Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 15 lipca 2003 r. w sprawie orzekania o niepełnosprawności i stopniu niepełnosprawności
Table of Provisions (38)
Statutory Text (38 Articles)
§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla
7) wzory legitymacji dokumentujàcych niepe∏nosprawnoÊç lub stopieƒ niepe∏nosprawnoÊci oraz organy
uprawnione do ich wystawiania.
1) szczegó∏owe zasady wydawania orzeczeƒ o niepe∏nosprawnoÊci lub o stopniu niepe∏nosprawnoÊci oraz orzeczeƒ, o których mowa w art. 5a ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i spo∏ecznej oraz zatrudnianiu osób niepe∏nosprawnych, zwanej dalej „ustawà”, tryb post´powania przy orzekaniu, sk∏ad i sposób powo∏ywania i odwo∏ywania cz∏onków zespo∏ów orzekajàcych, a tak˝e sposób dzia∏ania wojewódzkiego
zespo∏u do spraw orzekania o niepe∏nosprawnoÊci, zwanego dalej „wojewódzkim zespo∏em”,
i powiatowego zespo∏u do spraw orzekania o niepe∏nosprawnoÊci, zwanego dalej „powiatowym
zespo∏em”;
Szczegó∏owe zasady wydawania orzeczeƒ o niepe∏nosprawnoÊci, stopniu niepe∏nosprawnoÊci oraz o wskazaniach do ulg i uprawnieƒ, tryb post´powania przy
orzekaniu, sk∏ad i sposób powo∏ywania i odwo∏ywania cz∏onków zespo∏ów orzekajàcych, a tak˝e sposób
dzia∏ania tych zespo∏ów
2) rodzaj i zakres wymaganych kwalifikacji cz∏onków
zespo∏ów orzekajàcych oraz tryb post´powania
przy wydawaniu zaÊwiadczeƒ uprawniajàcych do
orzekania o niepe∏nosprawnoÊci lub stopniu niepe∏nosprawnoÊci;
2) stopniu niepe∏nosprawnoÊci osób, które ukoƒczy∏y
16 rok ˝ycia;
Rozdzia∏ 2
§ 2. Powiatowe zespo∏y i wojewódzkie zespo∏y wydajà odpowiednio orzeczenia o
1) niepe∏nosprawnoÊci osób, które nie ukoƒczy∏y
16 roku ˝ycia;
3) warunki organizacyjne i techniczne pomieszczeƒ
dla zespo∏ów orzekajàcych, zapewniajàce dost´p
do tych pomieszczeƒ osobom niepe∏nosprawnym;
3) wskazaniach do ulg i uprawnieƒ osób posiadajàcych orzeczenia o inwalidztwie lub niezdolnoÊci do
pracy, o których mowa w art. 5 i 62 ustawy, zwane
dalej „orzeczeniami o wskazaniach do ulg i uprawnieƒ”.
4) tryb przeprowadzania szkoleƒ i minima programowe szkoleƒ dla specjalistów powo∏ywanych do zespo∏ów orzekajàcych oraz sposób wyboru oÊrodków szkoleniowych upowa˝nionych do prowadzenia szkoleƒ;
§ 3. 1. Przy orzekaniu o niepe∏nosprawnoÊci osoby,
która nie ukoƒczy∏a 16 roku ˝ycia, zwanej dalej „dzieckiem”, bierze si´ pod uwag´
———————
1) Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej kieruje
dzia∏em administracji rzàdowej — zabezpieczenie spo∏eczne, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 5 rozporzàdzenia Prezesa
Rady Ministrów z dnia 7 stycznia 2003 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Gospodarki, Pracy
i Polityki Spo∏ecznej (Dz. U. Nr 1, poz. 5).
2) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U.
z 1997 r. Nr 160, poz. 1082, z 1998 r. Nr 99, poz. 628, Nr 106,
poz. 668, Nr 137, poz. 887, Nr 156, poz. 1019 i Nr 162,
poz. 1118 i 1126, z 1999 r. Nr 49, poz. 486, Nr 90, poz. 1001,
Nr 95, poz. 1101 i Nr 111, poz. 1280, z 2000 r. Nr 48, poz. 550
i Nr 119, poz. 1249, z 2001 r. Nr 39, poz. 459, Nr 100,
poz. 1080, Nr 125, poz. 1368, Nr 129, poz. 1444 i Nr 154,
poz. 1792 i 1800, z 2002 r. Nr 169, poz. 1387, Nr 200,
poz. 1679 i 1683 i Nr 241, poz. 2074 oraz z 2003 r. Nr 7,
poz. 79 i Nr 90, poz. 844.
1) zaÊwiadczenie lekarskie zawierajàce opis stanu
zdrowia, wydane przez lekarza, pod którego opiekà
lekarskà znajduje si´ dziecko, oraz inne posiadane
dokumenty mogàce mieç wp∏yw na ustalenie niepe∏nosprawnoÊci;
2) ocen´ stanu zdrowia wystawionà przez lekarza —
przewodniczàcego sk∏adu orzekajàcego, zawierajàcà opis przebiegu choroby zasadniczej oraz wyniki
dotychczasowego leczenia i rehabilitacji, opis badania przedmiotowego, rozpoznanie choroby zasadniczej i chorób wspó∏istniejàcych oraz rokowania odnoÊnie do przebiegu choroby, a tak˝e ograniczenia w funkcjonowaniu wyst´pujàce w ˝yciu
codziennym w porównaniu do dzieci z pe∏nà
sprawnoÊcià psychicznà i fizycznà w∏aÊciwà dla
wieku dziecka;
3) mo˝liwoÊç poprawy zaburzonej funkcji organizmu
poprzez zaopatrzenie w przedmioty ortopedyczne,
Êrodki techniczne, Êrodki pomocnicze lub inne
dzia∏ania.
2. Przy orzekaniu o stopniu niepe∏nosprawnoÊci
osoby, która ukoƒczy∏a 16 rok ˝ycia, zwanej dalej „osobà zainteresowanà”, bierze si´ pod uwag´
1) zaÊwiadczenie lekarskie zawierajàce opis stanu
zdrowia, rozpoznanie choroby zasadniczej i chorób
wspó∏istniejàcych potwierdzone aktualnymi wynikami badaƒ diagnostycznych, wydane przez lekarza, pod którego opiekà lekarskà znajduje si´ osoba zainteresowana, oraz inne posiadane dokumenty mogàce mieç wp∏yw na ustalenie stopnia niepe∏nosprawnoÊci;
2) ocen´ stanu zdrowia wystawionà przez lekarza —
przewodniczàcego sk∏adu orzekajàcego, zawierajàcà opis przebiegu choroby zasadniczej oraz wyniki
dotychczasowego leczenia i rehabilitacji, opis badania przedmiotowego, rozpoznanie choroby zasadniczej i chorób wspó∏istniejàcych oraz rokowania odnoÊnie do przebiegu choroby;
3) wiek, p∏eç, wykszta∏cenie, zawód i posiadane kwalifikacje;
4) mo˝liwoÊç ca∏kowitego lub cz´Êciowego przywrócenia zdolnoÊci do wykonywania dotychczasowego lub innego zatrudnienia — poprzez leczenie, rehabilitacj´ lub przekwalifikowanie zawodowe;
5) ograniczenia wyst´pujàce w samodzielnej egzystencji i uczestnictwie w ˝yciu spo∏ecznym;
6) mo˝liwoÊç poprawy funkcjonowania osoby zainteresowanej w samodzielnej egzystencji oraz w pe∏nieniu ról spo∏ecznych — poprzez leczenie, rehabilitacj´, zaopatrzenie w przedmioty ortopedyczne,
Êrodki pomocnicze, Êrodki techniczne, us∏ugi opiekuƒcze lub inne dzia∏ania.
3. Przy orzekaniu o wskazaniach do ulg i uprawnieƒ
bierze si´ pod uwag´
1) orzeczenie o inwalidztwie lub niezdolnoÊci do pracy wydane na podstawie odr´bnych przepisów
oraz posiadanà dokumentacj´ medycznà mogàcà
mieç wp∏yw na okreÊlanie wskazaƒ, o których mowa w art. 6b ust. 3 ustawy, oraz zakresu i rodzaju
ograniczeƒ uprawniajàcych do ulg i uprawnieƒ;
2) ocen´ aktualnego stanu zdrowia wystawionà przez
lekarza — cz∏onka powiatowego zespo∏u;
3) zakres i rodzaj ograniczeƒ spowodowany naruszonà sprawnoÊcià organizmu.
