Rozporządzenie Ministra Zdrowia z dnia 6 marca 2003 r. w sprawie rodzajów badań lekarskich i laboratoryjnych, którym podlegają kobiety w ciąży i noworodki oraz osoby narażone na zakażenie przez kontakt z osobami zakażonymi, chorymi lub materiałem zakaźnym

§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla

1) rodzaje badaƒ lekarskich i laboratoryjnych majàce

na celu wykrywanie zaka˝eƒ i chorób zakaênych,

w kierunku

a) zaka˝enia HIV lub kr´tkiem bladym, którym podlegajà kobiety w cià˝y, które by∏y nara˝one na

zaka˝enie HIV, oraz noworodki urodzone przez

matki zaka˝one HIV lub kr´tkiem bladym,

b) zaka˝enia b∏onicà, cholerà, czerwonkà, durem

brzusznym, durami rzekomymi A, B i C, nagminnym pora˝eniem dzieci´cym, którym podlegajà

osoby, które by∏y nara˝one na zaka˝enie poprzez kontakt z osobami zaka˝onymi, chorymi

lub materia∏em zakaênym;

2) tryb i terminy przeprowadzania badaƒ, o których

mowa w pkt 1;

3) sposób dokumentowania badaƒ, o których mowa

w pkt 1, i ich wyników;

4) post´powanie kliniczno-epidemiologiczne z osobami zaka˝onymi.

§ 2. 1. Badanie w kierunku zaka˝enia HIV u kobiet

w cià˝y przeprowadza si´ w surowicy krwi metodà immunoenzymatycznà (EIA).

2. W przypadku dwukrotnego uzyskania wyników

dodatnich w dwóch ró˝nych próbkach krwi pobranych

od osoby, o której mowa w ust. 1, wykonuje si´ test potwierdzenia okreÊlajàcy bia∏ka HIV, przeciwko którym

skierowane sà przeciwcia∏a stwierdzone metodà immunoenzymatycznà (EIA).

3. Lekarz sprawujàcy opiek´ nad kobietà w cià˝y

jest obowiàzany poinformowaç jà o dost´pnoÊci badania w kierunku zaka˝enia HIV, roli tego badania w profilaktyce zaka˝enia u noworodka oraz przeprowadziç

przed wykonaniem badania, o którym mowa w ust. 1,

odpowiednie poradnictwo.

———————

1) Minister Zdrowia kieruje dzia∏em administracji rzàdowej —

zdrowie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporzàdzenia Prezesa

Rady Ministrów z dnia 28 czerwca 2002 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Zdrowia (Dz. U.

Nr 93, poz. 833).

4. Osobie badanej nale˝y zapewniç poradnictwo po

otrzymaniu wyniku badania.

§ 3. W przypadku wykrycia zaka˝enia HIV u kobiety

w cià˝y nale˝y zastosowaç procedury medyczne w zakresie okreÊlonym przez lekarza, zgodnie z wymogami

wspó∏czesnej wiedzy medycznej.

§ 4. 1. Badania w kierunku zaka˝enia HIV u noworodków urodzonych przez matki zaka˝one HIV polegajà na

1) oznaczeniu materia∏u genetycznego wirusa;

2) hodowli wirusa;

3) oznaczeniu antygenu p24 w nadsàczu z hodowli.

2. Krew do badaƒ, o których mowa w ust. 1, pobiera si´ w ciàgu pierwszych 2 dni ˝ycia dziecka, a nast´pnie dwukrotnie po ukoƒczeniu przez dziecko pierwszego miesiàca ˝ycia, ostatni raz po ukoƒczeniu 6 tygodnia

˝ycia.

3. Do badaƒ, o których mowa w ust. 1, nie mo˝e s∏u˝yç krew p´powinowa.

4. W przypadku dwukrotnego uzyskania wyników

ujemnych we wszystkich trzech próbach, o których

mowa w ust. 2, wyklucza si´ zaka˝enie HIV.

§ 5. Noworodek urodzony przez matk´ zaka˝onà

HIV powinien zostaç poddany leczeniu profilaktycznemu oraz procedurom, o których mowa w § 3, od chwili urodzenia do 6 tygodnia ˝ycia.

§ 6. 1. Badania w kierunku ki∏y u kobiet w cià˝y

przeprowadza si´ dwukrotnie — po stwierdzeniu cià˝y

i w 8 miesiàcu cià˝y.

