Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 22 stycznia 2004 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać wilgotnościomierze do pomiaru wilgotności ziarna zbóż i nasion oleistych

§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla wymagania metrologiczne, którym powinny odpowiadaç wilgotnoÊciomierze pojemnoÊciowe, oporowe i spektralne stosowane do pomiaru wilgotnoÊci ziarna zbó˝ i nasion oleistych, zwane dalej „wilgotnoÊciomierzami”.

§ 2. U˝yte w rozporzàdzeniu okreÊlenia oznaczajà

1) wilgotnoÊciomierz — elektryczny lub elektroniczny

przyrzàd pomiarowy stosowany do pomiarów wilgotnoÊci ziarna zbó˝ pszenicy, ˝yta, pszen˝yta,

j´czmienia, owsa, kukurydzy i nasion oleistych,

nasion rzepaku;

2) próbka materia∏u — okreÊlonà iloÊç ziarna zbo˝a

lub nasion oleistych, pobranà do wykonania pomiaru ich wilgotnoÊci;

3) wilgotnoÊç — wyra˝any w procentach stosunek

masy mw zawartej w próbce materia∏u wody

„wolnej”, niezwiàzanej z nim chemicznie ani fizycznie, do jej masy wilgotnej (mw + ms), gdzie

ms oznacza mas´ próbki materia∏u po wysuszeniu;

4) b∏´dy graniczne dopuszczalne wilgotnoÊciomierza

— okreÊlone wartoÊci skrajne b∏´du;

5) klasa dok∏adnoÊci — klas´ wilgotnoÊciomierzy

spe∏niajàcych okreÊlone wymagania metrologiczne i których b∏´dy zawarte sà w wyznaczonych

granicach.

wego, danych wejÊciowych i informacji wprowadzonych przez u˝ytkownika;

3) uk∏ad regulacyjny, s∏u˝àcy do adiustacji.

§ 4. WilgotnoÊciomierz mo˝e byç dodatkowo wyposa˝ony w

1) uk∏ad do automatycznej kompensacji temperaturowej wskazaƒ albo czujnik temperatury lub termometr mierzàcy temperatur´ materia∏u w celu

skompensowania jej wp∏ywu na wynik pomiaru;

2) urzàdzenie drukujàce.

§ 5. 1. Konstrukcja i wykonanie wilgotnoÊciomierza powinny umo˝liwiaç na∏o˝enie cech zabezpieczajàcych przed niekontrolowanym dost´pem do jego

cz´Êci majàcych wp∏yw na wynik pomiaru.

2. Konstrukcja i wykonanie wilgotnoÊciomierza,

który mo˝e byç programowany na drodze sprz´˝enia

z nadrz´dnym urzàdzeniem programujàcym, powinny

dodatkowo umo˝liwiaç na∏o˝enie cechy zabezpieczajàcej przed dost´pem do funkcji programowania.

3. Nadrz´dnym urzàdzeniem programujàcym mo˝e byç inny wilgotnoÊciomierz albo wyspecjalizowane

urzàdzenie, które mo˝e samodzielnie wykonywaç pomiary lub tylko opracowywaç ich wyniki i wyznaczaç

charakterystyki metrologiczne wilgotnoÊciomierza

oraz przekazywaç je do drugiego wilgotnoÊciomierza

w celu modyfikacji jego oprogramowania.

§ 6. 1. Urzàdzenie pomiarowe powinno wskazywaç

§ 3. W sk∏ad wilgotnoÊciomierza wchodzà w szczególnoÊci

1) wynik pomiaru z rozdzielczoÊcià nie mniejszà ni˝

0,1 %;

1) przetwornik pomiarowy, którego sygna∏ wyjÊciowy zale˝y od wilgotnoÊci materia∏u w nim umieszczonego;

2) rodzaj badanego materia∏u;

2) urzàdzenie pomiarowe, które oblicza wilgotnoÊç

materia∏u i wskazuje wynik pomiaru na podstawie

sygna∏ów otrzymanych z przetwornika pomiaro———————

1) Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej kieruje

dzia∏em administracji rzàdowej — gospodarka, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów

z dnia 7 stycznia 2003 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu

dzia∏ania Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej

(Dz. U. Nr 1, poz. 5).

2) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U.

z 2001 r. Nr 154, poz. 1800, z 2002 r. Nr 155, poz. 1286

i Nr 166, poz. 1360 oraz z 2003 r. Nr 170, poz. 1652.

3) informacje o przekroczeniu zakresów pomiarowych, dopuszczalnych temperatur próbki materia∏u i przetwornika pomiarowego.

2. Urzàdzenie drukujàce powinno drukowaç informacje, o których mowa w ust. 1.

§ 7. WysokoÊç znaków wskazywanych przez wyÊwietlacz cyfrowy lub alfanumeryczny wilgotnoÊciomierza powinna wynosiç od 5 mm do 30 mm.

§ 8. Na wilgotnoÊciomierzu powinny byç zamieszczone w sposób trwa∏y i czytelny nast´pujàce oznaczenia

1) nazwa wilgotnoÊciomierza;

2) nazwa i adres lub znak producenta;

3) numer fabryczny;

4) rok produkcji;

5) nadany znak zatwierdzenia typu;

6) nazwa lub symbol wielkoÊci mierzonej.

Poz. 178

a) dla klasy dok∏adnoÊci I, z wyjàtkiem kukurydzy,

± 0,03 wartoÊci mierzonej,

b) dla klasy dok∏adnoÊci II, z wyjàtkiem kukurydzy,

oraz klasy dok∏adnoÊci I dla kukurydzy

± 0,04 wartoÊci mierzonej,

c) dla klasy dok∏adnoÊci II

± 0,05 wartoÊci mierzonej;

dla

kukurydzy

§ 9. Ustala si´ nast´pujàce warunki odniesienia dla

wilgotnoÊciomierzy

2) podczas zatwierdzenia typu i legalizacji w normalnych warunkach u˝ytkowania, przy wyrównanej

temperaturze przetwornika pomiarowego i materia∏u

1) temperatura powietrza wilgotnoÊciomierza i materia∏ów t = 23 ± 2 °C;

a) dla klasy dok∏adnoÊci I, z wyjàtkiem kukurydzy,

± (0,03 wartoÊci mierzonej + 0,2 %),

2) ciÊnienie atmosferyczne od 960 hPa do 1060 hPa;

b) dla klasy dok∏adnoÊci II, z wyjàtkiem kukurydzy,

oraz klasy dok∏adnoÊci I dla kukurydzy

± (0,04 wartoÊci mierzonej + 0,2 %),

3) wilgotnoÊç wzgl´dna powietrza nie wi´ksza ni˝

75 %.

§ 10. Rozró˝nia si´ dwie klasy dok∏adnoÊci wilgotnoÊciomierzy: I i II.

c) dla klasy dok∏adnoÊci II dla kukurydzy

± (0,05 wartoÊci mierzonej + 0,2 %);

§ 11. B∏´dy graniczne dopuszczalne wilgotnoÊciomierza dla wilgotnoÊci nie wi´kszej ni˝ 10 % wynoszà

3) podczas zatwierdzenia typu w normalnych warunkach u˝ytkowania, przy ró˝nych temperaturach

przetwornika pomiarowego i materia∏u, dopuszczalnych dla badanego typu

1) podczas zatwierdzenia typu i legalizacji w warunkach odniesienia

a) dla klasy dok∏adnoÊci I, z wyjàtkiem kukurydzy,

± (0,03 wartoÊci mierzonej + 0,4 %),

a) dla klasy dok∏adnoÊci I, z wyjàtkiem kukurydzy,

± 0,3 %,

b) dla klasy dok∏adnoÊci II, z wyjàtkiem kukurydzy,

oraz klasy dok∏adnoÊci I dla kukurydzy

± (0,04 wartoÊci mierzonej + 0,4 %),

b) dla klasy dok∏adnoÊci II, z wyjàtkiem kukurydzy,

oraz klasy dok∏adnoÊci I dla kukurydzy ± 0,4 %,

c) dla klasy dok∏adnoÊci II dla kukurydzy ± 0,5 %;