Poz. 1328
5. Stopieƒ niepe∏nosprawnoÊci osoby zainteresowanej orzeka si´ na czas okreÊlony lub na sta∏e.
6. Niepe∏nosprawnoÊç dziecka orzeka si´ na czas
okreÊlony, jednak na okres nie d∏u˝szy ni˝ do ukoƒczenia przez dziecko 16 roku ˝ycia.
7. Orzeczenie o wskazaniach do ulg i uprawnieƒ
wydaje si´ do czasu up∏ywu wa˝noÊci orzeczenia o inwalidztwie lub niezdolnoÊci do pracy, o których mowa
w art. 5 i 62 ustawy.
§ 4. 1. Przy ocenie zdolnoÊci do wykonywania zatrudnienia osoby zainteresowanej, która nie by∏a dotychczas zatrudniona, bierze si´ pod uwag´, czy i jakie
zatrudnienie mog∏aby podjàç przy uwzgl´dnieniu jej
wykszta∏cenia, zawodu i posiadanych kwalifikacji.
2. Przy ocenie zdolnoÊci osoby zainteresowanej do
zatrudnienia na stanowisku pracy, o którym mowa
w art. 2 pkt 8 ustawy, bierze si´ pod uwag´, czy osoba
ta mo˝e byç zatrudniona tylko w tych warunkach.
3. Przy ocenie zdolnoÊci do kontynuowania zatrudnienia osoby zainteresowanej, która utraci∏a zdolnoÊç
do zatrudnienia na dotychczasowym stanowisku, bierze si´ pod uwag´ zachowane przez t´ osob´, mimo
naruszonej sprawnoÊci organizmu, mo˝liwoÊci do zatrudnienia po przekwalifikowaniu lub przeszkoleniu zawodowym.
§ 5. 1. Przy ocenie koniecznoÊci korzystania przez
osob´ zainteresowanà z
1) systemu Êrodowiskowego wsparcia w samodzielnej egzystencji — bierze si´ pod uwag´, czy wyst´puje ograniczenie lub brak zdolnoÊci do wykonywania czynnoÊci stosownie do wieku, p∏ci i Êrodowiska, które uniemo˝liwia osiàgni´cie niezale˝noÊci ekonomicznej lub fizycznej;
2) ulg i uprawnieƒ — bierze si´ pod uwag´, czy naruszenie sprawnoÊci organizmu stanowi utrudnienie
w funkcjonowaniu osoby, które uzasadnia korzystanie z odpowiedniego zakresu i rodzaju ulg
i uprawnieƒ przys∏ugujàcych na podstawie odr´bnych przepisów;
3) uczestnictwa w terapii zaj´ciowej, przez co rozumie
si´ rehabilitacj´ w warsztacie terapii zaj´ciowej
— bierze si´ pod uwag´, czy upoÊledzenie organizmu uniemo˝liwia podj´cie zatrudnienia, z tym ˝e
w przypadku osób upoÊledzonych umys∏owo i psychicznie chorych przyjmuje si´, ˝e taki stan odpowiada orzeczeniu o co najmniej umiarkowanym
stopniu niepe∏nosprawnoÊci;
1) trwa∏e (sta∏e) — je˝eli wed∏ug wiedzy medycznej
stan zdrowia nie rokuje poprawy;
4) prawa do zamieszkiwania w oddzielnym pokoju
— bierze si´ pod uwag´ rodzaj niepe∏nosprawnoÊci, w szczególnoÊci, czy osoba porusza si´ na wózku inwalidzkim, jest le˝àca, ma znaczne ograniczenia w przyjmowaniu pokarmów i innych czynnoÊciach fizjologicznych.
2) okresowe — je˝eli wed∏ug wiedzy medycznej mo˝e
nastàpiç poprawa stanu zdrowia.
2. Przy ocenie obni˝onej sprawnoÊci ruchowej, o której mowa w art. 6b ust. 3 pkt 9 ustawy, bierze si´ pod
4. Naruszenie sprawnoÊci organizmu uwa˝a si´ za
uwag´, czy niepe∏nosprawnoÊç powoduje ograniczenia
w samodzielnym poruszaniu si´ i przemieszczaniu.
§ 6. 1. Wniosek o wydanie orzeczenia, o którym mowa w § 2, sk∏adany do powiatowego zespo∏u zawiera
1) imi´ i nazwisko dziecka, przedstawiciela ustawowego dziecka lub osoby zainteresowanej, dat´ i miejsce urodzenia dziecka lub osoby zainteresowanej;
2) adres zamieszkania lub pobytu dziecka albo osoby
zainteresowanej, numer dowodu osobistego lub
innego dokumentu potwierdzajàcego ich to˝samoÊç;
3) okreÊlenie celu, dla którego niezb´dne jest uzyskanie orzeczenia;
4) dane dotyczàce sytuacji spo∏ecznej i zawodowej
dziecka lub osoby zainteresowanej, w przypadku
wniosku o orzeczenie o niepe∏nosprawnoÊci lub
stopniu niepe∏nosprawnoÊci;
5) oÊwiadczenie osoby zainteresowanej lub przedstawiciela ustawowego dziecka o prawdziwoÊci danych zawartych we wniosku.
2. Do wniosku o wydanie orzeczenia, o którym mowa w § 2 pkt 1 i 2, do∏àcza si´ dokumentacj´ medycznà, w tym zaÊwiadczenie lekarskie okreÊlone w § 3
ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1, wydane nie wczeÊniej ni˝ na
30 dni przed dniem z∏o˝enia wniosku, oraz inne dokumenty mogàce mieç wp∏yw na ustalenie niepe∏nosprawnoÊci lub stopnia niepe∏nosprawnoÊci.
3. Do wniosku o wydanie orzeczenia o wskazaniach
do ulg i uprawnieƒ, o którym mowa w § 2 pkt 3, do∏àcza si´ posiadanà przez osob´ zainteresowanà dokumentacj´ medycznà, orzeczenie o inwalidztwie lub niezdolnoÊci do pracy okreÊlone w art. 5 i 62 ustawy oraz
inne posiadane dokumenty, mogàce mieç wp∏yw na
ustalenie wskazaƒ do ulg i uprawnieƒ.
4. Po z∏o˝eniu przez osob´ zainteresowanà wniosku
o wydanie orzeczenia o wskazaniach do ulg i uprawnieƒ — zespó∏ do spraw orzekania o niepe∏nosprawnoÊci zwraca si´ do w∏aÊciwego organu rentowego
o udost´pnienie kopii orzeczenia o niezdolnoÊci do
pracy lub o zaliczeniu do jednej z grup inwalidów,
o których mowa w art. 5 i 62 ustawy.
5. Je˝eli przed∏o˝ona wraz z wnioskiem dokumentacja, o której mowa w ust. 2 i 3, jest niewystarczajàca
do wydania orzeczenia o niepe∏nosprawnoÊci, stopniu
niepe∏nosprawnoÊci lub o wskazaniach do ulg i uprawnieƒ, przewodniczàcy powiatowego zespo∏u zawiadamia na piÊmie osob´ zainteresowanà lub przedstawiciela ustawowego dziecka o koniecznoÊci jej uzupe∏nienia oraz wyznacza termin z∏o˝enia brakujàcej dokumentacji z pouczeniem, ˝e nieuzupe∏nienie jej w okreÊlonym terminie spowoduje pozostawienie wniosku
bez rozpoznania.
6. Do czasu wydania orzeczenia o niepe∏nosprawnoÊci, stopniu niepe∏nosprawnoÊci oraz o wskazaniach
do ulg i uprawnieƒ, osoba zainteresowana lub przed-
Poz. 1328
stawiciel ustawowy mo˝e wycofaç wniosek o wydanie
orzeczenia. Wycofanie wniosku nie wymaga uzasadnienia.
§ 7. 1. Wniosek o wydanie orzeczenia, o którym mowa w § 2 pkt 1 i 2, rozpatruje co najmniej dwuosobowy
sk∏ad orzekajàcy.
