Ustawa z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny

W ustawie z dnia 2 marca 2000 r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialności

za szkodę wyrządzoną przez produkt niebezpieczny

(Dz. U. Nr 22, poz. 271, z późn. zm. wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 6 dodaje się ust. 4 w brzmieniu

„

4.

Posłużenie się środkami porozumiewania się na odległość w celu złożenia propozycji

zawarcia umowy nie może odbywać się na koszt konsumenta.

”

;

2)

w art. 16 w ust. 1 uchyla się pkt 3-5 oraz pkt 7;

3)

po art. 16 dodaje się rozdział 2a w brzmieniu

„

Rozdział 2a

Szczególne przepisy o umowach zawieranych na odległość dotyczących usług finansowych

Art. 16a.

1.

Usługami finansowymi w rozumieniu ustawy są w szczególności

1)

czynności bankowe,

2)

umowy kredytu konsumenckiego,

3)

czynności ubezpieczeniowe,

4)

umowy uczestnictwa w: funduszu inwestycyjnym otwartym, specjalistycznym funduszu inwestycyjnym

otwartym, funduszu inwestycyjnym zamkniętym, specjalistycznym funduszu inwestycyjnym

zamkniętym i funduszu inwestycyjnym mieszanym.

2.

Przepisów ustawy nie stosuje się do usług polegających na gromadzeniu środków pieniężnych

i ich lokowaniu, z przeznaczeniem na wypłatę członkom otwartego funduszu emerytalnego

lub uczestnikom pracowniczego funduszu emerytalnego po osiągnięciu przez nich wieku

emerytalnego w rozumieniu ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych

(Dz. U. Nr 139, poz. 934, z późn. zm. i ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o pracowniczych programach emerytalnych

(Dz. U. z 2001 r. Nr 60, poz. 623 oraz z 2002 r. Nr 25, poz. 253 i Nr 141, poz. 1178).

Art. 16b.

1.

Konsument powinien być poinformowany, przy użyciu środka porozumiewania się na odległość,

najpóźniej w chwili złożenia mu propozycji zawarcia umowy, o

1)

imieniu i nazwisku (nazwie), adresie zamieszkania (siedziby) przedsiębiorcy, organie,

który zarejestrował działalność gospodarczą przedsiębiorcy, a także numerze, pod którym

przedsiębiorca został zarejestrowany, a w przypadku gdy działalność przedsiębiorcy

wymaga uzyskania zezwolenia, danych dotyczących instytucji udzielającej zezwolenia,

2)

imieniu i nazwisku (nazwie), adresie zamieszkania (siedziby) na obszarze Rzeczypospolitej

Polskiej przedstawiciela przedsiębiorcy, o ile taki występuje,

3)

imieniu i nazwisku (nazwie), adresie zamieszkania (siedziby) podmiotu innego niż przedsiębiorca

świadczący usługi finansowe na odległość, w tym operatora środków porozumiewania się

na odległość, oraz charakterze, w jakim podmiot ten występuje wobec konsumenta,

4)

istotnych właściwościach świadczenia i jego przedmiotu,

5)

cenie lub wynagrodzeniu obejmujących wszystkie ich składniki, w tym opłaty i podatki,

a w przypadku niemożności określenia dokładnej ceny, podstawie obliczenia ceny umożliwiającej

konsumentowi dokonanie jej weryfikacji,

6)

ryzyku związanym z usługą finansową, jeżeli wynika ono z jej szczególnych cech lub

charakteru czynności, które mają być wykonane, lub jeżeli cena bądź wynagrodzenie

zależą wyłącznie od ruchu cen na rynku finansowym,

7)

zasadach zapłaty ceny lub wynagrodzenia,

8)

kosztach oraz terminie i sposobie świadczenia usługi,

9)

prawie oraz sposobie odstąpienia od umowy, o którym mowa w art. 16c ust. 1 i ust.

