Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 12 czerwca 2003 r. w sprawie szczegółowego sposobu wykonywania uprawnień i obowiązków kuratorów sądowych
Table of Provisions (17)
Statutory Text (17 Articles)
§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla szczegó∏owy sposób
wykonywania przez kuratorów sàdowych uprawnieƒ
i obowiàzków w sprawach rodzinnych i nieletnich oraz
w sprawach karnych.
§ 2. Powierzenie kuratorowi sàdowemu sprawowania nadzoru powinno nastàpiç bezzw∏ocznie, nie póêniej ni˝ w ciàgu 14 dni od dnia uprawomocnienia si´
orzeczenia albo od dnia zwrotu akt sàdowi I instancji
lub otrzymania orzeczenia do wykonania.
§ 3. 1. Kurator rodzinny, któremu powierzono sprawowanie nadzoru
1) zaznajamia si´ z aktami sprawy i innymi niezb´dnymi êród∏ami informacji o podopiecznym, a w szczególnoÊci z przebiegiem dotychczasowych nadzorów;
2) nawiàzuje pierwszy kontakt z podopiecznym, nie
póêniej ni˝ w ciàgu 7 dni od daty wp∏ywu prawomocnego orzeczenia do zespo∏u kuratorskiej s∏u˝by sàdowej;
3) poucza podopiecznego o prawach i obowiàzkach
wynikajàcych z orzeczenia sàdu oraz omawia sposób i terminy ich realizacji;
4) planuje wobec podopiecznego oddzia∏ywania profilaktyczno-resocjalizacyjne i opiekuƒczo-wychowawcze;
5) wspó∏pracuje z rodzinà podopiecznego w zakresie
oddzia∏ywaƒ, o których mowa w pkt 4;
6) udziela podopiecznemu pomocy w organizowaniu
nauki, pracy i czasu wolnego oraz w rozwiàzaniu
trudnoÊci ˝yciowych;
7) kontroluje zachowanie podopiecznego w miejscu
zamieszkania, pobytu, nauki i pracy;
8) wspó∏dzia∏a z organizacjami, instytucjami, stowarzyszeniami i innymi podmiotami, których celem
dzia∏ania jest pomoc podopiecznym.
2. W przypadku niemo˝noÊci nawiàzania kontaktu,
o którym mowa w ust. 1 pkt 2, kurator niezw∏ocznie
w formie pisemnej zawiadamia sàd, podajàc przyczyny.
3. Przebieg nadzoru i podejmowane na bie˝àco
czynnoÊci kurator rodzinny dokumentuje w karcie
czynnoÊci nadzoru, prowadzonej osobno dla ka˝dego
podopiecznego, w której wpisuje dat´, miejsce i rodzaj
czynnoÊci, uzyskane dokumenty i informacje oraz ich
êród∏a, a tak˝e w∏asne uwagi i zamierzenia w zakresie
sprawowania nadzoru.
§ 4. 1. Kurator rodzinny sk∏ada sàdowi pierwsze
sprawozdanie z obj´cia nadzoru, nie póêniej ni˝ w ciàgu 14 dni od dnia nawiàzania kontaktu z podopiecznym,
kolejne zaÊ sprawozdania z przebiegu nadzoru — na ˝àdanie sàdu lub w terminach okreÊlonych przez sàd.
2. W sprawozdaniu z obj´cia nadzoru kurator rodzinny przedstawia diagnoz´ Êrodowiskowà, zamierzenia resocjalizacyjne, metody prowadzenia nadzoru,
warunki osobiste i bytowe podopiecznego, zadania do
realizacji, prognoz´ resocjalizacyjnà oraz podaje êród∏a
informacji o podopiecznym.
3. W sprawozdaniu z zakoƒczenia nadzoru kurator
rodzinny opisuje jego przebieg, ze szczególnym
uwzgl´dnieniem realizacji planu pracy z podopiecznym oraz oceny wykonania obowiàzków i postawy
podopiecznego w okresie nadzoru.