2. Wniosek o wydanie orzeczenia, o którym mowa
w § 2 pkt 3, rozpatruje jednoosobowo lekarz — cz∏onek
powiatowego zespo∏u.
3. O terminie rozpatrzenia wniosku, nie póêniej ni˝
14 dni przed dniem jego rozpatrzenia, zawiadamia si´
1) osob´ zainteresowanà lub jej przedstawiciela ustawowego, w przypadku orzekania o stopniu niepe∏nosprawnoÊci lub orzekania o wskazaniach do ulg
i uprawnieƒ;
2) przedstawiciela ustawowego dziecka, w przypadku
orzekania o niepe∏nosprawnoÊci.
4. Z posiedzenia w sprawie wydania orzeczenia
sporzàdza si´ protokó∏.
5. Niestawienie si´ osób, o których mowa w ust. 3,
w wyznaczonym terminie na posiedzeniu o wydanie
orzeczenia powoduje pozostawienie sprawy bez rozpoznania.
6. W przypadku gdy niestawienie si´, o którym mowa w ust. 5, zosta∏o usprawiedliwione wa˝nymi przyczynami lub zdarzeniami losowymi w terminie 14 dni
od dnia posiedzenia, przewodniczàcy powiatowego zespo∏u wyznacza nowy termin rozpatrzenia sprawy.
O powtórnym terminie zawiadamia si´ za zwrotnym
poÊwiadczeniem odbioru.
§ 8. 1. W celu wydania orzeczenia o niepe∏nosprawnoÊci lub o stopniu niepe∏nosprawnoÊci, lekarz — przewodniczàcy sk∏adu orzekajàcego sporzàdza, na podstawie badania, ocen´ stanu zdrowia dziecka lub osoby
zainteresowanej, zwanà dalej „ocenà”.
2. W celu wydania orzeczenia o wskazaniach do ulg
i uprawnieƒ, ocen´ sporzàdza lekarz — cz∏onek powiatowego zespo∏u, na podstawie badania.
3. Je˝eli osoba zainteresowana lub dziecko nie mogà uczestniczyç w posiedzeniu sk∏adu orzekajàcego
z powodu d∏ugotrwa∏ej i nierokujàcej poprawy choroby, uniemo˝liwiajàcej osobiste stawiennictwo, potwierdzonej zaÊwiadczeniem lekarskim, badanie, o którym mowa w ust. 1, przeprowadza si´ w miejscu pobytu tej osoby lub dziecka.
4. W przypadku gdy lekarz — przewodniczàcy sk∏adu orzekajàcego uzna posiadanà dokumentacj´ medycznà za wystarczajàcà do wydania oceny stanu zdrowia, mo˝e byç ona wydana bez badania.
5. Przepisów ust. 3 i 4 nie stosuje si´ w przypadku
post´powania w sprawie wydania orzeczenia, o którym mowa w § 2 pkt 3.
§ 9. 1. Je˝eli ocen´ sporzàdza cz∏onek powiatowego zespo∏u lub wojewódzkiego zespo∏u, posiadajàcy
zaÊwiadczenie, o którym mowa w § 23 ust. 1, w zakresie wi´cej ni˝ jednej specjalnoÊci, ocena ta mo˝e byç
sporzàdzona wy∏àcznie w jednej ze specjalnoÊci.
2. W przypadku niezgodnoÊci ocen w sk∏adzie orzekajàcym, co do niepe∏nosprawnoÊci lub stopnia niepe∏nosprawnoÊci, rozstrzyga ocena przewodniczàcego
sk∏adu orzekajàcego.
3. Cz∏onek sk∏adu orzekajàcego, w razie odmiennej
oceny co do niepe∏nosprawnoÊci lub stopnia niepe∏nosprawnoÊci, zg∏asza na piÊmie zdanie odr´bne wraz
z uzasadnieniem. Zg∏oszenie zdania odr´bnego odnotowuje si´ w protokole.
§ 10. W przypadkach okreÊlonych w § 8 ust. 3 i 4
sk∏ad orzekajàcy mo˝e rozpoznaç spraw´ i wydaç orzeczenie o niepe∏nosprawnoÊci lub o stopniu niepe∏nosprawnoÊci bez uczestnictwa w posiedzeniu sk∏adu
orzekajàcego osoby zainteresowanej lub dziecka i jego
przedstawiciela ustawowego.
§ 11. 1. Przewodniczàcy sk∏adu orzekajàcego og∏asza na posiedzeniu treÊç orzeczenia o niepe∏nosprawnoÊci lub stopniu niepe∏nosprawnoÊci, podpisanego
przez wszystkich cz∏onków sk∏adu.
Poz. 1328
12) uzasadnienie;
13) pouczenie o przys∏ugujàcym odwo∏aniu;
14) podpis z podaniem imienia i nazwiska przewodniczàcego sk∏adu orzekajàcego oraz pozosta∏ych
cz∏onków tego sk∏adu.
2. Orzeczenie o stopniu niepe∏nosprawnoÊci zawiera
1) oznaczenie zespo∏u, który wyda∏ orzeczenie;
2) dat´ wydania orzeczenia;
3) dat´ z∏o˝enia wniosku;
4) podstaw´ prawnà wydania orzeczenia;
5) imi´ i nazwisko osoby zainteresowanej;
6) dat´ i miejsce urodzenia osoby zainteresowanej
oraz adres zamieszkania lub pobytu;
7) numer dowodu osobistego lub innego dokumentu
potwierdzajàcego to˝samoÊç;
8) ustalenie lub odmow´ ustalenia stopnia niepe∏nosprawnoÊci;
9) symbol przyczyny niepe∏nosprawnoÊci;
10) okres, na jaki orzeczono stopieƒ niepe∏nosprawnoÊci;
2. Orzeczenie o wskazaniach do ulg i uprawnieƒ
podpisuje lekarz — cz∏onek powiatowego zespo∏u wydajàcy orzeczenie.
§ 12. Powiatowy zespó∏ wydaje orzeczenie o umorzeniu post´powania w przypadku
1) zgonu osoby zainteresowanej lub dziecka;
2) wycofania wniosku.
11) dat´ lub okres powstania niepe∏nosprawnoÊci;
12) dat´ lub okres powstania ustalonego stopnia niepe∏nosprawnoÊci;
13) wskazania, o których mowa w art. 6b ust. 3 ustawy,
okreÊlone przez sk∏ad orzekajàcy;
14) uzasadnienie;
15) pouczenie o przys∏ugujàcym odwo∏aniu;
§ 13. 1. Orzeczenie o niepe∏nosprawnoÊci zawiera
1) oznaczenie zespo∏u, który wyda∏ orzeczenie;
2) dat´ wydania orzeczenia;
3) dat´ z∏o˝enia wniosku;
4) podstaw´ prawnà wydania orzeczenia;
5) imi´ i nazwisko dziecka, dat´ urodzenia, adres zamieszkania lub pobytu;
6) numer dokumentu potwierdzajàcego to˝samoÊç
dziecka;
16) podpis z podaniem imienia i nazwiska przewodniczàcego sk∏adu orzekajàcego oraz pozosta∏ych
cz∏onków tego sk∏adu.
3. Orzeczenie o wskazaniach do ulg i uprawnieƒ zawiera
1) oznaczenie zespo∏u, który wyda∏ orzeczenie;
2) dat´ wydania orzeczenia;
3) dat´ z∏o˝enia wniosku;
4) podstaw´ prawnà wydania orzeczenia;
7) ustalenie lub odmow´ ustalenia niepe∏nosprawnoÊci;
5) imi´ i nazwisko osoby zainteresowanej;
8) symbol przyczyny niepe∏nosprawnoÊci;
6) dat´ i miejsce urodzenia osoby zainteresowanej
oraz adres zamieszkania lub pobytu;
9) dat´ lub okres powstania niepe∏nosprawnoÊci;
10) okres, na jaki orzeczono niepe∏nosprawnoÊç;
11) wskazania, o których mowa w art. 6b ust. 3 ustawy,
okreÊlone przez sk∏ad orzekajàcy;
7) numer dowodu osobistego lub innego dokumentu
potwierdzajàcego to˝samoÊç;
8) stopieƒ niepe∏nosprawnoÊci;
9) symbol przyczyny niepe∏nosprawnoÊci;
10) dat´ lub okres powstania niepe∏nosprawnoÊci;
11) okres, na jaki wydano orzeczenie;
12) wskazania, o których mowa w art. 6b ust. 3 ustawy,
okreÊlone przez lekarza — cz∏onka powiatowego
zespo∏u;
13) uzasadnienie;
14) pouczenie o nieprzys∏ugujàcym odwo∏aniu;
15) podpis z podaniem imienia i nazwiska lekarza —
cz∏onka zespo∏u orzekajàcego.
