Rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 12 czerwca 2003 r. w sprawie wymagań metrologicznych, którym powinny odpowiadać areometry szklane
Table of Provisions (23)
Statutory Text (23 Articles)
§ 1. Ilekroç w rozporzàdzeniu jest mowa o
1) areometrze, nale˝y przez to rozumieç szklany przyrzàd pomiarowy, przeznaczony do pomiaru g´stoÊci cieczy lub innej wielkoÊci fizycznej b´dàcej jednoznacznà funkcjà g´stoÊci, dzia∏ajàcy na zasadzie
swobodnego p∏ywaka o sta∏ej masie i cz´Êciowym
zanurzeniu, którego g∏´bokoÊç zanurzenia jest zale˝na od g´stoÊci cieczy;
2) g´stoÊci ρt w temperaturze t, nale˝y przez to rozumieç wielkoÊç fizycznà, wyra˝ajàcà si´ stosunkiem
masy rzeczywistej cia∏a m do jego obj´toÊci Vt w tej
temperaturze, zgodnie z wzorem
Poz. 1082
9) dzia∏ce elementarnej, nale˝y przez to rozumieç
cz´Êç podzia∏ki, zawartà mi´dzy dowolnymi dwiema kolejnymi kreskami podzia∏ki;
10) b∏´dach granicznych dopuszczalnych, nale˝y przez
to rozumieç wartoÊci skrajne b∏´dów okreÊlone
w rozporzàdzeniu;
11) klasie dok∏adnoÊci, nale˝y przez to rozumieç klas´
areometrów, spe∏niajàcych okreÊlone wymagania
metrologiczne i których b∏´dy zawarte sà w wyznaczonych granicach.
§ 2. W zale˝noÊci od wielkoÊci mierzonej rozró˝nia
si´ nast´pujàce rodzaje areometrów
1) densymetry do pomiaru g´stoÊci
a) dowolnej cieczy — uniwersalne,
m
ρt = ——
Vt
b) cieczy o okreÊlonych wartoÊciach lub zakresach
wartoÊci napi´cia powierzchniowego,
3) u∏amku masowym p sk∏adnika A w roztworze, nale˝y przez to rozumieç wielkoÊç fizycznà, wyra˝ajàcà si´ stosunkiem masy mA sk∏adnika A do sumy
mas sk∏adników A oraz B, mA + mB, zgodnie z wzorem
c) okreÊlonych cieczy lub roztworów, w szczególnoÊci densymetry do alkoholu przeznaczone do
pomiaru g´stoÊci mieszaniny alkoholu etylowego i wody;
mA
p = ————
mA + mB
4) u∏amku obj´toÊciowym q sk∏adnika A w roztworze,
nale˝y przez to rozumieç wielkoÊç fizycznà, wyra˝ajàcà si´ stosunkiem obj´toÊci VA sk∏adnika A do obj´toÊci VAB roztworu sk∏adników A oraz B, zgodnie
z wzorem
VA
q = ———
VAB
5) st´˝eniu masowym c sk∏adnika A w roztworze, nale˝y przez to rozumieç wielkoÊç fizycznà wyra˝ajàcà si´ stosunkiem masy mA sk∏adnika A do obj´toÊci VAB roztworu sk∏adników A oraz B, zgodnie
z wzorem
mA
c = ———
VAB
6) napi´ciu powierzchniowym, nale˝y przez to rozumieç wielkoÊç fizycznà, warunkujàcà spójnoÊç cieczy i powstawanie powierzchni mi´dzyfazowej
ciecz-para oraz powodujàcà powstawanie menisku
wokó∏ trzpienia areometru;
7) wskazaniu areometru, nale˝y przez to rozumieç
wartoÊç liczbowà odczytanà na podzia∏ce areometrycznej, okreÊlonà g∏´bokoÊcià zanurzenia areometru, przy której znajduje si´ on w równowadze
hydrostatycznej z wypartà cieczà;
8) warunkach odniesienia areometru, nale˝y przez to
rozumieç warunki okreÊlone przez temperatur´
odniesienia i napi´cie powierzchniowe odniesienia;
2) areometry do pomiaru wielkoÊci fizycznych jednoznacznie zwiàzanych z g´stoÊcià, w tym
a) u∏amka masowego, w szczególnoÊci
— alkoholomierze przeznaczone do pomiaru zawartoÊci alkoholu wyra˝onej jako u∏amek masowy,
— cukromierze przeznaczone do pomiaru u∏amka masowego sacharozy w roztworach wodnych,
b) u∏amka obj´toÊciowego, w szczególnoÊci alkoholomierze przeznaczone do pomiaru zawartoÊci alkoholu wyra˝onej jako u∏amek obj´toÊciowy,
c) st´˝enia masowego.
