Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 18 lipca 2003 r. w sprawie egzaminów państwowych na licencje lub uprawnienia lotnicze
Table of Provisions (45)
Statutory Text (45 Articles)
§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla
1) szczegó∏owe wymagania w zakresie kwalifikacji,
wiedzy i doÊwiadczenia cz∏onków komisji egzaminacyjnej;
2) tryb i sposób przeprowadzania egzaminów paƒstwowych na licencje lub uprawnienia lotnicze.
§ 2. Ilekroç w rozporzàdzeniu jest mowa o
1) ustawie — nale˝y przez to rozumieç ustaw´ z dnia
3 lipca 2002 r. — Prawo lotnicze;
2) Prezesie — nale˝y przez to rozumieç Prezesa Urz´du Lotnictwa Cywilnego;
Poz. 1637
który organizuje i koordynuje przeprowadzanie egzaminu teoretycznego;
15) szefie egzaminatorów praktycznych — nale˝y przez
to rozumieç cz∏onka komisji egzaminacyjnej, który
organizuje i koordynuje przeprowadzanie egzaminu praktycznego.
3) Urz´dzie — nale˝y przez to rozumieç Urzàd Lotnictwa Cywilnego;
Rozdzia∏ 2
4) Dzienniku Urz´dowym — nale˝y przez to rozumieç
Dziennik Urz´dowy Urz´du Lotnictwa Cywilnego;
Szczegó∏owe wymagania w zakresie kwalifikacji,
wiedzy i doÊwiadczenia cz∏onków komisji
egzaminacyjnej
5) Aneksie 1 — nale˝y przez to rozumieç za∏àcznik do
Konwencji o mi´dzynarodowym lotnictwie cywilnym, podpisanej w Chicago dnia 7 grudnia 1944 r.
(Dz. U. z 1959 r. Nr 35, poz. 212, z 1963 r. Nr 24,
poz. 137, z 1969 r. Nr 27, poz. 210, z 1976 r. Nr 21,
poz. 130, Nr 32, poz. 188 i Nr 39, poz. 227, z 1984 r.
Nr 39, poz. 199, z 2000 r. Nr 39, poz. 446, z 2002 r.
Nr 58, poz. 527 oraz z 2003 r. Nr 78, poz. 700);
6) wymaganiach JAR-66 (Joint Aviation Requirements) — nale˝y przez to rozumieç europejskie wymagania bezpieczeƒstwa lotniczego JAR wydane
przez JAA (Joint Aviation Authorities — Zrzeszenia
W∏adz Lotniczych) — Personel poÊwiadczajàcy obs∏ug´ technicznà, wprowadzone do stosowania na
podstawie art. 3 ust. 4 ustawy;
7) egzaminie teoretycznym — nale˝y przez to rozumieç cz´Êç teoretycznà egzaminu paƒstwowego;
8) egzaminie praktycznym — nale˝y przez to rozumieç cz´Êç praktycznà egzaminu paƒstwowego;
9) egzaminatorze teoretycznym — nale˝y przez to rozumieç cz∏onka komisji egzaminacyjnej, upowa˝nionego do przeprowadzania egzaminu teoretycznego;
10) egzaminatorze praktycznym — nale˝y przez to rozumieç cz∏onka komisji egzaminacyjnej, upowa˝nionego do przeprowadzania egzaminu praktycznego;
11) inspektorze — nale˝y przez to rozumieç pracownika Urz´du posiadajàcego kwalifikacje, umiej´tnoÊci i praktyk´ oraz potwierdzone uprawnienia zawodowe w zakresie licencjonowania personelu lotniczego;
12) przewodniczàcym komisji egzaminacyjnej — nale˝y przez to rozumieç cz∏onka komisji egzaminacyjnej, powo∏anego do koordynowania prac komisji
egzaminacyjnej;
13) sekretarzu komisji egzaminacyjnej — nale˝y przez
to rozumieç cz∏onka komisji egzaminacyjnej powo∏anego do koordynowania wykonywania zadaƒ
zwiàzanych z funkcjonowaniem i prowadzeniem
sekretariatu komisji egzaminacyjnej, organizacjà
i przebiegiem egzaminów paƒstwowych oraz archiwizacjà dokumentacji;
14) szefie egzaminatorów teoretycznych — nale˝y
przez to rozumieç cz∏onka komisji egzaminacyjnej,
§ 3. O powo∏anie na egzaminatora teoretycznego
mo˝e ubiegaç si´ osoba, która ukoƒczy∏a szkolenie,
o którym mowa w § 6, oraz
1) posiada wy˝sze wykszta∏cenie w specjalnoÊci,
z której b´dzie przeprowadza∏a egzamin, albo
2) posiada Êrednie wykszta∏cenie w specjalnoÊci,
z której b´dzie przeprowadza∏a egzamin, i udokumentowane 5 lat praktyki w tej specjalnoÊci, albo
3) posiada co najmniej Êrednie wykszta∏cenie, ukoƒczone lotnicze szkolenia zawodowe w specjalnoÊci,
z której b´dzie przeprowadza∏a egzamin, i udokumentowane 5 lat praktyki w tej specjalnoÊci.
§ 4. 1. O powo∏anie na egzaminatora praktycznego
mo˝e ubiegaç si´ osoba, która ukoƒczy∏a szkolenie,
o którym mowa w § 6, oraz spe∏nia ∏àcznie nast´pujàce warunki
1) posiada udokumentowanà praktyk´ lotniczà wymaganà dla danego rodzaju egzaminu praktycznego;
2) posiada odpowiednià licencj´ i odpowiednie
uprawnienia lotnicze do niej wpisane, o ile dla danego rodzaju egzaminu praktycznego jest to wymagane;
3) uczestniczy∏a co najmniej w jednym egzaminie
praktycznym przeprowadzonym pod kierunkiem
egzaminatora wyznaczonego przez przewodniczàcego i uzyska∏a pozytywnà opini´ tego egzaminatora.