2, albo wskazaniu, że prawo takie nie przysługuje, oraz wysokości ceny, którą konsument

jest obowiązany zapłacić w przypadku, o którym mowa w art. 16c ust. 5,

10)

dodatkowych kosztach ponoszonych przez konsumenta wynikających z korzystania ze środków

porozumiewania się na odległość, jeżeli mogą one wystąpić,

11)

terminie, w jakim oferta lub informacja o cenie albo wynagrodzeniu mają charakter

wiążący,

12)

minimalnym okresie, na jaki ma być zawarta umowa o świadczenia ciągłe lub okresowe,

13)

miejscu i sposobie składania reklamacji,

14)

możliwości pozasądowego rozstrzygania sporów wynikających z umowy,

15)

prawie wypowiedzenia umowy, o którym mowa w art. 8 ust. 3,

16)

istnieniu funduszu gwarancyjnego lub innych systemów gwarancyjnych, jeżeli takie istnieją,

17)

języku stosowanym w relacjach przedsiębiorcy z konsumentem.

18)

prawie właściwym państwa, które stanowi podstawę stosunków przedsiębiorcy z konsumentem

przed zawarciem umowy na odległość, oraz prawie właściwym do zawarcia i wykonania

umowy.

2.

W wypadku przekazywania konsumentowi informacji w formie głosowych komunikatów telefonicznych

nie stosuje się przepisów ust. 1 pkt 6-8 oraz pkt 10-18. Przedsiębiorca jest obowiązany

zamieścić w komunikacie informację o prawie konsumenta do żądania przedstawienia pozostałych

informacji, o których mowa w ust. 1, oraz o sposobie uzyskania tych informacji.

3.

Przed zawarciem umowy lub gdy umowa jest na życzenie konsumenta zawierana z zastosowaniem

środka porozumiewania się na odległość, który nie pozwala na doręczenie warunków umowy,

niezwłocznie po jej zawarciu, przedsiębiorca jest obowiązany do potwierdzenia konsumentowi

na piśmie lub za pomocą innego statycznego nośnika informacji dostępnego dla konsumenta,

w szczególności dyskietki, CD-ROM-u, DVD, informacji, o których mowa w ust. 1.

4.

W czasie trwania umowy konsument ma prawo żądać doręczenia jej warunków na piśmie.

Konsument ma także prawo żądać zmiany środka porozumiewania się na odległość, chyba

że stosowanie takiego środka nie jest przewidziane umową lub nie odpowiada on charakterowi

świadczonej usługi.

5.

Obowiązek określony w ust. 1 nie dotyczy jednorazowych świadczeń, które same są spełniane

przy użyciu środków porozumiewania się na odległość i za które rachunek wystawia osoba

fizyczna lub prawna, która w ramach swojego przedsiębiorstwa udostępnia co najmniej

jeden środek porozumiewania się na odległość, dostępny dla konsumenta i przedsiębiorcy

(operator środków porozumiewania się), z wyjątkiem jednak informacji, o których mowa

w ust. 1 pkt 1.

Art. 16c.

1.

Konsument, który zawarł na odległość umowę o usługi finansowe, może od niej odstąpić

bez podania przyczyn, składając stosowne oświadczenie na piśmie, w terminie czternastu

dni od dnia zawarcia umowy lub od dnia potwierdzenia informacji, o którym mowa w art.

16b ust. 3, jeżeli jest to termin późniejszy.

2.

W wypadku umów, o których mowa w art. 16a ust. 1 pkt 3, termin, w którym konsument

może odstąpić od umowy, wynosi trzydzieści dni od dnia poinformowania go o zawarciu

umowy.

3.

Nie jest dopuszczalne zastrzeżenie, że konsumentowi wolno odstąpić od umowy za zapłatą

oznaczonej sumy (odstępne).

4.

W wypadku odstąpienia od umowy, umowa jest uważana za niezawartą, a konsument jest

zwolniony z wszelkich zobowiązań. To, co strony świadczyły, ulega zwrotowi w stanie

niezmienionym, chyba że zmiana była konieczna w granicach zwykłego zarządu, w terminie

trzydziestu dni

1)

od dnia odstąpienia od umowy - w przypadku świadczeń konsumenta albo

2)

od dnia otrzymania oświadczenia o odstąpieniu od umowy - w przypadku świadczeń przedsiębiorcy.

Jeżeli konsument dokonał jakichkolwiek przedpłat, należą się od nich odsetki ustawowe

od daty dokonania przedpłaty.

