego
przez pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
12. Dró˝nik przejazdowy
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie: zasadnicze zawodowe.
2. Zawodowy sta˝ pracy — odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne w jednostce organizacyjnej zatrudniajàcej pracownika
1) zapoznanie z regulaminem obs∏ugi przejazdu lub przejÊcia
1 dzieƒ
2) zapoznanie z obowiàzkami dró˝nika przejazdowego i dokumentacjà s∏u˝bowà
prowadzonà na przejeêdzie
2 dni
3) zapoznanie z obs∏ugà rogatkowych urzàdzeƒ mechanicznych i elektrycznych
oraz obs∏ugà urzàdzeƒ ∏àcznoÊci
1 dzieƒ
4) post´powanie w razie uszkodzenia urzàdzeƒ rogatkowych
1 dzieƒ
5) poznanie zasad obserwacji przeje˝d˝ajàcego pociàgu
1 dzieƒ
6) zapoznanie ze sposobami os∏ony przeszkody i ograniczenia pr´dkoÊci jazdy pociàgów
na torach szlakowych i stacyjnych
¸àcznie
1 dzieƒ
—————
7 dni
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy, z tym ˝e kandydaci z tytu∏em
zawodowym — technik o specjalnoÊci zwiàzanej z ruchem i przewozami kolejowymi
lub budowà i utrzymaniem dróg kolejowych nie podlegajà szkoleniu teoretycznemu.
3. Zaj´cia próbne — wykonywanie czynnoÊci dró˝nika przejazdowego pod nadzorem
Ogó∏em
3 dni
—————
10 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny — umiej´tnoÊç wykonania
1) obs∏ugi mechanicznych i elektrycznych urzàdzeƒ rogatkowych;
2) zabezpieczenia przejazdu w przypadku uszkodzenia urzàdzeƒ rogatkowych;
3) przyj´cia i potwierdzenia informacji o odjeêdzie pociàgu na szlaku jedno- i wielotorowym;
4) os∏oni´cia sygna∏ami przeszkody na torach kolejowych;
5) os∏oni´cia sygna∏ami miejsca ograniczenia pr´dkoÊci pociàgów;
6) zabezpieczenia p´kni´tej szyny.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu zadaƒ i obowiàzków dró˝nika przejazdowego;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) obowiàzków dró˝nika przejazdowego,
b) techniki ruchu kolejowego,
c) sygnalizacji kolejowej,
d) budowy i obs∏ugi urzàdzeƒ zabezpieczenia ruchu kolejowego na przejazdach strze˝onych,
e) zasad przygotowania kolei do pracy w warunkach zimowych,
f) budowy toru kolejowego i nawierzchni kolejowej oraz podstawowych prac zwiàzanych z utrzymaniem torów i nawierzchni przejazdu,
g) zasad przewozu wagonów z towarami niebezpiecznymi oraz przewozu przesy∏ek nadzwyczajnych.
3. Szkolenie i egzamin w zakresie zagadnieƒ bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
13. Pomocnik maszynisty pojazdu trakcyjnego
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
Wariant A
1. Wykszta∏cenie — Êrednie oraz tytu∏ zawodowy — technik o specjalnoÊci mechanicznej lub elektrycznej
(elektrotechnicznej), zwiàzanej z rodzajem trakcji.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 3 miesiàce przy naprawie i utrzymaniu pojazdów kolejowych odpowiedniej
trakcji.
Wariant B
1. Wykszta∏cenie — Êrednie oraz tytu∏ zawodowy — technik lub zasadnicze zawodowe o specjalnoÊci mechanicznej lub elektrycznej.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 6 miesi´cy przy naprawie i utrzymaniu pojazdów kolejowych odpowiedniej
trakcji.
Wariant C
Z∏o˝ony egzamin kwalifikacyjny na stanowisko pomocnika maszynisty w innym rodzaju trakcji, zawodowy sta˝ pracy — co najmniej 6 miesi´cy na stanowisku pomocnika maszynisty w innym rodzaju trakcji
oraz odbycie przygotowania zawodowego okreÊlonego w tabeli dla wariantu C.
Wariant D
Z∏o˝ony egzamin kwalifikacyjny na kierowc´ lokomotywy spalinowej o mocy do 300 KM oraz zawodowy sta˝ pracy — co najmniej 1 rok w charakterze kierowcy lokomotywy spalinowej o mocy do 300 KM
oraz odbycie przygotowania zawodowego okreÊlonego w tabeli dla wariantu D.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne — jednostka organizacyjna zatrudniajàca pracownika
Liczba dni
dla wariantu
A
B
C
1) praca przy naprawie i utrzymaniu spalinowych pojazdów trakcyjnych
10*
40*
30* 14*
D
2) praca przy naprawie i utrzymaniu elektrycznych pojazdów trakcyjnych
10* 40* 30* 30*
3) praca przy naprawie i utrzymaniu parowych pojazdów trakcyjnych
10* 40* 30* 14*
4) zatrudnienie w charakterze pracownika szkolonego (pod nadzorem)
a) przy czynnoÊciach pomocnika maszynisty spalinowych pojazdów trakcyjnych
15* 15* 15* 7*
b) przy czynnoÊciach pomocnika maszynisty elektrycznych pojazdów trakcyjnych
15* 15* 15* 14*
c) przy czynnoÊciach pomocnika maszynisty parowych pojazdów trakcyjnych
15* 15* 15* 7*
d) przy czynnoÊciach rewidenta taboru
10
¸àcznie
10
—
26*
35* 65* 45* 40*
2. Szkolenie teoretyczne — dla wariantu A nie przewiduje si´, a dla pozosta∏ych wariantów wed∏ug odr´bnego programu nauczania.
3. Zaj´cia próbne — pod nadzorem
Liczba dni
dla wariantu
A
B
C
D
1) na stanowisku pomocnika maszynisty spalinowych pojazdów trakcyjnych
15*
30*
30*
15*
2) na stanowisku pomocnika maszynisty elektrycznych pojazdów trakcyjnych
15*
30*
30*
30*
3) na stanowisku pomocnika maszynisty parowych pojazdów trakcyjnych
15*
30*
30*
15*
50*
95*
75*
41*
79*
Ogó∏em
* Dotyczy rodzaju trakcji, na którà kandydat jest szkolony.
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny — umiej´tnoÊç wykonania
1) czynnoÊci przygotowania pojazdu trakcyjnego do pracy i zdania pojazdu trakcyjnego po zakoƒczeniu pracy;
2) czynnoÊci pomocnika maszynisty podczas prowadzenia pociàgu i innych prac;
3) lokalizowania, wykrywania i usuwania przyczyn wadliwej pracy pojazdu trakcyjnego lub podzespo∏u;
4) wst´pnych ogl´dzin technicznych pociàgu i obs∏ugi hamulców.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu konstrukcji i obs∏ugi pojazdu trakcyjnego oraz hamulców;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) konstrukcji pojazdów trakcyjnych i ich podzespo∏ów w zakresie niezb´dnym do wykonywania
pracy na tym stanowisku,
b) przygotowania pojazdów trakcyjnych do i po pracy,
c) obs∏ugi pojazdów trakcyjnych,
d) podstaw elektrotechniki, miernictwa i materia∏oznawstwa w zakresie niezb´dnym do wykonywania pracy na tym stanowisku,
e) sposobów wykrywania i usuwania okreÊlonych usterek pojazdu trakcyjnego lub podzespo∏u,
f) zasad dzia∏ania i obs∏ugi hamulców kolejowych, wst´pnych ogl´dzin technicznych oraz przeprowadzania prób hamulców pociàgów,
g) sygnalizacji i organizacji ruchu kolejowego,
h) metod bezpiecznej pracy przy urzàdzeniach elektrycznych.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego
przez pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
IV. Uwaga: W przypadku potrzeby przeprowadzenia cyklu jednoczesnego szkolenia na stanowisko pomocnika maszynisty dwóch rodzajów trakcji
1) ca∏kowity okres szkolenia jest sumà okresów dotyczàcych zawodowego sta˝u i szkolenia praktycznego na pojazdach kolejowych tych rodzajów trakcji;
2) obowiàzuje pe∏ny zakres cz´Êci III — egzamin kwalifikacyjny dla ka˝dego rodzaju trakcji;
3) obowiàzuje odbycie zaj´ç próbnych dla ka˝dego rodzaju trakcji w okresach przewidzianych w programie przygotowania zawodowego.
14. Maszynista pojazdu trakcyjnego
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
Wariant A
1. Z∏o˝ony egzamin kwalifikacyjny na stanowisko pomocnika maszynisty pojazdu trakcyjnego.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 1 rok na stanowisku pomocnika maszynisty pojazdu trakcyjnego i przejechanie w tym czasie
1) 15 tys. km w trakcji elektrycznej,
2) 10 tys. km w trakcji spalinowej,
3) 5 tys. km w trakcji parowej
— w zale˝noÊci od rodzaju trakcji, na którà kandydat jest szkolony.
Wariant B
1. Z∏o˝ony egzamin kwalifikacyjny na stanowisko maszynisty w innym rodzaju trakcji.
2. Zawodowy sta˝ pracy — co najmniej 1 rok na stanowisku maszynisty pojazdu trakcyjnego w tym rodzaju trakcji oraz co najmniej 30 dni pracy przy naprawie i utrzymaniu pojazdów trakcyjnych, o których prawo kierowania kandydat si´ ubiega.
Wariant C
1. Wykszta∏cenie — Êrednie i tytu∏ zawodowy — technik o specjalnoÊci mechanicznej lub elektrycznej
(elektrotechnicznej).
