Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezbędnego wyposażenia

§ 1. 1. Przepisów rozporzàdzenia nie stosuje si´ do

1) pojazdu specjalnego lub u˝ywanego do celów specjalnych Si∏ Zbrojnych, z wyjàtkiem oznakowania

okreÊlonego dla pojazdu uprzywilejowanego;

2) pojazdu specjalnego lub u˝ywanego do celów specjalnych Policji, Biura Ochrony Rzàdu, Agencji Bezpieczeƒstwa Wewn´trznego, Agencji Wywiadu,

Stra˝y Granicznej, S∏u˝by Wi´ziennej i stra˝y po˝arnej, z wyjàtkiem oznakowania okreÊlonego dla

pojazdu uprzywilejowanego;

2) „Regulaminach EKG ONZ” — rozumie si´ przez to

Regulaminy Europejskiej Komisji Gospodarczej

Organizacji Narodów Zjednoczonych stanowiàce

za∏àczniki do Porozumienia dotyczàcego przyj´cia

jednolitych wymagaƒ technicznych dla pojazdów

ko∏owych, wyposa˝enia i cz´Êci, które mogà byç

stosowane w tych pojazdach, oraz wzajemnego

uznawania homologacji udzielonych na podstawie

tych wymagaƒ, sporzàdzonego w Genewie dnia

20 marca 1958 r. (Dz. U. z 2001 r. Nr 104, poz. 1135

i 1136).

DZIA¸ II

Wymiary, masy i naciski osi pojazdu

§ 2. 1. D∏ugoÊç pojazdu, nie mo˝e przekraczaç

3) pojazdu zabytkowego;

1) pojedynczego pojazdu, z wy∏àczeniem

naczepy i autobusu, o którym mowa

w pkt 2 i 5

— 12,00 m;

4) tramwaju i trolejbusu, dla których warunki techniczne okreÊlajà odr´bne przepisy.

2) autobusu o co najmniej dwóch osiach

kierowanych

— 15,00 m;

2. Pojazd zarejestrowany za granicà, a znajdujàcy

si´ na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, powinien

odpowiadaç warunkom technicznym okreÊlonym

w Konwencji o ruchu drogowym, sporzàdzonej

w Wiedniu dnia 8 listopada 1968 r. (Dz. U. z 1988 r.

Nr 5, poz. 40 i 41).

3) pojazdu cz∏onowego

— 16,50 m;

4) zespo∏u z∏o˝onego z pojazdu silnikowego i przyczepy

— 18,75 m;

5) autobusu przegubowego

— 18,00 m;

3. Ilekroç w rozporzàdzeniu jest mowa o

1) „dacie pierwszej rejestracji pojazdu”, rozumie si´

przez to

a) dla pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy za

granicà — dzieƒ pierwszej rejestracji za granicà,

b) dla pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy

przez organy Si∏ Zbrojnych, Policji, Agencji Bezpieczeƒstwa Wewn´trznego, Agencji Wywiadu

i Stra˝y Granicznej — dzieƒ pierwszej rejestracji

podany przez te organy;

———————

1) Minister Infrastruktury kieruje dzia∏em administracji rzàdo-

wej — transport, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 4 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 29 marca 2002 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Infrastruktury (Dz. U. Nr 32, poz. 302 oraz z 2003 r. Nr 19, poz. 165).

2) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z

1997 r. Nr 123, poz. 779 i Nr 160, poz. 1086, z 1998 r. Nr 106,

poz. 668 i Nr 133, poz. 872, z 1999 r. Nr 106, poz. 1216,

z 2000 r. Nr 12, poz. 136, Nr 43, poz. 483 i Nr 53, poz. 649,

z 2001 r. Nr 27, poz. 298, Nr 106, poz. 1149, Nr 110,

poz. 1189, Nr 111, poz. 1194, Nr 123, poz. 1353, Nr 125,

poz. 1371, Nr 129, poz. 1444 i Nr 130, poz. 1452, z 2002 r.

Nr 25, poz. 253, Nr 74, poz. 676, Nr 89, poz. 804, Nr 113,

poz. 984, Nr 183, poz. 1524, Nr 199, poz. 1671, Nr 216,

poz. 1825 i 1826 i Nr 238, poz. 2021 oraz z 2003 r. Nr 7,

poz. 79.

6) zespo∏u z∏o˝onego z trzech pojazdów,

w którym pojazdem ciàgnàcym jest

pojazd wolnobie˝ny lub ciàgnik rolniczy

— 22,00 m;

7) motocykla, motoroweru lub roweru

oraz zespo∏u z∏o˝onego z motocykla,

motoroweru lub roweru i przyczepy

— 4,00 m.

2. SzerokoÊç pojazdu, z zastrze˝eniem ust. 3 i 14,

§ 45 ust. 3 pkt 1, § 54 ust. 3, nie mo˝e przekraczaç

2,55 m; szerokoÊç ta nie obejmuje lusterek na przegubowych wysi´gnikach, Êwiate∏ umieszczonych na bokach pojazdu oraz elementów elastycznych wykonanych z gumy lub tworzyw sztucznych.

3. SzerokoÊç pojazdu ci´˝arowego z nadwoziem rodzaju furgon mo˝e wynosiç do 2,60 m, je˝eli jego Êciany sà zaopatrzone w izolacj´ termicznà.

4. WysokoÊç pojazdu, z zastrze˝eniem ust. 16, nie

mo˝e przekraczaç 4,00 m.

5. Odleg∏oÊç mi´dzy osià sworznia siod∏owego

urzàdzenia sprz´gajàcego a tylnym obrysem naczepy

nie mo˝e przekraczaç 12,00 m.

6. Odleg∏oÊç mi´dzy osià sworznia siod∏owego

urzàdzenia sprz´gajàcego a dowolnym punktem

przedniej cz´Êci naczepy nie mo˝e przekraczaç 2,04 m.

7. Przepis ust. 6 stosuje si´ do naczepy zarejestrowanej po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1993 r.

b) o liczbie osi wi´kszej ni˝ cztery, z zastrze˝eniem pkt 3

— 40 t;

8. Pojazd samochodowy i zespó∏ pojazdów powinien mieç mo˝liwoÊç poruszania si´ wewnàtrz pierÊcienia o promieniu zewn´trznym 12,50 m i promieniu

wewn´trznym 5,30 m.

3) pojazdu cz∏onowego sk∏adajàcego si´

z trójosiowego pojazdu silnikowego

i trójosiowej naczepy, przewo˝àcego

40-stopowy kontener ISO w transporcie

kombinowanym

— 44 t.

9. Przepis ust. 8 stosuje si´ do pojazdów zarejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1993 r.

10. Odleg∏oÊç mierzona równolegle do pod∏u˝nej

osi zespo∏u pojazdów, mi´dzy najdalej wysuni´tym do

przodu punktem cz´Êci nadwozia pojazdu samochodowego zawierajàcej przestrzeƒ ∏adunkowà a tylnym obrysem przyczepy, nie mo˝e byç wi´ksza ni˝ 16,40 m,

przy zachowaniu odleg∏oÊci mi´dzy tylnym obrysem

samochodu a przednim obrysem nadwozia przyczepy

wynoszàcej co najmniej 0,35 m.

11. Przepis ust. 10 stosuje si´ do pojazdów zarejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1998 r.

12. Odleg∏oÊç mi´dzy tylnà osià pojazdu samochodowego a przednià osià przyczepy w zespole pojazdów

nie mo˝e byç mniejsza ni˝ 3,00 m.

13. Przepis ust. 12 stosuje si´ do pojazdów zarejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1998 r.

14. SzerokoÊç motocykla i motoroweru wieloÊladowego nie mo˝e przekraczaç 2,00 m, a jednoÊladowego

motoroweru — 1,00 m.

15. Przepis ust. 14 stosuje si´ do pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1998 r.

16. WysokoÊç motocykla i motoroweru nie mo˝e

przekraczaç 2,50 m.

17. Przepis ust. 16 stosuje si´ do pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1998 r.

18. Wymiary, o których mowa w ust.1 pkt 1, 2 i 3

oraz w ust. 5, nie obejmujà baga˝nika mocowanego do

tylnej Êciany autobusu oraz platformy samoza∏adowczej mocowanej z ty∏u pojazdu samochodowego i przyczepy, przy czym nie mogà one powodowaç przekroczenia tych wymiarów o wi´cej ni˝ 0,30 m.

2. Udzia∏ masy na oÊ (osie) nap´dowà (nap´dowe)

pojazdu lub zespo∏u pojazdów nie mo˝e byç mniejszy

ni˝ 25%, a w odniesieniu do samochodu osobowego

udzia∏ masy na oÊ przednià nie mo˝e byç mniejszy ni˝

30%.

3. Przepis ust. 2 stosuje si´ do pojazdów zarejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 marca 1998 r.

4. W przypadku pojazdu uczestniczàcego w ruchu

drogowym podstawà sprawdzenia wymagaƒ, o których mowa w ust. 1 i 2, sà wartoÊci rzeczywiste wymienionych mas.

§ 4. 1. Za oÊ pojedynczà uwa˝a si´ oÊ oddalonà od

osi sàsiedniej o wi´cej ni˝ 2 m lub dwie sàsiednie osie

oddalone od siebie o mniej ni˝ 1 m, za oÊ wielokrotnà

zaÊ — zespó∏ z∏o˝ony z dwóch lub wi´cej osi, zwanych

„osiami sk∏adowymi”, w którym odleg∏oÊç mi´dzy sàsiednimi osiami sk∏adowymi jest nie mniejsza ni˝

1 m i nie wi´ksza ni˝ 2 m.

2. Przepisu ust. 1 nie stosuje si´ do motorowerów,

motocykli, samochodów osobowych i ciàgników rolniczych.

§ 5. 1. Nacisk osi pojedynczej, z zastrze˝eniem

ust. 4, nie mo˝e przekraczaç 80 kN (8 t).

2. Nacisk osi wielokrotnej nie mo˝e przekraczaç sumy dopuszczalnych nacisków osi sk∏adowych.

3. Nacisk osi sk∏adowej, z zastrze˝eniem ust. 4, nie

mo˝e przekraczaç przy odleg∏oÊci od sàsiedniej bli˝szej

osi sk∏adowej

1) do 1,20 m

— 57,5 kN (6 t);

2) powy˝ej 1,20 m do 1,30 m

— 65,0 kN (6,5 t);

3) powy˝ej 1,30 m

— 72,5 kN (7,5 t).

1) pojazdu pojedynczego, z wy∏àczeniem naczepy,

przyczepy z osià centralnà i ciàgnika siod∏owego

a) dwuosiowego, z zastrze˝eniem lit. b

— 16 t,

b) dwuosiowego autobusu o zawieszeniu

kó∏ pneumatycznym lub równowa˝nym, o ile równowa˝noÊç ta zosta∏a

wykazana przez producenta pojazdu

— 18 t,

c) trzyosiowego

— 24 t,

d) o liczbie osi wi´kszej ni˝ trzy

— 32 t,

e) autobusu przegubowego

— 28 t;

4. Pojazd, którego nacisk osi pojedynczej przekracza wartoÊci okreÊlone w ust. 1, lecz nie przekracza

100 kN (10 t), a dla osi nap´dowej pojazdu, o którym

mowa w § 3 ust. 1 pkt 1 lit. b, oraz autobusu przegubowego o zawieszeniu kó∏ pneumatycznym, przy zastosowaniu kó∏ bliêniaczych — 115 kN (11,5 t), a tak˝e pojazd, którego nacisk osi sk∏adowej przekracza wartoÊci

okreÊlone w ust. 3, mo˝e uczestniczyç w ruchu na drogach, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 41 ust. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r.

o drogach publicznych (Dz. U. z 2001 r. Nr 71, poz. 838,

Nr 86, poz. 958 i Nr 125, poz. 1371 oraz z 2002 r. Nr 25,

poz. 253, Nr 41, poz. 365, Nr 62, poz. 554, Nr 74,

poz. 676, Nr 89, poz. 804, Nr 113, poz. 984, Nr 214,

poz. 1816 i Nr 216, poz. 1826).

2) pojazdu cz∏onowego lub zespo∏u z∏o˝onego z pojazdu silnikowego i przyczepy

a) o liczbie osi nie wi´kszej ni˝ cztery

— 32 t,

5. Nacisk osi sk∏adowej pojazdu, o którym mowa

w ust. 4, nie mo˝e przekraczaç przy odleg∏oÊci od sàsiedniej bli˝szej osi sk∏adowej

§ 3. 1. Dopuszczalna masa ca∏kowita pojazdu nie

mo˝e przekraczaç

1) do 1,10 m

— 57,5 kN (6 t);

2) powy˝ej 1,10 m do 1,20 m

— 65,0 kN (6,5 t);

3) powy˝ej 1,20 m do 1,30 m

— 72,5 kN (7,5 t);

4) powy˝ej 1,30 m, z zastrze˝eniem

pkt 5

— 80,0 kN (8 t);

5) powy˝ej 1,30 m, przy osi podwójnej, dla osi nap´dowej — 100,0 kN (10 t), pod warunkiem ˝e ∏àczny

nacisk nie przekracza 160,0 kN (16 t).

Poz. 262

6) warunki okreÊlone w pkt 1—5 stosuje si´ do pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu

31 grudnia 1998 r.

5. Dla pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy

w okresie od dnia 1 stycznia 1966 r. do dnia 31 grudnia

1994 r. dopuszcza si´, aby zderzak lub urzàdzenia

ochronne, zabezpieczajàce przed wjechaniem pod niego innego pojazdu, odpowiada∏y nast´pujàcym warunkom

6. W przypadku pojazdu uczestniczàcego w ruchu

drogowym podstawà sprawdzenia wymagaƒ, o których mowa w ust. 1—5, sà wartoÊci rzeczywiste wymienionych nacisków.

1) odleg∏oÊç dolnej kraw´dzi od powierzchni jezdni

nie mo˝e przekraczaç 700 mm;

DZIA¸ III

3) szerokoÊç nie mo˝e byç mniejsza od szerokoÊci pojazdu o wi´cej ni˝ 100 mm z ka˝dej strony pojazdu;

je˝eli sk∏ada si´ z wi´cej ni˝ jednego elementu, dopuszcza si´ mi´dzy elementami przerw´ w kierunku poziomym o d∏ugoÊci nieprzekraczajàcej

600 mm;

Warunki techniczne pojazdu samochodowego i przyczepy przeznaczonej do ∏àczenia

z tym pojazdem

Rozdzia∏ 1

Warunki ogólne

§ 6. Ilekroç w niniejszym dziale jest mowa o „pojeêdzie”, rozumie si´ przez to pojazd samochodowy

i przyczep´.

§ 7. 1. Zderzaki i klamki drzwi pojazdu nie mogà powodowaç niebezpieczeƒstwa zaczepienia innego

uczestnika ruchu.

2. Daszek reflektora pojazdu albo kraw´dê wystajàcej cz´Êci reflektora lub nadwozia, przykrywajàcej cz´Êciowo reflektor, powinny byç zaokràglone.

3. Przepisu ust. 2 nie stosuje si´ do pojazdu Si∏

Zbrojnych.

4. Pojazd, którego zwis tylny jest wi´kszy ni˝

600 mm i wzniesiony nad powierzchni´ jezdni wi´cej

ni˝ 700 mm przy zachowanej masie w∏asnej, powinien

byç wyposa˝ony w tylny zderzak lub urzàdzenie

ochronne, zabezpieczajàce przed wjechaniem pod niego innego pojazdu, odpowiadajàce warunkom okreÊlonym w ust. 1 oraz nast´pujàcym warunkom

1) odleg∏oÊç dolnej kraw´dzi od powierzchni jezdni

nie mo˝e przekraczaç 550 mm przy zachowanej

masie w∏asnej pojazdu;

2) odleg∏oÊç od tylnego obrysu pojazdu nie mo˝e

przekraczaç 400 mm;

3) szerokoÊç nie mo˝e przekraczaç w ˝adnym miejscu

najwi´kszej szerokoÊci tylnej osi, mierzonej na

skrajnych zewn´trznych punktach kó∏ (wy∏àczajàc

odkszta∏cenia opon wyst´pujàce w pobli˝u ich styku z jezdnià), i nie mo˝e byç od niej mniejsza ni˝

100 mm z ka˝dej strony;

4) koƒce nie powinny byç wygi´te w kierunku do ty∏u

oraz nie powinny mieç zewn´trznych ostrych kraw´dzi;

5) powinny byç wytrzyma∏e i dobrze zamocowane;

wysokoÊç przekroju poprzecznego nie mo˝e byç

mniejsza ni˝ 100 mm;

2) odleg∏oÊç od tylnego obrysu pojazdu nie mo˝e

przekraczaç 600 mm;

4) koƒce powinny byç zaokràglone w kierunku do

przodu;

5) powinny mieç odpowiednià wytrzyma∏oÊç i byç dobrze zamocowane.

6. Dla pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy

w okresie od dnia 1 stycznia 1995 r. do dnia 31 grudnia

1998 r. dopuszcza si´ odleg∏oÊç zderzaka lub urzàdzenia ochronnego od tylnego obrysu pojazdu nieprzekraczajàcà 600 mm.

7. Zderzaka lub urzàdzenia ochronnego, o których

mowa w ust. 4, nie wymaga si´ na

1) pojeêdzie, którego konstrukcja uniemo˝liwia wjechanie pod niego innego pojazdu;

2) pojeêdzie i przyczepie samowy∏adowczej;

3) ciàgniku siod∏owym;

4) przyczepie d∏u˝ycowej.

8. Pojazd przystosowany do ciàgni´cia przyczepy

oraz przyczepa powinny byç wyposa˝one w odpowiednie urzàdzenia sprz´gajàce.

9. Pojazd o dopuszczalnej masie ca∏kowitej powy˝ej 3,5 t powinien byç wyposa˝ony w homologowane

os∏ony boczne zapobiegajàce dostaniu si´ niechronionego uczestnika ruchu drogowego mi´dzy osie tego

pojazdu.

10. Przepisu ust. 9 nie stosuje si´ do ciàgnika siod∏owego, przyczepy d∏u˝ycowej, pojazdu specjalnego

o konstrukcji uniemo˝liwiajàcej ich umieszczenie oraz

pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy przed

dniem 18 listopada 1999 r. i pojazdu Si∏ Zbrojnych.

§ 8. 1. Kabina kierowcy oraz pomieszczenie przeznaczone do przewozu osób wyposa˝a si´ w

1) urzàdzenia zapewniajàce przewietrzanie i ogrzewanie wn´trza, je˝eli sà one pomieszczeniami zamkni´tymi; urzàdzenie zapewniajàce ogrzewanie

wn´trza nie jest wymagane dla pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy przed dniem 1 stycznia

1984 r.;

2) drzwi zaopatrzone w zamki uniemo˝liwiajàce samoczynne lub niezamierzone ich otwarcie si´.

2. Zawiasy drzwi umieszczonych z boku pojazdu

i otwieranych na boki powinny znajdowaç si´ z przodu.

3. Przepis ust. 2 stosuje si´ do pojazdu, którego

konstrukcja umo˝liwia rozwijanie pr´dkoÊci przekraczajàcej 40 km/h i zarejestrowanego po raz pierwszy po

dniu 31 grudnia 1972 r., z wyjàtkiem pojazdu Si∏ Zbrojnych.

4. Wn´trze kabiny kierowcy oraz pomieszczenia

przeznaczonego do przewozu osób powinno odpowiadaç nast´pujàcym warunkom

1) powinno byç szczelne, je˝eli jest pomieszczeniem

zamkni´tym;

2) siedzenia powinny byç przymocowane do nadwozia, równie˝ gdy sà przesuwane, w sposób uniemo˝liwiajàcy niezamierzone zmiany ich po∏o˝enia;

3) górna cz´Êç oparcia przednich siedzeƒ samochodu

osobowego powinna byç mi´kko wyÊcie∏ana;

przepisu nie stosuje si´ do samochodu terenowego;

4) tablica rozdzielcza powinna byç przynajmniej u do∏u zaokràglona;

5) mechanizm do otwierania i zamykania dachu powinien byç tak urzàdzony, aby nie dzia∏a∏ samoczynnie, równie˝ w razie zderzenia;

6) powinno byç wyposa˝one w wyjÊcia w postaci

drzwi lub okien, co najmniej po jednym na ka˝dà

stron´ pojazdu, umo˝liwiajàce w razie koniecznoÊci wyjÊcie na zewnàtrz;

7) w samochodzie ci´˝arowym powinno byç oddzielone od przestrzeni ∏adunkowej trwa∏à przegrodà

o odpowiedniej wytrzyma∏oÊci; przepis stosuje si´

do samochodu ci´˝arowego zarejestrowanego po

raz pierwszy po dniu 29 maja 1999 r.;

8) przegroda, o której mowa w pkt 7, w samochodzie

ci´˝arowym o dopuszczalnej masie ca∏kowitej nieprzekraczajàcej 2,5 t powinna odpowiadaç nast´pujàcym warunkom

a) powinna byç pe∏na na ca∏ym poprzecznym przekroju wn´trza pojazdu, co najmniej do wysokoÊci odpowiadajàcej 80 % wysokoÊci oparç siedzeƒ znajdujàcych si´ przed nià,

b) powy˝ej wysokoÊci, o której mowa w lit. a, dopuszcza si´, aby odleg∏oÊç mi´dzy elementami

przegrody wynosi∏a nie wi´cej ni˝ 100 mm

w dowolnych wzajemnie prostopad∏ych kierunkach,

c) odleg∏oÊç od przegrody do Êcian wewn´trznych

bocznych oraz sufitu pojazdu nie powinna przekraczaç 50 mm,

d) powinna wytrzymaç równomiernie przy∏o˝one

na ca∏ej powierzchni równoleg∏e do osi pod∏u˝nej pojazdu obcià˝enie odpowiadajàce dwukrotnej masie ∏adunku przewidzianego do umieszczenia w przestrzeni ∏adunkowej.

Poz. 262

5. Szyby pojazdu

1) nie powinny dawaç ostrych odprysków w razie rozbicia; przednia szyba powinna zapewniç kierowcy

pe∏nà i wyraênà widocznoÊç bez zniekszta∏cenia

obrazu, a w razie rozbicia — zapewniaç jeszcze dostatecznà widocznoÊç drogi;

2) powinny byç umocowane w taki sposób lub sporzàdzone z takiego tworzywa, aby w razie koniecznoÊci istnia∏a mo˝liwoÊç wyjÊcia na zewnàtrz pojazdu

co najmniej przez jeden otwór okienny z ka˝dej

strony pojazdu;

3) powinny byç ocechowane w miejscu widocznym

z zewnàtrz pojazdu; przepis stosuje si´ do pojazdu

zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1968 r.;

4) przednie powinny mieç wspó∏czynnik przepuszczania Êwiat∏a nie mniejszy ni˝ 75%, natomiast przednie boczne nie mniejszy ni˝ 70%;

5) nie powinny odbijaç Êwiat∏a w sposób powodujàcy

oÊlepianie innych uczestników ruchu drogowego.