2. O powo∏anie na egzaminatora praktycznego
upowa˝nionego do przeprowadzania egzaminu praktycznego w locie lub na symulatorze mo˝e ubiegaç si´
osoba, która spe∏nia wymagania okreÊlone w ust. 1,
posiada uprawnienie do wykonywania czynnoÊci lotniczych, b´dàcych przedmiotem egzaminu praktycznego, oraz uprawnienie instruktora w zakresie wykonywania czynnoÊci na danym typie statku powietrznego
lub symulatorze, na którym przeprowadzany jest egzamin praktyczny.
3. Szczegó∏owe wymagania dla egzaminatorów
praktycznych okreÊla za∏àcznik nr 1 do rozporzàdzenia.
§ 5. O powo∏anie na egzaminatora teoretycznego
lub praktycznego upowa˝nionego do przeprowadzania
egzaminu paƒstwowego na licencj´ mechanika poÊwiadczenia obs∏ugi statku powietrznego lub wpisywanych do niej uprawnieƒ wydawanych zgodnie
z JAR-66 mo˝e ubiegaç si´ osoba, która spe∏nia wymagania okreÊlone w JAR-66, a tak˝e wymagania, o których mowa odpowiednio w § 3 lub 4.
Poz. 1637
Rozdzia∏ 3
Tryb i sposób przeprowadzania egzaminów
paƒstwowych na licencje lub uprawnienia lotnicze
wpisywane do licencji
§ 10. Egzaminator
§ 6. Osoba ubiegajàca si´ o powo∏anie na egzaminatora odbywa szkolenie wst´pne, podczas którego zapoznawana jest w szczególnoÊci z
1) najnowszymi wymogami mi´dzynarodowych standardów lotniczych;
2) procedurà przeprowadzania egzaminu paƒstwowego;
3) zasadami prowadzenia dokumentacji dotyczàcej
przeprowadzanych egzaminów paƒstwowych
i sprawozdaƒ egzaminacyjnych;
4) przepisami w zakresie ochrony danych osobowych;
5) przepisami w zakresie prawa lotniczego.
§ 7. 1. Dokumentem potwierdzajàcym prawo przeprowadzania egzaminów paƒstwowych jest upowa˝nienie egzaminatora komisji egzaminacyjnej, zwane
dalej „upowa˝nieniem”, wydawane powo∏anemu egzaminatorowi przez Prezesa.
2. Wzór upowa˝nienia, o którym mowa w ust. 1,
okreÊla za∏àcznik nr 2 do rozporzàdzenia.
3. Zakres upowa˝nienia jest uwarunkowany kwalifikacjami i praktykà egzaminatora.
4. W przypadku utraty lub zniszczenia upowa˝nienia egzaminator niezw∏ocznie zawiadamia o tym Prezesa.
5. W przypadku, o którym mowa w ust. 4, Prezes
wydaje duplikat upowa˝nienia.
§ 8. 1. Egzaminator odbywa szkolenia okresowe
i doraêne.
2. Szkolenie okresowe jest przeprowadzane w celu
aktualizacji wiadomoÊci, w zakresie, o którym mowa
w § 6.
3. Szkolenie doraêne jest zarzàdzane przez Prezesa
w razie istotnych zmian w przepisach z zakresu lotnictwa, procedurach, wymaganiach oraz dokumentacji.
W szkoleniu uczestniczà egzaminatorzy, których te
zmiany dotyczà.
§ 9. 1. Sekretarz komisji egzaminacyjnej, zwany dalej „sekretarzem”, inicjuje przeprowadzenie szkoleƒ,
o których mowa w § 6 i 8.
2. Koszty zwiàzane z organizacjà i prowadzeniem
szkoleƒ, o których mowa w ust. 1, pokrywane sà ze
Êrodków finansowych Urz´du.
1) teoretyczny — sporzàdza zbiór pytaƒ i tematów egzaminacyjnych oraz aktualizuje go w przypadku
zmian w uregulowaniach prawnych lub technice
lotniczej, w zakresie obj´tym przedmiotem egzaminu;
2) praktyczny — przeprowadza co najmniej dwa egzaminy praktyczne w ka˝dym roku w okresie wa˝noÊci upowa˝nienia, z wyjàtkiem sytuacji, gdy w danym roku jest brak kandydatów w okreÊlonej specjalnoÊci.
§ 11. 1. Kandydat ubiegajàcy si´ o wydanie licencji
lub uprawnienia lotniczego wpisywanego do licencji
przyst´puje do egzaminu paƒstwowego pod warunkiem spe∏nienia wymogów, o których mowa w art. 95
i 96 ustawy, oraz po z∏o˝eniu wniosku o wydanie licencji lub uprawnienia lotniczego wpisywanego do licencji.
2. Wymagania w zakresie wiedzy, umiej´tnoÊci
i doÊwiadczenia kandydatów okreÊlajà odr´bne przepisy.
§ 12. 1. Kandydat jest obowiàzany zg∏osiç si´ na egzamin paƒstwowy w wyznaczonym terminie.
2. Warunkiem przystàpienia kandydata do egzaminu paƒstwowego jest
1) ustalenie przez egzaminatora to˝samoÊci osoby
zg∏aszajàcej si´ na egzamin paƒstwowy, na podstawie posiadanego przez nià dowodu osobistego,
tymczasowego dowodu osobistego, zezwolenia na
osiedlenie si´ lub paszportu;
2) uiszczenie op∏aty lotniczej, o której mowa w art. 99
ust. 5 ustawy.
3. Sekretarz w zwiàzku z wykonywaniem czynnoÊci
zwiàzanych z organizacjà egzaminów paƒstwowych
jest uprawniony do ˝àdania okazania dowodu uiszczenia op∏aty lotniczej, o której mowa w art. 99 ust. 5 ustawy.
4. Egzaminator w zwiàzku z wykonywanymi czynnoÊciami jest uprawniony do
1) legitymowania kandydatów;
2) ˝àdania poddania si´ przez kandydata badaniu
w celu ustalenia zawartoÊci alkoholu w organizmie, je˝eli zachodzi uzasadnione przypuszczenie,
˝e osoba ta znajduje si´ w stanie nietrzeêwoÊci lub
w stanie po u˝yciu alkoholu.