2. Zawodowy sta˝ pracy — 6 miesi´cy na stanowisku pomocnika maszynisty odpowiedniego rodzaju
trakcji.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne — jednostka organizacyjna zatrudniajàca pracownika
Liczba dni
dla wariantu
A
B
C
—
30*
—
—
30*
—
—
30*
—
—
15*
—
—
15*
—
c) przy czynnoÊciach pomocnika maszynisty parowych pojazdów trakcyjnych
—
15*
—
5) praca na stanowisku pomocnika maszynisty w rodzaju trakcji, na którà kandydat
jest szkolony
—
50*
—
a) przy czynnoÊciach maszynisty elektrycznych pojazdów trakcyjnych
15*
—
20*
b) przy czynnoÊciach maszynisty spalinowych pojazdów trakcyjnych
15*
—
20*
c) przy czynnoÊciach maszynisty parowych pojazdów trakcyjnych
—
15* 20*
15*
95* 20*
110*
1) praca przy naprawie i utrzymaniu elektrycznych pojazdów trakcyjnych
2) praca przy naprawie i utrzymaniu spalinowych pojazdów trakcyjnych
3) praca przy naprawie i utrzymaniu parowych pojazdów trakcyjnych
4) praca w charakterze pracownika szkolonego (pod nadzorem)
a) przy czynnoÊciach pomocnika maszynisty elektrycznych pojazdów trakcyjnych
b) przy czynnoÊciach pomocnika maszynisty spalinowych pojazdów trakcyjnych
6) zatrudnienie w charakterze pracownika szkolonego (pod nadzorem)
¸àcznie
2. Szkolenie teoretyczne — dla wariantu A i B wed∏ug odr´bnego programu nauczania,
dla wariantu C nie jest wymagane.
3. Zaj´cia próbne — wykonywanie czynnoÊci pod nadzorem
Liczba dni
dla wariantu
A
B
a) na stanowisku maszynisty elektrycznych pojazdów trakcyjnych
20*
30* 20*
b) na stanowisku maszynisty spalinowych pojazdów trakcyjnych
20*
30* 20*
c) na stanowisku maszynisty parowych pojazdów trakcyjnych
—
30* 20*
Ogó∏em
* Dotyczy rodzaju trakcji, na którà kandydat jest szkolony.
C
20* 125* 40*
35* 140*
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny — umiej´tnoÊç
1) wykonania czynnoÊci przygotowania i zdania pojazdu trakcyjnego do i po pracy;
2) obs∏ugi pojazdów trakcyjnych podczas jazdy;
3) wykonania wst´pnych ogl´dzin technicznych pociàgu i obs∏ugi hamulców kolejowych;
4) lokalizowania i wykrywania usterek w obwodach i urzàdzeniach pojazdów trakcyjnych;
5) obs∏ugi aktywnych systemów zabezpieczeƒ oraz urzàdzeƒ radio∏àcznoÊci;
6) prowadzenia dokumentacji eksploatacyjnej i naprawczej.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu konstrukcji i obs∏ugi pojazdu trakcyjnego oraz hamulców kolejowych;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) konstrukcji i obs∏ugi pojazdów trakcyjnych,
b) przygotowania i zdania pojazdu trakcyjnego do i po pracy,
c) dzia∏ania i obs∏ugi typów hamulców stosowanych na kolejach,
d) poszczególnych obwodów i urzàdzeƒ pojazdów trakcyjnych,
e) sposobów lokalizowania i usuwania przyczyn wadliwej pracy pojazdu trakcyjnego lub jego podzespo∏ów,
f) obs∏ugi aktywnych systemów zabezpieczeƒ urzàdzeƒ radio∏àcznoÊci,
g) urzàdzeƒ zabezpieczenia ruchu pociàgów w zakresie niezb´dnym do wykonywania czynnoÊci
maszynisty pojazdu trakcyjnego,
h) sygnalizacji i organizacji ruchu kolejowego,
i) zagadnieƒ zwiàzanych z przewozem kolejà towarów niebezpiecznych,
j) zasad post´powania w razie wypadku kolejowego oraz wydarzeƒ z ludêmi,
k) przepisów i instrukcji oraz prowadzenia podstawowej dokumentacji eksploatacyjnej i naprawczej,
l) bezpiecznych metod pracy przy urzàdzeniach elektrycznych.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego
przez pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
IV. 1. Zdanie egzaminu kwalifikacyjnego na stanowisko maszynisty pojazdu trakcyjnego uprawnia do wykonywania czynnoÊci na stanowisku pomocnika maszynisty pojazdu trakcyjnego.
2. Zdanie egzaminu kwalifikacyjnego na stanowisko maszynisty spalinowego pojazdu trakcyjnego uprawnia do wykonywania czynnoÊci na stanowisku kierowcy lokomotywy spalinowej o mocy do 300 KM.
Wariant D (dla maszynisty pociàgu pasa˝erskiego Warszawskiej Kolei Dojazdowej (WKD))
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie — Êrednie i tytu∏ zawodowy — technik o specjalnoÊci elektrycznej lub mechanicznej.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 1 rok przy naprawie i utrzymaniu taboru WKD oraz odbycie przygotowania
zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego — szkolenie praktyczne
1) praca przy naprawie i utrzymaniu taboru WKD
a) uk∏adu mechanicznego
10 dni
b) uk∏adu elektrycznego
20 dni
c) uk∏adu pneumatycznego i hamulca
20 dni
2) praca przy czynnoÊciach maszynisty pociàgu WKD w charakterze pracownika
szkolonego (pod nadzorem)
Ogó∏em
90 dni,
w tym
200 godzin
prowadzenia
pociàgu
——————
140 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny — umiej´tnoÊç
1) wykonania czynnoÊci przygotowania do pracy i zdania po pracy pociàgu WKD;
2) prowadzenia pociàgu po linii WKD;
3) wst´pnych ogl´dzin technicznych pociàgu i obs∏ugi hamulca;
4) lokalizowania i wykrywania usterek w poszczególnych obwodach i urzàdzeniach taboru WKD;
5) obs∏ugi aktywnych systemów zabezpieczeƒ i urzàdzeƒ radio∏àcznoÊci;
6) prowadzenia dokumentacji eksploatacyjnej i naprawczej.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu konstrukcji i obs∏ugi taboru WKD;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) konstrukcji taboru WKD,
b) przygotowania do pracy i zdania po pracy pociàgu WKD,
c) dzia∏ania i obs∏ugi hamulców stosowanych w taborze WKD,
d) obwodów i urzàdzeƒ taboru WKD,
e) sposobu lokalizowania i usuwania przyczyn wadliwej pracy taboru WKD,
f) obs∏ugi aktywnych systemów zabezpieczeƒ i urzàdzeƒ radio∏àcznoÊci,
g) wymaganych na stanowisku maszynisty WKD instrukcji oraz regulaminów wewn´trznych,
h) sygnalizacji i organizacji ruchu na linii WKD.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego
przez pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
15. Kierowca lokomotywy spalinowej o mocy do 300 KM
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie — Êrednie oraz tytu∏ zawodowy — technik lub zasadnicze zawodowe o specjalnoÊci mechanicznej.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 1 rok przy wykszta∏ceniu Êrednim lub 2 lata przy zasadniczym zawodowym
oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne w jednostce organizacyjnej zatrudniajàcej pracownika
1) przy naprawie i utrzymaniu spalinowych pojazdów trakcyjnych
30 dni
2) przy czynnoÊciach kierowcy lokomotywy spalinowej o mocy do 300 KM w charakterze
pracownika szkolonego (pod nadzorem)
¸àcznie
15 dni
—————
45 dni
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy.
3. Zaj´cia próbne — wykonywanie czynnoÊci kierowcy lokomotywy spalinowej o mocy
do 300 KM pod nadzorem
Ogó∏em
30 dni
—————
75 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny — umiej´tnoÊç
1) wykonania próbnej jazdy oraz obs∏ugi urzàdzeƒ i hamulców lokomotywy;
2) wykonania czynnoÊci przygotowania lokomotywy do pracy i zdania lokomotywy po pracy;
3) lokalizowania, wykrywania i usuwania typowych usterek podczas pracy lokomotywy;
4) obs∏ugi hamulców kolejowych podczas przeprowadzania prób hamulca pociàgu.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu konstrukcji i obs∏ugi lokomotywy spalinowej o mocy do 300 KM;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) konstrukcji i obs∏ugi lokomotywy o mocy do 300 KM,
b) lokalizacji i sposobów usuwania wadliwej pracy lokomotywy,
c) budowy i obs∏ugi hamulców stosowanych na kolejach,
d) sygnalizacji i organizacji ruchu kolejowego,
e) zagadnieƒ zwiàzanych z przewozem towarów niebezpiecznych.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego
przez pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
16. Kierowca drezyny i wózka motorowego
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
Wariant A
1. Wykszta∏cenie — Êrednie oraz tytu∏ zawodowy — technik o specjalnoÊci mechanicznej.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 3 miesiàce na stanowiskach rzemieÊlniczych przy naprawie i utrzymaniu pojazdów pomocniczych z nap´dem motorowym oraz odbycie przygotowania zawodowego.
Wariant B
1. Wykszta∏cenie — zasadnicze zawodowe o specjalnoÊci mechanicznej.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 6 miesiàcy na stanowiskach rzemieÊlniczych przy naprawie i utrzymaniu pojazdów pomocniczych z nap´dem motorowym oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne
a) przy czynnoÊciach pomocnika kierowcy drezyny i wózka motorowego
60 dni
b) przy obs∏udze ˝urawi z nap´dem hydraulicznym o udêwigu do 8 ton
3 dni
——————
63 dni
¸àcznie
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy.
