Rozporządzenie Ministra Obrony Narodowej z dnia 30 maja 2003 r. w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego, jakim powinny odpowiadać zbiorniki ciśnieniowe statków powietrznych Sił Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

§ 1. 1. Rozporzàdzenie okreÊla warunki techniczne

dozoru technicznego w zakresie projektowania, materia∏ów i elementów, wytwarzania, eksploatacji oraz naprawy i modernizacji zbiorników ciÊnieniowych zainstalowanych i przeznaczonych do zainstalowania na

statkach powietrznych Si∏ Zbrojnych Rzeczypospolitej

Polskiej, o których mowa w § 2 pkt 1 lit. a rozporzàdzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 7 kwietnia

2003 r. w sprawie okreÊlenia urzàdzeƒ technicznych

podlegajàcych Wojskowemu Dozorowi Technicznemu

(Dz. U. Nr 67, poz. 627), zwanych dalej „zbiornikami”.

2. Warunki techniczne dotyczà zbiorników o iloczynie nadciÊnienia i pojemnoÊci wy˝szym od 50 barów × dm3 oraz nadciÊnieniu wy˝szym od 0,5 bara.

§ 2. Przepisów rozporzàdzenia nie stosuje si´ do

zbiorników przeznaczonych do

1) magazynowania i transportu materia∏ów ciek∏ych

zapalnych;

2) paliwa zasilajàcego silniki statków powietrznych;

3) si∏owników hydraulicznych i pneumatycznych,

amortyzatorów, hydroakumulatorów.

§ 3. U˝yte w rozporzàdzeniu okreÊlenia oznaczajà

1) „WDT” — Wojskowy Dozór Techniczny;

2) „najwy˝sze ciÊnienie robocze (bar)” — nadciÊnienie

przyj´te w dokumentacji technicznej zbiornika jako

maksymalne w warunkach eksploatacji zbiornika;

3) „ciÊnienie obliczeniowe (bar)” — nadciÊnienie

przyj´te w dokumentacji technicznej zbiornika do

obliczeƒ wytrzyma∏oÊciowych;

4) „ciÊnienie próbne (bar)” — nadciÊnienie, przy którym

jest przeprowadzana próba ciÊnieniowa zbiornika;

5) „ciÊnienie niszczàce (bar)” — najni˝sze nadciÊnienie podczas próby niszczàcej, przy którym nastàpi∏o p´kni´cie lub niedopuszczalne trwa∏e odkszta∏cenie Êcianek zbiornika;

6) „ciÊnienie dopuszczalne (bar)” — najwy˝sze nadciÊnienie, przy którym WDT zezwoli∏ na eksploatacj´

zbiornika;

7) „ciÊnienie nape∏nienia (bar)” — nadciÊnienie czynnika roboczego w zbiorniku dla temperatury 15°C;

8) „najwy˝sza temperatura robocza (°C)” — najwy˝szà temperatur´ Êcianki zbiornika ustalonà w dokumentacji technicznej dla warunków eksploatacji;

9) „najni˝sza temperatura robocza (°C)” — najni˝szà

temperatur´ Êcianki zbiornika ustalonà w dokumentacji technicznej dla warunków eksploatacji;

10) „temperatura dopuszczalna (°C)” — granicznà wartoÊç najwy˝szej lub najni˝szej temperatury roboczej, przy której WDT zezwala na eksploatacj´

zbiornika;

11) „dopuszczalny stopieƒ nape∏nienia (%)” — cz´Êç

pojemnoÊci zbiornika, która mo˝e byç nape∏niona

czynnikiem roboczym w postaci cieczy;

12) „masa pró˝nego zbiornika (kg)” — mas´ zbiornika

bez osprz´tu i elementów odejmowalnych;

13) „masa netto czynnika roboczego (kg)” — najwi´kszà dopuszczalnà mas´ czynnika ustalonà w dokumentacji technicznej, którà wolno wprowadziç do

zbiornika;

14) „masa brutto zbiornika (kg)” — mas´ zbiornika

∏àcznie z osprz´tem, elementami odejmowalnymi

i masà netto czynnika roboczego;

15) „czynnik roboczy” — p∏yn (ciecz lub gaz) zawarty

w przestrzeni wewn´trznej zbiornika;

16) „modernizacja zbiornika” — dokonanie zmian

w stosunku do stanu pierwotnego w parametrach

pracy lub konstrukcji zbiornika, wp∏ywajàcych na

bezpieczeƒstwo jego eksploatacji;

17) „pojemnoÊç” — ca∏kowità pojemnoÊç zbiornika lub

pojemnoÊç jego przestrzeni, ∏àcznie z króçcami

przy∏àcznymi, bez odliczania pojemnoÊci zaj´tej

podczas eksploatacji zbiornika lub jego przestrzeni

przez elementy stale po∏àczone ze Êciankami

w sposób rozbieralny.