4. Uzasadnienie orzeczenia o ustaleniu lub odmowie ustalenia niepe∏nosprawnoÊci, stopnia niepe∏nosprawnoÊci lub o wskazaniach do ulg i uprawnieƒ powinno zawieraç w szczególnoÊci wskazanie faktów,
które uznano za istotne w sprawie i udowodnione, dokumentów potwierdzajàcych ustalenie lub odmow´
ustalenia niepe∏nosprawnoÊci, stopnia niepe∏nosprawnoÊci lub wskazaƒ do ulg i uprawnieƒ.
5. Orzeczenie o niepe∏nosprawnoÊci, stopniu niepe∏nosprawnoÊci lub o wskazaniach do ulg i uprawnieƒ dor´cza si´ na piÊmie osobom, o których mowa
w § 7 ust. 3, nie póêniej ni˝ w terminie 14 dni od dnia
posiedzenia w sprawie wydania orzeczenia.
§ 14. 1. Dat´ lub okres powstania niepe∏nosprawnoÊci dziecka ustala si´ na podstawie przebiegu schorzenia, dokumentacji medycznej oraz zaÊwiadczenia lekarskiego o stanie zdrowia dziecka wydanego na podstawie odr´bnych przepisów.
2. Je˝eli z przed∏o˝onej dokumentacji oraz przebiegu schorzenia nie da si´ ustaliç okresu lub daty powstania niepe∏nosprawnoÊci dziecka, za dat´ t´ nale˝y przyjàç dat´ z∏o˝enia wniosku do powiatowego zespo∏u.
3. Dat´ lub okres powstania niepe∏nosprawnoÊci
osoby zainteresowanej ustala si´ na podstawie przebiegu schorzenia, dokumentacji medycznej lub orzeczeƒ o inwalidztwie, niezdolnoÊci do pracy, wydanych
przez organy na podstawie przepisów odr´bnych.
4. Je˝eli z przed∏o˝onej dokumentacji, przebiegu
schorzenia, orzeczeƒ o inwalidztwie lub niezdolnoÊci
do pracy osoby zainteresowanej nie da si´ ustaliç daty
lub okresu powstania niepe∏nosprawnoÊci, nale˝y wpisaç wyrazy „nie da si´ ustaliç”.
5. Dat´ lub okres powstania stopnia niepe∏nosprawnoÊci osoby zainteresowanej ustala si´ na podstawie
przebiegu schorzenia i dokumentacji medycznej.
6. Je˝eli z przed∏o˝onej dokumentacji medycznej
i przebiegu schorzenia osoby zainteresowanej nie da
si´ ustaliç daty lub okresu powstania stopnia niepe∏nosprawnoÊci, za dat´ t´ nale˝y przyjàç dat´ z∏o˝enia
wniosku do powiatowego zespo∏u.
§ 15. 1. Osoba niepe∏nosprawna posiadajàca orzeczenie o niepe∏nosprawnoÊci lub stopniu niepe∏nosprawnoÊci wydane na czas okreÊlony mo˝e wystàpiç
Poz. 1328
z wnioskiem, o którym mowa w § 6 ust. 1, o wydanie
orzeczenia o ponowne ustalenie niepe∏nosprawnoÊci
lub stopnia niepe∏nosprawnoÊci.
2. W przypadku zmiany stanu zdrowia osoba niepe∏nosprawna posiadajàca orzeczenie o niepe∏nosprawnoÊci lub o stopniu niepe∏nosprawnoÊci mo˝e
wystàpiç z wnioskiem, o którym mowa w § 6 ust. 1,
o wydanie orzeczenia o ponowne wydanie orzeczenia
uwzgl´dniajàcego zmian´ stanu zdrowia.
3. W przypadku gdy za∏àczona dokumentacja medyczna oraz badanie osoby, o której mowa w ust. 2,
przez lekarza — przewodniczàcego sk∏adu orzekajàcego, nie wskazujà na zmian´ stanu zdrowia tej osoby,
sk∏ad orzekajàcy wydaje orzeczenie o odmowie wydania orzeczenia o niepe∏nosprawnoÊci lub stopniu niepe∏nosprawnoÊci,
§ 16. 1. Osoba zainteresowana lub przedstawiciel
ustawowy, w terminie 14 dni od dnia dor´czenia orzeczenia o niepe∏nosprawnoÊci lub stopniu niepe∏nosprawnoÊci, mo˝e wnieÊç odwo∏anie do wojewódzkiego zespo∏u, za poÊrednictwem powiatowego zespo∏u,
który wyda∏ orzeczenie.
2. Powiatowy zespó∏, który wyda∏ orzeczenie, obowiàzany jest przes∏aç odwo∏anie wraz z aktami sprawy
do wojewódzkiego zespo∏u, w terminie 7 dni od dnia
otrzymania odwo∏ania.
3. Je˝eli powiatowy zespó∏ uzna, ˝e odwo∏anie zas∏uguje w ca∏oÊci na uwzgl´dnienie, wydaje orzeczenie, w którym uchyla lub zmienia zaskar˝one orzeczenie.
§ 17. W post´powaniu odwo∏awczym przed wojewódzkim zespo∏em, w sprawach o ustalenie niepe∏nosprawnoÊci lub stopnia niepe∏nosprawnoÊci, stosuje
si´ odpowiednio tryb post´powania przed powiatowym zespo∏em.
§ 18. 1. Cz∏onkami powiatowego zespo∏u oraz wojewódzkiego zespo∏u sà
1) przewodniczàcy;
2) sekretarz;
3) lekarze;
4) psycholodzy;
5) pedagodzy;
6) doradcy zawodowi;
7) pracownicy socjalni.
2. Przewodniczàcego powiatowego zespo∏u powo∏uje i odwo∏uje starosta (prezydent miasta), a przewodniczàcego wojewódzkiego zespo∏u — wojewoda.
3. Cz∏onków powiatowego zespo∏u powo∏uje i odwo∏uje starosta (prezydent miasta) na wniosek przewodniczàcego powiatowego zespo∏u, a cz∏onków wojewódzkiego zespo∏u — wojewoda na wniosek przewodniczàcego wojewódzkiego zespo∏u.
§ 19. 1. Przewodniczàcy powiatowego zespo∏u oraz
wojewódzkiego zespo∏u wyznaczajà sk∏ad orzekajàcy,
w tym przewodniczàcego, spoÊród cz∏onków zespo∏u
posiadajàcych zaÊwiadczenia, o których mowa w § 23
ust. 1.
2. Przewodniczàcym sk∏adu orzekajàcego jest lekarz, specjalista w dziedzinie odpowiedniej do choroby
zasadniczej dziecka lub osoby zainteresowanej.
3. Powiatowy zespó∏ i wojewódzki zespó∏, w sk∏adzie: przewodniczàcy zespo∏u oraz sekretarz lub wyznaczony przez przewodniczàcego zespo∏u cz∏onek zespo∏u, wydaje
1) orzeczenie o umorzeniu post´powania;
2) postanowienie w sprawie
a) uchybienia terminowi do wniesienia odwo∏ania,
b) odmowy przywrócenia terminu do wniesienia
odwo∏ania,
c) przywrócenia terminu do wniesienia odwo∏ania,
d) niedopuszczalnoÊci wniesienia odwo∏ania;
3) zawiadomienia o nieza∏atwieniu sprawy w terminie
oraz o wyznaczeniu nowego terminu do jej za∏atwienia.
4. Przewodniczàcy powiatowego zespo∏u oraz wojewódzkiego zespo∏u mogà w formie pisemnej upowa˝niç cz∏onka zespo∏u do za∏atwiania spraw w jego
imieniu w zakresie okreÊlonym przepisami niniejszego
rozporzàdzenia.