§ 5. Zawodowy kurator rodzinny wykonujàc obowiàzki i uprawnienia w zakresie nadzoru ponadto
1) sprawuje nadzory w sprawach trudnych lub wymagajàcych bezzw∏ocznego podj´cia czynnoÊci;
2) kontroluje prawid∏owoÊç i efektywnoÊç sprawowania nadzorów oraz innych czynnoÊci zleconych sàdowym kuratorom spo∏ecznym, przedstawicielom
stowarzyszeƒ, organizacji i instytucji oraz osobom
godnym zaufania, a ponadto, w uzasadnionych
przypadkach, zg∏asza sàdowi potrzeb´ wystàpienia
do organu statutowego stowarzyszenia, organizacji lub instytucji z wnioskiem o zmian´ przedstawiciela wyznaczonego do wykonywania czynnoÊci
zwiàzanych z nadzorem;
3) udziela pomocy kuratorom spo∏ecznym i innym
osobom sprawujàcym nadzory zw∏aszcza poprzez
udzielanie instrukta˝u w zakresie metod i form pracy oraz organizowanie szkoleƒ dla tych osób;
4) pozyskuje osoby do sprawowania funkcji sàdowego kuratora spo∏ecznego;
5) informuje kierownika zespo∏u kuratorskiej s∏u˝by
sàdowej o nieprawid∏owym sprawowaniu funkcji
przez sàdowego kuratora spo∏ecznego, a organy
nadrz´dne stowarzyszeƒ i organizacji — o sposobie
sprawowania nadzoru przez ich przedstawicieli;
6) sygnalizuje jednostkom nadrz´dnym organów i instytucji paƒstwowych, organów samorzàdu terytorialnego oraz organom statutowym stowarzyszeƒ
i organizacji przypadki bezzasadnej odmowy udzielenia kuratorowi sàdowemu ˝àdanej pomocy;
7) przygotowuje i wyst´puje do sàdu z odpowiednio
uzasadnionymi wnioskami w sprawie zmiany orzeczenia sàdu i do∏àcza do nich akta nadzoru i inne
stosowne dokumenty;
8) uczestniczy w posiedzeniach wykonawczych sàdu,
dotyczàcych podopiecznych.
§ 6. 1. Kurator rodzinny, przeprowadzajàc wywiad
Êrodowiskowy, zwany dalej „wywiadem”, ustala okolicznoÊci okreÊlone przez sàd lub s´dziego albo kontroluje sposób wykonywania orzeczenia przez uprawnione podmioty.
2. Do przeprowadzania wywiadu przez kuratora rodzinnego stosuje si´ odpowiednio przepisy § 1 ust. 1
i 2, § 2, § 3, § 4 i § 7 rozporzàdzenia Ministra SprawiedliwoÊci z dnia 11 czerwca 2003 r. w sprawie regulaminu czynnoÊci w zakresie przeprowadzania wywiadu
Êrodowiskowego oraz wzoru kwestionariusza tego wywiadu (Dz. U. Nr 108, poz. 1018).
§ 7. Po przeprowadzeniu wywiadu kurator rodzinny
1) sporzàdza pisemne sprawozdanie z wywiadu zawierajàce
a) imi´ i nazwisko osoby przeprowadzajàcej wywiad,
b) opis wykonywanych czynnoÊci i stwierdzonych
okolicznoÊci wynikajàcych z zarzàdzenia o przeprowadzeniu wywiadu,
c) dat´ przeprowadzenia wywiadu,
d) podpis osoby przeprowadzajàcej wywiad;
2) sk∏ada sprawozdanie z wywiadu w terminie 14 dni od
otrzymania zarzàdzenia o jego przeprowadzeniu, chyba ˝e w zarzàdzeniu wyznaczony zosta∏ inny termin;
3) uzupe∏nia wywiad na polecenie sàdu.
§ 8. Przepisów § 6 i 7 nie stosuje si´ do wywiadów
przeprowadzanych na podstawie ustawy o post´powaniu w sprawach nieletnich.
§ 9. Kurator rodzinny, do którego sàd zwróci∏ si´
o przymusowe odebranie osoby podlegajàcej w∏adzy
rodzicielskiej lub pozostajàcej pod opiekà
1) powiadamia o terminie swoich czynnoÊci osoby,
o których mowa w art. 5989 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. — Kodeks post´powania cywilnego
(Dz. U. Nr 43, poz. 296, z póên. zm.1));
2) ˝àda, w razie potrzeby, pomocy odpowiednich instytucji, w tym organów opieki spo∏ecznej;
3) sporzàdza do akt sprawy pisemnà notatk´ z przebiegu tej czynnoÊci.