Rozdzia∏ 2

Konstrukcja

§ 4. 1. Zbiornik powinien byç tak zaprojektowany,

aby by∏a zapewniona jego szczelnoÊç do wartoÊci ciÊnienia próbnego w zakresie zmian temperatury roboczej od najni˝szej do najwy˝szej.

2. Przedostawanie si´ czynnika roboczego do otoczenia podczas nape∏niania lub opró˝niania zbiornika

powinno byç ograniczone do bezpiecznego minimum.

3. Zbiornik powinien byç zbudowany z materia∏u

odpornego na dzia∏anie czynnika roboczego lub wy∏o˝ony odpowiednià wyk∏adzinà albo zabezpieczony pow∏okà ochronnà.

4. Zbiornik powinien byç tak zaprojektowany, aby

zapobiec gromadzeniu si´ potencjalnie niebezpiecznych ∏adunków elektrostatycznych lub je ograniczyç albo byç wyposa˝ony w uk∏ad do ich odprowadzania.

Poz. 976

§ 6. 1. Obliczenia wytrzyma∏oÊciowe zbiornika, z zastrze˝eniem § 7, powinny byç wykonywane wed∏ug

przepisów, norm lub specyfikacji technicznych uzgodnionych z WDT.

2. Wykonywanie obliczeƒ wytrzyma∏oÊciowych dla

po∏àczeƒ ko∏nierzowo-Êrubowych i króçców przy∏àcznych nie jest wymagane, je˝eli po∏àczenia zosta∏y wykonane zgodnie z wymaganiami okreÊlonymi w normach dopuszczonych do stosowania na terytorium

Rzeczypospolitej Polskiej, a w dokumentacji technicznej zbiornika zosta∏y okreÊlone materia∏y elementów

po∏àczenia, w tym uszczelek, oraz okreÊlona wartoÊç

momentu dokr´cania nakr´tek.

3. WartoÊç ciÊnienia niszczàcego zbiornik

1) wykonany ze stali o wytrzyma∏oÊci na rozciàganie

Rm ≤ 440 MPa powinna byç nie mniejsza ni˝

2 × pp ,

2) wykonany ze stali o wytrzyma∏oÊci na rozciàganie

zawartej w przedziale: 440 MPa < Rm ≤ 800 MPa powinna byç nie mniejsza ni˝ 1,8 × pp ,

3) wykonany ze stali stopowej, ulepszonej cieplnie,

o wytrzyma∏oÊci na rozciàganie Rm > 800 MPa powinna byç nie mniejsza ni˝ 1,6 × pp ,

4) wykonany z innego materia∏u powinna byç ustalona przez projektanta i uzgodniona z WDT,

gdzie pp oznacza ciÊnienie próbne.

§ 7. W przypadku skomplikowanego kszta∏tu zbiornika i braku mo˝liwoÊci wykonania obliczeƒ wytrzyma∏oÊciowych mo˝na przeprowadziç prób´ niszczàcà lub

prób´ niedopuszczalnego trwa∏ego odkszta∏cenia

zbiornika na podstawie specyfikacji technicznych

uzgodnionych z WDT.

Rozdzia∏ 3

5. Elementy zbiornika nie powinny zawieraç sk∏adników zdolnych do wytworzenia niebezpiecznej reakcji

z przechowywanym w nim czynnikiem lub do wyraênego ich os∏abienia, w szczególnoÊci przez przyspieszenie starzenia i wzrost kruchoÊci.

6. Sporzàdzajàc dokumentacj´ technicznà zbiornika, nale˝y okreÊliç

1) wartoÊç masy netto czynnika roboczego;

Materia∏y i wytwarzanie

§ 8. Do budowy Êcianek zbiorników mogà byç zastosowane

1) stale;

2) metale nie˝elazne;

3) tworzywa sztuczne wzmocnione w∏óknami.

2) wartoÊç ciÊnienia próbnego;

3) jego ˝ywotnoÊç.

§ 5. Konstrukcja zbiornika i jego elementów powinna zapewniaç

1) dost´p w jak najwi´kszym stopniu do Êcianek zbiornika po stronie wewn´trznej i zewn´trznej;

2) bezpieczne opró˝nianie i nape∏nianie oraz mo˝liwoÊç czyszczenia zbiornika;

3) prawid∏owe odpowietrzanie zbiornika.

§ 9. 1. Materia∏y stosowane do budowy zbiorników

powinny byç wykonane zgodnie z wymaganiami okreÊlonymi w normach dopuszczonych do stosowania na

terytorium Rzeczypospolitej Polskiej lub innych specyfikacjach technicznych uzgodnionych z WDT.