§ 3. Alkoholomierze i densymetry do alkoholu mogà nale˝eç do jednej z trzech klas dok∏adnoÊci: I, II
albo III.
Rozdzia∏ 2
Konstrukcja, materia∏ i wykonanie areometrów
§ 4. 1. Areometr zbudowany jest z
1) cylindrycznego korpusu o sto˝kowym lub pó∏kulistym dnie, do którego nie przywierajà p´cherzyki
powietrza;
2) pustego w Êrodku cylindrycznego trzpienia, przymocowanego do górnej cz´Êci korpusu; górny
koniec trzpienia jest szczelnie zamkni´ty (zatopiony).
2. Areometr mo˝e mieç wbudowany termometr
(termoareometr).
3. W dolnej cz´Êci korpusu, o którym mowa
w ust. 1 pkt 1, znajduje si´ materia∏ obcià˝ajàcy w postaci Êrutu metalicznego, s∏u˝àcy do adiustacji masy
areometru, przy czym w przypadku, o którym mowa
w ust. 2, rol´ t´ spe∏nia równie˝ ciecz termometryczna.
§ 9. 1. Podzielnia, o której mowa w § 4 ust. 4, powinna byç g∏adka i matowa oraz umocowana w sposób trwa∏y i zapewniajàcy widocznoÊç ka˝dego przemieszczenia si´ podzia∏ki areometrycznej wzgl´dem
trzpienia.
4. Wewnàtrz trzpienia, o którym mowa w ust. 1
pkt 2, powinna znajdowaç si´ podzia∏ka areometryczna, naniesiona na cylindrycznej podzielni, trwale przymocowanej do jego wewn´trznych Êcianek.
2. Na podzielni mo˝e znajdowaç si´ tylko jedna podzia∏ka areometryczna.
§ 5. Areometr zanurzony w cieczy powinien p∏ywaç, zachowujàc pionowe po∏o˝enie, a˝ do najni˝szej
kreski podzia∏ki, przy tym odchylenie jego osi od pionu
nie mo˝e przekraczaç 1,5°.
§ 6. 1. Powierzchnia zewn´trzna ca∏ego areometru
powinna byç g∏adka i symetryczna wzgl´dem g∏ównej
osi, a zmiany przekroju poprzecznego powinny byç ∏agodne.
2. GruboÊç Êcianek areometru powinna byç równomierna.
3. W obszarze obj´tym podzia∏kà areometrycznà
przekrój poprzeczny trzpienia powinien byç sta∏y.
4. Wszystkie wewn´trzne cz´Êci areometru powinny byç nieruchome.
5. Zamkni´cie areometru przez zatopienie wierzcho∏ka trzpienia powinno nastàpiç po dok∏adnym osuszeniu jego wn´trza.
6. Zewn´trzna Êrednica trzpienia nie powinna byç
mniejsza ni˝ 3 mm.
§ 7. 1. Szk∏o, z którego wykonany jest areometr, powinno byç przezroczyste, odpr´˝one i pozbawione
wad, mogàcych zak∏ócaç odczyt wskazania na podzia∏ce areometrycznej, w tym plam, smug, p´cherzyków
powietrznych i p´kni´ç, o odpowiedniej do zakresu
stosowania odpornoÊci termicznej i chemicznej.
2. Wspó∏czynnik cieplnej rozszerzalnoÊci obj´toÊciowej szk∏a, o którym mowa w ust. 1, powinien wynosiç (25±2) · 10–6 ·°C–1.