§ 9. 1. Pojazd powinien byç tak zbudowany, wyposa˝ony i utrzymany, aby

1) poziom ha∏asu zewn´trznego mierzony podczas

postoju pojazdu z odleg∏oÊci 0,5 m nie przekracza∏

w odniesieniu do

a) pojazdu, który by∏ poddany badaniom homologacyjnym — wartoÊci ustalonej w trakcie badaƒ

homologacyjnych o 5 dB (A),

b) pozosta∏ych pojazdów — wartoÊci podanych

w tabeli „Poziom ha∏asu zewn´trznego”, stanowiàcej za∏àcznik nr 1 do rozporzàdzenia;

2) w spalinach pojazdu z silnikiem o zap∏onie iskrowym zawartoÊç tlenku w´gla (CO), w´glowodorów

(CH) i wspó∏czynnik nadmiaru powietrza λ (lambda) nie przekracza∏y wartoÊci podanych w tabeli

„Poziomy emisji zanieczyszczeƒ gazowych i wspó∏czynnika nadmiaru powietrza λ”, stanowiàcej za∏àcznik nr 2 do rozporzàdzenia, z tym ˝e

a) dla pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy

do dnia 31 grudnia 1996 r., wyposa˝onego w silnik o pojemnoÊci skokowej poni˝ej 700 cm3, dopuszcza si´ wartoÊci okreÊlone w kolumnie 5 tabeli za∏àcznika nr 2 do rozporzàdzenia,

b) dla pojazdu, dla którego w Êwiadectwie homologacji potwierdzono wartoÊci wy˝sze, stanowiàce

dla tego pojazdu kryterium oceny, wartoÊci podanych w kolumnach 6, 7, 8, 9, 10 i 11 tabeli za∏àcznika nr 2 do rozporzàdzenia nie stosuje si´,

c) wymagania dotyczàce wspó∏czynnika nadmiaru

powietrza λ (lambda) stosuje si´ do pojazdu wyposa˝onego w odpowiednià sond´;

3) zadymienie spalin pojazdu z silnikiem o zap∏onie

samoczynnym, mierzone przy swobodnym przyspieszaniu silnika w zakresie od pr´dkoÊci obrotowej biegu ja∏owego do maksymalnej pr´dkoÊci obrotowej, wyra˝one w postaci wspó∏czynnika poch∏aniania Êwiat∏a, nie przekracza∏o: 2,5 m–1,

a w odniesieniu do silnika z turbodo∏adowaniem

3,0 m–1;

4) w zakresie emisji zanieczyszczeƒ pojazd zarejestrowany po raz pierwszy za granicà, sprowadzony na

terytorium Rzeczypospolitej Polskiej po dniu wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia, poza przepisami okreÊlonymi w pkt 2 i 3, spe∏nia∏ wymagania przynajmniej 03 serii poprawek do Regulaminu Nr 83 EKG

ONZ lub 02B serii poprawek do Regulaminu Nr 49

EKG ONZ (w zale˝noÊci od zakresu stosowania

tych regulaminów) albo równowa˝ne wymagania

okreÊlone w przepisach o homologacji pojazdów;

dokument potwierdzajàcy spe∏nienie tych wymagaƒ, wystawiony przez producenta lub jednostk´

przez niego upowa˝nionà, powinien byç przedstawiony do pierwszego badania technicznego pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej;

5) urzàdzenie zap∏onu iskrowego nie wytwarza∏o nadmiernych zak∏óceƒ radioelektrycznych;

6) uk∏ad zasilania

a) by∏ szczelny, niezale˝nie od warunków zewn´trznych oraz drgaƒ wyst´pujàcych podczas pracy

pojazdu,

b) by∏ zabezpieczony przed mo˝liwoÊcià zetkni´cia

z przeszkodami znajdujàcymi si´ na drodze oraz

przed nadmiernym nagrzewaniem, tarciem i innymi nienaturalnymi warunkami,

c) by∏ zabezpieczony przed korozjà;

7) zbiornik paliwa, z zastrze˝eniem wymagaƒ dla

zbiorników do gazu, w tym równie˝ zbiornik paliwa

niezale˝nej instalacji ogrzewczej

a) nie by∏ umieszczony w kabinie kierowcy lub

w pomieszczeniu przeznaczonym do przewozu

osób ani te˝ bezpoÊrednio do niego nie przylega∏, zaÊ przegroda lub Êcianka oddzielajàca

zbiornik od tych pomieszczeƒ by∏a wykonana

z materia∏u niepalnego; przepis stosuje si´ do

pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy po

dniu 31 grudnia 1984 r.,

b) by∏ tak umieszczony, by w razie jego uszkodzenia lub przelania paliwo nie Êcieka∏o na elementy uk∏adu wydechowego,

c) nie mia∏ wlewu paliwa w kabinie kierowcy, w pomieszczeniu przeznaczonym do przewozu osób,

w komorze silnikowej lub w baga˝niku; przy

czym je˝eli wlew paliwa umieszczony jest z boku pojazdu, to korek wlewu paliwa w po∏o˝eniu

zamkni´tym nie mo˝e wystawaç poza obrys

nadwozia; przepis stosuje si´ do pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu 31 grudnia

1984 r.;

przepisów lit. a—c nie stosuje si´ do motocykla,

d) by∏ odporny na korozj´; powinien przejÊç badania szczelnoÊci wykonane przez wytwórc´, przy

ciÊnieniu równym dwukrotnemu ciÊnieniu roboczemu, ale nie mniejszemu ni˝ 0,3 bara nadciÊnienia; ka˝da nadwy˝ka ciÊnienia lub ka˝de ciÊnienie przekraczajàce ciÊnienie robocze powin-

Poz. 262

no byç automatycznie kompensowane za pomocà odpowiednich urzàdzeƒ, w szczególnoÊci zaworów; konstrukcja zaworów powinna zapobiegaç ryzyku powstawania po˝aru; paliwo nie powinno wyciekaç przez korek wlewu lub przez

urzàdzenia kompensujàce nadwy˝k´ ciÊnienia

nawet wtedy, gdy zbiornik b´dzie odwrócony;

dopuszcza si´ nieznaczne przesàczenia paliwa,

jeÊli nie przekraczajà one 30 g/min, oraz skroplenia lub zroszenia,

e) by∏ umieszczony w taki sposób, aby by∏ mo˝liwie

dobrze zabezpieczony przed skutkami zderzenia

czo∏owego lub uderzenia w ty∏, a w jego pobli˝u

nie powinno byç ˝adnych wystajàcych cz´Êci,

w szczególnoÊci ostrych kraw´dzi,

f) wykonany z tworzyw sztucznych, ponadto spe∏nia∏ wymagania odpornoÊci na ogieƒ wed∏ug

Regulaminu Nr 34 EKG ONZ;

8) instalacja elektryczna

a) by∏a zabezpieczona przed uszkodzeniem mechanicznym wskutek tarcia o inne elementy pojazdu, a tak˝e przed korozjà,

b) by∏a wyposa˝ona w umieszczony w ∏atwo dost´pnym miejscu wy∏àcznik, umo˝liwiajàcy

od∏àczenie akumulatora od zasadniczej instalacji elektrycznej bez u˝ycia narz´dzi; przepis stosuje si´ do samochodu ci´˝arowego i specjalnego o dopuszczalnej masie ca∏kowitej przekraczajàcej 3,5 t, ciàgnika siod∏owego i balastowego

oraz autobusu o liczbie miejsc wi´kszej ni˝ 15

∏àcznie z miejscem kierowcy, zarejestrowanych

po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1984 r.;

9) nie wyst´powa∏y wyraêne wycieki w postaci spadajàcych kropel materia∏ów eksploatacyjnych z zespo∏ów i uk∏adów pojazdów;

10) uk∏ad odpowietrzania skrzyni korbowej silnika o zap∏onie iskrowym, z wyjàtkiem silnika dwusuwowego, by∏ kompletny i szczelny; przepisu nie stosuje si´ do motocykla oraz pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy przed dniem 1 stycznia

1987 r.;

11) uk∏ad poch∏aniania par paliwa ze zbiornika paliwa

pojazdu z silnikiem o zap∏onie iskrowym by∏ kompletny i szczelny; przepis stosuje si´ do pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1995 r.;

12) istnia∏a mo˝liwoÊç jazdy do ty∏u; przepisu nie stosuje si´ do motocykla.

2. Kierownica w pojeêdzie o liczbie kó∏ wi´kszej ni˝

trzy, którego konstrukcja umo˝liwia rozwijanie pr´dkoÊci przekraczajàcej 40 km/h, nie powinna byç umieszczona po prawej stronie pojazdu.

3. Przepis ust. 2 stosuje si´ do pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1984 r.

4. Wózek boczny motocykla powinien byç umieszczony po jego prawej stronie.

5. Pojazd o nacisku osi kierowanej lub sumie nacisków osi kierowanych, przekraczajàcym 45 kN (4,5 t),

powinien mieç uk∏ad kierowniczy z mechanizmem

wspomagajàcym. W razie uszkodzenia tego mechanizmu powinna byç zapewniona kierowalnoÊç pojazdem.

Rozdzia∏ 2

Wyposa˝enie

§ 10. 1. Przedmioty wyposa˝enia i cz´Êci pojazdów

zwiàzane z bezpieczeƒstwem ich u˝ytkowania i ochronà Êrodowiska mogà byç stosowane w pojazdach, je˝eli spe∏niony jest co najmniej jeden z nast´pujàcych

warunków

1) oznakowane sà znakami homologacji mi´dzynarodowej stosowanymi w homologacji Europejskiej

Komisji Gospodarczej Organizacji Narodów Zjednoczonych (EKG ONZ) — „E” lub Unii Europejskiej

— „e”;

2) oznakowane sà cechami producenta pojazdu, na

który wystawiono krajowe Êwiadectwo homologacji typu pojazdu; ocechowanie to powinno byç

zg∏oszone do upowa˝nionej jednostki celem ewidencji;

3) oznakowane sà cechami dostawcy producenta pojazdu, na który wystawiono krajowe Êwiadectwo

homologacji typu pojazdu; ocechowanie to powinno byç zg∏oszone do upowa˝nionej jednostki celem ewidencji;

4) oznakowane sà znakiem zgodnoÊci zgodnie z przepisami o systemie oceny zgodnoÊci i akredytacji;

przepisu nie stosuje si´ do przedmiotów wyposa˝enia i cz´Êci oznakowanych znakiem bezpieczeƒstwa na podstawie dotychczasowych przepisów

o badaniach i certyfikacji;

5) tablice rejestracyjne mogà byç stosowane w pojazdach, je˝eli oznakowane sà znakiem producenta

zgodnie z przepisami o rejestracji i oznaczaniu pojazdów.

2. Przepis ust.1 stosuje si´ do producentów, importerów, dystrybutorów oraz podmiotów montujàcych

i Êwiadczàcych us∏ugi.

3. Wykaz przedmiotów wyposa˝enia i cz´Êci zwiàzanych z bezpieczeƒstwem u˝ytkowania pojazdu

i ochronà Êrodowiska podlegajàcych sprawdzeniu

w tym zakresie przez jednostki akredytowane w polskim systemie akredytacji okreÊla za∏àcznik nr 3 do rozporzàdzenia.

4. Przedmioty wyposa˝enia i cz´Êci obj´te obowiàzkiem homologacji typu okreÊlone sà w przepisach

o homologacji pojazdów.

§ 11. 1. Pojazd samochodowy wyposa˝a si´

1) w numer identyfikacyjny pojazdu (VIN) albo w numer nadwozia, podwozia lub ramy, umieszczony

w sposób trwa∏y na nadwoziu, ramie lub innym podobnym podstawowym elemencie konstrukcyj-

Poz. 262

nym, oraz tabliczk´ znamionowà okreÊlonà w za∏àczniku nr 4 do rozporzàdzenia; numeru identyfikacyjnego VIN nie wymaga si´ dla pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy przed dniem 1 stycznia 1995 r. oraz dla motocykla zarejestrowanego po

raz pierwszy przed dniem 1 stycznia 2003 r., ciàgnika rolniczego, pojazdu wolnobie˝nego, przyczepy

przeznaczonej do ∏àczenia z tymi pojazdami oraz

pojazdu z nadanym i wybitym numerem nadwozia/podwozia zgodnie z odr´bnymi przepisami;

2) w numer umieszczony na silniku;

3) w samoczynne wycieraczki przedniej szyby w liczbie zapewniajàcej odpowiednie pole widzenia kierowcy oraz w urzàdzenie do zmywania tej szyby;

przepisu nie stosuje si´ do

a) pojazdu wyposa˝onego w przednià szyb´ o takich wymiarach i kszta∏cie, ˝e kierowca bez zmiany normalnej pozycji mo˝e obserwowaç drog´

nie poprzez t´ szyb´,

b) w zakresie wyposa˝enia w urzàdzenie do zmywania przedniej szyby — samochodu osobowego zarejestrowanego po raz pierwszy przed

dniem 1 lipca 1971 r., a pozosta∏ych pojazdów

zarejestrowanych przed dniem 1 lipca 1972 r.;

4) w pr´dkoÊciomierz umieszczony w polu widzenia

kierowcy oraz w drogomierz;

5) w lusterka zapewniajàce kierujàcemu niezb´dnà

dla bezpieczeƒstwa ruchu widocznoÊç do ty∏u

a) co najmniej jedno lusterko zewn´trzne po lewej

stronie pojazdu — w odniesieniu do samochodu

osobowego i motocykla, z zastrze˝eniem lit. b,

b) co najmniej dwa lusterka zewn´trzne, jedno po

lewej i jedno po prawej stronie pojazdu — w odniesieniu do pozosta∏ych pojazdów oraz do samochodu osobowego ciàgnàcego przyczep´

i samochodu osobowego, w którym lusterko

wewn´trzne nie zapewnia dostatecznej widocznoÊci do ty∏u,

c) wewn´trzne — w odniesieniu do samochodu

osobowego;

6) w sygna∏ dêwi´kowy o ciàg∏ym i nieprzeraêliwym

tonie, o poziomie dêwi´ku mierzonym podczas postoju pojazdu z odleg∏oÊci 3 m, nie mniejszym ni˝

a) 87 dB (A) — w odniesieniu do motocykla,

b) 96 dB (A) — w odniesieniu do pozosta∏ych pojazdów;

7) w punkty kotwiczenia pasów bezpieczeƒstwa

a) na przednich siedzeniach — stosuje si´ do pojazdu o dopuszczalnej masie ca∏kowitej nieprzekraczajàcej 2,5 t, zarejestrowanego po raz pierwszy

po dniu 30 czerwca 1971 r., i do pojazdu o dopuszczalnej masie ca∏kowitej nieprzekraczajàcej

3,5 t zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu

30 czerwca 1995 r.,

b) na siedzeniach innych ni˝ przednie samochodu

osobowego, skierowanych do przodu; warunek

stosuje si´ do samochodu osobowego zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu 31 grudnia

1984 r.;

przepisów lit. a i b nie stosuje si´ do pojazdu z nadwoziem otwartym;

8) w pasy bezpieczeƒstwa na siedzeniach wyposa˝onych w punkty kotwiczenia; przepis stosuje si´ do

a) przednich siedzeƒ w samochodach osobowych,

zarejestrowanych po raz pierwszy po dniu

— 30 czerwca 1971 r. — z silnikiem o pojemnoÊci skokowej powy˝ej 1400 cm3,

— 31 grudnia 1971 r. — z silnikiem o pojemnoÊci

skokowej od 1000 cm3 do 1400 cm3,

— 30 czerwca 1972 r. — pozosta∏ych,

b) siedzeƒ innych ni˝ przednie — w samochodach

osobowych zarejestrowanych po raz pierwszy

po dniu 30 czerwca 1993 r.,

c) siedzeƒ w pojazdach innych ni˝ wymienione

w lit. a i b, wyposa˝onych w punkty kotwiczenia

pasów bezpieczeƒstwa — zarejestrowanych po

raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1993 r.;

przepisów lit. a—c nie stosuje si´ do pojazdu z nadwoziem otwartym;

9) w zag∏ówki na siedzeniach wyposa˝onych w pasy

bezpieczeƒstwa mocowane co najmniej w trzech

punktach, z wyjàtkiem siedzeƒ w pojeêdzie z nadwoziem otwartym oraz siedzeƒ tylnych w pojeêdzie

z nadwoziem rodzaju coupe o uk∏adzie siedzeƒ

„2+2”; przepis stosuje si´ do pojazdów wyprodukowanych po dniu 31 grudnia 1995 r.;

10) w b∏otniki lub inne elementy nadwozia lub podwozia, o szerokoÊci nie mniejszej ni˝ szerokoÊç opony,

a w przypadku kó∏ bliêniaczych — nie mniejszej ni˝

odleg∏oÊç mi´dzy zewn´trznymi kraw´dziami

opon; przy czym b∏otniki samochodu osobowego

i motocykla, przy masie w∏asnej pojazdu, powinny

odpowiadaç nast´pujàcym warunkom

a) kàt opasania ko∏a przez b∏otnik powinien byç taki, aby obejmowa∏ co najmniej z przodu 30° i z ty∏u 50° od pionowej p∏aszczyzny przechodzàcej

przez oÊ ko∏a,

b) odleg∏oÊç mi´dzy zewn´trznà kraw´dzià b∏otnika a osià ko∏a w wymaganym kàcie opasania nie

mo˝e byç wi´ksza ni˝ dwukrotna wartoÊç statycznego promienia opony,

c) najni˝szy punkt tylnej kraw´dzi b∏otnika lub innego elementu pe∏niàcego jego funkcj´ znajdujàcy

si´ w p∏aszczyênie symetrii opony nie mo˝e znajdowaç si´ wy˝ej ni˝ 150 mm ponad poziomà

p∏aszczyznà przechodzàcà przez oÊ ko∏a,

d) b∏otników nie wymaga si´ w pojeêdzie nietypowej konstrukcji;

11) w fartuchy odpowiednio przed∏u˝ajàce tylne b∏otniki od ty∏u albo umieszczone dalej od kó∏ ni˝ b∏otniki, je˝eli przy masie w∏asnej pojazdu b∏otnik lub

inny znajdujàcy si´ w p∏aszczyênie symetrii opony

za tylnym ko∏em element nadwozia lub podwozia,

os∏aniajàcy tylne ko∏o (ko∏a), po∏o˝ony jest wy˝ej

nad jezdnià ni˝ 0,25 odleg∏oÊci tego elementu od

pionowej p∏aszczyzny przechodzàcej przez oÊ tylnego ko∏a (kó∏), a dla samochodu osobowego i autobusu, samochodu ci´˝arowego i specjalnego

o dopuszczalnej masie ca∏kowitej do 3,5 t z pojedynczymi ko∏ami na osi tylnej oraz motocykla —

Poz. 262

wy˝ej ni˝ ta odleg∏oÊç; odleg∏oÊç dolnej kraw´dzi

fartucha od jezdni nie powinna przekraczaç tych

wielkoÊci; szerokoÊç fartucha nie powinna byç

mniejsza ni˝ szerokoÊç opony (opon), sztywnoÊç

fartuchów zaÊ powinna zapewniaç ograniczenie do

minimum ochlapywania pojazdów jadàcych z ty∏u;

fartuchów nie wymaga si´ w pojeêdzie o konstrukcji uniemo˝liwiajàcej ich umieszczenie;

12) w urzàdzenie zabezpieczajàce przed u˝yciem przez

osoby nieuprawnione;

13) w trójkàt do ustawiania na drodze, przeznaczony

do ostrzegania o obecnoÊci unieruchomionego pojazdu; przepisu nie stosuje si´ do motocykla jednoÊladowego;

14) w gaÊnic´ umieszczonà w miejscu ∏atwo dost´pnym w razie potrzeby jej u˝ycia; przepisu nie stosuje si´ do motocykla;

15) w t∏umik wydechu — w odniesieniu do pojazdu nap´dzanego silnikiem spalinowym; wylot rury wydechowej nie mo˝e byç skierowany w prawà stron´;

16) w przyrzàd kontrolny — tachograf samochodowy;

przepis stosuje si´ do

a) pojazdu o dopuszczalnej masie ca∏kowitej

9 t i powy˝ej, zarejestrowanego po raz pierwszy

po dniu 31 grudnia 1984 r.,

b) pojazdu o dopuszczalnej masie ca∏kowitej powy˝ej 3,5 t, wyprodukowanego po dniu 31 grudnia

1999 r.,

z wyjàtkiem autobusu miejskiego u˝ywanego

w komunikacji miejskiej lub miejskiej i podmiejskiej oraz pojazdu Si∏ Zbrojnych;

17) w homologowany ogranicznik pr´dkoÊci montowany przez producenta lub jednostk´ przez niego

upowa˝nionà; przepis

a) stosuje si´ do

— autobusu o dopuszczalnej masie ca∏kowitej

przekraczajàcej 10 t, dla którego ogranicznik

pr´dkoÊci powinien byç ustawiony na pr´dkoÊç maksymalnà 100 km/h,

— samochodu ci´˝arowego i ciàgnika samochodowego o dopuszczalnej masie ca∏kowitej

przekraczajàcej 12 t, dla którego, uwzgl´dniajàc tolerancje, ogranicznik pr´dkoÊci powinien byç ustawiony na pr´dkoÊç maksymalnà

85 km/h, tak aby pr´dkoÊç rzeczywista pojazdu nie mog∏a przekroczyç 90 km/h,

b) nie stosuje si´ do pojazdu

— zarejestrowanego przed dniem 1 stycznia

1988 r.,

— specjalnego lub u˝ywanego do celów specjalnych Policji, Biura Ochrony Rzàdu, Agencji

Bezpieczeƒstwa Wewn´trznego, Agencji Wywiadu, Stra˝y Granicznej, S∏u˝by Wi´ziennej,

Si∏ Zbrojnych i jednostek ochrony przeciwpo˝arowej,

— zabytkowego,

— nierozwijajàcego ze wzgl´dów konstrukcyjnych pr´dkoÊci wi´kszych ni˝ okreÊlone

w lit. a,

— u˝ywanego do prowadzenia badaƒ naukowych na drogach,

— przeznaczonego wy∏àcznie do robót publicznych w obszarach miejskich;

3) w opony ró˝nej konstrukcji na osiach sk∏adowych;

18) w miejsce przewidziane do umieszczenia tablic rejestracyjnych, spe∏niajàce wymagania okreÊlone

w za∏àczniku nr 5 do rozporzàdzenia; przepis stosuje si´ do pojazdu samochodowego majàcego cztery i wi´cej kó∏, wyprodukowanego po dniu 31 grudnia 1999 r.;

5) w opony o widocznych p´kni´ciach ods∏aniajàcych

lub naruszajàcych ich osnow´;

19) w zaczep do holowania z przodu pojazdu, a w odniesieniu do samochodu osobowego tak˝e z ty∏u;

zaczep do holowania powinien wytrzymywaç si∏´

zarówno ciàgnàcà, jak i Êciskajàcà równà co najmniej po∏owie ci´˝aru wynikajàcego z dopuszczalnej masy ca∏kowitej pojazdu, na którym jest zamocowany; przepis stosuje si´ do pojazdu wyprodukowanego po dniu 31 grudnia 1999 r.;

b) w opony diagonalne na ko∏ach tylnej osi, je˝eli

na ko∏ach przedniej osi znajdujà si´ opony diagonalne z opasaniem;

4) w opony, których wskaêniki pokazujà graniczne zu˝ycie bie˝nika, a w odniesieniu do opon niezaopatrzonych w takie wskaêniki — o g∏´bokoÊci rzeêby

bie˝nika mniejszej ni˝ 1,6 mm, z zastrze˝eniem § 23

ust. 4 pkt 3;

6) w opony z umieszczonymi trwale, wystajàcymi na

zewnàtrz elementami przeciwÊlizgowymi.

8. Samochód ci´˝arowy i specjalny o dopuszczalnej masie ca∏kowitej powy˝ej 3,5 t, autobus oraz przyczepa mogà byç wyposa˝one w sygna∏ akustyczny

ostrzegajàcy o cofaniu pojazdu; sygna∏ ten powinien

si´ w∏àczaç i wy∏àczaç równoczeÊnie z w∏àczeniem lub

wy∏àczeniem Êwiat∏a cofania, a w odniesieniu do pojazdu niewyposa˝onego w to Êwiat∏o — z w∏àczeniem

lub wy∏àczeniem biegu wstecznego.

20) w podpórk´ (podpórki), zapewniajàcà stabilne

ustawienie pojazdu na pod∏o˝u, zgodnà z przepisami o homologacji pojazdów;

21) w uchwyt (uchwyty) dla pasa˝era zgodny z przepisami o homologacji pojazdów.

2. Przepisy ust.1 pkt 1, 10, 11, 13 i 18 stosuje si´

równie˝ do przyczepy.

Rozdzia∏ 3

Âwiat∏a

§ 12. 1. Pojazd, z zastrze˝eniem ust. 2, wyposa˝a si´

w nast´pujàce Êwiat∏a zewn´trzne

1) drogowe

— pojazd samochodowy, którego konstrukcja umo˝liwia

rozwijanie pr´dkoÊci przekraczajàcej

40 km/h;

2) mijania

— pojazd samochodowy;

3) kierunkowskazów

— pojazd samochodowy i przyczepa; nie

stosuje si´ do motocykla jednoÊladowego zarejestrowanego po raz pierwszy przed dniem

1 stycznia 1986 r.;

4) hamowania „stop”

— pojazd samochodowy i przyczepa;

5) oÊwietlajàce tylnà tablic´

rejestracyjnà

— pojazd samochodowy i przyczepa;

6) pozycyjne przednie

— pojazd

samochodowy oraz przyczepa o szerokoÊci

1,6 m lub wi´cej;

7) pozycyjne tylne

— pojazd samochodowy i przyczepa;

3. Pojazd samochodowy nie mo˝e byç wyposa˝ony

w silnik dwusuwowy.

4. Przepisu ust. 3 nie stosuje si´ do motocykla oraz

samochodu osobowego zarejestrowanego po raz

pierwszy przed dniem 1 stycznia 1986 r. i pozosta∏ych

pojazdów zarejestrowanych po raz pierwszy przed

dniem 30 kwietnia 1993 r.