2. Materia∏y stosowane do budowy zbiorników,

o których mowa w § 8 pkt 1 i 2, powinny byç dostarczane przez wytwarzajàcego te materia∏y wraz z dokumentem zawierajàcym wyniki badaƒ laboratoryjnych i poÊwiadczajàcym przeprowadzenie ich kontroli odbiorczej.

3. Dane wytrzyma∏oÊciowe materia∏ów powinny

odpowiadaç wartoÊciom podanym w dokumencie,

o którym mowa w ust. 2, oraz byç sprawdzone podczas

wytwarzania tych materia∏ów.

4. Dane, o których mowa w ust. 3, powinny odpowiadaç wartoÊciom podanym w dokumentach z kontroli odbiorczej tych materia∏ów.

§ 10. Materia∏y stosowane do budowy zbiorników

spajanych powinny zapewniaç technologicznà podatnoÊç do tych po∏àczeƒ w okreÊlonych warunkach technologicznych i gwarantowaç uzyskanie ustalonych wymagaƒ eksploatacyjnych.

§ 11. Materia∏y i elementy z tworzyw sztucznych,

stosowane do budowy zbiorników, powinny byç dostarczane z deklaracjà zgodnoÊci wytwarzajàcego materia∏y i elementy.

§ 12. Materia∏y dodatkowe, stosowane do spajania

zbiorników i ich elementów, powinny byç odpowiednio dobrane i okreÊlone w instrukcjach technologicznych.

§ 13. 1. Do wytwarzania zbiorników mogà byç stosowane materia∏y inne ni˝ okreÊlone w § 8, je˝eli zostanà zakwalifikowane przez WDT.

2. W celu zakwalifikowania materia∏ów, o których

mowa w ust. 1, nale˝y przed∏o˝yç informacje zawierajàce

1) przeznaczenie materia∏u — rodzaj wykonywanych

z niego zbiorników lub ich elementów;

2) metod´ wytwarzania, zakres wymiarowy, stan dostawy oraz parametry przewidzianej obróbki cieplnej, przeróbki plastycznej i spajania;

3) normy lub specyfikacje techniczne wytwarzania

materia∏u, w których podany zosta∏ jego sk∏ad chemiczny i dopuszczalne odchy∏ki od tego sk∏adu;

4) wymagane w∏aÊciwoÊci, w tym wytrzyma∏oÊciowe,

oraz odpornoÊç na korozj´ lub starzenie;

5) normy, na podstawie których przeprowadza si´ badania w∏aÊciwoÊci materia∏ów;

6) nazw´ i sk∏ad materia∏ów wyjÊciowych;

Poz. 976

2) aparatur´ kontrolno-pomiarowà;

3) armatur´ zaporowà.

§ 16. Urzàdzeniami zabezpieczajàcymi przed nadmiernym wzrostem ciÊnienia sà zawory bezpieczeƒstwa, g∏owice bezpieczeƒstwa lub automatyka bezpieczeƒstwa. Urzàdzenia te instaluje si´ wtedy, gdy

w zbiorniku podczas eksploatacji mo˝e nastàpiç wzrost

ciÊnienia ponad najwy˝sze ciÊnienie robocze.

§ 17. Aparatura kontrolno-pomiarowa i jej elementy powinny byç dobrane odpowiednio do rodzaju czynnika roboczego, warunków przeprowadzania odczytu

i parametrów zbiornika. Aparatura ta powinna posiadaç wymagane dokumenty kontroli metrologicznej.

§ 18. Rodzaj armatury zaporowej powinien byç

okreÊlony w dokumentacji technicznej zbiornika.

Rozdzia∏ 5

Znakowanie

§ 19. 1. Na zbiorniku powinny byç trwale naniesione oznaczenia w sposób podany w dokumentacji technicznej.

2. Oznaczenia, o których mowa w ust. 1, powinny

zawieraç w szczególnoÊci

1) nazw´ lub znak wytwórcy;

2) numer fabryczny;

3) pojemnoÊç (dm3);

4) ciÊnienie nape∏nienia (bar);

5) ciÊnienie próbne (bar);

6) mas´ pró˝nego zbiornika (kg);

7) nazw´ czynnika roboczego lub jego wzór chemiczny;

8) znak kontroli jakoÊci wytwórcy i ˝ywotnoÊç zbiornika (miesiàc i dwie ostatnie cyfry roku, przewidziane przez projektanta jako mo˝liwoÊç eksploatacji

zbiornika);

9) cech´ inspektora WDT i dat´ badania (miesiàc

i dwie ostatnie cyfry roku).

7) rodzaj wystawianego przez wytwórc´ dokumentu

kontroli materia∏u.

