Rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 23 września standardów kształcenia nauczycieli

Rzeczypospolitej Polskiej, je˝eli posiadajà wiz´ wjazdowà lub pobytowà nast´pujàcych paƒstw

17) Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Pó∏nocnej;

1) Republiki Austrii;

18) Republiki W∏oskiej.

2) Królestwa Belgii;

2. Obywateli Republiki Bia∏oruÊ zwalnia si´ z obowiàzku posiadania wizy tranzytowej przy przejazdach

przez terytorium Rzeczypospolitej Polskiej tak˝e, je˝eli

posiadajà wiz´ wjazdowà lub pobytowà Republiki W´gierskiej.

3) Republiki Czeskiej;

4) Królestwa Danii;

5) Republiki Finlandii;

3. Obywateli Republiki Bia∏oruÊ i Federacji Rosyjskiej zwalnia si´ z obowiàzku posiadania wizy tranzytowej przy przejazdach przez terytorium Rzeczypospolitej Polskiej tak˝e, je˝eli posiadajà wiz´ wjazdowà lub

pobytowà Republiki S∏owackiej.

6) Republiki Francuskiej;

7) Republiki Greckiej;

8) Królestwa Hiszpanii;

4. Okres pobytu na terytorium Rzeczypospolitej

Polskiej nie mo˝e byç d∏u˝szy ni˝ 5 dni, liczàc od dnia

ka˝dego wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

9) Irlandii;

10) Republiki Islandii;

11) Wielkiego Ksi´stwa Luksemburga;

5. Okres wa˝noÊci wizy wjazdowej i pobytowej,

o których mowa w ust. 1, w którym powinien nastàpiç

wjazd cudzoziemca na terytorium Rzeczypospolitej

Polskiej, nie mo˝e byç krótszy ni˝ 5 dni, liczàc od dnia

wjazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej.

12) Królestwa Niderlandów;

13) Republiki Federalnej Niemiec;

14) Królestwa Norwegii;

§ 3. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie z dniem 1 paêdziernika 2003 r.

15) Republiki Portugalskiej;

16) Królestwa Szwecji;

Prezes Rady Ministrów: L. Miller

1655

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA EDUKACJI NARODOWEJ I SPORTU1)

z dnia 23 wrzeÊnia 2003 r.

w sprawie standardów kszta∏cenia nauczycieli

Na podstawie art. 4a ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia

12 wrzeÊnia 1990 r. o szkolnictwie wy˝szym (Dz. U.

Nr 65, poz. 385, z póên. zm.2)) zarzàdza si´, co nast´puje

§ 2. Standardy kszta∏cenia nauczycieli, o których

mowa w § 1, dotyczà studiów i studiów podyplomowych rozpoczynajàcych si´ od roku akademickiego

2003/2004.

§ 1. OkreÊla si´ standardy kszta∏cenia nauczycieli

w szko∏ach wy˝szych na studiach wy˝szych zawodowych, studiach magisterskich oraz studiach podyplomowych, stanowiàce za∏àcznik do rozporzàdzenia.

§ 3. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie z dniem og∏oszenia.

Minister Edukacji Narodowej i Sportu: K. ¸ybacka

———————

1) Minister Edukacji Narodowej i Sportu kieruje dzia∏em administracji rzàdowej — szkolnictwo wy˝sze, na podstawie § 1 ust. 2

pkt 3 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2002 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra

Edukacji Narodowej i Sportu (Dz. U. Nr 97, poz. 866).

2) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U. z 1992 r. Nr 54, poz. 254 i Nr 63, poz. 314, z 1994 r. Nr 1, poz. 3,

Nr 43, poz. 163, Nr 105, poz. 509 i Nr 121, poz. 591, z 1996 r. Nr 5, poz. 34 i Nr 24, poz. 110, z 1997 r. Nr 28, poz. 153, Nr 96,

poz. 590, Nr 104, poz. 661, Nr 121, poz. 770 i Nr 141, poz. 943, z 1998 r. Nr 50, poz. 310, Nr 106, poz. 668 i Nr 162, poz. 1115

i 1118, z 2000 r. Nr 120, poz. 1268 i Nr 122, poz. 1314, z 2001 r. Nr 85, poz. 924, Nr 103, poz. 1129, Nr 111, poz. 1193 i 1194

i Nr 126, poz. 1383, z 2002 r. Nr 4, poz. 33 i 34, Nr 150, poz. 1239, Nr 153, poz. 1271 i Nr 200, poz. 1683 oraz z 2003 r. Nr 65,

poz. 595, Nr 128, poz. 1176 i Nr 137, poz. 1304.