5. Egzaminator odmawia przeprowadzenia egzaminu paƒstwowego, je˝eli
1) niemo˝liwe jest ustalenie to˝samoÊci osoby zg∏aszajàcej si´ na egzamin paƒstwowy;
domiç o tym osob´ kierujàcà go na egzamin paƒstwowy.
2) kandydat zg∏aszajàcy si´ na egzamin paƒstwowy
§ 14. Kandydat przyst´pujàcy do egzaminu paƒstwowego ma prawo ustaliç to˝samoÊç egzaminatora
na podstawie posiadanego przez niego upowa˝nienia,
o którym mowa w § 7 ust. 1, oraz dokumentu to˝samoÊci ze zdj´ciem. Pouczenie o prawie i sposobie ustalenia to˝samoÊci egzaminatora zamieszczone jest w skierowaniu na egzamin paƒstwowy.
a) znajduje si´ w stanie nietrzeêwoÊci, w stanie po
u˝yciu alkoholu lub Êrodka dzia∏ajàcego podobnie do alkoholu bàdê odmówi∏ poddania si´ badaniu, o którym mowa w ust. 4 pkt 2,
b) zaproponowa∏ egzaminatorowi przyj´cie korzyÊci materialnej w zamian za uzyskanie pozytywnego wyniku egzaminu paƒstwowego;
3) warunki atmosferyczne lub inne przyczyny uniemo˝liwiajà bezpieczne przeprowadzenie egzaminu
paƒstwowego.
6. Egzamin praktyczny przeprowadzany z u˝yciem
statku powietrznego zostaje przerwany przez egzaminatora, je˝eli w jego trakcie kandydat nie panuje w wystarczajàcym stopniu nad statkiem powietrznym lub
dalsze u˝ycie statku powietrznego zagra˝a bezpieczeƒstwu tego statku i jego za∏ogi.
7. Egzamin paƒstwowy mo˝e zostaç przerwany
1) na wniosek osoby egzaminowanej;
2) przez egzaminatora w przypadku
§ 15. Przed rozpocz´ciem egzaminu paƒstwowego
egzaminator informuje kandydata o warunkach organizacyjnych tego egzaminu oraz o zasadach dokonywania oceny udzielonych odpowiedzi lub wykonanych
zadaƒ.
§ 16. 1. Egzaminator przeprowadzajàcy egzamin
paƒstwowy jest obowiàzany w szczególnoÊci do
1) zachowania w tajemnicy, przed egzaminem paƒstwowym i w czasie jego trwania, treÊci pytaƒ i tematów egzaminacyjnych, z wyjàtkiem sytuacji, gdy
przyk∏ady pytaƒ i tematów egzaminacyjnych publikowane sà w Dzienniku Urz´dowym lub za poÊrednictwem elektronicznych Êrodków przekazu w celach dydaktycznych;
a) stwierdzenia, ˝e zosta∏y naruszone warunki bàdê
zasady przeprowadzania egzaminów paƒstwowych,
2) bezstronnego i obiektywnego przeprowadzenia egzaminu paƒstwowego, w szczególnoÊci przez rzetelnà ocen´ wiedzy lub umiej´tnoÊci kandydata;
b) pogorszenia si´ warunków atmosferycznych
podczas egzaminu paƒstwowego w stopniu
uniemo˝liwiajàcym bezpieczne kontynuowanie
tego egzaminu.
3) rzetelnego prowadzenia dokumentacji egzaminacyjnej;
4) niezw∏ocznego informowania kandydata o wyniku
egzaminu paƒstwowego.
8. W przypadkach okreÊlonych w
1) ust. 5 pkt 1 i 3 oraz ust. 7 pkt 1 i 2 lit. a — przyjmuje si´, i˝ osoba nie przystàpi∏a do egzaminu paƒstwowego;
2) ust. 5 pkt 2 oraz ust. 6 — przyjmuje si´, i˝ osoba nie
zaliczy∏a egzaminu paƒstwowego;
3) ust. 7 pkt 2 lit. b — przyjmuje si´, ˝e egzamin paƒstwowy b´dzie kontynuowany po ustaniu przyczyn
jego przerwania.
§ 13. 1. Do przeprowadzenia egzaminu paƒstwowego nie mo˝e byç wyznaczony egzaminator, który jest
cz∏onkiem rodziny kandydata lub uczestniczy∏ w procesie jego szkolenia.
2. Je˝eli w przypadku, o którym mowa w ust. 1, nie
mo˝na wyznaczyç innego egzaminatora do przeprowadzenia okreÊlonego egzaminu paƒstwowego, egzamin
ten powinien byç przeprowadzony pod nadzorem inspektora lub cz∏onka komisji egzaminacyjnej, upowa˝nionego do takiego nadzoru przez przewodniczàcego
komisji egzaminacyjnej, zwanego dalej „przewodniczàcym”.
3. W przypadku gdy egzaminator jest cz∏onkiem
rodziny kandydata, kandydat jest obowiàzany powia-
2. W przypadku naruszenia przez egzaminatora
obowiàzków, o których mowa w ust. 1, osoba, która powzi´∏a wiadomoÊç o takim naruszeniu, niezw∏ocznie
zawiadamia o tym przewodniczàcego, a przewodniczàcy zawiadamia o tym fakcie Prezesa.
§ 17. W przypadku braku egzaminatora posiadajàcego kwalifikacje wymagane do przeprowadzenia
okreÊlonego egzaminu paƒstwowego Prezes mo˝e na
wniosek przewodniczàcego upowa˝niç do przeprowadzenia tego egzaminu innà osob´. Egzamin ten przeprowadzany jest pod nadzorem inspektora Urz´du.
§ 18. Wynik egzaminu paƒstwowego okreÊla egzaminator przez wystawienie oceny zaliczony albo niezaliczony.
§ 19. 1. Egzaminator sporzàdza i podpisuje protokó∏ wszystkich przeprowadzonych przez siebie w sesji
egzaminacyjnej egzaminów z danego przedmiotu.