5.

W wypadku rozpoczętego za zgodą konsumenta świadczenia usług przed upływem terminów,

o których mowa w ust. 1 lub ust. 2, przedsiębiorca może żądać zapłaty ceny za usługę

rzeczywiście wykonaną.

6.

Przedsiębiorca nie może żądać zapłaty, o której mowa w ust. 5, jeżeli rozpoczął świadczenie

usług bez zgody konsumenta, a także jeżeli nie wskazał, zgodnie z art. 16b ust. 1

pkt 9, wysokości ceny, którą konsument jest obowiązany zapłacić w wypadku, o którym

mowa w ust. 5.

7.

Prawo do odstąpienia od umowy nie przysługuje konsumentowi w wypadkach

1)

umów całkowicie wykonanych na żądanie konsumenta, przed upływem terminów, o których

mowa w ust. 1 i ust. 2,

2)

umów dotyczących instrumentów rynku pieniężnego, zbywalnych papierów wartościowych,

tytułów uczestnictwa w instytucjach zbiorowego inwestowania, sprzedaży papierów wartościowych

z zobowiązaniem do ich odkupu oraz terminowych operacji finansowych; przez terminowe

operacje finansowe rozumie się operacje, w których ustalono cenę, kurs, stopę procentową

lub indeks - a w szczególności nabywanie walut, papierów wartościowych, złota lub

innych metali szlachetnych, towarów lub praw, w tym umowy obliczone tylko na różnicę

cen, opcje i prawa pochodne - zawarte na umówioną datę lub umówiony termin, w obrocie

rynkowym,

3)

umów ubezpieczenia dotyczących podróży i bagażu lub innych podobnych, jeżeli zawarte

zostały na okres krótszy niż trzydzieści dni.

Art. 16d.

Jeżeli przedsiębiorca nie dopełni obowiązków określonych w art. 16b ust. 1-3, konsument

ma prawo odstąpić od umowy w każdym czasie bez konieczności ponoszenia kosztów należnych

przedsiębiorcy.

Art. 16e.

W sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do umów zawieranych na odległość

dotyczących usług finansowych stosuje się przepisy rozdziału 2.

”

;

4)

art. 17 otrzymuje brzmienie

„

Art. 17.

Nie można w drodze umowy wyłączyć lub ograniczyć praw konsumenta określonych w art.

1-16e, także w razie dokonania wyboru prawa obcego.

”

.

Do umów zawartych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy dotychczasowe.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.

1.

Usługami finansowymi w rozumieniu ustawy są w szczególności

1)

czynności bankowe,

2)

umowy kredytu konsumenckiego,

3)

czynności ubezpieczeniowe,

4)

umowy uczestnictwa w: funduszu inwestycyjnym otwartym, specjalistycznym funduszu inwestycyjnym

otwartym, funduszu inwestycyjnym zamkniętym, specjalistycznym funduszu inwestycyjnym

zamkniętym i funduszu inwestycyjnym mieszanym.

2.

Przepisów ustawy nie stosuje się do usług polegających na gromadzeniu środków pieniężnych

i ich lokowaniu, z przeznaczeniem na wypłatę członkom otwartego funduszu emerytalnego

lub uczestnikom pracowniczego funduszu emerytalnego po osiągnięciu przez nich wieku

emerytalnego w rozumieniu ustawy z dnia 28 sierpnia 1997 r. o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych

(Dz. U. Nr 139, poz. 934, z późn. zm. i ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o pracowniczych programach emerytalnych

(Dz. U. z 2001 r. Nr 60, poz. 623 oraz z 2002 r. Nr 25, poz. 253 i Nr 141, poz. 1178).

1.