2) podczas zatwierdzenia typu i legalizacji w normalnych warunkach u˝ytkowania, przy wyrównanej

temperaturze przetwornika pomiarowego i materia∏u

a) dla klasy dok∏adnoÊci I, z wyjàtkiem kukurydzy,

± 0,5 %,

b) dla klasy dok∏adnoÊci II, z wyjàtkiem kukurydzy,

oraz klasy dok∏adnoÊci I dla kukurydzy ± 0,6 %,

c) dla klasy dok∏adnoÊci II dla kukurydzy ± 0,7 %;

3) podczas zatwierdzenia typu w normalnych warunkach u˝ytkowania, przy ró˝nych temperaturach

przetwornika pomiarowego i materia∏u, dopuszczalnych dla badanego typu

a) dla klasy dok∏adnoÊci I, z wyjàtkiem kukurydzy,

± 0,7 %,

b) dla klasy dok∏adnoÊci II, z wyjàtkiem kukurydzy,

oraz klasy dok∏adnoÊci I dla kukurydzy ± 0,8 %,

c) dla klasy dok∏adnoÊci II dla kukurydzy ± 0,9 %.

§ 12. B∏´dy graniczne dopuszczalne wilgotnoÊciomierza dla wilgotnoÊci wi´kszej ni˝ 10 % wynoszà

1) podczas zatwierdzenia typu i legalizacji w warunkach odniesienia

c) dla klasy dok∏adnoÊci II dla kukurydzy

± (0,05 wartoÊci mierzonej + 0,4 %).

§ 13. B∏´dy pomiaru, okreÊlone jako ró˝nica pomi´dzy wskazaniami wilgotnoÊciomierza i wartoÊciami odniesienia dla wilgotnoÊci ziarna zbó˝ i nasion

oleistych, otrzymanymi suszarkowo-wagowymi metodami oznaczania wilgotnoÊci, nie powinny przekraczaç b∏´dów granicznych dopuszczalnych wilgotnoÊciomierza, o których mowa w § 11 i 12.

§ 14. WartoÊci odniesienia dla wilgotnoÊci materia∏u okreÊla si´ przy wyznaczaniu b∏´dów pomiarów

wed∏ug Polskich Norm

1) PN-ISO 712:2002: Zbo˝a i przetwory zbo˝owe —

Oznaczanie wilgotnoÊci — Rutynowa metoda odwo∏awcza — dla ziarna zbó˝;

2) PN-ISO 6540:1994: Kukurydza. Oznaczanie wilgotnoÊci (rozdrobnionego i ca∏ego ziarna) — dla ziarna kukurydzy;

3) PN-62/R-66163 (eqv ISO 665-1977): Oznaczanie zawartoÊci wody w nasionach oleistych, makuchach

i Êrutach poekstrakcyjnych — dla rzepaku.

§ 15. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie

3 dni od dnia og∏oszenia.

Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej

J. Hausner

178

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY i POLITYKI SPO¸ECZNEJ1)

z dnia 22 stycznia 2004 r.

w sprawie wymagaƒ metrologicznych, którym powinny odpowiadaç wilgotnoÊciomierze

do pomiaru wilgotnoÊci ziarna zbó˝ i nasion oleistych

Na podstawie art. 9 pkt 3 ustawy z dnia 11 maja

2001 r. — Prawo o miarach (Dz. U. Nr 63, poz. 636,

z póên. zm.2)) zarzàdza si´, co nast´puje