2. Badania, o których mowa w ust. 1, u noworodków urodzonych przez matki zaka˝one kr´tkiem bladym przeprowadza si´ czterokrotnie — po urodzeniu

oraz w 2, 6 i 12 miesiàcu ˝ycia.

3. W przypadkach okreÊlonych w ust. 1 i 2 wykonuje si´ badanie serologiczne VDRL/RPR potwierdzone

badaniem FTA lub TPHA oraz badanie wydzieliny ze

zmian skórnych na obecnoÊç kr´tka bladego, jak równie˝ wykonuje si´ odczyny wykrywajàce immunoglobuliny typu M (IgM).

§ 7. 1. Badanie laboratoryjne w kierunku cholery

u osób

1) powracajàcych z terenów endemicznego szerzenia

si´ cholery, u których do 7 dni od dnia powrotu wystàpi biegunka,

6. W przypadku osób, o których mowa w ust. 1, drugà próbk´ ka∏u pobiera si´ w odst´pie co najmniej

24 godzin od pobrania pierwszej próbki.

2) zdrowych, które mia∏y kontakt z osobami chorymi

na choler´,

7. Próbki ka∏u, o których mowa w ust. 5 i 6, dostarcza si´, z zachowaniem ∏aƒcucha ch∏odzenia, do Narodowego Laboratorium Poliomyelitis, mieszczàcego si´

w Zak∏adzie Wirusologii Paƒstwowego Zak∏adu Higieny w Warszawie.

polega na hodowli przecinkowca z ka∏u oraz okreÊleniu jego serotypu.

2. W celu przeprowadzania badania, o którym mowa w ust. 1, pobiera si´ trzy próbki ka∏u, je˝eli to mo˝liwe w ciàgu 3 kolejnych dni.

3. W przypadku osób, o których mowa w ust. 1

pkt 1, pierwszà próbk´ ka∏u nale˝y pobraç w jednym

z pierwszych 4 dni po wystàpieniu biegunki, przed rozpocz´ciem antybiotykoterapii.

4. W przypadku osób, o których mowa w ust. 1

pkt 2, próbki ka∏u pobiera si´ od 14 dnia po zakoƒczeniu antybiotykoterapii.

§ 9. Je˝eli stan zaszczepienia osób, o których mowa

w § 8 ust. 1 i 2, jest niepe∏ny lub nieznany, osoby te

poddaje si´ szczepieniu ˝ywà szczepionkà doustnà

przeciwko nagminnemu pora˝eniu dzieci´cemu.

§10. Osoby, o których mowa w § 8 ust. 1 i 2, podlegajà nadzorowi lekarskiemu przez okres co najmniej

21 dni od dnia przeprowadzenia badania w kierunku

nagminnego pora˝enia dzieci´cego.

§ 11. W przypadku izolacji dzikiego wirusa poliomyelitis informacj´ o tym przekazuje si´ niezw∏ocznie

5. W przypadku trzykrotnego uzyskania wyników

ujemnych wyklucza si´ zaka˝enie cholerà.

1) Dyrektorowi Paƒstwowego Zak∏adu Higieny w Warszawie;

§ 8. 1. Badanie w kierunku nagminnego pora˝enia

dzieci´cego (poliomyelitis) u osób, które przebywa∏y

w bliskim kontakcie z osobami

2) G∏ównemu Inspektorowi Sanitarnemu;

1) chorymi,

2) od których wyizolowano dziki szczep wirusa poliomyelitis,

polega na dwukrotnym wirusologicznym badaniu

ka∏u.

2. Badanie w kierunku nagminnego pora˝enia dzieci´cego u

1) pracowników laboratoriów majàcych kontakt

z materia∏em zakaênym, w którym wykryto dzikiego wirusa poliomyelitis,

2) osób, które przebywa∏y w kontakcie z osobami,

o których mowa w ust. 1 pkt 1,

polega na co najmniej jednokrotnym wirusologicznym badaniu ka∏u.

3. Badanie w kierunku nagminnego pora˝enia dzieci´cego u osób, o których mowa w ust. 2 pkt 2, przeprowadza si´, je˝eli lekarz przeprowadzajàcy badanie

stwierdzi, ˝e zachodzi taka koniecznoÊç.

4. W trakcie badaƒ, o których mowa w ust. 1 i 2, wykonuje si´ izolacj´ wirusa poliomyelitis, z okreÊleniem

typu wirusa, oraz stwierdza si´, czy pochodzi on ze

szczepu szczepionkowego.