5. Pojazd powinien byç wyposa˝ony w ogumienie

pneumatyczne, o noÊnoÊci dostosowanej do nacisku

ko∏a, oraz dostosowane do maksymalnej pr´dkoÊci pojazdu; ciÊnienie w ogumieniu powinno byç zgodne

z zaleceniami wytwórni dla danej opony i obcià˝enia

pojazdu.

6. Dopuszcza si´ w celu krótkotrwa∏ego u˝ycia wyposa˝enie pojazdu w ko∏o zapasowe, o parametrach

odmiennych ni˝ parametry stosowanego normalnie

ko∏a jezdnego, o ile ko∏o takie wchodzi w sk∏ad fabrycznego wyposa˝enia pojazdu — na warunkach okreÊlonych przez wytwórni´ pojazdu.

7. Pojazd nie mo˝e byç wyposa˝ony, z zastrze˝eniem ust. 5

1) w opony ró˝nej konstrukcji, w tym o ró˝nej rzeêbie

bie˝nika, na ko∏ach jednej osi, z zastrze˝eniem pkt 3;

2) w przypadku pojazdu samochodowego o dwóch

osiach z ko∏ami pojedynczymi

a) w opony diagonalne lub diagonalne z opasaniem na ko∏ach tylnej osi, je˝eli na ko∏ach przedniej osi znajdujà si´ opony radialne,

8) odblaskowe tylne inne ni˝ — pojazd samochodotrójkàtne

wy;

9) odblaskowe tylne trójkàtne — przyczepa;

10) odblaskowe przednie

— przyczepa;

11) odblaskowe boczne

— pojazd samochodowy o d∏ugoÊci przekraczajàcej 6,0 m,

ciàgnik

siod∏owy

i przyczepa;

12) awaryjne

— pojazd samochodowy, z wyjàtkiem

motocykla, i przyczepa;

13) przeciwmg∏owe tylne

— pojazd samochodowy, z wyjàtkiem

motocykla, i przyczepa;

14) cofania

— pojazd samochodowy, z wyjàtkiem

motocykla;

15) obrysowe przednie i tylne — pojazd samochodowy i przyczepa, których

szerokoÊç

przekracza 2,1 m;

nie stosuje si´ do

podwozia

samochodu ci´˝arowego

z kabinà w zakresie

Êwiate∏ obrysowych

tylnych;

16) pozycyjne boczne

— pojazd samochodowy i przyczepa, których d∏ugoÊç przekracza 6 m (d∏ugoÊç

przyczepy powinna

byç liczona razem

z dyszlem).

2. Przepisów ust. 1

1) pkt 12—15 nie stosuje si´ do pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy przed dniem 1 stycznia

1986 r. oraz pojazdu Si∏ Zbrojnych;

2) pkt 16 nie stosuje si´ do podwozia samochodu ci´˝arowego z kabinà oraz pojazdu zarejestrowanego

po raz pierwszy przed dniem wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia.

3. Ponadto dopuszcza si´ wyposa˝enie w nast´pujàce Êwiat∏a

1) drogowe

— pojazdu samochodowego innego ni˝ wymieniony w ust. 1

pkt 1;

2) przeciwmg∏owe przednie — pojazdu samochodowego;

3) pozycyjne przednie

— przyczepy innej ni˝

wymieniona w ust. 1

pkt 6;

4) postojowe

— pojazdu

samochodowego o d∏ugoÊci nieprzekraczajàcej 6,0 m i szerokoÊci nieprzekraczajàcej 2,0 m; zabrania

si´ umieszczania tych

Êwiate∏ na innych pojazdach;

Poz. 262

5) odblaskowe boczne

— pojazdu samochodowego innego ni˝ wymieniony w ust. 1

pkt 11;

6) odblaskowe przednie

— pojazdu samochodowego;

7) jazdy dziennej

— pojazdu samochodowego;

8) pozycyjne boczne

— pojazdu innego ni˝

wymieniony w ust.1

pkt 16;

9) obrysowe przednie i tylne — pojazdu

samochodowego i przyczepy, o szerokoÊci od

1,8 m do 2,1 m oraz

podwozia samochodu ci´˝arowego z kabinà;

10) cofania

— przyczepy;

11) awaryjne

— motocykla;

12) przeciwmg∏owe tylne

— motocykla;

13) odblaskowe tylne inne

ni˝ trójkàtne

— przyczepy;

14) oznakowanie odblaskowe — pojazdu, o którym

konturowe

mowa w § 42 ust. 1.

4. Na wózku bocznym motocykla powinny byç

umieszczone Êwiat∏a

1) pozycyjne przednie,

2) pozycyjne tylne,

3) odblaskowe tylne,

4) kierunkowskazów; przepis stosuje si´ do pojazdu

wyprodukowanego po dniu 30 czerwca 1993 r.,

odpowiadajàce warunkom okreÊlonym dla tych

Êwiate∏; Êwiat∏a pozycyjne powinny si´ w∏àczaç i wy∏àczaç równoczeÊnie ze Êwiat∏ami pozycyjnymi motocykla.

5. Na wózku bocznym motocykla zabrania si´

umieszczania Êwiat∏a drogowego, Êwiat∏a mijania

i Êwiat∏a przeciwmg∏owego.

§ 13. 1. Âwiat∏a pojazdu powinny odpowiadaç nast´pujàcym warunkom ogólnym

1) Êwiat∏a przeznaczone do oÊwietlania drogi przed

pojazdem powinny byç umieszczone w sposób

umo˝liwiajàcy ∏atwà regulacj´ kierunku strumienia

Êwietlnego;

2) osie Êwiate∏ sygnalizacyjnych powinny byç równoleg∏e do p∏aszczyzny jezdni, osie Êwiate∏ odblaskowych bocznych i pozycyjnych bocznych powinny

byç ponadto prostopad∏e do pod∏u˝nej p∏aszczyzny

symetrii pojazdu, a osie pozosta∏ych Êwiate∏ sygnalizacyjnych — równoleg∏e do tej p∏aszczyzny; dopuszcza si´ odchylenia od powy˝szych kierunków

nie wi´ksze ni˝ 3°;

3) Êwiat∏a tego samego rodzaju powinny mieç takie

same w∏aÊciwoÊci Êwietlne i powinny byç umieszczone symetrycznie wzgl´dem pod∏u˝nej p∏aszczy-

zny symetrii pojazdu; warunku symetrii rozmieszczenia nie stosuje si´ do Êwiate∏ oÊwietlajàcych tylnà tablic´ rejestracyjnà oraz pojedynczych Êwiate∏

cofania i przeciwmg∏owych tylnych;

4) nie powinny oÊlepiaç innych uczestników ruchu;

warunku nie stosuje si´ do Êwiate∏ drogowych;

5) Êwiat∏a mijania powinny dawaç wyraênà granic´

Êwiat∏a i cienia;

6) Êwiat∏a czerwone nie powinny byç widoczne z przodu, a Êwiat∏a bia∏e (˝ó∏te selektywne) — z ty∏u, z wyjàtkiem Êwiat∏a cofania oraz Êwiate∏ dodatkowych

przewidzianych w § 24 ust.1 pkt 8, § 25 ust. 2, § 26

ust. 3, § 27 ust. 2, § 31 ust. 1 oraz w § 32 ust. 1.

2. Po∏àczenia elektryczne powinny zapewniaç, aby

1) Êwiat∏a pozycyjne przednie i tylne, Êwiat∏a obrysowe (jeÊli pojazd jest w nie wyposa˝ony), Êwiat∏a pozycyjne boczne (jeÊli pojazd jest w nie wyposa˝ony) i Êwiat∏a oÊwietlajàce tylnà tablic´ rejestracyjnà mog∏y byç w∏àczane i wy∏àczane tylko jednoczeÊnie; warunek ten nie obowiàzuje, gdy Êwiat∏a pozycyjne pe∏nià funkcj´ Êwiate∏ postojowych lub kiedy Êwiat∏a pozycyjne boczne migajà (Êwiecà Êwiat∏em przerywanym) razem z kierunkowskazami po

tej samej stronie pojazdu;

2) Êwiat∏a drogowe, mijania i przeciwmg∏owe przednie nie mog∏y byç w∏àczone, je˝eli nie sà w∏àczone

równoczeÊnie Êwiat∏a wymienione w pkt 1; przepisu nie stosuje si´ do Êwiate∏ drogowych lub mijania, kiedy sà u˝ywane do wysy∏ania krótkich,

przerywanych sygna∏ów ostrzegawczych.

3. Âwiat∏a i oznakowanie odblaskowe powinny ponadto odpowiadaç warunkom szczegó∏owym, okreÊlonym w za∏àczniku nr 6 do rozporzàdzenia.

Rozdzia∏ 4

Hamulce

§ 14. 1. Pojazd samochodowy, z wyjàtkiem motocykla i trzyko∏owego pojazdu samochodowego o dopuszczalnej masie ca∏kowitej nieprzekraczajàcej 1 t, wyposa˝a si´ w nast´pujàce rodzaje uk∏adów hamulcowych,

zwanych dalej „hamulcami”

1) hamulec roboczy dzia∏ajàcy na wszystkie ko∏a —

przeznaczony do zmniejszania pr´dkoÊci pojazdu

i zatrzymywania go w sposób niezawodny, szybki

i skuteczny, niezale˝nie od jego pr´dkoÊci i obcià˝enia oraz od kàta wzniesienia lub spadku jezdni,

z mo˝liwoÊcià

a) regulowania intensywnoÊci hamowania,

b) dokonywania hamowania z miejsca kierowcy

bez u˝ycia ràk; w odniesieniu do pojazdu inwalidzkiego dopuszcza si´ u˝ycie jednej r´ki;

2) hamulec awaryjny dzia∏ajàcy na ko∏a co najmniej

jednej osi pojazdu, przeznaczony do zatrzymania

pojazdu w razie awarii hamulca roboczego, z mo˝liwoÊcià

a) regulowania intensywnoÊci hamowania,

b) dokonywania hamowania z miejsca kierowcy

z mo˝liwoÊcià trzymania kierownicy przynajmniej jednà r´kà;

Poz. 262

3) hamulec postojowy, przeznaczony do unieruchamiania pojazdu na wzniesieniu i spadku, z mo˝liwoÊcià

a) dzia∏ania podczas nieobecnoÊci kierowcy, przy

czym robocze cz´Êci hamulca powinny pozostawaç w po∏o˝eniu zahamowania za pomocà wy∏àcznie mechanicznego urzàdzenia,

b) dokonywania hamowania z miejsca kierowcy;

wyposa˝enie w hamulec postojowy nie jest wymagane, je˝eli hamulec awaryjny, o którym mowa

w pkt 2, spe∏nia wymagane warunki okreÊlone dla

hamulca postojowego.

2. Trzyko∏owy pojazd samochodowy o dopuszczalnej masie ca∏kowitej nieprzekraczajàcej 1 t powinien

byç wyposa˝ony w

1) dwa niezale˝ne hamulce ∏àcznie dzia∏ajàce na

wszystkie ko∏a;

2) hamulec postojowy dzia∏ajàcy na ko∏o (ko∏a) co najmniej jednej osi; hamulec ten mo˝e mieç wspólne

cz´Êci z jednym z hamulców wymienionych

w pkt 1 i powinien byç niezale˝ny od hamulca dzia∏ajàcego na ko∏o (ko∏a) drugiej osi.

3. Motocykl powinien byç wyposa˝ony w dwa niezale˝ne hamulce, z których jeden dzia∏a co najmniej na

przednie ko∏o (ko∏a), a drugi — co najmniej na tylne ko∏o (ko∏a).

4. Motocykl z bocznym wózkiem powinien byç wyposa˝ony w hamulce wymienione w ust. 3, z tym ˝e jeÊli skutecznoÊç hamowania spe∏nia wymagania okreÊlone w lp. 2 tabeli za∏àcznika nr 7 do rozporzàdzenia,

o której mowa w § 16 ust. 2, hamulec dzia∏ajàcy na ko∏o wózka nie jest wymagany.

5. Przyczepa powinna byç wyposa˝ona w nast´pujàce rodzaje hamulców

1) hamulec roboczy

a) spe∏niajàcy wymagania okreÊlone w ust. 1 pkt 1,

b) uruchamiany z miejsca kierowcy jednym ruchem ∏àcznie z hamulcem roboczym pojazdu

ciàgnàcego, z zastrze˝eniem przepisu ust. 7,

c) zapewniajàcy samoczynne zatrzymanie przyczepy w razie zerwania podczas jazdy po∏àczenia

z pojazdem ciàgnàcym;

2) hamulec postojowy

a) dzia∏ajàcy równie˝, gdy przyczepa jest od∏àczona od pojazdu ciàgnàcego,

b) uruchamiany z zewnàtrz, a w odniesieniu do

przyczepy przystosowanej do przewozu osób —

uruchamiany równie˝ z wn´trza przyczepy;

przez uruchamianie rozumie si´ równie˝ zwalnianie hamulca.

6. Przepisu ust. 5 nie stosuje si´ do

1) przyczepy lekkiej, pod warunkiem ˝e niezale˝nie od

urzàdzenia ∏àczàcego przyczepa ta ma dodatkowe

po∏àczenie (∏aƒcuch, linka), które w razie zerwania

g∏ównego urzàdzenia ∏àczàcego b´dzie zapobiega∏o dotykaniu jezdni przez dyszel i zapewnia∏o nie-

zb´dnà kierowalnoÊç przyczepy; je˝eli jednak dopuszczalna masa ca∏kowita takiej przyczepy jest

wi´ksza ni˝ po∏owa masy w∏asnej pojazdu ciàgnàcego, powinna ona spe∏niaç wymagania okreÊlone

w ust. 7;

2) jednoosiowej przyczepy d∏u˝ycowej.

7. W przyczepie o dopuszczalnej masie ca∏kowitej

nieprzekraczajàcej 3,5 t, przeznaczonej do ciàgni´cia

przez pojazd, którego dopuszczalna masa ca∏kowita

wynosi nie mniej ni˝ 1,33 dopuszczalnej masy ca∏kowitej przyczepy, dopuszcza si´ hamulec roboczy typu

bezw∏adnoÊciowego (najazdowy), dzia∏ajàcy co najmniej na ko∏a jednej osi; warunek stosuje si´ równie˝

do przyczepy o dopuszczalnej masie ca∏kowitej nieprzekraczajàcej 5 t, zarejestrowanej po raz pierwszy

przed dniem 1 stycznia 1968 r.

8. Przepisu ust. 7 nie stosuje si´ do naczepy.

§ 15. 1. Hamulce pojazdu powinny zachowywaç

wymaganà sprawnoÊç niezale˝nie od drgaƒ i wp∏ywów atmosferycznych, na jakie sà nara˝one w normalnych warunkach eksploatacji.

2. Hamulce powinny ponadto odpowiadaç nast´pujàcym warunkom

1) równoczesne uruchomienie hamulca roboczego

i awaryjnego nie mo˝e ujemnie wp∏ywaç na dzia∏anie ˝adnego z nich, zarówno w przypadku, gdy

obydwa hamulce sà sprawne, jak i w przypadku

uszkodzenia jednego z nich;

2) w przypadku uszkodzenia hamulca roboczego

w pojeêdzie samochodowym powinna byç zapewniona mo˝liwoÊç hamowania takiej liczby kó∏ przez

dzia∏anie na hamulec roboczy, aby skutecznoÊç hamowania nie by∏a mniejsza ni˝ 30% wymaganej

skutecznoÊci; w pojeêdzie, w którym mo˝na uzyskaç skutecznoÊç hamowania wymaganà dla hamulca awaryjnego, nie wymaga si´ oddzielnego

jego sterowania; przepis stosuje si´ do zarejestrowanych po raz pierwszy

Poz. 262

u˝ycia zgromadzonej energii, pojazd powinien byç

wyposa˝ony, poza manometrem, w urzàdzenie wysy∏ajàce Êwietlne lub akustyczne sygna∏y, ostrzegajàce o obni˝eniu zapasu energii do poziomu równego lub mniejszego ni˝ 65% normalnego poziomu;

6) w przypadku hamulca pneumatycznego po∏àczenie

pojazdu ciàgnàcego z przyczepà powinno sk∏adaç

si´ co najmniej z dwóch przewodów (zasilajàcego

i sterujàcego); przepis stosuje si´ do pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu 31 grudnia

1985 r.;

7) w przypadku hamulca hydraulicznego zbiorniczek

p∏ynu hamulcowego powinien byç umieszczony

w miejscu ∏atwo dost´pnym dla kontroli.

§ 16. 1. SkutecznoÊç hamowania okreÊla si´ wskaênikiem, który jest stosunkiem si∏y hamowania do si∏y

wynikajàcej z dopuszczalnej masy ca∏kowitej pojazdu

lub stosunkiem opóênienia hamowania (uzyskanego

na drodze poziomej o nawierzchni twardej, suchej

i czystej) do przyspieszenia ziemskiego.

2. Wskaênik skutecznoÊci hamowania nie mo˝e byç

mniejszy ni˝ podany w tabeli „Wskaêniki skutecznoÊci

hamowania”, stanowiàcej za∏àcznik nr 7 do rozporzàdzenia.

3. Hamulce uwa˝a si´ za sprawne, je˝eli wymagana skutecznoÊç jest uzyskiwana bez nadmiernego odchylenia prostoliniowego toru ruchu pojazdu i nadmiernych drgaƒ.

4. Hamulec postojowy powinien zapewniaç unieruchomienie ca∏kowicie obcià˝onego pojazdu na wzniesieniu i spadku o pochyleniu co najmniej 16%, a ca∏kowicie obcià˝onego zespo∏u pojazdów — co najmniej

8%.

Rozdzia∏ 5

Warunki dodatkowe dla autobusu

a) po dniu 31 grudnia 1969 r. — autobusu o dopuszczalnej masie ca∏kowitej przekraczajàcej 5 t i samochodu ci´˝arowego o dopuszczalnej masie

ca∏kowitej przekraczajàcej 12 t,

§ 17. 1. Liczba miejsc dla pasa˝erów siedzàcych

i stojàcych powinna byç tak ustalona, aby nie nastàpi∏o przekroczenie dopuszczalnej masy ca∏kowitej autobusu.

b) po dniu 31 grudnia 1983 r. — pozosta∏ych pojazdów;

2. Przyjmuje si´, ˝e Êrednia masa jednego pasa˝era wraz z baga˝em wynosi

3) dzia∏anie hamulca roboczego powinno byç odpowiednio roz∏o˝one mi´dzy osie; powinno ono byç

jednakowe dla kó∏ tej samej osi;

4) zu˝ycie hamulców powinno byç ∏atwo kompensowane systemem r´cznej lub samoczynnej regulacji; elementy uk∏adu hamulcowego powinny mieç

taki zapas ruchu, aby po nagrzaniu hamulców lub

po osiàgni´ciu okreÊlonego stopnia zu˝ycia ok∏adzin mo˝liwe by∏o hamowanie bez koniecznoÊci

natychmiastowej regulacji;

5) w przypadku hamulca uruchamianego za pomocà

energii znajdujàcej si´ w zbiorniku, je˝eli hamowanie z wymaganà skutecznoÊcià nie jest mo˝liwe bez

1) dla autobusu miejskiego — 68 kg;

2) dla pozosta∏ych autobusów — 71 kg.

§ 18. 1. Autobus powinien byç wyposa˝ony w

1) co najmniej jedne drzwi po prawej stronie, a autobus regularnej miejskiej komunikacji publicznej —

co najmniej w dwoje drzwi po prawej stronie, wyposa˝one w uchwyty lub por´cze; w razie urzàdzenia oddzielnego przedzia∏u kierowcy przedzia∏ ten

powinien umo˝liwiaç wyjÊcie na zewnàtrz autobusu;

2) wyjÊcia awaryjne — w przypadku autobusu o d∏ugoÊci przekraczajàcej 6,00 m; dost´p do tych wyjÊç

nie powinien byç niczym utrudniony, przy czym

siedzenia z oparciem odchylanym oraz z oparciem

nie wy˝szym ni˝ 450 mm nie uwa˝a si´ za utrudnienie; przepis stosuje si´ do autobusu zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1965 r.;

3) dwie gaÊnice, z których jedna powinna byç umieszczona mo˝liwie blisko kierowcy, a druga — wewnàtrz autobusu, w miejscu ∏atwo dost´pnym

w razie potrzeby jej u˝ycia; autobus o d∏ugoÊci

nieprzekraczajàcej 6,00 m mo˝e byç wyposa˝ony

w jednà gaÊnic´;

4) zas∏on´ za miejscem kierowcy, zabezpieczajàcà

przed pogorszeniem widocznoÊci drogi w razie

w∏àczenia oÊwietlenia wn´trza autobusu; przepis

stosuje si´ do autobusu miejskiego u˝ywanego

w komunikacji miejskiej lub miejskiej i podmiejskiej o d∏ugoÊci przekraczajàcej 6,00 m;

5) apteczk´ doraênej pomocy;

6) ogumione ko∏o zapasowe;

7) urzàdzenie do oÊwietlania wn´trza;

8) zas∏ony w bocznych oknach, je˝eli nie jest wyposa˝ony w szyby przeciws∏oneczne;

9) urzàdzenie s∏u˝àce do dawania sygna∏ów z wn´trza

autobusu do kierowcy, je˝eli znajduje si´ on w oddzielnym pomieszczeniu;

10) lusterko wewn´trzne zapewniajàce kierowcy widocznoÊç wn´trza autobusu;

11) baga˝nik urzàdzony w taki sposób, aby umieszczony w nim baga˝ by∏ zabezpieczony przed wypadni´ciem, uszkodzeniem lub zanieczyszczeniem;

Poz. 262

3) przy liczbie miejsc dla pasa˝erów wi´kszej ni˝ 35 —

pi´ç; dwa z prawej strony, dwa z lewej strony i jedno z ty∏u albo trzy z prawej strony i dwa z lewej strony.

2. Je˝eli miejsce kierowcy znajduje si´ w pomieszczeniu niepo∏àczonym drzwiami z pomieszczeniem dla

pasa˝erów, pomieszczenie takie powinno byç wyposa˝one w wyjÊcie awaryjne w innej Êcianie ni˝ drzwi wejÊciowe niezale˝nie od wyjÊç awaryjnych dla pasa˝erów, o których mowa w ust.1.

§ 20. Âwiat∏o przeznaczone do oÊwietlania stopni

drzwi, o których mowa w § 18 ust. 3 pkt 2, powinno odpowiadaç nast´pujàcym warunkom

1) liczba: co najmniej jedno;

2) barwa: bia∏a;

3) rozmieszczenie: nad górnà kraw´dzià drzwi lub

przy stopniach;

4) po∏àczenia elektryczne: w∏àczenie Êwiat∏a powinno

nastàpiç po otwarciu drzwi lub równoczeÊnie z ich

otwarciem, a wy∏àczenie powinno nastàpiç równoczeÊnie z zamkni´ciem drzwi; dzia∏anie tego oÊwietlenia mo˝e byç uzale˝nione od w∏àczenia Êwiate∏

pozycyjnych pojazdu.

§ 21. 1. Autobus regularnej komunikacji publicznej

powinien byç wyposa˝ony w tablice kierunkowe, o których mowa w § 18 ust.1 pkt 13: czo∏owà i bocznà, przy

czym autobus ten kursujàcy na linii oznaczonej numerem lub literà — równie˝ w tylnà i wewn´trznà.

12) napis wskazujàcy dopuszczalnà liczb´ miejsc do

siedzenia i do stania;

2. Przepisy § 17, § 18 ust.1 pkt 1—3, 5—9, 11 i 12

oraz ust. 3, § 19 i § 20 stosuje si´ odpowiednio równie˝

do przyczepy przystosowanej do przewozu osób.

13) tablice kierunkowe — na autobusie regularnej komunikacji publicznej;

§ 22. 1. Autobus szkolny powinien byç tak zbudowany, aby

14) materia∏y wn´trza pomieszczenia pasa˝erskiego

o pr´dkoÊci spalania nie wi´kszej ni˝ 100 mm/min

zgodnie z przepisami o homologacji pojazdów;

przepisu nie stosuje si´ do autobusu o ca∏kowitej

liczbie miejsc dla pasa˝erów mniejszej ni˝ 22 oraz

autobusu z miejscami do stania.

1) miejsce kierowcy nie znajdowa∏o si´ w kabinie wydzielonej z przestrzeni pasa˝erskiej;

2. Przepisu ust.1 pkt 5, 6, 8 i 11 nie stosuje si´ do autobusu miejskiego u˝ywanego w komunikacji miejskiej

lub miejskiej i podmiejskiej.

3. Ponadto autobus mo˝e byç wyposa˝ony w

1) dachowe wyjÊcia awaryjne;

2) Êwiat∏o przeznaczone do oÊwietlania stopni drzwi.