Konsument powinien być poinformowany, przy użyciu środka porozumiewania się na odległość,

najpóźniej w chwili złożenia mu propozycji zawarcia umowy, o

1)

imieniu i nazwisku (nazwie), adresie zamieszkania (siedziby) przedsiębiorcy, organie,

który zarejestrował działalność gospodarczą przedsiębiorcy, a także numerze, pod którym

przedsiębiorca został zarejestrowany, a w przypadku gdy działalność przedsiębiorcy

wymaga uzyskania zezwolenia, danych dotyczących instytucji udzielającej zezwolenia,

2)

imieniu i nazwisku (nazwie), adresie zamieszkania (siedziby) na obszarze Rzeczypospolitej

Polskiej przedstawiciela przedsiębiorcy, o ile taki występuje,

3)

imieniu i nazwisku (nazwie), adresie zamieszkania (siedziby) podmiotu innego niż przedsiębiorca

świadczący usługi finansowe na odległość, w tym operatora środków porozumiewania się

na odległość, oraz charakterze, w jakim podmiot ten występuje wobec konsumenta,

4)

istotnych właściwościach świadczenia i jego przedmiotu,

5)

cenie lub wynagrodzeniu obejmujących wszystkie ich składniki, w tym opłaty i podatki,

a w przypadku niemożności określenia dokładnej ceny, podstawie obliczenia ceny umożliwiającej

konsumentowi dokonanie jej weryfikacji,

6)

ryzyku związanym z usługą finansową, jeżeli wynika ono z jej szczególnych cech lub

charakteru czynności, które mają być wykonane, lub jeżeli cena bądź wynagrodzenie

zależą wyłącznie od ruchu cen na rynku finansowym,

7)

zasadach zapłaty ceny lub wynagrodzenia,

8)

kosztach oraz terminie i sposobie świadczenia usługi,

9)

prawie oraz sposobie odstąpienia od umowy, o którym mowa w art. 16c ust. 1 i ust.

2, albo wskazaniu, że prawo takie nie przysługuje, oraz wysokości ceny, którą konsument

jest obowiązany zapłacić w przypadku, o którym mowa w art. 16c ust. 5,

10)

dodatkowych kosztach ponoszonych przez konsumenta wynikających z korzystania ze środków

porozumiewania się na odległość, jeżeli mogą one wystąpić,

11)

terminie, w jakim oferta lub informacja o cenie albo wynagrodzeniu mają charakter

wiążący,

12)

minimalnym okresie, na jaki ma być zawarta umowa o świadczenia ciągłe lub okresowe,

13)

miejscu i sposobie składania reklamacji,

14)

możliwości pozasądowego rozstrzygania sporów wynikających z umowy,

15)

prawie wypowiedzenia umowy, o którym mowa w art. 8 ust. 3,

16)

istnieniu funduszu gwarancyjnego lub innych systemów gwarancyjnych, jeżeli takie istnieją,

17)

języku stosowanym w relacjach przedsiębiorcy z konsumentem.

18)

prawie właściwym państwa, które stanowi podstawę stosunków przedsiębiorcy z konsumentem

przed zawarciem umowy na odległość, oraz prawie właściwym do zawarcia i wykonania

umowy.

2.

W wypadku przekazywania konsumentowi informacji w formie głosowych komunikatów telefonicznych

nie stosuje się przepisów ust. 1 pkt 6-8 oraz pkt 10-18. Przedsiębiorca jest obowiązany

zamieścić w komunikacie informację o prawie konsumenta do żądania przedstawienia pozostałych

informacji, o których mowa w ust. 1, oraz o sposobie uzyskania tych informacji.

3.

Przed zawarciem umowy lub gdy umowa jest na życzenie konsumenta zawierana z zastosowaniem

środka porozumiewania się na odległość, który nie pozwala na doręczenie warunków umowy,

niezwłocznie po jej zawarciu, przedsiębiorca jest obowiązany do potwierdzenia konsumentowi

na piśmie lub za pomocą innego statycznego nośnika informacji dostępnego dla konsumenta,

w szczególności dyskietki, CD-ROM-u, DVD, informacji, o których mowa w ust. 1.

4.

W czasie trwania umowy konsument ma prawo żądać doręczenia jej warunków na piśmie.

Konsument ma także prawo żądać zmiany środka porozumiewania się na odległość, chyba

że stosowanie takiego środka nie jest przewidziane umową lub nie odpowiada on charakterowi

świadczonej usługi.

5.