5. Próbki ka∏u od osób, o których mowa w ust. 1 i 2,

pobiera si´ niezw∏ocznie, nie póêniej jednak ni˝ w ciàgu 24 godzin od stwierdzenia zaistnienia wskazania do

wykonania badania w kierunku nagminnego pora˝enia

dzieci´cego.

3) Przewodniczàcemu Komisji Certyfikacji Eradykacji

Poliomyelitis w Warszawie.

§ 12. 1. Osoba, od której wyizolowano dziki szczep

wirusa poliomyelitis, podlega hospitalizacji w oddziale

obserwacyjno-zakaênym w warunkach boksu melcerowskiego przez okres co najmniej 21 dni.

2. W miejscu zamieszkania osoby, o której mowa

w ust. 1, oraz w innych miejscach, w których osoba ta

przebywa∏a przez d∏u˝szy czas, przeprowadza si´ dezynfekcj´.

§ 13. 1. Badanie w kierunku b∏onicy u osób, które

przebywa∏y w bliskim kontakcie z osobami chorymi na

b∏onic´, niezale˝nie od jej postaci klinicznej, wykonuje

si´ w materiale z wymazu z gard∏a, pobranym przed

rozpocz´ciem chemioprofilaktyki.

2. W trakcie badania, o którym mowa w ust. 1, wykonuje si´ hodowl´ maczugowca oraz oznacza typ fagowy (zdolnoÊç produkcji toksyny).

§ 14. 1. Osobom, o których mowa w § 13 ust. 1, podaje si´ dawk´ przypominajàcà szczepienia przeciw

b∏onicy, zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 14 ust. 9 ustawy z dnia 6 wrzeÊnia 2001 r.

o chorobach zakaênych i zaka˝eniach, zwanej dalej

„ustawà”, oraz rozpoczyna si´ odpowiednià profilaktyk´ antybiotykami.

2. Osoby, o których mowa w § 13 ust. 1, pozostajà

pod obserwacjà, z wyjàtkiem osób z kontaktu z chorymi na postaç skórnà b∏onicy, wywo∏anà maczugowcem nieprodukujàcym toksyn.

3. W przypadku wystàpienia pierwszych objawów

klinicznych u osób, o których mowa w § 13 ust. 1, osobom tym podaje si´ antytoksyn´.

§ 15. 1. U ozdrowieƒców po b∏onicy nosa, gard∏a

i ucha przeprowadza si´ trzykrotne badanie w kierunku

b∏onicy w materiale z wymazu odpowiednio z nosa,

gard∏a i ucha, je˝eli to mo˝liwe w ciàgu 3 kolejnych dni

po up∏ywie 14 dni od dnia zakoƒczenia chemioterapii.

2. W trakcie badania, o którym mowa w ust. 1, wykonuje si´ hodowl´ maczugowca oraz oznacza typ fagowy (zdolnoÊç produkcji toksyny).

§ 16. 1. W ramach badania w kierunku duru brzusznego lub durów rzekomych A, B i C u osób, o których

mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy, wykonuje si´ badanie bakteriologiczne ka∏u w kierunku odpowiednich pa∏eczek Salmonella, z uwzgl´dnieniem typowania bakteriofagowego.

2. Âwiadczeniodawca przeprowadzajàcy badanie,

o którym mowa w ust. 1, okreÊla na podstawie dochodzenia epidemiologicznego noÊnik czynnika chorobotwórczego stanowiàcy materia∏ zakaêny, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy.

3. Próbki ka∏u do badania bakteriologicznego,

o którym mowa w ust. 1, dostarcza si´ do laboratorium

przeprowadzajàcego badanie, o którym mowa w ust. 1,

w ciàgu 24 godzin od pobrania, w p∏ynie konserwujàcym, wymaganym przez to laboratorium.

4. Do przeprowadzenia badania, o którym mowa

w ust. 1, pobiera si´ trzy próbki ka∏u, je˝eli to mo˝liwe

w ciàgu 3 kolejnych dni.

5. W przypadku trzykrotnego uzyskania wyników

ujemnych z badania, o którym mowa w ust. 1, wyklucza si´ zaka˝enie durem brzusznym lub durami rzekomymi A, B i C.

6. W przypadku uzyskania nawet jednego wyniku

dodatniego u osoby bez objawów klinicznych Êwiadczeniodawca powiadamia o tym fakcie paƒstwowego

powiatowego inspektora sanitarnego.