2. Sekretarz sporzàdza i podpisuje protokó∏ ka˝dej
sesji egzaminacyjnej.
§ 20. Kandydat mo˝e z∏o˝yç do przewodniczàcego
odwo∏anie w terminie 3 dni od dnia powiadomienia go
o wyniku egzaminu paƒstwowego.
§ 21. 1. Je˝eli odwo∏anie, o którym mowa w § 20,
dotyczy wyniku egzaminu teoretycznego albo praktycznego przeprowadzonego na ziemi, przewodniczàcy zarzàdza przeprowadzenie egzaminu komisyjnego
z udzia∏em dwóch dodatkowych egzaminatorów.
2. Egzamin komisyjny odbywa si´ w terminie
30 dni od dnia egzaminu, którego dotyczy odwo∏anie.
Przewodniczàcy, co najmniej na 14 dni przed wyznaczonym terminem egzaminu komisyjnego, pisemnie
zawiadamia kandydata o terminie i miejscu tego egzaminu.
3. W przypadku niezg∏oszenia si´ kandydata na egzamin komisyjny przyjmuje si´, ˝e kandydat nie zaliczy∏
egzaminu komisyjnego, z zastrze˝eniem ust. 4.
4. W przypadku uzasadnionej nieobecnoÊci kandydata, spowodowanej w szczególnoÊci chorobà lub innymi zdarzeniami losowymi, przyjmuje si´, ˝e kandydat nie przystàpi∏ do egzaminu komisyjnego. Przepisy
ust. 1 i 2 stosuje si´ odpowiednio.
§ 22. 1. Je˝eli odwo∏anie, o którym mowa w § 20,
dotyczy wyniku egzaminu praktycznego przeprowadzonego w locie, w tym tak˝e czynnoÊci przed wykonaniem lotu oraz po jego zakoƒczeniu, przewodniczàcy
zarzàdza przeprowadzenie post´powania sprawdzajàcego przebieg tego egzaminu.
2. Post´powanie sprawdzajàce, o którym mowa
w ust. 1, przeprowadza zespó∏ sk∏adajàcy si´ co najmniej z dwóch egzaminatorów praktycznych w specjalnoÊci, w której przeprowadzony by∏ egzamin praktyczny. Cz∏onkiem tego zespo∏u nie mo˝e byç egzaminator,
który przeprowadza∏ egzamin praktyczny.
3. Post´powanie sprawdzajàce, o którym mowa
w ust. 1, polega na sprawdzeniu protoko∏u przebiegu
egzaminu praktycznego, dokumentacji egzaminu praktycznego, dokumentacji operacyjnej oraz dost´pnych
zapisów, korespondencji radiotelefonicznej, automatycznego rejestratora przebiegu lotu lub zapisów symulatora lotu lub innego urzàdzenia treningowego
u˝ytego do egzaminu praktycznego.
4. W wyniku post´powania sprawdzajàcego zespó∏, o którym mowa w ust. 2, uznaje
1) odwo∏anie za niezasadne albo
2) odwo∏anie za zasadne i zalicza egzamin praktyczny.
§ 23. Egzaminy teoretyczne przeprowadza si´ zgodnie z zatwierdzonym przez Prezesa i og∏oszonym
w Dzienniku Urz´dowym rocznym planem egzaminów
teoretycznych okreÊlajàcym terminy, miejsce, form´
i zakres tych egzaminów.
§ 24. Egzamin teoretyczny jest przeprowadzany
w trybie sesyjnym z udzia∏em zespo∏u egzaminacyjnego.
§ 25. Egzamin teoretyczny mo˝e byç przeprowadzany z udzia∏em osoby nieb´dàcej egzaminatorem,
Poz. 1637
je˝eli jest ona pracownikiem Urz´du oraz zosta∏a upowa˝niona przez przewodniczàcego do wykonywania
okreÊlonych czynnoÊci techniczno-us∏ugowych. Przepis § 16 stosuje si´ odpowiednio.
§ 26. 1. Kandydat mo˝e zdawaç egzamin teoretyczny w trybie sesyjnym na trzech sesjach egzaminacyjnych.
2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, kandydat
jest obowiàzany zdaç egzaminy z wszystkich przedmiotów obj´tych egzaminem teoretycznym, w tym egzaminy poprawkowe, w trakcie trzech sesji egzaminacyjnych.
§ 27. 1. Egzamin teoretyczny jest przeprowadzany,
z zastrze˝eniem ust. 2—4, w formie pisemnego testu
wyboru z zastosowaniem
1) arkusza egzaminacyjnego albo
2) techniki komputerowej.
2. Egzamin teoretyczny w formie ustnej mo˝e byç
przeprowadzony w przypadku egzaminu ze znajomoÊci j´zyka angielskiego lub j´zyka polskiego oraz z frazeologii proceduralnej w tych j´zykach.
3. Przewodniczàcy mo˝e wyraziç zgod´ na stosowanie ustnej lub innej formy egzaminu teoretycznego
w odniesieniu do ca∏oÊci lub cz´Êci egzaminu z przedmiotu albo grupy tematycznej w obr´bie przedmiotu,
w przypadku gdy jest to uzasadnione potrzebà oceny
wiedzy kandydata.
4. Egzamin teoretyczny na licencj´ mechanika poÊwiadczenia obs∏ugi statku powietrznego lub wpisywanych do niej uprawnieƒ zgodnie z JAR-66 odbywa
si´ w trybie okreÊlonym w JAR-66. Tryb ten mo˝e byç
stosowany w przypadku licencji lub uprawnieƒ lotniczych wpisywanych do licencji wydawanych zgodnie
z Aneksem 1.
§ 28. Egzamin teoretyczny jest przeprowadzany
w j´zyku polskim, z wyjàtkiem sytuacji, gdy kandydat
we wniosku ubiega si´ o przeprowadzenie egzaminu
teoretycznego w ca∏oÊci lub w cz´Êci w j´zyku angielskim.