§ 19. 1. Liczba wyjÊç awaryjnych, o których mowa

w § 18 ust.1 pkt 2, nie mo˝e byç mniejsza ni˝

1) przy liczbie miejsc dla pasa˝erów nie wi´kszej ni˝

22 — trzy;

2) przy liczbie miejsc dla pasa˝erów wi´kszej ni˝ 22,

lecz nie wi´kszej ni˝ 35 — cztery; dwa z prawej

i dwa z lewej strony albo dwa z prawej strony, jedno z lewej i jedno z ty∏u;

2) drzwi spe∏nia∏y nast´pujàce wymagania

a) by∏y zdalnie sterowane z miejsca kierowcy; przepisu nie stosuje si´ do drzwi tylnych, o ile istniejà,

b) mo˝liwe by∏o zablokowanie ich otwarcia od wewnàtrz z miejsca kierowcy; funkcja ta nie mo˝e

ograniczaç dzia∏ania uk∏adu awaryjnego otwierania drzwi,

c) by∏y automatycznie blokowane, gdy pojazd porusza si´ z pr´dkoÊcià przekraczajàcà 5 km/h,

d) otwarcie drzwi by∏o sygnalizowane przerywanym sygna∏em akustycznym o nieprzenikliwym

dêwi´ku wewnàtrz autobusu; funkcja ta mo˝e

byç wy∏àczona, gdy autobus nie przewozi dzieci,

e) spe∏nia∏y warunek zapobiegania niebezpieczeƒstwu odniesienia obra˝eƒ przez pasa˝era spowodowanych ruchem drzwi i jego uwi´zieniem

podczas ich zamykania, poprzez zastosowanie

mechanizmu samopowrotu, szerokich i mi´kkich uszczelek lub innych podobnych rozwiàzaƒ;

3) by∏ wyposa˝ony w

a) miejsce z przodu i z ty∏u wewnàtrz pojazdu przeznaczone na umieszczenie tablicy „AUTOBUS

SZKOLNY” okreÊlonej w przepisach w sprawie

rejestracji i oznaczania pojazdów,

b) miejsce z przodu i z ty∏u po lewej stronie pojazdu na wysokoÊci od 60 cm do 180 cm od powierzchni jezdni przeznaczone na umieszczenie

tablicy ze znakiem „STOP”, okreÊlonej w przepisach w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów, wyposa˝one w urzàdzenie uwidaczniajàce

t´ tablic´ sterowane z miejsca kierowcy; dzia∏anie urzàdzenia powinno byç automatyczne po

otwarciu drzwi autobusu i sygnalizowane kierowcy lampkà kontrolnà koloru czerwonego; powinna istnieç mo˝liwoÊç wy∏àczenia tej funkcji,

c) miejsce z przodu i z ty∏u po lewej stronie pojazdu przeznaczone na umieszczenie kwadratowej

tablicy barwy ˝ó∏tej z symbolem dzieci barwy

czarnej okreÊlonej w przepisach w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów; miejsce z ty∏u pojazdu powinno byç oÊwietlone, z mo˝liwoÊcià

wy∏àczenia oÊwietlenia z miejsca kierowcy,

d) ostrzegawczy sygna∏ Êwietlny b∏yskowy, o którym mowa w § 38 ust.1, w∏àczajàcy si´ wraz ze

Êwiat∏ami awaryjnymi automatycznie przy

otwartych drzwiach; powinna istnieç mo˝liwoÊç

wy∏àczenia tej funkcji przez kierowc´,

e) sygna∏ akustyczny ostrzegajàcy na zewnàtrz

o cofaniu pojazdu,

f) urzàdzenie zapobiegajàce przed ruszeniem pojazdu z otwartymi drzwiami, tak˝e na pochy∏oÊciach;

4) okna uniemo˝liwia∏y wychylanie si´ na zewnàtrz;

5) liczba miejsc stojàcych nie przekracza∏a 25% liczby

siedzeƒ, przy czym dopuszcza si´ zwi´kszenie tej

liczby o 4, w przypadku gdy w przestrzeni, o której

mowa w pkt 6, nie jest przewo˝ony pasa˝er na wózku inwalidzkim; powierzchnià przeznaczonà na

miejsca stojàce mo˝e byç powierzchnia, nad którà

wysokoÊç wolnej przestrzeni wynosi co najmniej

190 cm lub co najmniej 180 cm w przypadku cz´Êci

przejÊcia usytuowanego ponad tylnà osià i za nià;

6) istnia∏a oznakowana przestrzeƒ przeznaczona dla

pasa˝era niepe∏nosprawnego na wózku inwalidzkim, taka, która

a) umo˝liwia przewóz co najmniej jednej osoby na

wózku inwalidzkim ty∏em do kierunku jazdy,

b) jest wyposa˝ona w pas bezpieczeƒstwa ze zwijaczem i blokadà, umo˝liwiajàcy zapi´cie pasa˝era wraz z wózkiem, a dost´p do niej jest zapewniony przez urzàdzenie do za∏adunku i wy∏adunku b´dàce na wyposa˝eniu autobusu;

w przestrzeni tej mogà byç umieszczone siedzenia

sk∏adane, o ile zachowane b´dà powy˝sze warunki, gdy siedzenia sà z∏o˝one;

7) siedzenia mia∏y nast´pujàce cechy

a) by∏y skierowane do przodu; wymagania tego nie

stosuje si´ do sk∏adanych siedzeƒ, o których mowa w pkt 6; siedzenia skierowane do przodu powinny byç wyposa˝one w pasy bezpieczeƒstwa,

Poz. 262

b) siedzenia skrajne by∏y wyposa˝one w elementy

zabezpieczajàce pasa˝erów przed przemieszczeniem w bok,

c) miejsca do siedzenia mia∏y wymiary i rozmieszczenie okreÊlone w tabeli nr 1 „Wymiary i rozmieszczenie siedzeƒ w autobusie szkolnym”,

zamieszczonej w za∏àczniku nr 8 do rozporzàdzenia.

2. Przyjmuje si´, z zastrze˝eniem ust. 3, ˝e masa pasa˝era w autobusie szkolnym wynosi 68 kg, a w przypadku pasa˝erów stojàcych, w sytuacji, o której mowa

w ust. 3 pkt 2, przyjmuje si´ wartoÊç Êrednià wa˝onà

masy pasa˝era wynikajàcà z zastosowanych wymiarów siedzeƒ.

3. Dopuszcza si´

1) siedzenia o wymiarach (rozmieszczeniu), w zale˝noÊci od wieku/masy pasa˝erów, okreÊlone w tabeli nr 2 „Wymiary i rozmieszczenie siedzeƒ w autobusie szkolnym”, zamieszczonej w za∏àczniku nr 8

do rozporzàdzenia;

2) stosowanie siedzeƒ o ró˝nych wymiarach i rozmieszczeniu w tej samej przestrzeni pasa˝erskiej;

3) wyposa˝enie autobusu w demontowane siedzenia,

zamocowane w przestrzeni, o której mowa w ust.1

pkt 6, pod warunkiem ˝e takie siedzenia mogà byç

∏atwo usuni´te.

Rozdzia∏ 6

Warunki dodatkowe dla autobusu

o dopuszczalnej pr´dkoÊci do 100 km/h

§ 23. 1. Stosunek mocy maksymalnej silnika autobusu do dopuszczalnej masy ca∏kowitej powinien wynosiç co najmniej 11 kW/t.

2. Autobus powinien byç typu homologowanego

w zakresie hamowania wed∏ug Regulaminu nr 13 EKG

ONZ zgodnie co najmniej z 06 serià poprawek.

3. Autobus powinien byç przebadany przez producenta z wynikiem pozytywnym w zakresie statecznoÊci

ruchu po rozerwaniu jednej z opon kó∏ osi przedniej.

4. Autobus powinien byç wyposa˝ony w

1) przyrzàd kontrolny — tachograf samochodowy

o zakresie pomiarowym co najmniej do 125 km/h;

2) ogranicznik pr´dkoÊci o nastawionej pr´dkoÊci granicznej 100 km/h;

3) opony o g∏´bokoÊci rzeêby bie˝nika co najmniej

3 mm;

4) opony homologowane wed∏ug Regulaminu nr 54

EKG ONZ; nie dopuszcza si´ opon bie˝nikowanych

na osiach z ko∏ami pojedynczymi, o ile nie sà osiami sk∏adowymi osi wielokrotnych, oraz opon o pog∏´bionych (nacinanych) rowkach bie˝nika;

5) siedzenia wyÊcie∏ane o wysokoÊci oparç co najmniej 650 mm, a w przypadku siedzeƒ w ostatnim

rz´dzie — 560 mm;

6) pasy bezpieczeƒstwa co najmniej dwupunktowo

mocowane, automatycznie blokujàce si´, ze zwija-

czami na siedzeniach, przed którymi nie ma innych

siedzeƒ, oraz na siedzeniu kierowcy; punkty kotwiczenia pasów powinny spe∏niaç wymagania Regulaminu nr 14 EKG ONZ; w pobli˝u takich siedzeƒ powinno byç oznakowanie nakazujàce zapi´cie pasów;

7) siedzenia homologowane wed∏ug Regulaminu

nr 17 lub spe∏niajàce wymagania Regulaminu

nr 80 EKG ONZ oraz w pasy bezpieczeƒstwa na

wszystkich siedzeniach, przy czym punkty kotwiczenia pasów powinny spe∏niaç wymagania Regulaminu nr 14 EKG ONZ; przepis stosuje si´ do zarejestrowanych po raz pierwszy

a) autobusu nowego typu — po dniu 31 grudnia

1998 r.,

b) pozosta∏ych autobusów o dopuszczalnej masie

ca∏kowitej przekraczajàcej 3,5 t — po dniu

30 wrzeÊnia 1999 r.;

8) wyÊcie∏ane pod∏okietniki na skraju ka˝dego zespo∏u dwóch siedzeƒ uniemo˝liwiajàce przemieszczanie si´ pasa˝erów na boki;

9) przegrod´ zabezpieczajàcà kierowc´ przed uderzeniem z ty∏u;

Poz. 262

d) powinno byç widoczne po zapadni´ciu zmroku

z odleg∏oÊci co najmniej 50 m przy dobrej przejrzystoÊci powietrza.

2. Dopuszcza si´ uzupe∏nienie Êwiat∏a, o którym

mowa w ust. 1 pkt 8, o dwa Êwiat∏a migajàce barwy ˝ó∏tej samochodowej, umieszczone po obu stronach lampy we wspólnej obudowie. Âwiat∏a te mogà byç w∏àczane i wy∏àczane odr´bnym wy∏àcznikiem przez kierowc´ taksówki w razie zagro˝enia jego bezpieczeƒstwa.

3. Dopuszcza si´ stosowanie dodatkowych lamp

z napisami okreÊlajàcymi firm´, jej telefon lub inne dane dodatkowo identyfikujàce taksówk´, odpowiadajàcych nast´pujàcym warunkom

1) rozmieszczenie: na dachu, symetrycznie z lewej

i z prawej strony Êwiat∏a z napisem „TAXI”;

2) barwa: bia∏a lub ˝ó∏ta samochodowa;

3) nie mogà one utrudniaç czytelnoÊci i widocznoÊci

napisu „TAXI”.

Rozdzia∏ 7

4. Dopuszcza si´ stosowanie dodatkowych oznaczeƒ zawierajàcych nazw´ miejscowoÊci, herb miejscowoÊci, numer boczny oraz inne oznaczenia identyfikujàce miejscowà taksówk´, pod warunkiem ˝e sà

one zgodne z ustaleniami obowiàzujàcymi na obszarze

danych gmin lub zwiàzku komunalnego.

Warunki dodatkowe dla taksówki

Rozdzia∏ 8

10) urzàdzenia zabezpieczajàce baga˝ przed przemieszczaniem si´ w przestrzeni pasa˝erskiej.

§ 24. 1. Taksówk´ wyposa˝a si´ w

1) taksometr z wa˝nym dowodem legalizacji;

2) co najmniej dwa miejsca dla pasa˝erów, a taksówk´ baga˝owà — co najmniej w jedno miejsce dla

pasa˝era;

3) co najmniej dwoje drzwi z ka˝dego boku nadwozia

lub dwoje drzwi z prawej strony, jedne z lewej strony i jedne z ty∏u nadwozia; przepisu nie stosuje si´

do taksówki baga˝owej;

4) pomieszczenie na podr´czny baga˝ pasa˝erów taksówki osobowej;

5) gaÊnic´ umieszczonà w miejscu ∏atwo dost´pnym

w razie potrzeby jej u˝ycia;

6) apteczk´ doraênej pomocy;

7) ogumione ko∏o zapasowe;

8) dodatkowe Êwiat∏o z napisem „TAXI”, odpowiadajàce nast´pujàcym warunkom

a) rozmieszczenie: na dachu,

b) barwa: bia∏a lub ˝ó∏ta samochodowa z czarnymi

napisami widocznymi z przodu i z ty∏u pojazdu;

w taksówce baga˝owej napis mo˝e byç widoczny tylko z przodu pojazdu,

c) po∏àczenia elektryczne: Êwiat∏o mo˝e byç w∏àczone wówczas, gdy taksometr jest wy∏àczony,

niezale˝nie od w∏àczenia innych Êwiate∏ i po∏o˝enia urzàdzenia umo˝liwiajàcego prac´ silnika;

w∏àczenie lub wy∏àczenie taksometru powinno

powodowaç równoczesne odpowiednio wy∏àczenie lub w∏àczenie Êwiat∏a,

Warunki dodatkowe dla pojazdu samochodowego

uprzywilejowanego

§ 25. 1. Pojazd samochodowy uprzywilejowany wyposa˝a si´ w sygna∏y ostrzegawcze

1) dêwi´kowy;

2) Êwietlny b∏yskowy.

2. Pojazd samochodowy uprzywilejowany mo˝e

byç ponadto wyposa˝ony w umieszczone na zewnàtrz

dodatkowe Êwiat∏o barwy bia∏ej lub ˝ó∏tej selektywnej,

umocowane w sposób umo˝liwiajàcy zmian´ kierunku

strumienia Êwietlnego (szperacz); Êwiat∏o to powinno

byç w∏àczane i wy∏àczane niezale˝nie od innych Êwiate∏.

§ 26. 1. Urzàdzenia wysy∏ajàce ostrzegawcze sygna∏y dêwi´kowe powinny spe∏niaç nast´pujàce wymagania

1) wysy∏aç sygna∏y dêwi´kowe o zmiennym tonie;

2) fale dêwi´kowe powinny byç wysy∏ane co najmniej

do przodu, a oÊ ich rozchodzenia si´ powinna byç

równoleg∏a do pod∏u˝nej osi symetrii pojazdu; dopuszcza si´ odchylenie od tego kierunku nie wi´ksze ni˝ 15°;

3) byç tak sterowane, aby ich w∏àczenie nie by∏o mo˝liwe bez równoczesnego w∏àczenia sygna∏u Êwietlnego.

2. Ostrzegawczy sygna∏ Êwietlny b∏yskowy powinien odpowiadaç nast´pujàcym warunkom

1) liczba Êwiate∏: co najmniej jedno, lecz nie wi´cej ni˝

szeÊç;

2) rozmieszczenie Êwiate∏: na dachu nadwozia (kabiny); dopuszcza si´ umieszczenie Êwiate∏ w innym

miejscu, przy zapewnieniu wymaganej widocznoÊci sygna∏u;

3) barwa Êwiat∏a: niebieska;

4) w∏àczanie Êwiate∏ b∏yskowych powinno byç niezale˝ne od po∏o˝enia urzàdzenia umo˝liwiajàcego

prac´ silnika oraz od w∏àczenia sygna∏ów dêwi´kowych;

5) powinien byç widoczny z ka˝dej strony pojazdu

z odleg∏oÊci co najmniej 150 m przy oÊwietleniu

s∏onecznym i nie powinien oÊlepiaç innych uczestników ruchu.

3. Pojazd mo˝e byç dodatkowo wyposa˝ony w sygna∏y Êwietlne b∏yskowe barwy czerwonej, odpowiadajàce warunkom okreÊlonym w ust. 2 pkt 1, 2 i 4, widoczne co najmniej z przodu i z ty∏u pojazdu z odleg∏oÊci co najmniej 150 m przy oÊwietleniu s∏onecznym

i nieoÊlepiajàce innych uczestników ruchu.

§ 27. 1. Pojazd samochodowy stra˝y po˝arnej —

po˝arniczy, z wyjàtkiem pojazdu wymienionego

w ust. 2, powinien mieç barw´ czerwieni sygna∏owej,

b∏otniki zaÊ i zderzaki — barw´ bia∏à. Dopuszcza si´ pojazd po˝arniczy o barwie khaki, równie˝ w odniesieniu

do b∏otników i zderzaków.

2. Samochód osobowy operacyjny stra˝y po˝arnej

z nadwoziem zamkni´tym powinien byç oznakowany

pasem wyró˝niajàcym barwy czerwieni sygna∏owej.

Po obu stronach pojazdu powinny byç umieszczone

napisy „STRA˚” barwy bia∏ej lub czerwonej. Na dachu

pojazdu mo˝e byç umieszczony Êwietlny napis

„STRA˚” barwy czerwonej na bia∏ym tle.

3. Przepisy ust. 1 i 2 nie dotyczà pojazdu wojskowej

stra˝y po˝arnej.

§ 28.1. Karetka sanitarna powinna mieç barw´ bia∏à, kremowà lub ˝ó∏tà samochodowà z niebieskim pasem wyró˝niajàcym; dla karetki reanimacyjnej dopuszcza si´ dodatkowo pasy wyró˝niajàce barwy czerwonej, umieszczone wokó∏ dachu oraz bezpoÊrednio pod

pasem barwy niebieskiej.

2. Przepisu ust.1 nie stosuje si´ do wojskowej karetki sanitarnej, która powinna byç oznakowana emblematem czerwonego krzy˝a na bia∏ym tle, umieszczonym co najmniej na ka˝dym boku pojazdu; karetka ta

mo˝e byç równie˝ oznakowana pasem wyró˝niajàcym

barwy niebieskiej.

Poz. 262

zia oraz powinien byç oznakowany pasem wyró˝niajàcym barwy bia∏ej i umieszczonym po obu stronach pojazdu napisem „POLICJA” barwy bia∏ej, z zastrze˝eniem ust. 2. Na dachu pojazdu mo˝e byç umieszczony

Êwietlny napis „POLICJA” barwy niebieskiej na bia∏ym

tle; napis „POLICJA” barwy bia∏ej mo˝e byç tak˝e

umieszczony z przodu i z ty∏u pojazdu, przy czym napis

z przodu mo˝e byç odwrócony (lustrzany).

2. Samochód osobowy Policji o liczbie miejsc siedzàcych nie wi´kszej ni˝ 5 i rodzaju nadwozia sedan,

hatchback, kombi lub coupe powinien byç oznakowany pasem wyró˝niajàcym barwy bia∏ej odblaskowej;

drzwi boczne powinny mieç kolor bia∏y nieodblaskowy; na pasie wyró˝niajàcym drzwi bocznych przednich

powinien byç umieszczony napis „POLICJA” w kolorze

niebiesko-granatowym odblaskowym, w odcieniu koloru nadwozia.

3. W wyjàtkowym przypadku mo˝e uczestniczyç

w ruchu pojazd Policji niespe∏niajàcy warunków okreÊlonych w ust. 1 i 2 oraz w § 26 ust. 1 pkt 2.

4. Motocykl Policji powinien mieç b∏otniki barwy

bia∏ej. Z przodu motocykla powinien byç umieszczony

napis „POLICJA”.

5. Pojazd Inspekcji Transportu Drogowego powinien byç oznakowany pasem wyró˝niajàcym barwy

bia∏ej odblaskowej i umieszczonym po obu stronach

pojazdu

napisem

„INSPEKCJA

TRANSPORTU

DROGOWEGO”. Na dachu pojazdu mo˝e byç umieszczony Êwietlny napis „INSPEKCJA TRANSPORTU

DROGOWEGO” barwy czarnej na bia∏ym tle; napis

„INSPEKCJA TRANSPORTU DROGOWEGO” barwy

czarnej mo˝e byç tak˝e umieszczony z przodu i z ty∏u

pojazdu, przy czym napis z przodu mo˝e byç odwrócony (lustrzany).

6. W wyjàtkowym przypadku mo˝e uczestniczyç

w ruchu pojazd Inspekcji Transportu Drogowego

niespe∏niajàcy warunków okreÊlonych w ust. 5 i § 26

ust.1 pkt 2.

§ 32. 1. Pojazd Stra˝y Granicznej, z wyjàtkiem motocykla, powinien byç oznakowany pasem wyró˝niajàcym barwy jasnozielonej oraz umieszczonym po obu

stronach pojazdu napisem „STRA˚ GRANICZNA” barwy jasnozielonej. Na dachu pojazdu mo˝e byç umieszczony Êwietlny napis „STRA˚ GRANICZNA” barwy jasnozielonej na bia∏ym tle.

2. W wyjàtkowym przypadku mo˝e uczestniczyç

w ruchu pojazd Stra˝y Granicznej niespe∏niajàcy warunków okreÊlonych w ust.1 i § 26 ust.1 pkt 2.

§ 29. Pojazd górniczego pogotowia ratunkowego

powinien byç oznakowany pasem wyró˝niajàcym barwy czerwonej.

3. Motocykl Stra˝y Granicznej powinien mieç b∏otniki barwy jasnozielonej; z przodu motocykla powinien

byç umieszczony napis „SG” barwy jasnozielonej.

§ 30. Pojazd jednostki ratownictwa chemicznego

powinien byç oznakowany pasem wyró˝niajàcym barwy srebrzystej.

§ 33. 1. Pojazd Si∏ Zbrojnych inny ni˝ wymieniony

w § 27 ust. 3 i § 28 ust. 2, z wyjàtkiem motocykla, powinien byç oznakowany pasem wyró˝niajàcym barwy

bia∏ej. Po obu stronach pojazdu powinny byç umieszczone napisy barwy bia∏ej, okreÊlajàce jego przynale˝noÊç do okreÊlonego organu wojskowego.

§ 31. 1. Pojazd Policji, z wyjàtkiem motocykla, powinien posiadaç niebiesko-granatowà barw´ nadwo-

2. Motocykl Si∏ Zbrojnych powinien mieç b∏otniki

barwy bia∏ej. Z przodu motocykla powinien byç

umieszczony napis barwy khaki, okreÊlajàcy jego przynale˝noÊç do okreÊlonego organu wojskowego.

§ 34. 1. Pojazd S∏u˝by Wi´ziennej powinien byç

oznakowany pasem wyró˝niajàcym barwy granatowej; po obu stronach pojazdu powinny byç umieszczone napisy „SW” barwy bia∏ej lub granatowej.

2. W wyjàtkowym przypadku mo˝e uczestniczyç

w ruchu pojazd S∏u˝by Wi´ziennej niespe∏niajàcy warunków okreÊlonych w ust.1 i w § 26 ust.1 pkt 2.

§ 35. Inny pojazd uprzywilejowany na podstawie

zezwolenia wydanego przez ministra w∏aÊciwego do

spraw wewn´trznych powinien byç oznakowany pasem wyró˝niajàcym barwy pomaraƒczowej.

§ 36. Pasy wyró˝niajàce o szerokoÊci 8—15 cm,

z zastrze˝eniem § 28 ust. 1, powinny byç umieszczone

wokó∏ pojazdu poni˝ej dolnej kraw´dzi okien.

Poz. 262

2. Cz´Êci, o których mowa w ust. 1, powinny byç

wyposa˝one w

1) Êwiat∏o barwy bia∏ej, widoczne z przodu i z boków

pojazdu — je˝eli cz´Êç wystaje poza przedni obrys

pojazdu na odleg∏oÊç wi´kszà ni˝ 1 m;

2) Êwiat∏o barwy czerwonej, widoczne z ty∏u pojazdu

— je˝eli cz´Êç wystaje poza tylny obrys pojazdu na

odleg∏oÊç wi´kszà ni˝ 1 m;

3) Êwiat∏o barwy bia∏ej, widoczne z przodu pojazdu,

i barwy czerwonej, widoczne z ty∏u pojazdu — je˝eli cz´Êç wystaje poza boczny obrys pojazdu na odleg∏oÊç wi´kszà ni˝ 40 cm od zewn´trznych kraw´dzi powierzchni Êwietlnych przednich lub tylnych

Êwiate∏ pozycyjnych.

3. Âwiat∏a, o których mowa w ust. 2, powinny w∏àczaç si´ i wy∏àczaç jednoczeÊnie ze Êwiat∏ami pozycyjnymi pojazdu oraz nie powinny oÊlepiaç innych uczestników ruchu.