3. Termometr wbudowany w areometr powinien
byç wykonany ze szk∏a postarzonego.
§ 8. 1. Materia∏ obcià˝ajàcy, o którym mowa w § 4
ust. 3, powinien byç trwale zamocowany w dolnej cz´Êci areometru, poprzez unieruchomienie spoiwem lub
zamkni´cie w osobnej cz´Êci jego korpusu.
2. Materia∏ obcià˝ajàcy oraz spoiwo, o których mowa w ust. 1, powinny byç tak dobrane, aby gotowy areometr, przetrzymany przez jednà godzin´ w pozycji poziomej w temperaturze 80 °C, a nast´pnie sch∏odzony
bez zmiany po∏o˝enia, spe∏nia∏ wymaganie, o którym
mowa w § 5; w przypadku gdy areometr przeznaczony
jest do pomiarów w temperaturze przekraczajàcej
70 °C, warunek ten powinien byç spe∏niony dla temperatury o co najmniej 10 °C wy˝szej.
§ 10. Podzielnia, podzia∏ka areometryczna oraz
oznaczenia nie powinny wykazywaç ˝adnych oznak odkszta∏cenia, odbarwienia ani zw´glenia po przetrzymaniu przez dwadzieÊcia cztery godziny w temperaturze
70 °C; w przypadku gdy areometr przeznaczony jest do
pomiarów w temperaturze przekraczajàcej 70 °C, warunek ten powinien byç spe∏niony dla temperatury wy˝szej o 10 °C od najwy˝szej dopuszczalnej temperatury
pomiaru.
§ 11. Areometry do gazów ciek∏ych powinny byç
odporne na ciÊnienie robocze nie mniejsze ni˝ 1,4 MPa.
§ 12. 1. Przy wykonaniu podzia∏ki areometrycznej
areometrów do pomiaru wielkoÊci fizycznych innych
ni˝ g´stoÊç nale˝y uwzgl´dniç zale˝noÊç mi´dzy mierzonà wielkoÊcià fizycznà a g´stoÊcià i napi´ciem powierzchniowym cieczy w temperaturze odniesienia;
dla alkoholomierzy, cukromierzy, areometrów do kwasu siarkowego, areometrów do chlorku sodu, areometrów do analizy sedymentacyjnej gruntów zale˝noÊci
te okreÊla si´ w tabelach od 1 do 6 w za∏àczniku nr 1 do
rozporzàdzenia.
2. Przy wykonaniu podzia∏ki areometrycznej densymetrów nale˝y uwzgl´dniç zale˝noÊç mi´dzy napi´ciem powierzchniowym a g´stoÊcià w temperaturze
odniesienia; dla densymetrów do moczu, do olejów
mineralnych, do gazów ciek∏ych zale˝noÊci te okreÊla
si´ w tabelach od 7 do 9 w za∏àczniku nr 1 do rozporzàdzenia.
3. Zale˝noÊç mi´dzy odleg∏oÊciami poszczególnych
kresek podzia∏ki areometrycznej l od kreski wyznaczajàcej poczàtek zakresu pomiarowego a wartoÊcià wielkoÊci mierzonej przez areometr — g´stoÊç, u∏amek masowy, u∏amek obj´toÊciowy, st´˝enie, w warunkach
odniesienia oblicza si´ wed∏ug wzoru
ρ2 – ρpow
ρ1– ρ
l = L • ————— • ————
ρ1 – ρ2
ρ – ρpow
gdzie
L
— za∏o˝ona d∏ugoÊç skali w mm,
ρ1 — dolna granica zakresu pomiarowego w g/cm3,
ρ2 — górna granica zakresu pomiarowego w g/cm3,
ρ
— g´stoÊç cieczy odpowiadajàca odleg∏oÊci
l w g/cm3,
ρpow — g´stoÊç powietrza, ρpow = 0,0012 g/cm3.
§ 13. Alkoholomierze i densymetry do alkoholu powinny byç wywzrocowane zgodnie z danymi odniesienia okreÊlonymi w rozporzàdzeniu Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej z dnia 5 lutego 2003 r.
w sprawie liczbowych danych odniesienia dla mieszanin alkoholu etylowego i wody (Dz. U. Nr 38, poz. 331).