Za∏àcznik do rozporzàdzenia Ministra Edukacji Narodowej

i Sportu z dnia 23 wrzeÊnia 2003 r. (poz. 1655)

STANDARDY KSZTA¸CENIA NAUCZYCIELI W SZKO¸ACH WY˚SZYCH NA STUDIACH WY˚SZYCH

ZAWODOWYCH, STUDIACH MAGISTERSKICH ORAZ STUDIACH PODYPLOMOWYCH

I. WYMAGANIA OGÓLNE

Szko∏y wy˝sze prowadzà kszta∏cenie nauczycieli

w ramach specjalizacji nauczycielskiej na studiach

wy˝szych zawodowych, studiach magisterskich oraz

studiach podyplomowych. W programie studiów i studiów podyplomowych o specjalizacji nauczycielskiej

uwzgl´dnia si´ wymogi okreÊlone w niniejszych standardach, tak aby absolwent studiów i studiów podyplomowych równoczeÊnie z merytorycznym przygotowaniem w zakresie okreÊlonego kierunku (specjalnoÊci) studiów uzyska∏ kwalifikacje zawodowe.

Przygotowanie do zawodu nauczyciela obejmuje

1) kszta∏cenie kierunkowe — przygotowujàce merytorycznie do prowadzenia okreÊlonego rodzaju zaj´ç

edukacyjnych, realizowane w ramach kierunku

(specjalnoÊci) studiów, a tak˝e na studiach podyplomowych, w taki sposób, aby absolwent uzyska∏

wiedz´ i umiej´tnoÊci odpowiednie do nauczania

przedmiotu lub prowadzenia zaj´ç, przy czym

a) przygotowanie merytoryczne do nauczania

przedmiotu lub prowadzenia zaj´ç, których nazwa odpowiada nazwie kierunku studiów, zapewnia ukoƒczenie danego kierunku studiów

lub kierunku zbli˝onego do przedmiotu lub zaj´ç

i odpowiedniej specjalnoÊci albo kierunku zbli˝onego i odpowiednich studiów podyplomowych, tak aby ∏àcznie spe∏nione by∏y standardy

nauczania dla w∏aÊciwego, zgodnego z nazwà

przedmiotu lub zaj´ç, kierunku studiów,

b) przygotowanie merytoryczne do nauczania

przedmiotu lub prowadzenia zaj´ç niemajàcych

odpowiednika w nazwie kierunku studiów zapewnia ukoƒczenie kierunku zbli˝onego do

przedmiotu lub zaj´ç i odpowiedniej specjalnoÊci lub kierunku zbli˝onego i odpowiednich studiów podyplomowych, tak aby ∏àcznie uzyskane

przygotowanie umo˝liwia∏o w∏aÊciwà realizacj´

zaj´ç edukacyjnych;

2) kszta∏cenie nauczycielskie — przygotowujàce do realizacji zadaƒ dydaktycznych, wychowawczych

i opiekuƒczych, prowadzone w powiàzaniu z kszta∏ceniem kierunkowym (specjalnoÊcià) oraz praktykà

pedagogicznà;

3) praktyki pedagogiczne — s∏u˝àce rozwijaniu umiej´tnoÊci zawodowych, poznaniu organizacji szkó∏

i placówek, realizowane w powiàzaniu z kszta∏ceniem nauczycielskim.

II. SYLWETKA ABSOLWENTA

Absolwent studiów i studiów podyplomowych

o specjalizacji nauczycielskiej powinien byç przygotowany do kompleksowej realizacji dydaktycznych, wy-

chowawczych i opiekuƒczych zadaƒ szko∏y. W zwiàzku

z tym powinien posiadaç przygotowanie w zakresie

1) wybranego kierunku (specjalnoÊci) studiów, tak

aby w sposób kompetentny przekazywaç nabytà

wiedz´ oraz samodzielnie jà pog∏´biaç i aktualizowaç, a tak˝e integrowaç posiadanà wiedz´ kierunkowà z innymi dziedzinami wiedzy;

2) psychologii i pedagogiki, tak aby pe∏niç funkcje wychowawcze i opiekuƒcze, wspieraç wszechstronny

rozwój ucznia, indywidualizowaç proces nauczania, zaspokajajàc szczególne potrzeby edukacyjne

uczniów, organizowaç ˝ycie spo∏eczne na poziomie

klasy, szko∏y i Êrodowiska lokalnego, wspó∏pracowaç z innymi nauczycielami, rodzicami i spo∏ecznoÊcià lokalnà;

3) dydaktyki przedmiotowej, tak aby skutecznie prowadziç zaj´cia edukacyjne, rozbudzaç zainteresowania poznawcze oraz wspieraç rozwój intelektualny ucznia poprzez umiej´tny dobór metod aktywizujàcych, technik nauczania i Êrodków dydaktycznych, a tak˝e badaç i oceniaç osiàgni´cia uczniów

oraz w∏asnà praktyk´;

4) wykorzystywania technologii informacyjnych i komunikacyjnych w nauczaniu.