Rozdzia∏ 10

§ 37. Oznakowanie okreÊlone w § 27—35 nie mo˝e

byç stosowane na pojeêdzie innym ni˝ pojazd, dla którego zosta∏o ono okreÊlone.

Rozdzia∏ 9

Warunki dodatkowe dla pojazdu samochodowego

przeznaczonego do wykonywania czynnoÊci na drodze oraz dla innego pojazdu samochodowego, na

który ze wzgl´du na bezpieczeƒstwo ruchu nale˝y

zwracaç szczególnà uwag´

§ 38. 1. Pojazd samochodowy przeznaczony do wykonywania czynnoÊci na drodze, pojazd pomocy drogowej i ciàgnik balastowy ciàgnàcy przyczep´ o szerokoÊci przekraczajàcej 2,55 m powinny byç wyposa˝one

w ostrzegawczy sygna∏ Êwietlny b∏yskowy barwy ˝ó∏tej

samochodowej, widoczny ze wszystkich stron pojazdu

z odleg∏oÊci co najmniej 150 m przy dobrej przejrzystoÊci powietrza i niepowodujàcy oÊlepiania innych

uczestników ruchu oraz odpowiadajàcy warunkom

okreÊlonym w § 26 ust. 2 pkt 1, 2 i 4.

2. Pojazd pomocy drogowej powinien posiadaç

1) kabin´ kierowcy lub nadwozie barwy ˝ó∏tej lub

oznaczone pasem wyró˝niajàcym barwy ˝ó∏tej

spe∏niajàcym warunki, o których mowa w § 36;

2) nadwozie konstrukcyjnie przeznaczone do przewozu uszkodzonych pojazdów lub byç wyposa˝ony w

a) hol gi´tki do holowania motocykla i hol sztywny

do holowania pojazdu,

b) ostrzegawczy sygna∏ Êwietlny b∏yskowy barwy

˝ó∏tej, o konstrukcji umo˝liwiajàcej umieszczenie na pojeêdzie holowanym,

c) dodatkowy zestaw Êwiate∏ tylnych przeznaczony do umieszczania na pojeêdzie holowanym

w przypadku tymczasowego zakrycia Êwiate∏ pojazdu holujàcego.

§ 39. 1. Cz´Êci urzàdzeƒ zamontowanych na pojeêdzie, wystajàce poza obrys pojazdu, powinny byç oznakowane pasami barwy na przemian bia∏ej i czerwonej.

Warunki dodatkowe dla samochodu ci´˝arowego

przystosowanego do przewozu osób

§ 40. 1. Samochód ci´˝arowy przewo˝àcy osoby

poza kabinà kierowcy i pomieszczenie przystosowane

do przewozu osób odpowiadajà nast´pujàcym warunkom

1) nadwozie powinno byç rodzaju furgon albo skrzyniowe kryte opoƒczà;

2) wysokoÊç burt nadwozia skrzyniowego nie mo˝e

byç mniejsza ni˝ 1100 mm;

3) odchylane burty boczne powinny byç krótko spi´te, a tylna burta zabezpieczona przed samoczynnym lub niezamierzonym otwarciem.

2. Samochód ci´˝arowy przewo˝àcy osoby poza

kabinà kierowcy i pomieszczenie przystosowane do

przewozu osób powinny byç wyposa˝one w

1) stopnie lub drabink´ z por´czà, zapewniajàcà bezpieczne wsiadanie i wysiadanie;

2) oÊwietlenie wn´trza;

3) okienka s∏u˝àce do oÊwietlania i do przewietrzania

wn´trza, je˝eli nie ma innych wywietrzników;

4) przymocowane ∏awki o d∏ugoÊci co najmniej

400 mm na jednà osob´ i szerokoÊci (g∏´bokoÊci)

nie mniejszej ni˝ 300 mm; odst´p mi´dzy dwiema

sàsiednimi ∏awkami ustawionymi jedna za drugà

nie powinien byç mniejszy ni˝ 650 mm, a ustawionymi naprzeciw — 900 mm, wliczajàc w to szerokoÊç (g∏´bokoÊç) jednej ∏awki;

5) urzàdzenie sygnalizacyjne (Êwietlne lub akustyczne) zapewniajàce ∏àcznoÊç przewo˝onych osób

z kierowcà;

6) apteczk´ doraênej pomocy;

7) ogumione ko∏o zapasowe; ko∏o to mo˝e byç

umieszczone na powierzchni ∏adunkowej, je˝eli

konstrukcja samochodu przewiduje umieszczenie

tam tego ko∏a;

8) dwie gaÊnice, z których jedna powinna byç umieszczona mo˝liwie blisko kierowcy, a druga wewnàtrz

przestrzeni przeznaczonej do przewozu osób.

5) dodatkowe lusterko wewn´trzne;

3. Samochód ci´˝arowy przewo˝àcy osoby poza

kabinà kierowcy lub pomieszczeniem do tego przeznaczonym powinien byç oznakowany

7) apteczk´ doraênej pomocy;

1) z przodu — napisem „PRZEWÓZ OSÓB” barwy

czarnej na bia∏ym tle, umieszczonym na prostokàtnej tablicy o powierzchni co najmniej 800 cm2;

2) z ty∏u — znakiem okreÊlajàcym dopuszczalnà pr´dkoÊç.

4. Przepisów ust. 1—3 nie stosuje si´ do pojazdu

przewo˝àcego konwojentów, dru˝yny robocze i osoby

wykonujàce czynnoÊci ∏adunkowe oraz pojazdu Si∏

Zbrojnych, S∏u˝by Wi´ziennej, organów i jednostek organizacyjnych podleg∏ych ministrowi w∏aÊciwemu do

spraw wewn´trznych.

5. Przepisy ust. 2 i ust. 3 pkt 2 stosuje si´ do przyczepy przystosowanej do przewozu osób.

Rozdzia∏ 11

Warunki dodatkowe dla pojazdu przystosowanego

do zasilania gazem

§ 41. Pojazd przystosowany do zasilania gazem powinien odpowiadaç warunkom okreÊlonym w za∏àczniku nr 9 do rozporzàdzenia.

Rozdzia∏ 12

Warunki dodatkowe dla pojazdu d∏ugiego i ci´˝kiego

§ 42. 1. Pojazd lub zespó∏ pojazdów, którego d∏ugoÊç przekracza 12 m albo dopuszczalna masa ca∏kowita przekracza 16 t, z wy∏àczeniem autobusu i ciàgnika siod∏owego, oznacza si´ z ty∏u w sposób okreÊlony

w za∏àczniku nr 10 do rozporzàdzenia.

2. Przepis ust. 1 stosuje si´ równie˝ do autobusu

przegubowego klasy II i III okreÊlonej w przepisach

o homologacji pojazdów.

Rozdzia∏ 13

Warunki dodatkowe dla pojazdu przeznaczonego do

nauki jazdy i egzaminowania osób ubiegajàcych si´

o uprawnienia do kierowania

§ 43. 1. Pojazd silnikowy przeznaczony do nauki jazdy i egzaminowania, z zastrze˝eniem ust. 2, powinien

byç wyposa˝ony w

1) przyrzàd kontrolny — tachograf samochodowy;

przepis stosuje si´ do pojazdów wymienionych

w ust. 4 pkt 5—8 i 11;

2) uk∏ad hamulcowy posiadajàcy urzàdzenia przeciwblokujàce ko∏a jezdne; przepis stosuje si´ do pojazdów wymienionych w ust. 4 pkt 5—8 i 11;

3) dodatkowy peda∏ hamulca roboczego, który umo˝liwia przej´cie sterowania uk∏adem hamulcowym;

4) dodatkowe lusterka zewn´trzne: prawe i lewe;

Poz. 262

6) ogrzewanà tylnà szyb´; przepis stosuje si´ do samochodu osobowego;

8) ogumione ko∏o zapasowe.

2. Przepisów ust.1 nie stosuje si´ do

1) motocykla, trójko∏owego lub czteroko∏owego pojazdu samochodowego o masie w∏asnej nieprzekraczajàcej 550 kg;

2) pojazdu osoby niepe∏nosprawnej posiadajàcej

orzeczenie lekarskie z adnotacjà, ˝e mo˝e prowadziç pojazd silnikowy po przystosowaniu go do

okreÊlonego rodzaju schorzenia.

3. Dopuszcza si´ wyposa˝enie pojazdu przeznaczonego do nauki jazdy i egzaminowania w inne dodatkowe urzàdzenia powtarzajàce istniejàce mechanizmy

sterowania i kierowania pojazdem.

4. Pojazd przeznaczony do nauki jazdy i egzaminowania w zakresie danej kategorii prawa jazdy powinien

odpowiadaç nast´pujàcym warunkom

1) motocykl w zakresie kategorii A powinien

a) byç wyposa˝ony w silnik o pojemnoÊci przekraczajàcej 120 cm3,

b) osiàgaç pr´dkoÊç co najmniej 100 km/h;

2) motocykl w zakresie kategorii A1 powinien byç wyposa˝ony w silnik

a) o pojemnoÊci co najmniej 75 cm3,

b) o mocy nieprzekraczajàcej 11 kW;

3) samochód osobowy w zakresie kategorii B powinien mieç d∏ugoÊç przekraczajàcà 3,5 m i osiàgaç

pr´dkoÊç co najmniej 100 km/h;

4) trójko∏owy lub czteroko∏owy pojazd samochodowy

w zakresie kategorii B1 powinien

a) mieç mas´ w∏asnà nieprzekraczajàcà 550 kg,

b) osiàgaç pr´dkoÊç co najmniej 60 km/h;

5) samochód ci´˝arowy w zakresie kategorii C powinien

a) mieç dopuszczalnà mas´ ca∏kowità co najmniej

12 t,

b) mieç d∏ugoÊç co najmniej 8 m,

c) mieç szerokoÊç co najmniej 2,40 m,

d) osiàgaç pr´dkoÊç co najmniej 80 km/h,

e) byç wyposa˝ony w skrzyni´ biegów z co najmniej 8 prze∏o˝eniami w jeêdzie do przodu,

f) posiadaç skrzyni´ ∏adunkowà zamkni´tà o szerokoÊci i wysokoÊci co najmniej takiej samej jak kabina,

g) mieç rzeczywistà mas´ ca∏kowità co najmniej

10 t;

6) samochód ci´˝arowy w zakresie kategorii C1 powinien

a) mieç dopuszczalnà mas´ ca∏kowità co najmniej

4 t,

b) mieç d∏ugoÊç co najmniej 5 m,

c) osiàgaç pr´dkoÊç co najmniej 80 km/h,

d) posiadaç skrzyni´ ∏adunkowà zamkni´tà o szerokoÊci i wysokoÊci co najmniej takiej samej jak kabina;

7) autobus w zakresie kategorii D powinien

a) byç przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu

wi´cej ni˝ 17 osób ∏àcznie z kierowcà,

b) mieç d∏ugoÊç co najmniej 10 m,

c) mieç szerokoÊç co najmniej 2,40 m,

d) osiàgaç pr´dkoÊç co najmniej 80 km/h;

8) autobus w zakresie kategorii D1 powinien

a) byç przeznaczony konstrukcyjnie do przewozu

nie wi´cej ni˝ 17 osób ∏àcznie z kierowcà,

b) mieç d∏ugoÊç co najmniej 5 m,

c) mieç dopuszczalnà mas´ ca∏kowità co najmniej

4 t,

d) osiàgaç pr´dkoÊç co najmniej 80 km/h;

9) zespó∏ pojazdów w zakresie kategorii B+E powinien mieç dopuszczalnà mas´ ca∏kowità powy˝ej

3,5 t i sk∏adaç si´ z pojazdu samochodowego o dopuszczalnej masie ca∏kowitej nieprzekraczajàcej

3,5 t, z wyjàtkiem autobusu lub motocykla oraz

przyczepy, której

a) skrzynia ∏adunkowa powinna byç zamkni´ta

i posiadaç szerokoÊç i wysokoÊç co najmniej takà jak pojazd lub nieznacznie w´˝szà, o ile widocznoÊç do ty∏u jest mo˝liwa wy∏àcznie przy

u˝yciu lusterek zewn´trznych pojazdu,

b) dopuszczalna masa ca∏kowita wynosi co najmniej 1 t,

c) rzeczywista masa ca∏kowita wynosi co najmniej

800 kg;

10) zespó∏ pojazdów w zakresie kategorii C+E powinien sk∏adaç si´ z samochodu ci´˝arowego, o którym mowa w pkt 5, i przyczepy o d∏ugoÊci co najmniej 7,5 m, przy czym zespó∏ pojazdów powinien

a) mieç dopuszczalnà mas´ ca∏kowità co najmniej

20 t,

b) mieç szerokoÊç co najmniej 2,40 m,

c) osiàgaç pr´dkoÊç co najmniej 80 km/h,

d) mieç rzeczywistà mas´ ca∏kowità co najmniej

15 t;

11) ciàgnik siod∏owy z naczepà w zakresie kategorii

C+E powinien

a) mieç d∏ugoÊç co najmniej 14 m,

b) byç wyposa˝ony w skrzyni´ biegów z co najmniej 8 prze∏o˝eniami w jeêdzie do przodu,

c) jako zespó∏ pojazdów spe∏niaç warunki okreÊlone w pkt 10 lit. a—d;

12) zespó∏ pojazdów w zakresie kategorii C1+E powinien sk∏adaç si´ z samochodu ci´˝arowego, o którym mowa w pkt 6, oraz przyczepy, której

a) dopuszczalna masa ca∏kowita wynosi co najmniej 1,25 t,

b) skrzynia ∏adunkowa powinna byç zamkni´ta

i posiadaç szerokoÊç i wysokoÊç co najmniej takà samà jak kabina lub nieznacznie w´˝szà, o ile

widocznoÊç do ty∏u jest mo˝liwa wy∏àcznie przy

u˝yciu lusterek zewn´trznych samochodu,

Poz. 262

c) rzeczywista masa ca∏kowita wynosi co najmniej

800 kg;

13) zespó∏ pojazdów, o którym mowa w pkt 12, powinien osiàgaç pr´dkoÊç co najmniej 80 km/h i mieç

d∏ugoÊç co najmniej 8 m;

14) zespó∏ pojazdów w zakresie kategorii D+E powinien sk∏adaç si´ z autobusu, o którym mowa

w pkt 7, oraz przyczepy, której

a) dopuszczalna masa ca∏kowita wynosi co najmniej 1,25 t,

b) szerokoÊç wynosi co najmniej 2,40 m,

c) skrzynia ∏adunkowa powinna byç zamkni´ta i posiadaç szerokoÊç i wysokoÊç co najmniej 2 m,

d) rzeczywista masa ca∏kowita wynosi co najmniej

800 kg;

15) zespó∏ pojazdów, o którym mowa w pkt 14, powinien osiàgaç pr´dkoÊç co najmniej 80 km/h;

16) zespó∏ pojazdów w zakresie kategorii D1+E powinien sk∏adaç si´ z autobusu, o którym mowa

w pkt 8, oraz przyczepy, której

a) dopuszczalna masa ca∏kowita wynosi co najmniej 1,25 t,

b) skrzynia ∏adunkowa powinna byç zamkni´ta

i posiadaç szerokoÊç i wysokoÊç co najmniej

2 m,

c) rzeczywista masa ca∏kowita wynosi co najmniej

800 kg;

17) zespó∏ pojazdów, o którym mowa w pkt 16, powinien osiàgaç pr´dkoÊç co najmniej 80 km/h;

18) zespó∏ pojazdów w zakresie kategorii T powinien

sk∏adaç si´ z ciàgnika rolniczego i przyczepy wieloosiowej innej ni˝ lekka oraz powinien mieç d∏ugoÊç

co najmniej 7,5 m;

19) pojazd szynowy w zakresie pozwolenia powinien

byç wielocz∏onowy lub stanowiç sk∏ad tramwajów

co najmniej 2-wagonowy.

5. Przepisu ust. 4 pkt 3 nie stosuje si´ do samochodu osobowego osoby niepe∏nosprawnej posiadajàcej

orzeczenie lekarskie z adnotacjà, ˝e mo˝e prowadziç

ten pojazd po przystosowaniu go do okreÊlonego rodzaju schorzenia.

DZIA¸ IV

Warunki techniczne ciàgnika rolniczego, leÊnego i pojazdu wolnobie˝nego oraz przyczepy

przeznaczonej do ∏àczenia z tymi pojazdami

Rozdzia∏ 1

Warunki ogólne

§ 44. Ilekroç w niniejszym dziale jest mowa o „pojeêdzie”, rozumie si´ przez to ciàgnik rolniczy, leÊny

i pojazd wolnobie˝ny oraz przyczep´ przeznaczonà do

∏àczenia z tymi pojazdami.

§ 45. 1. Ciàgnik rolniczy, pojazd wolnobie˝ny oraz

przyczepa przeznaczona do ∏àczenia z tymi pojazdami

sà zbudowane, wyposa˝one i utrzymane tak, aby

1) wystajàce cz´Êci, które mogà naruszaç statecznoÊç

pojazdu lub zagra˝aç bezpieczeƒstwu innych

uczestników ruchu, mog∏y byç na czas jazdy zdemontowane lub z∏o˝one; § 39 stosuje si´ odpowiednio;

2) poziom ha∏asu zewn´trznego mierzony podczas

postoju pojazdu silnikowego z odleg∏oÊci 0,5 m nie

przekracza∏ 104 dB(A);

3) maksymalna pr´dkoÊç konstrukcyjna ciàgnika rolniczego i leÊnego nie przekracza∏a o wi´cej ni˝

3 km/h wartoÊci 40 km/h zmierzonej zgodnie

z przepisami o homologacji pojazdów.

2. Do pojazdów, o których mowa w ust.1, stosuje

si´ przepisy § 7 ust.1 i 7, § 8 ust. 4 pkt 2 i ust. 5, § 9 ust.1

pkt 2, 3, 5, 6, pkt 7 lit. a, pkt 9 i pkt 12, § 11 ust. 1 pkt 2

oraz § 41.

3. Dopuszczalne jest uczestniczenie w ruchu

1) pojazdu wolnobie˝nego, ciàgnika rolniczego z maszynà zawieszanà i przyczepy specjalnej o szerokoÊci nieprzekraczajàcej 3,00 m;

2) pojazdu z gàsienicowym uk∏adem jezdnym, je˝eli

a) dopuszczalna masa ca∏kowita pojazdu nie przekracza 16 t,

b) nacisk gàsienicy mi´dzy skrajnymi krà˝kami

bie˝nymi nie przekracza 40 kN (4 t) na 1 m; przy

mechanizmie pó∏gàsienicowym lub przy zastosowaniu dwóch gàsienic, jedna za drugà, nacisk

ten nie mo˝e przekraczaç 60 kN (6 t), pod warunkiem ˝e odleg∏oÊç pomi´dzy Êrodkami powierzchni styku z jezdnià pierwszej gàsienicy lub

kó∏ przedniej osi a Êrodkami powierzchni styku

z jezdnià drugiej gàsienicy wynosi co najmniej

3 m,

c) gàsienice nie majà ostrych kraw´dzi mogàcych

uszkodziç nawierzchni´ drogi,

d) pr´dkoÊç maksymalna jest konstrukcyjnie ograniczona do 10 km/h; przepisu nie stosuje si´ do

pojazdu na gàsienicach gumowych lub z innego

tworzywa o odpowiedniej elastycznoÊci, jednak

bez elementów metalowych mogàcych uszkodziç nawierzchni´ drogi.

Rozdzia∏ 2

Wyposa˝enie

§ 46. 1. Pojazd silnikowy, o którym mowa w § 44

1) wyposa˝a si´ w

a) kabin´ lub ram´ ochronnà; przepis stosuje si´

do zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu

31 grudnia 1993 r. pojazdu o masie w∏asnej powy˝ej 800 kg,

b) wycieraczk´ przedniej szyby, zapewniajàcà dostateczne pole widzenia kierowcy; przepis stosuje si´ do pojazdu wyposa˝onego w przednià szyb´ o takich wymiarach i kszta∏cie, ˝e kierowca

mo˝e obserwowaç drog´ tylko przez t´ szyb´

bez zmiany normalnej pozycji,

Poz. 262

c) pr´dkoÊciomierz lub inne urzàdzenia umo˝liwiajàce odczyt pr´dkoÊci jazdy co najmniej na najwy˝szym biegu; przepis stosuje si´ do zarejestrowanego po dniu 30 wrzeÊnia 1993 r. ciàgnika rolniczego, którego konstrukcja umo˝liwia

przekroczenie pr´dkoÊci 25 km/h,

d) co najmniej dwa lusterka zewn´trzne, jedno po

lewej, a drugie po prawej stronie pojazdu, zapewniajàce stref´ widocznoÊci drogi do ty∏u co

najmniej

— o szerokoÊci 2,5 m w lewo od bocznego obrysu pojazdu ciàgni´tego w odleg∏oÊci 10 m od

oczu kierowcy,

— o szerokoÊci 3,5 m w prawo od bocznego obrysu pojazdu ciàgni´tego w odleg∏oÊci

30 m od oczu kierowcy, przy czym w odleg∏oÊci 4 m od oczu kierowcy odleg∏oÊç ta powinna wynosiç 0,75 m;

2) powinien odpowiadaç warunkom okreÊlonym

w § 10, § 11 ust.1 pkt 1, pkt 5 lit. b, pkt 11, 12 i 14

oraz ust. 7 pkt 1 i 4—6.

2. Do przyczepy, o której mowa w § 44, stosuje si´

przepisy § 11 ust.1 pkt 1 i 12, ust. 5 oraz ust. 7 pkt 1

i 4—6.

3. Dopuszczalne jest uczestniczenie w ruchu przyczepy lekkiej specjalnej

1) z ko∏ami nieogumionymi, pod warunkiem ˝e nacisk

ko∏a na drog´ nie przekracza 1,5 kN na 1 cm szerokoÊci obr´czy, przy ograniczeniu pr´dkoÊci jazdy

do 10 km/h;

2) z ko∏ami na pe∏nych obr´czach gumowych, pod warunkiem ˝e nacisk ko∏a na drog´ nie przekracza

1 kN na 1 cm szerokoÊci obr´czy gumowej, przy

ograniczeniu pr´dkoÊci jazdy do 25 km/h.

4. Dopuszcza si´ umieszczenie w ciàgniku rolniczym i leÊnym siedzenia dla pasa˝era, o ile spe∏nione

sà nast´pujàce warunki

1) siedzenie powinno byç tak umieszczone, aby pasa˝er nie by∏ nara˝ony na niebezpieczeƒstwo i nie

stwarza∏ ograniczenia w kierowaniu ciàgnikiem;

2) siedzenie powinno byç wyposa˝one w oparcie

ustalajàce boczne i tylne o wysokoÊci co najmniej

200 mm; wymagania tego nie stosuje si´, je˝eli

oparcie siedzenia jest utworzone przez cz´Êç kabiny lub ramy ochronnej;

3) poduszka siedzenia powinna byç mi´kka i elastyczna;

4) ciàgnik powinien byç wyposa˝ony w podnó˝ek na

stopy pasa˝era oraz uchwyty r´czne umo˝liwiajàce

dost´p do siedzenia pasa˝era oraz u∏atwiajàce pasa˝erowi utrzymanie tej pozycji;

5) siedzenie powinno mieç co najmniej 400 mm szerokoÊci i 300 mm g∏´bokoÊci;

6) oparcie siedzenia powinno mieç wysokoÊç od

200 mm do 250 mm wraz z oparciem bocznym;

warunku nie stosuje si´ do ciàgników, w których

istnieje zamkni´ta konstrukcyjnie przestrzeƒ za siedzeniem pasa˝era;

7) wolna przestrzeƒ ponad powierzchnià siedzenia

dla pasa˝era powinna wynosiç 920 mm; je˝eli ciàgnik spe∏nia wszystkie wymagania dotyczàce

ochrony kierowcy, lecz jego konstrukcja uniemo˝liwia wolnà przestrzeƒ o takim wymiarze, to warunek dotyczàcy wolnej przestrzeni ponad powierzchnià siedzenia dla pasa˝era mo˝na ograniczyç do 800 mm, o ile cz´Êç dachu nad siedzeniem

pasa˝era b´dzie mia∏a w∏aÊciwe mi´kkie pokrycie;

8) górna cz´Êç wolnej przestrzeni nad siedzeniem pasa˝era mo˝e byç ograniczona z ty∏u i z boków wy∏àcznie przez promieƒ nieprzekraczajàcy 300 mm,

przy czym jako wolnà przestrzeƒ rozumie si´ w tym

przypadku obszar zaczynajàcy si´ w pionie nad

przednim skrajem siedzenia dla pasa˝era;

9) wyposa˝enie w siedzenie dla pasa˝era nie mo˝e powodowaç powi´kszenia szerokoÊci ca∏kowitej ciàgnika.