2. OÊ kapilary termometru w termoareometrach
powinna byç równoleg∏a do osi pionowej areometru.
§ 14. 1. Podzia∏ka areometryczna mo˝e mieç nie
wi´cej ni˝ dwa rodzaje dzia∏ek elementarnych o ró˝nych wartoÊciach.
3. Rozszerzenie ekspansyjne kapilary termometru
powinno zapewniç mo˝liwoÊç podgrzania do temperatury 80 °C.
2. WartoÊci dzia∏ek elementarnych powinny odpowiadaç jednej z trzech nast´pujàcych zale˝noÊci
4. W zale˝noÊci od wartoÊci dzia∏ki elementarnej
areometru dzia∏ki elementarne wbudowanych termometrów mogà mieç nast´pujàce wartoÊci
1) 1· 10n jednostek miary,
2) 2 · 10n jednostek miary,
3) 5 · 10n jednostek miary,
1) 1 °C lub 0,5 °C dla dzia∏ek elementarnych o wartoÊci 10 kg/m3, 5 kg/m3, 2 kg/m3, 1 kg/m3, 1 %, 0,5 %;
2) 0,5 °C lub 0,2 °C dla dzia∏ek elementarnych o wartoÊci 0,5 kg/m3, 0,2 %;
gdzie n — liczba ca∏kowita.
3. D∏ugoÊç dzia∏ki elementarnej powinna byç nie
mniejsza ni˝ 0,8 mm i nie wi´ksza ni˝ 6 mm.
§ 15. 1. Kreski podzia∏ki areometrycznej powinny
1) le˝eç w p∏aszczyznach prostopad∏ych do osi areometru, a koƒce kresek o jednakowej d∏ugoÊci w linii prostej, równoleg∏ej do osi areometru;
3) 0,2 °C lub 0,1 °C dla dzia∏ek elementarnych o wartoÊci 0,2 kg/m3, 0,1 kg/m3, 0,1 %;
4) 0,1 °C dla dzia∏ek elementarnych o wartoÊci 0,05 %.
5. D∏ugoÊç dzia∏ki elementarnej termometru powinna byç nie mniejsza ni˝
1) 1 mm dla dzia∏ek elementarnych o wartoÊci
1 °C i 0,5 °C;
2) byç czarne, zaznaczone wyraênie i trwa∏e; poza granicami zakresu pomiarowego kreski mogà byç innego koloru;
2) 0,7 mm dla dzia∏ek elementarnych o wartoÊci
0,2 °C i 0,1 °C.
3) byç cienkie, proste, o równomiernej gruboÊci nieprzekraczajàcej 0,2 mm, ale nie wi´kszej ni˝ 1/5 d∏ugoÊci dzia∏ki elementarnej.
6. Najwy˝sza kreska podzia∏ki termometrycznej powinna znajdowaç si´ co najmniej 15 mm poni˝ej miejsca, w którym korpus zaczyna si´ zw´˝aç, przechodzàc
w trzpieƒ.
2. Kreski krótkie podzia∏ki areometrycznej powinny
obejmowaç nie mniej ni˝ jednà piàtà obwodu trzpienia, kreski Êrednie nie mniej ni˝ jednà trzecià, a kreski
d∏ugie nie mniej ni˝ po∏ow´ obwodu trzpienia.
7. Najni˝sza kreska podzia∏ki termometrycznej powinna znajdowaç si´ co najmniej 5 mm powy˝ej przejÊcia kapilary w zbiornik lub wejÊcia kapilary w materia∏
obcià˝ajàcy.
3. Najwy˝sza i najni˝sza kreska podzia∏ki areometrycznej, stanowiàce nominalne granice zakresu pomiarowego, powinny byç kreskami d∏ugimi.
8. Powinny byç zastosowane odpowiednie Êrodki,
aby widoczne by∏o ka˝de przemieszczenie si´ podzia∏ki termometrycznej, takie jak kreska kontrolna na zewn´trznej powierzchni areometru odpowiadajàca najwy˝szej oznaczonej liczbowo kresce podzia∏ki termometrycznej.