Absolwent studiów i studiów podyplomowych

o specjalizacji nauczycielskiej powinien ponadto

1) posiadaç umiej´tnoÊç wypowiadania si´ w sposób

poprawny i zrozumia∏y, z zachowaniem zasad kultury j´zyka;

2) efektywnie i zgodnie z zasadami higieny pos∏ugiwaç si´ narzàdem g∏osu;

3) znaç co najmniej jeden j´zyk obcy w stopniu zaawansowanym;

4) wyra˝aç gotowoÊç do rozwoju osobistego i zawodowego oraz ustawicznego kszta∏cenia si´.

III. WYMAGANE UMIEJ¢TNOÂCI

Przygotowanie do zawodu nauczyciela powinno

prowadziç do nabycia kompetencji w nast´pujàcych

zakresach

1) dydaktycznym;

2) wychowawczym i spo∏ecznym — zwiàzanym

z umiej´tnoÊcià rozpoznawania potrzeb ucznia

oraz zdolnoÊcià do wspó∏pracy w ró˝norodnych relacjach mi´dzyludzkich;

3) kreatywnym — wyra˝ajàcym si´ zdolnoÊcià do samokszta∏cenia, innowacyjnoÊcià i niestandardowoÊcià dzia∏aƒ w powiàzaniu ze zdolnoÊciami adaptacyjnymi, mobilnoÊcià i elastycznoÊcià;

4) prakseologicznym — wyra˝ajàcym si´ skutecznoÊcià w planowaniu, realizacji, organizowaniu, kontroli i ocenie procesów edukacyjnych;

5) komunikacyjnym — wyra˝ajàcym si´ skutecznoÊcià

zachowaƒ werbalnych i pozawerbalnych w sytuacjach edukacyjnych, a ponadto znajomoÊcià co

najmniej jednego j´zyka obcego w stopniu zaawansowanym;

6) informacyjno-medialnym — wyra˝ajàcym si´

umiej´tnoÊcià korzystania z technologii informacyjnych i komunikacyjnych oraz ich stosowania

w nauczaniu.

IV. GRUPY PRZEDMIOTÓW I MINIMALNE

OBCIÑ˚ENIA GODZINOWE NA STUDIACH

WY˚SZYCH ZAWODOWYCH I STUDIACH

MAGISTERSKICH

A. PRZEDMIOTY KSZTA¸CENIA OGÓLNEGO — zgodnie ze standardami nauczania dla poszczególnych

kierunków studiów i poziomów kszta∏cenia.

B. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE — zgodnie ze standardami nauczania dla poszczególnych kierunków

studiów i poziomów kszta∏cenia.

C. PRZEDMIOTY KIERUNKOWE — zgodnie ze standardami nauczania dla poszczególnych kierunków studiów i poziomów kszta∏cenia.

D. PRZEDMIOTY KSZTA¸CENIA NAUCZYCIELSKIEGO

1. Blok przedmiotów psychologicznych

i pedagogicznych

— 150 godzin

2. Dydaktyka przedmiotowa

— 120 godzin

3. Przedmioty uzupe∏niajàce

— 60 godzin

Razem: 330 godzin

V. TREÂCI PROGRAMOWE PRZEDMIOTÓW

NA STUDIACH WY˚SZYCH ZAWODOWYCH

I STUDIACH MAGISTERSKICH

A. PRZEDMIOTY KSZTA¸CENIA OGÓLNEGO — zgodnie ze standardami nauczania dla poszczególnych

kierunków studiów i poziomów kszta∏cenia.

B. PRZEDMIOTY PODSTAWOWE — zgodnie ze standardami nauczania dla poszczególnych kierunków

studiów i poziomów kszta∏cenia.