§ 29. 1. Kandydat otrzymuje materia∏y s∏u˝àce do
przeprowadzenia egzaminu teoretycznego, zawierajàce w szczególnoÊci testy, opatrzone piecz´cià komisji
egzaminacyjnej. Uwzgl´dnia si´ jedynie odpowiedzi
udzielone na materia∏ach opatrzonych piecz´cià komisji egzaminacyjnej.
2. W czasie egzaminu teoretycznego niedopuszczalne jest korzystanie z materia∏ów pomocniczych innych ni˝ dostarczone przez komisj´ egzaminacyjnà
oraz porozumiewanie si´ z innymi osobami.
§ 30. Egzamin teoretyczny w formie testu wyboru
jest zaliczony, je˝eli kandydat udzieli co najmniej 75 %
prawid∏owych odpowiedzi z ka˝dego przedmiotu, obowiàzujàcego na egzaminie teoretycznym. Ka˝de pyta-
nie mo˝e zawieraç od 3 do 8 propozycji odpowiedzi,
z których tylko jedna jest prawid∏owa.
2) jego u˝ytkownik wyrazi na to zgod´, sk∏adajàc odpowiednie oÊwiadczenie;
§ 31. 1. Kandydat jest obowiàzany zdaç egzamin
teoretyczny, w terminie 12 miesi´cy od pierwszego
dnia miesiàca nast´pujàcego po miesiàcu, w którym
kandydat przystàpi∏ do egzaminu teoretycznego
z pierwszego przedmiotu. W przypadku licencji, o której mowa w art. 94 ust. 6 pkt 1 lit. c oraz f ustawy, termin ten wynosi 18 miesi´cy.
3) polisa ubezpieczeniowa statku powietrznego obejmuje ubezpieczeniem egzaminatora praktycznego.
2. W przypadku up∏ywu terminu, o którym mowa
w ust. 1, kandydat przyst´puje do egzaminu teoretycznego od poczàtku.
§ 32. Egzamin teoretyczny jest wa˝ny przez okres
12 miesi´cy od dnia jego zaliczenia.
§ 33. Warunkiem przystàpienia kandydata do egzaminu praktycznego jest uzyskanie przez niego zaliczenia egzaminu teoretycznego.
§ 34. Sekretarz wyznacza na ka˝dy egzamin praktyczny egzaminatora spoÊród powo∏anych egzaminatorów praktycznych.
2. Uzyskanie zgody, o której mowa w ust. 1 pkt 2,
nie jest wymagane, gdy kandydat jest u˝ytkownikiem
statku powietrznego.
3. Zgoda, o której mowa w ust. 1 pkt 2, obejmuje
1) imienne wskazanie kandydata lub kandydatów;
2) zakres, w jakim statek powietrzny mo˝e byç u˝yty
podczas egzaminu praktycznego.
§ 39. Egzaminator praktyczny nadzoruje stosowanie podczas egzaminu praktycznego zasad i procedur
operacyjnych, zawartych w aktualnej instrukcji operacyjnej albo instrukcji wykonywania lotów, w∏aÊciwych
ze wzgl´du na miejsce, w którym jest przeprowadzany
egzamin praktyczny, wydanych i zatwierdzonych przez
Prezesa.
2. Egzamin praktyczny na przed∏u˝enie wa˝noÊci
uprawnienia lotniczego wpisywanego do licencji przeprowadzany jest w terminie okreÊlonym w przepisach
odr´bnych.
§ 40. W przypadku u˝ycia do egzaminu praktycznego statku powietrznego, na którym wymagana jest za∏oga jednoosobowa, zgoda, o której mowa w § 38 ust. 1
pkt 2, oznacza zgod´ u˝ytkownika tego statku powietrznego na wykonywanie czynnoÊci dowódcy statku powietrznego przez egzaminatora praktycznego lub na
wykonywanie przez niego funkcji instruktora sprawujàcego nadzór instruktorski z ziemi nad samodzielnym
lotem (skokiem) egzaminacyjnym, je˝eli program egzaminu praktycznego taki lot (skok) przewiduje lub dopuszcza.
3. Egzamin praktyczny uwa˝a si´ za przeprowadzony w terminie okreÊlonym w ust. 1 i 2, je˝eli przynajmniej jeden element obowiàzkowy tego egzaminu zosta∏ przeprowadzony w tym terminie.
§ 41. 1. W trakcie egzaminu praktycznego przeprowadzanego w locie na statku powietrznym, na którym
jest wymagana za∏oga wieloosobowa, dowódcà statku
powietrznego mo˝e byç
§ 36. 1. Egzamin praktyczny jest przeprowadzany
na ziemi lub w locie.
1) egzaminator praktyczny — je˝eli posiada aktualne
uprawnienia dotyczàce typu i rodzaju lotu oraz je˝eli u˝ytkownik statku powietrznego wyrazi∏ na to
zgod´, wystawiajàc odpowiedni dokument operacyjny;
§ 35. 1. Egzamin praktyczny na licencj´ lub uprawnienie lotnicze wpisywane do licencji przeprowadzany
jest w okresie wa˝noÊci egzaminu teoretycznego,
o którym mowa w § 32.
2. Egzamin praktyczny jest przeprowadzany przy
zastosowaniu w∏aÊciwego statku powietrznego lub zespo∏u urzàdzeƒ statku powietrznego, lub symulatora,
lub innego urzàdzenia treningowego, lub odpowiednio
wyposa˝onego stanowiska pracy, lub stanowiska obs∏ugi technicznej, w zale˝noÊci od rodzaju licencji lub
uprawnienia lotniczego, o które ubiega si´ kandydat.
§ 37. Miejsce egzaminu praktycznego ustala sekretarz w porozumieniu z kandydatem, egzaminatorem
praktycznym oraz u˝ytkownikiem odpowiednio statku
powietrznego lub zespo∏u urzàdzeƒ statku powietrznego, lub symulatora, lub innego urzàdzenia treningowego, lub odpowiednio wyposa˝onego stanowiska pracy,
lub stanowiska obs∏ugi technicznej.
