Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 21 listopada 2003 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo budowlane
Table of Provisions (173)
Statutory Text (173 Articles)
Ustawa - Prawo budowlane, zwana dalej „ustawą”, normuje działalność obejmującą sprawy
projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych oraz określa zasady
działania organów administracji publicznej w tych dziedzinach.
Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
Przepisy art. 1 pkt 4 lit. a) i pkt 5 stosuje się z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą
Polską członkostwa w Unii Europejskiej.
1.
Ustawy nie stosuje się do wyrobisk górniczych.
2.
Przepisy ustawy nie naruszają przepisów odrębnych, a w szczególności
1)
prawa geologicznego i górniczego - w odniesieniu do obiektów budowlanych zakładów
górniczych;
2
prawa wodnego - w odniesieniu do urządzeń wodnych;
3
o zabytkach - w odniesieniu do obiektów wpisanych do rejestru zabytków oraz obiektów
objętych ochroną konserwatorską na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.
Ilekroć w ustawie jest mowa o
1)
obiekcie budowlanym - należy przez to rozumieć
a)
budynek wraz z instalacjami i urządzeniami technicznymi,
b)
budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami,
c)
obiekt małej architektury;
2)
budynku - należy przez to rozumieć taki obiekt budowlany, który jest trwale związany
z gruntem, wydzielony z przestrzeni za pomocą przegród budowlanych oraz posiada fundamenty
i dach;
2a
budynku mieszkalnym jednorodzinnym - należy przez to rozumieć budynek wolno stojący
albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu
potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza
się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego
i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej
budynku;
3)
budowli - należy przez to rozumieć każdy obiekt budowlany niebędący budynkiem lub
obiektem małej architektury, jak: lotniska, drogi, linie kolejowe, mosty, estakady,
tunele, sieci techniczne, wolno stojące maszty antenowe, wolno stojące trwale związane
z gruntem urządzenia reklamowe, budowle ziemne, obronne (fortyfikacje), ochronne,
hydrotechniczne, zbiorniki, wolno stojące instalacje przemysłowe lub urządzenia techniczne,
oczyszczalnie ścieków, składowiska odpadów, stacje uzdatniania wody, konstrukcje oporowe,
nadziemne i podziemne przejścia dla pieszych, sieci uzbrojenia terenu, budowle sportowe,
cmentarze, pomniki, a także części budowlane urządzeń technicznych (kotłów, pieców
przemysłowych i innych urządzeń) oraz fundamenty pod maszyny i urządzenia, jako odrębne
pod względem technicznym części przedmiotów składających się na całość użytkową;
4)
obiekcie małej architektury - należy przez to rozumieć niewielkie obiekty, a w szczególności
a)
kultu religijnego, jak: kapliczki, krzyże przydrożne, figury,
b)
posągi, wodotryski i inne obiekty architektury ogrodowej,
c)
użytkowe służące rekreacji codziennej i utrzymaniu porządku, jak: piaskownice, huśtawki,
drabinki, śmietniki;
5)
tymczasowym obiekcie budowlanym - należy przez to rozumieć obiekt budowlany przeznaczony
do czasowego użytkowania w okresie krótszym od jego trwałości technicznej, przewidziany
do przeniesienia w inne miejsce lub rozbiórki, a także obiekt budowlany niepołączony
trwale z gruntem, jak: strzelnice, kioski uliczne, pawilony sprzedaży ulicznej i wystawowe,
przekrycia namiotowe i powłoki pneumatyczne, urządzenia rozrywkowe, barakowozy, obiekty
kontenerowe;
6
budowie - należy przez to rozumieć wykonywanie obiektu budowlanego w określonym miejscu,
a także odbudowę, rozbudowę, nadbudowę obiektu budowlanego;
7
robotach budowlanych - należy przez to rozumieć budowę, a także prace polegające na
przebudowie, montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego;
8)
remoncie - należy przez to rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym
robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących
bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych
niż użyto w stanie pierwotnym;
9
urządzeniach budowlanych - należy przez to rozumieć urządzenia techniczne związane
z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem,
jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu
ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki;
10)
terenie budowy - należy przez to rozumieć przestrzeń, w której prowadzone są roboty
budowlane wraz z przestrzenią zajmowaną przez urządzenia zaplecza budowy;
11)
prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane - należy przez to rozumieć
tytuł prawny wynikający z prawa własności, użytkowania wieczystego, zarządu, ograniczonego
prawa rzeczowego albo stosunku zobowiązaniowego, przewidującego uprawnienia do wykonywania
robót budowlanych;
12)
pozwoleniu na budowę - należy przez to rozumieć decyzję administracyjną zezwalającą
na rozpoczęcie i prowadzenie budowy lub wykonywanie robót budowlanych innych niż budowa
obiektu budowlanego;
13)
dokumentacji budowy - należy przez to rozumieć pozwolenie na budowę wraz z załączonym
projektem budowlanym, dziennik budowy, protokoły odbiorów częściowych i końcowych,
w miarę potrzeby, rysunki i opisy służące realizacji obiektu, operaty geodezyjne i
książkę obmiarów, a w przypadku realizacji obiektów metodą montażu - także dziennik
montażu;
14)
dokumentacji powykonawczej - należy przez to rozumieć dokumentację budowy z naniesionymi
zmianami dokonanymi w toku wykonywania robót oraz geodezyjnymi pomiarami powykonawczymi;
15
terenie zamkniętym - należy przez to rozumieć teren zamknięty, o którym mowa w przepisach
prawa geodezyjnego i kartograficznego;
16)
aprobacie technicznej - należy przez to rozumieć pozytywną ocenę techniczną wyrobu,
stwierdzającą jego przydatność do stosowania w budownictwie;
17)
właściwym organie - należy przez to rozumieć organy administracji architektoniczno-budowlanej
i nadzoru budowlanego, stosownie do ich właściwości, określonej w rozdziale 8;
18
wyrobie budowlanym - należy przez to rozumieć wyrób w rozumieniu przepisów o ocenie
zgodności, wytworzony w celu wbudowania, wmontowania, zainstalowania lub zastosowania
w sposób trwały w obiekcie budowlanym, wprowadzany do obrotu jako wyrób pojedynczy
lub jako zestaw wyrobów do stosowania we wzajemnym połączeniu stanowiącym integralną
całość użytkową;
19
organie samorządu zawodowego - należy przez to rozumieć organy określone w ustawie z dnia 15 grudnia 2000 r. o samorządach zawodowych architektów, inżynierów
budownictwa oraz urbanistów
(Dz. U. z 2001 r. Nr 5, poz. 42, z 2002 r. Nr 23, poz. 221, Nr 153, poz. 1271 i Nr 240, poz. 2052 oraz z 2003 r. Nr 124, poz. 1152);
20
obszarze oddziaływania obiektu - należy przez to rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu
obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym
obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu tego terenu;
21
opłacie - należy przez to rozumieć kwotę należności wnoszoną przez zobowiązanego za
określone ustawą obowiązkowe kontrole dokonywane przez właściwy organ.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
Każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania
nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego
z przepisami.
1.
Decyzje o dopuszczeniu do powszechnego stosowania w budownictwie nowych materiałów
budowlanych, wydane przed dniem 1 stycznia 1995 r., do czasu wygaśnięcia ich ważności,
uznaje się jako aprobaty techniczne.
2.
Do czasu wygaśnięcia ważności normy branżowej za dopuszczone do obrotu i powszechnego
stosowania w budownictwie uznaje się wyroby budowlane, na które wydano certyfikat
lub deklarację zgodności z normą branżową.
1.
Obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc
pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony
w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej,
zapewniając
1)
spełnienie wymagań podstawowych dotyczących
a)
bezpieczeństwa konstrukcji,
b)
bezpieczeństwa pożarowego,
c)
bezpieczeństwa użytkowania,
d)
odpowiednich warunków higienicznych i zdrowotnych oraz ochrony środowiska,
e)
ochrony przed hałasem i drganiami,
f)
oszczędności energii i odpowiedniej izolacyjności cieplnej przegród;
2)
warunki użytkowe zgodne z przeznaczeniem obiektu, w szczególności w zakresie
a)
zaopatrzenia w wodę i energię elektryczną oraz, odpowiednio do potrzeb, w energię
cieplną i paliwa, przy założeniu efektywnego wykorzystania tych czynników,
b)
usuwania ścieków, wody opadowej i odpadów;
3)
możliwość utrzymania właściwego stanu technicznego;
4)
niezbędne warunki do korzystania z obiektów użyteczności publicznej i mieszkaniowego
budownictwa wielorodzinnego przez osoby niepełnosprawne, w szczególności poruszające
się na wózkach inwalidzkich;
5)
warunki bezpieczeństwa i higieny pracy;
6)
ochronę ludności, zgodnie z wymaganiami obrony cywilnej;
7)
ochronę obiektów wpisanych do rejestru zabytków oraz obiektów objętych ochroną konserwatorską;
8)
odpowiednie usytuowanie na działce budowlanej;
9)
poszanowanie, występujących w obszarze obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich,
w tym zapewnienie dostępu do drogi publicznej;
10)
warunki bezpieczeństwa i ochrony zdrowia osób przebywających na terenie budowy.
2.
Obiekt budowlany należy użytkować w sposób zgodny z jego przeznaczeniem i wymaganiami
ochrony środowiska oraz utrzymywać w należytym stanie technicznym i estetycznym, nie
dopuszczając do nadmiernego pogorszenia jego właściwości użytkowych i sprawności technicznej,
w szczególności w zakresie związanym z wymaganiami, o których mowa w ust. 1 pkt 1-7.
1.
W przypadku budowy obiektu liniowego, którego przebieg został ustalony w miejscowym
planie zagospodarowania przestrzennego, a także wykonywania innych robót budowlanych
dotyczących obiektu liniowego, gdy liczba stron w postępowaniu przekracza 20, stosuje
się przepis art. 49 Kodeksu postępowania administracyjnego.
2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się do inwestora oraz właścicieli, użytkowników wieczystych
i zarządców nieruchomości, jeżeli na tych nieruchomościach są lub będą wykonywane
roboty budowlane.
Do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy stosuje się przepisy tej ustawy.
Dla działek budowlanych lub terenów, na których jest przewidziana budowa obiektów
budowlanych lub funkcjonalnie powiązanych zespołów obiektów budowlanych, należy zaprojektować
odpowiednie zagospodarowanie, zgodnie z wymaganiami art. 5, zrealizować je przed oddaniem
tych obiektów (zespołów) do użytkowania oraz zapewnić utrzymanie tego zagospodarowania
we właściwym stanie techniczno-użytkowym przez okres istnienia obiektów (zespołów)
budowlanych.
2.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji, w terminie 3 miesięcy od dnia wejścia
w życie ustawy, ogłosi w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej jednolity tekst
ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem wydania
jednolitego tekstu.
1.
Do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją
ostateczną, stosuje się przepisy dotychczasowe, z zastrzeżeniem ust. 2.
2.
Do postępowań - dotyczących obiektów budowlanych lub ich części będących w budowie
albo wybudowanych bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia bądź też pomimo
wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ - wszczętych przed dniem wejścia w życie
ustawy, a niezakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy art. 1 pkt 37-39
oraz - w części odnoszącej się do art. 48 ust. 2 ustawy, o której mowa w art. 1 -
art. 1 pkt 41.
3.
Do obiektów budowlanych, w odniesieniu do których przed dniem wejścia w życie ustawy
wydano pozwolenie na budowę, nie stosuje się przepisów o obowiązkowej kontroli budowy
po zawiadomieniu o zakończeniu budowy lub złożeniu wniosku o pozwolenie na użytkowanie.
4.
Właściwość organów w zakresie dotyczącym załatwiania spraw, o których mowa w ust.
1 i 2, określa się na podstawie przepisów ustawy.
5.
Porozumienia z gminami o prowadzenie spraw z zakresu właściwości starosty jako organu
administracji architektoniczno-budowlanej, obowiązujące w dniu wejścia w życie ustawy,
wygasają z dniem 31 grudnia 2003 r.
1.
Do przepisów techniczno-budowlanych zalicza się
1
warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane i ich usytuowanie,
uwzględniające wymagania, o których mowa w art. 5;
2)
warunki techniczne użytkowania obiektów budowlanych.
2.
Warunki, o których mowa w ust. 1 pkt 1, określą, w drodze rozporządzenia
1)
minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej
2)
właściwi ministrowie, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw budownictwa, gospodarki
przestrzennej i mieszkaniowej
3.
Warunki, o których mowa w ust. 1 pkt 2, mogą określić, w drodze rozporządzenia
1)
minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej
2)
właściwi ministrowie, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw budownictwa, gospodarki
przestrzennej i mieszkaniowej
Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.
Dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 16 ust. 2 ustawy, o której
mowa w art. 1, zachowują moc do czasu wydania nowych przepisów wykonawczych na podstawie
art. 16 ust. 2 ustawy, o której mowa w art. 1, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą.
Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, dodatkowe warunki techniczne,
jakim powinny odpowiadać budynki służące bezpieczeństwu lub obronności państwa, albo
których przepisów, wydanych na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1, nie stosuje się do tych
budynków.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 2 miesięcy od dnia ogłoszenia, z tym że przepisy
art. 1 pkt 50, w części dotyczącej obowiązku przeprowadzania kontroli, wchodzą w życie
z dniem 1 stycznia 2004 r.
1
W przypadkach szczególnie uzasadnionych dopuszcza się odstępstwo od przepisów techniczno-budowlanych,
o których mowa w art. 7. Odstępstwo nie może powodować zagrożenia życia ludzi lub
bezpieczeństwa mienia, a w stosunku do obiektów, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt
4 - ograniczenia dostępności dla osób niepełnosprawnych oraz nie powinno powodować
pogorszenia warunków zdrowotno-sanitarnych i użytkowych, a także stanu środowiska,
po spełnieniu określonych warunków zamiennych.
2.
Właściwy organ, po uzyskaniu upoważnienia ministra, który ustanowił przepisy techniczno-budowlane,
w drodze postanowienia, udziela bądź odmawia zgody na odstępstwo.
3
Wniosek do ministra, o którym mowa w ust. 2, w sprawie upoważnienia do udzielenia
zgody na odstępstwo właściwy organ składa przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę.
Wniosek powinien zawierać
1)
charakterystykę obiektu oraz, w miarę potrzeby, projekt zagospodarowania działki lub
terenu, a jeżeli odstępstwo mogłoby mieć wpływ na środowisko lub nieruchomości sąsiednie
- również projekty zagospodarowania tych nieruchomości, z uwzględnieniem istniejącej
i projektowanej zabudowy;
2)
szczegółowe uzasadnienie konieczności wprowadzenia odstępstwa;
3)
propozycje rozwiązań zamiennych;
4)
pozytywną opinię wojewódzkiego konserwatora zabytków w odniesieniu do obiektów budowlanych
wpisanych do rejestru zabytków oraz innych obiektów budowlanych usytuowanych na obszarach
objętych ochroną konserwatorską;
5)
w zależności od potrzeb - pozytywną opinię innych zainteresowanych organów.
4.
Minister, o którym mowa w ust. 2, może uzależnić upoważnienie do wyrażenia zgody na
odstępstwo od spełnienia dodatkowych warunków.
1.
Przy wykonywaniu robót budowlanych należy stosować wyroby budowlane o właściwościach
użytkowych umożliwiających prawidłowo zaprojektowanym i wykonanym obiektom budowlanym
spełnienie wymagań podstawowych, określonych w art. 5 ust. 1 pkt 1 - dopuszczone do
obrotu i powszechnego lub jednostkowego stosowania w budownictwie.
2.
Dopuszczone do obrotu i powszechnego stosowania w budownictwie są
1)
wyroby budowlane, właściwie oznaczone, dla których zgodnie z odrębnymi przepisami
a)
wydano certyfikat na znak bezpieczeństwa, wykazujący, że zapewniono zgodność z kryteriami
technicznymi określonymi na podstawie Polskich Norm, aprobat technicznych oraz właściwych
przepisów i dokumentów technicznych - w odniesieniu do wyrobów podlegających tej certyfikacji,
b)
dokonano oceny zgodności i wydano certyfikat zgodności lub deklarację zgodności z
Polską Normą lub z aprobatą techniczną - w odniesieniu do wyrobów nieobjętych certyfikacją
określoną w lit. a, mających istotny wpływ na spełnienie co najmniej jednego z wymagań
podstawowych;
2)
wyroby budowlane umieszczone w wykazie wyrobów niemających istotnego wpływu na spełnianie
wymagań podstawowych oraz wyrobów wytwarzanych i stosowanych według tradycyjnie uznanych
zasad sztuki budowlanej;
3
wyroby budowlane
a)
oznaczone znakowaniem CE, dla których zgodnie z odrębnymi przepisami dokonano oceny
zgodności ze zharmonizowaną normą europejską wprowadzoną do zbioru Polskich Norm,
z europejską aprobatą techniczną lub krajową specyfikacją techniczną państwa członkowskiego
Unii Europejskiej uznaną przez Komisję Europejską za zgodną z wymaganiami podstawowymi,
b)
wyroby znajdujące się w określonym przez Komisję Europejską wykazie wyrobów mających
niewielkie znaczenie dla zdrowia i bezpieczeństwa, dla których producent wydał deklaracje
zgodności z uznanymi regułami sztuki budowlanej.
3.
Dopuszczone do jednostkowego stosowania w obiekcie budowlanym są wyroby wykonane według
indywidualnej dokumentacji technicznej sporządzonej przez projektanta obiektu lub
z nim uzgodnionej, dla których dostawca wydał oświadczenie wskazujące, że zapewniono
zgodność wyrobu z tą dokumentacją oraz z przepisami i obowiązującymi normami.
4.
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej
1)
szczegółowe zasady i tryb dopuszczania wyrobów budowlanych do jednostkowego stosowania
w obiekcie, szczegółowe zasady i tryb udzielania, uchylania lub zmiany aprobat technicznych,
zasady odpłatności z tego tytułu oraz jednostki organizacyjne upoważnione do ich wydawania,
a także zakres oraz szczegółowe zasady i tryb opracowywania i zatwierdzania kryteriów
technicznych;
2)
systemy oceny zgodności, o której mowa w ust. 2 pkt 1 lit. b, dla poszczególnych rodzajów
wyrobów budowlanych, wzory deklaracji zgodności oraz sposób znakowania wyrobów budowlanych,
dopuszczonych do obrotu i powszechnego stosowania w budownictwie.