3. Zaj´cia próbne — wykonywanie czynnoÊci kierowcy drezyny i wózka motorowego
pod nadzorem
Ogó∏em
12 dni
——————
75 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie próbnej jazdy na wybranym odcinku linii kolejowej;
2) wykrycie i usuni´cie usterki w dzia∏aniu urzàdzeƒ drezyny lub wózka motorowego;
3) os∏oni´cie sygna∏ami przeszkody na torze szlakowym;
4) obs∏uga ˝urawia hydraulicznego zamontowanego na wózku motorowym;
5) os∏oni´cie sygna∏ami wózka motorowego (drezyny) w razie nieprzewidzianego postoju na szlaku.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu
a) budowy, eksploatacji i utrzymania wózków motorowych z nap´dem spalinowym,
b) techniki ruchu kolejowego,
c) budowy i obs∏ugi ˝urawi hydraulicznych o udêwigu do 8 ton,
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) budowy, dzia∏ania, obs∏ugi i utrzymania wózków motorowych z nap´dem spalinowym,
b) budowy i dzia∏ania silnika spalinowego,
c) zasad gospodarki paliwem i smarami,
d) sposobów wykrywania i usuwania nieprawid∏owoÊci w dzia∏aniu urzàdzeƒ drezyny i wózka motorowego,
e) podstaw budowy toru kolejowego i nawierzchni kolejowej,
f) sygnalizacji kolejowej,
g) techniki i organizacji ruchu kolejowego,
h) polskiej sieci kolejowej,
i) s∏u˝bowego rozk∏adu jazdy pociàgów,
j) zasad bezpiecznej eksploatacji drezyn i wózków motorowych,
k) zasad post´powania w razie wypadków lub uszkodzeƒ zagra˝ajàcych bezpieczeƒstwu ruchu,
l) sposobów udzielania pierwszej pomocy w razie wypadków z ludêmi lub nag∏ych zachorowaƒ,
m) ochrony przeciwpo˝arowej oraz pos∏ugiwania si´ sprz´tem przeciwpo˝arowym,
n) podstawowych zagadnieƒ z zakresu dozoru technicznego,
o) dokumentacji eksploatacyjnej oraz warunków dopuszczenia pojazdów kolejowych do eksploatacji.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego
przez pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
IV. Uwagi
1. Egzamin na kierowc´ drezyny i wózka motorowego powinni z∏o˝yç tak˝e kierujàcy pojazdami drogowo-kolejowymi. Pracownicy ci powinni wczeÊniej ukoƒczyç kurs dla kierowcy (operatora) pojazdu drogowego (maszyny budowlanej) i posiadaç prawo jazdy (uprawnienia do obs∏ugi) odpowiedniej kategorii.
2. Pracowników, o których mowa w pkt 1, przed poddaniem egzaminowi nale˝y przeszkoliç
1) teoretycznie wed∏ug pkt II.2;
2) praktycznie — przy czynnoÊciach pomocnika kierowcy drezyny i wózka motorowego w wymiarze
200 przejechanych kilometrów.
17. Maszynista wieloczynnoÊciowych i ci´˝kich maszyn do kolejowych robót budowlanych i kolejowej sieci
trakcyjnej
Egzamin mo˝e byç przeprowadzony w jednej lub kilku z ni˝ej wymienionych specjalnoÊci
1) maszynista oczyszczarki t∏ucznia w torze;
2) maszynista profilarki t∏ucznia;
3) maszynista stabilizatora dynamicznego;
4) maszynista automatycznej podbijarki toru i podbijarki rozjazdów;
5) maszynista koparki rowów;
6) maszynista profilarki (Êcinarki) ∏aw torowiska;
7) maszynista ˝urawia kolejowego;
8) maszynista zgarniarki t∏ucznia;
9) maszynista dêwigu UK;
10) maszynista wielowrzecionowej zakr´tarki Êrub stopowych;
11) maszynista pociàgu do wymiany nawierzchni kolejowej;
12) maszynista pociàgu do naprawy podtorza;
13) maszynista wymieniarki podk∏adów;
14) maszynista odÊnie˝arki torów;
15) maszynista zgrzewarki szyn w torze;
16) maszynista pojazdu do inspekcji mostów;
17) maszynista drezyny pomiarowej;
18) maszynista pojazdów kolejowych do wykonywania prac przy urzàdzeniach kolejowej sieci trakcyjnej.
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
Wariant A
1. Wykszta∏cenie — Êrednie oraz tytu∏ zawodowy — technik o specjalnoÊci mechanicznej.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 1 rok, w tym 6 miesi´cy przy utrzymaniu i naprawie maszyn do robót nawierzchniowych i budowlanych oraz odbycie przygotowania zawodowego.
Wariant B
1. Wykszta∏cenie — zasadnicze zawodowe o specjalnoÊci mechanicznej, elektromechanicznej lub elektrycznej.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 2 lata na stanowiskach rzemieÊlniczych przy utrzymaniu i naprawie maszyn
do robót nawierzchniowych i budowlanych oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Sta˝ stanowiskowy i szkolenie praktyczne — wed∏ug programu pracodawcy.
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy.
3. Zaj´cia próbne — wykonywanie czynnoÊci maszynisty maszyny do robót nawierzchniowych
i budowlanych pod nadzorem
20 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) przygotowanie do pracy okreÊlonej maszyny;
2) odbycie próbnej pracy w charakterze maszynisty;
3) wykrycie i usuni´cie usterki stwierdzonej w czasie pracy maszyny, awaryjne „z∏o˝enie” maszyny;
4) os∏oni´cie sygna∏ami maszyny w czasie nieprzewidzianego postoju maszyny na szlaku;
5) wykonanie czynnoÊci obs∏ugowych po zakoƒczeniu pracy maszyny.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu
a) budowy, dzia∏ania, obs∏ugi i utrzymania maszyny,
b) organizacji, techniki i metod wykonywania robót okreÊlonà maszynà;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) przeznaczenia, budowy, dzia∏ania i zasad obs∏ugi okreÊlonej maszyny,
b) systemów remontów planowo-zapobiegawczych okreÊlonej maszyny,
c) zasad i zakresu obs∏ugi oraz konserwacji urzàdzeƒ elektrycznych okreÊlonej maszyny,
d) techniki ruchu kolejowego oraz zasad organizacji manewrów kolejowych,
e) sygnalizacji kolejowej,
f) udzielania pierwszej pomocy w razie wypadków z ludêmi i nag∏ych zachorowaƒ,
g) zasad ewidencji czasu pracy i obiegu dokumentacji,
h) dokumentacji eksploatacyjnej oraz warunków dopuszczania pojazdów kolejowych do eksploatacji.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego
przez pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
IV. Uwagi
1. MaszyniÊci wieloczynnoÊciowych i ci´˝kich maszyn do kolejowych robót budowlanych i kolejowej sieci trakcyjnej kierujàcy pojazdem kolejowym po uprzednim przeszkoleniu teoretycznym powinni z∏o˝yç
dodatkowo egzamin
1) praktyczny — wykonanie próbnej jazdy maszynà na wybranym odcinku linii kolejowej dla sprawdzenia umiej´tnoÊci jazdy oraz znajomoÊci sygnalizacji kolejowej i techniki ruchu kolejowego;
2) teoretyczny
a) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu znajomoÊci techniki ruchu kolejowego;
b) cz´Êç ustna — znajomoÊç
— polskiej sieci kolejowej,
— wewn´trznego rozk∏adu jazdy pociàgów.
2. MaszyniÊci obs∏ugujàcy maszyny pozostajàce pod nadzorem dozoru technicznego powinni uzyskaç
uprawnienia do obs∏ugi tych maszyn.
3. MaszyniÊci obs∏ugujàcy maszyny energetyczne powinni zdaç egzamin ze znajomoÊci zasad eksploatacji urzàdzeƒ i instalacji elektroenergetycznych.
Za∏àcznik nr 4
WYMAGANIA KWALIFIKACYJNE, RODZAJ, ZAKRES I CZAS TRWANIA PRZYGOTOWANIA ZAWODOWEGO
ORAZ ZAKRES PRZEDMIOTOWY EGZAMINU KWALIFIKACYJNEGO NA STANOWISKA
BEZPOÂREDNIO ZWIÑZANE Z PROWADZENIEM I BEZPIECZE¡STWEM RUCHU METRA
ORAZ PROWADZÑCYCH POJAZDY KOLEJOWE METRA
1. Dyspozytor ruchu
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie — Êrednie.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 1 rok na stanowisku dy˝urnego ruchu i stacji oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Szkolenie praktyczne
1) obs∏uga dygitajzera
2) zapoznanie z systemami i urzàdzeniami w metrze
60 dni
30 dni
——————
¸àcznie
90 dni
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy.
3. Zaj´cia próbne — wykonywanie czynnoÊci na stanowisku dyspozytora ruchu
pod nadzorem
30 dni
——————
Ogó∏em
120 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie czynnoÊci dyspozytora ruchu pod nadzorem;
2) dokonanie zapisu w wybranym dokumencie;
3) obs∏uga urzàdzeƒ i systemów na stanowisku dyspozytora ruchu;
4) wydawanie poleceƒ prostych i z∏o˝onych.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna
a) opracowanie tematu z zakresu organizacji i techniki ruchu metra,
b) znajomoÊç przepisów i instrukcji metra;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) przepisów i instrukcji dotyczàcych pracy dyspozytora ruchu,
b) obs∏ugi urzàdzeƒ,
c) post´powania w przypadku zagro˝eƒ.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez
pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
2. Dy˝urny ruchu i stacji
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie — Êrednie.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 6 miesi´cy oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Szkolenie praktyczne
1) obs∏uga pulpitu stacji
2) zapoznanie si´ z uk∏adem torowym stacji
30 dni
2 dni
——————
¸àcznie
32 dni
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy.
3. Zaj´cia próbne — wykonywanie czynnoÊci dy˝urnego ruchu i stacji pod nadzorem
15 dni
——————
Ogó∏em
47 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie pod nadzorem zadanej czynnoÊci dy˝urnego ruchu i stacji;
2) dokonanie zapisu w wybranym dokumencie;
3) za∏o˝enie zamka trzpieniowego i spony iglicowej;
4) przygotowanie drogi przebiegu dla wjazdu, wyjazdu i przejazdu przez stacj´;
5) automatyczne zawracanie i automatyczne powtarzanie przebiegów.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu organizacji i techniki ruchu; przepisy i instrukcje;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) sygnalizacji,
b) obs∏ugi urzàdzeƒ,
c) post´powania w przypadku zagro˝eƒ.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez
pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
3. Manewrowy
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie — zasadnicze zawodowe.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 2 lata w Metrze Warszawskim oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Szkolenie praktyczne
1) jednostka organizacyjna zatrudniajàca pracownika
a) struktura organizacyjna przedsi´biorstwa; zapoznanie si´ z zagadnieniami
ogólnoadministracyjnymi; wybrane zagadnienia pracownicze
b) zakres czynnoÊci podstawowych i dodatkowych manewrowego; zapoznanie
z r´cznymi urzàdzeniami sterowania ruchem kolejowym oraz kolejowej ∏àcznoÊci
przewodowej i bezprzewodowej
c) zadania i obowiàzki dru˝yny manewrowej, wykonywanie czynnoÊci manewrowych;
wspó∏praca z dyspozytorami s∏u˝by ruchu i elektrowozowni
d) zapoznanie z budowà torów i rozjazdów
2) jednostka taboru
a) budowa wagonu
b) ogl´dziny techniczne wagonów w sk∏adzie pociàgu
c) uproszczona próba hamulca zespolonego
6 dni
1 dzieƒ
2 dni
2 dni
1 dzieƒ
3 dni
1 dzieƒ
1 dzieƒ
1 dzieƒ
——————
¸àcznie
9 dni
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy.