§ 38. 1. Statek powietrzny mo˝e byç u˝yty do przeprowadzenia egzaminu praktycznego w locie, je˝eli
1) spe∏nia wymagania do wykonywania lotów szkolnych okreÊlone w przepisach odr´bnych;
2) pilot wyznaczony przez u˝ytkownika statku powietrznego posiadajàcy uprawnienie instruktora
odpowiednie dla typu statku powietrznego oraz rodzaju szkolenia na licencje albo uprawnienia lotnicze, których dotyczy egzamin.
2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, egzaminator praktyczny, przed przeprowadzeniem egzaminu praktycznego, zapoznaje dowódc´ statku powietrznego z planowanym przebiegiem egzaminu. Egzaminator praktyczny i dowódca statku powietrznego
ustalajà procedury zapewniajàce bezpieczeƒstwo
w trakcie egzaminu praktycznego w przypadku pope∏nienia przez kandydata b∏´dów.
§ 42. Dowódca statku powietrznego, na którym
przeprowadzany jest egzamin praktyczny, ponosi odpowiedzialnoÊç za bezpieczeƒstwo operacji lotniczych.
§ 43. 1. Statek powietrzny znajdujàcy si´ w eksploatacji lub zespó∏ urzàdzeƒ takiego statku powietrznego
mo˝e byç u˝yty do egzaminu praktycznego na mechanika poÊwiadczenia obs∏ugi technicznej lub uprawnienia lotniczego wpisywanego do tej licencji, je˝eli
1) jego u˝ytkownik wyrazi zgod´, ze wskazaniem kandydatów, a w przypadku gdy statek powietrzny lub
zespó∏ jego urzàdzeƒ znajduje si´ w trakcie obs∏ugi technicznej — tak˝e podmiot posiadajàcy certyfikat na obs∏ug´ technicznà statków powietrznych,
o którym mowa w art. 160 ust. 3 pkt 6 ustawy, sk∏adajàc odpowiednie oÊwiadczenie;
2) czynnoÊci lotnicze wykonywane przez kandydata
w trakcie egzaminu praktycznego b´dà nadzorowane przez mechanika poÊwiadczenia obs∏ugi
technicznej, ponoszàcego odpowiedzialnoÊç za
w∏aÊciwe wykonanie tych czynnoÊci lub przywrócenie stanu technicznego po ich dokonaniu oraz zachowanie bezpieczeƒstwa i higieny pracy; mechanikiem tym mo˝e byç egzaminator praktyczny albo
osoba wyznaczona przez u˝ytkownika statku powietrznego lub zespo∏u urzàdzeƒ.
2. Przeprowadzenie egzaminu praktycznego na mechanika poÊwiadczenia obs∏ugi technicznej lub uprawnienia lotniczego wpisywanego do tej licencji na odpowiednim stanowisku obs∏ugi technicznej, z wykorzystaniem narz´dzi i materia∏ów, wymaga zgody podmiotu posiadajàcego certyfikat na obs∏ug´ technicznà
statków powietrznych, o którym mowa w art. 160 ust. 3
pkt 6 ustawy, który sk∏ada oÊwiadczenie w tym zakresie. Przepis § 38 ust. 3 stosuje si´ odpowiednio.
§ 44. Symulator lotu lub inne urzàdzenie treningowe symulujàce warunki lotu mo˝e byç u˝yte do przeprowadzenia egzaminu praktycznego, je˝eli
1) spe∏nia wymagania dla szkolenia lub egzaminowania w locie okreÊlone dla tego urzàdzenia w przepisach odr´bnych oraz posiada aktualny dokument
okreÊlajàcy jego zdatnoÊç;
2) program egzaminu dopuszcza u˝ycie tego urzàdzenia;
3) jego u˝ytkownik wyrazi na to zgod´; przepis § 38
ust. 3 stosuje si´ odpowiednio.
§ 45. 1. Egzamin praktyczny na kontrolera ruchu lotniczego, informatora s∏u˝by informacji powietrznej
oraz, w przypadku dodatkowych uprawnieƒ lotniczych
wpisywanych do tych licencji, przeprowadzany jest na
aktywnym, odpowiednio wyposa˝onym stanowisku
pracy, po uzyskaniu zgody organu s∏u˝b ruchu lotniczego lub organu s∏u˝by informacji powietrznej, któremu
to stanowisko pracy podlega.
Poz. 1637
3) akceptacj´ wykonywania nadzoru nad czynnoÊciami lotniczymi kandydatów podczas egzaminu praktycznego przez egzaminatora praktycznego albo
uprawnionego pracownika organu s∏u˝b ruchu lotniczego lub organu s∏u˝by informacji powietrznej.
§ 46. 1. Zgod´ na
1) u˝ycie do egzaminu praktycznego statku powietrznego lub zespo∏u urzàdzeƒ statku powietrznego,
2) u˝ycie do egzaminu praktycznego symulatora lub
innego urzàdzenia treningowego,
3) przeprowadzenie egzaminu praktycznego na stanowisku obs∏ugi technicznej,
4) przeprowadzenie egzaminu praktycznego na aktywnym stanowisku pracy organu s∏u˝b ruchu lotniczego lub organu s∏u˝by informacji powietrznej
uzyskuje kandydat lub organizacja lotnicza kierujàca
kandydata na egzamin.
2. Uzyskanie zgody, o której mowa w ust. 1, jest warunkiem wydania kandydatowi skierowania na egzamin praktyczny.
3. Kandydat lub organizacja lotnicza kierujàca kandydata na egzamin po uzyskaniu zgody, o której mowa
w ust. 1, przekazuje zgod´ sekretarzowi.
§ 47. 1. Przed przystàpieniem do egzaminu praktycznego egzaminator sprawdza, czy
1) nie up∏ynà∏ termin wa˝noÊci egzaminu teoretycznego kandydata;
2) dokumenty przebiegu szkolenia kandydata wskazujà na to, ˝e spe∏nia wymagania w zakresie szkolenia praktycznego okreÊlone w przepisach odr´bnych;
3) kandydat posiada wa˝ne orzeczenie o braku przeciwwskazaƒ zdrowotnych do wykonywania funkcji
cz∏onka personelu lotniczego kategorii w∏aÊciwej
dla licencji lub uprawnienia lotniczego, które ma
byç przedmiotem egzaminu;
4) kandydat osiàgnà∏ wymagany wiek lub posiada
zgod´ opiekunów prawnych.