5
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej
6
Przy dokonywaniu oceny zgodności, o której mowa w ust. 2 pkt 3 lit. a, należy stosować
następujące metody kontroli zgodności wyrobów
1)
wstępne badanie typu prowadzone przez producenta lub notyfikowaną jednostkę;
2)
badanie próbek pobranych w zakładzie produkcyjnym, prowadzone przez producenta lub
notyfikowaną jednostkę, zgodnie z ustalonym planem badań;
3)
badanie sondażowe próbek pobranych w zakładzie produkcyjnym, w obrocie handlowym lub
na budowie, prowadzone przez producenta lub notyfikowaną jednostkę;
4)
badanie przez producenta lub notyfikowaną jednostkę próbek z partii przygotowanej
do wysłania albo dostarczonej odbiorcy;
5)
zakładową kontrolę produkcji;
6)
wstępną inspekcję zakładu produkcyjnego i zakładowej kontroli produkcji przez notyfikowaną
jednostkę;
7)
dozorowanie, ocenę i akceptację zakładowej kontroli produkcji przez notyfikowaną jednostkę.
7
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej
1)
systemy oceny zgodności, o której mowa w ust. 2 pkt 3 lit. a, z zastosowaniem metod
kontroli zgodności wyrobów, o których mowa w ust. 6, oraz wymagania, jakie powinny
spełniać notyfikowane jednostki uczestniczące w ocenie zgodności, a także sposób oznaczania
wyrobów znakowaniem CE, uwzględniając odpowiednie unormowania Unii Europejskiej;
2)
polskie jednostki organizacyjne upoważnione do wydawania europejskich aprobat technicznych,
zakres i formę aprobat oraz tryb ich udzielania, uchylania lub zmiany, mając na uwadze,
że jednostki wydające europejskie aprobaty techniczne powinny
a)
uzależniać pozytywną ocenę przydatności wyrobu do zamierzonego zastosowania w budownictwie
od spełnienia przez obiekt budowlany, w którym stosuje się ten wyrób, wymagań podstawowych,
o których mowa w art. 5 ust. 1,
b)
dokonywać oceny przydatności wyrobu w oparciu o podstawy naukowe i wiedzę praktyczną,
c)
zapewniać podejmowanie bezstronnych rozstrzygnięć,
d)
dokonywać analiz danych w sposób zapewniający uzyskanie wyważonej oceny;
3)
wykaz wyrobów budowlanych, które są dopuszczane do obrotu wyłącznie w sposób określony
w ust. 2 pkt 3 lit. a, mając na uwadze dostosowanie właściwości użytkowych tych wyrobów
do wymagań podstawowych, o których mowa w art. 5 ust. 1.
8
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej
1)
wykaz Polskich Norm i specyfikacji technicznych, o których mowa w ust. 2 pkt 3 lit.
a;
2)
wykaz wyrobów, o którym mowa w ust. 2 pkt 3 lit. b;
3)
wykaz jednostek organizacyjnych państw członkowskich Unii Europejskiej upoważnionych
do wydawania europejskich aprobat technicznych.
Przepis art. 10 jest przepisem szczególnym dotyczącym bezpieczeństwa produktów w rozumieniu
przepisów o ogólnym bezpieczeństwie produktów.
1.
Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, dopuszczalne
stężenia i natężenia czynników szkodliwych dla zdrowia wydzielanych przez materiały
budowlane, urządzenia i elementy wyposażenia w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt
ludzi.
2.
Minister właściwy do spraw rolnictwa, w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw
zdrowia, może określić, w drodze rozporządzenia, dopuszczalne stężenia i natężenia
czynników szkodliwych w pomieszczeniach przeznaczonych dla zwierząt.
1.
Za samodzielną funkcję techniczną w budownictwie uważa się działalność związaną z
koniecznością fachowej oceny zjawisk technicznych lub samodzielnego rozwiązania zagadnień
architektonicznych i technicznych oraz techniczno-organizacyjnych, a w szczególności
działalność obejmującą
1)
projektowanie, sprawdzanie projektów architektoniczno-budowlanych i sprawowanie nadzoru
autorskiego;
2)
kierowanie budową lub innymi robotami budowlanymi;
3)
kierowanie wytwarzaniem konstrukcyjnych elementów budowlanych oraz nadzór i kontrolę
techniczną wytwarzania tych elementów;
4)
wykonywanie nadzoru inwestorskiego;
5)
sprawowanie kontroli technicznej utrzymania obiektów budowlanych;
6)
(uchylony);
7)
rzeczoznawstwo budowlane.
2
Samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, określone w ust. 1 pkt 1-5, mogą wykonywać
wyłącznie osoby posiadające odpowiednie wykształcenie techniczne i praktykę zawodową,
dostosowane do rodzaju, stopnia skomplikowania działalności i innych wymagań związanych
z wykonywaną funkcją, stwierdzone decyzją, zwaną dalej „uprawnieniami budowlanymi”,
wydaną przez organ samorządu zawodowego, z zastrzeżeniem art. 16 ust. 2.
3.
Warunkiem uzyskania uprawnień budowlanych jest złożenie egzaminu ze znajomości przepisów
prawnych dotyczących procesu budowlanego oraz umiejętności praktycznego zastosowania
wiedzy technicznej.
4
Egzamin składa się przed komisją egzaminacyjną powoływaną przez organ samorządu zawodowego
albo inny upoważniony organ.
5
Koszty postępowania kwalifikacyjnego, obejmujące w szczególności wynagrodzenie członków
komisji egzaminacyjnej, ponosi osoba ubiegająca się o nadanie uprawnień budowlanych.
6
Osoby wykonujące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie są odpowiedzialne za
wykonywanie tych funkcji zgodnie z przepisami i zasadami wiedzy technicznej oraz za
należytą staranność w wykonywaniu pracy, jej właściwą organizację, bezpieczeństwo
i jakość.
7
Podstawę do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie stanowi
wpis, w drodze decyzji, do centralnego rejestru, o którym mowa w art. 88a ust. 1 pkt
3 lit. a, oraz - zgodnie z odrębnymi przepisami - wpis na listę członków właściwej
izby samorządu zawodowego, potwierdzony zaświadczeniem wydanym przez tę izbę.
1.
Samodzielne funkcje techniczne w budownictwie, oprócz osób, o których mowa w art.
12, mogą również wykonywać osoby będące obywatelami państw członkowskich Unii Europejskiej,
które
1)
posiadają prawo wykonywania czynności odpowiadających samodzielnym funkcjom technicznym
w budownictwie w innym kraju;
2)
ukończyły studia wyższe zagraniczne uznane w Polsce za równorzędne;
3)
odbyły dwuletnią praktykę przy sporządzaniu projektów lub na budowie.
2.
Właściwy organ samorządu zawodowego przeprowadza postępowanie weryfikacyjne w zakresie,
o którym mowa w ust. 1, i wydaje decyzję w sprawie nadania uprawnień budowlanych.
2a
Przepisów ust. 1 pkt 2 i 3 nie stosuje się do osób, którym państwo członkowskie Unii
Europejskiej nadało tytuł zawodowy architekta za szczególnie wyróżniające się osiągnięcia
w dziedzinie architektury.
3.
Do osób, o których mowa w ust. 1, stosuje się przepisy ustawy, z wyjątkiem art. 14
ust. 3.
Umowa międzynarodowa zawarta na zasadzie wzajemności może określić inny tryb nadawania
uprawnień budowlanych.
1.
Uprawnienia budowlane mogą być udzielane do
1)
projektowania;
2)
kierowania robotami budowlanymi.
2.
W uprawnieniach budowlanych należy określić specjalność i ewentualną specjalizację
techniczno-budowlaną oraz zakres prac projektowych lub robót budowlanych objętych
danym uprawnieniem.
3.
Uprawnienia do kierowania robotami budowlanymi stanowią również podstawę do wykonywania
samodzielnych funkcji technicznych, o których mowa w art. 12 ust. 1 pkt 3 i 4.
4.
Uprawnienia do projektowania lub kierowania robotami budowlanymi stanowią również
podstawę do wykonywania samodzielnych funkcji technicznych, o których mowa w art.
12 ust. 1 pkt 5 i 6
1.
Uprawnienia budowlane są udzielane w specjalnościach
1)
architektonicznej;
2)
konstrukcyjno-budowlanej;
2a
drogowej;
2b
mostowej;
3)
(uchylony);
4
instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń cieplnych, wentylacyjnych, gazowych,
wodociągowych i kanalizacyjnych;
5)
instalacyjnej w zakresie sieci, instalacji i urządzeń elektrycznych i elektroenergetycznych;
6)
innych, ustalonych stosownie do art. 16 ust. 2.
2.
W ramach specjalności wymienionych w ust. 1 mogą być wyodrębniane specjalizacje techniczno-budowlane.
3.
Uzyskanie uprawnień budowlanych w specjalnościach, o których mowa w ust. 1, wymaga
1)
do projektowania bez ograniczeń i sprawdzania projektów architektoniczno-budowlanych
a)
posiadania wyższego wykształcenia odpowiedniego dla danej specjalności,
b)
odbycia dwuletniej praktyki przy sporządzaniu projektów,
c)
odbycia rocznej praktyki na budowie;
2)
do projektowania w ograniczonym zakresie
a)
posiadania średniego wykształcenia odpowiedniego dla danej specjalności lub pokrewnego
wyższego wykształcenia,
b)
odbycia pięcioletniej praktyki przy sporządzaniu projektów,
c)
odbycia rocznej praktyki na budowie;
3)
do kierowania robotami budowlanymi bez ograniczeń
a)
posiadania wyższego wykształcenia odpowiedniego dla danej specjalności,
b)
odbycia dwuletniej praktyki na budowie;
4)
do kierowania robotami budowlanymi w ograniczonym zakresie
a)
posiadania średniego wykształcenia odpowiedniego dla danej specjalności lub pokrewnego
wyższego wykształcenia,
b)
odbycia pięcioletniej praktyki na budowie;
5)
do wykonywania pracy na budowie na stanowisku majstra budowlanego i kierowania w powierzonym
zakresie robotami budowlanymi - posiadania co najmniej wykształcenia zasadniczego
i dyplomu mistrza w odpowiednim zawodzie budowlanym,
4.
Warunkiem zaliczenia praktyki zawodowej jest praca polegająca na bezpośrednim uczestnictwie
w pracach projektowych albo na pełnieniu funkcji technicznej na budowie pod kierownictwem
osoby posiadającej odpowiednie uprawnienia budowlane, a w przypadku odbywania praktyki
za granicą pod kierunkiem osoby posiadającej uprawnienia odpowiednie w danym kraju.
1
Rzeczoznawcą budowlanym może być osoba, która
1)
korzysta w pełni z praw publicznych;
2)
posiada
a)
dyplom ukończenia wyższej uczelni,
b)
uprawnienia budowlane bez ograniczeń oraz co najmniej 10 lat praktyki odbytej po ich
uzyskaniu,
c)
opinie dwóch rzeczoznawców budowlanych odpowiedniej specjalności.
2
Właściwy organ samorządu zawodowego, z zastrzeżeniem art. 16 ust. 2, na wniosek zainteresowanego,
orzeka, w drodze decyzji, o nadaniu tytułu rzeczoznawcy budowlanego, określając, na
podstawie opinii, o których mowa w ust. 1 pkt 2 lit. c, oraz odbytej praktyki, zakres,
w którym funkcja rzeczoznawcy budowlanego może być wykonywana. Zakres ten nie może
wykraczać poza specjalność techniczno-budowlaną objętą posiadanymi uprawnieniami.
3
Podstawę do podjęcia czynności rzeczoznawcy budowlanego stanowi dokonanie wpisu, w
drodze decyzji, do centralnego rejestru rzeczoznawców budowlanych.
4.
Skreślenie z centralnego rejestru rzeczoznawców budowlanych następuje
1)
na własną prośbę;
2)
w razie
a)
pozbawienia praw publicznych,
b)
utraty uprawnień budowlanych,
c)
śmierci rzeczoznawcy.
1.
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej
2
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej może
określić, w drodze rozporządzenia, specjalności inne niż określone w art. 14 ust.
1 pkt 1-5, rodzaje i zakres przygotowania zawodowego do wykonywania samodzielnych
funkcji technicznych w tych specjalnościach oraz właściwe organy stwierdzające posiadanie
przygotowania zawodowego.
3
Specjalności, o których mowa w ust. 2, określa się, jeżeli jest to uzasadnione rozwojem
wiedzy technicznej w budownictwie oraz potrzebą zapewnienia udziału w procesie budowy
osób o szczególnych kwalifikacjach zawodowych.
4
W rozporządzeniu, o którym mowa w ust. 2, określa się w szczególności: sposób stwierdzania
posiadania przygotowania zawodowego, ograniczenia zakresu uprawnień budowlanych, wykaz
kierunków wykształcenia odpowiedniego i pokrewnego dla danej specjalności, wykaz specjalizacji
wyodrębnionych w ramach poszczególnych specjalności, sposób przeprowadzania i zakres
egzaminu, szczegółowe zasady odpłatności z tego tytułu oraz szczegółowe zasady wynagradzania
członków komisji egzaminacyjnej, a także sposób ustanawiania rzeczoznawców budowlanych
w tych specjalnościach.
5
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej może
określić, w drodze rozporządzenia, dodatkowe wymagania, jakie powinny spełniać osoby
ubiegające się o uprawnienia budowlane w specjalnościach ustanowionych na podstawie
ust. 2.
6
Rozporządzenie, o którym mowa w ust. 5, może określać w szczególności
1)
obowiązek ukończenia kursu doskonalącego, program tego kursu, wymagania stawiane jednostkom
organizującym kurs oraz sposób dokumentowania jego ukończenia;
2)
dodatkowe warunki wynikające ze specyfiki specjalności;
3)
wymagania dotyczące badań lekarskich i psychologicznych, w tym uprawnień do wydawania
zaświadczeń.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2002 r., z wyjątkiem art. 1 pkt 14 w zakresie
dotyczącym art. 26a ustawy, o której mowa w art. 1, który wchodzi w życie po upływie
14 dni od dnia ogłoszenia.
Uczestnikami procesu budowlanego, w rozumieniu ustawy, są
1)
inwestor;
2)
inspektor nadzoru inwestorskiego;
3)
projektant;
4)
kierownik budowy lub kierownik robót.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 września 1998 r.
1
Do obowiązków inwestora należy zorganizowanie procesu budowy, z uwzględnieniem zawartych
w przepisach zasad bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, a w szczególności zapewnienie
1)
opracowania projektu budowlanego i, stosownie do potrzeb, innych projektów,
2)
objęcia kierownictwa budowy przez kierownika budowy,
3)
opracowania planu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia,
4)
wykonania i odbioru robót budowlanych,
5
W przypadkach uzasadnionych wysokim stopniem skomplikowania robót budowlanych lub
warunkami gruntowymi, nadzoru nad wykonywaniem robót budowlanych
- przez osoby o odpowiednich kwalifikacjach zawodowych.
2.
Inwestor może ustanowić inspektora nadzoru inwestorskiego na budowie.
3.
Inwestor może zobowiązać projektanta do sprawowania nadzoru autorskiego.
1.
Właściwy organ może w decyzji o pozwoleniu na budowę nałożyć na inwestora obowiązek
ustanowienia inspektora nadzoru inwestorskiego, a także obowiązek zapewnienia nadzoru
autorskiego, w przypadkach uzasadnionych wysokim stopniem skomplikowania obiektu lub
robót budowlanych bądź przewidywanym wpływem na środowisko.
2
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej
1.
Do podstawowych obowiązków projektanta należy
1
opracowanie projektu budowlanego w sposób zgodny z ustaleniami określonymi w decyzji
o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, wymaganiami ustawy, przepisami oraz
zasadami wiedzy technicznej;
1a
zapewnienie, w razie potrzeby, udziału w opracowaniu projektu osób posiadających uprawnienia
budowlane do projektowania w odpowiedniej specjalności oraz wzajemne skoordynowanie
techniczne wykonanych przez te osoby opracowań projektowych, zapewniające uwzględnienie
zawartych w przepisach zasad bezpieczeństwa i ochrony zdrowia w procesie budowy, z
uwzględnieniem specyfiki projektowanego obiektu budowlanego;
1b
sporządzenie informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia ze względu na
specyfikę projektowanego obiektu budowlanego, uwzględnianej w planie bezpieczeństwa
i ochrony zdrowia;
2)
uzyskanie wymaganych opinii, uzgodnień i sprawdzeń rozwiązań projektowych w zakresie
wynikającym z przepisów;
3)
wyjaśnianie wątpliwości dotyczących projektu i zawartych w nim rozwiązań;
3a)
uzgadnianie dokumentów technicznych, o których mowa w art. 10 ust. 3;
4)
sprawowanie nadzoru autorskiego na żądanie inwestora lub właściwego organu w zakresie
a)
stwierdzania w toku wykonywania robót budowlanych zgodności realizacji z projektem,
b)
uzgadniania możliwości wprowadzenia rozwiązań zamiennych w stosunku do przewidzianych
w projekcie, zgłoszonych przez kierownika budowy lub inspektora nadzoru inwestorskiego.
2
Projektant ma obowiązek zapewnić sprawdzenie projektu architektoniczno-budowlanego
pod względem zgodności z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi, przez osobę posiadającą
uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności
lub rzeczoznawcę budowlanego.
3.
Obowiązek, o którym mowa w ust. 2, nie dotyczy
1)
zakresu objętego sprawdzaniem i opiniowaniem na podstawie przepisów szczególnych;
2
projektów obiektów budowlanych o prostej konstrukcji, jak: budynki mieszkalne jednorodzinne,
niewielkie obiekty gospodarcze, inwentarskie i składowe.
Projektant, w trakcie realizacji budowy, ma prawo
1)
wstępu na teren budowy i dokonywania zapisów w dzienniku budowy dotyczących jej realizacji;
2)
żądania wpisem do dziennika budowy wstrzymania robót budowlanych w razie
a)
stwierdzenia możliwości powstania zagrożenia,
b)
wykonywania ich niezgodnie z projektem.
1
Kierownik budowy jest obowiązany, w oparciu o informację, o której mowa w art. 20
ust. 1 pkt 1b, sporządzić lub zapewnić sporządzenie, przed rozpoczęciem budowy, planu
bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, uwzględniając specyfikę obiektu budowlanego i warunki
prowadzenia robót budowlanych, w tym planowane jednoczesne prowadzenie robót budowlanych
i produkcji przemysłowej.
1a
Plan bezpieczeństwa i ochrony zdrowia na budowie sporządza się, jeżeli
1)
w trakcie budowy wykonywany będzie przynajmniej jeden z rodzajów robót budowlanych
wymienionych w ust. 2 lub
2)
przewidywane roboty budowlane mają trwać dłużej niż 30 dni roboczych i jednocześnie
będzie przy nich zatrudnionych co najmniej 20 pracowników lub pracochłonność planowanych
robót będzie przekraczać 500 osobodni.
2.