§ 20. Cz∏onkowie powiatowego zespo∏u i wojewódzkiego zespo∏u, o których mowa w § 18 ust. 1
pkt 3—7, bioràcy udzia∏ w posiedzeniu sk∏adu orzekajàcego, zgodnie ze specjalnoÊcià sporzàdzajà oceny,
w których okreÊlajà w szczególnoÊci
1) lekarz: stosownie do § 3 ust. 1 pkt 2 i ust. 2 pkt 2;
2) psycholog
a) wyst´powanie dysfunkcji psychicznych warunkujàcych trudnoÊci w samodzielnym funkcjonowaniu, z uwzgl´dnieniem zaburzeƒ w zakresie
procesów poznawczych oraz emocjonalno-motywacyjnych,
b) poziom inteligencji,
c) zaburzenia zachowania werbalnego oraz ruchowego,
d) zaburzenia w interakcjach interpersonalnych,
e) poziom krytycyzmu i samokrytycyzmu,
f) wyst´powanie ograniczeƒ, odpowiednio do
wieku, w zakresie umiej´tnoÊci przystosowawczych, z uwzgl´dnieniem: zdolnoÊci do samoobs∏ugi, samodzielnego zaspokajania w∏asnych
potrzeb i uspo∏ecznienia;
3) pedagog
a) przebieg dotychczasowego kszta∏cenia,
Poz. 1328
b) wyst´powanie dysfunkcji psychofizycznych
utrudniajàcych lub uniemo˝liwiajàcych kszta∏cenie osoby zainteresowanej w warunkach ogólnodost´pnych,
c) wyst´powanie dysfunkcji psychofizycznych
utrudniajàcych proces wychowania;
4) doradca zawodowy
a) posiadane kwalifikacje i predyspozycje zawodowe oraz dotychczasowy przebieg kariery zawodowej,
b) indywidualne przeciwwskazania do wykonywania zatrudnienia wynikajàce z psychofizycznych
ograniczeƒ,
c) warunki, w jakich osoba zainteresowana mo˝e
podjàç i wykonywaç zatrudnienie, z uwzgl´dnieniem jej mo˝liwoÊci;
5) pracownik socjalny
a) wyst´pujàce ograniczenia w zdolnoÊci do samodzielnej egzystencji i pe∏nieniu ról spo∏ecznych,
b) stopieƒ uzale˝nienia od innych osób w codziennym funkcjonowaniu,
c) zakres koniecznej opieki lub pomocy innych
osób oraz systemu Êrodowiskowego wsparcia
w samodzielnej egzystencji.
Rozdzia∏ 3
Rodzaj i zakres wymaganych kwalifikacji cz∏onków
powiatowych zespo∏ów i wojewódzkich zespo∏ów
oraz tryb post´powania przy wydawaniu zaÊwiadczeƒ
uprawniajàcych do orzekania
§ 21. 1. Cz∏onkowie powiatowego zespo∏u i wojewódzkiego zespo∏u powinni spe∏niaç nast´pujàce wymogi kwalifikacyjne
1) przewodniczàcy zespo∏u — ukoƒczone studia magisterskie lub wy˝sze studia medyczne;
2) sekretarz — ukoƒczone studia magisterskie na kierunku prawo lub administracja;
3) lekarz
a) prawo wykonywania zawodu lekarza,
b) specjalizacja co najmniej I stopnia w jednej
z dziedzin majàcych zastosowanie w procesie
orzekania o niepe∏nosprawnoÊci lub stopniu niepe∏nosprawnoÊci;
4) psycholog — ukoƒczone magisterskie studia na kierunku psychologia;
5) pedagog — ukoƒczone magisterskie studia na kierunku pedagogika;
6) doradca zawodowy — ukoƒczone magisterskie studia na kierunkach psychologia, pedagogika, socjologia lub zawodowe studia wy˝sze o specjalnoÊci
doradztwo zawodowe albo studia podyplomowe
o specjalnoÊci doradztwo zawodowe;
7) pracownik socjalny
a) dyplom szko∏y pracowników socjalnych lub
ukoƒczone studia wy˝sze w wy˝szej szkole zawodowej o specjalnoÊci praca socjalna, lub studia
wy˝sze na kierunkach: pedagogika, politologia
i nauki spo∏eczne, psychologia, socjologia lub
b) ukoƒczone studia wy˝sze na kierunkach niewymienionych w lit. a i specjalizacja z zakresu pracy socjalnej lub organizacji pomocy spo∏ecznej
uzyskana w trybie okreÊlonym w przepisach
o pomocy spo∏ecznej.
2. Cz∏onkowie powiatowego zespo∏u i wojewódzkiego zespo∏u sà obowiàzani odbyç szkolenie zgodnie
z programem opracowanym w oparciu o minima programowe, o których mowa w § 27, i z∏o˝yç z wynikiem
pozytywnym test sprawdzajàcy w zakresie obj´tym
szkoleniem.
§ 22. 1. Przewodniczàcy wojewódzkiego zespo∏u
przesy∏a do Pe∏nomocnika Rzàdu do Spraw Osób Niepe∏nosprawnych, zwanego dalej „Pe∏nomocnikiem”,
a przewodniczàcy powiatowego zespo∏u do wojewody,
wniosek o skierowanie cz∏onków zespo∏u na szkolenie.
Wniosek zawiera
1) imi´ i nazwisko;
2) posiadane kwalifikacje;
3) dat´ powo∏ania do zespo∏u;
Poz. 1328
Rozdzia∏ 4
Warunki organizacyjne i techniczne pomieszczeƒ dla
zespo∏ów orzekajàcych zapewniajàce dost´p osobom
niepe∏nosprawnym do tych pomieszczeƒ
§ 24. 1. Pomieszczenia dla zespo∏u orzekajàcego
uznaje si´ za spe∏niajàce warunki organizacyjne, zapewniajàce dost´p osobom niepe∏nosprawnym do
tych pomieszczeƒ, je˝eli posiadajà
1) gabinet lekarski, jako odr´bne pomieszczenie;
2) pomieszczenia do badaƒ i rozmów przeprowadzanych przez specjalistów, umo˝liwiajàce prowadzenie rozmów w sposób zapewniajàcy dyskrecj´;
3) punkt udzielajàcy informacji o trybie i zasadach post´powania w zakresie orzekania o niepe∏nosprawnoÊci lub stopniu niepe∏nosprawnoÊci;
4) poczekalni´ i toalety przystosowane do potrzeb
osób niepe∏nosprawnych.
2. Pomieszczenia dla zespo∏u orzekajàcego uznaje
si´ za spe∏niajàce warunki techniczne, zapewniajàce
dost´p osobom niepe∏nosprawnym do tych pomieszczeƒ, je˝eli powierzchnia, wyposa˝enie i jego rozmieszczenie umo˝liwiajà tym osobom
1) samodzielne ich u˝ytkowanie;
2) bezpieczne poruszanie si´ i komunikacj´;
3) swobod´ ruchów i u˝ytkowania wyposa˝enia.
4) uzasadnienie skierowania na szkolenie;
5) dat´ wystawienia wniosku;
6) podpis przewodniczàcego zespo∏u.
2. Pe∏nomocnik i wojewoda ustalajà do koƒca
I kwarta∏u roku kalendarzowego terminy sk∏adania
wniosków oraz szkoleƒ odpowiednio dla cz∏onków wojewódzkich zespo∏ów i powiatowych zespo∏ów.
§ 23. 1. Cz∏onkowie powiatowego zespo∏u i wojewódzkiego zespo∏u, po spe∏nieniu wymogów, o których
mowa w § 21 ust. 2, otrzymujà zaÊwiadczenie uprawniajàce do orzekania o niepe∏nosprawnoÊci lub stopniu
niepe∏nosprawnoÊci, zwane dalej „zaÊwiadczeniem”.
2. ZaÊwiadczenie zawiera
1) numer i dat´ wystawienia zaÊwiadczenia;
3. W przypadku gdy zespó∏ nie posiada gabinetów
lekarskich oddzielnie dla dzieci i osób doros∏ych, posiedzenia sk∏adów orzekajàcych o niepe∏nosprawnoÊci
i stopniu niepe∏nosprawnoÊci nie powinny odbywaç
si´ w tym samym dniu.