§ 10. 1. Kurator rodzinny, któremu zlecono obecnoÊç przy kontaktach rodziców z dzieçmi, ustalonych
———————
1) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U.
z 1965 r. Nr 15, poz. 113, z 1974 r. Nr 27, poz. 157 i Nr 39,
poz. 231, z 1975 r. Nr 45, poz. 234, z 1982 r. Nr 11, poz. 82
i Nr 30, poz. 210, z 1983 r. Nr 5, poz. 33, z 1984 r. Nr 45,
poz. 241 i 242, z 1985 r. Nr 20, poz. 86, z 1987 r. Nr 21,
poz. 123, z 1988 r. Nr 41, poz. 324, z 1989 r. Nr 4, poz. 21
i Nr 33, poz. 175, z 1990 r. Nr 14, poz. 88, Nr 34, poz. 198,
Nr 53, poz. 306, Nr 55, poz. 318 i Nr 79, poz. 464, z 1991 r.
Nr 7, poz. 24, Nr 22, poz. 92 i Nr 115, poz. 496, z 1993 r.
Nr 12, poz. 53, z 1994 r. Nr 105, poz. 509, z 1995 r. Nr 83,
poz. 417, z 1996 r. Nr 24, poz. 110, Nr 43, poz. 189, Nr 73,
poz. 350 i Nr 149, poz. 703, z 1997 r. Nr 43, poz. 270, Nr 54,
poz. 348, Nr 75, poz. 471, Nr 102, poz. 643, Nr 117, poz. 752,
Nr 121, poz. 769 i 770, Nr 133, poz. 882, Nr 139, poz. 934,
Nr 140, poz. 940 i Nr 141, poz. 944, z 1998 r. Nr 106, poz. 668
i Nr 117, poz. 757, z 1999 r. Nr 52, poz. 532, z 2000 r. Nr 22,
poz. 269 i 271, Nr 48, poz. 552 i 554, Nr 55, poz. 665, Nr 73,
poz. 852, Nr 94, poz. 1037, Nr 114, poz. 1191 i 1193 i Nr 122,
poz. 1314, 1319 i 1322, z 2001 r. Nr 4, poz. 27, Nr 49,
poz. 508, Nr 63, poz. 635, Nr 98, poz. 1069, 1070 i 1071,
Nr 123, poz. 1353, Nr 125, poz. 1368 i Nr 138, poz. 1546,
z 2002 r. Nr 25, poz. 253, Nr 26, poz. 265, Nr 74, poz. 676,
Nr 84, poz. 764, Nr 126, poz. 1069 i 1070, Nr 129, poz. 1102,
Nr 153, poz. 1271, Nr 219, poz. 1849 i Nr 240, poz. 2058 oraz
z 2003 r. Nr 41, poz. 360, Nr 42, poz. 363, Nr 60, poz. 535
i Nr 109, poz. 1035.
Poz. 1064
przez sàd opiekuƒczy, stawia si´ w okreÊlonym w postanowieniu sàdu terminie i miejscu i jest obecny przez
ca∏y czas trwania kontaktu, zapewniajàc, by kontakt ten
nie trwa∏ d∏u˝ej, ni˝ postanowi∏ sàd.
2. Z ka˝dej obecnoÊci przy kontaktach, o których
mowa w ust. 1, kurator rodzinny niezw∏ocznie sk∏ada
sàdowi pisemnà notatk´.