W planie, o którym mowa w ust. 1, należy uwzględnić specyfikę następujących rodzajów
robót budowlanych
1)
których charakter, organizacja lub miejsce prowadzenia stwarza szczególnie wysokie
ryzyko powstania zagrożenia bezpieczeństwa i zdrowia ludzi, a w szczególności przysypania
ziemią lub upadku z wysokości;
2)
przy prowadzeniu których występują działania substancji chemicznych lub czynników
biologicznych zagrażających bezpieczeństwu i zdrowiu ludzi;
3)
stwarzających zagrożenie promieniowaniem jonizującym;
4)
prowadzonych w pobliżu linii wysokiego napięcia lub czynnych linii komunikacyjnych;
5)
stwarzających ryzyko utonięcia pracowników;
6)
prowadzonych w studniach, pod ziemią i w tunelach;
7)
wykonywanych przez kierujących pojazdami zasilanymi z linii napowietrznych;
8)
wykonywanych w kesonach, z atmosferą wytwarzaną ze sprężonego powietrza;
9)
wymagających użycia materiałów wybuchowych;
10)
prowadzonych przy montażu i demontażu ciężkich elementów prefabrykowanych.
3
Wymagania dotyczące bezpieczeństwa i ochrony zdrowia przy wykonywaniu robót budowlanych
określają odrębne przepisy w zakresie bezpieczeństwa i higieny pracy.
4
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi,
w drodze rozporządzenia
1)
szczegółowy zakres i formę
a)
informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia,
b)
planu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia
- mając na uwadze specyfikę projektowanego obiektu budowlanego;
2)
szczegółowy zakres rodzajów robót budowlanych, o których mowa w ust. 2, mając na uwadze
stopień zagrożeń, jakie stwarzają poszczególne ich rodzaje.
Do podstawowych obowiązków kierownika budowy należy
1)
protokolarne przejęcie od inwestora i odpowiednie zabezpieczenie terenu budowy wraz
ze znajdującymi się na nim obiektami budowlanymi, urządzeniami technicznymi i stałymi
punktami osnowy geodezyjnej oraz podlegającymi ochronie elementami środowiska przyrodniczego
i kulturowego;
2)
prowadzenie dokumentacji budowy;
3
zapewnienie geodezyjnego wytyczenia obiektu oraz zorganizowanie budowy i kierowanie
budową obiektu budowlanego w sposób zgodny z projektem i pozwoleniem na budowę, przepisami,
w tym techniczno-budowlanymi, oraz przepisami bezpieczeństwa i higieny pracy;
3a
koordynowanie realizacji zadań zapobiegających zagrożeniom bezpieczeństwa i ochrony
zdrowia
a)
przy opracowywaniu technicznych lub organizacyjnych założeń planowanych robót budowlanych
lub ich poszczególnych etapów, które mają być prowadzone jednocześnie lub kolejno,
b)
przy planowaniu czasu wymaganego do zakończenia robót budowlanych lub ich poszczególnych
etapów;
3b
koordynowanie działań zapewniających przestrzeganie podczas wykonywania robót budowlanych
zasad bezpieczeństwa i ochrony zdrowia zawartych w przepisach, o których mowa w art.
21a ust. 3, oraz w planie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia;
3c
wprowadzanie niezbędnych zmian w informacji, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b,
oraz w planie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, wynikających z postępu wykonywanych
robót budowlanych;
3d
podejmowanie niezbędnych działań uniemożliwiających wstęp na budowę osobom nieupoważnionym;
4)
wstrzymanie robót budowlanych w przypadku stwierdzenia możliwości powstania zagrożenia
oraz bezzwłoczne zawiadomienie o tym właściwego organu;
5)
zawiadomienie inwestora o wpisie do dziennika budowy dotyczącym wstrzymania robót
budowlanych z powodu wykonywania ich niezgodnie z projektem;
6)
realizacja zaleceń wpisanych do dziennika budowy;
7)
zgłaszanie inwestorowi do sprawdzenia lub odbioru wykonanych robót ulegających zakryciu
bądź zanikających oraz zapewnienie dokonania wymaganych przepisami lub ustalonych
w umowie prób i sprawdzeń instalacji, urządzeń technicznych i przewodów kominowych
przed zgłoszeniem obiektu budowlanego do odbioru;
8)
przygotowanie dokumentacji powykonawczej obiektu budowlanego;
9)
zgłoszenie obiektu budowlanego do odbioru odpowiednim wpisem do dziennika budowy oraz
uczestniczenie w czynnościach odbioru i zapewnienie usunięcia stwierdzonych wad, a
także przekazanie inwestorowi oświadczenia, o którym mowa w art. 57 ust. 1 pkt 2.
Kierownik budowy ma prawo
1)
występowania do inwestora o zmiany w rozwiązaniach projektowych, jeżeli są one uzasadnione
koniecznością zwiększenia bezpieczeństwa realizacji robót budowlanych lub usprawnienia
procesu budowy;
2)
ustosunkowania się w dzienniku budowy do zaleceń w nim zawartych.
(uchylony).
1.
Łączenie funkcji kierownika budowy i inspektora nadzoru inwestorskiego nie jest dopuszczalne.
2.
Przepisy ust. 1 oraz art. 22 i art. 23 stosuje się odpowiednio do kierownika robót.
Do podstawowych obowiązków inspektora nadzoru inwestorskiego należy
1
reprezentowanie inwestora na budowie przez sprawowanie kontroli zgodności jej realizacji
z projektem i pozwoleniem na budowę, przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej;
2
sprawdzanie jakości wykonywanych robót i wbudowanych wyrobów budowlanych, a w szczególności
zapobieganie zastosowaniu wyrobów budowlanych wadliwych i niedopuszczonych do stosowania
w budownictwie;
3)
sprawdzanie i odbiór robót budowlanych ulegających zakryciu lub zanikających, uczestniczenie
w próbach i odbiorach technicznych instalacji, urządzeń technicznych i przewodów kominowych
oraz przygotowanie i udział w czynnościach odbioru gotowych obiektów budowlanych i
przekazywanie ich do użytkowania;
4)
potwierdzanie faktycznie wykonanych robót oraz usunięcia wad, a także, na żądanie
inwestora, kontrolowanie rozliczeń budowy.
Inspektor nadzoru inwestorskiego ma prawo
1
wydawać kierownikowi budowy lub kierownikowi robót polecenia, potwierdzone wpisem
do dziennika budowy, dotyczące: usunięcia nieprawidłowości lub zagrożeń, wykonania
prób lub badań, także wymagających odkrycia robót lub elementów zakrytych, oraz przedstawienia
ekspertyz dotyczących prowadzonych robót budowlanych i dowodów dopuszczenia do stosowania
w budownictwie wyrobów budowlanych oraz urządzeń technicznych;
2)
żądać od kierownika budowy lub kierownika robót dokonania poprawek bądź ponownego
wykonania wadliwie wykonanych robót, a także wstrzymania dalszych robót budowlanych
w przypadku, gdyby ich kontynuacja mogła wywołać zagrożenie bądź spowodować niedopuszczalną
niezgodność z projektem lub pozwoleniem na budowę.
Przy budowie obiektu budowlanego, wymagającego ustanowienia inspektorów nadzoru inwestorskiego
w zakresie różnych specjalności, inwestor wyznacza jednego z nich jako koordynatora
ich czynności na budowie.
1.
Roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu
na budowę, z zastrzeżeniem art. 29-31.
2.
Stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele,
użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania
obiektu.
3.
Przepisu art. 31 Kodeksu postępowania administracyjnego nie stosuje się w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
1.
Pozwolenia na budowę nie wymaga budowa
1)
obiektów gospodarczych związanych z produkcją rolną i uzupełniających zabudowę zagrodową
w ramach istniejącej działki siedliskowej
a)
parterowych budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 35 m
b)
płyt do składowania obornika,
c)
szczelnych zbiorników na gnojówkę lub gnojowicę o pojemności do 25 m
d)
naziemnych silosów na materiały sypkie o pojemności do 30 m
e)
suszarni kontenerowych o powierzchni zabudowy do 21 m
2)
budynków gospodarczych, wiat i altan o powierzchni zabudowy do 10 m
3)
indywidualnych przydomowych oczyszczalni ścieków o wydajności do 7,50 m
4)
altan i obiektów gospodarczych na działkach w pracowniczych ogrodach działkowych o
powierzchni zabudowy do 25 m
5)
wiat przystankowych i peronowych;
6)
budynków gospodarczych o powierzchni zabudowy do 20 m
7)
wolno stojących kabin telefonicznych;
8)
parkometrów z własnym zasilaniem;
9)
boisk szkolnych;
10)
miejsc postojowych dla samochodów osobowych do 10 stanowisk włącznie;
11)
zatok parkingowych na drogach wojewódzkich, powiatowych i gminnych;
12)
tymczasowych obiektów budowlanych, niepołączonych trwale z gruntem i przewidzianych
do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu,
o którym mowa w art. 30 ust. 1, ale nie później niż przed upływem 120 dni od dnia
rozpoczęcia budowy określonego w zgłoszeniu; zwolnienie to nie dotyczy obiektów, które
mogą znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu przepisów o ochronie środowiska;
13)
obiektów gospodarczych przeznaczonych wyłącznie na cele gospodarki leśnej, położonych
na gruntach leśnych Skarbu Państwa;
14)
obiektów budowlanych piętrzących wodę i upustowych o wysokości piętrzenia poniżej
1 m poza rzekami żeglownymi oraz poza obszarem parków narodowych, rezerwatów przyrody
i parków krajobrazowych oraz ich otulin;
15)
przydomowych basenów i oczek wodnych o powierzchni do 30 m
16)
pomostów o długości całkowitej do 25 m i wysokości, liczonej od korony pomostu do
dna akwenu, do 2,50 m, służących do
a)
cumowania niewielkich jednostek pływających, jak łodzie, kajaki, jachty,
b)
uprawiania wędkarstwa,
c)
rekreacji;
17)
opasek brzegowych oraz innych sztucznych, powierzchniowych lub liniowych umocnień
brzegu morskiego, brzegu morskich wód wewnętrznych, niestanowiących konstrukcji oporowych;
18)
pochylni przeznaczonych dla osób niepełnosprawnych;
19)
instalacji zbiornikowych na gaz płynny 7 pojedynczym zbiornikiem o pojemności do 7
m
20)
przyłączy do budynków: elektroenergetycznych, wodociągowych, kanalizacyjnych, gazowych,
cieplnych i telekomunikacyjnych;
21)
urządzeń pomiarowych, wraz z ogrodzeniami i drogami wewnętrznymi, państwowej służby
hydrologiczno-meteorologicznej i państwowej służby hydrogeologicznej
a)
posterunków: wodowskazowych, meteorologicznych, opadowych oraz wód podziemnych,
b)
punktów: obserwacyjnych stanów wód podziemnych oraz monitoringu jakości wód podziemnych,
c)
piezometrów obserwacyjnych i obudowanych źródeł;
22)
obiektów małej architektury;
23)
ogrodzeń;
24)
obiektów przeznaczonych do czasowego użytkowania w trakcie realizacji robót budowlanych,
położonych na terenie budowy, oraz ustawianie barakowozów używanych przy wykonywaniu
robót budowlanych, badaniach geologicznych i pomiarach geodezyjnych;
25)
tymczasowych obiektów budowlanych stanowiących wyłącznie eksponaty wystawowe, niepełniących
jakichkolwiek funkcji użytkowych, usytuowanych na terenach przeznaczonych na ten cel;
26)
znaków geodezyjnych, a także obiektów triangulacyjnych, poza obszarem parków narodowych
i rezerwatów przyrody.
2.
Pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na
1)
remoncie istniejących obiektów budowlanych, z wyjątkiem obiektów wpisanych do rejestru
zabytków, jeżeli nie obejmuje on zmiany lub wymiany elementów konstrukcyjnych obiektu
i instalacji gazowych, z zastrzeżeniem pkt 2, albo zabezpieczenia przed wpływami eksploatacji
górniczej lub powodzią;
2)
remoncie instalacji gazowych w lokalach mieszkalnych oraz remoncie instalacji gazu
płynnego w budynkach mieszkalnych jednorodzinnych;
3)
przebudowie i remoncie przyłączy do budynku: elektroenergetycznych, wodociągowych,
kanalizacyjnych, gazowych, cieplnych i telekomunikacyjnych;
4)
dociepleniu ścian budynków o wysokości do 12 m;
5)
utwardzeniu powierzchni gruntu na działkach budowlanych;
6)
instalowaniu i remoncie tablic i urządzeń reklamowych, z wyjątkiem reklam świetlnych
i podświetlanych usytuowanych poza obszarem zabudowanym w rozumieniu przepisów o ruchu
drogowym;
7)
remoncie pomostów, o których mowa w ust. 1 pkt 16;
8)
remoncie obiektów regulacji rzek;
9)
wykonywaniu i remoncie urządzeń melioracji wodnych szczegółowych, z wyjątkiem
a)
ziemnych stawów hodowlanych,
b)
urządzeń melioracji wodnych szczegółowych usytuowanych w granicach parków narodowych,
rezerwatów przyrody i parków krajobrazowych oraz ich otulin;
10)
wykonywaniu i remoncie ujęć wód śródlądowych powierzchniowych o wydajności poniżej
50 m
11)
przebudowie i remoncie sieci telekomunikacyjnych, elektroenergetycznych, wodociągowych,
kanalizacyjnych i cieplnych prowadzonych po dotychczasowych trasach;
12)
przebudowie i remoncie dróg, torów i urządzeń kolejowych;
13)
wykonywaniu podczyszczeniowych robót czerpalnych polegających na usunięciu spłyceń
dna, powstałych w czasie użytkowania basenów i kanałów portowych oraz torów wodnych,
w stosunku do głębokości technicznych (eksploatacyjnych) i nachyleń skarp podwodnych
akwenu, objętych uprzednio uzyskanym pozwoleniem wodnoprawnym i pozwoleniem na wykonywanie
robót czerpalnych;
14)
instalowaniu krat na obiektach budowlanych;
15)
instalowaniu urządzeń na obiektach budowlanych.
1.
Zgłoszenia właściwemu organowi wymaga
1)
budowa, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 1-3 i pkt 5-21;
2)
wykonywanie robót budowlanych, o których mowa w art. 29 ust. 2 pkt 1-13;
3)
budowa ogrodzeń od strony dróg, ulic, placów, torów kolejowych i innych miejsc publicznych
oraz ogrodzeń o wysokości powyżej 2,20 m i wykonywanie robót budowlanych polegających
na instalowaniu
a)
krat na budynkach mieszkalnych wielorodzinnych, użyteczności publicznej i zamieszkania
zbiorowego oraz obiektach wpisanych do rejestru zabytków,
b)
urządzeń o wysokości powyżej 3 m na obiektach budowlanych;
4)
budowa obiektów małej architektury w miejscach publicznych.
2.
W zgłoszeniu należy określić rodzaj, zakres i sposób wykonywania robót budowlanych
oraz termin ich rozpoczęcia. Do zgłoszenia należy dołączyć oświadczenie, o którym
mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2, oraz, w zależności od potrzeb, odpowiednie szkice lub
rysunki, a także pozwolenia, uzgodnienia i opinie wymagane odrębnymi przepisami. W
razie konieczności uzupełnienia zgłoszenia właściwy organ nakłada, w drodze postanowienia,
na zgłaszającego obowiązek uzupełnienia, w określonym terminie, brakujących dokumentów,
a w przypadku ich nieuzupełnienia - wnosi sprzeciw, w drodze decyzji.
3.
W zgłoszeniu budowy, o której mowa w art. 29 ust. 1 pkt 19 i 20, należy ponadto przedstawić
projekt zagospodarowania działki lub terenu, uzgodniony z rzeczoznawcą do spraw zabezpieczeń
przeciwpożarowych, wraz z opisem technicznym instalacji wykonanym przez projektanta
posiadającego wymagane uprawnienia budowlane.
4.
W zgłoszeniu budowy, o której mowa w ust. 1 pkt 4, należy ponadto przedstawić projekt
zagospodarowania działki lub terenu, wykonany przez projektanta posiadającego wymagane
uprawnienia budowlane.
5.
Zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, należy dokonać przed terminem zamierzonego rozpoczęcia
robót budowlanych. Do wykonywania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie
30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie, w drodze decyzji,
sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich
rozpoczęcia.
6.
Właściwy organ wnosi sprzeciw, jeżeli
1)
zgłoszenie dotyczy budowy lub wykonywania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania
pozwolenia na budowę;
2)
budowa lub wykonywanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem narusza ustalenia miejscowego
planu zagospodarowania przestrzennego lub inne przepisy;
3)
zgłoszenie dotyczy budowy tymczasowego obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 29
ust. 1 pkt 12, w miejscu, w którym taki obiekt istnieje.
7.
Właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji, o której mowa w ust. 5, obowiązek uzyskania
pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem
zgłoszenia, o którym mowa w ust. 1, jeżeli ich realizacja może naruszać ustalenia
miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub spowodować
1)
zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia;
2)
pogorszenie stanu środowiska lub stanu zachowania zabytków;
3)
pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych;
4)
wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów
sąsiednich.
1
Pozwolenia nie wymaga rozbiórka
1)
budynków i budowli - niewpisanych do rejestru zabytków oraz nieobjętych opieką konserwatorską
- o wysokości poniżej 8 m, jeżeli ich odległość od granicy działki jest nie mniejsza
niż połowa wysokości;
2)
obiektów i urządzeń budowlanych, na budowę których nie jest wymagane pozwolenie na
budowę, jeżeli nie podlegają ochronie jako zabytki.
2
Rozbiórka obiektów budowlanych, o których mowa w ust. 1 pkt 1, wymaga uprzedniego
zgłoszenia właściwemu organowi, w którym należy określić rodzaj, zakres i sposób wykonywania
tych robót. Przepis art. 30 ust. 5 stosuje się odpowiednio.
3.
Właściwy organ może nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na rozbiórkę obiektów,
o których mowa w ust. 1 pkt 1, jeżeli rozbiórka tych obiektów
1)
może wpłynąć na pogorszenie stosunków wodnych, warunków sanitarnych oraz stanu środowiska
lub
2)
wymaga zachowania warunków, od których spełnienia może być uzależnione prowadzenie
robót związanych z rozbiórką.
4.
Właściwy organ może żądać, ze względu na bezpieczeństwo ludzi lub mienia, przedstawienia
danych o obiekcie budowlanym lub dotyczących prowadzenia robót rozbiórkowych.
5.
Roboty zabezpieczające i rozbiórkowe można rozpocząć przed uzyskaniem pozwolenia na
rozbiórkę lub przed ich zgłoszeniem, jeżeli mają one na celu usunięcie bezpośredniego
zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Rozpoczęcie takich robót nie zwalnia od
obowiązku bezzwłocznego uzyskania pozwolenia na rozbiórkę lub zgłoszenia o zamierzonej
rozbiórce obiektu budowlanego.
1
Pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektu budowlanego może być wydane po uprzednim
1
przeprowadzeniu postępowania w sprawie oceny oddziaływania na środowisko wymaganego
przepisami o ochronie środowiska;
2)
uzyskaniu przez inwestora, wymaganych przepisami szczególnymi, pozwoleń, uzgodnień
lub opinii innych organów.