3. Dla zbiornika nape∏nianego wagowo oznaczenia,

o których mowa w ust. 1, powinny zawieraç dodatkowo

§ 14. Zak∏ad montujàcy zbiorniki i osprz´t na statku

powietrznym powinien mieç odpowiednie uprawnienie wydane przez WDT.

1) mas´ netto czynnika roboczego (kg);

2) mas´ brutto zbiornika (kg).

Rozdzia∏ 4

Rozdzia∏ 6

Osprz´t

Dokumentacja techniczna

§ 15. Zbiorniki, w zale˝noÊci od konstrukcji i warunków eksploatacji, mogà byç wyposa˝ane w

§ 20. W fazie projektowania zbiornika powinna byç

opracowana jego dokumentacja techniczna konstrukcyjna i eksploatacyjna, które projektujàcy, wytwarzajàcy lub osoba dzia∏ajàca w jego imieniu przedk∏ada

w 2 egzemplarzach do WDT w celu jej uzgodnienia.

1) urzàdzenia zabezpieczajàce przed nadmiernym

wzrostem ciÊnienia;

§ 21. 1. Dokumentacja konstrukcyjna, o której mowa w § 20, powinna zawieraç w szczególnoÊci

6) instrukcj´ bezpiecznego nape∏niania i opró˝niania

zbiorników;

1) rysunek zestawieniowy;

7) zasady przechowywania i transportu zbiorników

i osprz´tu;

2) obliczenia wytrzyma∏oÊciowe podstawowych elementów zbiornika;

3) parametry robocze, obliczeniowe i próbne;

4) dane dotyczàce êróde∏ zasilania oraz schemat zasilania.

2. Na rysunku zestawieniowym, o którym mowa

w ust. 1 pkt 1, nale˝y podaç

1) wymiary konieczne do sprawdzenia obliczeƒ wytrzyma∏oÊciowych;

2) nazw´ i podstawowe w∏aÊciwoÊci czynnika roboczego;

3) parametry robocze i obliczeniowe;

4) gatunki materia∏ów, z jakich sà wykonane elementy zbiornika, wraz z przywo∏aniem odpowiednich

specyfikacji technicznych;

5) rodzaj oraz dane dotyczàce zabezpieczenia antykorozyjnego powierzchni wewn´trznej i zewn´trznej,

warunki wykonywania badaƒ i kontroli oraz przewidywany okres eksploatacji zbiornika;

6) wspó∏czynniki wytrzyma∏oÊciowe z∏àczy spajanych

i zakres badaƒ nieniszczàcych tych z∏àczy;

8) technologi´

i osprz´tu.

monta˝u

i

demonta˝u

zbiornika

§ 23. 1. Wytwarzajàcy zbiorniki lub elementy, na

podstawie uzgodnionej dokumentacji konstrukcyjnej,

wystawia „PoÊwiadczenie wykonania i zbadania zbiornika lub elementu” stwierdzajàce, ˝e zbiornik lub element zosta∏ wykonany i zbadany zgodnie z rozporzàdzeniem i dokumentacjà technicznà.

2. „PoÊwiadczenie wykonania i zbadania zbiornika

lub elementu” powinno byç wystawione wed∏ug wzoru ustalonego przez WDT w ramach uprawnienia do

wytwarzania.

§ 24. 1. Zak∏ad montujàcy zbiorniki na statku powietrznym wystawia dla eksploatujàcego „Zbiorcze

poÊwiadczenie monta˝u i zbadania zbiorników

z osprz´tem” z danego statku powietrznego oraz przekazuje dokumentacj´ eksploatacyjnà. Dokumenty te

powinny byç do∏àczone do dokumentacji pok∏adowej

statku powietrznego cz. I — „P∏atowiec i silnik”.

2. W „Zbiorczym poÊwiadczeniu monta˝u i zbadania zbiorników z osprz´tem” powinny zostaç zawarte

1) typy zamontowanych zbiorników;

7) wymiary i rozmieszczenie lub zasady rozmieszczania z∏àczy spajanych;

2) numery fabryczne;

8) wymagania w zakresie obróbki cieplnej i przeróbki

plastycznej;

4) daty dopuszczenia zbiorników do eksploatacji,

zgodnie z obowiàzujàcym resursem dla danego

statku powietrznego.

9) specjalne wymagania dotyczàce wytwarzania i badaƒ;

3) daty przeprowadzonych badaƒ;

Rozdzia∏ 7

10) oznaczenia zbiornika i sposób ich naniesienia.

Zakresy i terminy badaƒ technicznych

3. Elementy zbiornika, których nie przedstawiono

dostatecznie wyraênie na rysunku zestawieniowym,

o którym mowa w ust. 1 pkt 1, powinny byç uj´te na

odr´bnych rysunkach.