§ 25. Pomieszczenia, w których odbywajà si´ post´powania w sprawie orzekania o niepe∏nosprawnoÊci,
stopniu niepe∏nosprawnoÊci lub wskazaniach do ulg
i uprawnieƒ, wymagajà zapewnienia warunków organizacyjnych i technicznych umo˝liwiajàcych osobie zainteresowanej lub dziecku
1) poszanowanie ich dóbr osobistych w trakcie prowadzenia badaƒ lekarskich i rozmów przez cz∏onków sk∏adów orzekajàcych;
2) zapewnienie przestrzegania tajemnicy lekarskiej;
3) zachowanie poufnoÊci i ochrony danych osobowych.
2) podstaw´ prawnà;
3) nazwisko i imi´ osoby, której zaÊwiadczenie dotyczy;
Rozdzia∏ 5
5) dat´ wa˝noÊci zaÊwiadczenia;
Tryb prowadzenia szkoleƒ i minima programowe
dla tych szkoleƒ oraz sposób wyboru
oÊrodków szkoleniowych
6) podpis Pe∏nomocnika, w przypadku cz∏onków wojewódzkiego zespo∏u, albo podpis wojewody,
w przypadku cz∏onków powiatowego zespo∏u.
§ 26. Pe∏nomocnik lub wojewoda dokonuje wyboru oÊrodka szkoleniowego, bioràc pod uwag´
4) zakres uprawnienia;
3. ZaÊwiadczenie wydaje
1) cz∏onkom wojewódzkiego zespo∏u — Pe∏nomocnik;
2) cz∏onkom powiatowego zespo∏u — wojewoda.
1) mo˝liwoÊç prowadzenia szkolenia zgodnie z programem opracowanym na podstawie minimów
programowych, o których mowa w § 27, oraz zapewnienia kadry o specjalistycznych kwalifikacjach
odpowiednich do zakresu orzekania;
2) usytuowanie oÊrodka szkoleniowego w odleg∏oÊci
umo˝liwiajàcej uczestnikowi szkolenia dogodne
po∏àczenia komunikacyjne oraz mo˝liwoÊç zapewnienia transportu do oÊrodka od najbli˝szego w´z∏a komunikacji;
3) posiadanie sal wyk∏adowych wraz z odpowiednim
zapleczem technicznym umo˝liwiajàcych prowadzenie szkolenia;
4) baz´ noclegowà o odpowiednim standardzie i liczbie miejsc.
§ 27. Minima programowe szkoleƒ obejmujà
1) dla wszystkich cz∏onków powo∏anych do powiatowych zespo∏ów i wojewódzkich zespo∏ów zagadnienia dotyczàce
a) orzekania o niepe∏nosprawnoÊci i stopniu niepe∏nosprawnoÊci regulowane w szczególnoÊci przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. — Kodeks post´powania administracyjnego (Dz. U.
z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z póên. zm.3)), przepisami o rehabilitacji zawodowej i spo∏ecznej oraz
zatrudnianiu osób niepe∏nosprawnych,
b) przepisów szczególnych okreÊlajàcych przes∏anki korzystania z ulg i uprawnieƒ przez osoby niepe∏nosprawne,
c) organizacji, zasad i sposobu dzia∏ania powiatowych zespo∏ów i wojewódzkich zespo∏ów,
d) zabezpieczenia spo∏ecznego,
e) ubezpieczeƒ spo∏ecznych i zdrowotnych;
2) zagadnienia dla cz∏onków sk∏adów orzekajàcych,
w szczególnoÊci
a) zadania i kompetencje cz∏onków powiatowych
zespo∏ów i wojewódzkich zespo∏ów,
Poz. 1328
§ 29. 1. Standardy w zakresie kwalifikowania do
znacznego stopnia niepe∏nosprawnoÊci zawierajà kryteria okreÊlajàce skutki naruszenia sprawnoÊci organizmu powodujàce
1) niezdolnoÊç do pracy — co oznacza ca∏kowità niezdolnoÊç do wykonywania pracy zarobkowej z powodu fizycznego, psychicznego lub umys∏owego
naruszenia sprawnoÊci organizmu;
2) koniecznoÊç sprawowania opieki — co oznacza
ca∏kowità zale˝noÊç osoby od otoczenia, polegajàcà na piel´gnacji w zakresie higieny osobistej
i karmienia lub w wykonywaniu czynnoÊci samoobs∏ugowych, prowadzeniu gospodarstwa domowego oraz u∏atwiania kontaktów ze Êrodowiskiem;
3) koniecznoÊç udzielania pomocy, w tym równie˝
w pe∏nieniu ról spo∏ecznych — co oznacza zale˝noÊç osoby od otoczenia, polegajàcà na udzieleniu
wsparcia w czynnoÊciach samoobs∏ugowych,
w prowadzeniu gospodarstwa domowego, wspó∏dzia∏ania w procesie leczenia, rehabilitacji, edukacji oraz w pe∏nieniu ról spo∏ecznych w∏aÊciwych dla
ka˝dego cz∏owieka, zale˝nych od wieku, p∏ci, czynników spo∏ecznych i kulturowych.
2. Przez d∏ugotrwa∏à opiek´ i pomoc w pe∏nieniu ról
spo∏ecznych rozumie si´ koniecznoÊç jej sprawowania
przez okres powy˝ej 12 miesi´cy w zakresie, o którym
mowa w ust. 1 pkt 2 i 3.
§ 30. Standardy w zakresie kwalifikowania do
umiarkowanego stopnia niepe∏nosprawnoÊci zawierajà kryteria okreÊlajàce naruszenie sprawnoÊci organizmu powodujàce
b) stosowanie standardów w zakresie kwalifikowania
i post´powania dotyczàcego orzekania o niepe∏nosprawnoÊci lub stopniu niepe∏nosprawnoÊci,
1) czasowà pomoc w pe∏nieniu ról spo∏ecznych, co
oznacza koniecznoÊç udzielenia pomocy, o której
mowa w § 29 ust. 1 pkt 3, w okresach wynikajàcych
ze stanu zdrowia;
c) zasady sporzàdzania ocen przez cz∏onków powiatowych zespo∏ów i wojewódzkich zespo∏ów,
o których mowa w § 18 ust. 1 pkt 3—7,
2) cz´Êciowà pomoc w pe∏nieniu ról spo∏ecznych, co
oznacza wystàpienie co najmniej jednej okolicznoÊci, o których mowa w § 29 ust. 1 pkt 3.
d) trafnoÊç i wewn´trznà spójnoÊç rozstrzygni´ç
orzeczniczych.
Rozdzia∏ 6
Standardy w zakresie kwalifikowania
oraz post´powania dotyczàcego orzekania
o niepe∏nosprawnoÊci i stopniu niepe∏nosprawnoÊci
oraz oznaczenie symboli przyczyn niepe∏nosprawnoÊci
§ 28. Standardy w zakresie kwalifikowania do niepe∏nosprawnoÊci dziecka okreÊlajà przepisy w sprawie
kryteriów oceny niepe∏nosprawnoÊci u osób w wieku
do 16 roku ˝ycia.
———————
3) Zmiany
tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y
og∏oszone w Dz. U. z 2001 r. Nr 49, poz. 509, z 2002 r. Nr 113,
poz. 984, Nr 153, poz. 1271 i Nr 169, poz. 1387 oraz z 2003 r.
Nr 130, poz. 1188.
§ 31. 1. Standardy w zakresie kwalifikowania do lekkiego stopnia niepe∏nosprawnoÊci okreÊlajà kryteria
naruszonej sprawnoÊci organizmu powodujàce
1) istotne obni˝enie zdolnoÊci do wykonywania pracy,
co oznacza naruszonà sprawnoÊç organizmu powodujàcà ograniczenia w wykonywaniu pracy zarobkowej znacznie obni˝ajàce wydajnoÊç pracy na
danym stanowisku w porównaniu do wydajnoÊci,
jakà wykazujà osoby o podobnych kwalifikacjach
zawodowych z pe∏nà sprawnoÊcià psychicznà i fizycznà;
2) ograniczenia w pe∏nieniu ról spo∏ecznych, co oznacza trudnoÊci doÊwiadczane przez osob´ zainteresowanà w relacjach z otoczeniem i Êrodowiskiem
wed∏ug przyj´tych norm spo∏ecznych, jako skutek
naruszonej sprawnoÊci organizmu.