2
Uzgodnienie, wyrażenie zgody lub opinii, o których mowa w ust. 1 pkt 2, powinny nastąpić
w terminie 14 dni od dnia przedstawienia proponowanych rozwiązań. Niezajęcie przez
organ stanowiska w tym terminie uznaje się jako brak zastrzeżeń do przedstawionych
rozwiązań.
3.
Przepis ust. 2 nie dotyczy przypadków, w których stanowisko powinno być wyrażone w
drodze decyzji.
4.
Pozwolenie na budowę może być wydane wyłącznie temu, kto
1
złożył wniosek w tej sprawie w okresie ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania
terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu
przestrzennym;
2
złożył oświadczenie, pod rygorem odpowiedzialności karnej, o posiadanym prawie do
dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
4a
Nie wydaje się pozwolenia na budowę w przypadku rozpoczęcia robót budowlanych z naruszeniem
przepisu art. 28 ust. 1.
5
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi,
w drodze rozporządzenia, wzory: wniosku o pozwolenie na budowę, oświadczenia o posiadanym
prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i decyzji o pozwoleniu na
budowę.
6
Wzory wniosku i oświadczenia, o których mowa w ust. 5, powinny obejmować w szczególności
dane osobowe lub nazwę inwestora oraz inne informacje niezbędne do podjęcia rozstrzygnięcia
w prowadzonym postępowaniu. Wzór decyzji o pozwoleniu na budowę powinien obejmować
w szczególności określenie organu wydającego decyzję, dane osobowe lub nazwę inwestora
i innych stron postępowania oraz inne informacje niezbędne inwestorowi do legalnego
wykonywania robót budowlanych.
1.
Pozwolenie na budowę dotyczy całego zamierzenia budowlanego. W przypadku zamierzenia
budowlanego obejmującego więcej niż jeden obiekt, pozwolenie na budowę może, na wniosek
inwestora, dotyczyć wybranych obiektów lub zespołu obiektów, mogących samodzielnie
funkcjonować zgodnie z przeznaczeniem. Jeżeli pozwolenie na budowę dotyczy wybranych
obiektów lub zespołu obiektów, inwestor jest obowiązany przedstawić projekt zagospodarowania
działki lub terenu, o którym mowa w art. 34 ust. 3 pkt 1, dla całego zamierzenia budowlanego.
2.
Do wniosku o pozwolenie na budowę należy dołączyć
1
4 egzemplarze projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i
innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi oraz zaświadczeniem, o którym
mowa w art. 12 ust. 7;
2
oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane;
3
decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie
z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym;
4
W przypadku obiektów zakładów górniczych oraz obiektów usytuowanych na terenach zamkniętych
i terenach, o których mowa w art. 82 ust. 3 pkt 1, postanowienie o uzgodnieniu z organem
administracji architektoniczno-budowlanej, o którym mowa w art. 82 ust. 2, projektowanych
rozwiązań w zakresie
a)
linii zabudowy oraz elewacji obiektów budowlanych projektowanych od strony dróg, ulic,
placów i innych miejsc publicznych,
b)
przebiegu i charakterystyki technicznej dróg, linii komunikacyjnych oraz sieci uzbrojenia
terenu, wyprowadzonych poza granice terenu zamkniętego, portów morskich i przystani
morskich, a także podłączeń tych obiektów do sieci użytku publicznego.
2a.
Na postanowienie, o którym mowa w ust. 2 pkt 4, nie przysługuje zażalenie.
3.
Do wniosku o pozwolenie na budowę obiektów budowlanych
1
których wykonanie lub użytkowanie może stwarzać poważne zagrożenie dla użytkowników,
takich jak: obiekty energetyki jądrowej, rafinerie, zakłady chemiczne, zapory wodne
lub
2)
których projekty budowlane zawierają nowe, niesprawdzone w krajowej praktyce, rozwiązania
techniczne, nieznajdujące podstaw w przepisach i Polskich Normach, należy dołączyć
specjalistyczną opinię wydaną przez osobę fizyczną lub jednostkę organizacyjną wskazaną
przez właściwego ministra.
4.
Do wniosku o pozwolenie na rozbiórkę należy dołączyć
1)
zgodę właściciela obiektu;
2)
szkic usytuowania obiektu budowlanego;
3)
opis zakresu i sposobu prowadzenia robót rozbiórkowych;
4)
opis sposobu zapewnienia bezpieczeństwa ludzi i mienia;
5
pozwolenia, uzgodnienia lub opinie innych organów, a także inne dokumenty, wymagane
przepisami szczególnymi;
6)
w zależności od potrzeb, projekt rozbiórki obiektu.
5.
Projekt budowlany i inne dokumenty, o których mowa w ust. 2-4, zawierające informacje
niejawne mogą być za zgodą właściwego organu przechowywane przez inwestora.
1
Projekt budowlany powinien spełniać wymagania określone w decyzji o warunkach zabudowy
i zagospodarowania terenu, jeżeli jest ona wymagana zgodnie z przepisami o planowaniu
i zagospodarowaniu przestrzennym.
2.
Zakres i treść projektu budowlanego powinny być dostosowane do specyfiki i charakteru
obiektu oraz stopnia skomplikowania robót budowlanych.
3.
Projekt budowlany powinien zawierać
1)
projekt zagospodarowania działki lub terenu, sporządzony na aktualnej mapie, obejmujący
określenie granic działki lub terenu, usytuowanie, obrys i układy istniejących i projektowanych
obiektów budowlanych, sieci uzbrojenia terenu, sposób odprowadzania lub oczyszczania
ścieków, układ komunikacyjny i układ zieleni, ze wskazaniem charakterystycznych elementów,
wymiarów, rzędnych i wzajemnych odległości obiektów, w nawiązaniu do istniejącej i
projektowanej zabudowy terenów sąsiednich;
2
projekt architektoniczno-budowlany, określający funkcję, formę i konstrukcję obiektu
budowlanego, jego charakterystykę energetyczną i ekologiczną oraz proponowane niezbędne
rozwiązania techniczne, a także materiałowe, ukazujące zasady nawiązania do otoczenia,
a w stosunku do obiektów budowlanych, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 4 - również
opis dostępności dla osób niepełnosprawnych;
3)
stosownie do potrzeb, oświadczenia właściwych jednostek organizacyjnych o zapewnieniu
dostaw energii, wody, ciepła i gazu, odbioru ścieków oraz o warunkach przyłączenia
obiektu do sieci wodociągowych, kanalizacyjnych, cieplnych, gazowych, elektroenergetycznych,
telekomunikacyjnych oraz dróg lądowych;
4)
w zależności od potrzeb, wyniki badań geologiczno-inżynierskich oraz geotechniczne
warunki posadowienia obiektów budowlanych.
3a
Przepisu ust. 3 pkt 1 nie stosuje się do projektu budowlanego przebudowy lub montażu
obiektu budowlanego, jeżeli, zgodnie z przepisami o zagospodarowaniu przestrzennym,
nie jest wymagane ustalenie warunków zabudowy i zagospodarowania terenu.
3b
Przepisu ust. 3 pkt 2 nie stosuje się do projektu budowlanego budowy lub przebudowy
urządzeń budowlanych bądź podziemnych sieci uzbrojenia terenu, jeżeli całość problematyki
może być przedstawiona w projekcie zagospodarowania działki lub terenu.
4.
Projekt budowlany podlega zatwierdzeniu w decyzji o pozwoleniu na budowę.
5.
Inwestor, spełniający warunki do uzyskania pozwolenia na budowę, może żądać wydania
odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego, poprzedzającej wydanie decyzji
o pozwoleniu na budowę. Decyzja jest ważna przez czas w niej oznaczony, jednak nie
dłużej niż rok.
6
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej
1)
szczegółowy zakres i formę projektu budowlanego;
2)
szczegółowe zasady ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych.
1.
Przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu
projektu budowlanego właściwy organ sprawdza
1)
zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z
a)
miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego i wymaganiami ochrony środowiska,
b)
wymaganiami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,
c)
przepisami, w tym techniczno-budowlanymi;
2)
kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń
i sprawdzeń;
3
wykonanie - a w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20
ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia
budowlane.
2.
(uchylony).
3
W razie stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ nakłada
postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin
ich usunięcia, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia
projektu i udzielenia pozwolenia na budowę.
4
W razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, właściwy organ
nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę.
5.
Właściwy organ wydaje decyzję o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia
pozwolenia na budowę, jeżeli na terenie, którego dotyczy projekt zagospodarowania
działki lub terenu, znajduje się obiekt budowlany, w stosunku do którego orzeczono
nakaz rozbiórki.
6
W przypadku gdy właściwy organ nie wyda decyzji w sprawie pozwolenia na budowę w terminie
2 miesięcy od dnia złożenia wniosku o wydanie takiej decyzji, organ wyższego stopnia
wymierza temu organowi karę w wysokości 500 zł za każdy dzień zwłoki. Kara ta stanowi
dochód Skarbu Państwa.
1.
W przypadku wniesienia skargi do sądu administracyjnego na decyzję o pozwoleniu na
budowę wstrzymanie wykonania tej decyzji na wniosek skarżącego sąd może uzależnić
od złożenia przez skarżącego kaucji na zabezpieczenie roszczeń inwestora z powodu
wstrzymania wykonania decyzji.
2.
W przypadku uznania skargi za słuszną w całości lub w części kaucja podlega zwrotowi.
3.
W przypadku oddalenia skargi kaucję przeznacza się na zaspokojenie roszczeń inwestora.
4.
W sprawach kaucji stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywilnego o zabezpieczeniu roszczeń.
1.
W decyzji o pozwoleniu na budowę właściwy organ, w razie potrzeby
1)
określa szczególne warunki zabezpieczenia terenu budowy i prowadzenia robót budowlanych;
2)
określa czas użytkowania tymczasowych obiektów budowlanych;
3)
określa terminy rozbiórki
a)
istniejących obiektów budowlanych nieprzewidzianych do dalszego użytkowania,
b)
tymczasowych obiektów budowlanych;
4)
określa szczegółowe wymagania dotyczące nadzoru na budowie;
5)
nakłada obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie, jeżeli jest to uzasadnione
względami bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź ochrony środowiska;
6
zamieszcza informację o obowiązkowej kontroli, o której mowa w art. 59b ust. 1.
2.
(uchylony).
1.
Istotne odstąpienie od zatwierdzonego projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia
na budowę jest dopuszczalne jedynie po uzyskaniu decyzji o zmianie pozwolenia na budowę.
2.
W przypadku naruszenia przepisu ust. 1, właściwy organ uchyla decyzję o pozwoleniu
na budowę.
3
Inwestor, w przypadku wątpliwości co do charakteru planowanego odstąpienia od zatwierdzonego
projektu budowlanego lub innych warunków pozwolenia na budowę, występuje do właściwego
organu, dołączając opinię projektanta, o udzielenie informacji, czy odstąpienie to
wymaga uzyskania decyzji o zmianie pozwolenia na budowę.
4
właściwy organ udziela odpowiedzi w terminie 14 dni od dnia przedstawienia planowanych
rozwiązań. Nieudzielenie informacji w tym terminie jest równoznaczne z uznaniem planowanego
odstąpienia za nieistotne.
1.
Decyzja o pozwoleniu na budowę wygasa, jeżeli budowa nie została rozpoczęta przed
upływem 2 lat od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna lub budowa została
przerwana na czas dłuższy niż 2 lata.
2
Rozpoczęcie albo wznowienie budowy w przypadkach określonych w ust. 1 i art. 36a ust.
2 może nastąpić po wydaniu nowej decyzji o pozwoleniu na budowę, o której mowa w art.
28, albo decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych, o której mowa w art.
51 ust. 3.
1.
Decyzję o pozwoleniu na budowę właściwy organ przesyła niezwłocznie organowi, który
wydał decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
2.
Właściwy organ prowadzi rejestr decyzji o pozwoleniu na budowę oraz przechowuje zatwierdzone
projekty budowlane, a także inne dokumenty objęte pozwoleniem na budowę, co najmniej
przez okres istnienia obiektu budowlanego, z zastrzeżeniem ust. 3.
3.
Właściwy organ w decyzji o pozwoleniu na budowę obiektu budowlanego na terenie zamkniętym
niezbędnym na cele obronności lub bezpieczeństwa państwa może wyrazić zgodę, aby zatwierdzony
projekt budowlany, a także inne dokumenty objęte pozwoleniem na budowę zawierające
informacje niejawne przechowywane były przez użytkownika obiektu budowlanego.
4
Przepisy o ochronie środowiska wskazują przypadki, gdy dane o decyzjach o pozwoleniu
na budowę zamieszcza się w publicznie dostępnych wykazach.
1.
Prowadzenie robót budowlanych przy obiekcie budowlanym wpisanym do rejestru zabytków
wymaga, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, uzyskania pozwolenia na prowadzenie
tych robót, wydanego przez właściwego wojewódzkiego konserwatora zabytków.
2.
Pozwolenie na rozbiórkę obiektu budowlanego wpisanego do rejestru zabytków może być
wydane po uzyskaniu decyzji Generalnego Konserwatora Zabytków działającego w imieniu
ministra właściwego do spraw kultury i ochrony dziedzictwa narodowego o skreśleniu
tego obiektu z rejestru zabytków.
3.
W stosunku do obiektów budowlanych niewpisanych do rejestru zabytków, a objętych ochroną
konserwatorską na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, pozwolenie
na budowę lub rozbiórkę wydaje właściwy organ w uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem
zabytków.
4.
Wojewódzki konserwator zabytków jest obowiązany zająć stanowisko w sprawie wniosku
o pozwolenie na budowę lub rozbiórkę obiektów budowlanych, o których mowa w ust. 3,
w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia. Niezajęcie stanowiska w tym terminie uznaje
się jako brak zastrzeżeń do przedstawionych we wniosku rozwiązań projektowych.
Budowa obiektu budowlanego, tymczasowego obiektu budowlanego i urządzenia budowlanego
na obszarze Pomnika Zagłady lub jego strefy ochronnej w rozumieniu ustawy z dnia 7 maja 1999 r. o ochronie terenów byłych hitlerowskich obozów zagłady
(Dz. U. Nr 41, poz. 412, z 2002 r. Nr 113, poz. 984 i Nr 153, poz. 1271 oraz z 2003 r. Nr 80, poz. 717) wymaga, przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, uzyskania zgody właściwego
wojewody.
1.
Organ, który wydał decyzję określoną w art. 28, jest obowiązany, za zgodą strony,
na rzecz której decyzja została wydana, do przeniesienia tej decyzji na rzecz innego
podmiotu, jeżeli przyjmuje on wszystkie warunki zawarte w tej decyzji oraz złoży oświadczenie,
o którym mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót
budowlanych, o której mowa w art. 51 ust. 3.
3.
Stronami w postępowaniu o przeniesienie decyzji o pozwoleniu na budowę lub o pozwoleniu
na wznowienie robót budowlanych są jedynie podmioty, między którymi ma być dokonane
przeniesienie decyzji.
1.
Rozpoczęcie budowy następuje z chwilą podjęcia prac przygotowawczych na terenie budowy.
2.
Pracami przygotowawczymi są
1)
wytyczenie geodezyjne obiektów w terenie;
2)
wykonanie niwelacji terenu;
3)
zagospodarowanie terenu budowy wraz z budową tymczasowych obiektów;
4)
wykonanie przyłączy do sieci infrastruktury technicznej na potrzeby budowy.
3.
Prace przygotowawcze mogą być wykonywane tylko na terenie objętym pozwoleniem na budowę
lub zgłoszeniem.
4
Inwestor jest obowiązany zawiadomić o zamierzonym terminie rozpoczęcia robót budowlanych,
na które jest wymagane pozwolenie na budowę, właściwy organ oraz projektanta sprawującego
nadzór nad zgodnością realizacji budowy z projektem, co najmniej na 7 dni przed ich
rozpoczęciem, dołączając na piśmie
1
oświadczenie kierownika budowy (robót), stwierdzające sporządzenie planu bezpieczeństwa
i ochrony zdrowia oraz przyjęcie obowiązku kierowania budową (robotami budowlanymi),
a także zaświadczenie, o którym mowa w art. 12 ust. 7;
2
w przypadku ustanowienia nadzoru inwestorskiego - oświadczenie inspektora nadzoru
inwestorskiego, stwierdzające przyjęcie obowiązku pełnienia nadzoru inwestorskiego
nad danymi robotami budowlanymi, a także zaświadczenie, o którym mowa w art. 12 ust.
7;
3)
informację zawierającą dane zamieszczone w ogłoszeniu, o którym mowa w art. 42 ust.
2 pkt 2.
5.
Rozpoczęcie dostaw energii, wody, ciepła lub gazu na potrzeby budowy może nastąpić
jedynie po okazaniu wymaganego pozwolenia na budowę lub zgłoszenia.
1.
Inwestor jest obowiązany zapewnić: objęcie kierownictwa budowy (rozbiórki) lub określonych
robót budowlanych oraz nadzór nad robotami przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane
w odpowiedniej specjalności.
2.
Kierownik budowy (robót) jest obowiązany
1)
prowadzić dziennik budowy lub rozbiórki;
2
umieścić na budowie lub rozbiórce, w widocznym miejscu, tablicę informacyjną oraz
ogłoszenie zawierające dane dotyczące bezpieczeństwa pracy i ochrony zdrowia; nie
dotyczy to budowy obiektów służących obronności i bezpieczeństwu państwa oraz obiektów
liniowych;
3)
odpowiednio zabezpieczyć teren budowy (rozbiórki).
3
Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się do budowy lub rozbiórki obiektów, dla których
nie jest wymagane pozwolenie na budowę, z wyjątkiem budowy, o której mowa w art. 29
ust. 1 pkt 19. Właściwy organ może wyłączyć, w drodze decyzji, stosowanie tych przepisów
również w stosunku do innych obiektów, jeżeli jest to uzasadnione nieznacznym stopniem
skomplikowania robót budowlanych lub innymi ważnymi względami.
3a
Ogłoszenie, o którym mowa w ust. 2 pkt 2, stosuje się do budowy lub rozbiórki, na
której przewiduje się prowadzenie robót budowlanych trwających dłużej niż 30 dni roboczych
i jednoczesne zatrudnienie co najmniej 20 pracowników albo na których planowany zakres
robót przekracza 500 osobodni.
4.
Przy prowadzeniu robót budowlanych, do kierowania którymi jest wymagane przygotowanie
zawodowe w specjalności techniczno-budowlanej innej niż posiada kierownik budowy,
inwestor jest obowiązany zapewnić ustanowienie kierownika robót w danej specjalności.
1.
Obiekty budowlane wymagające pozwolenia na budowę podlegają geodezyjnemu wyznaczeniu
w terenie, a po ich wybudowaniu - geodezyjnej inwentaryzacji powykonawczej, obejmującej
położenie ich na gruncie.
2.