2. W przypadku gdy kandydat nie spe∏nia któregokolwiek z wymagaƒ, o których mowa w ust. 1, egzaminator praktyczny odmawia przeprowadzenia egzaminu
praktycznego.
§ 48. 1. Podczas egzaminu praktycznego egzaminator praktyczny
1) okreÊla zadanie egzaminacyjne;
2. Zgoda, o której mowa w ust. 1, obejmuje
1) okreÊlenie stanowiska pracy;
2) imiennà list´ kandydatów, którzy mogà byç poddani egzaminowi praktycznemu na tym stanowisku
pracy;
2) sprawdza wiedz´ teoretycznà kandydata dotyczàcà
zasad i procedur wykonywania czynnoÊci lotniczych obj´tych zadaniem egzaminacyjnym oraz innych niezb´dnych czynnoÊci lotniczych, w tym procedur awaryjnych, które nie sà obj´te zadaniem egzaminacyjnym;
3) nadzoruje i ocenia czynnoÊci lotnicze kandydata
niezb´dne do wykonania zadania egzaminacyjnego;
4) omawia wynik egzaminu z kandydatem;
5) wype∏nia i potwierdza dokumentacj´ egzaminacyjnà oraz niezw∏ocznie przesy∏a jà do sekretariatu
w przypadku niezaliczenia egzaminu przez kandydata.
2. Podczas egzaminu praktycznego wymaganego
do przed∏u˝enia wa˝noÊci uprawnienia lotniczego wpisanego do licencji, poza czynnoÊciami, o których mowa w ust. 1, egzaminator praktyczny
1) ocenia, na podstawie licencji i dokumentu przebiegu praktyki lotniczej kandydata, stan spe∏nienia
przez niego innych ni˝ egzamin praktyczny wymagaƒ na przed∏u˝enie wa˝noÊci uprawnienia;
Poz. 1637
2. Sytuacje awaryjne mogà byç symulowane
w trakcie lotów egzaminacyjnych, je˝eli
1) sà przewidziane zakresem egzaminu;
2) nie zagra˝ajà bezpieczeƒstwu statku powietrznego;
3) nie mogà byç symulowane na urzàdzeniu treningowym, w tym na symulatorze lotu.
§ 51. Kandydat zalicza egzamin praktyczny, je˝eli
zaliczy podczas egzaminu praktycznego wszystkie obowiàzkowe czynnoÊci lotnicze (elementy) wskazane
w protokole tego egzaminu.
§ 52. 1. Kandydat, który nie zaliczy∏ egzaminu praktycznego, mo˝e przystàpiç do egzaminu poprawkowego w okresie wa˝noÊci egzaminu teoretycznego, z zastrze˝eniem ust. 2.
2) przed∏u˝a na nast´pny okres wa˝noÊç wpisanego
do licencji uprawnienia, je˝eli kandydat spe∏ni∏ pozosta∏e wymagania albo zaliczenie egzaminu praktycznego jest jedynym wymaganiem;
2. Warunkiem przystàpienia do egzaminu poprawkowego jest ukoƒczenie przez kandydata dodatkowego
szkolenia lub dodatkowej praktyki. Rodzaj i iloÊç dodatkowego szkolenia lub dodatkowej praktyki okreÊla egzaminator praktyczny.
3) niezw∏ocznie przesy∏a do rejestru personelu lotniczego, o którym mowa w art. 104 ust. 1 pkt 4
lit. d ustawy, informacj´ o wyniku egzaminu praktycznego.
§ 53. W przypadku ubiegania si´ kandydata o Êwiadectwo kwalifikacji lub uprawnienia lotnicze wpisywane do Êwiadectwa kwalifikacji przepisy rozporzàdzenia
stosuje si´ odpowiednio.
§ 49. Podczas egzaminu praktycznego czynnoÊç lotnicza, b´dàca przedmiotem tego egzaminu, mo˝e byç
powtórzona przez kandydata w przypadku, gdy egzaminator praktyczny ma wàtpliwoÊci co do poprawnoÊci wykonania tej czynnoÊci. Egzaminator praktyczny
mo˝e przerwaç egzamin, jeÊli uzna, ˝e umiej´tnoÊci
kandydata w ca∏oÊci wymagajà ponownego sprawdzenia.
§ 50. 1. Cz´Êç egzaminu praktycznego, w której nie
sà symulowane sytuacje awaryjne, mo˝e byç przyjmowana w trakcie lotu operacyjnego, w tym lotu z pasa˝erami.
Rozdzia∏ 4
Przepisy przejÊciowy i koƒcowy
§ 54. Do egzaminów rozpocz´tych, a niezakoƒczonych przed dniem wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia, stosuje si´ odpowiednio przepisy tego rozporzadzenia.
§ 55. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie
14 dni od dnia og∏oszenia.