§ 11. Kurator zawodowy dla doros∏ych, realizujàc
czynnoÊci zwiàzane z organizowaniem i kontrolowaniem wykonywania kary ograniczenia wolnoÊci oraz
pracy spo∏ecznie u˝ytecznej orzeczonej w zamian nieÊciàgalnej grzywny
1) utrzymuje sta∏y kontakt z zak∏adami pracy, w których wykonywana jest nieodp∏atna kontrolowana
praca na cele spo∏eczne;
2) pozyskuje zak∏ady pracy, placówki s∏u˝by zdrowia
lub opieki spo∏ecznej oraz instytucje lub organizacje niosàce pomoc charytatywnà, wzgl´dnie reprezentujàce spo∏ecznoÊç lokalnà, dla przyj´cia skazanego w celu wykonywania nieodp∏atnej kontrolowanej pracy na cele spo∏eczne;
3) organizuje i prowadzi szkolenia oraz instrukta˝e dla
pracowników zak∏adów pracy, wyznaczonych do
organizowania pracy skazanych i dozorowania jej
przebiegu;
4) kontroluje przestrzeganie przez wyznaczone zak∏ady pracy ustalonych zasad organizacji pracy skazanych i wype∏nianie innych obowiàzków z tytu∏u wykonywania kary ograniczenia wolnoÊci lub pracy
spo∏ecznie u˝ytecznej;
5) wzywa skazanego do z∏o˝enia wyjaÊnieƒ dotyczàcych przebiegu odbywania kary, udziela ostrze˝eƒ
lub podejmuje inne Êrodki dyscyplinujàce w przypadku uchylania si´ od pracy lub niew∏aÊciwego
jej wykonywania;
6) powiadamia wyznaczony zak∏ad pracy o podejmowanych wobec skazanego decyzjach lub postanowieniach sàdu;
7) kontroluje sposób wykonywania kary w miejscu
pracy oraz prawid∏owoÊç wywiàzywania si´ przez
skazanego z na∏o˝onych na niego obowiàzków;
8) wyst´puje do sàdu z wnioskiem o
a) okreÊlenie rodzaju lub miejsca pracy, je˝eli nie
zosta∏y one wskazane w wyroku,
b) zmniejszenie liczby godzin pracy w miesiàcu,
c) zmian´ sposobu wykonywania kary,
d) orzeczenie wykonania kary zast´pczej,
e) zwolnienie z reszty kary;
9) uczestniczy w posiedzeniach sàdu, dotyczàcych
osób skazanych na kar´ ograniczenia wolnoÊci
oraz dotyczàcych wykonywania pracy spo∏ecznie
u˝ytecznej.
§ 12. Kurator dla doros∏ych, realizujàc czynnoÊci
zwiàzane z kontrolà skazanego w okresie próby oraz
kontrolà sprawcy przest´pstwa, w stosunku do którego warunkowo umorzono post´powanie karne lub zawieszono wykonanie kary
1) zbiera co najmniej raz na 6 miesi´cy informacje
o zachowaniu skazanego lub sprawcy przest´pstwa, chyba ˝e sàd zarzàdzi inaczej;
2) przeprowadza wywiad przed wystàpieniem do sàdu z jednym z wniosków, o których mowa
w art. 173 § 2 pkt 2 lub 4 ustawy z dnia 6 czerwca
1997 r. — Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. Nr 90,
poz. 557, z póên. zm.2));
3) wyst´puje do instytucji i w∏aÊciwych urz´dów oraz
osób fizycznych w celu uzyskania informacji o sposobie realizacji na∏o˝onych na skazanego lub
sprawc´ przest´pstwa obowiàzków;
4) przyjmuje od skazanego lub sprawcy przest´pstwa
informacje o przebiegu okresu próby i sposobie
wykonywania na∏o˝onych obowiàzków oraz dokonuje ich weryfikacji;
5) bezzw∏ocznie powiadamia sàd o pope∏nieniu przest´pstwa lub o innym ra˝àcym naruszeniu porzàdku prawnego przez skazanego lub sprawc´ przest´pstwa.
§ 13. Kurator dla doros∏ych, realizujàc czynnoÊci
zwiàzane z przygotowaniem skazanego do ˝ycia po
zwolnieniu z zak∏adu karnego, po otrzymaniu decyzji
komisji penitencjarnej lub orzeczenia sàdu penitencjarnego
1) sporzàdza we wspó∏dzia∏aniu ze skazanym oraz
w oparciu o analiz´ akt penitencjarnych i akt sprawy karnej oraz rozpoznanie sytuacji rodzinnej i Êrodowiskowej skazanego — program wolnoÊciowy;
2) przygotowuje Êrodowisko rodzinne i spo∏eczne do
powrotu skazanego;
3) wspó∏organizuje pomoc postpenitencjarnà poprzez rozpoznanie potrzeb skazanego i jego rodziny oraz kszta∏towanie umiej´tnoÊci samodzielnego rozwiàzywania trudnoÊci ˝yciowych, wspó∏dzia∏ajàc ze skazanym i s∏u˝bà penitencjarnà zak∏adów karnych, a ponadto organami administracji
rzàdowej i samorzàdu terytorialnego oraz podmiotami, o których mowa w art. 38 § 1 Kodeksu karnego wykonawczego;
4) wspó∏dzia∏a ze stowarzyszeniami, fundacjami, organizacjami, instytucjami i innymi podmiotami,
których celem dzia∏ania jest pomoc w spo∏ecznej
readaptacji skazanych.
———————
2) Zmiany wymienionej ustawy zosta∏y og∏oszone w Dz. U.