Poz. 550

4. Szpital, o którym mowa w ust. 3, jest obowiàzany powiadomiç paƒstwowego powiatowego inspektora sanitarnego w∏aÊciwego ze wzgl´du na miejsce

zamieszkania osoby, o której mowa w ust. 3, o terminie wypisania jej ze szpitala oraz o terminach i wynikach badaƒ bakteriologicznych, o których mowa

w ust. 1.

5. Po wypisaniu ze szpitala ozdrowieƒcy po durze

brzusznym i durach rzekomych A, B i C podlegajà dalszej 3-miesi´cznej obserwacji.

6. W trakcie obserwacji, o której mowa w ust. 5,

Êwiadczeniodawca jest obowiàzany pi´ciokrotnie przeprowadziç badania bakteriologiczne ka∏u, a u osób wydalajàcych pa∏eczki z moczem — tak˝e moczu.

7. W przypadku, o którym mowa w ust. 6, pierwszà

próbk´ pobiera si´ po up∏ywie jednego miesiàca od

dnia powiadomienia, o którym mowa w ust. 4, drugà

— po up∏ywie 2 miesi´cy od tego dnia, natomiast 3 pozosta∏e próbki — w ostatnim tygodniu obserwacji, je˝eli to mo˝liwe — w 3 kolejno po sobie nast´pujàcych

dniach.

8. Je˝eli w okresie obserwacji, o której mowa

w ust. 5, w trakcie badaƒ bakteriologicznych ka∏u lub

moczu zostanie uzyskany przynajmniej jeden wynik

dodatni, Êwiadczeniodawca przeprowadzajàcy badania, o których mowa w ust. 6, powiadamia o tym fakcie paƒstwowego powiatowego inspektora sanitarnego.

§ 18. 1. W ramach badania w kierunku czerwonki

bakteryjnej wykonywanego u osób, o których mowa

w art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy, wykonuje si´ jednorazowe

badanie ka∏u.

2. Âwiadczeniodawca przeprowadzajàcy badanie,

o którym mowa w ust. 1, okreÊla na podstawie dochodzenia epidemiologicznego noÊnik czynnika chorobotwórczego stanowiàcy materia∏ zakaêny, o którym mowa w art. 6 ust. 1 pkt 2 ustawy.

3. Próbki ka∏u do badania, o którym mowa w ust. 1,

pobiera si´ po up∏ywie 7 dni od zakoƒczenia chemioterapii.

§ 17. 1. Przed wypisaniem ze szpitala osob´, u której podejrzewa si´ lub rozpoznano dur brzuszny lub dur

rzekomy A, B lub C, poddaje si´ trzykrotnemu badaniu

bakteriologicznemu na nosicielstwo pa∏eczek duru

brzusznego i durów rzekomych A, B lub C.

4. W przypadku uzyskania dodatniego wyniku badania ka∏u u osób wymienionych w ust. 1, Êwiadczeniodawca przeprowadzajàcy badania powiadamia

o tym fakcie paƒstwowego powiatowego inspektora

sanitarnego.

2. Próbki ka∏u i moczu do badania, o którym mowa

w ust. 1, pobiera si´ trzykrotnie po up∏ywie 7 dni od zakoƒczenia chemioterapii, je˝eli to mo˝liwe w ciàgu

3 kolejnych dni.

§ 19. Badania, o których mowa w § 1 pkt 1, sà dokumentowane przez Êwiadczeniodawc´ prowadzàcego badania w dokumentacji medycznej pacjenta.

3. Je˝eli stan zdrowia osoby, o której mowa

w ust. 1, na to pozwala, mo˝e ona zostaç wypisana ze

szpitala przed ustaleniem wyniku badania, jednak nie

wczeÊniej ni˝ po up∏ywie 14 dni od dnia ustàpienia goràczki.

§ 20. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie

14 dni od dnia og∏oszenia.

Minister Zdrowia: M. Balicki

550

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA ZDROWIA1)

z dnia 6 marca 2003 r.

w sprawie rodzajów badaƒ lekarskich i laboratoryjnych, którym podlegajà kobiety w cià˝y i noworodki oraz

osoby nara˝one na zaka˝enie przez kontakt z osobami zaka˝onymi, chorymi lub materia∏em zakaênym

Na podstawie art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 6 wrzeÊnia

2001 r. o chorobach zakaênych i zaka˝eniach (Dz. U.

Nr 126, poz. 1384 oraz z 2003 r. Nr 45, poz. 391) zarzàdza si´, co nast´puje