§ 22. Dokumentacja eksploatacyjna, o której mowa

w § 20, powinna zawieraç w szczególnoÊci

1) opis techniczny zbiornika i jego osprz´tu wraz

z umiejscowieniem;

2) dopuszczalne parametry pracy;

3) kryteria oceny niebezpiecznego uszkodzenia zbiornika;

4) wykaz elementów osprz´tu zbiornika, których wymiana wymaga przeprowadzenia badaƒ doraênych;

5) zasady sprawdzania szczelnoÊci osprz´tu podczas

i po nape∏nieniu zbiornika;

§ 25. 1. Badanie typu jest obowiàzkowe dla urzàdzeƒ, o których mowa w § 15 pkt 1. Wytwarzajàcy mo˝e zg∏aszaç do tego badania równie˝ inny osprz´t lub

zbiorniki.

2. W badaniach typu mo˝e uczestniczyç jako obserwator przedstawiciel zlecajàcego badanie.

§ 26. 1. Wytwarzajàcy przygotowuje zbiornik lub

osprz´t i zg∏asza je do badania typu do WDT.

2. Do zg∏oszenia powinno byç za∏àczone oÊwiadczenie wytwarzajàcego o w∏aÊciwym przygotowaniu

do badaƒ przekazywanego egzemplarza zbiornika lub

osprz´tu.

3. Program badaƒ typu, uwzgl´dniajàcy wymagania okreÊlone w rozporzàdzeniu oraz obejmujàcy

sprawdzenie podanych w uzgodnionej dokumentacji

technicznej parametrów urzàdzenia, ustala WDT.

4. Badanie typu powinno byç przeprowadzone na

odpowiednim stanowisku, ustalonym z WDT, u wytwarzajàcego lub w specjalistycznej jednostce badawczej.

§ 30. 1. Próba ciÊnieniowa zbiornika powinna byç

wykonana jako próba hydrauliczna lub, za zgodà WDT,

jako próba gazowa.

5. WDT w badaniu typu mo˝e wykorzystaç lub

uznaç wyniki badaƒ i opinii wykonanych przez laboratorium wytwarzajàcego lub inne jednostki dozoru technicznego.

2. Temperatura czynnika próbnego nie powinna

byç ni˝sza ni˝ 10°C i wy˝sza ni˝ 40°C, je˝eli w dokumentacji technicznej zbiornika nie ustalono inaczej.

§ 27. 1. Badaniem typu mo˝e byç obj´ty typoszereg

zbiorników; w takim przypadku poddaje si´ badaniom

wybrane przez WDT egzemplarze z tego typoszeregu.

2. Zbiorniki mogà byç zakwalifikowane do tego samego typoszeregu, je˝eli

1) sà wytwarzane w oparciu o te same specyfikacje

techniczne;

2) posiadajà te same kszta∏ty geometryczne; ró˝ne

mo˝e byç jedynie u∏o˝enie króçców;

3) sà zbudowane z tych samych materia∏ów;

3. CiÊnienie nale˝y podnosiç jednostajnie do wysokoÊci ciÊnienia próbnego i utrzymaç je przez 1 minut´.

4. Ogl´dziny zbiornika przeprowadza si´ przy ciÊnieniu równym najwy˝szemu ciÊnieniu roboczemu.

5. Wynik próby ciÊnieniowej uznaje si´ za pozytywny, je˝eli w czasie próby nie stwierdzono p´kni´ç, niedopuszczalnych odkszta∏ceƒ trwa∏ych i przenikania cieczy lub gazu.

6. W ramach próby ciÊnieniowej nale˝y dodatkowo

sprawdziç pojemnoÊç zbiornika, przez pomiar masy

lub obj´toÊci wody wype∏niajàcej zbiornik.

4) w przypadku ró˝nej ich d∏ugoÊci ró˝nià si´ tylko

wymiarami otworów inspekcyjnych, ich iloÊcià

i rozmieszczeniem.

1) zbiorniki spawane;

§ 28. 1. Wytwarzajàcy powinien przygotowaç i zg∏osiç zbiornik do badania sprawdzajàcego.

2) zbiorniki bezszwowe do gazów palnych, trujàcych

lub chemicznie nietrwa∏ych.

2. Badanie sprawdzajàce polega na wykonaniu

2. Dodatkowà prób´ gazowà nale˝y przeprowadzaç

pod warstwà wody przy u˝yciu spr´˝onego powietrza

lub azotu, jako czynnika próbnego.

1) badania budowy;

2) próby ciÊnieniowej;

3) dodatkowej próby gazowej;

4) badania specjalnego, ustalonego w dokumentacji

technicznej zbiornika.