3. Zaj´cia próbne — wykonywanie czynnoÊci manewrowego pod nadzorem
10 dni
——————
Ogó∏em
19 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny
1) wykonanie pod nadzorem okreÊlonej czynnoÊci manewrowej;
2) przygotowanie drogi przebiegu dla jazdy manewrowej przy urzàdzeniach sterowania ruchem kolejowym, przystosowanych do r´cznego przestawiania zwrotnic;
3) zabezpieczenie taboru przed zbiegni´ciem;
4) wykonanie uproszczonej próby hamulca zespolonego.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — test dotyczàcy specyfiki pracy manewrowego na terenie stacji techniczno-postojowej;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) techniki ruchu metra,
b) sygnalizacji metra,
c) obs∏ugi r´cznych urzàdzeƒ sterowania ruchem metra w zakresie prowadzenia manewrów.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez
pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
4. Monter urzàdzeƒ sterowania ruchem pociàgów
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie — Êrednie oraz tytu∏ zawodowy — technik o specjalnoÊci elektrycznej.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 3 miesiàce na stanowisku praktykanta na montera urzàdzeƒ sterowania ruchem
pociàgów oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego — szkolenie teoretyczne
1) zapoznanie z konstrukcjà i zasadami dzia∏ania urzàdzeƒ sterowania ruchem pociàgów
10 dni
2) zapoznanie z organizacjà pracy i przepisami stosowanymi w Metrze Warszawskim
3 dni
——————
Ogó∏em
13 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny — wykonanie czynnoÊci konserwacyjnych i kontrolnych wskazanego urzàdzenia
sterowania ruchem pociàgów.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu ze znajomoÊci wskazanego urzàdzenia sterowania ruchem
w Metrze Warszawskim;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç przepisów i instrukcji stosowanych w Metrze Warszawskim oraz zasad dzia∏ania wskazanego urzàdzenia sterowania ruchem pociàgów.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez
pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
5. Monter urzàdzeƒ zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie — Êrednie oraz tytu∏ zawodowy — technik o specjalnoÊci elektronicznej.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 3 miesiàce na stanowisku praktykanta na montera urzàdzeƒ zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej oraz odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego — szkolenie teoretyczne
1) zapoznanie z konstrukcjà i zasadami dzia∏ania urzàdzeƒ zdalnego sterowania i kontroli
dyspozytorskiej
2) zapoznanie z organizacjà pracy i przepisami stosowanymi w Metrze Warszawskim
10 dni
3 dni
——————
Ogó∏em
13 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny: wykonanie czynnoÊci konserwacyjnych i kontrolnych wskazanego obwodu zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej.
2. Egzamin teoretyczny
1) egzamin pisemny — opracowanie tematu ze znajomoÊci wskazanego uk∏adu systemu zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej;
2) egzamin ustny — znajomoÊç przepisów i instrukcji stosowanych w Metrze Warszawskim oraz zasad
dzia∏ania urzàdzeƒ zdalnego sterowania i kontroli dyspozytorskiej.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez
pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
6. Maszynista pociàgu metra
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie — Êrednie oraz tytu∏ zawodowy technik o specjalnoÊci elektrycznej lub elektronicznej.
2. Zawodowy sta˝ pracy — ukoƒczenie kursu kwalifikacyjnego na stanowisko maszynisty pociàgu metra
i odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Szkolenie praktyczne
1) praca przy naprawie i utrzymaniu taboru metra
a) uk∏adu mechanicznego wagonu
7 dni
b) uk∏adu elektrycznego wagonu
14 dni
c) urzàdzeƒ pneumatycznych i hamulców
7 dni
2) praca w charakterze pracownika szkolonego przy czynnoÊciach
maszynisty pociàgu metra (pod nadzorem)
60 dni,
w tym
80 godzin
prowadzenie
pociàgu metra
pod nadzorem
maszynisty
————————————
Ogó∏em
88 dni
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy.
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny — umiej´tnoÊç
1) przygotowania pociàgu metra do pracy i zdania pociàgu metra po pracy;
2) obs∏ugi pociàgu metra podczas jazdy;
3) wst´pnych ogl´dzin technicznych pociàgu, obs∏ugi hamulców w pociàgach metra;
4) wykrywania usterek w poszczególnych obwodach i urzàdzeniach wagonów metra;
5) obs∏ugi urzàdzeƒ: automatycznego ograniczenia pr´dkoÊci (AOP), czujnoÊci, radio∏àcznoÊci i rozg∏oszenia;
6) prowadzenia dokumentacji eksploatacyjnej i naprawczej.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu konstrukcji i obs∏ugi wagonów metra;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) konstrukcji wagonów metra,
b) przygotowania pociàgu metra do pracy i zdania pociàgu metra po pracy,
c) dzia∏ania i obs∏ugi hamulców w wagonach metra,
d) poszczególnych obwodów i urzàdzeƒ w wagonach metra,
e) sposobów lokalizowania i usuwania przyczyn wadliwej pracy poszczególnych wagonów metra,
f) obs∏ugi urzàdzeƒ: automatycznego ograniczenia pr´dkoÊci (AOP), czujnoÊci, radio∏àcznoÊci i rozg∏oszenia,
g) instrukcji sygnalizacji i prowadzenia ruchu pojazdów metra,
h) instrukcji post´powania w sprawie wypadków i wydarzeƒ kolejowych na liniach metra,
i) przepisów przeciwpo˝arowych.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez
pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
7. Maszynista pomocniczych pojazdów kolejowych metra
I. Kwalifikacje wymagane od kandydatów do egzaminu
1. Wykszta∏cenie — Êrednie oraz tytu∏ zawodowy technik lub zasadnicze zawodowe o specjalnoÊci mechanicznej lub elektrycznej.
2. Zawodowy sta˝ pracy — 1 rok przy wykszta∏ceniu Êrednim lub 2 lata przy zasadniczym zawodowym oraz
odbycie przygotowania zawodowego.
II. Program przygotowania zawodowego
1. Szkolenie praktyczne
1) praca przy naprawie i utrzymaniu spalinowych pojazdów trakcyjnych (lokomotywy
manewrowej, wózków motorowych)
30 dni
2) wykonywanie pod nadzorem czynnoÊci kierowcy lokomotywy manewrowej i wózków
manewrowych
20 dni
3) obs∏uga ˝urawi z nap´dem hydraulicznym o udêwigu do 2 ton
2 dni
——————
¸àcznie
52 dni
2. Szkolenie teoretyczne — wed∏ug programu pracodawcy.
3. Zaj´cia próbne — wykonywanie czynnoÊci maszynisty pomocniczych pojazdów
kolejowych metra pod nadzorem
7 dni
——————
Ogó∏em
59 dni
III. Zakres egzaminu kwalifikacyjnego
1. Egzamin praktyczny — umiej´tnoÊç
1) przygotowania pojazdu do pracy i zdania po pracy;
2) obs∏ugi codziennej pojazdu;
3) wykrywania, lokalizacji i usuwania typowych usterek;
4) wykonania próbnej jazdy pociàgiem roboczym pod nadzorem.
2. Egzamin teoretyczny
1) cz´Êç pisemna — opracowanie tematu z zakresu konstrukcji i obs∏ugi pomocniczych pojazdów kolejowych metra;
2) cz´Êç ustna — znajomoÊç
a) konstrukcji i obs∏ugi pomocniczych pojazdów szynowych,
b) wykrywania i sposobu usuwania usterek,
c) budowy i obs∏ugi hamulców stosowanych w pomocniczych pojazdach kolejowych metra,
d) sygnalizacji i organizacji ruchu pasa˝erskiego i pociàgów roboczych na liniach metra,
e) zasad bezpieczeƒstwa i higieny pracy w metrze,
f) przepisów wewn´trznych i instrukcji obowiàzujàcych w metrze.
3. Szkolenie i egzamin z zakresu bezpieczeƒstwa i higieny pracy — wed∏ug programu opracowanego przez
pracodawc´ zgodnie z przepisami ustawy — Kodeks pracy.
Za∏àcznik nr 5
WZÓR
(format A 4)
..................................................
(piecz´ç jednostki organizacyjnej
pracodawcy, przy której zosta∏a
powo∏ana komisja egzaminacyjna)
ÂWIADECTWO Z¸O˚ENIA EGZAMINU
KWALIFIKACYJNEGO Nr ........ / WERYFIKACYJNEGO Nr .........*
Komisja Egzaminacyjna, dzia∏ajàca na podstawie przepisów rozporzàdzenia Ministra Infrastruktury z dnia
16 sierpnia 2004 r. w sprawie wykazu stanowisk bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem
ruchu kolejowego i warunków, jakie powinny spe∏niaç osoby zatrudnione na tych stanowiskach oraz prowadzàcy pojazdy kolejowe (Dz. U. Nr 212, poz. 2152), stwierdza, ˝e Pan (Pani) .........................................................
............................................................................................................. urodzony(a) dnia ...............................................
w ................................................., zatrudniony(a) w ....................................................................................................
...........................................................................................................................................................................................
...........................................................................................................................................................................................
z∏o˝y∏(a) w dniu ......................................................... r. egzamin kwalifikacyjny/weryfikacyjny* z wynikiem pozytywnym na stanowisko ................................................................................................................................................. .
...................................................
...................................................
(data i miejsce wystawienia)
(podpis przewodniczàcego komisji)
(piecz´ç imienna)
*Niepotrzebne skreÊliç.
Za∏àcznik nr 6
WZÓR PRAWA KIEROWANIA POJAZDEM KOLEJOWYM
ok∏adka: po z∏o˝eniu format A 6, t∏o jasnoniebieskie, litery czarne
po z∏o˝eniu format A 6, t∏o bia∏e, litery czarne
Za∏àcznik nr 7
WZÓR PRAWA KIEROWANIA POCIÑGIEM METRA
prawo kierowania pociàgiem metra po wype∏nieniu i wstawieniu zdj´cia w formie elektronicznej
sk∏adane do formatu A 7 i foliowane
Za∏àcznik nr 8
WZÓR UPRAWNIENIA
po z∏o˝eniu format A 7
Uwaga: Dodawane do upowa˝nienia strony zachowujà kolejnà numeracj´.