4. Odleg∏oÊç najwy˝szej kreski podzia∏ki areometrycznej od wierzcho∏ka trzpienia powinna byç nie
mniejsza ni˝ 15 mm.
5. Odleg∏oÊç najni˝szej kreski podzia∏ki areometrycznej od miejsca, w którym rozpoczyna si´ zmiana
przekroju trzpienia, powinna byç nie mniejsza ni˝
5 mm.
6. Na ka˝dej podzia∏ce areometrycznej, poza górnà
i poza dolnà granicà zakresu pomiarowego, powinny
znajdowaç si´ co najmniej dwie dodatkowe kreski.
§ 17. 1. Na podzielni areometru lub wewnàtrz korpusu powinny byç wykonane w sposób trwa∏y i czytelny nast´pujàce oznaczenia
1) nazwa areometru lub wielkoÊci mierzonej lub cieczy, do której jest przeznaczony;
2) jednostka miary;
3) temperatura odniesienia;
7. Ocyfrowanie kresek podzia∏ki areometrycznej
powinno byç wyraêne, czytelne i jednoznaczne. Je˝eli
oznaczenia liczbowe sà wielocyfrowe, to dwie poczàtkowe cyfry mogà byç opuszczone, jednak˝e najwy˝sze
i najni˝sze kreski d∏ugie podzia∏ki areometrycznej powinny mieç pe∏ne oznaczenia liczbowe.
4) napi´cie powierzchniowe odniesienia albo zakres
napi´ç, albo rodzaj cieczy, do której areometr jest
przeznaczony;
§ 16. 1. Zakres pomiarowy termometru wbudowanego w areometr powinien obejmowaç temperatur´
odniesienia.
7) numer identyfikujàcy areometr;
5) sposób odczytu — dolny lub górny;
6) nazwa lub znak producenta;
8) znak zatwierdzenia typu, je˝eli zosta∏ nadany.
2. Na areometrach do gazów ciek∏ych, oprócz oznaczeƒ, o których mowa w ust. 1, powinno byç podane
maksymalne dopuszczalne ciÊnienie.
Poz. 1082
4) ±0,1 °C dla termometrów o wartoÊci dzia∏ki elementarnej 0,1 °C.
Rozdzia∏ 4
Rozdzia∏ 3
Charakterystyki metrologiczne areometrów
Dodatkowe wymagania metrologiczne dla alkoholomierzy i densymetrów do alkoholu
klasy dok∏adnoÊci I, II, III
§ 18. 1. Temperatura odniesienia wynosi
1) 20 °C;
2) dla areometrów do olejów mineralnych i areometrów do gazów ciek∏ych: 15 °C albo 20 °C;
3) dla cukromierzy: 6 °C, 20 °C, 70 °C, 75 °C albo 80 °C.
2. Napi´cie powierzchniowe odniesienia
1) dla areometru okreÊla si´ jako wartoÊci napi´cia
powierzchniowego cieczy, do której jest przeznaczony;
2) dla densymetrów do pomiaru g´stoÊci cieczy
o okreÊlonych wartoÊciach lub zakresach wartoÊci
napi´cia powierzchniowego okreÊla za∏àcznik nr 2
do rozporzàdzenia.
3. Dla densymetrów uniwersalnych nie okreÊla si´
napi´cia powierzchniowego odniesienia.
4. Jako warunek odniesienia dla termometru wbudowanego w termoareometr, znajdujàcego si´ wewnàtrz korpusu, ustala si´ zanurzenie ca∏kowite termometru.
§ 19. 1. Areometry przeznaczone do cieczy przezroczystych powinny byç tak wzorcowane, aby odczyt nast´powa∏ w p∏aszczyênie swobodnej powierzchni cieczy — odczyt dolny.
2. Areometry przeznaczone do cieczy nieprzezroczystych mogà byç tak wzorcowane, aby odczyt nast´powa∏ na górnej kraw´dzi menisku utworzonego przy
trzpieniu areometru — odczyt górny.