Obowiązek określony w ust. 1 nie dotyczy jednorazowych świadczeń, które same są spełniane

przy użyciu środków porozumiewania się na odległość i za które rachunek wystawia osoba

fizyczna lub prawna, która w ramach swojego przedsiębiorstwa udostępnia co najmniej

jeden środek porozumiewania się na odległość, dostępny dla konsumenta i przedsiębiorcy

(operator środków porozumiewania się), z wyjątkiem jednak informacji, o których mowa

w ust. 1 pkt 1.

1.

Konsument, który zawarł na odległość umowę o usługi finansowe, może od niej odstąpić

bez podania przyczyn, składając stosowne oświadczenie na piśmie, w terminie czternastu

dni od dnia zawarcia umowy lub od dnia potwierdzenia informacji, o którym mowa w art.

16b ust. 3, jeżeli jest to termin późniejszy.

2.

W wypadku umów, o których mowa w art. 16a ust. 1 pkt 3, termin, w którym konsument

może odstąpić od umowy, wynosi trzydzieści dni od dnia poinformowania go o zawarciu

umowy.

3.

Nie jest dopuszczalne zastrzeżenie, że konsumentowi wolno odstąpić od umowy za zapłatą

oznaczonej sumy (odstępne).

4.

W wypadku odstąpienia od umowy, umowa jest uważana za niezawartą, a konsument jest

zwolniony z wszelkich zobowiązań. To, co strony świadczyły, ulega zwrotowi w stanie

niezmienionym, chyba że zmiana była konieczna w granicach zwykłego zarządu, w terminie

trzydziestu dni

1)

od dnia odstąpienia od umowy - w przypadku świadczeń konsumenta albo

2)

od dnia otrzymania oświadczenia o odstąpieniu od umowy - w przypadku świadczeń przedsiębiorcy.

Jeżeli konsument dokonał jakichkolwiek przedpłat, należą się od nich odsetki ustawowe

od daty dokonania przedpłaty.

5.

W wypadku rozpoczętego za zgodą konsumenta świadczenia usług przed upływem terminów,

o których mowa w ust. 1 lub ust. 2, przedsiębiorca może żądać zapłaty ceny za usługę

rzeczywiście wykonaną.

6.

Przedsiębiorca nie może żądać zapłaty, o której mowa w ust. 5, jeżeli rozpoczął świadczenie

usług bez zgody konsumenta, a także jeżeli nie wskazał, zgodnie z art. 16b ust. 1

pkt 9, wysokości ceny, którą konsument jest obowiązany zapłacić w wypadku, o którym

mowa w ust. 5.

7.

Prawo do odstąpienia od umowy nie przysługuje konsumentowi w wypadkach

1)

umów całkowicie wykonanych na żądanie konsumenta, przed upływem terminów, o których

mowa w ust. 1 i ust. 2,

2)

umów dotyczących instrumentów rynku pieniężnego, zbywalnych papierów wartościowych,

tytułów uczestnictwa w instytucjach zbiorowego inwestowania, sprzedaży papierów wartościowych

z zobowiązaniem do ich odkupu oraz terminowych operacji finansowych; przez terminowe

operacje finansowe rozumie się operacje, w których ustalono cenę, kurs, stopę procentową

lub indeks - a w szczególności nabywanie walut, papierów wartościowych, złota lub

innych metali szlachetnych, towarów lub praw, w tym umowy obliczone tylko na różnicę

cen, opcje i prawa pochodne - zawarte na umówioną datę lub umówiony termin, w obrocie

rynkowym,

3)

umów ubezpieczenia dotyczących podróży i bagażu lub innych podobnych, jeżeli zawarte

zostały na okres krótszy niż trzydzieści dni.

Jeżeli przedsiębiorca nie dopełni obowiązków określonych w art. 16b ust. 1-3, konsument

ma prawo odstąpić od umowy w każdym czasie bez konieczności ponoszenia kosztów należnych

przedsiębiorcy.

W sprawach nieuregulowanych w niniejszym rozdziale do umów zawieranych na odległość

dotyczących usług finansowych stosuje się przepisy rozdziału 2.

Nie można w drodze umowy wyłączyć lub ograniczyć praw konsumenta określonych w art.

1-16e, także w razie dokonania wyboru prawa obcego.