§ 29. 1. Badanie budowy polega na sprawdzeniu

1) zgodnoÊci wykonania zbiornika z wymaganiami

okreÊlonymi w rozporzàdzeniu i dokumentacji

technicznej;

2) stanu Êcianek zbiornika i jakoÊci z∏àczy;

3) oznaczeƒ;

4) osprz´tu;

5) masy pró˝nego zbiornika;

6) prawid∏owoÊci ustalenia masy netto czynnika roboczego;

7) prawid∏owoÊci ustalenia masy brutto;

8) innych cech, zale˝nie od konstrukcji zbiornika i stosowanego materia∏u.

2. Masa pró˝nego zbiornika powinna byç ustalona

przez zwa˝enie z dok∏adnoÊcià do trzech cyfr znaczàcych.

3. Elementy zbiornika, których badanie budowy

wykonano u wytwarzajàcego, mogà nie byç poddawane powtórnemu badaniu podczas badania budowy ca∏ego zbiornika.

§ 31. 1. Dodatkowej próbie gazowej podlegajà

3. WartoÊç ciÊnienia dodatkowej próby gazowej powinna byç równa najwy˝szemu ciÊnieniu roboczemu.

4. Zbiorniki poddane próbie gazowej zast´pujàcej

prób´ hydraulicznà nie podlegajà dodatkowej próbie

gazowej.

§ 32. 1. W ramach badaƒ sprawdzajàcych poddaje

si´ próbie niszczàcej wybrany wyrywkowo, co najmniej jeden zbiornik na 100 wyprodukowanych lub jeden z partii zbiorników mniejszej ni˝ 100.

2. Próba niszczàca polega na poddaniu zbiornika

próbie hydraulicznej na ciÊnienie niszczàce.

3. Wynik próby uznaje si´ za negatywny, je˝eli ciÊnienie, przy którym nastàpi∏o p´kni´cie lub trwa∏e niedopuszczalne odkszta∏cenie Êcianek zbiornika, jest

mniejsze od wartoÊci okreÊlonych w § 6 ust. 3.

4. W razie negatywnego wyniku próby niszczàcej

nale˝y jà powtórzyç na dwóch innych wyrywkowo wybranych zbiornikach.

5. W przypadku negatywnego wyniku nawet jednej

z powtórnych prób nale˝y wstrzymaç przeprowadzanie

badaƒ sprawdzajàcych i zawiesiç uprawnienie do wytwarzania zbiorników do czasu ustalenia i usuni´cia

przyczyn wadliwej produkcji.

§ 33. 1. Seryjnie wytwarzane zbiorniki, które by∏y

poddane badaniu typu, mogà byç zg∏aszane przez wytwarzajàcego partiami do badaƒ sprawdzajàcych.

2. Badanie sprawdzajàce partii zbiorników obejmuje 10% zg∏oszonych w partii zbiorników, jednak nie

mniej ni˝ 2 zbiorniki.

2) sprawdzenia masy pró˝nego zbiornika;

3. Po stwierdzeniu prawid∏owej i powtarzalnej jakoÊci wytwarzanych zbiorników, na wniosek wytwarzajàcego, WDT mo˝e ograniczyç badania sprawdzajàce

partii do 5% iloÊci zbiorników, jednak nie mniej ni˝ do

2 zbiorników.

4) rewizji zewn´trznej w zakresie okreÊlonym w § 35

ust. 2.

4. Wynik badania sprawdzajàcego partii zbiorników uznaje si´ za pozytywny, je˝eli wyniki badania

wszystkich zbadanych zbiorników sà pozytywne.

5. Zbiorniki z partii, której badania sprawdzajàce

da∏y wynik negatywny, mogà byç ponownie zg∏oszone

do badaƒ sprawdzajàcych po usuni´ciu usterek i dokonaniu kontroli wszystkich zbiorników zg∏oszonych

w danej partii. Powtórne badanie sprawdzajàce powinno byç przeprowadzone jako badanie jednostkowe.

§ 34. 1. Pozytywny wynik badania sprawdzajàcego

zbiornik stanowi podstaw´ do jego ocechowania przez

inspektora WDT przeprowadzajàcego badania.

2. Dokumentacja badaƒ sprawdzajàcych zbiorników jest przechowywana u wytwarzajàcego.

3) próby ciÊnieniowej w zakresie okreÊlonym w § 30

ust. 1—5;

2. Ubytek masy pró˝nego zbiornika nie mo˝e przekroczyç 2%.

3. W technicznie uzasadnionych przypadkach WDT

mo˝e poleciç uzupe∏nienie rewizji wewn´trznej lub zastàpiç ogl´dziny wewn´trzne innym badaniem, które

pozwoli oceniç stan techniczny zbiornika.

4. Pozytywny wynik badania okresowego stanowi

podstaw´ do ocechowania zbiorników przez inspektora WDT i dopuszczenia ich do dalszej eksploatacji.