Za∏àcznik nr 9
ZASADY OCENY ZDOLNOÂCI FIZYCZNYCH I PSYCHICZNYCH ZATRUDNIONYCH NA STANOWISKACH
BEZPOÂREDNIO ZWIÑZANYCH Z PROWADZENIEM I BEZPIECZE¡STWEM RUCHU KOLEJOWEGO
ORAZ PROWADZÑCYCH POJAZDY KOLEJOWE I TRYB ORZEKANIA
§ 1. Ocen´ zdolnoÊci fizycznych i psychicznych do pracy ustala si´ po przeprowadzeniu badaƒ profilaktycznych lekarskich i psychologicznych, obejmujàcych
1) badanie ogólne stanu zdrowia przeprowadzone przez uprawnionego lekarza;
2) badania specjalistyczne i pomocnicze, zlecone przez uprawnionego lekarza, w tym obowiàzkowe badanie
okulistyczne i laryngologiczne oraz badania pomocnicze, o których mowa w § 5 ust. 4 niniejszego za∏àcznika;
3) badanie psychologiczne, z zastrze˝eniem § 5 ust. 2 i 3 niniejszego za∏àcznika.
§ 2. 1. Profilaktyczne badania lekarskie dzielà si´ na
1) wst´pne;
2) okresowe;
3) kontrolne.
2. Badania wst´pne przeprowadza si´ przed zatrudnieniem na stanowiskach bezpoÊrednio zwiàzanych
z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego oraz przed podj´ciem zatrudnienia na stanowiskach
zwiàzanych z prowadzeniem pojazdów kolejowych, a tak˝e przed przeniesieniem do pracy na takie stanowiska.
3. Pracownicy zatrudnieni na stanowiskach bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem
ruchu kolejowego oraz prowadzàcy pojazdy kolejowe podlegajà okresowym badaniom profilaktycznym. Terminy badaƒ okresowych okreÊlajà tabele nr 1 i 2, a wyznaczonà dat´ kolejnego badania okresowego uprawniony
lekarz wpisuje do zaÊwiadczenia lekarskiego.
4. Lekarz przeprowadzajàcy badanie profilaktyczne, o którym mowa w ust. 2 i 3, mo˝e poszerzyç jego zakres o dodatkowe specjalistyczne badania konsultacyjne oraz badania dodatkowe, a tak˝e wyznaczyç wczeÊniejszy termin badania, ni˝ wynika∏oby to z tabeli nr 1 lub 2, je˝eli stwierdzi, ˝e jest to niezb´dne do prawid∏owej oceny stanu zdrowia osoby przyjmowanej do pracy lub pracownika.
5. Badania kontrolne przeprowadza si´ w nast´pujàcych przypadkach
1) niezdolnoÊci do pracy spowodowanej chorobà trwajàcà d∏u˝ej ni˝ 30 dni;
2) spowodowania przez pracownika wypadku kolejowego;
3) przed rozpocz´ciem przygotowania zawodowego, po ukoƒczeniu którego pracownik b´dzie wykonywa∏
czynnoÊci na stanowisku o wy˝szych wymogach zdrowotnych lub w warunkach innego rodzaju nara˝enia
zawodowego;
4) podejrzenia utraty przez pracownika zdolnoÊci fizycznych i psychicznych do wykonywania pracy na dotychczasowym stanowisku;
5) powrotu pracownika do pracy na stanowisku po przerwie trwajàcej d∏u˝ej ni˝ 6 miesi´cy;
6) przed rozwiàzaniem stosunku pracy z pracownikiem, który pracowa∏ w warunkach szkodliwych dla zdrowia
lub warunkach ucià˝liwych, albo przed przeniesieniem go z tego stanowiska na stanowisko, na którym warunki szkodliwe dla zdrowia lub warunki ucià˝liwe nie wyst´pujà;
7) w innych przypadkach, je˝eli wynika to z odr´bnych przepisów.
6. Badania kontrolne przeprowadza si´ poza terminami wynikajàcymi z cz´stotliwoÊci wykonywania badaƒ
okresowych. Badania te obejmujà ogólne badanie stanu zdrowia, badania specjalistyczne i pomocnicze. Zakres
badaƒ specjalistycznych i pomocniczych okreÊla uprawniony lekarz, który ocenia tak˝e, czy do wydania orzeczenia niezb´dne jest przeprowadzenie badania psychologicznego.
§ 3. 1. Badania profilaktyczne pracowników zatrudnionych na stanowiskach bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego oraz prowadzàcych pojazdy kolejowe wykonuje si´ na podstawie skierowania wydanego przez pracodawc´.
2. Skierowanie wydaje si´ oddzielnie dla ka˝dego pracownika. Skierowanie powinno zawieraç
1) okreÊlenie rodzaju badania profilaktycznego;
2) w przypadku badania wst´pnego — okreÊlenie stanowiska pracy, na którym pracownik ma byç zatrudniony;
3) w przypadku badania okresowego — okreÊlenie stanowiska pracy, na którym pracownik jest zatrudniony,
oraz czynnoÊci wykonywanych przez pracownika;
4) informacje o czynnikach szkodliwych dla zdrowia lub warunkach ucià˝liwych wyst´pujàcych na stanowisku
pracy.
Tabela nr 1
WYKAZ STANOWISK BEZPOÂREDNIO ZWIÑZANYCH Z PROWADZENIEM I BEZPIECZE¡STWEM
RUCHU KOLEJOWEGO ORAZ PROWADZÑCYCH POJAZDY KOLEJOWE, CHARAKTERYSTYKA
TYCH STANOWISK, WYMOGI ZDROWOTNE DOTYCZÑCE KATEGORII WZROKU I S¸UCHU
ORAZ TERMINY BADA¡ OKRESOWYCH NA POSZCZEGÓLNYCH STANOWISKACH
Lp.
Nazwa stanowiska pracy
Charakterystyka stanowiska: okreÊlenie czynnoÊci, warunków i miejsca pracy z uwzgl´dnieniem warunków szkodliwych lub ucià˝liwych
Kategoria
wzroku
Kategoria s∏uchu
Terminy badaƒ okresowych
1
2
3
4
5
6
1
Dy˝urny ruchu
Kierowanie ruchem pociàgów na stacji i sàsiednich szlakach. Zarzàdzanie, nadzorowanie
i wykonywanie innych czynnoÊci zwiàzanych
z ruchem pociàgów i pracà manewrowà stacji.
Praca ciàg∏a w systemie zmianowym, w ró˝nych warunkach atmosferycznych, w du˝ym
napi´ciu uwagi. OdpowiedzialnoÊç za bezpieczeƒstwo ruchu pociàgów i ˝ycie pasa˝erów.
Prowadzenie dokumentacji ruchowej
II
I
co 2 lata
Obs∏uga urzàdzeƒ sterowania ruchem kolejowym. Sprawdzanie stanu i dzia∏ania zwrotnic,
wykolejnic i sygna∏ów. Prowadzenie dokumentacji ruchowej. Praca fizyczna na nastawniach
wyposa˝onych w urzàdzenia mechaniczne.
Praca w systemie zmianowym. OdpowiedzialnoÊç za bezpieczeƒstwo ruchu pociàgów. Praca ciàg∏a w zmiennym rytmie dobowym
II
I
co 2 lata
Obs∏uga i utrzymanie zwrotnic i wykolejnic,
nastawianie r´czne lub automatyczne. Praca
w systemie zmianowym, w ró˝nych warunkach
atmosferycznych, w wymuszonej pozycji cia∏a
II
I
co 2 lata
Praca wykonywana przed rozpocz´ciem jazdy,
podczas jazdy lub manewrów. Zarzàdzanie
ruchem pociàgu na szlaku. Praca w zmiennym
rytmie dobowym. Du˝a odpowiedzialnoÊç.
Nara˝enie na zmienne warunki atmosferyczne
II
I
co 2 lata
Zestawianie, ∏àczenie i roz∏àczanie wagonów
(pociàgów), obs∏uga punktów ∏adunkowych.
Wykonywanie manewrów przy u˝yciu lokomotywy i kierowanie pracà dru˝yny manewrowej. Praca w zmiennym rytmie dobowym,
odpowiedzialna, wymagajàca du˝ego napi´cia
uwagi. Praca na wysokoÊci przy sprawdzaniu
stanu wagonów i przesy∏ek wagonowych.
Nara˝enie na zagro˝enia wynikajàce z ruchu
taboru oraz zmienne warunki atmosferyczne
i ha∏as
I
I
1 raz w roku
2
3
4
5
6
Nastawniczy
Zwrotniczy
Kierownik
pociàgu
Ustawiacz
Manewrowy
Roz∏àczanie i sprz´ganie taboru, przestawianie
zwrotnic, hamowanie taboru przy u˝yciu p∏ozów hamulcowych, zabezpieczanie wagonów
8a
8b
2
— 14894 —
Poz. 2152
3
4
5
6
przed zbiegni´ciem oraz inne prace zlecone
przez ustawiacza. Praca fizyczna w wymuszonej pozycji cia∏a, wymagajàca sprawnoÊci
i uwagi. Praca na wysokoÊci przy sprawdzaniu
stanu wagonów i przesy∏ek wagonowych.
Praca w systemie zmianowym. Nara˝enie na
zagro˝enia wynikajàce z ruchu taboru, zmienne warunki atmosferyczne i ha∏as
I
I
1 raz w roku
Rewident taboru Sprawdzanie wagonów i pojazdów pod wzgl´dem przydatnoÊci technicznej do ruchu.