5. Wymagania ust. 4 dotyczà siedzenia dla pasa˝era w ciàgnikach rolniczych i leÊnych majàcych maksymalnà pr´dkoÊç konstrukcyjnà od 6 km/h do

40 km/h i najmniejszy rozstaw kó∏ powy˝ej 1150 mm.

Poz. 262

b) kierunkowskazów — przyczepy specjalnej, pod

warunkiem zachowania widocznoÊci kierunkowskazów pojazdu ciàgnàcego,

c) przeciwmg∏owe tylne,

d) cofania;

je˝eli jednak pojazd wyposa˝ony jest w te Êwiat∏a,

powinny one odpowiadaç okreÊlonym dla nich

warunkom;

2) dopuszcza si´ wyposa˝enie w Êwiat∏a

a) obrysowe zamiast pozycyjnych — pojazdu wolnobie˝nego i przyczepy specjalnej o asymetrycznej konstrukcji,

b) o których mowa w § 38 — pojazdu silnikowego

o szerokoÊci przekraczajàcej 2,55 m albo ciàgnàcego przyczep´ przekraczajàcà t´ szerokoÊç,

c) robocze, przeznaczone do oÊwietlenia miejsca

pracy.

2. Do Êwiate∏ pojazdu, o którym mowa w niniejszym

rozdziale, stosuje si´ zasady rozmieszczenia okreÊlone

w § 1 ust. 2—4 za∏àcznika nr 6 do rozporzàdzenia.

Rozdzia∏ 4

Hamulce

6. Dopuszcza si´ umieszczenie w ciàgniku rolniczym i leÊnym platform ∏adunkowych, o ile spe∏nione

sà nast´pujàce warunki

1) Êrodek ci´˝koÊci platformy (platform) powinien byç

po∏o˝ony mi´dzy osiami ciàgnika;

2) d∏ugoÊç platformy (platform) nie mo˝e przekraczaç

1,4 razy najwi´kszego rozstawu kó∏ ciàgnika, a jej

(ich) szerokoÊç — maksymalnej szerokoÊci ciàgnika bez wyposa˝enia dodatkowego;

3) platforma (platformy) powinna byç po∏o˝ona symetrycznie wzgl´dem pod∏u˝nej Êrodkowej p∏aszczyzny ciàgnika;

4) platforma nie mo˝e byç po∏o˝ona wy˝ej ni˝ 150 cm

ponad powierzchnià pod∏o˝a;

5) konstrukcja platformy i sposób jej monta˝u do ciàgnika powinny byç takie, aby w normalnych warunkach u˝ywania nie powodowa∏a zak∏ócenia pola widzenia kierujàcego ciàgnikiem i nie ogranicza∏a widocznoÊci urzàdzeƒ oÊwietlenia i sygnalizacji

Êwietlnej;

6) platforma powinna byç demontowalna, lecz w taki

sposób, aby jej przypadkowe od∏àczenie si´ od ciàgnika by∏o niemo˝liwe.

Rozdzia∏ 3

Âwiat∏a

§ 47. 1. Do pojazdu, o którym mowa w § 44, stosuje si´ przepisy § 12 ust.1 pkt 2—12 i 15, ust. 3 oraz § 13,

z tym ˝e

1 ) nie wymaga si´ wyposa˝enia w Êwiat∏a

a) mijania i hamowania „stop” — pojazdu, którego

konstrukcja uniemo˝liwia rozwijanie pr´dkoÊci

przekraczajàcej 10 km/h,

§ 48. 1. Pojazd silnikowy, o którym mowa w § 44,

wyposa˝a si´ w nast´pujàce rodzaje hamulców

1) hamulec roboczy dzia∏ajàcy na ko∏a co najmniej

jednej osi — przeznaczony do zmniejszania pr´dkoÊci pojazdu, zatrzymywania go w sposób niezawodny, szybki i skuteczny, niezale˝nie od jego

pr´dkoÊci, obcià˝enia oraz kàta wzniesienia lub

spadku jezdni, z mo˝liwoÊcià

a) regulowania intensywnoÊci hamowania,

b) dokonywania hamowania z miejsca kierowcy,

z mo˝liwoÊcià trzymania urzàdzenia kierowniczego przynajmniej jednà r´kà; je˝eli hamulec

roboczy sk∏ada si´ z lewego i prawego hamulca,

powinien byç tak urzàdzony, aby móg∏ byç uruchamiany jednym ruchem; lewy i prawy hamulec powinien mieç samoczynny system regulacji, przy zachowaniu mo˝liwoÊci swobodnej regulacji równomiernoÊci dzia∏ania;

2) hamulec postojowy, o którym mowa w § 14 ust. 1

pkt 3.

2. Przyczepa, o której mowa w § 44, powinna byç

wyposa˝ona w nast´pujàce rodzaje hamulców

1) hamulec roboczy spe∏niajàcy wymagania okreÊlone w ust.1 pkt 1 lit. a, a ponadto

a) uruchamiany z miejsca kierowcy jednym ruchem ∏àcznie z hamulcem roboczym pojazdu

ciàgnàcego, z zastrze˝eniem ust. 3,

b) zapewniajàcy samoczynne zatrzymanie przyczepy w razie zerwania podczas jazdy po∏àczenia

z pojazdem ciàgnàcym;

2) hamulec postojowy

a) dzia∏ajàcy równie˝, gdy przyczepa jest od∏àczona od pojazdu ciàgnàcego,

b) uruchamiany z zewnàtrz przez osoby znajdujàce

si´ na drodze; przez uruchamianie rozumie si´

równie˝ zwalnianie hamulca.

2. Tablicy wyró˝niajàcej nie wymaga si´, je˝eli pojazd wchodzi w sk∏ad zespo∏u i nie jest w nim ostatnim

pojazdem.

3. W przyczepie, której dopuszczalna masa ca∏kowita nie przekracza 5 t, dopuszcza si´ hamulec roboczy

3. Tablica wyró˝niajàca powinna byç umieszczona

z ty∏u pojazdu prostopadle i symetrycznie do jego osi

pod∏u˝nej oraz prostopadle do powierzchni jezdni; dopuszcza si´ umieszczenie tablicy po lewej stronie pojazdu, z zachowaniem pozosta∏ych warunków. Wierzcho∏ek trójkàta powinien byç skierowany ku górze.

1) niezale˝ny od hamulca pojazdu ciàgnàcego, pod

warunkiem ˝e urzàdzenie sterowania hamulcem

przyczepy jest umieszczone w pojeêdzie ciàgnàcym w taki sposób, aby mog∏o byç ∏atwo uruchamiane z miejsca kierowcy, albo

2) typu bezw∏adnoÊciowego (najazdowy).

4. Przepisu ust. 2 nie stosuje si´ do przyczepy b´dàcej Êrodkiem transportu, której dopuszczalna masa ca∏kowita nie przekracza 1,5 t, oraz przyczepy b´dàcej maszynà przystosowanà do poruszania si´ po drodze, której dopuszczalna masa ca∏kowita nie przekracza 3 t,

pod warunkiem ˝e przyczepa ta ma dodatkowe po∏àczenie (∏aƒcuch, lina), które w razie zerwania urzàdzenia ∏àczàcego zapobiega dotykaniu jezdni przez dyszel

i zapewnia niezb´dnà kierowalnoÊç przyczepy.

§ 49. Hamulce pojazdu silnikowego, o którym mowa w § 44, powinny odpowiadaç warunkom okreÊlonym w § 15 ust. 1 i ust. 2 pkt 4, z tym ˝e

1) w razie uszkodzenia hamulca roboczego powinna

byç zapewniona mo˝liwoÊç zahamowania pojazdu

przez dzia∏anie na hamulec roboczy lub hamulec

postojowy ze skutecznoÊcià nie mniejszà ni˝ 50%

wymaganej skutecznoÊci;

2) w pojeêdzie o masie w∏asnej nieprzekraczajàcej 2 t,

którego konstrukcja ogranicza pr´dkoÊç do

25 km/h, dopuszcza si´ jeden hamulec spe∏niajàcy

funkcje hamulca roboczego i hamulca postojowego, pod warunkiem ˝e w razie uszkodzenia hamulca b´dzie zapewnione hamowanie co najmniej jednego ko∏a;

3) dzia∏anie hamulca roboczego powinno byç jednakowe dla kó∏ tej samej osi, a je˝eli hamulec dzia∏a

na ko∏a wi´cej ni˝ jednej osi, dzia∏anie jego powinno byç odpowiednio roz∏o˝one mi´dzy osie.

§ 50. Uk∏ady hamulcowe przyczepy, o której mowa

w § 44, powinny odpowiadaç warunkom okreÊlonym

w § 15 ust.1 i ust. 2 pkt 4 oraz § 48 ust. 3.

§ 51. 1. Wskaênik skutecznoÊci hamowania, o którym mowa w § 16 ust.1, dla pojazdu wymienionego

w § 44 nie mo˝e byç mniejszy ni˝ 27%.

2. Przepisy § 16 ust. 3 i 4 stosuje si´ odpowiednio.

Rozdzia∏ 5

Warunki dodatkowe dla pojazdu wolno

poruszajàcego si´

§ 52. 1. Ciàgnik rolniczy i pojazd wolnobie˝ny oraz

przyczepa przeznaczona do ∏àczenia z tymi pojazdami

powinny byç oznakowane trójkàtnà tablicà wyró˝niajàcà.

4. Tablica wyró˝niajàca powinna byç umieszczona

tak, aby jej dolna kraw´dê nie by∏a ni˝ej ni˝ 500 mm,

a górny wierzcho∏ek — nie wy˝ej ni˝ 1500 mm od powierzchni jezdni; je˝eli konstrukcja pojazdu uniemo˝liwia zachowanie tej wysokoÊci — dopuszcza si´

2500 mm.

5. Wzór tablicy wyró˝niajàcej pojazd wolno poruszajàcy si´ okreÊla za∏àcznik nr 11 do rozporzàdzenia.

6. Pojazd wolnobie˝ny powinien byç wyposa˝ony

tak˝e w tabliczk´ o wymiarach nie mniejszych ni˝

25 x 15 cm, umieszczonà na prawym boku pojazdu,

podajàcà imi´ i nazwisko (nazw´) w∏aÊciciela pojazdu

oraz jego adres; je˝eli jeden w∏aÊciciel posiada kilka

pojazdów, na tabliczce nale˝y dodatkowo umieÊciç numer kolejny pojazdu.

DZIA¸ V

Warunki techniczne roweru, motoroweru,

wózka inwalidzkiego i pojazdu zaprz´gowego

§ 53. 1. Rower powinien byç wyposa˝ony

1 ) z przodu — w jedno Êwiat∏o pozycyjne barwy bia∏ej lub ˝ó∏tej selektywnej;

2) z ty∏u — w jedno Êwiat∏o odblaskowe barwy czerwonej o kszta∏cie innym ni˝ trójkàt oraz jedno Êwiat∏o pozycyjne barwy czerwonej, które mo˝e byç migajàce;

3) co najmniej w jeden skutecznie dzia∏ajàcy hamulec;

4) w dzwonek lub inny sygna∏ ostrzegawczy o nieprzeraêliwym dêwi´ku.

2. Motorower powinien byç wyposa˝ony w nast´pujàce Êwiat∏a

1) jedno Êwiat∏o mijania barwy bia∏ej lub ˝ó∏tej selektywnej, umieszczone z przodu w pionowej p∏aszczyênie symetrii pojazdu, nie ni˝ej ni˝ 500 mm oraz

nie wy˝ej ni˝ 1200 mm od powierzchni jezdni,

oÊwietlajàce drog´ na odleg∏oÊç co najmniej

30 m przed pojazdem przy dobrej przejrzystoÊci

powietrza oraz spe∏niajàce wymagania okreÊlone

w § 13 ust. 1 pkt 4;

2) jedno tylne Êwiat∏o pozycyjne barwy czerwonej,

umieszczone z ty∏u w pionowej p∏aszczyênie symetrii pojazdu, nie ni˝ej ni˝ 250 mm oraz nie wy˝ej ni˝

1200 mm od powierzchni jezdni; je˝eli szerokoÊç

pojazdu przekracza 80 cm, powinny byç dwa Êwiat∏a umieszczone symetrycznie wzgl´dem pionowej

p∏aszczyzny symetrii pojazdu;

3) tylne Êwiat∏o (Êwiat∏a) odblaskowe, o kszta∏cie innym ni˝ trójkàt, odpowiadajàce wymaganiom

okreÊlonym w pkt 2;

4) boczne Êwiat∏o odblaskowe, o kszta∏cie innym ni˝

trójkàt, barwy ˝ó∏tej samochodowej, w liczbie jedno lub dwa z ka˝dej strony pojazdu, umieszczone

nie ni˝ej ni˝ 300 mm oraz nie wy˝ej ni˝ 900 mm od

powierzchni jezdni.

3. Motorower ponadto mo˝e byç wyposa˝ony w

1) jedno Êwiat∏o drogowe barwy bia∏ej lub ˝ó∏tej selektywnej, umieszczone z przodu, w pionowej

p∏aszczyênie symetrii pojazdu;

2) jedno Êwiat∏o pozycyjne przednie, barwy bia∏ej lub

˝ó∏tej selektywnej, umieszczone w pionowej p∏aszczyênie symetrii pojazdu, umieszczone z przodu nie

ni˝ej ni˝ 350 mm i nie wy˝ej ni˝ 1200 mm od powierzchni jezdni;

3) dwa przednie i dwa tylne Êwiat∏a kierunkowskazu,

barwy ˝ó∏tej samochodowej; odleg∏oÊç mi´dzy

Êwiat∏ami nie mo˝e byç mniejsza ni˝ 240 mm dla

Êwiate∏ przednich i 180 mm dla Êwiate∏ tylnych,

przy czym powinna byç zachowana minimalna odleg∏oÊç 100 mm od Êwiat∏a mijania; w przypadku

motoroweru, w którym konstrukcja uniemo˝liwia

uzyskanie tych odleg∏oÊci, dopuszcza si´ dla Êwiate∏ przednich odleg∏oÊç mi´dzy Êwiat∏ami nie

mniejszà ni˝ 150 mm, a odleg∏oÊç mi´dzy tylnymi

Êwiat∏ami nie mniejszà ni˝ 100 mm;

Poz. 262

1) nieprzekroczenia 50 cm3 pojemnoÊci skokowej

w przypadku silnika spalinowego;

2) spe∏nienia wymagaƒ okreÊlonych w § 53 ust. 2—5.

3. SzerokoÊç wózka inwalidzkiego nie mo˝e przekraczaç 1,5 m.

§ 55. 1. Pojazd zaprz´gowy wyposa˝a si´ w

1) dwa Êwiat∏a pozycyjne barwy bia∏ej widoczne

z przodu oraz dwa Êwiat∏a pozycyjne barwy czerwonej widoczne z ty∏u;

2) dwa Êwiat∏a odblaskowe barwy bia∏ej widoczne

z przodu oraz dwa Êwiat∏a odblaskowe barwy czerwonej widoczne z ty∏u; tylne Êwiat∏a odblaskowe

powinny mieç kszta∏t trójkàta równobocznego

o d∏ugoÊci boku nie mniejszej ni˝ 15 cm, zwróconego wierzcho∏kiem do góry; trójkàt odblaskowy mo˝e byç jednolity lub stanowiç ramk´ o bokach szerokoÊci co najmniej 2 cm albo mo˝e byç z∏o˝ony

z szeÊciu okràg∏ych odb∏yÊników o Êrednicy 5 cm,

po trzy na ka˝dym z boków trójkàta;

3) ogumione ko∏a;

4) jedno Êwiat∏o hamowania „stop” barwy czerwonej,

umieszczone z ty∏u pojazdu nie ni˝ej ni˝ 250 mm

i nie wy˝ej ni˝ 1500 mm od powierzchni jezdni.

4) tabliczk´ o wymiarach nie mniejszych ni˝

25 x 15 cm, umieszczonà na prawym boku pojazdu,

okreÊlajàcà imi´ i nazwisko (nazw´) w∏aÊciciela pojazdu oraz jego adres; je˝eli jeden w∏aÊciciel posiada kilka pojazdów zaprz´gowych, na tabliczce nale˝y dodatkowo umieÊciç numer kolejny pojazdu.

4. Motorower powinien byç ponadto wyposa˝ony w

2. Dopuszczalne jest uczestniczenie w ruchu pojazdu zaprz´gowego

1) numer rozpoznawczy lub numer identyfikacyjny

pojazdu (VIN), umieszczony w sposób trwa∏y na ramie lub innym podobnym podstawowym elemencie konstrukcyjnym oraz tabliczk´ znamionowà;

1) wyposa˝onego w ko∏a nieogumione, pod warunkiem ˝e nacisk ko∏a na drog´ nie przekracza 1,5 kN

na 1 cm szerokoÊci obr´czy;

2) dwa niezale˝ne, skutecznie dzia∏ajàce hamulce;

wskaênik skutecznoÊci hamowania, o którym mowa w § 16 ust. 1, nie mo˝e byç mniejszy ni˝ 38%;

3) dzwonek lub inny sygna∏ ostrzegawczy o nieprzeraêliwym dêwi´ku;

4) t∏umik wydechu;

5) lusterko wsteczne umieszczone po lewej stronie

pojazdu;

6) podpórk´ (podpórki), zgodnie z przepisem § 11

ust. 1 pkt 20;

7) uchwyt (uchwyty) dla pasa˝era, zgodnie z przepisem § 11 ust. 1 pkt 21;

8) numer umieszczony na silniku zgodnie z przepisem

§ 11 ust. 1 pkt 2.

5. Poziom ha∏asu zewn´trznego, mierzony podczas

postoju motoroweru z odleg∏oÊci 0,5 m, nie mo˝e przekraczaç 90 dB (A). Przepis § 9 ust.1 pkt 1 lit. a stosuje

si´ odpowiednio.

§ 54. 1. Wózek inwalidzki bez silnika pomocniczego

powinien odpowiadaç przepisom § 53 ust. 1.

2. Dopuszczalne jest uczestniczenie w ruchu wózka

inwalidzkiego nap´dzanego silnikiem pomocniczym

pod warunkiem

2) na p∏ozach; je˝eli masa ca∏kowita pojazdu przekracza 300 kg, p∏oza powinna mieç w dolnej cz´Êci co

najmniej 120 cm d∏ugoÊci i 10 cm szerokoÊci.

§ 56. 1. Âwiat∏a pojazdu, o których mowa

w § 53—55, powinny odpowiadaç nast´pujàcym warunkom

1) Êwiat∏a pozycyjne oraz Êwiat∏a odblaskowe oÊwietlone Êwiat∏em drogowym innego pojazdu powinny byç widoczne w nocy przy dobrej przejrzystoÊci

powietrza z odleg∏oÊci co najmniej 150 m;

2) powinny byç umieszczone nie wy˝ej ni˝ 900 mm

i nie ni˝ej ni˝ 350 mm od powierzchni jezdni;

3) Êwiat∏a pojedyncze na pojeêdzie wieloÊladowym

powinny byç umieszczone po lewej stronie pojazdu mo˝liwie najbli˝ej jego bocznego obrysu, jednak nie dalej ni˝ 150 mm od tego obrysu; przepisu

nie stosuje si´ do Êwiate∏ oÊwietlajàcych drog´,

które powinny byç umieszczone poÊrodku;

4) dwa Êwiat∏a powinny byç umieszczone symetrycznie po obu stronach pojazdu mo˝liwie najbli˝ej jego bocznego obrysu, jednak nie dalej ni˝ 100 mm

od tego obrysu oraz na jednakowej wysokoÊci nad

jezdnià; widocznoÊç dwóch Êwiate∏ powinna byç

jednakowa;

5) Êwiat∏a czerwone nie mogà byç widoczne z przodu,

a Êwiat∏a bia∏e (˝ó∏te selektywne) — z ty∏u.

2. Dopuszcza si´ umieszczanie Êwiate∏ odblaskowych barwy ˝ó∏tej samochodowej

raz pierwszy pomi´dzy dniem 1 stycznia 1988 r. a dniem

31 grudnia 2002 r. — po dniu 31 grudnia 2003 r.

1) na bocznych p∏aszczyznach kó∏ pojazdu, o którym

mowa w § 53—55, z tym zastrze˝eniem, ˝e z ka˝dego boku pojazdu powinny byç widoczne dwa Êwiat∏a: jedno umieszczone na kole przedniej osi, a drugie — na kole tylnej osi;

3. Wymagania za∏àcznika nr 5 do rozporzàdzenia

stosuje si´ do motocykla i czteroko∏owego pojazdu samochodowego o maksymalnej mocy silnika do 15 kW

oraz motoroweru i czteroko∏owego pojazdu samochodowego o masie w∏asnej do 350 kg i maksymalnej mocy netto silnika nieprzekraczajàcej 4 kW, wyprodukowanego po dniu 31 marca 2003 r.

2) na peda∏ach roweru i motoroweru;

Êwiat∏a, o których mowa w pkt 1 i 2, nie muszà spe∏niaç warunków okreÊlonych w ust.1 pkt 2—4.

3. Je˝eli do pojazdu zaprz´gowego lub roweru (motoroweru) przyczepiony jest inny pojazd, maszyna lub

urzàdzenie, powinien on byç wyposa˝ony co najmniej

w jedno Êwiat∏o pozycyjne barwy czerwonej oraz

w jedno Êwiat∏o odblaskowe barwy czerwonej widoczne z ty∏u, a ponadto w jedno Êwiat∏o pozycyjne barwy

bia∏ej widoczne z przodu, je˝eli szerokoÊç pojazdu ciàgni´tego (maszyny, urzàdzenia) przekracza szerokoÊç

pojazdu ciàgnàcego; Êwiat∏a te powinny odpowiadaç

warunkom okreÊlonym w ust.1.

4. Do Êwiate∏ pojazdu, o którym mowa w niniejszym

rozdziale, stosuje si´ zasady rozmieszczenia okreÊlone

w § 1 ust. 2—4 za∏àcznika nr 6 do rozporzàdzenia.

DZIA¸ VI

Przepisy przejÊciowe i koƒcowe

§ 57. 1. Do samochodu ci´˝arowego, ciàgnika siod∏owego i balastowego o szerokoÊci nieprzekraczajàcej 2,7 m, pochodzàcego z importu, zarejestrowanego

po raz pierwszy przed dniem 1 stycznia 1986 r., przepisu § 2 ust. 2 nie stosuje si´, pod warunkiem ˝e pojazdy

te b´dà wyposa˝one w Êwiat∏a obrysowe, o których

mowa w § 12 ust. 1 pkt 15.

2. Do pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy

przed dniem 1 stycznia 1984 r. wyposa˝onego w kierunkowskazy barwy bia∏ej Êwiecàce do przodu i barwy

czerwonej Êwiecàce do ty∏u nie stosuje si´ przepisu § 2

lp. 3a kol. 7 i lp. 3b kol. 7 za∏àcznika nr 6 do rozporzàdzenia.

3. Pojazd cz∏onowy lub zespó∏ z∏o˝ony z pojazdu silnikowego i przyczepy o dopuszczalnej masie ca∏kowitej 42 t zarejestrowany po raz pierwszy przed dniem

wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia mo˝e nie spe∏niaç wymagania, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 2 lit. b.

§ 58. Pojazdy zarejestrowane przed terminami

okreÊlonymi w przepisach § 2 ust. 11, 13, 15, 17, § 3

ust. 3, § 7 ust. 4 pkt 6, § 11 ust. 1 pkt 16, 18, 19 i § 23

ust. 4 pkt 7 mogà spe∏niaç wymagania zawarte w tych

przepisach.

4. Przepis § 11 ust. 1 pkt 20 stosuje si´ do motocykli jednoÊladowych zarejestrowanych po raz pierwszy

po dniu 31 marca 2003 r.

5. Przepis § 11 ust. 1 pkt 21 stosuje si´ do motocykli zarejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 marca

2003 r.

6. Przepis § 12 ust. 1 pkt 16 stosuje si´ do pojazdu

zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu 31 marca

2003 r.

7. Przepis § 18 ust. 1 pkt 14 stosuje si´ do autobusów zarejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 marca 2003 r.

8. Samochód osobowy Policji, o którym mowa

w § 31 ust. 2, dopuszczony do ruchu przed dniem

31 marca 2003 r., mo˝e byç oznakowany w sposób

okreÊlony w § 31 ust. 1.