3. Alkoholomierze i densymetry do alkoholu powinny byç tak wzorcowane, aby odczyt nast´powa∏
w p∏aszczyênie swobodnej powierzchni cieczy — odczyt dolny.
§ 21. 1. Podzia∏ka alkoholomierza klasy dok∏adnoÊci
I, II i III powinna byç ocyfrowana w jednostkach miary
u∏amka obj´toÊciowego albo masowego wyra˝onego
w procentach.
2. Zakres pomiarowy u∏amka obj´toÊciowego lub
masowego nie powinien przekraczaç 10%.
3. WartoÊç dzia∏ki elementarnej powinna wynosiç
0,1 %.
4. Na ka˝dej dzia∏ce powinno znajdowaç si´ od 5 do
10 dodatkowych dzia∏ek elementarnych poza górnà
i poza dolnà granicà zakresu pomiarowego.
§ 22. 1. Podzia∏ka densymetru do alkoholu klasy dok∏adnoÊci I, II i III powinna byç ocyfrowana w kilogramach na metr szeÊcienny.
2. Zakres pomiarowy nie powinien przekraczaç
20 kg/m3.
3. WartoÊç dzia∏ki elementarnej powinna wynosiç
0,2 kg/m3.
4. Na ka˝dej podzia∏ce powinno znajdowaç si´ od
5 do 10 dodatkowych dzia∏ek elementarnych poza górnà i poza dolnà granicà zakresu pomiarowego, jednak˝e podzia∏ka nie powinna obejmowaç wartoÊci wi´kszych ni˝ 1000 kg/m3.
§ 23. 1. Na podzia∏ce alkoholomierza klasy dok∏adnoÊci I, II i III ka˝da co dziesiàta kreska, poczynajàc od
kresek stanowiàcych granice zakresu pomiarowego,
powinna byç kreskà d∏ugà. Pomi´dzy dwiema kolejnymi kreskami d∏ugimi powinna byç jedna kreska Êrednia
oraz cztery kreski krótkie pomi´dzy kreskà d∏ugà i kreskà Êrednià. Tylko kreski d∏ugie powinny byç oznaczone liczbami.
2. B∏´dy graniczne dopuszczalne termometru wbudowanego w termoareometr sà równe
2. Na podzia∏ce densymetru do alkoholu klasy dok∏adnoÊci I, II i III ka˝da co piàta kreska, poczynajàc od
kresek stanowiàcych granice zakresu pomiarowego,
powinna byç kreskà d∏ugà. Pomi´dzy dwiema kolejnymi kreskami d∏ugimi powinny byç cztery kreski krótkie.
Tylko co piàta lub co dziesiàta kreska powinna byç
oznaczona liczbami.
1) ±0,5 °C dla termometrów o wartoÊci dzia∏ki elementarnej 1 °C;
3. Kreski stanowiàce granice zakresu pomiarowego
powinny mieç pe∏ne oznaczenia liczbowe.
2) ±0,3 °C dla termometrów o wartoÊci dzia∏ki elementarnej 0,5 °C;
§ 24. 1. Minimalna d∏ugoÊç dzia∏ki elementarnej powinna wynosiç
3) ±0,2 °C dla termometrów o wartoÊci dzia∏ki elementarnej 0,2 °C;
1) 1,5 mm dla alkoholomierzy i densymetrów do alkoholu klasy dok∏adnoÊci I;
§ 20. 1. B∏´dy graniczne dopuszczalne areometru sà
równe wartoÊci odpowiadajàcej jednej dzia∏ce elementarnej w dowolnym punkcie podzia∏ki areometrycznej.
2) 0,05 mm dla alkoholomierzy i densymetrów do alkoholu klasy dok∏adnoÊci II;
Poz. 1082
§ 26. 1. Na alkoholomierzach i densymetrach do alkoholu klasy dok∏adnoÊci I, II i III powinny byç umieszczone dodatkowo nast´pujàce oznaczenia
3) 0,85 mm dla alkoholomierzy i densymetrów do alkoholu klasy dok∏adnoÊci IIl.