Właściwy organ może nałożyć obowiązek stosowania przepisu ust. 1 również w stosunku
do obiektów budowlanych wymagających zgłoszenia.
3.
Obiekty lub elementy obiektów budowlanych, ulegające zakryciu, wymagające inwentaryzacji,
o której mowa w ust. 1, podlegają inwentaryzacji przed ich zakryciem.
4.
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej
1.
Inwestor jest obowiązany bezzwłocznie zawiadomić właściwy organ o zmianie
1)
kierownika budowy lub robót,
2)
inspektora nadzoru inwestorskiego,
3)
projektanta sprawującego nadzór autorski, podając, od kiedy nastąpiła zmiana.
2.
Do zawiadomienia należy dołączyć oświadczenia osób, wymienionych w ust. 1, o przejęciu
obowiązków.
1.
Dziennik budowy stanowi urzędowy dokument przebiegu robót budowlanych oraz zdarzeń
i okoliczności zachodzących w toku wykonywania robót i jest wydawany odpłatnie przez
właściwy organ.
2.
Przed rozpoczęciem robót budowlanych należy dokonać w dzienniku budowy wpisu osób,
którym zostało powierzone kierownictwo, nadzór i kontrola techniczna robót budowlanych.
Osoby te są obowiązane potwierdzić podpisem przyjęcie powierzonych im funkcji.
3.
Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do prowadzenia dzienników: montażu i rozbiórki.
4
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej
5
W rozporządzeniu, o którym mowa w ust. 4, określa się w szczególności
1)
kształt i wymiary tablicy informacyjnej oraz napisów na niej umieszczonych;
2)
formę ogłoszenia;
3)
miejsce umieszczenia tablicy informacyjnej oraz ogłoszenia;
4)
zakres danych osobowych uczestników procesu budowlanego i pełnionych przez nich funkcji
w dziedzinie bezpieczeństwa pracy i ochrony zdrowia;
5)
informacje dotyczące decyzji o pozwoleniu na budowę;
6)
informacje dotyczące podmiotów wykonujących roboty budowlane, w tym imię lub imiona
i nazwisko lub nazwę i adres;
7)
przewidywane terminy rozpoczęcia i zakończenia wykonywania robót budowlanych oraz
maksymalną liczbę pracowników zatrudnionych na budowie;
8)
informacje dotyczące telefonów alarmowych.
Kierownik budowy (rozbiórki), a jeżeli jego ustanowienie nie jest wymagane - inwestor,
jest obowiązany przez okres wykonywania robót budowlanych przechowywać dokumenty stanowiące
podstawę ich wykonywania a także oświadczenia, o których mowa w art. 10, oraz udostępniać
te dokumenty przedstawicielom uprawnionych organów.
1.
Jeżeli do wykonania prac przygotowawczych lub robót budowlanych jest niezbędne wejście
do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości, inwestor jest
obowiązany przed rozpoczęciem robót uzyskać zgodę właściciela sąsiedniej nieruchomości,
budynku lub lokalu (najemcy) na wejście oraz uzgodnić z nim przewidywany sposób, zakres
i terminy korzystania z tych obiektów, a także ewentualną rekompensatę z tego tytułu.
2.
W razie nieuzgodnienia warunków, o których mowa w ust. 1, właściwy organ - na wniosek
inwestora - w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, rozstrzyga, w drodze decyzji,
o niezbędności wejścia do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości.
W przypadku uznania zasadności wniosku inwestora, właściwy organ określa jednocześnie
granice niezbędnej potrzeby oraz warunki korzystania z sąsiedniego budynku, lokalu
lub nieruchomości.
3.
Inwestor, po zakończeniu robót, o których mowa w ust. 1, jest obowiązany naprawić
szkody powstałe w wyniku korzystania z sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu
- na zasadach określonych w Kodeksie cywilnym.
4.
Zajęcie, na potrzeby budowy, pasa drogowego lub jego części może nastąpić po spełnieniu
wymagań określonych w odrębnych przepisach.
1.
Właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu
budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego
pozwolenia na budowę.
2.
Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1
1)
jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności
z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego,
2)
nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, w zakresie uniemożliwiającym
doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem
- właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych.
3.
W postanowieniu, o którym mowa w ust. 2, ustala się wymagania dotyczące niezbędnych
zabezpieczeń budowy oraz nakłada obowiązek przedstawienia, w wyznaczonym terminie
1)
zaświadczenia organu właściwego w sprawach ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania
terenu o zgodności obiektu z przepisami, o których mowa w ust. 2 pkt 1;
2)
dokumentów, o których mowa w art. 33 ust. 2 i 3; do projektu architektoniczno-budowlanego
nie stosuje się przepisu art. 20 ust. 3 pkt 2.
4.
W przypadku niespełnienia w wyznaczonym terminie obowiązków, o których mowa w ust.
3, stosuje się przepis ust. 1.
5.
Inwestor, po spełnieniu obowiązków, o których mowa w ust. 3, występuje z wnioskiem
o wydanie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie
robót budowlanych, jeżeli budowa nie została zakończona.
1.
Właściwy organ, przed wydaniem decyzji w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego
i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych, bada
1)
zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami o planowaniu i
zagospodarowaniu przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego
planu zagospodarowania przestrzennego,
2)
kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń
i sprawdzeń,
3)
wykonanie projektu budowlanego przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane
- oraz, w drodze postanowienia, ustala wysokość opłaty legalizacyjnej. Na postanowienie
przysługuje zażalenie.
2.
Do opłaty legalizacyjnej stosuje się przepisy dotyczące kar, o których mowa w art.
59f ust. 1, z tym że stawka opłaty podlega pięćdziesięciokrotnemu podwyższeniu.
3.
W przypadku stwierdzenia naruszeń, w zakresie określonym w ust. 1, właściwy organ
nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, w określonym
terminie, a po jego bezskutecznym upływie wydaje decyzję, o której mowa w art. 48
ust. 1. Decyzję tę wydaje się również w przypadku nieuiszczenia w terminie opłaty
legalizacyjnej.
4.
W razie spełnienia wymagań, określonych w ust. 1, właściwy organ wydaje decyzję
1)
o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie robót;
2)
o zatwierdzeniu projektu budowlanego, jeżeli budowa została zakończona.
5.
W decyzji, o której mowa w ust. 4, nakłada się obowiązek uzyskania decyzji o pozwoleniu
na użytkowanie.
1.
W przypadku uchylenia w postępowaniu odwoławczym decyzji, o której mowa w art. 49
ust. 4, i wydania decyzji, o której mowa w art. 48 ust. 1, opłata legalizacyjna podlega
zwrotowi, z zastrzeżeniem ust. 2, w terminie 30 dni od dnia stwierdzenia wykonania
rozbiórki.
2.
Jeżeli wykonanie decyzji o nakazie rozbiórki obiektu budowlanego odbywa się w trybie
wykonania zastępczego, o którym mowa w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji,
opłatę legalizacyjną zalicza się w poczet kosztów wykonania zastępczego.
1.
Właściwy organ nakazuje, z zastrzeżeniem ust. 2, w drodze decyzji, rozbiórkę obiektu
budowlanego, lub jego części, będącego w budowie albo wybudowanego bez wymaganego
zgłoszenia bądź pomimo wniesienia sprzeciwu przez właściwy organ.
2.
Jeżeli budowa, o której mowa w ust. 1, jest zgodna z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu
przestrzennym, a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania
przestrzennego, oraz nie narusza przepisów, w tym techniczno-budowlanych, właściwy
organ wstrzymuje postanowieniem - gdy budowa nie została zakończona - prowadzenie
robót budowlanych oraz nakłada na inwestora obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni
1)
dokumentów, o których mowa w art. 30 ust. 2 albo art. 30 ust. 2 i 3, albo art. 30
ust. 2 i 4;
2)
projektu zagospodarowania działki lub terenu;
3)
zaświadczenia organu właściwego w sprawach ustalenia warunków zabudowy i zagospodarowania
terenu o zgodności obiektu z przepisami o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym,
a w szczególności z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania
przestrzennego.
3.
W przypadku niespełnienia obowiązku, o którym mowa w ust. 2, stosuje się przepis ust.
1.
4.
Jeżeli zachodzą okoliczności, o których mowa w ust. 2, właściwy organ, w drodze postanowienia,
ustala wysokość opłaty legalizacyjnej. Na postanowienie przysługuje zażalenie.
5.
Do opłaty legalizacyjnej stosuje się przepisy dotyczące kar, o których mowa w art.
59f ust. 1, z tym że wysokość opłaty wynosi
1)
pięciokrotność stawki opłaty w stosunku do budów, o których mowa w art. 29 ust. 1
pkt 7-11, 14, 15, 17 i 18 oraz w art. 30 ust. 1 pkt 3;
2)
dziesięciokrotność stawki opłaty w stosunku do budów, o których mowa w art. 29 ust.
1 pkt 1-3, 5, 6, 12, 13, 16 i 19-21.
6.
Właściwy organ, w przypadku gdy budowa nie została zakończona, po wniesieniu opłaty,
o której mowa w ust. 5, zezwala, w drodze postanowienia, na dokończenie budowy.
1.
W przypadkach innych niż określone w art. 48 ust. 1 lub w art. 49b ust. 1 właściwy
organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych
1)
bez wymaganego pozwolenia na budowę albo zgłoszenia lub
2)
w sposób mogący spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia bądź zagrożenie
środowiska, lub
3)
na podstawie zgłoszenia z naruszeniem art. 30 ust. 1, lub
4)
w sposób istotnie odbiegający od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę
bądź w przepisach.
2.
W postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych należy
1)
podać przyczynę wstrzymania robót;
2)
ustalić wymagania dotyczące niezbędnych zabezpieczeń.
3.
W postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych można nałożyć obowiązek przedstawienia,
w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, inwentaryzacji wykonanych robót
budowlanych lub odpowiednich ocen technicznych bądź ekspertyz.
4.
Postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych traci ważność po upływie 2 miesięcy
od dnia doręczenia, chyba że w tym terminie zostanie wydana decyzja, o której mowa
w art. 50a pkt 2 albo w art. 51 ust. 1.
5.
Na postanowienie o wstrzymaniu robót budowlanych służy zażalenie.
Właściwy organ w przypadku wykonywania robót budowlanych - pomimo wstrzymania ich
wykonywania postanowieniem
1)
o którym mowa w art. 48 ust. 2 oraz w art. 49b ust. 2 - nakazuje, w drodze decyzji,
rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części;
2)
o którym mowa w art. 50 ust. 1 - nakazuje, w drodze decyzji, rozbiórkę części obiektu
budowlanego wykonanego po doręczeniu postanowienia albo doprowadzenie obiektu budowlanego
do stanu poprzedniego.
1.
Przed upływem terminu, o którym mowa w art. 50 ust. 4, właściwy organ wydaje decyzję
1)
nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego
części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego albo
2)
nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych
robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem, określając termin ich wykonania, lub
3)
nakładającą obowiązek sporządzenia i przedstawienia, w określonym terminie, projektu
budowlanego zamiennego, uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych
robót budowlanych; przepisy dotyczące projektu budowlanego stosuje się odpowiednio
do zakresu tych zmian.
W przypadku wydania nakazu, o którym mowa w art. 50a pkt 2, decyzje, o których mowa
w pkt 2 lub 3, wydaje się po wykonaniu obowiązku określonego w tym nakazie.
2.
Inwestor zawiadamia właściwy organ o wykonaniu obowiązków, o których mowa w ust. 1
pkt 2 lub 3, i występuje z wnioskiem o wydanie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych.
3.
Właściwy organ po sprawdzeniu wykonania obowiązków, o których mowa w ust. 1 pkt 2
i 3, wydaje decyzję w sprawie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i pozwolenia
na wznowienie robót budowlanych. Przepisy art. 35, z wyjątkiem przepisu ust. 1 pkt
1 lit. b, stosuje się odpowiednio.
4.
W razie niewykonania obowiązków, o których mowa w ust. 1 pkt 2 i 3, właściwy organ
nakazuje, w drodze decyzji, zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę
obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego.
5.
Przepisy ust. 1-4 stosuje się odpowiednio, jeżeli roboty budowlane, w przypadkach
innych niż określone w art. 48, zostały wykonane w sposób, o którym mowa w art. 50
ust. 1. W takim przypadku decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót nie wydaje się.
6.
Przepisów niniejszego artykułu dotyczących pozwolenia na użytkowanie nie stosuje się
do robót budowlanych innych niż budowa lub przebudowa obiektu budowlanego lub jego
części.
Inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany na swój koszt
dokonać czynności nakazanych w decyzji, o której mowa w art. 48, art. 49b, art. 50a
oraz art. 51.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2002 r., z wyjątkiem
1)
art. 14 pkt 5, który wchodzi w życie z dniem 10 stycznia 2002 r.,
2)
art. 32 pkt 1 i art. 41, które wchodzą w życie z dniem 6 kwietnia 2002 r.,
3)
art. 2 pkt 1 lit. b) i pkt 6, art. 5, art. 28 oraz art. 39, które wchodzą w życie
z dniem 1 lipca 2002 r.,
4)
art. 12 pkt 2 oraz art. 37 pkt 1-4, pkt 5 w zakresie art. 5 ust. 2, art. 8 ust. 2
i art. 13, oraz pkt 6, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2003 r.,
5)
art. 25 pkt 2, który wchodzi w życie z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską
członkostwa w Unii Europejskiej.
Przepis art. 52 stosuje się również do obiektów budowlanych, podlegających rozbiórce
w terminach, o których mowa w art. 36 ust. 1 pkt 3.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2001 r., z wyjątkiem
1)
art. 3-8 i art. 48 ust. 2, które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia,
2)
art. 47, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2003 r.
1.
Do użytkowania obiektu budowlanego, na którego wzniesienie jest wymagane pozwolenie
na budowę, można przystąpić, z zastrzeżeniem przepisów ust. 3 oraz art. 55 i 57, po
zawiadomieniu właściwego organu o zakończeniu budowy, jeżeli organ ten, w terminie
21 dni od dnia doręczenia zawiadomienia, nie wniesie sprzeciwu, w drodze decyzji.
2.
Zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1, dokonuje się co najmniej 21 dni przed zamierzonym
terminem przystąpienia do użytkowania.
3.
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi,
w drodze rozporządzenia, rodzaje obiektów budowlanych, do użytkowania których można
przystąpić, po przeprowadzeniu przez właściwy organ obowiązkowej kontroli, o której
mowa w art. 59b ust. 1. Przepisy art. 59f i art. 59g stosuje się odpowiednio.
1.
Uzyskanie pozwolenia na użytkowanie obiektu budowlanego jest wymagane, jeżeli właściwy
organ
1)
nałożył taki obowiązek w wydanym pozwoleniu na budowę lub
2)
stwierdził, że zgłoszony przez inwestora obiekt budowlany został wykonany z naruszeniem
warunków określonych w pozwoleniu na budowę, lub
3)
wydał decyzję, o której mowa w art. 49 ust. 4, lub
4)
wydał decyzję, o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 2.
2.
Uzyskanie pozwolenia, o którym mowa w ust. 1, jest wymagane także jeżeli przystąpienie
do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części ma nastąpić przed wykonaniem wszystkich
robót budowlanych.
1
Inwestor, w stosunku do którego nałożono obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie
obiektu budowlanego, jest obowiązany zawiadomić, zgodnie z właściwością wynikającą
z przepisów szczególnych, organy
1)
Inspekcji Ochrony Środowiska,
2)
Państwowej Inspekcji Sanitarnej,
3)
Państwowej Inspekcji Pracy,
4)
Państwowej Straży Pożarnej
- o zakończeniu budowy obiektu budowlanego i zamiarze przystąpienia do jego użytkowania.
Organy zajmują stanowisko w sprawie zgodności wykonania obiektu budowlanego z projektem
budowlanym.
2.
Niezajęcie stanowiska przez organy, wymienione w ust. 1, w terminie 14 dni od dnia
otrzymania zawiadomienia, traktuje się jak niezgłoszenie sprzeciwu lub uwag.
1.
Do zawiadomienia o zakończeniu budowy obiektu budowlanego lub wniosku o udzielenie
pozwolenia na użytkowanie inwestor jest obowiązany dołączyć
1)
oryginał dziennika budowy;
2)
oświadczenie kierownika budowy
a
o zgodności wykonania obiektu budowlanego z projektem budowlanym i warunkami pozwolenia
na budowę oraz przepisami,
b)
o doprowadzeniu do należytego stanu i porządku terenu budowy, a także - w razie korzystania
- ulicy, sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu;
3)
oświadczenie o właściwym zagospodarowaniu terenów przyległych, jeżeli eksploatacja
wybudowanego obiektu jest uzależniona od ich odpowiedniego zagospodarowania;
4)
protokoły badań i sprawdzeń;
5)
inwentaryzację geodezyjną powykonawczą.
2.
W razie zmian nieodstępujących w sposób istotny od zatwierdzonego projektu lub warunków
pozwolenia na budowę, dokonanych podczas wykonywania robót, do zawiadomienia, o którym
mowa w ust. 1, należy dołączyć kopie rysunków wchodzących w skład zatwierdzonego projektu
budowlanego, z naniesionymi zmianami, a w razie potrzeby także uzupełniający opis.
W takim przypadku oświadczenie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 lit. a, powinno być potwierdzone
przez projektanta i inspektora nadzoru inwestorskiego, jeżeli został ustanowiony.
3.
Inwestor jest obowiązany dołączyć do wniosku, o którym mowa w ust. 1, oświadczenia
o braku sprzeciwu lub uwag ze strony organów wymienionych w art. 56.
4.
Inwestor jest obowiązany uzupełnić dokumenty wymienione w ust. 1-3, jeżeli, w wyniku
ich sprawdzenia przez właściwy organ, okaże się, że są one niekompletne lub posiadają
braki i nieścisłości.
5.
Inwestor jest obowiązany zawiadomić właściwy organ o zakończeniu robót budowlanych
objętych obowiązkiem zgłoszenia, w terminie 14 dni od dnia ich zakończenia.
6
Zawiadomienie lub wniosek, o których mowa w ust. 1, stanowią wezwanie właściwego organu
do przeprowadzenia obowiązkowej kontroli, o której mowa w art. 59b ust. 1.
7
W przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego
części z naruszeniem przepisów art. 54 i 55 właściwy organ jest obowiązany do dokonania
bezzwłocznej obowiązkowej kontroli tego obiektu.
(uchylony).
1
Właściwy organ wydaje decyzję o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego po przeprowadzeniu
obowiązkowej kontroli, o której mowa w art. 59b ust. 1.
2.
Właściwy organ może w pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego określić warunki
użytkowania tego obiektu albo uzależnić jego użytkowanie od wykonania, w oznaczonym
terminie, określonych robót budowlanych.
3.