9. Do pojazdu lub zespo∏u pojazdów, którego d∏ugoÊç przekracza 8 m albo dopuszczalna masa ca∏kowita przekracza 12 t, oznakowanie, o którym mowa

w § 42, stosuje si´ po dniu 31 marca 2003 r.

10. Przepis § 43 ust. 4 pkt 1—4 stosuje si´ od dnia

1 stycznia 2004 r.

11. Przepis § 43 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz ust. 4 pkt 5—17

stosuje si´ od dnia 1 lipca 2010 r.

12. Przepis § 45 ust. 1 pkt 2 stosuje si´ do ciàgników

wyprodukowanych po raz pierwszy po dniu 31 marca

2003 r.

13. Przepis § 46 ust. 4 i 5 stosuje si´ do pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu 31 marca

2003 r.

14. Numeru identyfikacyjnego pojazdu (VIN), o którym mowa w § 53 ust. 4 pkt 1, nie wymaga si´ dla motoroweru zarejestrowanego przed dniem 1 stycznia

2003 r.

§ 60. Traci moc rozporzàdzenie Ministra Transportu

i Gospodarki Morskiej z dnia 1 kwietnia 1999 r. w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich

niezb´dnego wyposa˝enia (Dz. U. Nr 44, poz. 432 oraz

z 2001 r. Nr 154, poz. 1810).

§ 59. 1. Przepis § 9 ust. 1 pkt 7 lit. d—f stosuje si´ do

pojazdu wyprodukowanego po raz pierwszy po dniu

31 marca 2003 r.

§ 61. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie

14 dni od dnia og∏oszenia.

2. Przepis § 11 ust. 1 pkt 17 lit. a stosuje si´ do pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu

1 stycznia 2003 r., a do pojazdu zarejestrowanego po

Minister Infrastruktury: M. Pol

Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Infrastruktury z dnia 31 grudnia 2002 r.

(poz. 262)

Za∏àcznik nr 1

POZIOM HA¸ASU ZEWN¢TRZNEGO

POZIOMY EMISJI ZANIECZYSZCZE¡ GAZOWYCH I WSPÓ¸CZYNNIKA NADMIARU POWIETRZA λ

Za∏àcznik nr 2

Za∏àcznik nr 3

WYKAZ PRZEDMIOTÓW WYPOSA˚ENIA I CZ¢ÂCI ZWIÑZANYCH Z BEZPIECZE¡STWEM U˚YTKOWANIA

POJAZDU I OCHRONÑ ÂRODOWISKA

Za∏àcznik nr 4

WYMAGANIA DOTYCZÑCE TABLICZKI ZNAMIONOWEJ

§ 1. Tabliczka znamionowa powinna byç umieszczona przez producenta albo przez jego upowa˝nionego przedstawiciela. W przypadku braku tabliczki znamionowej majà zastosowanie odr´bne przepisy o tabliczce zast´pczej.

5) dopuszczalna masa ca∏kowita zespo∏u pojazdów

w przypadku pojazdu samochodowego przeznaczonego do ciàgni´cia przyczepy;

§ 2. 1. Tabliczka znamionowa powinna byç trwale

przymocowana w widocznym i ∏atwo dost´pnym miejscu na cz´Êci, która nie daje si´ ∏atwo usunàç lub wymieniç. Powinna ona podawaç w sposób czytelny i nieÊcieralny informacje w nast´pujàcej kolejnoÊci

7) w przypadku naczepy, dopuszczalne obcià˝enie

pionowe na urzàdzenie sprz´gajàce;

1) nazwa producenta (marka);

2) numer Êwiadectwa homologacji typu pojazdu;

3) numer identyfikacyjny pojazdu VIN, a w razie jego

braku — rozpoznawczy numer podwozia/nadwozia

pojazdu;

4) dopuszczalna masa ca∏kowita pojazdu, a w przypadku motocykli i motorowerów zamiast dopuszczalnej masy ca∏kowitej poziom ha∏asu zewn´trznego na postoju w dB (A) przy pr´dkoÊci obrotowej

wyra˝onej w obr/min;

6) dopuszczalne obcià˝enia osi podane w kolejnoÊci

od przodu do ty∏u;

8) je˝eli wartoÊci maksymalne mas i obcià˝eƒ sà wi´ksze ni˝ dopuszczalne, to nale˝y podawaç równie˝ te

wartoÊci; dane powinny byç wówczas podane

w dwóch kolumnach: dopuszczalne — po lewej

i maksymalne — po prawej stronie;

9) producent mo˝e podaç dodatkowe dane, zamieszczajàc je poni˝ej lub obok, poza wyraênie zaznaczonym prostokàtem zawierajàcym jedynie dane przewidziane w pkt 1—8.

2. W przypadku motocykli i motorowerów obowiàzuje podanie danych wymienionych w ust. 1 pkt 1—4,

przy czym dane okreÊlone w ust. 1 pkt 2 i 4 mogà byç

umieszczone poza tabliczkà znamionowà.

Za∏àcznik nr 5

WYMAGANIA DOTYCZÑCE MIEJSCA PRZEWIDZIANEGO DO UMIESZCZENIA TABLIC REJESTRACYJNYCH

§ 1. 1. Miejsce przewidziane do umieszczenia tylnej

tablicy rejestracyjnej powinno stanowiç równà, prostokàtnà powierzchni´ o nast´pujàcych minimalnych

wymiarach

powy˝ej 1,20 m nad ziemià, a w przypadku ciàgnika rolniczego 1,72 m nad ziemià; warunku

wysokoÊci nad ziemià nie stosuje si´ do pojazdów, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3;

1) dla pojazdów samochodowych majàcych cztery

i wi´cej kó∏

a) szerokoÊç 520 mm i wysokoÊç 120 mm albo

b) szerokoÊç 340 mm i wysokoÊç 240 mm;

4) wysokoÊç po∏o˝enia tablicy nad ziemià

a) wysokoÊç po∏o˝enia dolnej kraw´dzi tablicy nad

ziemià nie mo˝e byç mniejsza ni˝ 0,30 m, a dla

ciàgnika rolniczego nie mo˝e byç mniejsza ni˝

0,73 m oraz 0,20 m dla pojazdów, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3,

b) wysokoÊç po∏o˝enia górnej kraw´dzi tablicy nad

ziemià nie mo˝e byç wi´ksza ni˝ 1,20 m, a dla

ciàgnika rolniczego nie mo˝e byç wi´ksza ni˝

1,72 m; je˝eli jednak wymóg ten nie mo˝e byç

spe∏niony w praktyce, wysokoÊç po∏o˝enia mo˝e przekraczaç 1,20 m, lecz powinna byç tak zbli˝ona do tego wymagania, jak to jest mo˝liwe ze

wzgl´du na konstrukcj´ pojazdu, i nie mo˝e

w ˝adnym przypadku przekraczaç 2 m, a dla ciàgnika rolniczego 2,75 m; w przypadku pojazdów,

o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, wysokoÊç ta

nie mo˝e przekraczaç 1,50 m;

2) dla motocykli i czteroko∏owych pojazdów samochodowych o maksymalnej mocy silnika do 15 kW

— szerokoÊç 280 mm i wysokoÊç 210 mm;

3) dla motorowerów i czteroko∏owych pojazdów samochodowych o masie w∏asnej do 350 kg i maksymalnej mocy netto silnika nieprzekraczajàcej

4 kW

a) szerokoÊç 100 mm i wysokoÊç 175 mm albo

b) szerokoÊç 145 mm i wysokoÊç 210 mm;

4) dla ciàgników rolniczych — szerokoÊç 240 mm i wysokoÊç 165 mm.

2. Miejsce to powinno byç takie, aby po zamocowaniu tablice spe∏nia∏y nast´pujàce wymagania

1) po∏o˝enie tablicy wzgl´dem osi pod∏u˝nej pojazdu

a) Êrodek tablicy nie mo˝e byç po∏o˝ony na prawo

od wzd∏u˝nej p∏aszczyzny symetrii pojazdu,

b) lewa kraw´dê tablicy nie mo˝e byç po∏o˝ona na

lewo od pionowej p∏aszczyzny równoleg∏ej do

wzd∏u˝nej p∏aszczyzny symetrii pojazdu i przechodzàcej przez jego lewy obrys;

2) tablica powinna byç prostopad∏a z dok∏adnoÊcià do

2° do wzd∏u˝nej p∏aszczyzny symetrii pojazdu;

3) tablica powinna byç pionowa z dok∏adnoÊcià do 5°;

je˝eli jednak jest to konieczne ze wzgl´du na kszta∏t

pojazdu, mo˝e ona byç odchylona od pionu

a) nie wi´cej ni˝ o 30°, gdy powierzchnia ze znakami rejestracyjnymi jest skierowana ku górze

i pod warunkiem, ˝e górna kraw´dê tablicy jest

nie wy˝ej ni˝ 1,20 m nad ziemià, a dla ciàgnika

rolniczego 1,72 m nad ziemià; warunku wysokoÊci nad ziemià nie stosuje si´ do pojazdów, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3,

b) nie wi´cej ni˝ o 15°, gdy powierzchnia ze znakami rejestracyjnymi jest skierowana ku do∏owi

i pod warunkiem, ˝e górna kraw´dê tablicy jest

5) wymagania widocznoÊci geometrycznej

tablica powinna byç widoczna z przestrzeni zawartej wewnàtrz nast´pujàcych czterech p∏aszczyzn

a) dwóch p∏aszczyzn pionowych stycznych do

bocznych kraw´dzi tablicy i tworzàcych kàty 30°

na zewnàtrz ze Êrodkowà wzd∏u˝nà p∏aszczyznà

pojazdu,

b) p∏aszczyzny stycznej do górnej kraw´dzi tablicy

i tworzàcej kàt 15° do góry od poziomu oraz 30°

dla pojazdów, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3,

c) p∏aszczyzny poziomej przechodzàcej przez dolnà

kraw´dê tablicy (5° do do∏u od poziomu dla pojazdów, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3); je˝eli jednak wysokoÊç po∏o˝enia górnej kraw´dzi

tablicy nad ziemià jest wi´ksza ni˝ 1,20 m, to ta

p∏aszczyzna powinna tworzyç kàt 15° do do∏u od

poziomu;

6) wysokoÊci po∏o˝enia podawane w pkt 3—5 nale˝y

okreÊlaç na pojeêdzie w stanie nieobcià˝onym.

§ 2. Kszta∏tu i wymiarów miejsca przewidzianego

do umieszczenia przednich tablic rejestracyjnych nie

okreÊla si´.

Za∏àcznik nr 6

WARUNKI SZCZEGÓ¸OWE DOTYCZÑCE ÂWIATE¸ ZEWN¢TRZNYCH POJAZDU SAMOCHODOWEGO

I PRZYCZEPY

§ 1. 1. Zespó∏ dwóch niezale˝nych lub zgrupowanych Êwiate∏, takich samych lub ró˝nych, lecz o jednakowym przeznaczeniu i jednakowej barwy, uwa˝a si´

za jedno Êwiat∏o, je˝eli rzut ich powierzchni Êwietlnych

na p∏aszczyzn´ poprzecznà zajmuje co najmniej 60%

powierzchni najmniejszego prostokàta opisanego na

rzutach tych powierzchni Êwietlnych oraz pod warunkiem, ˝e Êwiat∏a te zosta∏y homologowane jako Êwiat∏o

typu D (zgodnie z oznaczeniem homologacyjnym); nie

stosuje si´ do Êwiate∏ drogowych, Êwiate∏ mijania

i Êwiate∏ przeciwmg∏owych przednich.

2. Ilekroç w niniejszych przepisach jest mowa

o „odleg∏oÊci rozmieszczenia Êwiate∏”, nale˝y przez to

rozumieç, ˝e

1) najwi´kszà wysokoÊç mierzy si´ od p∏aszczyzny

jezdni do najwy˝szego punktu powierzchni Êwietlnej przy pojeêdzie nieobcià˝onym;

2) najmniejszà wysokoÊç mierzy si´ od p∏aszczyzny

jezdni do najni˝szego punktu powierzchni Êwietlnej przy pojeêdzie nieobcià˝onym;

3) odleg∏oÊç od bocznego obrysu pojazdu mierzy si´

do najbardziej odleg∏ego od pod∏u˝nej p∏aszczyzny

symetrii pojazdu punktu powierzchni Êwietlnej;

4) odleg∏oÊç od przedniego lub tylnego obrysu pojazdu mierzy si´ do najbardziej wysuni´tego odpowiednio do przodu lub do ty∏u punktu powierzchni

Êwietlnej;

5) odleg∏oÊç mi´dzy dwoma Êwiat∏ami skierowanymi

w t´ samà stron´ mierzy si´ mi´dzy najbli˝szymi

punktami rzutów ich powierzchni Êwietlnych na

p∏aszczyzn´ prostopad∏à do osi tych Êwiate∏.

3. Powierzchnia Êwietlna oznacza dla Êwiate∏ widocznà powierzchni´ wysy∏ajàcà Êwiat∏o, a dla Êwiate∏

odblaskowych — widocznà powierzchni´ odbijajàcà

Êwiat∏o.

4. Boczny obrys pojazdu oznacza p∏aszczyzn´ równoleg∏à do pod∏u˝nej p∏aszczyzny symetrii pojazdu,

przechodzàcà przez najdalej wysuni´ty punkt na zewnàtrz pojazdu, z wyjàtkiem lusterek, Êwiate∏ bocznych

i elementów elastycznych (§ 2 ust. 2 rozporzàdzenia).

5. Przedni lub tylny obrys pojazdu oznacza pionowà

p∏aszczyzn´ prostopad∏à do pod∏u˝nej p∏aszczyzny symetrii pojazdu, przechodzàcà przez najdalej wysuni´ty

odpowiednio do przodu lub do ty∏u punkt pojazdu.

6. Przewidziane w § 2 kol. 12 i 13

1) kontrolny sygna∏ w∏àczenia, który wskazuje, ˝e

urzàdzenie zosta∏o w∏àczone, ale nie wskazuje, czy

dzia∏a ono normalnie;

2) kontrolny sygna∏ dzia∏ania, który wskazuje, ˝e urzàdzenie zosta∏o w∏àczone i dzia∏a normalnie,

jeÊli sà to sygna∏y Êwietlne, powinny byç umieszczone w miejscu zapewniajàcym kierowcy dobrà ich widocznoÊç i nie powinny utrudniaç obserwacji drogi;

kontrolny sygna∏ w∏àczenia mo˝e byç zastàpiony kontrolnym sygna∏em dzia∏ania; je˝eli umieszczenie kontrolnego sygna∏u w∏àczenia jest zabronione, nie oznacza to, ˝e zabronione jest umieszczenie kontrolnego

sygna∏u dzia∏ania.

§ 2. Âwiat∏a powinny odpowiadaç warunkom podanym w poni˝szej tabeli

bie, które powinny byç symetryczne wzgl´dem tej p∏aszczyzny; Êwiat∏a wyst´pujàce parami powinny byç symetryczne wzgl´dem pod∏u˝nej p∏aszczyzny symetrii pojazdu.

2) Je˝eli szerokoÊç pojazdu przekracza 1,3 m — liczba Êwiate∏ jak w kol. 3.

3) Przy czterech Êwiat∏ach drogowych wymaganie to powinna spe∏niaç przynajmniej jedna para Êwiate∏.

4) Je˝eli szerokoÊç pojazdu nie przekracza 1,3 m, odleg∏oÊç ta mo˝e byç zmniejszona do 400 mm.

5) Stosuje si´ do motocykla jednoÊladowego niewyposa˝onego w kierunkowskazy boczne oraz motocykla trójko∏owego z jednym ko∏em z ty∏u.

6) Stosuje si´ do motocykla jednoÊladowego niewyposa˝onego w kierunkowskazy boczne oraz motocykla trójko∏owego z jednym ko∏em z przodu.

7) Je˝eli szerokoÊç pojazdu nie przekracza 1,3 m (1,4 m dla Êwiat∏a hamowania „stop” i pozycyjnego tylnego ciàgnika), odleg∏oÊç ta mo˝e byç zmniejszona do 400 mm.

8) Dla motocykla — 1200 mm; dla ciàgnika — 1900 mm; je˝eli konstrukcja pojazdu (z wyjàtkiem motocykla) nie pozwala na zachowanie wymaganej wysokoÊci, dopuszcza

si´ 2100 mm (dla ciàgnika 2300 mm).

1) Âwiat∏a pojedyncze motocykla powinny byç umieszczone w pod∏u˝nej p∏aszczyênie symetrii pojazdu, z wyjàtkiem Êwiate∏ drogowych i mijania umieszczonych obok sie-

———————

kat. — rozumie si´ przez to kategorie pojazdu okreÊlone w przepisach o homologacji pojazdów.

dmc — rozumie si´ przez to dopuszczalnà mas´ ca∏kowità pojazdu,

Uwaga: ilekroç w niniejszym za∏àczniku u˝ywa si´ skrótu

Êwiat∏o wysuni´te najbardziej do przodu powinno byç umieszczone nie dalej ni˝ 3 m od przedniego obrysu pojazdu, a umieszczone najbardziej z ty∏u nie dalej ni˝ 1 m

(3 m dla ciàgnika) od tylnego obrysu pojazdu; wzajemna odleg∏oÊç dwóch sàsiednich Êwiate∏ umieszczonych na tym samym boku pojazdu, z wyjàtkiem samochodów

osobowych i ci´˝arowych o dmc poni˝ej 3,5 tony (kat. M1 i N1), nie mo˝e przekraczaç 3 m (dopuszcza si´ 4 m, jeÊli konstrukcja pojazdu nie pozwala na zachowanie tej

odleg∏oÊci), a dla ciàgnika 6 m; dla motocykli Êwiat∏o lub Êwiat∏a powinny byç umieszczone w taki sposób, aby w normalnych warunkach nie mog∏y byç zas∏oni´te

odzie˝à kierowcy lub pasa˝era.

28) Dla samochodów osobowych (kat. M ) brak wymagaƒ odnoÊnie do wzajemnej odleg∏oÊci tych Êwiate∏.

1

29) JeÊli Êrodkowa wzd∏u˝na p∏aszczyzna pojazdu rozdziela ruchome cz´Êci sk∏adowe pojazdu, dopuszcza si´ dwa Êwiat∏a S3 typu D, umieszczone po obu stronach, mo˝liwie najbli˝ej tej p∏aszczyzny, lub jedno Êwiat∏o S3 przesuni´te w lewo tak, aby odleg∏oÊç Êrodka Êwiat∏a od tej p∏aszczyzny nie przekracza∏a 150 mm.

30) Dodatkowo dopuszcza si´ 1 lub 2 Êwiat∏a przeciwmg∏owe przednie umieszczone z ty∏u pojazdu dla pojazdów ci´˝arowych o dmc powy˝ej 3,5 t, dla autobusów i dla

przyczep o dmc powy˝ej 750 kg (kat. N2, N3, M2, M3, O2, O3, i O4), skierowane do ty∏u, tak aby nie powodowa∏y olÊnienia innych u˝ytkowników drogi.

31) Warunek umiarkowania jest spe∏niony, je˝eli zastosowano do nich materia∏y odblaskowe klasy D lub E wed∏ug Regulaminu nr 104 EKG ONZ oraz: liczba znaków nie

przekracza 15, wysokoÊç liter lub znaków zawiera si´ mi´dzy 300 mm a 1000 mm, a ∏àczna powierzchnia odblaskowa materia∏u klasy D nie przekracza 2 m2.

32) Dopuszcza si´ dwa dodatkowe kierunkowskazy tylne na samochodach ci´˝arowych o dmc powy˝ej 3,5 t, autobusach oraz na przyczepach o dmc powy˝ej 750 kg (kat.

N2, N3, M2, M3, O2, O3 i O4).

33) JeÊli nie ma zainstalowanych Êwiate∏ kat. S3, dopuszcza si´ dwa dodatkowe Êwiat∏a stop kat. S1 lub S2 na samochodach ci´˝arowych o dmc powy˝ej 3,5 t, autobusach

oraz na przyczepach o dmc powy˝ej 750 kg (kat. N2, N3, M2, M3, O2, O3 i O4).

34) JeÊli nie ma zainstalowanych Êwiate∏ obrysowych tylnych, dopuszcza si´ dwa dodatkowe Êwiat∏a pozycyjne tylne na samochodach ci´˝arowych o dmc powy˝ej 3,5 t,

autobusach oraz na przyczepach o dmc powy˝ej 750 kg (kat. N2, N3, M2, M3, O2, O3 i O4).

35) Âwiat∏a dodatkowe, jeÊli wyst´pujà, powinny byç umieszczone na mo˝liwie najwi´kszej wysokoÊci pozwalajàcej na spe∏nienie wymagaƒ dotyczàcych rozmieszczenia

na szerokoÊci pojazdu i symetrii Êwiate∏ oraz nie ni˝ej ni˝ 600 mm ponad Êwiat∏ami obowiàzkowymi.

16) Dla motocykla — 560 mm, a dla ciàgnika — 500 mm.

17) Co najmniej 2, jednak nie wi´cej ni˝ 4 dla pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy przed dniem 30 czerwca 2003 r.

18) Dla motocykla z jednym ko∏em z przodu dopuszcza si´ umieszczenie Êwiate∏ w innym miejscu, przy zapewnieniu wymaganej widocznoÊci.

19) Dla przyczepy — 150 mm.

20) Dla motocykla z jednym ko∏em z ty∏u dopuszcza si´ umieszczenie Êwiate∏ w innym miejscu, przy zapewnieniu wymaganej widocznoÊci.

21) Je˝eli konstrukcja pojazdu (z wyjàtkiem motocykla) nie pozwala na zachowanie tej wysokoÊci, dopuszcza si´ 1500 mm (dla ciàgnika 1200 mm).

22) Dla motocykla — 900 mm; dla ciàgnika — 1900 mm (dopuszcza si´ 2100 mm, jeÊli kszta∏t nadwozia ciàgnika nie pozwala spe∏niç wymagania 1900 mm).

23) Pod warunkiem, ˝e jest ono po∏àczone w jednym urzàdzeniu z innym tylnym Êwiat∏em sygnalizacyjnym.

24) Liczba Êwiate∏ powinna zapewniaç spe∏nienie wymagaƒ dotyczàcych rozmieszczenia na d∏ugoÊci pojazdu.

25) Je˝eli konstrukcja pojazdu nie pozwala na zachowanie tej wysokoÊci, dopuszcza si´ 2100 mm.

26) Stosuje si´ do pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy po dniu 30 czerwca 1976 r. oraz motocykla wyposa˝onego w Êwiat∏a mijania z ˝arówkami halogenowymi.

27) Przynajmniej jedno Êwiat∏o z ka˝dej strony powinno byç umieszczone w Êrodkowej jednej trzeciej d∏ugoÊci pojazdu (d∏ugoÊç przyczepy mierzy si´ razem z dyszlem);

cza si´ 2300 mm.

15) Dla motocykla — 1200 mm, a dla ciàgnika — 1900 mm; je˝eli konstrukcja pojazdu (z wyjàtkiem motocykla) nie pozwala na zachowanie wymaganej wysokoÊci, dopusz-

t∏a pozycyjne przednie na wysokoÊci nieprzekraczajàcej 3000 mm.

14) Dla ciàgników wyposa˝onych z przodu w urzàdzenia przenoÊne, które mogà zas∏aniaç obowiàzkowe przednie Êwiat∏a pozycyjne, dopuszcza si´ dwa dodatkowe Êwia-

kierunkowskazów przy odleg∏oÊci 1800 mm, mo˝e byç ona zwi´kszona do 2500 mm.

12) Je˝eli motocykl nie jest wyposa˝ony w kierunkowskazy przednie i tylne.

13) Dla samochodów osobowych i ci´˝arowych o dmc poni˝ej 3,5 tony (kat. M i N ) oraz dla pozosta∏ych pojazdów, jeÊli ich konstrukcja nie zapewni dobrej widocznoÊci

1

1

kowe kierunkowskazy boczne.

11) JeÊli kierunkowskazy boczne majà wspólne êród∏o Êwiat∏a z kierunkowskazami przednimi, to dla zapewnienia dobrej widocznoÊci mogà byç zamocowane dwa dodat-

kiem ˝e po∏àczenia elektryczne uniemo˝liwiajà Êwiecenie obu par Êwiate∏ mijania jednoczeÊnie.

10) Dla ciàgników wyposa˝onych z przodu w urzàdzenia przenoÊne dopuszcza si´ dwa dodatkowe Êwiat∏a mijania na wysokoÊci nieprzekraczajàcej 3000 mm, pod warun-

20 mm dla kierunkowskazów o Êwiat∏oÊci w osi odniesienia wi´kszej od 400 cd.