1) klasa dok∏adnoÊci;
2. Zewn´trzna Êrednica trzpienia powinna wynosiç
nie mniej ni˝
2) jednostka miary: kg/m3 albo symbol: % vol albo
% mas;
1) 3 mm dla alkoholomierzy i densymetrów do alkoholu klasy dok∏adnoÊci I i II;
3) nazwa cieczy, do której sà przeznaczone.
2) 2,5 mm dla alkoholomierzy i densymetrów do alkoholu klasy lII.
3. Zewn´trzna Êrednica korpusu powinna mieÊciç
si´ w zakresie od 19 mm do 40 mm.
2. Na zewn´trznej powierzchni korpusu mo˝e byç
podana masa areometru, wyra˝ona w miligramach.
§ 27. B∏´dy graniczne dopuszczalne alkoholomierzy
i densymetrów do alkoholu w zale˝noÊci od klasy dok∏adnoÊci sà równe
4. Alkoholomierze i densymetry do alkoholu klasy
dok∏adnoÊci l nie powinny mieç wbudowanego termometru.
1) dla alkoholomierzy i densymetrów do alkoholu klasy dok∏adnoÊci l — wartoÊci odpowiadajàcej po∏owie dzia∏ki elementarnej dla dowolnego wskazania;
5. Alkoholomierze i densymetry do alkoholu klasy
dok∏adnoÊci Il i III mogà mieç wbudowany termometr
szklany rt´ciowy o wartoÊci dzia∏ki elementarnej
0,1 °C albo 0,2 °C albo 0,5 °C i minimalnej d∏ugoÊci
dzia∏ki elementarnej wynoszàcej
2) dla alkoholomierzy i densymetrów do alkoholu klasy dok∏adnoÊci II i III — wartoÊci odpowiadajàcej
jednej dzia∏ce elementarnej dla dowolnego wskazania.
1) 0,8 mm dla termometrów o wartoÊci dzia∏ki elementarnej 0,1 °C i 0,2 °C;
§ 28. B∏´dy graniczne dopuszczalne termometrów
wbudowanych w alkoholomierze i densymetry do alkoholu klasy dok∏adnoÊci II i III sà równe
2) 1 mm dla termometrów o wartoÊci dzia∏ki elementarnej 0,5 °C.
1) ±0,1 °C dla termometrów o wartoÊci dzia∏ki elementarnej 0,1 °C;
6. GruboÊç kresek podzia∏ki termometrycznej nie
powinna byç wi´ksza ni˝ jedna piàta d∏ugoÊci dzia∏ki
elementarnej.
2) ±0,2 °C dla termometrów o wartoÊci dzia∏ki elementarnej 0,2 °C lub 0,5 °C.
Rozdzia∏ 5
§ 25. Na odwrocie alkoholomierzy i densymetrów
do alkoholu klasy dok∏adnoÊci I, II i III, w górnej cz´Êci
korpusu, powinna byç zostawiona wolna przestrzeƒ
odpowiadajàca jednej trzeciej jego wysokoÊci, przeznaczona na cech´ legalizacji pierwotnej.
Przepis koƒcowy
§ 29. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie
14 dni od dnia og∏oszenia.
Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej
J. Hausner
Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej z dnia
12 czerwca 2003 r. (poz. 1082)
Za∏àcznik nr 1
Za∏àcznik nr 2
cz´Êç 2
1082
ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI, PRACY I POLITYKI SPO¸ECZNEJ1)
z dnia 12 czerwca 2003 r.
w sprawie wymagaƒ metrologicznych, którym powinny odpowiadaç areometry szklane
Na podstawie art. 9 pkt 3 ustawy z dnia 11 maja
2001 r. — Prawo o miarach (Dz. U. Nr 63, poz. 636
i Nr 154, poz. 1800 oraz z 2002 r. Nr 155, poz. 1286
i Nr 166, poz. 1360) zarzàdza si´, co nast´puje
———————
1) Minister Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej kieruje dzia∏em administracji rzàdowej — gospodarka, na podstawie § 1
ust. 2 pkt 1 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 7 stycznia 2003 r. w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania
Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Spo∏ecznej (Dz. U. Nr 1, poz. 5).
Rozdzia∏ 1
Przepisy ogólne