Poz. 1064
§ 14. Kurator zawodowy dla doros∏ych, utrzymujàcy kontakt ze skazanym, któremu udzielono przerwy
w wykonaniu kary pozbawienia wolnoÊci
1) sprawdza raz na 3 miesiàce, czy skazany wykorzystuje przerw´ zgodnie z celem jej udzielenia i wykonuje na∏o˝one na niego obowiàzki;
2) ˝àda od skazanego niezb´dnych informacji, dotyczàcych przerwy;
3) w przypadku niezg∏oszenia si´ skazanego najpóêniej w ciàgu 7 dni od zwolnienia z zak∏adu karnego
lub stwierdzenia okolicznoÊci, o której mowa
w art. 156 § 3 Kodeksu karnego wykonawczego,
powiadamia niezw∏ocznie sàd penitencjarny lub
sk∏ada wniosek o odwo∏anie przerwy w karze.
§ 15. Kurator zawodowy dla doros∏ych ponadto
1) sygnalizuje sàdowi przyczyny przewlek∏oÊci post´powania wykonawczego lub innych uchybieƒ
stwierdzonych w dzia∏alnoÊci pozasàdowych organów wykonawczych oraz potrzeb´ zobowiàzania
Policji do udzielenia kuratorowi stosownej pomocy w wykonywaniu czynnoÊci;
2) sk∏ada odpowiednio uzasadnione wnioski w sprawie zmiany orzeczenia sàdu;
3) uczestniczy w posiedzeniach sàdu, dotyczàcych
osób znajdujàcych si´ w okresie próby, pod dozorem lub tych, na które na∏o˝ono obowiàzek utrzymywania kontaktów z zawodowym kuratorem sàdowym;
4) wspó∏dzia∏a z organizacjami, instytucjami, stowarzyszeniami i innymi podmiotami, których celem
dzia∏ania jest pomoc w spo∏ecznej readaptacji skazanych;
5) sygnalizuje jednostkom nadrz´dnym organów
i instytucji paƒstwowych, organów samorzàdu terytorialnego oraz organom statutowym stowarzyszeƒ i organizacji przypadki bezzasadnej odmowy
udzielenia kuratorowi sàdowemu ˝àdanej pomocy;
6) prowadzi na bie˝àco dokumentacj´ pracy ze skazanym.
§ 16. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie
30 dni od dnia og∏oszenia.
z 1997 r. Nr 160, poz. 1083, z 1999 r. Nr 83, poz. 931,
z 2000 r. Nr 60, poz. 701 i Nr 120, poz. 1268, z 2001 r. Nr 98,
poz. 1071 i Nr 111, poz. 1194 oraz z 2002 r. Nr 74, poz. 676,
Nr 121, poz. 1033 i Nr 200, poz. 1679.
Minister SprawiedliwoÊci: G. Kurczuk
Dziennik Ustaw i Monitor Polski dost´pne sà w Internecie pod adresem www.cokprm.gov.pl
Wydawca: Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
Redakcja: Rzàdowe Centrum Legislacji — Redakcja Dziennika Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej
oraz Dziennika Urz´dowego Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”,
Al. Ujazdowskie 1/3, 00-583 Warszawa, tel. 622-66-56
Sk∏ad i kolporta˝: Zak∏ad Wydawnictw i Poligrafii Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów
ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa, tel.: 694-67-50, 694-67-52; faks 694-62-06
Bezp∏atna infolinia: 0-800-287-581
www.cokprm.gov.pl
e-mail: dziust@cokprm.gov.pl
Druk w kooperacji: Grupa Image Sp. z o.o., ul. Witkiewicza 14, 03-305 Warszawa
'8
Z\G
!
T∏oczono z polecenia Prezesa Rady Ministrów w Zak∏adzie Wydawnictw i Poligrafii Centrum Obs∏ugi Kancelarii Prezesa Rady Ministrów,
ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa
Zam. 367/W/S/2003
ISSN 0867-3411
Cena 9,80 z∏ (w tym 7% VAT)
1064
ROZPORZÑDZENIE MINISTRA SPRAWIEDLIWOÂCI
z dnia 12 czerwca 2003 r.
w sprawie szczegó∏owego sposobu wykonywania uprawnieƒ i obowiàzków kuratorów sàdowych
Na podstawie art. 12 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r.
o kuratorach sàdowych (Dz. U. Nr 98, poz. 1071
i Nr 154, poz. 1787 oraz z 2002 r. Nr 153, poz. 1271
i Nr 213, poz. 1802) zarzàdza si´, co nast´puje