Sprawdzanie dzia∏ania hamulców. Dokonywanie bie˝àcych napraw. Praca wykonywana
w wymuszonej pozycji cia∏a i zmiennych warunkach atmosferycznych. Mo˝liwa praca na
wysokoÊci
II
I
co 2 lata
Utrzymanie, naprawa i monta˝ urzàdzeƒ sterowania ruchem kolejowym (srk). Praca
w ró˝nych porach doby przy urzàdzeniach
srk na torach czynnych. Mo˝liwoÊç pracy przy
urzàdzeniach ciÊnieniowych oraz emitujàcych
sygna∏y wysokiej cz´stotliwoÊci. Mo˝liwoÊç
pracy na wysokoÊci. Niebezpieczeƒstwo pora˝enia pràdem. Nara˝enie na zagro˝enia wynikajàce z ruchu taboru oraz zmienne warunki
atmosferyczne
II
I
co 2 lata
Utrzymanie, naprawa i monta˝ urzàdzeƒ sterowania ruchem kolejowym (srk). Praca
w ró˝nych porach doby przy wewn´trznych
urzàdzeniach srk. Mo˝liwoÊç pracy przy urzàdzeniach ciÊnieniowych oraz emitujàcych
sygna∏y wysokiej cz´stotliwoÊci. Mo˝liwoÊç
pracy na wysokoÊci. Niebezpieczeƒstwo pora˝enia pràdem. Praca na czynnych torach
kolejowych — wy∏àcznie pod nadzorem
II
II
co 2 lata
Automatyk
sterowania
ruchem
kolejowym
Automatyk
aparatury
sterowania
ruchem
kolejowym
9
Toromistrz
Organizowanie, kierowanie i nadzór nad robotami torowymi. Praca w nara˝eniu na czynniki atmosferyczne
II
I
do 50. roku
˝ycia co 2 lata,
powy˝ej
50. roku ˝ycia
— 1 raz w roku
10
Mostowniczy
Organizowanie, kierowanie i nadzór nad
utrzymaniem obiektów in˝ynieryjnych. Praca
w nara˝eniu na czynniki atmosferyczne. Praca
na wysokoÊci
II
I
do 50. roku
˝ycia co 2 lata,
powy˝ej
50. roku ˝ycia
— 1 raz w roku
11
Dró˝nik
obchodowy
Dozorowanie linii kolejowych poprzez wzrokowà kontrol´ stanu elementów infrastruktury.
Praca w nara˝eniu na czynniki atmosferyczne
II
I
do 50. roku
˝ycia co 2 lata,
powy˝ej
50. roku ˝ycia
— 1 raz w roku
12
Dró˝nik
przejazdowy
Obs∏uga urzàdzeƒ zabezpieczajàcych przejazd.
Os∏anianie pociàgów zatrzymywanych na
szlaku. Konserwowanie i utrzymywanie przejazdu i nawierzchni kolejowej w granicach
przejazdu. Praca w systemie zmianowym,
w ró˝nych warunkach atmosferycznych. Praca
odpowiedzialna, przy du˝ym napi´ciu uwagi
II
I
co 2 lata
— 14895 —
Poz. 2152
3
4
5
6
I
I
do 50. roku
˝ycia co 2 lata,
powy˝ej
50. roku ˝ycia
— 1 raz w roku
I
do 50. roku
˝ycia co 2 lata,
powy˝ej
50. roku ˝ycia
— 1 raz w roku
I
I
co 2 lata
I
I
co 2 lata
I
I
do 50. roku
˝ycia co 2 lata,
powy˝ej
50. roku ˝ycia
— 1 raz w roku
13
Pomocnik
maszynisty
pojazdów
trakcyjnych
Prowadzenie pod nadzorem i obs∏uga elektrycznego, spalinowego lub parowego pojazdu
trakcyjnego. Przygotowanie pojazdu do pracy,
usuwanie typowych uszkodzeƒ. Praca odpowiedzialna, wymagajàca szczególnej sprawnoÊci psychicznej. Nara˝enie na stres, ha∏as,
wibracj´ i niekorzystne warunki mikroklimatyczne. Praca wykonywana w ró˝nych porach
doby
14
Maszynista
pojazdów
trakcyjnych
Prowadzenie i obs∏uga elektrycznego, spalino- I, z tym
wego lub parowego pojazdu trakcyjnego.
˝e dla
Przygotowanie pojazdu do pracy, usuwanie
maszytypowych uszkodzeƒ. Praca odpowiedzialna, nisty kolei
wymagajàca szczególnej sprawnoÊci psycho- wàskotofizycznej. Nara˝enie na stres, ha∏as, wibracj´
rowych
i niekorzystne warunki mikroklimatyczne. Pra- — kat. II
ca wykonywana w ró˝nych porach doby
15
Kierowca
lokomotywy
spalinowej
o mocy do
300 KM
Prowadzenie i obs∏uga lokomotywy spalinowej. Mo˝liwoÊç pracy w ró˝nych porach doby,
w nara˝eniu na stres, ha∏as, wibracj´ i czynniki
atmosferyczne
Kierowca
drezyny i wózka
motorowego
Prowadzenie pojazdu kolejowego na szlaku
i po torach stacyjnych lub drogach. Konserwacja sprz´tu. Mo˝liwoÊç pracy w ró˝nych
porach doby, w nara˝eniu na czynniki atmosferyczne
16
17
Maszynista
Obs∏uga i prowadzenie maszyn do robót nawieloczynnoÊcio- wierzchni kolejowej. Przygotowanie maszyny
wych i ci´˝kich
do pracy, usuwanie typowych uszkodzeƒ.
maszyn do kole- Praca odpowiedzialna, w zmiennych warunjowych robót
kach atmosferycznych i zmiennym rytmie dobudowlanych
bowym. Nara˝enie na stres, ha∏as, wibracj´
i kolejowej sieci i py∏y. Praca poza sta∏ym miejscem zamiesztrakcyjnej
kania
Tabela nr 2
WYKAZ STANOWISK BEZPOÂREDNIO ZWIÑZANYCH Z PROWADZENIEM I BEZPIECZE¡STWEM RUCHU
METRA ORAZ PROWADZÑCYCH POJAZDY KOLEJOWE METRA, CHARAKTERYSTYKA TYCH STANOWISK,
WYMOGI ZDROWOTNE DOTYCZÑCE KATEGORII WZROKU I S¸UCHU ORAZ TERMINÓW
BADA¡ OKRESOWYCH NA POSZCZEGÓLNYCH STANOWISKACH
Lp.
Stanowisko
pracy
Charakterystyka stanowiska: okreÊlenie czynnoÊci, warunków i miejsca pracy z uwzgl´dnieniem warunków szkodliwych lub ucià˝liwych
Kategoria
wzroku
Kategoria s∏uchu
Terminy badaƒ okresowych
1
2
3
4
5
6
II
I
do 50. roku
˝ycia co 2 lata,
powy˝ej
50. roku ˝ycia
— 1 raz w roku
Dyspozytor ruchu Sta∏y nadzór nad ruchem pojazdów kolejowych metra i ruchem pasa˝erów. Praca
w systemie zmianowym; du˝a odpowiedzialnoÊç; du˝y dop∏yw informacji; obs∏uga monitorów; sztuczne oÊwietlenie
1
2
3
4
5
6
2
Dy˝urny ruchu
i stacji
Obs∏uga ruchu pasa˝erskiego i pociàgów
metra. Praca zmianowa; du˝a odpowiedzialnoÊç; du˝y dop∏yw informacji; obs∏uga monitorów; sztuczne oÊwietlenie
II
I
do 50. roku
˝ycia co 2 lata,
powy˝ej
50. roku ˝ycia
— 1 raz w roku
3
Manewrowy
Roz∏àczanie i sprz´ganie taboru, przestawianie
zwrotnic, hamowanie taboru przy u˝yciu p∏ozów hamulcowych. Praca w tunelu przy
sztucznym oÊwietleniu. OdpowiedzialnoÊç
za bezpieczeƒstwo ruchu taboru pomocniczego. Nara˝enie na zmienne warunki atmosferyczne i ha∏as
I
I
1 raz w roku
Utrzymanie urzàdzeƒ sterowania ruchem pociàgów. Wykonywanie prac konserwacyjnych,
regulacji i pomiarów urzàdzeƒ mechanicznych
i elektrycznych. Mo˝liwoÊç pracy zmianowej.
Sporadyczna praca na wysokoÊci powy˝ej 3 m.
Niebezpieczeƒstwo zwiàzane z ruchem pociàgów i niebezpieczeƒstwo pora˝enia pràdem
I
I
co 2 lata
Utrzymanie urzàdzeƒ zdalnego sterowania
i kontroli dyspozytorskiej. Wykonywanie prac
konserwacyjnych, regulacji i pomiarów urzàdzeƒ elektrycznych. Mo˝liwoÊç pracy zmianowej. Sporadyczna praca na wysokoÊci powy˝ej 3 m. Niebezpieczeƒstwo zwiàzane z ruchem
pociàgów i niebezpieczeƒstwo pora˝enia
pràdem
I
I
co 2 lata
4
5
Monter urzàdzeƒ
sterowania
ruchem
pociàgów
Monter urzàdzeƒ
zdalnego sterowania i kontroli
dyspozytorskiej
6
Maszynista
pociàgu metra
Obs∏uga pociàgu metra. Praca w stresie; du˝a
odpowiedzialnoÊç; du˝y dop∏yw informacji.
Praca w systemie zmianowym, w wymuszonej
pozycji, przy sztucznym oÊwietleniu; ha∏as.
Zagro˝enie spowodowane ruchem pociàgów
I
I
do 50. roku
˝ycia co 2 lata,
powy˝ej
50. roku ˝ycia
— 1 raz w roku
7
Maszynista
pomocniczych
pojazdów
kolejowych
metra
Prowadzenie pomocniczych pojazdów kolejowych (lokomotywa, drezyna) na linii metra
i ∏àcznicy. Praca w tunelu przy sztucznym
oÊwietleniu; ha∏as; nara˝enie na urazy mechaniczne
I
I
do 50. roku
˝ycia co 2 lata,
powy˝ej
50. roku ˝ycia
— 1 raz w roku
§ 4. 1. Badania profilaktyczne przeprowadza uprawniony lekarz samodzielnie, uwzgl´dniajàc wyniki badaƒ
specjalistycznych i pomocniczych oraz ocen´ zdolnoÊci do pracy dokonanà przez psychologa.