§ 38. 1. Terminy badaƒ okresowych okreÊla WDT,

bioràc pod uwag´ nast´pujàce kryteria

1) okresy mi´dzynaprawcze ustalone w obowiàzujàcym biuletynie resursowym dla danego typu statku powietrznego;

2) z∏o˝onoÊç konstrukcji i przeznaczenie;

§ 35. 1. Przed wydaniem zbiorczej decyzji zezwalajàcej na eksploatacj´ zbiorników na danym statku powietrznym, w zak∏adzie montujàcym, WDT wykonuje

nast´pujàce czynnoÊci

3) warunki eksploatacji;

1) sprawdza kompletnoÊç i prawid∏owoÊç dokumentów, o których mowa w § 24;

6) okres u˝ytkowania i wynikajàcy z tego stopieƒ zu˝ycia.

2) identyfikuje zbiorniki, sprawdza ich stan i oznakowanie;

3) sprawdza zgodnoÊç osprz´tu z przed∏o˝onymi dokumentami;

4) przeprowadza badania odbiorcze.

2. Badania odbiorcze obejmujà

1) sprawdzenie, czy zbiorniki sà zainstalowane zgodnie z dokumentacjà eksploatacyjnà;

2) sprawdzenie dzia∏ania osprz´tu;

3) dodatkowe badania, zgodnie z wymaganiami

szczegó∏owymi okreÊlonymi w dokumentacji eksploatacyjnej.

3. Dokumentacja badaƒ odbiorczych zbiorników

jest przechowywana przez zak∏ad montujàcy zbiorniki

na statku powietrznym.

§ 36. Zbiorczà decyzj´ dopuszczajàcà zbiorniki z danego statku powietrznego do eksploatacji nale˝y do∏àczyç do dokumentacji pok∏adowej statku powietrznego

cz. I — „P∏atowiec i silnik”.

§ 37. 1. Badania okresowe zbiorników wykonuje si´

w zakresie

1) rewizji wewn´trznej, polegajàcej na wizualnej ocenie stanu Êcianek, ich po∏àczeƒ, wzmocnieƒ oraz

wyposa˝enia;

4) stan techniczny;

5) parametry pracy;

2. Badania okresowe powinny byç przeprowadzane nie rzadziej ni˝ co 12 lat.

§ 39. 1. WDT przeprowadza nast´pujàce rodzaje badaƒ doraênych

1) eksploatacyjne — w przypadku stwierdzenia niew∏aÊciwego stanu zbiornika oraz zakoƒczenia naprawy lub modernizacji zbiornika lub statku powietrznego, na którym by∏ zamontowany;

2) po niebezpiecznym uszkodzeniu zbiornika lub nieszcz´Êliwym wypadku zwiàzanym z eksploatacjà

zbiornika;

3) kontrolne.

2. Zakres badaƒ doraênych ustala WDT.

3. Badania doraêne eksploatacyjne wykonuje si´ na

wniosek eksploatujàcego lub zak∏adu przeprowadzajàcego remont statku powietrznego w przypadku

1) naprawy lub modernizacji zbiornika oraz wymiany

jego elementów;

2) wymiany lub naprawy urzàdzeƒ zabezpieczajàcych

przed wzrostem ciÊnienia;

3) wymiany urzàdzeƒ zasilajàcych na urzàdzenia o innych parametrach lub innej charakterystyce;

4) nieszczelnoÊci zbiornika;

5) przekroczenia dopuszczalnych parametrów pracy

zbiornika;

6) remontu statku powietrznego;

Poz. 976 i 977

§ 43. 1. Badania okresowe i doraêne eksploatacyjne zbiorników powinny byç przeprowadzane u zarejestrowanego w WDT przedsi´biorcy, który powinien

7) wystàpienia innych okolicznoÊci.

1) mieç pomieszczenie odpowiadajàce przepisom

bezpieczeƒstwa i higieny pracy;

4. Zakres badaƒ doraênych eksploatacyjnych wykonywanych w ramach remontu statku powietrznego

obejmuje czynnoÊci okreÊlone w § 37.

2) mieç urzàdzenia niezb´dne do wykonywania prac;

5. Badania doraêne kontrolne przeprowadza si´

u eksploatujàcego w ramach nadzoru i kontroli przestrzegania przepisów o dozorze technicznym.

4) zatrudniaç przeszkolonych pracowników.

3) mieç opracowanà instrukcj´ technologicznà dla poszczególnych prac;

2. Sposób przygotowania zbiorników do badaƒ powinien byç uzgodniony z WDT.

Rozdzia∏ 8

Eksploatacja

§ 40. W celu zapewnienia bezpiecznej eksploatacji

zbiorników eksploatujàcy powinien zorganizowaç lub

powierzyç wykonywanie czynnoÊci eksploatacyjnych

kwalifikowanym osobom, s∏u˝bom lub przedsi´biorcom.