Jeżeli właściwy organ stwierdzi, że obiekt budowlany spełnia warunki, określone w
ust. 1, pomimo niewykonania części robót wykończeniowych lub innych robót budowlanych
związanych z obiektem, w wydanym pozwoleniu na użytkowanie może określić termin wykonania
tych robót.
4.
Przepisu ust. 3 nie stosuje się do instalacji i urządzeń służących ochronie środowiska.
4a.
Inwestor jest obowiązany zawiadomić właściwy organ o zakończeniu robót budowlanych
prowadzonych, po przystąpieniu do użytkowania obiektu budowlanego, na podstawie pozwolenia
na użytkowanie.
5
właściwy organ, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3, odmawia wydania pozwolenia na użytkowanie
obiektu budowlanego w przypadku niespełnienia wymagań określonych w ust. 1 i w art.
57 ust. 1-4. Przepisy art. 51 stosuje się odpowiednio.
6.
Decyzję o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego właściwy organ przesyła niezwłocznie
organowi, który wydał decyzję o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu.
7
Stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor.
1.
Właściwy organ przeprowadza, na wezwanie inwestora, obowiązkową kontrolę budowy w
celu stwierdzenia prowadzenia jej zgodnie z ustaleniami i warunkami określonymi w
pozwoleniu na budowę.
2.
Kontrola, o której mowa w ust. 1, obejmuje sprawdzenie
1)
zgodności obiektu budowlanego z projektem zagospodarowania działki lub terenu;
2)
zgodności obiektu budowlanego z projektem architektoniczno-budowlanym, w zakresie
a)
charakterystycznych parametrów technicznych: kubatury, powierzchni zabudowy, wysokości,
długości, szerokości i liczby kondygnacji,
b)
wykonania widocznych elementów nośnych układu konstrukcyjnego obiektu budowlanego,
c)
geometrii dachu (kąt nachylenia, wysokość kalenicy i układ połaci dachowych),
d)
wykonania urządzeń budowlanych,
e)
zasadniczych elementów wyposażenia budowlano-instalacyjnego, zapewniających użytkowanie
obiektu zgodnie z przeznaczeniem,
f)
zapewnienia warunków niezbędnych do korzystania z tego obiektu przez osoby niepełnosprawne,
w szczególności poruszające się na wózkach inwalidzkich - w stosunku do obiektu użyteczności
publicznej i budynku mieszkalnego wielorodzinnego;
3)
wyrobów budowlanych szczególnie istotnych dla bezpieczeństwa konstrukcji i bezpieczeństwa
pożarowego;
4)
w przypadku nałożenia w pozwoleniu na budowę obowiązku rozbiórki istniejących obiektów
budowlanych nieprzewidzianych do dalszego użytkowania lub tymczasowych obiektów budowlanych
- wykonania tego obowiązku, jeżeli upłynął termin rozbiórki określony w pozwoleniu;
5)
uporządkowania terenu budowy.
1.
Właściwy organ przeprowadza, na wezwanie inwestora, obowiązkową kontrolę budowy po
zawiadomieniu o zakończeniu budowy lub złożeniu wniosku o wydanie pozwolenia na użytkowanie.
2.
Właściwy organ w przypadku uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, o którym mowa
w art. 36a ust. 2, przeprowadza, na wezwanie inwestora, obowiązkową kontrolę budowy
po złożeniu wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych,
o którym mowa w art. 51 ust. 2.
1.
Właściwy organ przeprowadza obowiązkową kontrolę przed upływem 21 dni od dnia doręczenia
wezwania inwestora. O terminie obowiązkowej kontroli organ zawiadamia inwestora w
terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania.
2.
Inwestor jest obowiązany uczestniczyć w obowiązkowej kontroli w wyznaczonym terminie.
1.
Właściwy organ, po przeprowadzeniu obowiązkowej kontroli, sporządza protokół w 2 egzemplarzach.
Jeden egzemplarz protokołu doręcza się inwestorowi (właścicielowi lub zarządcy obiektu
budowlanego) bezzwłocznie po przeprowadzeniu kontroli. Drugi egzemplarz pozostaje
we właściwym organie.
2.
Protokół, o którym mowa w ust. 1, przechowuje się przez okres istnienia obiektu budowlanego.
3.
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi,
w drodze rozporządzenia, wzór protokołu obowiązkowej kontroli.
4.
Wzór protokołu powinien obejmować w szczególności informacje dotyczące danych osobowych
osób uczestniczących w kontroli oraz informacje niezbędne do ustalenia przebiegu i
wyniku przeprowadzonej kontroli, w tym: adres i kategorię obiektu budowlanego, ustalenia
dotyczące zgodności wykonania obiektu budowlanego z zatwierdzonym projektem budowlanym
i innymi warunkami określonymi w pozwoleniu na budowę.
Obowiązkową kontrolę budowy lub obiektu budowlanego może przeprowadzać, z upoważnienia
właściwego organu nadzoru budowlanego, wyłącznie osoba zatrudniona w powiatowym albo
wojewódzkim inspektoracie nadzoru budowlanego i posiadająca uprawnienia budowlane.
1.
W przypadku stwierdzenia w trakcie obowiązkowej kontroli istotnego odstępstwa od zatwierdzonego
projektu budowlanego lub innego rażącego naruszenia warunków pozwolenia na budowę
wymierza się karę stanowiącą iloczyn stawki opłaty (s), współczynnika kategorii obiektu
budowlanego (k) i współczynnika wielkości obiektu budowlanego (w).
2.
Współczynnik kategorii obiektu oraz współczynnik wielkości obiektu określa załącznik
do ustawy.
3.
Kategorie obiektów stanowią grupy obiektów budowlanych o zbliżonej funkcji, określone
w załączniku do ustawy.
4.
W przypadku gdy w skład obiektu budowlanego, z wyjątkiem budynku mieszkalnego jednorodzinnego,
wchodzą części odpowiadające różnym kategoriom, karę stanowi suma kar obliczonych
dla poszczególnych kategorii.
5.
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej,
w porozumieniu z ministrem właściwym do spraw finansów publicznych, określi, w drodze
rozporządzenia, stawkę opłaty, o której mowa w ust. 1.
6.
W rozporządzeniu, o którym mowa w ust. 5, wysokość stawki opłaty powinna być ustalona
w złotych, na poziomie ekonomicznie uzasadnionym, niepowodującym nadmiernego obciążenia
inwestora. Wysokość stawki opłaty nie może przekraczać 15% ceny 1 m
1.
Karę, o której mowa w art. 59f ust. 1, wymierza właściwy organ, w drodze postanowienia,
na które przysługuje zażalenie. Przepisy art. 124, art. 125, art. 126 Kodeksu postępowania administracyjnego stosuje się odpowiednio.
2.
Wymierzoną karę wnosi się w terminie 7 dni od dnia doręczenia postanowienia, o którym
mowa w ust. 1, w kasie właściwego urzędu wojewódzkiego lub na rachunek bankowy tego
urzędu. Wniesienie zażalenia w terminie wstrzymuje wykonanie postanowienia.
3.
W przypadku nieuiszczenia kary w terminie, z zastrzeżeniem ust. 2, ściąga się ją w
trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Inwestor, oddając do użytkowania obiekt budowlany, przekazuje właścicielowi lub zarządcy
obiektu dokumentację budowy i dokumentację powykonawczą. Przekazaniu podlegają również
inne dokumenty i decyzje dotyczące obiektu, a także, w razie potrzeby, instrukcje
obsługi i eksploatacji: obiektu, instalacji i urządzeń związanych z tym obiektem.
Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany utrzymywać i użytkować
obiekt zgodnie z zasadami, o których mowa w art. 5 ust. 2.
Do postępowań administracyjnych wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych
decyzją ostateczną, stosuje się przepisy ustawy. Właściwość organów określa się na
podstawie przepisów ustawy.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 października 2001 r., z wyjątkiem
1)
art. 46 pkt 11, który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia ustawy,
2)
art. 46 pkt 10, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2002 r.
1
Obiekty powinny być w czasie ich użytkowania poddawane przez właściciela lub zarządcę
1)
okresowej kontroli, co najmniej raz w roku, polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego
a)
elementów budynku, budowli i instalacji narażonych na szkodliwe wpływy atmosferyczne
i niszczące działania czynników występujących podczas użytkowania obiektu,
b)
instalacji i urządzeń służących ochronie środowiska,
c)
instalacji gazowych oraz przewodów kominowych (dymowych, spalinowych i wentylacyjnych);
2)
okresowej kontroli, co najmniej raz na 5 lat, polegającej na sprawdzeniu stanu technicznego
i przydatności do użytkowania obiektu budowlanego, estetyki obiektu budowlanego oraz
jego otoczenia; kontrolą tą powinno być objęte również badanie instalacji elektrycznej
i piorunochronnej w zakresie stanu sprawności połączeń, osprzętu, zabezpieczeń i środków
ochrony od porażeń, oporności izolacji przewodów oraz uziemień instalacji i aparatów.
2
Obowiązek kontroli, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. a, nie obejmuje właścicieli
i zarządców
1)
budynków mieszkalnych jednorodzinnych;
2)
obiektów budowlanych
a)
budownictwa zagrodowego i letniskowego,
b)
wymienionych w art. 29 ust. 1.
3.
Właściwy organ może - w razie stwierdzenia nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu
budowlanego lub jego części, mogącego spowodować zagrożenie: życia lub zdrowia ludzi,
bezpieczeństwa mienia, środowiska - nakazać przeprowadzenie, w każdym terminie, kontroli,
o których mowa w ust. 1, a także zażądać przedstawienia ekspertyzy stanu technicznego
obiektu lub jego części.
4.
Kontrole, o których mowa w ust. 1, powinny być dokonywane, z zastrzeżeniem ust. 5
i 6, przez osoby posiadające uprawnienia budowlane w odpowiedniej specjalności.
5
Kontrolę stanu technicznego instalacji elektrycznych, piorunochronnych i gazowych,
o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit. c oraz pkt 2, powinny przeprowadzać osoby posiadające
kwalifikacje wymagane przy wykonywaniu dozoru nad eksploatacją urządzeń, instalacji
oraz sieci energetycznych i gazowych.
6.
Kontrolę stanu technicznego przewodów kominowych, o której mowa w ust. 1 pkt 1 lit.
c, powinny przeprowadzać
1)
osoby posiadające kwalifikacje mistrza w rzemiośle kominiarskim - w odniesieniu do
przewodów dymowych oraz grawitacyjnych przewodów spalinowych i wentylacyjnych;
2)
osoby posiadające uprawnienia budowlane odpowiedniej specjalności - w odniesieniu
do przewodów kominowych, o których mowa w pkt 1, oraz do kominów przemysłowych, kominów
wolno stojących oraz kominów lub przewodów kominowych, w których ciąg kominowy jest
wymuszony pracą urządzeń mechanicznych.
7.
Szczegółowy zakres kontroli niektórych budowli oraz obowiązek przeprowadzania ich
częściej, niż zostało to ustalone w ust. 1, może być określony w rozporządzeniu, o
którym mowa w art. 7 ust. 3 pkt 2.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 12 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem
1)
art. 61, który wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia,
2)
art. 5 ust. 3 pkt 6 oraz art. 59 pkt 3, które wchodzą w życie z dniem przystąpienia
Rzeczypospolitej Polskiej do Unii Europejskiej.
Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany przechowywać przez okres
istnienia obiektu dokumenty, o których mowa w art. 60, oraz opracowania projektowe
i dokumenty techniczne robót budowlanych wykonywanych w obiekcie w toku jego użytkowania.
1.
Właściciel lub zarządca jest obowiązany prowadzić dla każdego budynku oraz obiektu
budowlanego niebędącego budynkiem, którego projekt jest objęty obowiązkiem sprawdzenia,
o którym mowa w art. 20 ust. 2, książkę obiektu budowlanego, stanowiącą dokument przeznaczony
do zapisów dotyczących przeprowadzanych badań i kontroli stanu technicznego, remontów
i przebudowy, w okresie użytkowania obiektu budowlanego.
2
Obowiązek prowadzenia książki obiektu budowlanego, o którym mowa w ust. 1, nie obejmuje
właścicieli i zarządców
1)
budynków mieszkalnych jednorodzinnych;
2)
obiektów budowlanych
a)
budownictwa zagrodowego i letniskowego,
b)
wymienionych w art. 29 ust. 1;
3)
dróg lub obiektów mostowych, jeżeli prowadzą książkę drogi lub książkę obiektu mostowego
na podstawie przepisów o drogach publicznych.
3.
Protokoły z kontroli obiektu budowlanego, oceny i ekspertyzy dotyczące jego stanu
technicznego oraz dokumenty, o których mowa w art. 63, powinny być dołączone do książki
obiektu budowlanego.
4
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej
Właściciel lub zarządca obiektu budowlanego jest obowiązany udostępniać dokumenty,
o których mowa w art. 64 ust. 3, przedstawicielom właściwego organu oraz innych jednostek
organizacyjnych i organów upoważnionych do kontroli utrzymania obiektów budowlanych
we właściwym stanie technicznym oraz do kontroli przestrzegania przepisów obowiązujących
w budownictwie.
1.
W przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany
1)
jest w nieodpowiednim stanie technicznym albo
2)
jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu
mienia, albo
3)
powoduje swym wyglądem oszpecenie otoczenia
- właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości,
określając termin wykonania obowiązku.
2.
W decyzji, o której mowa w ust. 1 pkt 1 i 2, właściwy organ może zakazać użytkowania
obiektu budowlanego lub jego części do czasu usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości.
1.
Jeżeli nieużytkowany lub niewykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu,
odbudowy lub wykończenia, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą właścicielowi lub
zarządcy rozbiórkę tego obiektu i uporządkowanie terenu oraz określającą terminy przystąpienia
do tych robót i ich zakończenia.
2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się do obiektów budowlanych wpisanych do rejestru zabytków.
3.
W stosunku do obiektów budowlanych niewpisanych do rejestru zabytków, a objętych ochroną
konserwatorską na podstawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, decyzję,
o której mowa w ust. 1, właściwy organ wydaje po uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem
zabytków.
4.
Wojewódzki konserwator zabytków jest obowiązany zająć stanowisko w terminie 30 dni.
Niezajęcie stanowiska w tym terminie uznaje się za uzgodnienie.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2001 r.
W razie stwierdzenia potrzeby opróżnienia w całości lub w części budynku przeznaczonego
na pobyt ludzi, bezpośrednio grożącego zawaleniem, właściwy organ jest obowiązany
1)
nakazać, w drodze decyzji, na podstawie protokołu oględzin, właścicielowi lub zarządcy
obiektu budowlanego opróżnienie bądź wyłączenie w określonym terminie całości lub
części budynku z użytkowania;
2)
przesłać decyzję, o której mowa w pkt 1, obowiązanemu do zapewnienia lokali zamiennych
na podstawie odrębnych przepisów;
3)
zarządzić
a)
umieszczenie na budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub
mienia oraz o zakazie jego użytkowania,
b)
wykonanie doraźnych zabezpieczeń i usunięcie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia,
z określeniem, technicznie uzasadnionych, terminów ich wykonania.
1.
W razie konieczności niezwłocznego podjęcia działań mających na celu usunięcie niebezpieczeństwa
dla ludzi lub mienia, właściwy organ zapewni, na koszt właściciela lub zarządcy obiektu
budowlanego, zastosowanie niezbędnych środków zabezpieczających.
2.
Do zastosowania, na koszt właściciela lub zarządcy, środków przewidzianych w ust.
1 są upoważnione również organy Policji i Państwowej Straży Pożarnej. O podjętych
działaniach organy te powinny niezwłocznie zawiadomić właściwy organ.
1.
Właściciel, zarządca lub użytkownik obiektu budowlanego, na którym spoczywają obowiązki
w zakresie napraw, określone w przepisach odrębnych lub umowach, są obowiązani w czasie
lub bezpośrednio po przeprowadzonej kontroli stanu technicznego obiektu budowlanego
lub jego części, usunąć stwierdzone uszkodzenia oraz uzupełnić braki, które mogłyby
spowodować zagrożenie życia lub zdrowia ludzi, bezpieczeństwa mienia lub środowiska,
a w szczególności katastrofę budowlaną, pożar, wybuch, porażenie prądem elektrycznym
albo zatrucie gazem.
2.
Obowiązek, o którym mowa w ust. 1, powinien być potwierdzony w protokole z kontroli
obiektu budowlanego. Osoba dokonująca kontroli jest obowiązana bezzwłocznie przesłać
kopię tego protokołu do właściwego organu.
1.
Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga pozwolenia właściwego
organu. Przepisy art. 32 stosuje się odpowiednio.
2.
Przez zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części rozumie się w
szczególności
1)
przeróbkę pomieszczenia z przeznaczeniem na pobyt ludzi albo przeznaczenie do użytku
publicznego lokalu lub pomieszczenia, które uprzednio miało inne przeznaczenie bądź
było budowane w innym celu, w tym także przeznaczenie pomieszczeń mieszkalnych na
cele niemieszkalne;
2)
podjęcie albo zaniechanie w obiekcie budowlanym lub jego części działalności zmieniającej
warunki bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego lub pracy, warunki zdrowotne, higieniczno-sanitarne
lub ochrony środowiska, bądź wielkość lub układ obciążeń.
3
W razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez pozwolenia,
o którym mowa w ust. 1, przepisy art. 50, art. 51 i art. 57 ust. 7 stosuje się odpowiednio.
W decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1, właściwy organ może nakazać właścicielowi
albo zarządcy przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub
jego części.
1.
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej
2.
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej
1.
Katastrofą budowlaną jest niezamierzone, gwałtowne zniszczenie obiektu budowlanego
lub jego części, a także konstrukcyjnych elementów rusztowań, elementów urządzeń formujących,
ścianek szczelnych i obudowy wykopów.
2.
Nie jest katastrofą budowlaną
1)
uszkodzenie elementu wbudowanego w obiekt budowlany, nadającego się do naprawy lub
wymiany;
2)
uszkodzenie lub zniszczenie urządzeń budowlanych związanych z budynkami;
3)
awaria instalacji.
Postępowanie wyjaśniające w sprawie przyczyn katastrofy budowlanej prowadzi właściwy
organ nadzoru budowlanego.
Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia, z wyjątkiem
1)
art. 71, który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 stycznia 1999 r.,
2)
art. 5 pkt 6 i 8, art. 8 pkt 3, art. 25 pkt 26 i art. 29 pkt 2, które wchodzą w życie
z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 stycznia 2000 r.,
3)
art. 24 pkt 6-10 i art. 41 pkt 2, które wchodzą w życie z dniem 1 kwietnia 2000 r.,
4)
art. 63 ust. 2, który wchodzi w życie z dniem 1 września 2000 r.,
5)
art. 2, art. 14 pkt 2 lit. a), c)-e), pkt 3, 4 i 5 lit. a), art. 15 pkt 10 lit. d),
art. 26 pkt 1, art. 30 pkt 1, art. 39 pkt 1 lit. a), art. 40 pkt 2 lit. b), art. 46
pkt 1 i 3 i art. 62, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2001 r.,
6)
art. 25 pkt 20, który wchodzi w życie z dniem 1 września 2001 r.,
7)
art. 46 pkt 2, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2004 r
1.