2. Badania, o których mowa w ust. 1, przeprowadza si´ na podstawie
1) skierowaƒ, o których mowa w § 3 ust. 1 niniejszego za∏àcznika;
2) wykazu stanowisk bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego oraz
prowadzàcych pojazdy kolejowe, charakterystyki tych stanowisk, wymogów zdrowotnych dotyczàcych kategorii wzroku i s∏uchu oraz terminów badaƒ okresowych na poszczególnych stanowiskach, okreÊlonego
w tabeli nr 1;
3) wykazu stanowisk bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu metra oraz prowadzàcych pojazdy kolejowe metra, charakterystyki tych stanowisk, wymogów zdrowotnych dotyczàcych kategorii wzroku i s∏uchu oraz terminów badaƒ okresowych na poszczególnych stanowiskach, okreÊlonego
w tabeli nr 2;
4) innych przepisów, z których wynika potrzeba oceny zdolnoÊci fizycznej i psychicznej pracowników;
5) w∏asnych spostrze˝eƒ uprawnionego lekarza z przeprowadzonych wizytacji stanowisk pracy.
§ 5. 1. Przed rozpocz´ciem badania uprawniony lekarz, lekarz specjalista oraz psycholog powinien
1) sprawdziç to˝samoÊç osoby skierowanej na badanie;
2) upewniç si´, czy pracownik nie zg∏osi∏ si´ na badanie bezpoÊrednio po nocnej zmianie, w stanie uniemo˝liwiajàcym ustalenie zdolnoÊci fizycznej i psychicznej do pracy; w takim przypadku nale˝y odmówiç przeprowadzenia badania i ustaliç nowy termin, powiadamiajàc o tym pisemnie w∏aÊciwego pracodawc´.
2. Badanie psychologiczne wykonuje si´ przed badaniami wchodzàcymi w zakres badaƒ lekarskich pracowników, w terminach okreÊlonych w ust. 3.
3. Badania psychologiczne wykonuje si´
1) przy ka˝dym badaniu wst´pnym;
2) co 4 lata — w ramach badaƒ okresowych;
3) co 2 lata — w ramach badaƒ okresowych u pracowników powy˝ej 50. roku ˝ycia zatrudnionych na stanowiskach
a) toromistrza, mostowniczego, dró˝nika obchodowego, maszynisty pojazdu trakcyjnego, pomocnika maszynisty pojazdu trakcyjnego, maszynisty wieloczynnoÊciowych i ci´˝kich maszyn do robót budowlanych
i kolejowej sieci trakcyjnej — wymienionych w za∏àczniku nr 1 do rozporzàdzenia,
b) dyspozytora ruchu, dy˝urnego ruchu i stacji, maszynisty pociàgu metra, maszynisty pomocniczych pojazdów kolejowych — wymienionych w za∏àczniku nr 2 do rozporzàdzenia;
4) w ramach badania kontrolnego, je˝eli lekarz wykonujàcy badanie uzna to za niezb´dne do wydania orzeczenia;
5) w razie spowodowania przez pracownika wypadku kolejowego.
4. W ramach badaƒ pomocniczych nale˝y wykonaç morfologi´ krwi, OB, badanie poziomu glikemii na
czczo, badanie poziomu aminotransferaz, badanie ogólne moczu, rtg klatki piersiowej i ekg.
5. Wyniki badaƒ laboratoryjnych, z wyjàtkiem badania poziomu glikemii na czczo, uznaje si´ za miarodajne, je˝eli od ich wykonania min´∏o nie wi´cej ni˝ 6 miesi´cy, a w przypadku badaƒ radiologicznych
1) nie wi´cej ni˝ 24 miesiàce — w odniesieniu do stanowisk wymienionych w za∏àczniku nr 1 do rozporzàdzenia, z zastrze˝eniem pkt 2,
2) nie wi´cej ni˝ 48 miesi´cy — w odniesieniu do stanowisk: nastawniczy, automatyk sterowania ruchem kolejowym, pomocnik maszynisty pojazdów trakcyjnych i maszynista pojazdów trakcyjnych, wymienionych
w za∏àczniku nr 1 do rozporzàdzenia, oraz stanowisk wymienionych w za∏àczniku nr 2 do rozporzàdzenia
— je˝eli nie zachodzà okolicznoÊci uzasadniajàce ponowne ich wykonanie.
§ 6. 1. Badanie uk∏adu wzrokowego przeprowadza lekarz okulista, który okreÊla kategori´ wzroku na podstawie wyniku badania, stosujàc tabele nr 3 i 4 oraz uwagi metodyczne, z tym ˝e badanie dró˝nika przejazdowego przeprowadza si´ zawsze wed∏ug tabeli nr 4.
Tabela nr 3
BADANIE OKULISTYCZNE WYKONYWANE W RAMACH BADANIA WST¢PNEGO NA STANOWISKA
BEZPOÂREDNIO ZWIÑZANE Z PROWADZENIEM I BEZPIECZE¡STWEM RUCHU KOLEJOWEGO
ORAZ PROWADZÑCYCH POJAZDY KOLEJOWE
OstroÊç wzroku
I kategoria wzroku
II kategoria wzroku
bez korekcji
0,8/0,8
0,8/0,6
z korekcjà
—
—
korekcja
—
—
prawid∏owe
prawid∏owe
Rozpoznawanie barw
Tabela nr 4
BADANIE OKULISTYCZNE WYKONYWANE W RAMACH BADANIA OKRESOWEGO NA STANOWISKA
BEZPOÂREDNIO ZWIÑZANE Z PROWADZENIEM I BEZPIECZE¡STWEM RUCHU KOLEJOWEGO
ORAZ PROWADZÑCYCH POJAZDY KOLEJOWE
OstroÊç wzroku
I kategoria wzroku
II kategoria wzroku
bez korekcji
0,5/0,5
lub
0,7/0,3
0,4/0,2
z korekcjà
1,0/0,5
lub
0,8/0,8
0,8/0,6
korekcja
+/– 3,0 D sph
+/– 2,0 D cyl
+/– 3,0 D sph
+/– 2,0 D cyl
prawid∏owe
prawid∏owe
Rozpoznawanie barw
Uwagi metodyczne
A. Zez, oczoplàs i wszczepienie soczewek wewnàtrzga∏kowych wyklucza zakwalifikowanie do I i II kategorii
wzroku.
B. Brak widzenia stereoskopowego dyskwalifikuje do pracy na wysokoÊci.
C. Zmiany w polu widzenia nie zezwalajà na zakwalifikowanie do I kategorii wzroku. Obwodowe ubytki w polu
widzenia nieprzekraczajàce 20 stopni w ka˝dym oku pozwalajà przyznaç II kategori´ wzroku, po wykluczeniu
czynnego procesu chorobowego.
D. Wyniki badaƒ, rozpoznanie oraz ewentualnà koniecznoÊç pracy w szk∏ach korekcyjnych nale˝y wpisaç do dokumentacji medycznej indywidualnej wewn´trznej pracownika.
E. KoniecznoÊç pracy w szk∏ach korekcyjnych nale˝y dodatkowo wpisaç do zaÊwiadczenia lekarskiego.
2. Je˝eli kategorie wzroku zosta∏y okreÊlone w szk∏ach okularowych lub soczewkach kontaktowych, pracownik jest obowiàzany do u˝ywania wymaganej korekcji w czasie pracy oraz posiadania szkie∏ zapasowych.
§ 7. Badanie narzàdu s∏uchu i równowagi przeprowadza lekarz laryngolog, który okreÊla kategori´ s∏uchu
wed∏ug norm zawartych w tabeli nr 5, uwzgl´dniajàc wynik badania audiometrycznego.
Tabela nr 5
Kategoria s∏uchu
Badanie s∏uchu w ramach badania
Badanie s∏uchu w ramach badania okrewst´pnego na stanowiska bezpoÊrednio sowego na stanowiskach bezpoÊrednio
zwiàzane z prowadzeniem i bezpieczeƒzwiàzanych z prowadzeniem i bezpiestwem ruchu kolejowego oraz prowaczeƒstwem ruchu kolejowego oraz prodzeniem pojazdów kolejowych
wadzeniem pojazdów kolejowych
I
Badany powinien s∏yszeç szept ka˝dym Badany powinien s∏yszeç szept ka˝dym
uchem oddzielnie z odleg∏oÊci 5 m
uchem oddzielnie z odleg∏oÊci 2 m
II
Badany powinien s∏yszeç szept ka˝dym Badany powinien s∏yszeç mow´ zwyk∏à
uchem oddzielnie z odleg∏oÊci 3 m
ka˝dym uchem oddzielnie z odleg∏oÊci
5 m
§ 8. 1. Badanie psychologiczne przeprowadza psycholog, uwzgl´dniajàc czynniki ryzyka zawodowego
i szczególne wymogi sprawnoÊci psychicznych w transporcie kolejowym oraz metodyk´ badaƒ psychologicznych.
2. Badania psychologiczne powypadkowe wykonuje si´ w Centrum Naukowym Medycyny Kolejowej.
§ 9. 1. Przy ocenie zdolnoÊci fizycznej i psychicznej do pracy pracownika zatrudnionego na stanowisku pracy d∏u˝ej ni˝ 5 lat uprawniony lekarz uwzgl´dnia stopieƒ przystosowania zawodowego.
2. Przy ocenie zdolnoÊci do pracy pracownika, który wykonuje dodatkowe czynnoÊci, wykraczajàce poza zakres czynnoÊci okreÊlonych dla stanowiska pracy tego pracownika, nale˝y uwzgl´dniç wymogi zdrowotne przewidziane dla tych czynnoÊci.
§ 10. Pracowników zatrudnionych na stanowiskach bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego oraz prowadzàcych pojazdy kolejowe uznaje si´ za zdolnych do pracy na tych stanowiskach, je˝eli
1) w wyniku badania ogólnego stanu zdrowia, z uwzgl´dnieniem wyników badaƒ specjalistycznych i pomocniczych, nie stwierdzono istotnych zmian chorobowych ani nieprawid∏owoÊci lub stwierdzone zmiany
w nieznacznym stopniu ograniczajà sprawnoÊç ustroju, lecz nie powodujà niezdolnoÊci do wykonywania
czynnoÊci na danym stanowisku pracy;
2) spe∏niajà wymogi odnoÊnie do kategorii wzroku i s∏uchu okreÊlone w tabelach nr 1 i 2;
3) uzyskali pozytywnà ocen´ zdolnoÊci do pracy na okreÊlonym stanowisku pracy, wydanà przez psychologa.
§ 11. 1. W wyniku badania lekarskiego (badania ogólnego stanu zdrowia, badaƒ specjalistycznych i pomocniczych) oraz badania psychologicznego uprawniony lekarz wydaje orzeczenie stwierdzajàce brak przeciwwskazaƒ zdrowotnych do pracy na okreÊlonym stanowisku pracy lub istnienie takich przeciwwskazaƒ.