C. PRZEDMIOTY KIERUNKOWE — zgodnie ze standardami nauczania dla poszczególnych kierunków studiów i poziomów kszta∏cenia.

D. PRZEDMIOTY KSZTA¸CENIA NAUCZYCIELSKIEGO

1. Blok przedmiotów psychologicznych i pedagogicznych

Psychologia

G∏ówne teorie rozwoju cz∏owieka. Czynniki

sprzyjajàce rozwojowi cz∏owieka i hamujàce je-

Poz. 1655

go rozwój, stadia rozwojowe a mo˝liwoÊci i zadania wychowania. Procesy poznawcze. Mowa

i porozumiewanie si´. Uczenie si´. Procesy emocjonalno-motywacyjne. Psychologia ró˝nic indywidualnych. Interakcje nauczyciel — uczeƒ.

Przystosowanie emocjonalno-spo∏eczne w grupie rówieÊniczej. Rodzinne uwarunkowania rozwoju. Zaburzenia zachowaƒ.

Pedagogika

Teorie oddzia∏ywaƒ wychowawczych. Struktura

i przebieg procesu wychowawczego. Wychowanie fizyczno-zdrowotne, poznawcze, moralne

oraz estetyczne. Podstawowe cechy i zadania

wspó∏czesnej szko∏y. Problemy pedagogiki

szkolnej (odpowiedzialnoÊç nauczyciela i wychowawcy, niepowodzenia szkolne, spo∏eczny

wymiar edukacji). Elementy pedagogiki specjalnej i nauczania integracyjnego. Nauczanie

i kszta∏towanie umiej´tnoÊci — metody i Êrodki.

Metody aktywizujàce w procesie kszta∏cenia.

Praca z grupà rówieÊniczà. Ocena osiàgni´ç

szkolnych uczniów. Organizacja pracy szko∏y.

Wspó∏praca z rodzicami. Edukacja prorodzinna.

Edukacja fizyczno-zdrowotna. Edukacja spo∏eczna. Podstawy edukacji ekologicznej. Organizacja

czasu wolnego ucznia.

2. Dydaktyka przedmiotowa

Cele edukacji przedmiotowej. Struktura wiedzy

przedmiotowej. Poziomy kszta∏cenia z uwzgl´dnieniem korelacji mi´dzyprzedmiotowych. Planowanie pracy dydaktycznej. Rozwijanie umiej´tnoÊci

operowania zdobytà wiedzà oraz metody kszta∏towania ró˝norodnych kompetencji w powiàzaniu

z potrzebami ˝ycia codziennego. Metodyka nauczania w uj´ciu prakseologicznym. Organizacja procesu nauczania i uczenia si´ z wykorzystaniem technologii informacyjnych i komunikacyjnych oraz

Êrodków multimedialnych stosowanych w nauczaniu poszczególnych przedmiotów. Budowa lekcji.

Typy i struktury programów nauczania, zasady ich

tworzenia. Ewaluacja pracy nauczyciela.

3. Przedmioty uzupe∏niajàce

Przedmioty uzupe∏niajàce obejmujà

1) zaj´cia z zakresu emisji g∏osu, zasad bezpieczeƒstwa, udzielania pierwszej pomocy, odpowiedzialnoÊci prawnej opiekuna;

2) inne przedmioty uzupe∏niajàce przygotowanie

zawodowe nauczyciela, takie jak: etyka, kultura

j´zyka, historia i kultura regionu, przedmioty

z zakresu sztuki i wiedzy o sztuce; zestaw tych

przedmiotów ustala szko∏a wy˝sza, w zale˝noÊci

od jej mo˝liwoÊci i zainteresowaƒ studentów.

Kszta∏cenie nauczycielskie powinno byç realizowane w okresie nie krótszym ni˝ cztery semestry,

z uwzgl´dnieniem zasady, ˝e przygotowanie psychologiczne poprzedza pedagogik´, która wraz

z wiedzà kierunkowà jest podstawà kszta∏cenia

w zakresie dydaktyki przedmiotowej.

VI. PRAKTYKI PEDAGOGICZNE

Praktyki pedagogiczne organizowane sà w ró˝nych

typach szkó∏ i placówek, a obowiàzkowo w tych, do

pracy w których absolwent studiów uzyska kwalifikacje. Obowiàzkowa praktyka pedagogiczna powinna

byç realizowana w wymiarze nie mniejszym ni˝ 150 godzin, przy czym zaj´cia prowadzone przez studenta powinny stanowiç co najmniej 20 % czasu praktyki. Szko∏y wy˝sze kszta∏càce nauczycieli powinny utrzymywaç

kontakt ze szko∏ami i placówkami, w których studenci

odbywajà praktyki, i Êrodowiskiem oÊwiatowym.