2. Mo˝liwoÊç kompensacji ograniczeƒ oznacza wyrównywanie dysfunkcji organizmu spowodowanej
utratà lub chorobà narzàdu odpowiednio przez przedmioty ortopedyczne, Êrodki pomocnicze lub Êrodki
techniczne.
6) epilepsja w postaci nawracajàcych napadów padaczkowych spowodowanych ró˝nymi czynnikami
etiologicznymi lub wyraênymi nast´pstwami psychoneurologicznymi;
§ 32. 1. Przy kwalifikowaniu do znacznego, umiarkowanego i lekkiego stopnia niepe∏nosprawnoÊci bierze si´ pod uwag´ zakres naruszenia sprawnoÊci organizmu spowodowany przez
a) przewlek∏e obturacyjne i ograniczajàce, zakaêne
choroby p∏uc prowadzàce do niewydolnoÊci oddechowej,
1) upoÊledzenie umys∏owe poczàwszy od upoÊledzenia w stopniu umiarkowanym;
2) choroby psychiczne, w tym
a) zaburzenia psychotyczne,
b) zaburzenia nastroju poczàwszy od zaburzeƒ
o umiarkowanym stopniu nasilenia,
c) utrwalone zaburzenia l´kowe o znacznym stopniu nasilenia,
d) zespo∏y ot´pienne;
3) zaburzenia g∏osu, mowy i choroby s∏uchu, w tym
a) trwa∏e uszkodzenie czynnoÊci ruchowej jednego
lub obu fa∏dów g∏osowych,
b) cz´Êciowa lub ca∏kowita utrata krtani z ró˝nych
przyczyn,
c) zaburzenia mowy spowodowane uszkodzeniem
mózgu — wy˝szych oÊrodków mowy,
d) g∏uchoniemota, g∏uchota lub obustronne upoÊledzenie s∏uchu niepoprawiajàce si´ w wystarczajàcym stopniu po zastosowaniu aparatu s∏uchowego lub implantu Êlimakowego;
4) choroby narzàdu wzroku, w tym wrodzone lub nabyte wady narzàdu wzroku powodujàce ograniczenie jego sprawnoÊci, prowadzàce do obni˝enia
ostroÊci wzroku w oku lepszym do 0,3 wed∏ug
Snellena po wyrównaniu wady wzroku szk∏ami korekcyjnymi lub ograniczenie pola widzenia do przestrzeni zawartej w granicach 30 stopni;
5) upoÊledzenia narzàdu ruchu, w tym
a) wady wrodzone i rozwojowe narzàdu ruchu,
b) uk∏adowe choroby tkanki ∏àcznej w zale˝noÊci od
okresu choroby i stopnia wydolnoÊci czynnoÊciowej,
c) zapalenie stawów z towarzyszàcym zapaleniem
stawów kr´gos∏upa w zale˝noÊci od stopnia wydolnoÊci czynnoÊciowej,
d) choroby zwyrodnieniowe stawów w zale˝noÊci
od stopnia uszkodzenia stawu,
e) choroby koÊci i chrzàstek z upoÊledzeniem wydolnoÊci czynnoÊciowej,
f) nowotwory narzàdu ruchu,
g) zmiany pourazowe w zale˝noÊci od stopnia
uszkodzenia i mo˝liwoÊci kompensacyjnych;
7) choroby uk∏adu oddechowego i krà˝enia, w tym
b) nowotwory p∏uc i op∏ucnej, prowadzàce do niewydolnoÊci oddechowej,
c) wrodzone i nabyte wady serca, choroba niedokrwienna serca, kardiomiopatie, zaburzenia rytmu serca z zaburzeniami hemodynamicznymi
kwalifikujàcymi co najmniej do II stopnia niewydolnoÊci serca wed∏ug Klasyfikacji NYHA,
d) nadciÊnienie t´tnicze z powik∏aniami narzàdowymi,
e) mia˝d˝yc´ zarostowà t´tnic koƒczyn dolnych poczàwszy od II stopnia niedokrwienia koƒczyn
wed∏ug Klasyfikacji Fontaine’a,
f) niewydolnoÊç ˝y∏ g∏´bokich z powik∏aniami pod
postacià zapaleƒ i d∏ugotrwa∏ych owrzodzeƒ;
8) choroby uk∏adu pokarmowego, w tym
a) choroby prze∏yku powodujàce d∏ugotrwa∏e zaburzenia jego funkcji,
b) stany po resekcji ˝o∏àdka z ró˝nych przyczyn
z licznymi powik∏aniami,
c) przewlek∏e choroby jelit o ró˝nej etiologii, powik∏ane zespo∏em z∏ego wch∏aniania,
d) przewlek∏e choroby wàtroby o ró˝nej etiologii
w okresie niewydolnoÊci wàtroby,
e) przewlek∏e zapalenie trzustki wymagajàce d∏ugotrwa∏ej farmakoterapii,
f) nowotwory uk∏adu pokarmowego;
9) choroby uk∏adu moczowo-p∏ciowego, w tym
a) zaburzenia czynnoÊci dróg moczowych prowadzàce do niewydolnoÊci nerek,
b) choroby nerek o ró˝nej etiologii prowadzàce do
ostrej lub przewlek∏ej mocznicy,
c) wielotorbielowate zwyrodnienie nerek typu doros∏ych,
d) nowotwory z∏oÊliwe uk∏adu moczowego i narzàdów p∏ciowych;
10) choroby neurologiczne, w tym
a) naczyniopochodny udar mózgu przemijajàcy,
odwracalny, dokonany, prowadzàcy do okresowych lub trwa∏ych deficytów neurologicznych
o ró˝nym stopniu nasilenia,
b) guzy centralnego uk∏adu nerwowego w zale˝noÊci od typu, stopnia z∏oÊliwoÊci, lokalizacji i powsta∏ych deficytów neurologicznych,
c) pourazowa cerebrastenia i encefalopatia,
d) choroby zapalne oÊrodkowego i obwodowego
uk∏adu nerwowego prowadzàce do trwa∏ych deficytów neurologicznych,
e) choroby uk∏adu pozapiramidowego w zale˝noÊci od stwierdzanych objawów neurologicznych,
f) choroby rdzenia kr´gowego,
g) uszkodzenia nerwów czaszkowych i obwodowych o ró˝nej etiologii;
11) inne, w tym
a) choroby narzàdów wydzielania wewn´trznego
o ró˝nej etiologii, wywo∏ane nadmiernym wydzielaniem lub niedoborem hormonów w zale˝noÊci od stopnia wyrównania lub obecnoÊci powik∏aƒ narzàdowych, pomimo optymalnego leczenia,
b) choroby zakaêne lub zespo∏y nabytego upoÊledzenia odpornoÊci w zale˝noÊci od fazy zaka˝enia,
c) przewlek∏e wielonarzàdowe choroby odzwierz´ce w II i III okresie choroby zale˝nie od zmian narzàdowych,
d) choroby uk∏adu krwiotwórczego o ró˝nej etiologii w zale˝noÊci od patologicznych zmian linii
komórkowych szpiku w procesie hemopoezy,
e) znacznego stopnia zeszpecenia powodujàce sta∏e ograniczenia w kontaktach mi´dzyludzkich,
jak i pracy zawodowej.
2. Symbol przyczyny niepe∏nosprawnoÊci, o którym mowa w § 13 ust. 1 pkt 8, ust. 2 pkt 9 i ust. 3 pkt 9,
oznacza si´ nast´pujàco
1) 01-U — upoÊledzenie umys∏owe;
2) 02-P — choroby psychiczne;
3) 03-L — zaburzenia g∏osu, mowy i choroby s∏uchu;
4) 04-O — choroby narzàdu wzroku;
5) 05-R — upoÊledzenie narzàdu ruchu;
Poz. 1328
zwierciedla rozpoznanie uszkodzenia lub choroby, która niezale˝nie od przyczyny jej powstania powoduje zaburzenia funkcji organizmu oraz ograniczenia w wykonywaniu czynnoÊci ˝yciowych i aktywnoÊci spo∏ecznej
osoby zainteresowanej lub dziecka.