Minister Infrastruktury: M. Pol
Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Infrastruktury
z dnia 18 lipca 2003 r. (poz. 1637)
Za∏àcznik nr 1
SZCZEGÓ¸OWE WYMAGANIA KWALIFIKACYJNE DLA EGZAMINATORÓW PRAKTYCZNYCH
Tabela nr 1
Wymagania kwalifikacyjne dla egzaminatorów praktycznych komisji egzaminacyjnej,
przyjmujàcych egzaminy od kandydatów do licencji cz∏onka personelu lotniczego oraz
uprawnieƒ wpisywanych do tych licencji
ObjaÊnienia skrótów u˝ytych w tabeli
TT
PIC
(Total Time) — ca∏kowita praktyka w lotach na statku powietrznym kategorii, której dotyczy upowa˝nienie, wyra˝ona
w liczbie godzin lotu albo w liczbie skoków spadochronowych,
(Pilot In Command) — praktyka pilota dowódcy statku powietrznego kategorii, której dotyczy upowa˝nienie, wyra˝ona
w liczbie godzin lotu,
INS
(Instructor) — praktyka w lotach instruktorskich (dla pilotów na dwusterze) na statku powietrznym kategorii, której dotyczy
upowa˝nienie, wyra˝ona w liczbie godzin lotu,
IFR
(Instrument Flight Rules) — praktyka w lotach wykonanych zgodnie z przepisami o lotach wed∏ug wskazaƒ przyrzàdów
(IFR) na statku powietrznym kategorii, której dotyczy upowa˝nienie, wyra˝ona w liczbie godzin lotu,
IR
(Instrument Ratings) — uprawnienie do lotów wed∏ug wskazaƒ przyrzàdów (IFR),
IRI
(Instrument Ratings Instructor) — uprawnienie instruktora szkolenia wed∏ug wskazaƒ przyrzàdów (IFR).
——————————————
1) Ilekroç w kolumnie nr 3 wymieniono uprawnienie instruktora szkolenia na typ statku powietrznego, to uprawnienie to odnosi si´ do typu statku,
którego dotyczy uprawnienie wymienione w kolumnie nr 2.
2) Egzaminatorzy wymienieni w pkt 1.5 i 2.4 mogà przyjmowaç egzaminy od kandydatów na licencje nawigatora lotniczego i mechanika
pok∏adowego oraz uprawnienia na typ statku powietrznego, je˝eli egzamin ten nie mo˝e byç przyj´ty na symulatorze, a brak jest miejsca
w kabinie za∏ogi dla dodatkowego nawigatora albo mechanika pok∏adowego.
3) Egzaminatorzy wymienieni w pkt 1.15 i 2.11 sà uprawnieni tak˝e do uczestnictwa w egzaminach na licencj´ liniowà i uprawnienia na typ statku
powietrznego z za∏ogà wieloosobowà.
4) Egzaminatorzy wymienieni w pkt 2.1, 2.2, 2.6, 2.7 i 2.8, posiadajàcy uprawnienia na wiatrakowce, mogà przyjmowaç odpowiednie egzaminy
praktyczne na licencje i uprawnienia lotnicze, odnoszàce si´ do wiatrakowców.
5) Egzaminatorzy wymienieni w pkt 8.3 i 9.3 sà uprawnieni tak˝e do uczestnictwa w egzaminach na licencje: odpowiednio nawigatora lotniczego
i mechanika pok∏adowego oraz uprawnienia na typ statku powietrznego i uprawnienia instruktora szkolenia na typ statku powietrznego.
Tabela nr 2
Wymagania kwalifikacyjne dla egzaminatorów praktycznych komisji egzaminacyjnej,
przyjmujàcych egzaminy od kandydatów do licencji cz∏onka personelu lotniczego
niewchodzàcych w sk∏ad za∏óg lotniczych i uprawnieƒ wpisywanych do tych licencji
Za∏àcznik nr 2
Warszawa, dnia 26 wrzeÊnia 2003 r.
Nr 168
TREÂå
Poz.
ROZPORZÑDZENIA
1637 — Ministra Infrastruktury z dnia 18 lipca 2003 r. w sprawie egzaminów paƒstwowych na
licencje lub uprawnienia lotnicze
. . . . . . . . . . . . . . 11513
1638 — Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie programów ochrony, obowiàzków oraz szkolenia w zakresie ochrony lotnictwa cywilnego
. . . . . . 11530
1639 — Ministra Infrastruktury z dnia 30 sierpnia 2003 r. w sprawie wymagaƒ dotyczàcych konstrukcji statków powietrznych oraz certyfikatu typu . . . . . . . . . . 11543
1640 — Ministra Infrastruktury z dnia 2 wrzeÊnia 2003 r. w sprawie kontroli przestrzegania przepisów oraz decyzji z zakresu lotnictwa cywilnego
. . . . . . . . . . 11552
1641 — Ministra Infrastruktury z dnia 16 wrzeÊnia 2003 r. zmieniajàce rozporzàdzenie w sprawie
wzorów rejestrów: wniosków o pozwolenie na budow´ oraz decyzji o pozwoleniu na budow´
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11564
1642 — Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 27 sierpnia 2003 r. w sprawie oznakowania Êrodków ˝ywienia zwierzàt
. . . . . . . . . . . . . . . . . 11566
1643 — Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 wrzeÊnia 2003 r. w sprawie szczegó∏owych
warunków weterynaryjnych, jakie muszà spe∏niaç gospodarstwa w przypadku, gdy
zwierz´ta lub Êrodki spo˝ywcze pochodzenia zwierz´cego pochodzàce z tych gospodarstw sà wprowadzane na rynek
. . . . . . . . . . . . . . 11591
1644 — Ministra Zdrowia z dnia 2 wrzeÊnia 2003 r. w sprawie trybu dokonywania wpisów do rejestru organizatorów kszta∏cenia, którzy uzyskali zezwolenie na prowadzenie kszta∏cenia
podyplomowego lub uzyskali zatwierdzenie programu kszta∏cenia, oraz szczegó∏owego
sposobu prowadzenia tego rejestru . . . . . . . . . . . . . . 11591
1637
ROZPORZÑDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY1)
z dnia 18 lipca 2003 r.
w sprawie egzaminów paƒstwowych na licencje lub uprawnienia lotnicze
Na podstawie art. 99 ust. 6 w zwiàzku z art. 94 ust. 3
ustawy z dnia 3 lipca 2002 r. — Prawo lotnicze (Dz. U.
Nr 130, poz. 1112) zarzàdza si´, co nast´puje
———————
1) Minister Infrastruktury kieruje dzia∏em administracji rzàdo-
wej — transport, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 4 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 29 marca 2002 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Infrastruktury (Dz. U. Nr 32, poz. 302 oraz z 2003 r. Nr 19, poz. 165
i Nr 141, poz. 1359).
Rozdzia∏ 1
Przepisy ogólne