§ 41. 1. Nape∏nianie zbiornika innym czynnikiem roboczym ni˝ ten, do którego zosta∏ przeznaczony, jest

niedozwolone.

2. Na wniosek eksploatujàcego WDT mo˝e dopuÊciç mo˝liwoÊç zmiany czynnika roboczego i oznaczeƒ

zbiornika.

§ 42. Nape∏niaç zbiorniki mo˝e przedsi´biorca, który zosta∏ zarejestrowany w WDT na podstawie dokumentów stwierdzajàcych, ˝e posiada

1) niezb´dne wyposa˝enie;

2) dokumentacj´ eksploatacyjnà dla nape∏nianych

(opró˝nianych) zbiorników;

3. Przedsi´biorca przygotowujàcy do badaƒ zbiorniki powinien dostarczyç druki poÊwiadczeƒ z badaƒ

wed∏ug wzoru ustalonego przez WDT.

Rozdzia∏ 9

Przepisy przejÊciowe i koƒcowe

§ 44. Zbiorniki importowane, przeznaczone do zainstalowania na statkach powietrznych Si∏ Zbrojnych

Rzeczypospolitej Polskiej eksploatowanych przed

dniem wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia, mogà byç dopuszczone do eksploatacji przez WDT po

1) sporzàdzeniu dokumentacji, której zakres ustali

WDT;

2) wykonaniu czynnoÊci okreÊlonych w § 28 ust. 2,

§ 34 i § 35.

§ 45. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie

14 dni od dnia og∏oszenia.

3) kwalifikowanà obs∏ug´.

Minister Obrony Narodowej: w z. J. Zemke

977

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ROLNICTWA I ROZWOJU WSI1)

z dnia 13 maja 2003 r.

w sprawie listy sk∏adów celnych, w których mogà byç sk∏adowane produkty podlegajàce kontroli weterynaryjnej niespe∏niajàce wymagaƒ okreÊlonych w prawie Unii Europejskiej

Na podstawie art. 11 ust. 10 pkt 3 ustawy z dnia

24 kwietnia 1997 r. o zwalczaniu chorób zakaênych

zwierzàt, badaniu zwierzàt rzeênych i mi´sa oraz o Inspekcji Weterynaryjnej (Dz. U. z 1999 r. Nr 66, poz. 752,

z póên. zm.2)) zarzàdza si´, co nast´puje

§ 1. Ustala si´ list´ sk∏adów celnych, w których mogà byç sk∏adowane produkty podlegajàce kontroli we———————

terynaryjnej niespe∏niajàce wymagaƒ okreÊlonych

w prawie Unii Europejskiej, która jest okreÊlona w za∏àczniku do rozporzàdzenia.

§ 2. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie

14 dni od dnia og∏oszenia.

Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi: A. Taƒski

1) Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi kieruje dzia∏em administracji rzàdowej — rolnictwo, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozpo-

rzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 29 marca 2002 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Rolnictwa

i Rozwoju Wsi (Dz. U. Nr 32, poz. 305).

2) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 2001 r. Nr 29, poz. 320, Nr 123, poz. 1350

i Nr 129, poz. 1438, z 2002 r. Nr 112, poz. 976 oraz z 2003 r. Nr 52, poz. 450.

karpackiego i w województwie lubelskim obszar

powiatów: bi∏gorajskiego, hrubieszowskiego, janowskiego, tomaszowskiego, zamojskiego i miasta ZamoÊç.

3. Wojskowy Dozór Techniczny — Delegatura w Olsztynie obejmuje obszar województw: kujawsko-pomorskiego, warmiƒsko-mazurskiego i podlaskiego.

Poz. 975 i 976

4. Wojskowy Dozór Techniczny — Delegatura w Warszawie obejmuje obszar województw: ∏ódzkiego,

mazowieckiego i lubelskiego bez powiatów bi∏gorajskiego, hrubieszowskiego, janowskiego, tomaszowskiego, zamojskiego i miasta ZamoÊç.

5. Wojskowy Dozór Techniczny — Delegatura we Wroc∏awiu obejmuje obszar województw: dolnoÊlàskiego, lubuskiego i wielkopolskiego.

976

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA OBRONY NARODOWEJ

z dnia 30 maja 2003 r.

w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego, jakim powinny odpowiadaç zbiorniki ciÊnieniowe

statków powietrznych Si∏ Zbrojnych Rzeczypospolitej Polskiej

Na podstawie art. 54 ust. 2 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym (Dz. U. Nr 122,

poz. 1321 oraz z 2002 r. Nr 74, poz. 676) zarzàdza si´, co

nast´puje

Rozdzia∏ 1

Przepisy ogólne