4. Orzeczenie mo˝e zawieraç wi´cej ni˝ jeden symbol przyczyny niepe∏nosprawnoÊci, nie wi´cej ni˝ trzy
symbole schorzeƒ, które w porównywalnym stopniu
wp∏ywajà na zaburzenie funkcji organizmu.
§ 33. Post´powanie w sprawie orzekania o niepe∏nosprawnoÊci i o stopniu niepe∏nosprawnoÊci obejmuje
1) zebranie materia∏u dowodowego dotyczàcego naruszenia sprawnoÊci organizmu, mo˝liwoÊci funkcjonowania w ˝yciu codziennym i pe∏nienia ról
spo∏ecznych;
2) dokonanie przez lekarza wyznaczonego przez przewodniczàcego zespo∏u wst´pnej weryfikacji z∏o˝onej dokumentacji, o której mowa w § 6 ust. 2 i 3,
w zakresie kompletnoÊci oraz koniecznoÊci jej uzupe∏nienia o badania potwierdzajàce rozpoznanà
chorob´ zasadniczà, a tak˝e okreÊlenie specjalnoÊci przewodniczàcego sk∏adu orzekajàcego odpowiedniej do rozpoznanych schorzeƒ osoby zainteresowanej lub dziecka;
3) powo∏anie spoÊród cz∏onków powiatowego oraz
wojewódzkiego zespo∏u, o których mowa w § 18
ust. 1 pkt 3—7, sk∏adu orzekajàcego do rozpoznania wniosku i wydania orzeczenia, okreÊlonego
w § 7 ust. 1, lub spoÊród cz∏onków powiatowego
zespo∏u wyznaczenie lekarza — cz∏onka zespo∏u ze
specjalnoÊcià odpowiednià do rozpoznanej choroby zasadniczej osoby zainteresowanej do rozpoznania wniosku i wydania orzeczenia, okreÊlonego
w § 7 ust. 2; w razie potrzeby do sk∏adu orzekajàcego powo∏uje si´ dodatkowo specjalist´ odpowiedniego do choroby wspó∏istniejàcej, mogàcej
mieç istotny wp∏yw na wynik post´powania
orzeczniczego;
4) kompleksowe dokumentowanie stanu zdrowia i sytuacji spo∏ecznej osoby zainteresowanej lub dziecka.
Rozdzia∏ 7
6) 06-E — epilepsja;
7) 07-S — choroby uk∏adu oddechowego i krà˝enia;
8) 08-T — choroby uk∏adu pokarmowego;
9) 09-M — choroby uk∏adu moczowo-p∏ciowego;
10) 10-N — choroby neurologiczne;
11) 11-I — inne, w tym schorzenia: endokrynologiczne,
metaboliczne, zaburzenia enzymatyczne, choroby
zakaêne i odzwierz´ce, zeszpecenia, choroby uk∏adu krwiotwórczego.
3. Symbol przyczyny niepe∏nosprawnoÊci zawarty
w orzeczeniu o niepe∏nosprawnoÊci, stopniu niepe∏nosprawnoÊci lub wskazaniach do ulg i uprawnieƒ od-
Wzory i terminy sk∏adania informacji o realizacji zadaƒ
zespo∏ów orzekajàcych
§ 34. 1. Starosta (prezydent miasta) przedk∏ada wojewodzie kwartalne informacje o realizacji zadaƒ, o których mowa w art. 6a ust. 1 ustawy, w terminie do
10 dnia miesiàca nast´pujàcego po kwartale, którego
informacja dotyczy.
2. Wzór informacji starosty (prezydenta miasta)
okreÊla za∏àcznik nr 1 do rozporzàdzenia.
3. Wojewoda przedk∏ada Pe∏nomocnikowi kwartalne informacje, o których mowa w art. 6c ust. 7 ustawy,
w terminie do koƒca miesiàca nast´pujàcego po kwartale, którego dotyczy informacja.
4. Wzór informacji wojewody okreÊla za∏àcznik nr 2
do rozporzàdzenia.
Poz. 1328
Rozdzia∏ 9
Przepisy przejÊciowe i koƒcowe
Rozdzia∏ 8
Wzory legitymacji o niepe∏nosprawnoÊci i stopniu
niepe∏nosprawnoÊci oraz organy uprawnione do ich
wystawiania
§ 35. 1. W przypadku orzeczenia o niepe∏nosprawnoÊci osoby, która nie ukoƒczy∏a 16 roku ˝ycia, starosta
wystawia legitymacj´ dokumentujàcà niepe∏nosprawnoÊç.
2. Wzór legitymacji dokumentujàcej stopieƒ niepe∏nosprawnoÊci okreÊla za∏àcznik nr 3 do rozporzàdzenia.
3. W przypadku orzeczenia o stopniu niepe∏nosprawnoÊci lub orzeczenia o wskazaniach do ulg
i uprawnieƒ osoby, która ukoƒczy∏a 16 rok ˝ycia, starosta wystawia legitymacj´ dokumentujàcà stopieƒ niepe∏nosprawnoÊci.
4. Wzór legitymacji dokumentujàcej niepe∏nosprawnoÊç okreÊla za∏àcznik nr 4 do rozporzàdzenia.
5. Na wniosek osoby zainteresowanej lub przedstawiciela ustawowego dziecka w legitymacji wpisuje si´
symbol przyczyny niepe∏nosprawnoÊci, o którym mowa w § 32 ust. 2.
§ 36. Wystawione przed dniem wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia legitymacje dokumentujàce niepe∏nosprawnoÊç lub stopieƒ niepe∏nosprawnoÊci zachowujà wa˝noÊç na czas w nich okreÊlony.
§ 37. ZaÊwiadczenia o prawie do orzekania wystawione przed dniem wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia zachowujà wa˝noÊç.
§ 38. Warunki organizacyjne i techniczne pomieszczeƒ, o których mowa w § 24, nale˝y zapewniç osobom
niepe∏nosprawnym nie póêniej ni˝ do dnia 30 czerwca
2004 r.
§ 39. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie
14 dni od dnia og∏oszenia.4)
Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej
w z. J. Banach
———————
4) Z dniem wejÊcia w ˝ycie niniejszego rozporzàdzenia traci
moc rozporzàdzenie Ministra Pracy i Polityki Spo∏ecznej
z dnia 21 maja 2002 r. w sprawie orzekania o niepe∏nosprawnoÊci i stopniu niepe∏nosprawnoÊci (Dz. U. Nr 66, poz. 604)
zachowane w mocy na podstawie art. 14 ustawy z dnia
20 grudnia 2002 r. o zmianie ustawy o rehabilitacji zawodowej i spo∏ecznej oraz zatrudnianiu osób niepe∏nosprawnych
oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 7, poz. 79).
Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Gospodarki,
Pracy i Polityki Spo∏ecznej z dnia 15 lipca 2003 r.
(poz. 1328)
Za∏àcznik nr 1
WZÓR
Za∏àcznik nr 2
WZÓR
Za∏àcznik nr 3
WZÓR LEGITYMACJI DOKUMENTUJÑCEJ STOPIE¡ NIEPE¸NOSPRAWNOÂCI
Za∏àcznik nr 4
WZÓR LEGITYMACJI DOKUMENTUJÑCEJ NIEPE¸NOSPRAWNOÂå
1328
ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPO¸ECZNEJ1)
z dnia 15 lipca 2003 r.
w sprawie orzekania o niepe∏nosprawnoÊci i stopniu niepe∏nosprawnoÊci
Na podstawie art. 6c ust. 9 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i spo∏ecznej oraz
zatrudnianiu osób niepe∏nosprawnych (Dz. U. Nr 123,
poz. 776, z póên. zm.2)) zarzàdza si´, co nast´puje
5) standardy w zakresie kwalifikowania oraz post´powania dotyczàcego orzekania o niepe∏nosprawnoÊci i stopniu niepe∏nosprawnoÊci, a tak˝e oznaczenie symboli przyczyn niepe∏nosprawnoÊci;
Rozdzia∏ 1
6) wzory i terminy sk∏adania informacji o realizacji zadaƒ, o których mowa w art. 6a ust. 1 i art. 6c ust. 7
ustawy;
Przepisy ogólne