W razie katastrofy budowlanej w budowanym, rozbieranym lub użytkowanym obiekcie budowlanym,
kierownik budowy (robót), właściciel, zarządca lub użytkownik jest obowiązany
1)
zorganizować doraźną pomoc poszkodowanym i przeciwdziałać rozszerzaniu się skutków
katastrofy;
2)
zabezpieczyć miejsce katastrofy przed zmianami uniemożliwiającymi prowadzenie postępowania,
o którym mowa w art. 74;
3)
niezwłocznie zawiadomić o katastrofie
a)
właściwy organ,
b)
właściwego miejscowo prokuratora i Policję,
c)
inwestora, inspektora nadzoru inwestorskiego i projektanta obiektu budowlanego, jeżeli
katastrofa nastąpiła w trakcie budowy,
d)
inne organy lub jednostki organizacyjne zainteresowane przyczynami lub skutkami katastrofy
z mocy szczególnych przepisów.
2.
Przepisu ust. 1 pkt 2 nie stosuje się do czynności mających na celu ratowanie życia
lub zabezpieczenie przed rozszerzaniem się skutków katastrofy. W tych przypadkach
należy szczegółowo opisać stan po katastrofie oraz zmiany w nim wprowadzone, z oznaczeniem
miejsc ich wprowadzenia na szkicach i, w miarę możliwości, na fotografiach.
1.
Organ, o którym mowa w art. 74, po otrzymaniu zawiadomienia o katastrofie budowlanej
jest obowiązany
1)
niezwłocznie powołać komisję w celu ustalenia przyczyn i okoliczności katastrofy oraz
zakresu czynności niezbędnych do likwidacji zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia;
2)
niezwłocznie zawiadomić o katastrofie budowlanej właściwy organ nadzoru budowlanego
wyższego stopnia oraz Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
2.
W skład komisji, o której mowa w ust. 1 pkt 1, wchodzą: przedstawiciel właściwego
organu jako przewodniczący, przedstawiciele innych zainteresowanych lub właściwych
rzeczowo organów administracji rządowej, przedstawiciele samorządu terytorialnego,
a także, w miarę potrzeby, rzeczoznawcy lub inne osoby posiadające wymagane kwalifikacje
zawodowe.
3.
Do udziału w czynnościach komisji mogą być wezwani
1)
inwestor, właściciel lub zarządca oraz użytkownik obiektu budowlanego;
2)
projektant, przedstawiciel wykonawcy i producenta wyrobów budowlanych;
3)
osoby odpowiedzialne za nadzór nad wykonywanymi robotami budowlanymi.
Organy, o których mowa w art. 76 ust. 1 pkt 2, mogą przejąć prowadzenie postępowania
wyjaśniającego przyczyny i okoliczności powstania katastrofy budowlanej.
Akty wydane na podstawie upoważnień ustawowych zmienianych niniejszą ustawą zachowują
moc do czasu ich zastąpienia przez akty wydane na podstawie niniejszej ustawy.
1.
Po zakończeniu prac komisji właściwy organ niezwłocznie wydaje decyzję określającą
zakres i termin wykonania niezbędnych robót w celu uporządkowania terenu katastrofy
i zabezpieczenia obiektu budowlanego do czasu wykonania robót doprowadzających obiekt
do stanu właściwego.
2.
Organ, o którym mowa w ust. 1, może zlecić na koszt inwestora, właściciela lub zarządcy
obiektu budowlanego sporządzenie ekspertyzy, jeżeli jest to niezbędne do wydania decyzji
lub do ustalenia przyczyn katastrofy.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem przepisów
1)
art. 74, który wchodzi w życie z dniem 30 grudnia 2000 r.,
2)
art. 27 pkt 5 lit. b) i c), które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2001 r.,
3)
art. 61, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2001 r.
Inwestor, właściciel lub zarządca obiektu budowlanego po zakończeniu postępowania,
o którym mowa w art. 78, jest obowiązany podjąć niezwłocznie działania niezbędne do
usunięcia skutków katastrofy budowlanej.
1.
Zadania administracji architektoniczno-budowlanej wykonują, z zastrzeżeniem ust. 3
1)
starosta;
2)
wojewoda;
3)
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego.
2.
Zadania nadzoru budowlanego wykonują, z zastrzeżeniem ust. 3
1)
powiatowy inspektor nadzoru budowlanego;
2)
wojewoda przy pomocy wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego jako kierownika
wojewódzkiego nadzoru budowlanego, wchodzącego w skład zespolonej administracji wojewódzkiej;
3)
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego.
3.
(uchylony).
4.
Administrację architektoniczno-budowlaną i nadzór budowlany w dziedzinie górnictwa
sprawują organy określone w odrębnych przepisach.
1.
Do podstawowych obowiązków organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru
budowlanego należy
1)
nadzór i kontrola nad przestrzeganiem przepisów prawa budowlanego, a w szczególności
a)
zgodności zagospodarowania terenu z miejscowymi planami zagospodarowania przestrzennego
oraz wymaganiami ochrony środowiska,
b)
warunków bezpieczeństwa ludzi i mienia w rozwiązaniach przyjętych w projektach budowlanych,
przy wykonywaniu robót budowlanych oraz utrzymywaniu obiektów budowlanych,
c
zgodności rozwiązań architektoniczno-budowlanych z przepisami techniczno-budowlanymi
oraz zasadami wiedzy technicznej,
d)
właściwego wykonywania samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie,
e
wprowadzania do obrotu i stosowania wyrobów budowlanych dopuszczonych do powszechnego
lub jednostkowego stosowania w budownictwie;
2)
wydawanie decyzji administracyjnych w sprawach określonych ustawą.
3)
(uchylony).
2.
Przepisu ust. 1 pkt 1 lit. b, c i e nie stosuje się do budownictwa doświadczalnego,
wykonywanego na zamkniętych terenach badawczych.
3.
Organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego kontrolują
posiadanie przez osoby wykonujące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie uprawnień
do pełnienia tych funkcji.
4.
Organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego przy wykonywaniu
obowiązków określonych przepisami prawa budowlanego mogą dokonywać czynności kontrolnych.
Protokolarne ustalenia dokonane w toku tych czynności stanowią podstawę do wydania
decyzji oraz podejmowania innych środków przewidzianych w przepisach prawa budowlanego.
1.
Organy nadzoru budowlanego lub osoby działające z ich upoważnienia mają prawo wstępu
1)
do obiektu budowlanego;
2)
na teren
a)
budowy,
b)
zakładu pracy,
c)
na którym jest prowadzona działalność gospodarcza polegająca na obrocie wyrobami budowlanymi.
2.
Czynności kontrolne związane z wykonywaniem uprawnień organów nadzoru budowlanego
przeprowadza się w obecności kierownika budowy lub robót, kierownika zakładu pracy
lub wyznaczonego pracownika, dostawcy wyrobów budowlanych, w rozumieniu przepisów
o badaniach i certyfikacji, bądź osób przez nich upoważnionych albo w obecności właściciela
lub zarządcy obiektu, a w lokalu mieszkalnym - obecności pełnoletniego domownika i
przedstawiciela administracji lub zarządcy budynku.
3.
W razie nieobecności osób, o których mowa w ust. 2, w uzasadnionych przypadkach, czynności
kontrolne mogą być dokonywane w obecności przywołanego pełnoletniego świadka.
4.
Czynności kontrolne dotyczące obiektów budowlanych, które są w zarządzie państw obcych
albo są użytkowane przez przedstawicieli dyplomatycznych i konsularnych tych państw
lub przez inne osoby zrównane z nimi na podstawie ustaw, umów lub powszechnie ustalonych
zwyczajów międzynarodowych, mogą być wykonywane za zgodą tych przedstawicieli lub
osób.
(uchylony).
1.
Organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego przy wykonywaniu
zadań określonych przepisami prawa budowlanego mogą żądać od uczestników procesu budowlanego,
właściciela lub zarządcy obiektu budowlanego, a także dostawcy wyrobów budowlanych,
w rozumieniu przepisów o badaniach i certyfikacji, informacji i udostępnienia dokumentów
1)
związanych z prowadzeniem robót, przekazywaniem obiektu budowlanego do użytkowania,
utrzymaniem i użytkowaniem obiektu budowlanego;
2)
świadczących o dopuszczeniu wyrobu budowlanego do obrotu i stosowania w budownictwie.
2.
Organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania
uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych,
a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia,
na osoby, o których mowa w ust. 1, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich
ocen technicznych lub ekspertyz. Koszty ocen i ekspertyz ponosi osoba zobowiązana
do ich dostarczenia.
3.
Na postanowienie, o którym mowa w ust. 2, przysługuje zażalenie.
4.
W razie niedostarczenia w wyznaczonym terminie żądanych ocen lub ekspertyz albo w
razie dostarczenia ocen lub ekspertyz, które niedostatecznie wyjaśniają sprawę będącą
ich przedmiotem, organ administracji architektoniczno-budowlanej lub nadzoru budowlanego
może zlecić wykonanie tych ocen lub ekspertyz albo wykonanie dodatkowych ocen lub
ekspertyz na koszt osoby zobowiązanej do ich dostarczenia.
1.
Do właściwości organów administracji architektoniczno-budowlanej należą sprawy określone
w ustawie i niezastrzeżone do właściwości innych organów.
2.
Organem administracji architektoniczno-budowlanej pierwszej instancji, z zastrzeżeniem
ust. 3 i 4, jest starosta.
3.
Wojewoda jest organem administracji architektoniczno-budowlanej wyższego stopnia w
stosunku do starosty oraz organem pierwszej instancji w sprawach obiektów i robót
budowlanych
1
usytuowanych na terenie pasa technicznego, portów i przystani morskich, morskich wód
wewnętrznych, morza terytorialnego i wyłącznej strefy ekonomicznej, a także na innych
terenach przeznaczonych do utrzymania ruchu i transportu morskiego;
2)
hydrotechnicznych piętrzących, upustowych, regulacyjnych, melioracji podstawowych
oraz kanałów i innych obiektów służących kształtowaniu zasobów wodnych i korzystaniu
z nich, wraz z obiektami towarzyszącymi;
3)
dróg publicznych krajowych i wojewódzkich, wraz z obiektami i urządzeniami służącymi
do utrzymania tych dróg i transportu drogowego, a w odniesieniu do dróg ekspresowych
i autostrad - wraz z obiektami i urządzeniami obsługi podróżnych, pojazdów i przesyłek;
3a
usytuowanych na obszarze kolejowym;
4)
lotnisk cywilnych wraz z obiektami i urządzeniami towarzyszącymi;
5
usytuowanych na terenach zamkniętych.
6)
(uchylony).
4.
Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, także inne niż wymienione w
ust. 3 obiekty i roboty budowlane, w sprawach których organem pierwszej instancji
jest wojewoda.
Starosta nie może powierzyć gminom, w drodze porozumienia, sprawy z zakresu swojej
właściwości jako organu administracji architektoniczno-budowlanej. Przepisu art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym
(Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1592, z 2002 r. Nr 23, poz. 220, Nr 62, poz. 558, Nr 113, poz. 984, Nr 153, poz. 1271, Nr 200, poz. 1688 i Nr 214, poz. 1806 oraz z 2003 r. Nr 162, poz. 1568) nie stosuje się.
1.
Organy administracji architektoniczno-budowlanej
1)
prowadzą rejestr wniosków o pozwolenie na budowę i rejestr decyzji o pozwoleniu na
budowę;
2)
przekazują bezzwłocznie organom nadzoru budowlanego
a)
kopie ostatecznych decyzji o pozwoleniu na budowę wraz z zatwierdzonym projektem budowlanym,
b)
kopie ostatecznych odrębnych decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego wraz z tym
projektem,
c)
kopie innych decyzji, postanowień i zgłoszeń wynikających z przepisów prawa budowlanego;
3)
uczestniczą, na wezwanie organów nadzoru budowlanego, w czynnościach inspekcyjnych
i kontrolnych oraz udostępniają wszelkie dokumenty i informacje związane z tymi czynnościami.
2.
Uwierzytelnione kopie rejestrów, o których mowa w ust. 1 pkt 1, z wyjątkiem rejestrów
dotyczących terenów zamkniętych, przekazuje się każdego pierwszego dnia miesiąca lub,
jeżeli dzień ten jest dniem wolnym od pracy, pierwszego dnia roboczego po tym terminie
do organu wyższego stopnia.
3.
W przypadku nieprzekazania uwierzytelnionych kopii rejestrów w terminie, o którym
mowa w ust. 2, organ wyższego stopnia dokonuje kontroli rejestrów we właściwym organie
administracji architektoniczno-budowlanej.
4.
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi,
w drodze rozporządzenia, wzór rejestrów wniosków o pozwolenie na budowę i decyzji
o pozwoleniu na budowę.
5.
Rejestry, o których mowa w ust. 1 pkt 1, powinny zawierać w szczególności dane
1)
identyfikacyjne organu sporządzającego rejestr;
2)
pochodzące ze składanych wniosków i wydawanych decyzji, w tym dane osobowe inwestora.
1
Do właściwości powiatowego inspektora nadzoru budowlanego jako organu pierwszej instancji
należą zadania i kompetencje, o których mowa w art. 36a ust. 4, art. 40 ust. 2, art.
41 ust. 4, art. 44 ust. 1, art. 48, art. 49, art. 49a, art. 49b, art. 50, art. 50a,
art. 51, art. 54, art. 55, art. 57 ust. 4, art. 59, art. 59a, art. 59b, art. 59c ust.
1, art. 59d ust. 1, art. 59g ust. 1, art. 62 ust. 3, art. 65, art. 66, art. 67 ust.
1, art. 68, art. 69, art. 70 ust. 2, art. 71 ust. 3, art. 74, art. 75 ust. 1 pkt 3
lit. a, art. 76, art. 78 oraz art. 97 ust. 1.
2.
Organem wyższego stopnia w stosunku do powiatowego inspektora nadzoru budowlanego
jest wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego.
3.
Do właściwości wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego jako organu pierwszej
instancji należą zadania i kompetencje określone w ust. 1, w sprawach, o których mowa
w art. 82 ust. 3 i 4.
Organ wyższego stopnia jest organem właściwym w przypadku zamierzenia budowlanego
obejmującego obiekty budowlane lub roboty budowlane należące do właściwości rzeczowej
tego organu i organu niższego stopnia.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1997 r., z wyjątkiem art. 3, art. 7, art. 9, art. 10, art. 20, art. 24, art. 32, art. 34, art. 37, art.
45-47, art. 50, art. 66, art. 73 ust. 1, 2 i 4, art. 74, art. 76, art. 79, art. 80
i art. 82, które wchodzą w życie z dniem 1 października 1996 r., oraz art. 41, który
wchodzi w życie z dniem wejścia w życie ustawy konstytucyjnej z dnia 21 czerwca 1996 r.
o zmianie ustawy konstytucyjnej z dnia 17 października 1992 r. o wzajemnych stosunkach
między władzą ustawodawczą i wykonawczą Rzeczypospolitej Polskiej oraz o samorządzie
terytorialnym
(Dz. U. Nr 106, poz. 488).
1.
Do zadań organów nadzoru budowlanego należy
1)
kontrola przestrzegania i stosowania przepisów prawa budowlanego;
2)
kontrola działania organów administracji architektoniczno-budowlanej;
3)
badanie przyczyn powstawania katastrof budowlanych;
4)
współdziałanie z organami kontroli państwowej.
2
Organy nadzoru budowlanego są obowiązane do
1)
bezzwłocznego przesyłania organom administracji architektoniczno-budowlanej kopii
decyzji i postanowień wynikających z przepisów prawa budowlanego;
2)
prowadzenia ewidencji decyzji, postanowień i zgłoszeń, o których mowa w art. 82b ust.
1 pkt 2;
3)
prowadzenia ewidencji rozpoczynanych i oddawanych do użytkowania obiektów budowlanych.
3.
Prezes Rady Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, wymagane kwalifikacje i zasady
wynagradzania członków korpusu służby cywilnej zatrudnionych w Głównym Urzędzie Nadzoru
Budowlanego oraz wojewódzkich i powiatowych inspektoratach nadzoru budowlanego.
4.
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, wymagane kwalifikacje i zasady wynagradzania
pozostałych pracowników Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego oraz wojewódzkich i powiatowych
inspektoratów nadzoru budowlanego.
5
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej określi,
w drodze rozporządzenia, wzór i sposób prowadzenia ewidencji rozpoczynanych i oddawanych
do użytkowania obiektów budowlanych.
6
Ewidencja rozpoczynanych i oddawanych do użytkowania obiektów budowlanych powinna
zawierać w szczególności: określenie organu prowadzącego ewidencję, dane osobowe lub
nazwę inwestora oraz inne niezbędne dane pochodzące ze składanych zawiadomień i decyzji.
1.
Kontrola przestrzegania i stosowania przepisów prawa budowlanego obejmuje
1)
kontrolę zgodności wykonywania robót budowlanych z przepisami prawa budowlanego, projektem
budowlanym i warunkami określonymi w decyzji o pozwoleniu na budowę;
2)
sprawdzanie posiadania przez osoby pełniące samodzielne funkcje techniczne w budownictwie
właściwych uprawnień do pełnienia tych funkcji;
3
sprawdzanie dopuszczenia do stosowania w budownictwie wyrobów budowlanych.
2.
Organy nadzoru budowlanego, kontrolując stosowanie przepisów prawa budowlanego
1)
badają prawidłowość postępowania administracyjnego przed organami administracji architektoniczno-budowlanej
oraz wydawanych w jego toku decyzji i postanowień;
2)
sprawdzają wykonywanie obowiązków wynikających z decyzji i postanowień wydanych na
podstawie przepisów prawa budowlanego.
1
Kontrolę działalności organów administracji architektoniczno-budowlanej wykonują Główny
Inspektor Nadzoru Budowlanego oraz wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego, który
wykonuje tę kontrolę w stosunku do starosty.
2.
Organy nadzoru budowlanego, w wyniku kontroli działania organów administracji architektoniczno-budowlanej,
mogą kierować do właściwych organów zalecenia pokontrolne, z wyznaczeniem terminu
ich wykonania. O wykonaniu zaleceń oraz o innych działaniach podjętych w związku z
ujawnionymi nieprawidłowościami organy te zawiadamiają niezwłocznie właściwe organy
nadzoru budowlanego.
3.
W przypadku ustalenia przez organy nadzoru budowlanego, że zachodzą okoliczności uzasadniające
wznowienie postępowania albo stwierdzenie nieważności decyzji wydanej przez organ
administracji architektoniczno-budowlanej, właściwy organ administracji architektoniczno-budowlanej
wznawia lub wszczyna z urzędu postępowanie.
4.