VII. STUDIA PODYPLOMOWE

Poz. 1655 i 1656

gotowanie merytoryczne do nauczania przedmiotu lub prowadzenia zaj´ç,

b) program studiów uwzgl´dnia okreÊlone w niniejszych standardach dla studiów wy˝szych zawodowych i studiów magisterskich przedmioty

kszta∏cenia nauczycielskiego wraz z minimalnym obcià˝eniem godzinowym oraz treÊciami

programowymi i praktykà pedagogicznà realizowanà w obowiàzkowym wymiarze co najmniej

150 godzin;

3) przygotowania do pracy w szko∏ach i placówkach

specjalnych, je˝eli

a) studia prowadzone sà — w zakresie odpowiednim do niepe∏nosprawnoÊci uczniów — dla absolwentów studiów wy˝szych zawodowych lub

studiów magisterskich, którzy posiadajà przygotowanie merytoryczne i pedagogiczne do nauczania przedmiotu lub prowadzenia zaj´ç,

a uzupe∏niajà przygotowanie do pracy w szko∏ach i placówkach specjalnych,

Kszta∏cenie nauczycieli na studiach podyplomowych mo˝e byç prowadzone w zakresie

1) kszta∏cenia kierunkowego, je˝eli

a) program studiów uzupe∏nia przygotowanie merytoryczne absolwenta studiów wy˝szych zawodowych lub studiów magisterskich na kierunku

(specjalnoÊci) zbli˝onym do zakresu merytorycznego studiów podyplomowych, tak aby ∏àcznie

spe∏nione by∏y standardy nauczania dla w∏aÊciwego, zgodnego z nazwà przedmiotu lub zaj´ç,

kierunku studiów,

b) program studiów zawiera treÊci kszta∏cenia, które umo˝liwiajà nabycie wiedzy na temat potrzeb

i mo˝liwoÊci edukacyjnych dzieci i m∏odzie˝y

niepe∏nosprawnych, wspó∏pracy ze specjalistami wspomagajàcymi rozwój dzieci i m∏odzie˝y

niepe∏nosprawnych oraz wiedzy i umiej´tnoÊci

w zakresie przygotowania i realizacji procesu

wychowania i nauczania optymalnych do rodzaju i stopnia niepe∏nosprawnoÊci,

b) studia prowadzone sà w wymiarze co najmniej

350 godzin i trwajà co najmniej trzy semestry;

2) przygotowania pedagogicznego, je˝eli

a) studia prowadzone sà dla absolwentów studiów

wy˝szych zawodowych lub studiów magisterskich na kierunku (specjalnoÊci) dajàcym przy-

c) studia prowadzone sà w wymiarze co najmniej

280 godzin.

1656

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPO¸ECZNEJ1)

z dnia 26 wrzeÊnia 2003 r.

w sprawie przyznawania renty socjalnej

Na podstawie art. 11 ust. 3 ustawy z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. Nr 135, poz. 1268)

zarzàdza si´, co nast´puje

§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla

1) wzór wniosku o przyznanie renty socjalnej;

2) wykaz dokumentów, które nale˝y do∏àczyç do

wniosku;

3) szczegó∏owy tryb post´powania w sprawach

o przyznanie renty socjalnej;

———————

1) Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej kieruje

dzia∏em administracji rzàdowej — zabezpieczenie

spo∏eczne, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 5 rozporzàdzenia

Prezesa Rady Ministrów z dnia 7 stycznia 2003 r. w sprawie

szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Gospodarki,

Pracy i Polityki Spo∏ecznej (Dz. U. Nr 1, poz. 5).

4) tryb powiadamiania Zak∏adu Ubezpieczeƒ Spo∏ecznych, zwanego dalej „Zak∏adem”, oraz organów

emerytalno-rentowych o tymczasowym aresztowaniu i odbywaniu kary pozbawienia wolnoÊci;

5) wykaz dokumentów potwierdzajàcych prawo do

50 % kwoty renty socjalnej.

§ 2. Wzór wniosku o przyznanie renty socjalnej

wraz z instrukcjà jego wype∏nienia stanowi za∏àcznik

do rozporzàdzenia.

§ 3. Do wniosku o przyznanie renty socjalnej nale˝y do∏àczyç

1) zaÊwiadczenie o stanie zdrowia wystawione przez

lekarza leczàcego, dokumentacj´ medycznà oraz

inne dokumenty majàce znaczenie dla wydania

orzeczenia o ca∏kowitej niezdolnoÊci do pracy;