9) Dopuszcza si´ odleg∏oÊç mniejszà ni˝ 40 mm, ale wi´kszà ni˝ 20 mm dla kierunkowskazów o Êwiat∏oÊci w osi odniesienia wi´kszej od 250 cd oraz mniejszà lub równà

Za∏àcznik nr 7

WSKAèNIKI SKUTECZNOÂCI HAMOWANIA

Za∏àcznik nr 8

WYMIARY I ROZMIESZCZENIE SIEDZE¡ W AUTOBUSIE SZKOLNYM

Tabela nr 1

Tabela nr 2

Za∏àcznik nr 9

WARUNKI DODATKOWE DLA POJAZDU PRZYSTOSOWANEGO DO ZASILANIA GAZEM

§ 1. U˝yte w za∏àczniku okreÊlenia oznaczajà

1) „gaz” — gaz ziemny i gaz p∏ynny;

6. Instalacja powinna byç zabezpieczona przed korozjà.

2) „gaz ziemny (CNG)” — gaz spr´˝ony, którego podstawowym sk∏adnikiem jest metan;

7. Budowa instalacji powinna umo˝liwiaç przeprowadzanie badaƒ okresowych.

3) „gaz p∏ynny (LPG)” — gaz skroplony, którego podstawowymi sk∏adnikami sà: propan i butan;

8. Elementy i zespo∏y instalacji nara˝one na mechaniczne uszkodzenia powinny byç odpowiednio zabezpieczone.

4) „instalacja” — zestaw cz´Êci i zespo∏ów umieszczonych w pojeêdzie, niezb´dnych do zasilania silnika

gazem;

5) „zbiornik” — pojemnik na gaz umieszczony na sta∏e w pojeêdzie;

9. Elementy instalacji nie mogà wystawaç poza obrys pojazdu; nie stosuje si´ to do wlewów paliwa, które mogà wystawaç, lecz nie wi´cej ni˝ o 10 mm.

6) „butla” — wymienny pojemnik na gaz p∏ynny.

10. Instalacja nie mo˝e utrudniaç w sposób istotny

dost´pu do silnika i innych zespo∏ów.

§ 2. 1. Wyposa˝enie pojazdu w instalacj´ nie mo˝e

naruszaç parametrów okreÊlonych przez producenta

pojazdu, a zw∏aszcza dotyczàcych dopuszczalnej masy

ca∏kowitej pojazdu, jego dopuszczalnych nacisków osi

oraz po∏o˝enia Êrodka masy.

11. Roz∏àczenie z∏àcz gazowych instalacji nie powinno byç mo˝liwe bez u˝ycia narz´dzi; nie stosuje si´

tego do z∏àcza butla — przewód.

2. Wyposa˝enie pojazdu w instalacj´ nie powinno

zak∏ócaç pracy podstawowego zasilania, jeÊli pozosta∏o ono w pojeêdzie.

3. Instalacja powinna dzia∏aç w sposób prawid∏owy

i bezpieczny.

4. PrzeÊwit pojazdu nie mo˝e ulec zmniejszeniu

w wyniku zabudowy instalacji, przy czym ˝aden z jej

elementów nie mo˝e znajdowaç si´ ni˝ej ni˝ 0,2 m od

jezdni, jeÊli nie jest chroniony dolnà cz´Êcià pojazdu

po∏o˝onà poni˝ej niego w odleg∏oÊci nie wi´kszej ni˝

0,15 m w poziomie z przodu i z boków.

5. Wylot rury wydechowej nie mo˝e byç skierowany w stron´ jakiegokolwiek elementu instalacji.

§ 3. 1. Instalacja na gaz ziemny (CNG) powinna byç

projektowana na ciÊnienie wynoszàce 26 MPa, a na gaz

p∏ynny (LPG) — 3,0 MPa.

2. Z∏àcza instalacji, przez które przep∏ywa gaz, powinny znajdowaç si´ w miejscach ∏atwo dost´pnych

dla kontroli ich szczelnoÊci.

3. Prze∏àczanie zasilania powinno byç mo˝liwe

z pozycji kierujàcego pojazdem bez koniecznoÊci wy∏àczania silnika.

4. W pojeêdzie z silnikiem o zap∏onie samoczynnym

instalacja powinna zagwarantowaç odci´cie dop∏ywu

gazu do silnika po osiàgni´ciu jego maksymalnej pr´dkoÊci obrotowej.

5. Kompletacj´ instalacji oraz sposób jej po∏àczenia

i umieszczenia w pojeêdzie okreÊla podmiot, który uzyska∏ Êwiadectwo homologacji na podstawie danych

okreÊlonych w Êwiadectwie homologacji sposobu

monta˝u instalacji przystosowujàcej pojazd do zasilania gazowego.

12. Elementy instalacji, w których znajduje si´ lub

przez które przep∏ywa gaz, nie mogà bez pe∏nego os∏oni´cia byç umieszczone w pomieszczeniu przeznaczonym do przewozu osób; nie stosuje si´ tego do Êcianek

zbiornika i przewodów gazowych.

13. Dop∏yw gazu do uk∏adu dolotowego, gdy silnik

nie pracuje, oraz po prze∏àczeniu na inne paliwo powinien byç zatrzymany; dopuszczalna zw∏oka — 2 sekundy.

14. Przez ˝aden element instalacji, w którym znajduje si´ gaz, nie mo˝e p∏ynàç pràd elektryczny.

15. Uk∏ad elektryczny wchodzàcy w sk∏ad instalacji

powinien byç zabezpieczony przed przecià˝eniem i wyposa˝ony co najmniej w jeden bezpiecznik dost´pny

bez u˝ycia narz´dzi.

§ 4. 1. Zbiorniki (butle) powinny spe∏niaç wymagania okreÊlone w warunkach technicznych dozoru technicznego.

2. Zbiorniki (butle) powinny byç tak zainstalowane,

aby by∏y maksymalnie chronione przed skutkami zderzeƒ, w tym g∏ównie od przodu i ty∏u pojazdu, a w przypadku ich umieszczenia w przestrzeni ∏adunkowej samochodu ci´˝arowego powinny byç zabezpieczone

przed uszkodzeniem ∏adunkiem oraz przez operacje za∏adunkowo-wy∏adunkowe.

3. Zbiorniki na gaz p∏ynny oraz butle powinny byç

skutecznie os∏oni´te przed dzia∏aniem promieni s∏onecznych; nie stosuje si´ do zbiorników homologowanych wed∏ug serii poprawek 01 do Regulaminu nr 67

EKG ONZ.

4. Mocowanie zbiorników (butli) do pojazdu powinno zabezpieczaç przed ich przemieszczeniem przy dzia∏aniu na pojazd przyspieszenia wyra˝onego iloczynem

liczby i przyspieszenia ziemskiego — „g”

1) w przypadku samochodów osobowych i samochodów ci´˝arowych o dmc do 3,5 t

a) w kierunku wzd∏u˝nym do przodu — 20 g,

b) w kierunku poprzecznym — 8 g;

2. Przewody miedziane na ca∏ej d∏ugoÊci powinny

byç zabezpieczone os∏onà gumowà lub z tworzywa

sztucznego.

2) w przypadku autobusów o dmc do 5 t i samochodów ci´˝arowych o dmc od 3,5 t do 12 t

a) w kierunku wzd∏u˝nym do przodu — 10 g,

b) w kierunku poprzecznym — 5 g;

1) mog∏y byç ∏atwo kontrolowane;

3) w przypadku pozosta∏ych autobusów i samochodów ci´˝arowych

a) w kierunku wzd∏u˝nym do przodu — 6,6 g,

b) w kierunku poprzecznym — 5 g.

5. Elementy mocowania oraz cz´Êci pojazdu przylegajàce do zbiornika (butli) powinny byç oddzielone od

niego przek∏adkà elastycznà i nieabsorbujàcà wilgoci.

6. Zbiorniki powinny byç tak umieszczone, aby by∏a mo˝liwoÊç ∏atwego

1) odczytu stanu nape∏nienia;

2) odczytu danych dotyczàcych oznakowaƒ identyfikacyjnych oraz cech legalizacji (stosuje si´ to tak˝e

do butli).

7. Zbiorniki na gaz p∏ynny oraz butle powinny byç

tak umieszczone, aby w pozycji roboczej wyp∏yw gazu

nast´powa∏ w stanie ciek∏ym.

8. Zabrania si´ instalowania zbiorników (butli)

w cz´Êci przedniej pojazdu oraz w komorze silnika.

9. W pobli˝u zbiorników (butli) nie powinny znajdowaç si´ sztywne elementy o ostrych kraw´dziach.

10. Odleg∏oÊç zbiorników (butli) od uk∏adu wydechowego nie mo˝e byç mniejsza ni˝ 0,1 m, jeÊli nie jest

zastosowana os∏ona termiczna.

11. Nie dopuszcza si´ jakichkolwiek przeróbek

zbiornika (butli).

12. Zbiorniki na gaz p∏ynny ∏àczone w zespo∏y i po∏àczone z jednym przewodem zasilajàcym powinny

byç wyposa˝one w zawory jednokierunkowe i zawory

bezpieczeƒstwa przewodów gazowych. Nie wymaga

si´ stosowania jednokierunkowych zaworów bezpieczeƒstwa przewodów gazowych, jeÊli ciÊnienie zwrotne samoczynnego zaworu odcinajàcego przekracza

0,5 MPa w po∏o˝eniu zamkni´tym.

§ 5. Wlewy paliwa/zawory do nape∏niania zbiorników powinny byç tak umieszczone, aby by∏o mo˝liwe

ich nape∏nianie z zewnàtrz pojazdu lub z komory silnikowej.

§ 6. 1. Przewody metalowe zastosowane w instalacji powinny byç bez szwu, stalowe lub miedziane w odniesieniu do gazu p∏ynnego (LPG) oraz wy∏àcznie stalowe w odniesieniu do gazu ziemnego (CNG); przewody stalowe powinny byç ze stali nierdzewnej lub stali

z pokryciem antykorozyjnym; dopuszcza si´ przewody

sztywne wykonane z materia∏u niemetalowego.

3. Przewody powinny byç tak u∏o˝one, aby

2) nie ociera∏y si´ o elementy pojazdu;

3) odleg∏oÊç od uk∏adu wydechowego nie by∏a mniejsza ni˝ 0,1 m, jeÊli nie stosuje si´ ekranu termicznego;

4) nie przebiega∏y w pobli˝u miejsc do podnoszenia

pojazdu;

5) mocowanie wyklucza∏o ich wibracj´.

4. W przypadku braku mo˝liwoÊci spe∏nienia wymagaƒ okreÊlonych w ust. 3 pkt 1, 2 i 5 dopuszcza si´

odst´pstwo dla przewodu ∏àczàcego zbiornik z reduktorem, pod warunkiem dodatkowego zabezpieczenia

go przed korozjà i mechanicznymi uszkodzeniami oraz

wentylacji przestrzeni, w której jest umieszczony.

5. Przewody metalowe ∏àczàce elementy instalacji,

które w czasie eksploatacji pojazdu mogà podlegaç

wzajemnym przemieszczeniom, powinny byç ukszta∏towane w p´tle o promieniu krzywizny dostosowanym

do Êrednicy przewodu.

6. Przewody nie mogà byç spawane lub lutowane

oraz ∏àczone ciÊnieniowymi z∏àczami zatrzaskowymi.

7. Przewody metalowe powinny byç ∏àczone za pomocà znormalizowanych z∏àcz z kielichem lub pierÊcieniem samozaciskajàcym. Liczba z∏àcz powinna byç

ograniczona do minimum.

8. Ârednica zewn´trzna przewodu sztywnego w zastosowaniu do gazu p∏ynnego nie mo˝e przekraczaç

12 mm, a gruboÊç jego Êcianki powinna wynosiç co

najmniej 0,8 mm.

§ 7. 1. Na prac´ reduktora nie mo˝e wywieraç wp∏ywu przyspieszanie bàdê opóênianie ruchu pojazdu.

2. Odleg∏oÊç reduktora od uk∏adu wydechowego

nie mo˝e byç mniejsza ni˝ 0,1 m, jeÊli nie jest stosowany ekran termiczny.

§ 8. 1. Zbiorniki zamontowane w przestrzeni zamkni´tej pojazdu powinny byç umieszczone w gazoszczelnej obudowie ca∏kowitej lub byç wyposa˝one w gazoszczelnà obudow´ os∏aniajàcà jedynie zawory.

W przypadku obudów os∏aniajàcych zawory, zbiorniki

powinny byç fabrycznie do takiego os∏oni´cia przystosowane.

2. Obudowy ca∏kowite powinny byç wyposa˝one

co najmniej w dwa otwory wentylacyjne, a obudowy

os∏aniajàce jedynie zawory zbiorników — co najmniej

w jeden. Otwór wentylacyjny powinien mieç powierzchni´ przekroju dla przep∏ywu gazu nie mniejszà

ni˝ 4,5 cm2. Wyloty otworów wentylacyjnych nie mogà

byç skierowane w stron´ uk∏adu wydechowego, nie

mogà uchodziç do wn´ki ko∏a oraz, w przypadku gazu

p∏ynnego, powinny byç skierowane do do∏u.

3. Obudowy os∏aniajàce zawory zbiorników oraz

przewody uk∏adu przewietrzania obudów powinny wykazywaç gazoszczelnoÊç przy nadciÊnieniu 0,01 MPa.

W trakcie próby wymienione elementy nie powinny

wykazywaç odkszta∏ceƒ, a dopuszczalny wyp∏yw gazu

nie powinien przekroczyç 100 cm3/h.

Poz. 262

4. Zamykanie obudów powinno byç tak urzàdzone,

aby nie istnia∏a mo˝liwoÊç przypadkowego ich otwarcia.

§ 9. 1. W zale˝noÊci od daty przystosowania oraz rodzaju gazu (LPG lub CNG) instalacja do zasilania gazem

zawiera

LPG1)

CNG od

dnia

1 stycznia

2003 r.

Lp.

Element instalacji do zasilania gazem

do dnia

1 kwietnia

2002 r.2)

od dnia

1 kwietnia

2002 r.3)

1

2

3

4

5

+

Wyposa˝enie obowiàzkowe

1

Zbiornik

+

+

2

NadciÊnieniowy zawór bezpieczeƒstwa

+4)

+

3

Termiczny zawór bezpieczeƒstwa

4

Zawór ograniczajàcy wyp∏yw gazu

+

5

Zawór ograniczajàcy nape∏nianie

+

+

6

Wskaênik poziomu paliwa6)

+

+

7

Samoczynny zawór odcinajàcy zbiornika

8

Samoczynny zawór odcinajàcy zbiornika z zaworem ograniczajàcym wyp∏yw gazu

9

Wskaênik ciÊnienia

10

Gazoszczelna obudowa osprz´tu zbiornika7)

+

+

+

11

Wlew paliwa

+

+

+

12

Samoczynny zawór odcinajàcy parownika

+

+

13

Reduktor/parownik

+

+

14

Regulator ciÊnienia

+

15

Regulator przep∏ywu gazu

+

16

Urzàdzenie wtrysku gazu / Mieszalnik/wtryskiwacz gazu

17

R´czny zawór gazu

18

Elektroniczna jednostka sterujàca8)

19

Przewody (sztywne i elastyczne)

20

Z∏àcza gazowe

+5)

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

+

Wyposa˝enie dopuszczalne

21

Pompa paliwa

+

22

Elektryczne z∏àcze zasilania

+

23

Zespó∏ dawkujàcy przep∏yw gazu

+

24

NadciÊnieniowy zawór bezpieczeƒstwa

25

Czujnik ciÊnienia i/lub temperatury

+

+

+

2

Poz. 262

3

4

5

26

Zespó∏ filtra gazu

+

+

27

Zawór jednokierunkowy (zwrotny)

+

+

28

Magistrala paliwowa

+

29

Dojazdowy wlew paliwa gazowego

+9)

30

NadciÊnieniowy zawór bezpieczeƒstwa przewodów

+

31

Uk∏ad wyboru paliwa

32

Samoczynny zawór odcinajàcy

+

+

+

+

———————

1) Obowiàzek uzyskania Êwiadectwa homologacji nie stosuje si´ jedynie do tych urzàdzeƒ i elementów, w których znajduje

si´ gaz, gdy jego ciÊnienie robocze nie przekracza 20 kPa.

2) Odpowiadajàce wymaganiom „00” serii poprawek do Regulaminu nr 67 EKG ONZ.

3) Odpowiadajàce wymaganiom „01” serii poprawek do Regulaminu nr 67 EKG ONZ.

4) Nie jest wymagany w przypadku zbiornika o oznaczeniu klasy „B”.

5) Nie jest wymagany, gdy przepustowoÊç zaworu z lp. 2 przekracza 17,7 m3/min.

6) Nie stosuje si´ do butli.

7) Wymagana, gdy zbiornik znajduje si´ w przestrzeni pasa˝erskiej lub baga˝owej.

8) Stosuje si´ wy∏àcznie do pojazdów z silnikami zasilanymi sterowanym uk∏adem wtrysku paliwa.

9) Dopuszczalny wy∏àcznie w przypadku zasilania jednopaliwowego.

2. Instalacja do zasilania gazem mo˝e zawieraç tak˝e

1) w przypadku LPG — cz´Êci i zespo∏y s∏u˝àce do poprawy dzia∏ania silnika, o ile po∏àczone sà one

z cz´Êciami instalacji, w których ciÊnienie gazu nie

przekracza 20 kPa;

2) zespó∏ zasilania uk∏adu ogrzewania przestrzeni pasa˝erskiej w samochodach ci´˝arowych, autobusach i samochodach osobowych o dmc powy˝ej

3,5 t, pod warunkiem ˝e nie jest przez to zak∏ócone

podstawowe dzia∏anie instalacji.

„E”, numer Regulaminu „67R” i numeru serii poprawek „01 (a do dnia monta˝u 31 marca 2002 r.

dopuszcza si´ seri´ poprawek 00)” oraz nast´pujàcy po nim kolejny numer homologacji;

2) w przypadku cz´Êci i zespo∏ów instalacji CNG oznakowanie homologacyjne powinno zawieraç

umieszczony w okr´gu nr kraju (1 do 47) po literze

„E”, numer Regulaminu „110R” i numer serii poprawek „00” oraz nast´pujàcy po nim kolejny numeru homologacji;

3) przewody sztywne powinny byç oznakowane

w sposób umo˝liwiajàcy ich rozpoznanie jako nale˝àcych do kompletacji homologowanego sposobu

monta˝u.

3. Elementy i zespo∏y instalacji wymienione

w ust. 1 (poza przewodami sztywnymi wykonanymi

z metalu) powinny byç homologowane wed∏ug obowiàzujàcej wersji Regulaminów EKG ONZ dotyczàcych

instalacji do zasilania gazem oraz oznakowane nast´pujàco

4. W odniesieniu do pojazdów przystosowanych do

zasilania gazem LPG do dnia 30 maja 1999 r. dopuszcza si´ inne oznakowania bezpieczeƒstwa.

1) w przypadku cz´Êci i zespo∏ów instalacji LPG oznakowanie homologacyjne powinno zawieraç

umieszczony w okr´gu nr kraju (1 do 47) po literze

§ 10. Pojazd zasilany gazem mo˝e byç u˝ywany po

uzyskaniu odpowiedniej adnotacji w dowodzie rejestracyjnym przewidzianej odr´bnymi przepisami.

Za∏àcznik nr 10

WARUNKI DODATKOWE DLA POJAZDU D¸UGIEGO I CI¢˚KIEGO

§ 1. Pojazd i zespó∏ pojazdów, o których mowa

w § 42 rozporzàdzenia, powinny byç oznakowane tablicami wyró˝niajàcymi, umieszczonymi z ty∏u pojazdu

prostopadle i symetrycznie do jego osi pod∏u˝nej.

§ 2. Tablice wyró˝niajàce dla pojazdu samochodowego powinny sk∏adaç si´ z ukoÊnych pasów umieszczonych pod kàtem 45° ± 5° do pionu, o szerokoÊci

100 mm ±2,5 mm, na przemian barwy ˝ó∏tej, wykonanych z materia∏u odblaskowego, oraz barwy czerwonej, wykonanych z materia∏u fluorescencyjnego.

§ 3. Tablice wyró˝niajàce dla przyczepy (naczepy)

powinny mieç t∏o odblaskowe barwy ˝ó∏tej z obrze˝em

fluorescencyjnym barwy czerwonej.

§ 4. Dolne kraw´dzie tablic wyró˝niajàcych powinny byç umieszczone nie ni˝ej ni˝ 250 mm, a górne —

nie wy˝ej ni˝ 2100 mm od powierzchni jezdni.

§ 5. Zewn´trzne boczne kraw´dzie tablic wyró˝niajàcych powinny byç umieszczone nie dalej ni˝ 400 mm

od bocznego obrysu pojazdu.

§ 6. W przypadku zastosowania oznaczenia przewidzianego na rysunkach 1 i 2 przyk∏ad 4 — odleg∏oÊç

mi´dzy tablicà umieszczonà poziomo i tablicà umieszczonà pionowo nie mo˝e byç mniejsza ni˝ 200 mm i nie

wi´ksza ni˝ 300 mm.

§ 7. Wymiary oraz zasady rozmieszczania tablic wyró˝niajàcych na pojeêdzie okreÊlajà rysunki 1 i 2.

Przyk∏ad 1

Przyk∏ad 2

Przyk∏ad 3

Przyk∏ad 4

— czerwony fluorescencyjny

Rys. 1. Tablice wyró˝niajàce pojazd samochodowy (mm)

— ˝ó∏ty odblaskowy

Przyk∏ad 1

Przyk∏ad 2

Przyk∏ad 3

Przyk∏ad 4

— czerwony fluorescencyjny

Rys. 2. Tablice wyró˝niajàce przyczep´ (naczep´) (mm)

— ˝ó∏ty odblaskowy

Za∏àcznik nr 11

TABLICA WYRÓ˚NIAJÑCA POJAZD WOLNO PORUSZAJÑCY SI¢

(wymiary w milimetrach)

— materia∏ odblaskowy czerwony

— materia∏ fluorescencyjny czerwony

Egzemplarze bie˝àce oraz archiwalne mo˝na nabywaç

– w Zak∏adzie Wydawnictw i Poligrafii Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, ul. Powsiƒska 69/71,

02-903 Warszawa, tel. 694-67-00, 694-60-96 — na podstawie nades∏anego zamówienia (wy∏àcznie sprzeda˝ wysy∏kowa);

– w punktach sprzeda˝y Dziennika Ustaw i Monitora Polskiego w Warszawie (sprzeda˝ wy∏àcznie za gotówk´)

– ul. Powsiƒska 69/71, tel. 694-62-96

– al. Szucha 2/4, tel. 629-61-73 (od 1997 r.)

Reklamacje z powodu niedor´czenia poszczególnych numerów zg∏aszaç nale˝y na piÊmie do Zak∏adu Wydawnictw i Poligrafii

Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa,

do 15 dni po otrzymaniu nast´pnego kolejnego numeru

O wszelkich zmianach nazwy lub adresu prenumeratora prosimy niezw∏ocznie informowaç na piÊmie Zak∏ad Wydawnictw i Poligrafii

Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów

Dziennik Ustaw i Monitor Polski dost´pne sà w Internecie pod adresem www.cokprm.gov.pl

Wydawca: Kancelaria Prezesa Rady Ministrów

Redakcja: Rzàdowe Centrum Legislacji — Redakcja Dziennika Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej

oraz Dziennika Urz´dowego Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”,

Al. Ujazdowskie 1/3, 00-583 Warszawa, tel. 622-66-56

Sk∏ad i kolporta˝: Zak∏ad Wydawnictw i Poligrafii Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów

ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa, tel.: 694-67-50, 694-67-52; faks 694-62-06

Bezp∏atna infolinia: 0-800-287-581

www.cokprm.gov.pl

e-mail: dziust@cokprm.gov.pl

Druk w kooperacji: Grupa Image Sp. z o.o., ul. Witkiewicza 14, 03-305 Warszawa

'8 



 Z\G 





!

T∏oczono z polecenia Prezesa Rady Ministrów w Zak∏adzie Wydawnictw i Poligrafii Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów,

ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa

Zam. 55/W/S/2003

ISSN 0867-3411

Cena brutto 7,10 z∏

262

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY1)

z dnia 31 grudnia 2002 r.

w sprawie warunków technicznych pojazdów oraz zakresu ich niezb´dnego wyposa˝enia

Na podstawie art. 66 ust. 5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. — Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98,

poz. 602, z póên. zm.2)) zarzàdza si´, co nast´puje

DZIA¸ I

Przepisy ogólne