2. Orzeczenie, o którym mowa w ust. 1, uprawniony lekarz wpisuje do zaÊwiadczenia lekarskiego, którego
wzór okreÊla za∏àcznik nr 10 do rozporzàdzenia, oraz do dokumentacji medycznej indywidualnej wewn´trznej
pracownika.
3. ZaÊwiadczenie lekarskie, o którym mowa w ust. 2, wystawia si´ w 2 egzemplarzach — dla pracownika
i pracodawcy.
4. Rejestr wydanych zaÊwiadczeƒ prowadzi si´ oddzielnie dla ka˝dego pracodawcy.
§ 12. W kolejowych poradniach medycyny pracy oraz w Centrum Naukowym Medycyny Kolejowej powo∏uje si´ komisje lekarskie.
§ 13. 1. Komisje lekarskie w kolejowych poradniach medycyny pracy powo∏ane sà do
1) orzekania o zdolnoÊci do pracy w przypadku odwo∏ania od orzeczenia uprawnionego lekarza, z zastrze˝eniem ust. 2 pkt 1;
2) orzekania o zdolnoÊci do pracy, gdy pracownik spowodowa∏ wypadek kolejowy.
2. Komisja Lekarska w Centrum Naukowym Medycyny Kolejowej powo∏ana jest do
1) orzekania o zdolnoÊci do pracy w przypadku odwo∏ania od orzeczenia uprawnionego lekarza, w odniesieniu do stanowisk okreÊlonych w za∏àczniku nr 2 do rozporzàdzenia;
2) orzekania o zdolnoÊci do pracy w przypadku odwo∏aƒ od orzeczeƒ wydanych przez komisje lekarskie w kolejowych poradniach medycyny pracy, w przypadku badania, o którym mowa w ust. 1 pkt 2.
3. W sk∏ad komisji orzekajàcej w trybie odwo∏awczym nie mo˝e wchodziç lekarz, który wyda∏ orzeczenie, od
którego rozpatrywane jest odwo∏anie.
4. Komisja lekarska mo˝e wystàpiç do pracodawcy badanego pracownika o informacje niezb´dne do pracy komisji, a tak˝e zaprosiç przedstawiciela pracodawcy do udzia∏u w pracach komisji.
5. Przedstawiciel pracodawcy badanego pracownika nie bierze udzia∏u w badaniu lekarskim i nie mo˝e byç
przy nim obecny. Powinien on scharakteryzowaç badanego, warunki Êrodowiska pracy, sposób wykonywania
pracy i szczególne wymagania sprawnoÊciowe.
6. Przepis § 5 ust. 1 niniejszego za∏àcznika stosuje si´ odpowiednio.
§ 14. 1. Pracownik lub pracodawca, który nie zgadza si´ z orzeczeniem wydanym przez uprawnionego lekarza, mo˝e wystàpiç w terminie 7 dni od dnia wydania zaÊwiadczenia lekarskiego z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania. Wniosek sk∏ada si´ do lekarza, który wyda∏ to zaÊwiadczenie.
2. Pracownik lub pracodawca, który nie zgadza si´ z orzeczeniem wydanym przez komisj´ lekarskà w poradni medycyny pracy w wyniku badania, o którym mowa w § 13 ust. 1 pkt 2 niniejszego za∏àcznika, mo˝e wystàpiç, w terminie 7 dni od dnia wydania zaÊwiadczenia lekarskiego, z wnioskiem o przeprowadzenie ponownego badania. Wniosek sk∏ada si´ do komisji, która wyda∏a to zaÊwiadczenie.
3. Ponowne badanie powinno byç przeprowadzone w terminie 14 dni od dnia z∏o˝enia wniosku. Badanie
przeprowadzajà
1) komisje lekarskie we w∏aÊciwych terenowo kolejowych poradniach medycyny pracy w przypadku badaƒ,
o których mowa w § 13 ust. 1 pkt 1;
2) Komisja Lekarska w Centrum Naukowym Medycyny Kolejowej w przypadku badaƒ, o których mowa w § 13
ust. 2.
4. Orzeczenie wydane w trybie odwo∏awczym komisja lekarska wpisuje do zaÊwiadczenia lekarskiego, którego wzór okreÊla za∏àcznik nr 11 do rozporzàdzenia, oraz do dokumentacji medycznej indywidualnej wewn´trznej pracownika.
5. Orzeczenie wydane w trybie odwo∏awczym, okreÊlonym w ust. 1—4, jest ostateczne.
Za∏àcznik nr 10
WZÓR
(piecz´ç jednostki organizacyjnej
s∏u˝by medycyny pracy)
ZAÂWIADCZENIE LEKARSKIE
W wyniku badania lekarskiego i oceny psychologicznej przydatnoÊci zawodowej orzeka si´, ˝e
Pan/i .................................................................................................................................................................................
urodzony/a w ........................................................... dnia .......................... miesiàca ........................ roku ................
zamieszka∏y/a ..................................................................................................................................................................
(adres zamieszkania)
nr dowodu to˝samoÊci ...................................................................................................................................................
zatrudniony/a, przyjmowany/a do pracy*
w .......................................................................................................................................................................................
(nazwa pracodawcy — zak∏adu pracy)
stanowisko ......................................................................................................................................................................
1) wobec braku przeciwwskazaƒ zdrowotnych jest zdolny/a do wykonywania pracy na wy˝ej wymienionym
stanowisku*
— data nast´pnego badania okresowego .................................................................................................................
2) wobec przeciwwskazaƒ zdrowotnych jest niezdolny/a do wykonywania pracy na wy˝ej wymienionym stanowisku* ......................................................................................................................................................................
3) wobec przeciwwskazaƒ zdrowotnych utraci∏/a zdolnoÊç do wykonywania dotychczasowej pracy z dniem*
......................................................................................................................................................................................
UWAGI LEKARZA
...........................................................................................................................................................................................
...........................................................................................................................................................................................
................................., dnia ...............................
piecz´ç i podpis lekarza uprawnionego
(komisji lekarskiej)
* Niepotrzebne skreÊliç.
POUCZENIE
Osoba zainteresowana i pracodawca otrzymujàcy zaÊwiadczenie lekarskie — w przypadku zastrze˝eƒ co do treÊci tego zaÊwiadczenia — mo˝e wystàpiç w ciàgu 7 dni od daty otrzymania zaÊwiadczenia do w∏aÊciwej terenowo kolejowej poradni
medycyny pracy z wnioskiem o ponowne badanie lekarskie i wydanie zaÊwiadczenia. W przypadku pracownika metra wniosek o ponowne badanie nale˝y kierowaç do Centrum Naukowego Medycyny Kolejowej. Wnioski o ponowne badanie lekarskie i wydanie zaÊwiadczenia sk∏ada si´ za poÊrednictwem lekarza, który wyda∏ zaÊwiadczenie. W przypadku badania powypadkowego wniosek o ponowne badanie i wydanie zaÊwiadczenia nale˝y skierowaç do Centrum Naukowego Medycyny Kolejowej za poÊrednictwem komisji lekarskiej, która wyda∏a zaÊwiadczenie.
Za∏àcznik nr 11
WZÓR
(piecz´ç komisji lekarskiej)
ZAÂWIADCZENIE LEKARSKIE
(wydane w trybie odwo∏awczym)
W wyniku ponownego badania lekarskiego oraz oceny psychologicznej przydatnoÊci zawodowej orzeka si´,
˝e
Pan/i .................................................................................................................................................................................
urodzony/a w ........................................................... dnia .......................... miesiàca ........................ roku ................
zamieszka∏y/a ..................................................................................................................................................................
(adres zamieszkania)
nr dowodu to˝samoÊci ...................................................................................................................................................
zatrudniony/a
w .......................................................................................................................................................................................
(nazwa i adres pracodawcy — zak∏adu pracy)
stanowisko ......................................................................................................................................................................
1) wobec braku przeciwwskazaƒ zdrowotnych jest zdolny/a do wykonywania pracy na wy˝ej wymienionym
stanowisku*
— data nast´pnego badania okresowego .................................................................................................................
2) wobec przeciwwskazaƒ zdrowotnych jest niezdolny/a do wykonywania pracy na wy˝ej wymienionym stanowisku* ......................................................................................................................................................................
3) wobec przeciwwskazaƒ zdrowotnych utraci∏/a zdolnoÊç do wykonywania dotychczasowej pracy z dniem*
......................................................................................................................................................................................
UWAGI LEKARZA
...........................................................................................................................................................................................
...........................................................................................................................................................................................
................................. dnia ...............................
* Niepotrzebne skreÊliç.
POUCZENIE: Od niniejszego zaÊwiadczenia odwo∏anie nie przys∏uguje.
piecz´ç i podpisy cz∏onków
komisji lekarskiej
Warszawa, dnia 29 wrzeÊnia 2004 r.
Nr 212
TREÂå
Poz.
ROZPORZÑDZENIA
2152 — Ministra Infrastruktury z dnia 16 sierpnia 2004 r. w sprawie wykazu stanowisk bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem ruchu kolejowego i warunków,
jakie powinny spe∏niaç osoby zatrudnione na tych stanowiskach oraz prowadzàcy pojazdy kolejowe
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14851
2153 — Ministra Kultury z dnia 25 sierpnia 2004 r. w sprawie organizacji i sposobu ochrony zabytków na wypadek konfliktu zbrojnego i sytuacji kryzysowych
. . . . . . . 14903
2154 — Ministra Obrony Narodowej z dnia 24 sierpnia 2004 r. w sprawie wojskowego dokumentu osobistego . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 14922
2152
ROZPORZÑDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY1)
z dnia 16 sierpnia 2004 r.
w sprawie wykazu stanowisk bezpoÊrednio zwiàzanych z prowadzeniem i bezpieczeƒstwem
ruchu kolejowego i warunków, jakie powinny spe∏niaç osoby zatrudnione na tych stanowiskach
oraz prowadzàcy pojazdy kolejowe
Na podstawie art. 22 ust. 2 ustawy z dnia 28 marca 2003 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. Nr 86,
poz. 789, z póên. zm.2)) zarzàdza si´, co nast´puje
Rozdzia∏ 1
Przepisy ogólne