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej
Współdziałanie organów nadzoru budowlanego z organami administracji architektoniczno-budowlanej
i organami kontroli państwowej obejmuje w szczególności
1)
uzgadnianie w miarę potrzeb planów kontroli i prowadzenie wspólnych działań kontrolnych;
2)
przekazywanie i wymianę informacji o wynikach kontroli.
1.
Powiatowy inspektor nadzoru budowlanego jest powoływany przez starostę spośród co
najmniej trzech kandydatów wskazanych przez wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego.
Jeżeli starosta nie powoła powiatowego inspektora nadzoru budowlanego w terminie 30
dni od dnia przedstawienia kandydatów, wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego wskazuje
spośród nich kandydata, którego starosta powołuje na stanowisko powiatowego inspektora
nadzoru budowlanego.
2.
Starosta odwołuje powiatowego inspektora nadzoru budowlanego
1)
w uzgodnieniu z wojewódzkim inspektorem nadzoru budowlanego albo
2)
na wniosek wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego.
3.
Powiatowy inspektor nadzoru budowlanego wykonuje swoje zadania przy pomocy powiatowego
inspektoratu nadzoru budowlanego.
3a.
W uzasadnionych przypadkach zakres działania powiatowego inspektora nadzoru budowlanego
może obejmować więcej niż jeden powiat.
3b.
Wojewoda, na wniosek właściwych starostów, może rozszerzyć zakres działania powiatowego
inspektora nadzoru budowlanego na więcej niż jeden powiat.
4.
Organizację wewnętrzną i szczegółowy zakres zadań powiatowego inspektoratu nadzoru
budowlanego określa powiatowy inspektor nadzoru budowlanego w regulaminie organizacyjnym.
1.
Wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego jest powoływany przez wojewodę spośród co
najmniej trzech kandydatów wskazanych przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
Jeżeli wojewoda nie powoła wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego w terminie
30 dni od dnia przedstawienia kandydatów, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazuje
spośród nich kandydata, którego wojewoda powołuje na stanowisko wojewódzkiego inspektora
nadzoru budowlanego.
2.
Wojewoda odwołuje wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego
1)
w uzgodnieniu z Głównym Inspektorem Nadzoru Budowlanego albo
2)
na wniosek Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
3.
Wojewódzki inspektor nadzoru budowlanego wykonuje swoje zadania przy pomocy wojewódzkiego
inspektoratu nadzoru budowlanego.
4.
Organizację wojewódzkiego inspektoratu nadzoru budowlanego określa regulamin ustalony
przez wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego i zatwierdzony przez wojewodę.
1
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego jest centralnym organem administracji rządowej
w sprawach administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego.
2.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego jest organem właściwym w sprawach indywidualnych,
rozstrzyganych w drodze postępowania administracyjnego, w zakresie wynikającym z przepisów
prawa budowlanego.
3.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego jest powoływany i odwoływany przez Prezesa Rady
Ministrów na wniosek ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej
i mieszkaniowej
4.
Kadencja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego trwa 6 lat.
5.
Po upływie kadencji Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego pełni obowiązki do czasu
objęcia stanowiska przez nowego Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
6.
Ta sama osoba może być Głównym Inspektorem Nadzoru Budowlanego nie dłużej niż przez
dwie kolejne kadencje.
7.
Kadencja Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wygasa w razie jego odwołania lub
śmierci.
8.
Prezes Rady Ministrów odwołuje Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jeżeli Główny
Inspektor Nadzoru Budowlanego
1)
zrzekł się stanowiska;
2)
stał się trwale niezdolny do pełnienia obowiązków na skutek choroby;
3)
nie wykonuje lub wykonuje w sposób nienależyty obowiązki określone w ustawie;
4)
został skazany prawomocnym wyrokiem sądu za popełnienie przestępstwa.
9.
Zastępcy Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego są powoływani i odwoływani przez
ministra właściwego do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej
1
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wykonuje zadania określone przepisami prawa budowlanego,
a w szczególności
1
pełni funkcję organu wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego w stosunku do
a)
wojewodów i wojewódzkich inspektorów nadzoru budowlanego oraz sprawuje nadzór nad
ich działalnością,
b)
organów samorządu zawodowego w sprawach nadawania uprawnień budowlanych oraz odpowiedzialności
zawodowej w budownictwie;
2
kontroluje działanie organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego;
3)
prowadzi centralne rejestry
a)
osób posiadających uprawnienia budowlane,
b)
rzeczoznawców budowlanych,
c)
ukaranych z tytułu odpowiedzialności zawodowej.
2
W rejestrach, o których mowa w ust. 1 pkt 3, zamieszcza się w szczególności: imiona
i nazwisko, adres, numer PESEL oraz informację o wykształceniu i tytułach naukowych.
3
Minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej
1)
wymogi, jakim powinny odpowiadać rejestry;
2)
dokumenty dołączane do wniosku o wpis do rejestrów, stanowiące podstawę dokonania
wpisu.
1.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wykonuje swoje zadania przy pomocy Głównego Urzędu
Nadzoru Budowlanego.
2.
Organizację Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego określa statut nadany, w drodze rozporządzenia,
przez Prezesa Rady Ministrów.
3.
Organizację wewnętrzną i szczegółowy zakres zadań Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego
określa Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w regulaminie organizacyjnym.
(uchylony).
Do właściwości organów administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego
w dziedzinie górnictwa należą sprawy i związane z nimi środki działania określone
w ustawie, dotyczące obiektów i robót budowlanych zakładów górniczych.
Wojewoda w sprawach, o których mowa w art. 82 ust. 3 pkt 1 i 5, oraz właściwe organy
administracji architektoniczno-budowlanej w dziedzinie górnictwa przy wydawaniu pozwolenia
na budowę są obowiązani do sprawdzenia posiadania przez inwestora postanowienia o
uzgodnieniu, o którym mowa w art. 33 ust. 2 pkt 4.
1.
W przypadkach bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia ludzi związanych z budową,
utrzymaniem lub rozbiórką obiektów budowlanych starosta, wójt, burmistrz i prezydent
miasta mogą wydać właściwemu powiatowemu inspektorowi nadzoru budowlanego polecenie
podjęcia działań zmierzających do usunięcia tego zagrożenia.
2.
Starosta, wójt, burmistrz i prezydent miasta ponoszą wyłączną odpowiedzialność za
treść polecenia, o którym mowa w ust. 1.
3.
Polecenie przekazane ustnie wymaga potwierdzenia na piśmie.
4.
Polecenie podlega niezwłocznemu wykonaniu. Powiatowy inspektor nadzoru budowlanego
natychmiast przedkłada sprawę wojewódzkiemu inspektorowi nadzoru budowlanego, jeżeli
nie jest w stanie wykonać polecenia albo jeżeli polecenie narusza prawo.
5.
Polecenie naruszające prawo jest nieważne. O nieważności polecenia rozstrzyga wojewoda.
Kto, w przypadkach określonych w art. 48, art. 49b, art. 50 ust. 1 pkt 1 lub art.
50 ust. 1 pkt 2, wykonuje roboty budowlane,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do lat 2.
1
Kto
1)
udaremnia określone ustawą czynności właściwych organów,
2
wykonuje samodzielną funkcję techniczną w budownictwie, nie posiadając odpowiednich
uprawnień budowlanych lub prawa wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie,
podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.
2.
(uchylony).
1.
Kto
1)
w razie katastrofy budowlanej nie dopełnia obowiązków określonych w art. 75 lub art.
79,
2)
nie spełnia, określonego w art. 70 ust. 1, obowiązku usunięcia stwierdzonych uszkodzeń
lub uzupełnienia braków, mogących spowodować niebezpieczeństwo dla ludzi lub mienia
bądź zagrożenie środowiska,
3)
utrudnia, określone ustawą, czynności właściwych organów,
podlega karze aresztu albo karze ograniczenia wolności, albo karze grzywny.
2.
Tej samej karze podlega kto, pomimo zastosowania środków egzekucji administracyjnej
1)
nie stosuje się do wydanych, na podstawie ustawy, decyzji właściwych organów;
2)
nie spełnia, określonego w art. 61, obowiązku utrzymania obiektu budowlanego w należytym
stanie technicznym lub użytkuje obiekt w sposób niezgodny z przepisami.
Kto
1)
przy projektowaniu lub wykonywaniu robót budowlanych w sposób rażący nie przestrzega
przepisów art. 5,
1a
przy wykonywaniu robót budowlanych stosuje wyroby budowlane niedopuszczone do stosowania
w budownictwie, naruszając przepisy art. 10,
2)
(uchylony),
3)
dokonuje rozbiórki obiektu budowlanego lub jego części, naruszając przepisy art. 28
lub art. 31 ust. 2,
4
przystępuje do budowy lub prowadzi roboty budowlane bez dopełnienia wymagań określonych
w art. 41 ust. 4, art. 42, art. 44, art. 45,
5)
dostarcza lub umożliwia dostarczenie energii, wody, ciepła lub gazu, naruszając przepis
art. 41 ust. 5,
6)
wykonuje roboty budowlane w sposób odbiegający od ustaleń i warunków określonych w
przepisach, pozwoleniu na budowę lub rozbiórkę bądź w zgłoszeniu budowy lub rozbiórki,
bądź istotnie odbiegający od zatwierdzonego projektu,
7)
użytkuje obiekt budowlany bez zawiadomienia o zakończeniu budowy lub bez wymaganego
pozwolenia na użytkowanie,
8)
nie spełnia obowiązku, o którym mowa w art. 62 ust. 1,
9)
nie spełnia, określonych w art. 63 lub art. 64 ust. 1 i 3, obowiązków przechowywania
dokumentów, związanych z obiektem budowlanym lub prowadzenia książki obiektu budowlanego,
9a)
nie spełnia obowiązku przesłania protokołu, o którym mowa w art. 70 ust. 2,
10)
nie dopełnia, określonego w art. 81c ust. 1, obowiązku udzielenia informacji lub udostępnienia
dokumentów, związanych z prowadzeniem robót, produkcją wyrobów budowlanych, przekazaniem
obiektu budowlanego do użytkowania lub jego utrzymaniem, żądanych przez właściwy organ,
podlega karze grzywny.
Orzekanie w sprawach o czyny, określone w art. 92 i art. 93, następuje na podstawie
przepisów Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia.
Odpowiedzialności zawodowej w budownictwie podlegają osoby wykonujące samodzielne
funkcje techniczne w budownictwie, które
1)
dopuściły się występków lub wykroczeń, określonych ustawą;
2)
zostały ukarane w związku z wykonywaniem samodzielnych funkcji technicznych w budownictwie;
3)
wskutek rażących błędów lub zaniedbań, spowodowały zagrożenie życia lub zdrowia ludzi,
bezpieczeństwa mienia lub środowiska albo znaczne szkody materialne;
4)
nie spełniają lub spełniają niedbale swoje obowiązki;
5)
uchylają się od podjęcia nadzoru autorskiego lub wykonują niedbale obowiązki wynikające
z pełnienia tego nadzoru.
1.
Popełnienie czynów powodujących odpowiedzialność zawodową w budownictwie jest zagrożone
następującymi karami
1)
upomnieniem;
2)
upomnieniem z jednoczesnym nałożeniem obowiązku złożenia, w wyznaczonym terminie,
egzaminu, o którym mowa w art. 12 ust. 3;
3)
zakazem wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie, na okres od roku
do 5 lat, połączonym z obowiązkiem złożenia, w wyznaczonym terminie, egzaminu, o którym
mowa w art. 12 ust. 3.
2.
Przy nakładaniu kary należy uwzględnić dotychczasową karalność z tytułu odpowiedzialności
zawodowej w budownictwie.
3.
O zakazie wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie orzeka się w
przypadku znacznego społecznego niebezpieczeństwa czynu.
4.
Zakaz wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie może być orzeczony
również W stosunku do osoby, która
1)
pomimo dwukrotnego upomnienia ponownie dopuściła się czynu, powodującego odpowiedzialność
zawodową;
2)
uchyla się od złożenia nakazanego egzaminu.
5.
Zakaz wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie określa się w latach
i miesiącach. Kara biegnie od dnia, w którym decyzja o ukaraniu stała się ostateczna.
6.
Osobie ukaranej z jednoczesnym nałożeniem obowiązku złożenia egzaminu, która w wyznaczonym
terminie egzaminu nie zdała, wyznacza się termin dodatkowy, nie krótszy niż 3 miesiące
i nie dłuższy niż 6 miesięcy. W przypadku nieuzyskania oceny pozytywnej w terminie
dodatkowym, stwierdza się utratę uprawnień do pełnienia samodzielnej funkcji technicznej
w budownictwie.
1.
Postępowanie w sprawie odpowiedzialności zawodowej w budownictwie wszczyna się na
wniosek organu nadzoru budowlanego, właściwego dla miejsca popełnienia czynu lub stwierdzającego
popełnienie czynu, złożony po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego.
2.
Wniosek, o którym mowa w ust. 1, powinien zawierać określenie zarzucanego czynu, uzasadnienie
faktyczne i prawne oraz wskazanie dowodów.
3
Wniosek, o którym mowa w ust. 1, może złożyć w zakresie swojej właściwości organ samorządu
zawodowego.
1.
W sprawach odpowiedzialności zawodowej w budownictwie orzekają, w specjalnościach,
o których mowa w art. 14 ust. 1 pkt 1-5, organy samorządu zawodowego, a w specjalnościach,
o których mowa w art. 14 ust. 1 pkt 6 - organ właściwy w sprawach nadawania uprawnień.
2
Właściwość organów samorządu zawodowego w sprawach odpowiedzialności zawodowej w budownictwie
regulują odrębne przepisy.
1.
Ostateczną decyzję o ukaraniu, w trybie odpowiedzialności zawodowej w budownictwie,
przesyła się do wiadomości
1)
jednostce organizacyjnej zatrudniającej osobę ukaraną;
2)
właściwemu stowarzyszeniu;
3)
organowi, który wydał ukaranemu uprawnienia do pełnienia samodzielnej funkcji technicznej
w budownictwie;
4
Głównemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego.
2.
Decyzja, o której mowa w ust. 1, podlega wpisowi do centralnego rejestru ukaranych.
Nie można wszcząć postępowania z tytułu odpowiedzialności zawodowej w budownictwie
po upływie 6 miesięcy od dnia powzięcia przez organy nadzoru budowlanego wiadomości
o popełnieniu czynu, powodującego tę odpowiedzialność i nie później niż po upływie
3 lat od dnia zakończenia robót budowlanych albo zawiadomienia o zakończeniu budowy
lub wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie obiektu budowlanego.
1.
Organ, który orzekał w I instancji o odpowiedzialności zawodowej w budownictwie, na
wniosek ukaranego, orzeka o zatarciu kary, jeżeli ukarany
1)
wykonywał samodzielną funkcję techniczną w budownictwie przez okres
a)
2 lat - w przypadku kary określonej w art. 96 ust. 1 pkt 1,
b)
3 lat - od złożenia egzaminu - w przypadku kary określonej w art. 96 ust. 1 pkt 2,
c)
5 lat - po przywróceniu prawa wykonywania samodzielnej funkcji technicznej w budownictwie
- w przypadku kary określonej w art. 96 ust. 1 pkt 3;
2)
w okresach, o których mowa w pkt 1, nie był ponownie ukarany jedną z kar określonych
w art. 96 ust. 1.
2
Informację o zatarciu kary organ, o którym mowa w ust. 1, przesyła do wiadomości zainteresowanemu
oraz jednostkom organizacyjnym, stowarzyszeniom i organom, o których mowa w art. 99
ust. 1.
3.
Zatarcie kary podlega odnotowaniu w centralnym rejestrze ukaranych.
(uchylony).
1.
Do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a niezakończonych decyzją
ostateczną, stosuje się przepisy ustawy, z zastrzeżeniem ust. 2.
2.
Przepisu art. 48 nie stosuje się do obiektów, których budowa została zakończona przed
dniem wejścia w życie ustawy lub w stosunku do których przed tym dniem zostało wszczęte
postępowanie administracyjne. Do takich obiektów stosuje się przepisy dotychczasowe.
3.
Właściwość organów do załatwiania spraw, o których mowa w ust. 1, określa się na podstawie
przepisów ustawy.
Osoby, które, przed dniem wejścia w życie ustawy, uzyskały uprawnienia budowlane lub
stwierdzenie posiadania przygotowania zawodowego do pełnienia samodzielnych funkcji
technicznych w budownictwie, zachowują uprawnienia do pełnienia tych funkcji w dotychczasowym
zakresie.
2.
Do dnia 30 czerwca 1996 r. za dopuszczone do obrotu i stosowania w budownictwie uznaje
się, oprócz wyrobów, na które wydano certyfikat zgodności, zgodnie z art. 10 ust.
2 pkt 2 lit. a), także wyroby, na które wydano certyfikat zgodności lub deklarację
zgodności z normą branżową.
1.
Decyzje o dopuszczeniu do powszechnego stosowania w budownictwie nowych materiałów
budowlanych, wydane przed dniem wejścia w życie ustawy, pozostają w mocy w dotychczasowym
zakresie.
2.
(pominięty).
W ustawie z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej
(Dz. U. Nr 81, poz. 351 i z 1994 r. Nr 27, poz. 96) w art. 6 w ust. 2 dodaje się zdanie drugie w brzmieniu: „Minister Spraw Wewnętrznych
określi, w drodze rozporządzenia, zakres, tryb i zasady uzgadniania projektu budowlanego
pod względem ochrony przeciwpożarowej.
(pominięty).
2.
Do czasu wydania przepisów wykonawczych, przewidzianych w ustawie, nie dłużej jednak
niż przez okres 3 miesięcy od dnia jej wejścia w życie, zachowują moc przepisy dotychczasowe,
jeżeli nie są z nią sprzeczne.
1.
Traci moc ustawa z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane
(Dz. U. Nr 38, poz. 229, z 1981 r. Nr 12, poz. 57, z 1983 r. Nr 44, poz. 200 i 201, z 1984 r. Nr 35, poz. 185 i 186, z 1987 r. Nr 21, poz. 124, z 1988 r. Nr 41, poz. 324 oraz z 1990 r. Nr 34, poz. 198), z zastrzeżeniem art. 103 ust. 2.
2.
(pominięty).
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1995 r.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1999 r., z wyjątkiem art. 26, art. 128 pkt
2, art. 139 pkt 1 i 10, art. 145 ust. 2 i 4, art. 146 ust. 2 i 4 oraz art. 147 ust.
2 i 3, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia, i art. 34 pkt 1, art. 36 pkt 23,
art. 48 pkt 1 i 3, art. 84, art. 97 pkt 1-3, 5-10 i 12-36 oraz art. 139 pkt 9 lit.
a), które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2000 r.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 1 miesiąca od dnia ogłoszenia.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2002 r., z wyjątkiem art. 2 ust. 3 oraz
art. 89, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2004 r
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 227
i art. 233, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia.