Umowa międzynarodowa Umowa między Rzecząpospolitą Polską a Federacją Rosyjską o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych i karnych, sporządzona w Warszawie dnia 16 września 1996 r.

Art. 2. Kadencja rady kasy chorych powo∏anej na

podstawie dotychczasowych przepisów up∏ywa w dniu

pierwszego posiedzenia nowo powo∏anej rady kasy

chorych.

Art. 3. Ustawa wchodzi w ˝ycie po up∏ywie 14 dni

od dnia og∏oszenia.

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej: A. KwaÊniewski

750

UMOWA

mi´dzy Rzeczàpospolità Polskà a Federacjà Rosyjskà o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach

cywilnych i karnych,

sporzàdzona w Warszawie dnia 16 wrzeÊnia 1996 r.

W imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

PREZYDENT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

podaje do powszechnej wiadomoÊci

W dniu 16 wrzeÊnia 1996 r. zosta∏a sporzàdzona w Warszawie Umowa mi´dzy Rzeczàpospolità Polskà a Federacjà Rosyjskà o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych i karnych, w nast´pujàcym

brzmieniu

UMOWA

mi´dzy Rzeczàpospolità Polskà a Federacjà Rosyjskà

o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych i karnych

Rzeczpospolita Polska i Federacja Rosyjska, zwane

dalej „Umawiajàcymi si´ Stronami”,

kierujàc si´ pragnieniem dalszego rozwoju przyjacielskich stosunków mi´dzy obydwoma Paƒstwami

oraz dà˝àc do pog∏´biania i doskonalenia wzajemnej

wspó∏pracy w dziedzinie pomocy prawnej i stosunków

prawnych,

uzgodni∏y, co nast´puje

CZ¢Âå PIERWSZA

Artyku∏ 4

Postanowienia ogólne

J´zyk we wzajemnym obrocie

Artyku∏ 1

Ochrona prawna

1. Wnioski o udzielenie pomocy prawnej sporzàdza

si´ w j´zyku wzywajàcej Umawiajàcej si´ Strony.

1. Obywatele jednej Umawiajàcej si´ Strony korzystajà na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony

z takiej samej ochrony prawnej w sprawach osobistych

i majàtkowych, jaka przys∏uguje obywatelom tej Umawiajàcej si´ Strony.

2. Je˝eli wed∏ug postanowieƒ niniejszej umowy

wymagane jest do∏àczenie do przesy∏anych pism i dokumentów t∏umaczenia ich na j´zyk drugiej Umawiajàcej si´ Strony, t∏umaczenia te powinny byç odpowiednio uwierzytelnione.

2. Obywatele jednej Umawiajàcej si´ Strony majà

prawo swobodnego i nieskr´powanego zwracania si´

do organów drugiej Umawiajàcej si´ Strony, w∏aÊciwych w sprawach cywilnych i karnych, wyst´powania

przed nimi, wytaczania powództw, sk∏adania wniosków, jak równie˝ dokonywania innych czynnoÊci procesowych na tych samych warunkach, co obywatele

tej Umawiajàcej si´ Strony.

Artyku∏ 5

3. Postanowienia niniejszej umowy dotyczàce obywateli Umawiajàcych si´ Stron stosuje si´ odpowiednio do osób prawnych utworzonych zgodnie z prawem

jednej z Umawiajàcych si´ Stron.

4. Sprawami cywilnymi w rozumieniu niniejszej

umowy sà równie˝ sprawy rodzinne i pracownicze.

Artyku∏ 2

Udzielanie pomocy prawnej

Organy wymiaru sprawiedliwoÊci i inne organy

Umawiajàcych si´ Stron, w∏aÊciwe w sprawach cywilnych i karnych, udzielajà sobie w tych sprawach wzajemnie pomocy prawnej. Organami wymiaru sprawiedliwoÊci sà sàdy i prokuratury, jak równie˝ notariat, je˝eli jest on w∏aÊciwy w sprawach cywilnych zgodnie

z prawem tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium ma siedzib´.

Artyku∏ 3

Tryb porozumiewania si´

1. W sprawach obj´tych niniejszà umowà organy

wymiaru sprawiedliwoÊci Umawiajàcych si´ Stron porozumiewajà si´ za poÊrednictwem organów centralnych.

2. W rozumieniu niniejszej umowy organami centralnymi sà: ze strony Rzeczypospolitej Polskiej — Ministerstwo SprawiedliwoÊci, a ze strony Federacji Rosyjskiej — Ministerstwo SprawiedliwoÊci i Prokuratura

Generalna.

Zakres pomocy prawnej

Umawiajàce si´ Strony udzielajà sobie wzajemnie

pomocy prawnej przez dokonywanie poszczególnych

czynnoÊci procesowych przewidzianych przez prawo

wezwanej Umawiajàcej si´ Strony, a w szczególnoÊci

przez sporzàdzanie, przesy∏anie i dor´czanie dokumentów, dokonywanie przeszukaƒ, odbieranie i wydawanie dowodów rzeczowych, opracowywanie opinii

przez bieg∏ych, przes∏uchiwanie stron, Êwiadków, bieg∏ych, podejrzanych, oskar˝onych i innych osób, przejmowanie Êcigania karnego, wydawanie osób w celu

Êcigania karnego lub wykonania wyroku, przekazywanie skazanych w celu wykonania kary.

Artyku∏ 6

TreÊç i forma wniosku o udzielenie pomocy prawnej

1. Wniosek o udzielenie pomocy prawnej powinien

zawieraç

1) oznaczenie organu wzywajàcego,

2) oznaczenie organu wezwanego,

3) oznaczenie sprawy, w której wyst´puje si´ o udzielenie pomocy prawnej,

4) imiona i nazwiska stron, podejrzanych, oskar˝onych lub skazanych, ich miejsca sta∏ego lub czasowego pobytu, obywatelstwo, zawód, a w sprawach

karnych, w miar´ mo˝liwoÊci, równie˝ miejsce i dat´ urodzenia, imiona ich rodziców, a co do osób

prawnych — ich nazw´ i siedzib´,

5) imiona i nazwiska oraz adresy przedstawicieli osób

wymienionych w punkcie 4,

6) treÊç wniosku i informacje niezb´dne do jego wykonania, w tym równie˝ imiona, nazwiska, adresy

Êwiadków oraz dat´ i miejsce urodzenia, o ile sà

one znane,

7) w sprawach karnych — dodatkowo opis pope∏nionego czynu przest´pnego i jego kwalifikacj´ prawnà.

3. Inne organy Umawiajàcych si´ Stron, w∏aÊciwe

w sprawach cywilnych i karnych, zwracajà si´ o udzielenie pomocy prawnej do swych organów wymiaru

sprawiedliwoÊci. Wnioski te przekazuje si´ za poÊrednictwem organów centralnych.

2. Wniosek o udzielenie pomocy prawnej powinien

byç opatrzony podpisem i piecz´cià urz´dowà organu

wzywajàcego.

4. Organy centralne mogà uzgodniç, ˝e w niektórych sprawach organy wymiaru sprawiedliwoÊci Umawiajàcych si´ Stron porozumiewajà si´ bezpoÊrednio.

3. Umawiajàce si´ Strony mogà do wniosków

o udzielenie pomocy prawnej u˝ywaç dwuj´zycznych

druków.

Artyku∏ 7

Wykonywanie wniosku o udzielenie pomocy prawnej

1. Przy wykonywaniu wniosku o udzielenie pomocy prawnej organ wezwany stosuje przepisy prawne

swego paƒstwa. Na wniosek organu wzywajàcego mogà byç zastosowane przepisy procesowe wzywajàcej

Umawiajàcej si´ Strony, je˝eli nie sà one sprzeczne

z prawem wezwanej Umawiajàcej si´ Strony.

2. Je˝eli organ wezwany nie jest w∏aÊciwy do wykonania wniosku, przekazuje wniosek organowi w∏aÊciwemu, zawiadamiajàc o tym organ wzywajàcy.

3. Na wniosek organu wzywajàcego organ wezwany zawiadamia we w∏aÊciwym czasie organ wzywajàcy i strony o terminie i miejscu wykonania wniosku.

4. Je˝eli dok∏adny adres osoby, której dotyczy

wniosek, jest nieznany, organ wezwany podejmie odpowiednie czynnoÊci zmierzajàce do jego ustalenia.

5. Po wykonaniu wniosku organ wezwany przesy∏a

dokumenty organowi wzywajàcemu. Je˝eli wniosek

nie mo˝e byç wykonany, organ wezwany zwraca wniosek organowi wzywajàcemu, zawiadamiajàc o przyczynie jego niewykonania.

Artyku∏ 8

Wezwanie Êwiadka lub bieg∏ego

1. Je˝eli w post´powaniu przygotowawczym lub

sàdowym toczàcym si´ na terytorium jednej Umawiajàcej si´ Strony zajdzie potrzeba osobistego stawiennictwa Êwiadka lub bieg∏ego, przebywajàcego na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony, nale˝y zwróciç

si´ do w∏aÊciwego organu wymiaru sprawiedliwoÊci

tej Umawiajàcej si´ Strony o dor´czenie wezwania.

Poz. 750

5. Âwiadek lub bieg∏y, który stawi∏ si´ na wezwanie

na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony, ma prawo do zwrotu przez organ wzywajàcy kosztów zwiàzanych z przejazdem i pobytem za granicà i utraconego

zarobku, a bieg∏y — ponadto prawo do wynagrodzenia

za czynnoÊci bieg∏ego. W wezwaniu zamieszcza si´ informacj´, do jakiego rodzaju Êwiadczeƒ majà prawo

osoby wezwane; na ich wniosek wzywajàca Umawiajàca si´ Strona udzieli zaliczki na pokrycie kosztów.

Artyku∏ 9

Dor´czenie dokumentów

Organ wezwany dor´cza dokumenty w trybie obowiàzujàcym w jego paƒstwie, je˝eli dor´czane dokumenty zosta∏y sporzàdzone w j´zyku strony wezwanej

albo je˝eli do∏àczono uwierzytelnione t∏umaczenie na

j´zyk tej strony. Je˝eli dokumenty nie zosta∏y sporzàdzone w j´zyku strony wezwanej albo nie do∏àczono

t∏umaczenia, dor´cza si´ je adresatowi, je˝eli zgadza

si´ dobrowolnie je przyjàç.

Artyku∏ 10

Potwierdzenie dor´czenia dokumentów

Dor´czenie dokumentów stwierdza si´ w potwierdzeniu dor´czenia podpisanym przez osob´, której dokument dor´czono, opatrzonym piecz´cià urz´dowà

organu wezwanego oraz zawierajàcym dat´ dor´czenia i podpis pracownika organu dor´czajàcego dokument, lub w innym dokumencie sporzàdzonym przez

ten organ, w którym powinien byç oznaczony sposób,

miejsce i data dor´czenia.

Artyku∏ 11

Koszty pomocy prawnej

2. Wezwanie nie mo˝e zawieraç zagro˝enia zastosowania Êrodków przymusu na wypadek niestawiennictwa.

1. Ka˝da z Umawiajàcych si´ Stron ponosi koszty

powsta∏e na swym terytorium w zwiàzku z udzieleniem

pomocy prawnej.

3. Âwiadek lub bieg∏y bez wzgl´du na posiadane

obywatelstwo, który dobrowolnie stawi∏ si´ na wezwanie przed w∏aÊciwym organem wzywajàcej Umawiajàcej si´ Strony, nie mo˝e byç na terytorium tej Strony

pociàgni´ty do odpowiedzialnoÊci za przest´pstwo lub

wykroczenie ani aresztowany, ani nie mo˝e odbywaç

kary z powodu jakiegokolwiek czynu pope∏nionego

przed przekroczeniem jej granicy paƒstwowej. Osoby

takie nie mogà byç tak˝e pociàgni´te do odpowiedzialnoÊci za przest´pstwo lub wykroczenie ani aresztowane, ani nie mogà odbywaç kary w zwiàzku ze z∏o˝onym

zeznaniem lub opinià bieg∏ego lub w zwiàzku z czynem

b´dàcym przedmiotem post´powania.

2. Organ wezwany zawiadamia organ wzywajàcy

o wysokoÊci powsta∏ych kosztów. Je˝eli organ wzywajàcy pobierze nale˝ne koszty od osoby zobowiàzanej

do ich zwrotu, suma ta przypada tej Umawiajàcej si´

Stronie, która jà pobra∏a.

4. Âwiadek lub bieg∏y traci uprawnienie, o którym

mowa w ust´pie 3, je˝eli nie opuÊci terytorium wzywajàcej Umawiajàcej si´ Strony w terminie pi´tnastu dni

od dnia zawiadomienia go o tym, ˝e jego obecnoÊç nie

jest ju˝ konieczna. Do tego terminu nie wlicza si´ czasu, w ciàgu którego Êwiadek lub bieg∏y nie móg∏ opuÊciç terytorium wzywajàcej Umawiajàcej si´ Strony

z przyczyn od niego niezale˝nych.

Artyku∏ 12

Udzielanie informacji

Organy centralne Umawiajàcych si´ Stron udzielajà sobie wzajemnie, na wniosek, informacji o przepisach prawnych, które w ich paƒstwach obowiàzujà lub

obowiàzywa∏y, jak równie˝ o praktyce ich stosowania

przez organy wymiaru sprawiedliwoÊci.

Artyku∏ 13

Przekazywanie przedmiotów i sum pieni´˝nych

Je˝eli w wykonaniu niniejszej umowy nast´puje

przekazanie przedmiotów lub sum pieni´˝nych z tery-

torium jednej Umawiajàcej si´ Strony na terytorium

drugiej Umawiajàcej si´ Strony albo przedstawicielstwu dyplomatycznemu lub urz´dowi konsularnemu

drugiej Umawiajàcej si´ Strony, odbywa si´ to zgodnie

z przepisami prawa tej Umawiajàcej si´ Strony, której

organ dokonuje przekazania.

Poz. 750

som albo pozostawa∏oby w sprzecznoÊci z podstawowymi zasadami prawa lub mi´dzynarodowymi zobowiàzaniami wezwanej Umawiajàcej si´ Strony.

CZ¢Âå DRUGA

Sprawy cywilne

Artyku∏ 14

Artyku∏ 18

Ustalanie adresów i innych danych

1. Organy wymiaru sprawiedliwoÊci Umawiajàcych si´ Stron udzielajà sobie na wniosek pomocy

w ustalaniu adresów osób przebywajàcych na ich terytorium w zakresie udzielania pomocy prawnej w sprawach cywilnych i karnych.

2. Je˝eli do sàdu jednej z Umawiajàcych si´ Stron

zostanie wniesiony pozew o alimenty przeciwko osobie przebywajàcej na terytorium drugiej Umawiajàcej

si´ Strony, organ wymiaru sprawiedliwoÊci tej Umawiajàcej si´ Strony udzieli, na wniosek, w miar´ mo˝liwoÊci, pomocy przy ustalaniu miejsca pracy i wysokoÊci dochodów osoby pozwanej.

Artyku∏ 15

Uznawanie dokumentów

1. Dokumenty, które sporzàdzi∏ lub uwierzytelni∏

w∏aÊciwy organ jednej z Umawiajàcych si´ Stron, opatrzone piecz´cià urz´dowà i podpisem osoby uprawnionej, posiadajà moc dowodowà na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony bez potrzeby legalizacji.

Dotyczy to tak˝e odpisów i t∏umaczeƒ dokumentów,

które uwierzytelni∏ w∏aÊciwy organ.

2. Dokumenty, które na terytorium jednej z Umawiajàcych si´ Stron traktowane sà jako dokumenty

urz´dowe, uwa˝ane sà za takie równie˝ na terytorium

drugiej Umawiajàcej si´ Strony.

Artyku∏ 16

Przesy∏anie dokumentów stanu cywilnego i innych

dokumentów

1. Umawiajàce si´ Strony zobowiàzujà si´ do przesy∏ania sobie wzajemnie, na wniosek, w drodze dyplomatycznej, bez t∏umaczenia i bezp∏atnie, dokumentów

dotyczàcych wykszta∏cenia, sta˝u pracy i innych dokumentów, które dotyczà osobistych praw i interesów

obywateli drugiej Umawiajàcej si´ Strony.

2. Urz´dy stanu cywilnego jednej Umawiajàcej si´

Strony przesy∏ajà na wniosek organów drugiej Umawiajàcej si´ Strony odpisy aktów stanu cywilnego, bez

t∏umaczenia i bezp∏atnie.

Artyku∏ 17

Odmowa udzielenia pomocy prawnej

Pomocy prawnej mo˝na odmówiç, je˝eli jej udzielenie mo˝e zagroziç suwerennoÊci, bezpieczeƒstwu,

porzàdkowi publicznemu lub innym wa˝nym intere-

Postanowienia ogólne

Je˝eli zgodnie z postanowieniami niniejszej umowy do podj´cia czynnoÊci w∏aÊciwe sà organy wymiaru sprawiedliwoÊci obu Umawiajàcych si´ Stron,

a wniosek o wszcz´cie post´powania wniesiony zosta∏

do organu jednej z nich, wy∏àczona jest w∏aÊciwoÊç organu wymiaru sprawiedliwoÊci drugiej Umawiajàcej

si´ Strony.

Rozdzia∏ pierwszy

Sprawy z zakresu prawa osobowego

Artyku∏ 19

ZdolnoÊç prawna i zdolnoÊç do czynnoÊci prawnych

1. ZdolnoÊç do czynnoÊci prawnych osoby fizycznej

ocenia si´ wed∏ug prawa tej Umawiajàcej si´ Strony,

której osoba ta jest obywatelem.

2. ZdolnoÊç prawnà i zdolnoÊç do czynnoÊci prawnych osoby prawnej ocenia si´ wed∏ug prawa tej Umawiajàcej si´ Strony, zgodnie z którym osoba ta zosta∏a

utworzona.

Ubezw∏asnowolnienie ca∏kowite i cz´Êciowe

Artyku∏ 20

Je˝eli niniejsza umowa nie stanowi inaczej, do

ubezw∏asnowolnienia ca∏kowitego i cz´Êciowego w∏aÊciwy jest sàd tej Umawiajàcej si´ Strony, której obywatelem jest osoba majàca byç ubezw∏asnowolniona.

Sàd ten stosuje prawo swego paƒstwa.

Artyku∏ 21

1. Je˝eli sàd jednej Umawiajàcej si´ Strony stwierdzi, ˝e zachodzà przes∏anki do ubezw∏asnowolnienia

ca∏kowitego lub cz´Êciowego osoby zamieszka∏ej na jej

terytorium i posiadajàcej obywatelstwo drugiej Umawiajàcej si´ Strony, zawiadamia o tym w∏aÊciwy sàd tej

Umawiajàcej si´ Strony, której obywatelem jest ta osoba.

2. W wypadkach niecierpiàcych zw∏oki sàd okreÊlony w ust´pie 1 mo˝e podjàç czynnoÊci potrzebne dla

ochrony tej osoby lub jej majàtku. Informacje o tych

czynnoÊciach przesy∏a si´ w∏aÊciwemu sàdowi tej

Umawiajàcej si´ Strony, której obywatelem jest ta osoba.

3. Je˝eli sàd drugiej Umawiajàcej si´ Strony zawiadomiony zgodnie z ust´pem 1 oznajmi, ˝e pozostawia

dalsze czynnoÊci sàdowi miejsca zamieszkania tej osoby, albo nie wypowie si´ w terminie trzech miesi´cy,

sàd miejsca zamieszkania tej osoby mo˝e przeprowadziç post´powanie o ubezw∏asnowolnienie ca∏kowite

lub cz´Êciowe wed∏ug prawa swego paƒstwa, o ile takà samà przyczyn´ ubezw∏asnowolnienia ca∏kowitego

lub cz´Êciowego przewiduje równie˝ prawo tej Umawiajàcej si´ Strony, której dana osoba jest obywatelem. Orzeczenie o ubezw∏asnowolnieniu ca∏kowitym

lub cz´Êciowym przesy∏a si´ w∏aÊciwemu sàdowi drugiej Umawiajàcej si´ Strony.

Artyku∏ 22

Postanowienia artyku∏ów 20 i 21 stosuje si´ odpowiednio do uchylenia ubezw∏asnowolnienia ca∏kowitego i cz´Êciowego.

Artyku∏ 23

Uznanie osoby za zaginionà lub zmar∏à

1. Do uznania osoby za zaginionà lub zmar∏à i do

stwierdzenia zgonu w∏aÊciwe sà prawo i sàdy tej Umawiajàcej si´ Strony, której obywatelem by∏a ta osoba

w czasie, gdy wed∏ug ostatnich wiadomoÊci pozostawa∏a przy ˝yciu.

2. Sàd jednej Umawiajàcej si´ Strony mo˝e zgodnie z prawem swego paƒstwa uznaç obywatela drugiej

Umawiajàcej si´ Strony za zaginionego lub zmar∏ego

i stwierdziç jego zgon

1) na wniosek osoby zamierzajàcej zrealizowaç swoje

uprawnienia wynikajàce z dziedziczenia lub stosunków majàtkowych mi´dzy ma∏˝onkami co do

majàtku nieruchomego osoby zaginionej lub zmar∏ej, znajdujàcego si´ na terytorium tej Umawiajàcej

si´ Strony, której sàd ma wydaç orzeczenie,

2) na wniosek ma∏˝onka osoby zaginionej lub zmar∏ej,

zamieszkujàcego w czasie z∏o˝enia wniosku na terytorium tej Umawiajàcej si´ Strony, której sàd ma

wydaç orzeczenie.

3. Orzeczenie wydane na podstawie ust´pu 2 wywiera skutki prawne wy∏àcznie na terytorium tej Umawiajàcej si´ Strony, której sàd wyda∏ orzeczenie.

Rozdzia∏ drugi

Sprawy z zakresu prawa rodzinnego

Artyku∏ 24

Zawarcie ma∏˝eƒstwa

1. Przes∏anki zawarcia ma∏˝eƒstwa ocenia si´ dla

ka˝dej z osób zawierajàcych ma∏˝eƒstwo, wed∏ug prawa tej Umawiajàcej si´ Strony, której obywatelem jest

ta osoba. W zakresie przeszkód do zawarcia ma∏˝eƒstwa stosuje si´ ponadto prawo tej Umawiajàcej si´

Strony, na której terytorium jest ono zawierane.

2. Form´ zawarcia ma∏˝eƒstwa okreÊla prawo tej

Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium ma∏˝eƒstwo jest zawierane.

Poz. 750

Artyku∏ 25

Stosunki osobiste i majàtkowe mi´dzy ma∏˝onkami

1. Stosunki osobiste i majàtkowe mi´dzy ma∏˝onkami podlegajà prawu tej Umawiajàcej si´ Strony, na

której terytorium ma∏˝onkowie majà miejsce zamieszkania.

2. Je˝eli jeden z ma∏˝onków ma miejsce zamieszkania na terytorium jednej Umawiajàcej si´ Strony, drugi zaÊ — na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony,

to dla stosunków osobistych i majàtkowych mi´dzy nimi w∏aÊciwe jest prawo tej Umawiajàcej si´ Strony,

której obywatelami sà ma∏˝onkowie. Je˝eli jeden

z ma∏˝onków jest obywatelem jednej Umawiajàcej si´

Strony, a drugi — obywatelem drugiej Umawiajàcej si´

Strony, w∏aÊciwe jest prawo tej Umawiajàcej si´ Strony, przed której sàdem toczy si´ post´powanie.

3. W sprawach dotyczàcych stosunków osobistych

i majàtkowych mi´dzy ma∏˝onkami w wypadku przewidzianym w ust´pie 1 w∏aÊciwe sà sàdy tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium ma∏˝onkowie majà

miejsce zamieszkania. Je˝eli ma∏˝onkowie sà obywatelami drugiej Umawiajàcej si´ Strony, w∏aÊciwe sà równie˝ sàdy tej Umawiajàcej si´ Strony. W wypadku przewidzianym w ust´pie 2 w∏aÊciwe sà sàdy tej Umawiajàcej si´ Strony, której obywatelami sà ma∏˝onkowie.

Je˝eli jeden z ma∏˝onków jest obywatelem jednej

Umawiajàcej si´ Strony, a drugi — obywatelem drugiej

Umawiajàcej si´ Strony, w∏aÊciwe sà sàdy obu Umawiajàcych si´ Stron.

Artyku∏ 26

Rozwód

1. W sprawach o rozwód w∏aÊciwe sà prawo i organy tej Umawiajàcej si´ Strony, której obywatelami sà

ma∏˝onkowie w chwili zg∏oszenia wniosku. Je˝eli ma∏˝onkowie majà miejsce zamieszkania na terytorium

drugiej Umawiajàcej si´ Strony, w∏aÊciwe sà równie˝

organy tej Umawiajàcej si´ Strony.

2. Je˝eli w chwili zg∏oszenia wniosku jeden z ma∏˝onków jest obywatelem jednej Umawiajàcej si´ Strony, drugi zaÊ — obywatelem drugiej Umawiajàcej si´

Strony, rozwód podlega prawu tej Umawiajàcej si´

Strony, na której terytorium majà oni miejsce zamieszkania. Je˝eli jeden z ma∏˝onków ma miejsce zamieszkania na terytorium jednej Umawiajàcej si´ Strony,

a drugi — na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony, w∏aÊciwe jest prawo tej Umawiajàcej si´ Strony,

przed której organem toczy si´ post´powanie.

3. W sprawach o rozwód w wypadku przewidzianym w ust´pie 2 w∏aÊciwy jest organ tej Umawiajàcej

si´ Strony, na której terytorium ma∏˝onkowie majà

miejsce zamieszkania. Je˝eli jeden z ma∏˝onków ma

miejsce zamieszkania na terytorium jednej Umawiajàcej si´ Strony, a drugi — na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony, w∏aÊciwe sà organy obu Umawiajàcych si´ Stron.

4. Sàd w∏aÊciwy do orzekania w sprawie o rozwód

jest równie˝ w∏aÊciwy do orzekania o w∏adzy rodzicielskiej i alimentach na rzecz ma∏oletnich dzieci.

Artyku∏ 27

Ustalenie istnienia ma∏˝eƒstwa oraz uznanie ma∏˝eƒstwa za niewa˝ne

W sprawach o ustalenie istnienia ma∏˝eƒstwa oraz

uniewa˝nienie ma∏˝eƒstwa stosuje si´ prawo tej Umawiajàcej si´ Strony, któremu podlega∏o zawarcie ma∏˝eƒstwa. W∏aÊciwoÊç sàdów okreÊla si´ zgodnie z artyku∏em 26.

Artyku∏ 28

Stosunki prawne mi´dzy rodzicami i dzieçmi

1. Stosunki prawne mi´dzy rodzicami i dzieçmi

podlegajà prawu tej Umawiajàcej si´ Strony, na której

terytorium majà oni miejsce zamieszkania.

2. Je˝eli którykolwiek z rodziców lub dzieci ma

miejsce zamieszkania na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony, to stosunki prawne mi´dzy nimi podlegajà prawu tej Umawiajàcej si´ Strony, której obywatelem jest dziecko.

3. W sprawach dotyczàcych stosunków mi´dzy rodzicami i dzieçmi w∏aÊciwe sà organy tej Umawiajàcej

si´ Strony, której obywatelem jest dziecko, jak równie˝

organy tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium dziecko ma miejsce zamieszkania.

Artyku∏ 29

Inne sprawy alimentacyjne

1. W innych sprawach alimentacyjnych w∏aÊciwe

jest prawo tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium ma miejsce zamieszkania osoba ubiegajàca si´

o alimenty.

2. W sprawach, o których mowa w ust´pie 1, w∏aÊciwy jest sàd tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium ma miejsce zamieszkania osoba ubiegajàca

si´ o alimenty.

Artyku∏ 30

Przysposobienie

1. Do przysposobienia stosuje si´ prawo tej Umawiajàcej si´ Strony, której obywatelem jest przysposabiajàcy w czasie zg∏oszenia wniosku. Je˝eli przysposabiajàcy jest obywatelem jednej Umawiajàcej si´ Strony, a ma miejsce zamieszkania na terytorium drugiej

Umawiajàcej si´ Strony, stosuje si´ prawo tej Umawiajàcej si´ Strony.

2. Do przysposobienia stosuje si´ tak˝e prawo tej

Umawiajàcej si´ Strony, której obywatelem jest przysposabiany, w odniesieniu do jego zgody, zgody jego

przedstawiciela ustawowego, zezwolenia w∏aÊciwego

organu paƒstwowego oraz ograniczeƒ przysposobie-

Poz. 750

nia z powodu zmiany miejsca zamieszkania przysposabianego na miejsce zamieszkania w innym paƒstwie.

3. Je˝eli dziecko przysposabiajà ma∏˝onkowie,

z których jeden jest obywatelem jednej Umawiajàcej

si´ Strony, drugi zaÊ — obywatelem drugiej Umawiajàcej si´ Strony, muszà byç spe∏nione wymagania przewidziane przez prawo obu Umawiajàcych si´ Stron. Je˝eli jednak ma∏˝onkowie majà miejsce zamieszkania na

terytorium jednej z Umawiajàcych si´ Stron, stosuje

si´ prawo tej Umawiajàcej si´ Strony.

4. Postanowienia ust´pów 1—3 stosuje si´ odpowiednio do zmiany, rozwiàzania i uniewa˝nienia przysposobienia.

5. W sprawach o przysposobienie, zmian´, rozwiàzanie i uniewa˝nienie przysposobienia w∏aÊciwy jest

organ Umawiajàcej si´ Strony, której obywatelem jest

przysposabiany w czasie zg∏oszenia wniosku. Je˝eli

przysposabiany jest obywatelem jednej Umawiajàcej

si´ Strony, a ma miejsce zamieszkania na terytorium

drugiej Umawiajàcej si´ Strony, gdzie ma miejsce zamieszkania tak˝e przysposabiajàcy, w∏aÊciwy jest równie˝ organ tej Umawiajàcej si´ Strony.

Opieka i kuratela

Artyku∏ 31

1. W sprawach opieki i kurateli w∏aÊciwe jest, je˝eli niniejsza umowa nie stanowi inaczej, prawo tej Umawiajàcej si´ Strony, której obywatelem jest osoba potrzebujàca opiekuna lub kurateli.

2. Stosunki prawne mi´dzy opiekunem lub kuratorem a osobà pozostajàcà pod opiekà lub kuratelà podlegajà prawu tej Umawiajàcej si´ Strony, której organ

ustanowi∏ opiek´ lub kuratel´.

3. Obowiàzek przyj´cia opieki lub kurateli podlega

prawu tej Umawiajàcej si´ Strony, której obywatelem

jest osoba wskazana jako opiekun lub kurator.

4. Dla obywatela jednej Umawiajàcej si´ Strony

mo˝e byç ustanowiony opiekun lub kurator, b´dàcy

obywatelem drugiej Umawiajàcej si´ Strony, je˝eli zamieszkuje on na terytorium tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium opieka lub kuratela ma byç

sprawowana, i je˝eli jego ustanowienie najbardziej odpowiada interesom osoby podlegajàcej opiece lub kurateli.

5. W sprawach ustanowienia opieki i kurateli w∏aÊciwy jest organ tej Umawiajàcej si´ Strony, której obywatelem jest osoba potrzebujàca opieki lub kurateli.

Artyku∏ 32

1. Je˝eli dla ochrony interesów obywatela jednej

Umawiajàcej si´ Strony, którego miejsce zamieszkania

lub pobytu albo którego majàtek znajduje si´ na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony, zachodzi potrzeba

podj´cia Êrodków w zakresie opieki lub kurateli, organ tej

Umawiajàcej si´ Strony zawiadomi o tym niezw∏ocznie

organ w∏aÊciwy wymieniony w artykule 31 ust´p 5.

2. W wypadkach niecierpiàcych zw∏oki organ drugiej Umawiajàcej si´ Strony podejmie odpowiednie

tymczasowe czynnoÊci wed∏ug w∏asnego prawa i niezw∏ocznie zawiadomi o tym organ w∏aÊciwy wymieniony w artykule 31 ust´p 5. CzynnoÊci te pozostajà w mocy do czasu podj´cia przez ten organ innego orzeczenia.

Artyku∏ 33

1. Organ w∏aÊciwy w myÊl artyku∏u 31 ust´p 5 mo˝e przekazaç opiek´ lub kuratel´ organowi drugiej

Umawiajàcej si´ Strony, je˝eli osoba pozostajàca pod

opiekà lub kuratelà ma miejsce zamieszkania lub pobytu albo majàtek na terytorium tej Umawiajàcej si´ Strony. Przekazanie stanie si´ skuteczne, je˝eli organ wezwany przejmie sprawowanie opieki lub kurateli i zawiadomi o tym organ wzywajàcy.

2. Organ, który stosownie do ust´pu 1 przejà∏ opiek´ lub kuratel´, sprawuje jà zgodnie z prawem obowiàzujàcym w jego paƒstwie.

Rozdzia∏ trzeci

Sprawy majàtkowe

Artyku∏ 34

Forma czynnoÊci prawnej

1. Forma czynnoÊci prawnej podlega prawu tej

Umawiajàcej si´ Strony, które w∏aÊciwe jest dla samej

czynnoÊci. Wystarcza jednak zachowanie prawa tej

Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium ma miejsce dokonanie czynnoÊci.

2. Forma czynnoÊci prawnej odnoszàcej si´ do nieruchomoÊci podlega prawu tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium nieruchomoÊç jest po∏o˝ona.

Artyku∏ 35

Mienie nieruchome

Do stosunków prawnych dotyczàcych mienia nieruchomego w∏aÊciwe sà prawo i organy tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium mienie nieruchome

jest po∏o˝one.

Poz. 750

torium ma miejsce zamieszkania lub siedzib´ pozwany.

W∏aÊciwy jest równie˝ sàd tej Umawiajàcej si´ Strony,

na której terytorium ma miejsce zamieszkania lub siedzib´ powód, je˝eli na tym terytorium znajduje si´

przedmiot sporu albo majàtek pozwanego.

W∏aÊciwoÊç t´ strony stosunku zobowiàzaniowego

mogà zmieniç w drodze umowy.

Artyku∏ 37

Zobowiàzania powstajàce wskutek czynów niedozwolonych (wskutek wyrzàdzenia szkody)

1. Zobowiàzania powstajàce wskutek czynów niedozwolonych (wskutek wyrzàdzenia szkody) podlegajà

prawu tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium

nastàpi∏o zdarzenie b´dàce podstawà roszczenia o naprawienie szkody. Jednak˝e gdy powód i pozwany sà

obywatelami jednej Umawiajàcej si´ Strony, stosuje

si´ prawo tej Strony.

2. W sprawach wymienionych w ust´pie 1 w∏aÊciwy jest sàd tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium nastàpi∏o zdarzenie b´dàce podstawà roszczenia o naprawienie szkody lub na której terytorium pozwany ma miejsce zamieszkania lub siedzib´. W∏aÊciwy jest równie˝ sàd tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium ma miejsce zamieszkania lub siedzib´

powód, je˝eli na tym terytorium znajduje si´ majàtek

pozwanego.

Rozdzia∏ czwarty

Sprawy spadkowe

Artyku∏ 38

Zasada równoÊci

1. Obywatele jednej Umawiajàcej si´ Strony mogà

nabywaç na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony majàtek i inne prawa w drodze dziedziczenia z mocy ustawy lub testamentu na tych samych warunkach

i w tym samym zakresie jak obywatele tej Strony.

Artyku∏ 36

2. Obywatele jednej Umawiajàcej si´ Strony mogà

dokonywaç rozporzàdzeƒ na wypadek Êmierci w stosunku do mienia znajdujàcego si´ na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony.

Zobowiàzania ze stosunków umownych

Artyku∏ 39

1. Zobowiàzania ze stosunków umownych podlegajà prawu tego paƒstwa, które zostanie wybrane przez

strony. Je˝eli strony nie dokona∏y wyboru prawa, stosuje si´ prawo tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium ma miejsce zamieszkania, siedzib´ lub gdzie

zosta∏a utworzona strona, która spe∏nia Êwiadczenie

majàce podstawowe znaczenie z uwagi na treÊç zobowiàzania. Do umowy o utworzeniu przedsi´biorstwa

stosuje si´ prawo tej Umawiajàcej si´ Strony, na której

terytorium przedsi´biorstwo to ma byç utworzone.

2. W sprawach wymienionych w ust´pie 1 w∏aÊciwy jest sàd tej Umawiajàcej si´ Strony, na której tery-

Prawo w∏aÊciwe

1. Stosunki prawne w zakresie dziedziczenia mienia ruchomego podlegajà prawu Umawiajàcej si´

Strony, której obywatelem by∏ spadkodawca w chwili

Êmierci.

2. Stosunki prawne w zakresie dziedziczenia mienia

nieruchomego podlegajà prawu Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium mienie to jest po∏o˝one.

3. Ustalenie, czy rzecz wchodzàca w sk∏ad spadku

jest ruchomoÊcià czy nieruchomoÊcià, podlega prawu

Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium rzecz ta

si´ znajduje.

Artyku∏ 40

PrzejÊcie spadku na rzecz paƒstwa

Je˝eli wed∏ug prawa Umawiajàcej si´ Strony, okreÊlonego w artykule 39, spadkobiercà jest paƒstwo, to

mienie ruchome przypada Umawiajàcej si´ Stronie,

której obywatelem by∏ spadkodawca w chwili Êmierci,

a mienie nieruchome przypada Umawiajàcej si´ Stronie, na której terytorium jest po∏o˝one.

Artyku∏ 41

Testament

1. ZdolnoÊç do sporzàdzenia lub odwo∏ania testamentu, jak równie˝ skutki prawne wad oÊwiadczenia

woli podlegajà prawu Umawiajàcej si´ Strony, której

obywatelem by∏ spadkodawca w chwili sporzàdzenia

lub odwo∏ania testamentu.

2. Forma sporzàdzenia lub odwo∏ania testamentu

podlega prawu Umawiajàcej si´ Strony, której obywatelem by∏ spadkodawca w chwili sporzàdzenia lub odwo∏ania testamentu. Wystarczy jednak zachowanie

prawa Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium testament zosta∏ sporzàdzony lub odwo∏any.

Artyku∏ 42

W∏aÊciwoÊç organów w sprawach spadkowych

1. W sprawach spadkowych dotyczàcych mienia

ruchomego w∏aÊciwe sà organy Umawiajàcej si´ Strony, której obywatelem by∏ spadkodawca w chwili

Êmierci.

2. W sprawach spadkowych dotyczàcych mienia

nieruchomego w∏aÊciwe sà organy Umawiajàcej si´

Strony, na której terytorium mienie to jest po∏o˝one.

3. Je˝eli ca∏e mienie ruchome pozosta∏e po Êmierci obywatela jednej Umawiajàcej si´ Strony znajduje

si´ na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony, to na

wniosek spadkobiercy post´powanie przeprowadzi organ tej Umawiajàcej si´ Strony, je˝eli wyra˝à na to zgod´ wszyscy znani spadkobiercy.

Poz. 750

2. Je˝eli nie dokonano wyboru prawa, zawarcie,

zmiana i rozwiàzanie (wygaÊni´cie) umowy o prac´

oraz roszczenia z niej wynikajàce podlegajà prawu

Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium praca

jest, by∏a lub mia∏a byç wykonywana. Je˝eli pracownik

wykonuje prac´ na terytorium jednej Umawiajàcej si´

Strony na podstawie umowy o prac´ ∏àczàcej go z zak∏adem pracy, który ma siedzib´ na terytorium drugiej

Umawiajàcej si´ Strony, zawarcie, zmiana i rozwiàzanie (wygaÊni´cie) umowy o prac´ oraz roszczenia z niej

wynikajàce podlegajà prawu tej Umawiajàcej si´ Strony.

3. W sprawach, o których mowa w ust´pie 2, w∏aÊciwe sà sàdy Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium praca jest, by∏a lub mia∏a byç wykonywana.

W∏aÊciwe sà równie˝ sàdy Umawiajàcej si´ Strony, na

której terytorium ma miejsce zamieszkania lub siedzib´ pozwany, jak równie˝ na której terytorium ma miejsce zamieszkania lub siedzib´ powód, je˝eli na tym terytorium znajduje si´ przedmiot sporu albo majàtek

pozwanego.

W∏aÊciwoÊç t´ strony umowy o prac´ mogà zmieniç w drodze umowy.

Rozdzia∏ szósty

Postanowienia o kosztach i u∏atwieniach

procesowych

Artyku∏ 45

Zwolnienie od z∏o˝enia kaucji na zabezpieczenie

kosztów post´powania

Obywatelom jednej z Umawiajàcych si´ Stron, którzy wyst´pujà przed organami drugiej Umawiajàcej si´

Strony, nie mo˝na nakazaç z∏o˝enia kaucji na zabezpieczenie kosztów post´powania tylko z tego powodu, ˝e

sà cudzoziemcami lub ˝e nie majà miejsca zamieszkania lub pobytu na terytorium tej Umawiajàcej si´ Strony, przed której organem wyst´pujà.

Zwolnienie od kosztów sàdowych

Artyku∏ 46

Artyku∏ 43

Otwarcie (og∏oszenie) testamentu

Testament otwiera (og∏asza) organ tej Umawiajàcej

si´ Strony, na której terytorium znajduje si´ testament.

Odpis testamentu oraz odpis protoko∏u otwarcia (og∏oszenia) przesy∏a si´ organowi w∏aÊciwemu do przeprowadzenia post´powania spadkowego.

Rozdzia∏ piàty

Sprawy z zakresu prawa pracy

Artyku∏ 44

1. Strony umowy o prac´ mogà poddaç stosunek

pracy wybranemu przez siebie prawu.

1. Obywatele jednej Umawiajàcej si´ Strony korzystajà na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony ze

zwolnienia od kosztów sàdowych oraz z prawa bezp∏atnego zast´pstwa procesowego na tych samych warunkach i w takim samym zakresie co obywatele tej Umawiajàcej si´ Strony.

2. U∏atwienia, o których mowa w ust´pie 1, dotyczà

wszystkich czynnoÊci post´powania w danej sprawie,

w∏àcznie z czynnoÊciami egzekucyjnymi.

3. Zwolnienie od kosztów udzielone w okreÊlonej

sprawie przez sàd jednej Umawiajàcej si´ Strony rozciàga si´ równie˝ na koszty powsta∏e w razie dokonywania czynnoÊci post´powania w tej samej sprawie na

terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony.

Artyku∏ 47

1. Dla uzyskania zwolnienia od kosztów lub przyznania bezp∏atnego zast´pstwa procesowego nale˝y

z∏o˝yç zaÊwiadczenie o sytuacji osobistej, rodzinnej

i majàtkowej wnioskodawcy. ZaÊwiadczenie takie wydaje w∏aÊciwy organ tej Umawiajàcej si´ Strony, na

której terytorium ma miejsce zamieszkania lub pobytu

wnioskodawca.

2. Je˝eli wnioskodawca nie zamieszkuje ani nie

przebywa na terytorium jednej z Umawiajàcych si´

Stron, zaÊwiadczenie mo˝e wydaç przedstawicielstwo

dyplomatyczne lub urzàd konsularny tej Umawiajàcej

si´ Strony, której obywatelem jest wnioskodawca.

3. Sàd orzekajàcy o zwolnieniu od kosztów mo˝e

˝àdaç od organu, który wyda∏ zaÊwiadczenie, dodatkowych wyjaÊnieƒ lub uzupe∏nienia danych.

4. Je˝eli prawo jednej z Umawiajàcych si´ Stron nie

nak∏ada obowiàzku z∏o˝enia zaÊwiadczenia, o którym

mowa w ust´pie 1, wnioskodawca powinien wskazaç

w oÊwiadczeniu swój stan rodzinny i majàtkowy.

Artyku∏ 48

1. Obywatel jednej Umawiajàcej si´ Strony zamierzajàcy ubiegaç si´ o zwolnienie od kosztów lub bezp∏atne zast´pstwo procesowe przed sàdem drugiej

Umawiajàcej si´ Strony mo˝e zg∏osiç taki wniosek pisemnie lub ustnie do protoko∏u w sàdzie w∏aÊciwym

wed∏ug swego miejsca zamieszkania lub pobytu. Sàd

ten przesy∏a w∏aÊciwemu sàdowi drugiej Umawiajàcej

si´ Strony wniosek, wraz z zaÊwiadczeniem okreÊlonym w artykule 47.

2. Wniosek wymieniony w ust´pie 1 mo˝e byç zg∏oszony jednoczeÊnie z pozwem lub wnioskiem wszczynajàcym post´powanie.

Poz. 750

Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium zamieszkuje strona.

3. Do skutków uchybienia terminu sàd rozpoznajàcy spraw´ stosuje prawo swego paƒstwa.

Rozdzia∏ siódmy

Uznawanie i wykonywanie orzeczeƒ

Artyku∏ 51

Uznawanie orzeczeƒ w sprawach o charakterze niemajàtkowym

1. Prawomocne orzeczenia w sprawach cywilnych

o charakterze niemajàtkowym, wydane przez sàdy jednej Umawiajàcej si´ Strony, podlegajà uznaniu na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony bez przeprowadzania specjalnego post´powania o uznanie, je˝eli

sàdy drugiej Umawiajàcej si´ Strony nie wyda∏y wczeÊniej prawomocnego orzeczenia w tej samej sprawie

ani te˝ nie by∏y wy∏àcznie w∏aÊciwe na podstawie niniejszej umowy, a w wypadku braku takiego uregulowania w umowie — na podstawie prawa wewn´trznego tej Umawiajàcej si´ Strony.

2. Prawomocne orzeczenia w sprawach rodzinnych

o charakterze niemajàtkowym wydane przez organy inne ni˝ sàdy jednej Umawiajàcej si´ Strony podlegajà

uznaniu na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony

na zasadach okreÊlonych w artyku∏ach 53—55. Takie

orzeczenia mogà byç jednak uznane bez przeprowadzania specjalnego post´powania o uznanie, je˝eli jest

to dopuszczalne wed∏ug prawa tej Umawiajàcej si´

Strony, na której terytorium ma nastàpiç uznanie.

Uznawanie i wykonywanie orzeczeƒ

Artyku∏ 52

Artyku∏ 49

Sàd jednej Umawiajàcej si´ Strony, zobowiàzujàc

stron´ zamieszka∏à lub przebywajàcà na terytorium

drugiej Umawiajàcej si´ Strony do uiszczenia kosztów

sàdowych lub do uzupe∏nienia braków pozwu lub

wniosku, wyznacza równoczeÊnie termin nie krótszy

ni˝ jeden miesiàc. Bieg terminu rozpoczyna si´ od daty dor´czenia odpowiedniego wezwania.

Artyku∏ 50

Terminy

1. Je˝eli sàd jednej Umawiajàcej si´ Strony wyznaczy stronie zamieszka∏ej na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony termin do dokonania czynnoÊci

procesowej, to o zachowaniu terminu rozstrzyga data

stempla urz´du pocztowego Umawiajàcej si´ Strony,

z której terytorium zosta∏o wys∏ane wymagane pismo.

2. W wypadku przekazania w zakreÊlonym terminie

˝àdanych przez sàd op∏at i zaliczek na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony, o zachowaniu wyznaczonego terminu rozstrzyga data wp∏acania ich do banku

1. Na warunkach przewidzianych niniejszà umowà

Umawiajàce si´ Strony uznajà i wykonujà na swym terytorium nast´pujàce orzeczenia wydane na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony

1) orzeczenia sàdów w sprawach cywilnych,

2) wyroki sàdów w sprawach karnych, w cz´Êci dotyczàcej naprawienia szkody spowodowanej przest´pstwem.

2. Za orzeczenia sàdowe w rozumieniu ust´pu 1

uwa˝a si´ ugody zawarte (zatwierdzone) przed sàdami

w sprawach cywilnych o charakterze majàtkowym i akty notarialne, które majà moc tytu∏u egzekucyjnego

wed∏ug prawa tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium zosta∏y sporzàdzone, jak równie˝ ostateczne

orzeczenia sàdów gospodarczych, je˝eli sà prawomocne i wykonalne.

Artyku∏ 53

Orzeczenia wymienione w artykule 52 podlegajà

uznaniu i wykonaniu na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony, je˝eli

1) wed∏ug prawa tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium orzeczenie zosta∏o wydane, jest ono

prawomocne i wykonalne, a w sprawach o alimenty — równie˝ orzeczenie nieprawomocne, o ile jest

wykonalne;

3) uwierzytelnione t∏umaczenie wniosku oraz dokumentów wymienionych w punktach 1 i 2 na j´zyk

tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium

orzeczenie ma byç uznane i wykonane.

2) na podstawie niniejszej umowy, a w wypadku braku takiego uregulowania w umowie — na podstawie prawa Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium orzeczenie ma byç uznane i wykonane,

sprawa nie nale˝y do wy∏àcznej w∏aÊciwoÊci organów tej Umawiajàcej si´ Strony;

Artyku∏ 55

3) strona nie zosta∏a pozbawiona mo˝noÊci obrony

swych praw, a w razie posiadania ograniczonej

zdolnoÊci procesowej — nale˝ytego przedstawicielstwa, a w szczególnoÊci strona, która nie

uczestniczy∏a w post´powaniu, otrzyma∏a wezwanie na rozpraw´ we w∏aÊciwym czasie i trybie;

4) ta sama sprawa mi´dzy tymi samymi stronami nie

zosta∏a ju˝ prawomocnie osàdzona przez sàd Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium orzeczenie

ma byç uznane i wykonane, i je˝eli mi´dzy tymi samymi stronami nie zosta∏o wczeÊniej wszcz´te post´powanie przed sàdem Umawiajàcej si´ Strony,

na której terytorium orzeczenie ma byç uznane

i wykonane;

5) orzeczenie sàdu paƒstwa trzeciego w tej samej

sprawie mi´dzy tymi samymi stronami nie by∏o ju˝

uznane i wykonane na terytorium Umawiajàcej si´

Strony, gdzie orzeczenie ma byç uznane i wykonane;

6) przy wydaniu orzeczenia w sprawie, w której nale˝a∏o zastosowaç prawo drugiej Umawiajàcej si´

Strony, prawo to zosta∏o zastosowane, chyba ˝e zastosowane w sprawie prawo Umawiajàcej si´ Strony, której organ orzeka∏, nie ró˝ni si´ w sposób

istotny od prawa drugiej Umawiajàcej si´ Strony.

Tryb uznawania i wykonywania orzeczeƒ

1. Do uznania i wykonania orzeczenia w∏aÊciwy jest

sàd tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium

orzeczenie ma byç uznane i wykonane.

2. W post´powaniu o uznanie i wykonanie orzeczenia sàd ogranicza si´ do ustalenia spe∏nienia warunków przewidzianych w artyku∏ach 53 i 54.

3. Do uznania i wykonania orzeczenia stosuje si´

prawo tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium

orzeczenie ma byç uznane i wykonane; dotyczy to tak˝e formy wniosku o uznanie i wykonanie orzeczenia.

Do wniosku o uznanie i wykonanie orzeczenia nale˝y

do∏àczyç jego odpisy i odpisy za∏àczników dla dor´czenia uczestnikom post´powania.

4. Je˝eli na terytorium tej Umawiajàcej si´ Strony,

której sàd wyda∏ orzeczenie, egzekucja zosta∏a zawieszona, to na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony zawiesza si´ post´powanie w sprawie o uznanie

i wykonanie orzeczenia, a je˝eli toczy si´ ju˝ post´powanie egzekucyjne — zawiesza si´ to post´powanie.

5. Orzekajàc w sprawie o uznanie i wykonanie orzeczenia, sàd mo˝e ˝àdaç od stron wyjaÊnieƒ. Sàd ten

mo˝e równie˝ ˝àdaç dodatkowych wyjaÊnieƒ od sàdu,

który wyda∏ orzeczenie.

Wykonywanie orzeczeƒ o kosztach

Artyku∏ 56

Artyku∏ 54

1. Wniosek o uznanie i wykonanie orzeczenia mo˝e

byç z∏o˝ony bezpoÊrednio we w∏aÊciwym sàdzie tej

Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium orzeczenie ma byç uznane i wykonane, lub te˝ za poÊrednictwem sàdu, który rozpoznawa∏ spraw´ w pierwszej instancji.

2. Do wniosku nale˝y do∏àczyç

1) orzeczenie lub jego uwierzytelniony odpis, wraz ze

stwierdzeniem, ˝e orzeczenie jest prawomocne

i wykonalne, a w sprawach o alimenty, je˝eli orzeczenie jest nieprawomocne — stwierdzenie, ˝e jest

ono wykonalne, je˝eli nie wynika to z samego orzeczenia;

2) dokument stwierdzajàcy, ˝e strona, przeciwko której wydane zosta∏o orzeczenie i która nie uczestniczy∏a w post´powaniu, otrzyma∏a wezwanie na rozpraw´ we w∏aÊciwym czasie i trybie, zgodnie z prawem Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium

orzeczenie zosta∏o wydane; natomiast w wypadku

ograniczonej zdolnoÊci procesowej strony — dokument stwierdzajàcy, ˝e strona ta by∏a nale˝ycie reprezentowana;

1. Je˝eli strona, która na podstawie artyku∏u 45 nie

z∏o˝y∏a kaucji na zabezpieczenie kosztów post´powania, zostanie prawomocnym orzeczeniem sàdu jednej

Umawiajàcej si´ Strony zobowiàzana do zap∏aty tych

kosztów, w∏aÊciwy sàd drugiej Umawiajàcej si´ Strony

orzeknie bezp∏atnie na wniosek strony uprawnionej

o przymusowej wykonalnoÊci orzeczenia o kosztach.

2. Kosztami post´powania sà równie˝ koszty poÊwiadczenia prawomocnoÊci i wykonalnoÊci orzeczenia oraz koszty t∏umaczenia wniosku i wymaganych

dokumentów.

Artyku∏ 57

1. Sàd, który rozstrzyga o wykonaniu orzeczenia

o kosztach, ogranicza si´ do ustalenia, czy orzeczenie

to jest prawomocne i wykonalne.

2. Do wniosku o wykonanie orzeczenia do∏àcza si´

orzeczenie lub uwierzytelniony odpis cz´Êci orzeczenia, ustalajàcego wysokoÊç kosztów, ze stwierdzeniem, ˝e orzeczenie to jest prawomocne i wykonalne,

oraz uwierzytelnione t∏umaczenie wniosku i tych dokumentów.

3. Sàd tej Umawiajàcej si´ Strony, na której terytorium koszty post´powania zosta∏y wy∏o˝one zaliczkowo przez paƒstwo, mo˝e zwróciç si´ do w∏aÊciwego sàdu drugiej Umawiajàcej si´ Strony o Êciàgni´cie tych

kosztów. Sàd ten Êciàgnie te koszty zgodnie ze swym

prawem bez pobierania op∏at i przekazuje uzyskane

kwoty przedstawicielstwu dyplomatycznemu lub urz´dowi konsularnemu drugiej Umawiajàcej si´ Strony.

Postanowienia ust´pów 1 i 2 stosuje si´ odpowiednio.

Poz. 750

karnego, ze wskazaniem skutków jego pope∏nienia

oraz wyrzàdzonej szkody.

2. Ponadto do wniosku do∏àcza si´

1) tekst przepisów karnych, a w miar´ potrzeby, i innych przepisów strony wzywajàcej istotnych dla

Êcigania karnego,

2) akta sprawy lub ich uwierzytelnione odpisy oraz dowody,

CZ¢Âå TRZECIA

3) wnioski o odszkodowanie oraz w miar´ mo˝noÊci

informacje dotyczàce wysokoÊci szkody,

Sprawy karne

4) wnioski osób pokrzywdzonych o Êciganie, je˝eli

prawo strony wezwanej tego wymaga.

Rozdzia∏ pierwszy

Przej´cie Êcigania karnego

Artyku∏ 58

Obowiàzek Êcigania karnego

1. Ka˝da z Umawiajàcych si´ Stron zobowiàzuje si´

na wniosek drugiej Umawiajàcej si´ Strony do Êcigania karnego, zgodnie ze swoim prawem, swych obywateli oraz innych osób majàcych miejsce sta∏ego pobytu na jej terytorium, podejrzanych o pope∏nienie

przest´pstwa na terytorium wzywajàcej Umawiajàcej

si´ Strony.

2. Umawiajàce si´ Strony mogà sk∏adaç wnioski

o przej´cie Êcigania równie˝ w zwiàzku z takimi naruszeniami prawa, które wed∏ug prawa wzywajàcej Umawiajàcej si´ Strony uwa˝ane sà za przest´pstwo, a wed∏ug prawa wezwanej Umawiajàcej si´ Strony — tylko

za wykroczenia.

3. Je˝eli z czynu, którego dotyczy przej´te Êciganie

karne, wynikajà roszczenia odszkodowawcze i z∏o˝one

zosta∏y odpowiednie wnioski o odszkodowanie, w∏àcza si´ je do przej´tego post´powania.

4. Ka˝da z Umawiajàcych si´ Stron zobowiàzuje si´

na wniosek drugiej Umawiajàcej si´ Strony do przej´cia i rozpatrzenia sprawy, zgodnie ze swoim prawem,

swych obywateli oraz innych osób majàcych miejsce

sta∏ego pobytu na jej terytorium, którzy nie osiàgn´li

wieku warunkujàcego odpowiedzialnoÊç karnà, podejrzanych o pope∏nienie na terytorium wzywajàcej Umawiajàcej si´ Strony czynów zabronionych pod groêbà

kary.

Artyku∏ 59

Wniosek o przej´cie Êcigania karnego

1. Wniosek o przej´cie Êcigania karnego powinien

zawieraç

1) oznaczenie organu wzywajàcego,

Artyku∏ 60

Przekazanie osób podejrzanych

1. Je˝eli w chwili z∏o˝enia wniosku o przej´cie Êcigania karnego osoba podejrzana jest tymczasowo

aresztowana na terytorium wzywajàcej Umawiajàcej

si´ Strony, nale˝y spowodowaç jej przekazanie wezwanej Umawiajàcej si´ Stronie.

2. Je˝eli w chwili z∏o˝enia wniosku o przej´cie Êcigania karnego osoba podejrzana przebywa na wolnoÊci na terytorium wzywajàcej Umawiajàcej si´ Strony,

Strona ta, w razie potrzeby, podejmie zgodnie ze swoim prawem dzia∏anie w celu jej powrotu na terytorium

wezwanej Umawiajàcej si´ Strony.

Artyku∏ 61

Zawiadomienie o wynikach Êcigania karnego

Wezwana Umawiajàca si´ Strona zawiadomi wzywajàcà Umawiajàcà si´ Stron´ o orzeczeniu koƒczàcym post´powanie w sprawie. Na wniosek wzywajàcej

Umawiajàcej si´ Strony przesy∏a si´ odpis tego orzeczenia.

Artyku∏ 62

Nast´pstwa przej´cia Êcigania karnego

Po przej´ciu Êcigania karnego w∏aÊciwe organy

wzywajàcej Umawiajàcej si´ Strony nie mogà prowadziç post´powania przeciwko tej samej osobie o ten

sam czyn, chyba ˝e we wniosku o przej´cie Êcigania

karnego strona wzywajàca zastrzeg∏a, i˝ mo˝e ponownie podjàç post´powanie w razie zawiadomienia przez

stron´ wezwanà o odmowie wszcz´cia lub umorzeniu

post´powania.

Rozdzia∏ drugi

Wydanie w celu Êcigania karnego i wykonania

wyroku

2) imi´ i nazwisko osoby podejrzanej, jej obywatelstwo, miejsce zamieszkania lub miejsce pobytu

oraz inne mo˝liwie dok∏adne dane osobowe,

Wydanie osób

3) opis i kwalifikacj´ prawnà czynu, w zwiàzku z którym zostaje z∏o˝ony wniosek o przej´cie Êcigania

1. Umawiajàce si´ Strony wydajà sobie wzajemnie

na wniosek, stosownie do postanowieƒ niniejszej

Artyku∏ 63

umowy, osoby znajdujàce si´ na ich terytorium, w celu przeprowadzenia post´powania karnego lub wykonania wyroku.

2. Wydanie w celu przeprowadzenia post´powania

karnego nast´puje z powodu takich czynów, które wed∏ug prawa obu Umawiajàcych si´ Stron sà przest´pstwami zagro˝onymi karà pozbawienia wolnoÊci na

czas powy˝ej jednego roku lub karà surowszà.

3. Wydanie w celu wykonania wyroku nast´puje

z powodu takich czynów, które sà przest´pstwami wed∏ug prawa obu Umawiajàcych si´ Stron, i je˝eli osoba, której wydania si´ ˝àda, zosta∏a skazana na kar´ co

najmniej szeÊciu miesi´cy pozbawienia wolnoÊci lub

na kar´ surowszà.

Artyku∏ 64

1. Wydanie nie nast´puje, je˝eli

1) osoba, której wydania za˝àdano, jest obywatelem

wezwanej Umawiajàcej si´ Strony,

2) zgodnie z prawem wezwanej Umawiajàcej si´ Strony post´powanie karne nie mo˝e byç wszcz´te lub

wyrok nie mo˝e byç wykonany z powodu przedawnienia lub innych ustawowych przyczyn,

3) na terytorium wezwanej Umawiajàcej si´ Strony

przeciwko osobie, której wydania za˝àdano, o ten

sam czyn przest´pny zosta∏ wydany prawomocny

wyrok lub postanowienie o umorzeniu post´powania,

4) post´powanie karne wszczyna si´ z oskar˝enia prywatnego,

5) wydanie jest niedopuszczalne wed∏ug prawa wezwanej Umawiajàcej si´ Strony.

2. Wydania mo˝na odmówiç, je˝eli

1) przest´pstwo zosta∏o pope∏nione na terytorium wezwanej Umawiajàcej si´ Strony,

2) na terytorium wezwanej Umawiajàcej si´ Strony

przeciwko osobie, której wydania za˝àdano, o ten

sam czyn przest´pny toczy si´ post´powanie karne.

3. Je˝eli wydanie nie nast´puje, wezwana Umawiajàca si´ Strona zawiadomi o tym wzywajàcà Umawiajàcà si´ Stron´, podajàc podstawy odmowy wydania.

Artyku∏ 65

Wniosek o wydanie

1. Wniosek o wydanie powinien zawieraç

1) oznaczenie organu wzywajàcego,

2) imi´ i nazwisko osoby, wobec której skierowano

wniosek o wydanie, dane o jej obywatelstwie,

miejscu zamieszkania lub pobytu, inne dane osobowe, a tak˝e w miar´ mo˝liwoÊci rysopis tej osoby, jej fotografi´ i odciski palców,

3) opis pope∏nionego przest´pstwa i kwalifikacj´

prawnà czynu,

4) dane o rozmiarze wyrzàdzonej szkody materialnej.

Poz. 750

2. Do wniosku o wydanie w celu przeprowadzenia

post´powania karnego do∏àcza si´ uwierzytelniony odpis postanowienia o tymczasowym aresztowaniu z opisem czynu przest´pnego oraz tekst przepisów prawnych dotyczàcych czynu pope∏nionego przez osob´,

której wydania si´ ˝àda.

3. Do wniosku o wydanie w celu wykonania wyroku do∏àcza si´ uwierzytelniony odpis prawomocnego

wyroku oraz tekst przepisów karnych, które by∏y podstawà skazania. Je˝eli skazany rozpoczà∏ odbywanie

kary, nale˝y podaç, jakà cz´Êç kary odby∏.

Artyku∏ 66

Dodatkowe informacje do wniosku o wydanie

Je˝eli otrzymane informacje nie sà wystarczajàce

do rozstrzygni´cia wniosku o wydanie, wezwana Umawiajàca si´ Strona mo˝e ˝àdaç dodatkowych informacji i zakreÊliç do ich przedstawienia termin do jednego

miesiàca. Termin ten mo˝e byç przed∏u˝ony z wa˝nych

przyczyn.

Aresztowanie w celu wydania

Artyku∏ 67

Po otrzymaniu wniosku o wydanie wezwana Umawiajàca si´ Strona podejmie niezw∏ocznie Êrodki zgodnie ze swoim prawem celem aresztowania osoby, której wydania si´ ˝àda, z wyjàtkiem wypadków, gdy

zgodnie z niniejszà umowà wydanie nie mo˝e nastàpiç.

Artyku∏ 68

1. W wypadkach niecierpiàcych zw∏oki aresztowanie osoby, której wydania si´ ˝àda, mo˝e nastàpiç tak˝e przed otrzymaniem wniosku o wydanie, je˝eli wzywajàca Umawiajàca si´ Strona wyraênie o to wystàpi,

powo∏ujàc si´ na postanowienie o tymczasowym

aresztowaniu lub na prawomocny wyrok stanowiàcy

podstaw´ wniosku o wydanie. O aresztowanie wystàpiç mo˝na drogà pocztowà, telegramem, telefaksem

lub przy pomocy innych Êrodków.

2. W∏aÊciwe organy wymiaru sprawiedliwoÊci ka˝dej z Umawiajàcych si´ Stron mogà postanowiç o tymczasowym aresztowaniu osoby przebywajàcej na jej

terytorium równie˝ bez wystàpienia przewidzianego

w ust´pie 1, je˝eli istniejà dostateczne dane wskazujàce na to, ˝e pope∏ni∏a ona na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony przest´pstwo uzasadniajàce wydanie.

3. O aresztowaniach dokonanych stosownie do

ust´pów 1 i 2 nale˝y niezw∏ocznie zawiadomiç drugà

Umawiajàcà si´ Stron´.

Artyku∏ 69

Zwolnienie osoby aresztowanej

1. Umawiajàca si´ Strona, do której zwrócono si´

z wnioskiem o wydanie, mo˝e zwolniç osob´ aresztowanà stosownie do artyku∏u 67, je˝eli w terminie okre-

Êlonym w artykule 66 nie otrzymano dodatkowych informacji, o które ta Strona wystàpi∏a.

Poz. 750

cej si´ Strony; do tego terminu nie wlicza si´ czasu, w którym osoba wydana nie mog∏a bez swej winy opuÊciç terytorium wzywajàcej Umawiajàcej si´

Strony,

2. Osob´ aresztowanà stosownie do artyku∏u 68

ust´p 1 i 2 zwalnia si´, je˝eli wniosek o jej wydanie nie

wp∏ynie w terminie jednego miesiàca od dnia, w którym druga Umawiajàca si´ Strona zosta∏a powiadomiona o tymczasowym aresztowaniu.

2) osoba wydana opuÊci∏a terytorium wzywajàcej

Umawiajàcej si´ Strony, lecz na terytorium to dobrowolnie powróci∏a.

Artyku∏ 70

Artyku∏ 74

Odroczenie wydania

Wykonanie wydania

Je˝eli osoba, której wydania si´ ˝àda, zosta∏a pociàgni´ta do odpowiedzialnoÊci karnej lub skazana na

terytorium wezwanej Umawiajàcej si´ Strony za pope∏nienie innego przest´pstwa, jej wydanie mo˝e ulec

odroczeniu do zakoƒczenia post´powania karnego lub

odbycia ca∏ej kary albo zwolnienia tej osoby przed

ukoƒczeniem odbywania kary.

Wezwana Umawiajàca si´ Strona zawiadomi wzywajàcà Umawiajàcà si´ Stron´ o miejscu i dacie wydania. Je˝eli wzywajàca Umawiajàca si´ Strona nie przejmie osoby podlegajàcej wydaniu w terminie pi´tnastu

dni od daty ustalonej dla wydania, osoba ta mo˝e byç

zwolniona.

Artyku∏ 75

Artyku∏ 71

Ponowne wydanie

Wydanie czasowe

1. Je˝eli odroczenie wydania, o którym mowa w artykule 70, mog∏oby spowodowaç przedawnienie Êcigania karnego lub powa˝nie utrudnia∏oby post´powanie

karne, osoba, której wydania si´ ˝àda, mo˝e byç na

uzasadniony wniosek wydana czasowo.

2. Osoba wydana czasowo zostanie przekazana

z powrotem niezw∏ocznie po zakoƒczeniu czynnoÊci

procesowych, dla których przeprowadzenia zosta∏a

wydana, nie póêniej jednak ni˝ w ciàgu trzech miesi´cy od dnia wydania czasowego. W uzasadnionych wypadkach termin ten mo˝e byç przed∏u˝ony przez wezwanà Umawiajàcà si´ Stron´.

Je˝eli osoba wydana uchyli si´ w jakikolwiek sposób od post´powania karnego lub od wykonania kary

i powróci na terytorium wezwanej Umawiajàcej si´

Strony, zostanie ona wydana na ponowny wniosek bez

przesy∏ania dokumentów przewidzianych w artykule 65.

Artyku∏ 76

Zawiadomienie o wyniku post´powania karnego

Artyku∏ 72

Wzywajàca Umawiajàca si´ Strona zawiadomi niezw∏ocznie wezwanà Umawiajàcà si´ Stron´ o wyniku

post´powania karnego przeciwko osobie wydanej i na

wniosek przeÊle odpis orzeczenia koƒczàcego post´powanie w sprawie.

Zbieg wniosków o wydanie

Artyku∏ 77

Je˝eli wydania tej samej osoby domaga si´ kilka

paƒstw, wezwana Umawiajàca si´ Strona rozstrzygnie,

któremu z paƒstw osob´ t´ wyda. Przy podejmowaniu

takiej decyzji bierze si´ pod uwag´ wszystkie okolicznoÊci, w szczególnoÊci obywatelstwo danej osoby,

miejsce pope∏nienia i charakter przest´pstwa.

Artyku∏ 73

Ograniczenie Êcigania osoby wydanej

1. Osoba wydana nie mo˝e byç bez zgody Umawiajàcej si´ Strony, która jà wyda∏a, pociàgni´ta do odpowiedzialnoÊci karnej, poddana wykonaniu kary, jak

równie˝ wydana innemu paƒstwu z powodu przest´pstwa pope∏nionego przed wydaniem, innego ni˝ to, za

które zosta∏a wydana.

Tranzyt

1. Ka˝da z Umawiajàcych si´ Stron zobowiàzana

jest na wniosek drugiej Umawiajàcej si´ Strony wydaç

zezwolenie na tranzyt przez swoje terytorium osób wydanych przez paƒstwo trzecie wzywajàcej Umawiajàcej si´ Stronie. Wezwana Umawiajàca si´ Strona mo˝e

nie udzieliç zezwolenia, je˝eli stosownie do niniejszej

umowy nie istnieje obowiàzek wydania.

2. Wniosek o zezwolenie na tranzyt sk∏ada si´ i rozpatruje w takim samym trybie jak wniosek o wydanie.

3. Wezwana Umawiajàca si´ Strona dokonuje tranzytu w taki sposób, jaki jej najbardziej odpowiada.

Artyku∏ 78

2. Zgoda Umawiajàcej si´ Strony, która wyda∏a

osob´, nie jest wymagana, je˝eli

Koszty wydania i tranzytu

1) osoba wydana nie opuÊci∏a w ciàgu jednego miesiàca od zakoƒczenia post´powania karnego lub

wykonania kary terytorium wzywajàcej Umawiajà-

Koszty wydania ponosi ta Umawiajàca si´ Strona,

na której terytorium koszty te powsta∏y. Koszty tranzytu ponosi wzywajàca Umawiajàca si´ Strona.

Rozdzia∏ trzeci

Postanowienia szczególne dotyczàce pomocy prawnej w sprawach karnych

Artyku∏ 79

Czasowe przekazywanie osób

pozbawionych wolnoÊci

1. Je˝eli konieczne jest przes∏uchanie w charakterze

Êwiadka osoby pozbawionej wolnoÊci na terytorium

wezwanej Umawiajàcej si´ Strony, w∏aÊciwe organy

tej Umawiajàcej si´ Strony mogà zarzàdziç przekazanie

tej osoby na terytorium wzywajàcej Umawiajàcej si´

Strony. Osoba ta b´dzie pozostawaç w areszcie i po zakoƒczeniu przes∏uchania zostanie niezw∏ocznie przekazana z powrotem.

2. W razie koniecznoÊci przes∏uchania w charakterze Êwiadka osoby pozbawionej wolnoÊci na terytorium paƒstwa trzeciego, w∏aÊciwe organy wezwanej

Umawiajàcej si´ Strony udzielà zezwolenia na tranzyt

tej osoby przez terytorium swego paƒstwa.

Artyku∏ 80

Wydawanie przedmiotów

1. Umawiajàce si´ Strony zobowiàzujà si´, na

wniosek, do wzajemnego wydawania przedmiotów,

które s∏u˝y∏y do pope∏nienia przest´pstwa, przedmiotów uzyskanych z przest´pstwa lub uzyskanych w drodze ich wymiany albo jako wynagrodzenie za nie, jak

równie˝ innych przedmiotów stanowiàcych dowody

rzeczowe w post´powaniu karnym toczàcym si´ na terytorium wzywajàcej Umawiajàcej si´ Strony. Przez

przedmioty rozumie si´ równie˝ pieniàdze i papiery

wartoÊciowe.

2. Wezwana Umawiajàca si´ Strona mo˝e czasowo

odroczyç wydanie przedmiotów albo mo˝e je wydaç

na czas okreÊlony, je˝eli sà one niezb´dne w innym post´powaniu karnym.

3. Prawa osób trzecich do przedmiotów, które zosta∏y wydane drugiej Umawiajàcej si´ Stronie, pozostajà nienaruszone. Po zakoƒczeniu post´powania karnego przedmioty te zostajà zwrócone tej Umawiajàcej

si´ Stronie, która je wyda∏a, lub za zgodà tej Strony —

bezpoÊrednio osobom uprawnionym.

4. Przy wydawaniu przedmiotów stosownie do niniejszego artyku∏u nie majà zastosowania przepisy

prawne Umawiajàcych si´ Stron ograniczajàce wwóz

i wywóz tych przedmiotów.

5. Je˝eli wyra˝ono zgod´ na wydanie osoby w celu

Êcigania karnego, wydanie przedmiotów powinno nastàpiç w miar´ mo˝noÊci jednoczeÊnie z wydaniem tej

osoby. Wydanie przedmiotów ma miejsce równie˝

w wypadku, gdy wydanie osoby, na które wyra˝ono

zgod´, nie mo˝e nastàpiç z powodu jej Êmierci lub

ucieczki.

Poz. 750

Artyku∏ 81

ObecnoÊç przedstawicieli Umawiajàcych si´

Stron przy udzielaniu pomocy prawnej

Przedstawiciele jednej Umawiajàcej si´ Strony mogà byç obecni, za zgodà organu centralnego drugiej

Umawiajàcej si´ Strony, przy wykonywaniu na jej terytorium wniosków o udzielenie pomocy prawnej.

Artyku∏ 82

Zawiadomienia o wyrokach i inne informacje

1. Umawiajàce si´ Strony zawiadamiajà si´ wzajemnie o prawomocnych wyrokach wydanych przez

sàdy jednej Umawiajàcej si´ Strony wobec obywateli

drugiej Umawiajàcej si´ Strony.

2. Umawiajàce si´ Strony udzielajà sobie na uzasadniony wniosek informacji o karalnoÊci i prawomocnych wyrokach wydanych przez sàdy jednej Umawiajàcej si´ Strony wobec osób nieb´dàcych obywatelami

wzywajàcej Umawiajàcej si´ Strony, je˝eli przeciwko

tym osobom toczy si´ post´powanie karne na terytorium wzywajàcej Umawiajàcej si´ Strony.

3. Umawiajàce si´ Strony przesy∏ajà sobie wzajemnie, w miar´ mo˝noÊci, na wniosek, odciski palców

osób wymienionych w ust´pach 1 i 2.

Artyku∏ 83

Informacje o skazaniach

Umawiajàce si´ Strony przesy∏ajà sobie wzajemnie, na wniosek, uzasadniony celami post´powania

karnego, informacje o skazaniach obywateli drugiej

Umawiajàcej si´ Strony, jak równie˝ informacje o póêniejszych orzeczeniach dotyczàcych wyroków, o ile te

informacje podlegajà rejestracji wed∏ug prawa wezwanej Umawiajàcej si´ Strony.

Artyku∏ 84

Wykorzystanie przekazanych informacji

Informacje przekazane stosownie do artyku∏ów 82

i 83 mogà byç wykorzystane wy∏àcznie w celu, dla którego zosta∏y przekazane, i nie mogà byç udost´pnione

trzeciemu paƒstwu bez zgody Umawiajàcej si´ Strony,

która udzieli∏a tych informacji.

Rozdzia∏ czwarty

Przekazywanie osób skazanych na kar´ pozbawienia

wolnoÊci w celu odbycia kary

Zasady ogólne

Artyku∏ 85

1. Umawiajàce si´ Strony zobowiàzuje si´, zgodnie

z postanowieniami niniejszej umowy, do wzajemnego

przekazywania osób skazanych na kar´ pozbawienia

wolnoÊci przez sàd jednej Umawiajàcej si´ Strony

(zwanej dalej Paƒstwem wydania wyroku), b´dàcych

obywatelami drugiej Umawiajàcej si´ Strony — w celu odbycia kary na terytorium tej Strony (zwanej dalej

Paƒstwem wykonania wyroku).

2. Niniejszy rozdzia∏ ma zastosowanie równie˝ do

osób majàcych miejsce sta∏ego pobytu na terytorium

Paƒstwa wykonania wyroku.

Artyku∏ 86

Z wnioskiem o przekazanie skazanego w celu odbycia kary mo˝e wystàpiç zarówno Paƒstwo wydania wyroku, jak i Paƒstwo wykonania wyroku.

Artyku∏ 87

Prawa skazanego

1. Skazany, a tak˝e jego przedstawiciel lub bliski

krewny (wspó∏ma∏˝onek, rodzice, dzieci, przysposabiajàcy, przysposobiony, rodzeƒstwo, dziadkowie, wnuki)

mogà wyst´powaç do w∏aÊciwych organów ka˝dej

z Umawiajàcych si´ Stron o rozwa˝enie mo˝liwoÊci

wystàpienia z wnioskiem o przekazanie skazanego.

2. W∏aÊciwe organy Paƒstwa wydania wyroku powiadomià skazanego o jego prawie, o którym mowa

w ust´pie 1, oraz o skutkach prawnych przekazania.

Poz. 750

nym w artykule 90 punkt 2 — przez jego przedstawiciela,

6) dokument poÊwiadczajàcy obywatelstwo skazanego lub miejsce jego sta∏ego pobytu, je˝eli takim

dysponuje,

7) inne dokumenty, które mogà mieç znaczenie dla

rozstrzygni´cia wniosku o przekazanie.

3. Do wniosku Paƒstwa wykonania wyroku za∏àcza

si´

1) dokument poÊwiadczajàcy obywatelstwo skazanego lub miejsce jego sta∏ego pobytu,

2) tekst przepisów prawnych, z których wynika, ˝e

czyn, za który nastàpi∏o skazanie na kar´ pozbawienia wolnoÊci, jest przest´pstwem w Paƒstwie wykonania wyroku.

W wypadku uwzgl´dnienia wniosku Paƒstwo wydania wyroku do∏àcza do zawiadomienia o swojej

zgodzie dokumenty wymienione w ust´pie 2 punkty 1—5.

4. Ka˝da z Umawiajàcych si´ Stron mo˝e ˝àdaç nades∏ania dokumentów wymienionych w ust´pach 2 i 3

przed wystàpieniem z wnioskiem o przekazanie lub

przed podj´ciem decyzji w przedmiocie przekazania.

5. O wnioskach i decyzjach podj´tych przez Paƒstwo wydania wyroku lub Paƒstwo wykonania wyroku

zawiadamia si´ skazanego w formie pisemnej.

Artyku∏ 88

Artyku∏ 90

Tryb porozumiewania si´

W sprawach obj´tych niniejszym rozdzia∏em porozumiewajà si´: ze strony Rzeczypospolitej Polskiej —

Ministerstwo SprawiedliwoÊci, a ze strony Federacji

Rosyjskiej — Prokuratura Generalna.

Artyku∏ 89

Wniosek o przekazanie i za∏àczniki

1. Wniosek o przekazanie skazanego sporzàdza si´

w formie pisemnej.

2. Do wniosku Paƒstwa wydania wyroku za∏àcza

si´

1) uwierzytelniony odpis wyroku podlegajàcego wykonaniu, wyroki wy˝szych instancji, je˝eli by∏y wydane, a tak˝e stwierdzenie, ˝e wyrok jest prawomocny,

2) tekst przepisów prawnych, na podstawie których

osoba zosta∏a skazana na kar´ pozbawienia wolnoÊci,

3) dokument stwierdzajàcy, jaka cz´Êç kary zosta∏a

wykonana oraz jaka cz´Êç kary podlega wykonaniu,

4) dokument stwierdzajàcy wykonanie kary dodatkowej, je˝eli zosta∏a orzeczona,

5) dokument o wyra˝eniu zgody na przekazanie podpisany przez skazanego, a w wypadku przewidzia-

Warunki przekazania

Przekazanie skazanego, stosownie do postanowieƒ

niniejszego rozdzia∏u, nastàpi, je˝eli

1) wyrok jest prawomocny, a okres pozosta∏ej do odbycia kary pozbawienia wolnoÊci wynosi co najmniej szeÊç miesi´cy,

2) zgod´ na przekazanie wyrazi∏ skazany, a je˝eli nie

jest on zdolny do wyra˝enia skutecznej prawnie

zgody — zgod´ wyrazi∏ jego przedstawiciel ustawowy,

3) czyn, za który nastàpi∏o skazanie, jest karalny sàdownie równie˝ wed∏ug prawa Paƒstwa wykonania wyroku lub by∏by karalny, gdyby zosta∏ pope∏niony na terytorium Paƒstwa wykonania wyroku,

4) wykonanie kary nie uleg∏o przedawnieniu wed∏ug

prawa jednej z Umawiajàcych si´ Stron,

5) wyrok nie zosta∏ wydany pod nieobecnoÊç skazanego,

6) osoba nie zosta∏a w Paƒstwie wykonania wyroku

prawomocnie skazana lub uniewinniona za ten

sam czyn ani te˝ post´powanie nie zosta∏o umorzone,

7) zdaniem wezwanej Umawiajàcej si´ Strony nie b´dzie to zagra˝aç jej suwerennoÊci, bezpieczeƒstwu,

porzàdkowi publicznemu lub innym wa˝nym interesom albo nie b´dzie pozostawaç w sprzecznoÊci

z podstawowymi zasadami prawa lub mi´dzynarodowymi zobowiàzaniami tej Strony.

Artyku∏ 91

Artyku∏ 95

Przekazanie

Gwarancje skazanego

W wypadku uwzgl´dnienia wniosku o przekazanie

skazanego w∏aÊciwe organy Umawiajàcych si´ Stron

okreÊlà termin, miejsce i tryb przekazania skazanego,

a w razie potrzeby uzgodnià z zainteresowanymi paƒstwami spraw´ tranzytu.

Skazany przekazany w celu odbycia kary w Paƒstwie wykonania wyroku nie mo˝e byç ponownie pociàgni´ty do odpowiedzialnoÊci karnej za ten sam czyn,

z wyjàtkiem wypadku, gdy wyrok w tej sprawie zosta∏

uchylony i przewidziane jest nowe post´powanie sàdowe lub przygotowawcze.

Artyku∏ 92

Artyku∏ 96

Wykonywanie wyroku

Warunki stosowania u∏askawienia i amnestii

1. Je˝eli nastàpi przej´cie wykonania wyroku, to

sàdy Paƒstwa wykonania wyroku okreÊlà podlegajàcà wykonaniu kar´ pozbawienia wolnoÊci w wymiarze okreÊlonym w wyroku sàdu Paƒstwa wydania wyroku.

1. U∏askawienie skazanego mo˝e nastàpiç w Paƒstwie wykonania wyroku. Paƒstwo wydania wyroku

mo˝e zwróciç si´ do Paƒstwa wykonania wyroku z postulatem u∏askawienia.

2. Na poczet kary pozbawienia wolnoÊci okreÊlonej

przez Paƒstwo wykonania wyroku zalicza si´ cz´Êç kary, którà skazany odby∏ w Paƒstwie wydania wyroku.

2. Paƒstwo wykonania wyroku stosuje wobec skazanego amnesti´ wydanà zarówno w Paƒstwie wykonania wyroku, jak i w Paƒstwie wydania wyroku.

3. Je˝eli ustawodawstwo Paƒstwa wykonania wyroku przewiduje za dany czyn maksymalny wymiar

kary pozbawienia wolnoÊci ni˝szy od wymienionego

w wyroku, sàd wymierza kar´ pozbawienia wolnoÊci

w maksymalnej wysokoÊci przewidzianej w ustawodawstwie tego Paƒstwa za pope∏nienie danego czynu.

Artyku∏ 97

4. Je˝eli wed∏ug ustawodawstwa Paƒstwa wykonania wyroku za pope∏nienie danego czynu nie jest przewidziana kara pozbawienia wolnoÊci, sàd wymierza na

podstawie swego ustawodawstwa kar´ najbardziej

zbli˝onà do kary wymienionej w wyroku.

5. Na skutek przej´cia wykonania wyroku przez

Paƒstwo wykonania wyroku skazany nie mo˝e byç

w ˝adnym wypadku w sytuacji mniej korzystnej od tej,

w jakiej by si´ znajdowa∏ w razie dalszego wykonywania wyroku w Paƒstwie wydania wyroku.

6. Orzeczonà wyrokiem kar´ dodatkowà, która nie

zosta∏a wykonana, wymierza sàd Paƒstwa wykonania

wyroku, je˝eli kara taka jest przewidziana przez ustawodawstwo tego Paƒstwa w razie pope∏nienia danego

czynu. Postanowienia ust´pów poprzedzajàcych stosuje si´ odpowiednio.

Zmiana wyroku

1. Do zmiany wyroku przej´tego do wykonania w∏aÊciwe wy∏àcznie jest Paƒstwo wydania wyroku. Paƒstwo wydania wyroku zawiadamia niezw∏ocznie Paƒstwo wykonania wyroku o zmianie wyroku przej´tego

do wykonania.

2. Paƒstwo wykonania wyroku niezw∏ocznie odstàpi od wykonywania kary po otrzymaniu zawiadomienia

od Paƒstwa wydania wyroku, ˝e zosta∏ wydany wyrok,

na mocy którego kara nie podlega wykonaniu.

3. Je˝eli po przekazaniu skazanego w celu odbycia

kary wyrok zostanie uchylony w Paƒstwie wydania wyroku i przewidziane jest nowe post´powanie przygotowawcze lub sàdowe, odpis wyroku w tym przedmiocie

oraz inne niezb´dne materia∏y przesy∏a si´ Paƒstwu

wykonania wyroku, w celu podj´cia decyzji o pociàgni´ciu go do odpowiedzialnoÊci zgodnie z ustawodawstwem tego Paƒstwa.

Artyku∏ 98

Zawiadomienia o wykonywaniu wyroku

Artyku∏ 93

Zawiadomienie o rozpatrzeniu wniosku

Paƒstwo wykonania wyroku zawiadamia w mo˝liwie krótkim czasie Paƒstwo wydania wyroku, w jakim

zakresie wniosek o przej´cie wykonania wyroku zosta∏

uwzgl´dniony. Ca∏kowita lub cz´Êciowa odmowa wymaga uzasadnienia.

Paƒstwo wykonania wyroku zawiadamia Paƒstwo

wydania wyroku

1) o odbyciu kary przez skazanego,

2) je˝eli skazany zbieg∏ lub w inny sposób uchyla si´

od wykonywania kary,

3) o wykonywaniu wyroku — na wniosek Paƒstwa wydania wyroku.

Artyku∏ 94

Artyku∏ 99

Warunki i tryb wykonania kary

Skutki prawne przej´cia wykonania wyroku

Warunki i tryb wykonania kary okreÊla prawo Paƒstwa wykonania wyroku.

W stosunku do osoby przekazanej w celu odbycia

kary do Paƒstwa wykonania wyroku skutki prawne ska-

zania sà takie same jak w stosunku do osób skazanych

w tym Paƒstwie za pope∏nienie takiego czynu.

dokumentów ratyfikacyjnych. Wymiana dokumentów

ratyfikacyjnych nastàpi w Moskwie.

Artyku∏ 100

Artyku∏ 105

Koszty wykonania wyroku

Artyku∏ 101

Umowa niniejsza zawarta jest na okres pi´ciu lat.

Obowiàzywanie umowy przed∏u˝a si´ automatycznie

ka˝dorazowo na nast´pny pi´cioletni okres, je˝eli ˝adna z Umawiajàcych si´ Stron nie zawiadomi na piÊmie

drugiej Umawiajàcej si´ Strony na szeÊç miesi´cy

przed up∏ywem danego okresu o swoim zamiarze rozwiàzania umowy.

Zakres czasowy

Artyku∏ 106

Postanowienia tego rozdzia∏u stosuje si´ tak˝e do

osób, które zosta∏y skazane przed wejÊciem w ˝ycie niniejszej umowy.

1. Z dniem wejÊcia w ˝ycie niniejszej umowy traci

moc w stosunkach mi´dzy Umawiajàcymi si´ Stronami Umowa mi´dzy Polskà Rzeczàpospolità Ludowà

a Zwiàzkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich

o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach

cywilnych, rodzinnych i karnych, podpisana w Warszawie dnia 28 grudnia 1957 r.

Koszty zwiàzane z przekazaniem skazanego i odbywaniem kary ponosi ta Umawiajàca si´ Strona, na której terytorium koszty te powsta∏y.

CZ¢Âå CZWARTA

Postanowienia koƒcowe

Artyku∏ 102

Umowa niniejsza nie narusza praw i obowiàzków

Umawiajàcych si´ Stron wynikajàcych z innych zawartych przez nie umów mi´dzynarodowych.

Artyku∏ 103

WàtpliwoÊci, które mogà powstaç w zwiàzku z interpretacjà lub stosowaniem postanowieƒ niniejszej

umowy, b´dà przedmiotem wzajemnych konsultacji.

Artyku∏ 104

Umowa niniejsza podlega ratyfikacji i wejdzie w ˝ycie po up∏ywie szeÊçdziesi´ciu dni od dnia wymiany

2. Utrata mocy umowy, o której mowa w ust´pie 1,

nie pozbawia skutecznoÊci prawnej orzeczeƒ organów

jednej Umawiajàcej si´ Strony, uznanych i wykonywanych na terytorium drugiej Umawiajàcej si´ Strony na

podstawie tej Umowy.

Sporzàdzono w Warszawie dnia 16 wrzeÊnia 1996 r.

w dwóch egzemplarzach, ka˝dy w j´zykach polskim

i rosyjskim, przy czym obydwa teksty majà jednakowà

moc.

W imieniu

Rzeczypospolitej Polskiej

W imieniu

Federacji Rosyjskiej

L. Kubicki

W. Kowaliew

Po zaznajomieniu si´ z powy˝szà umowà, w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej oÊwiadczam, ˝e

— zosta∏a ona uznana za s∏usznà zarówno w ca∏oÊci, jak i ka˝de z postanowieƒ w niej zawartych,

— jest przyj´ta, ratyfikowana i potwierdzona,

— b´dzie niezmiennie zachowywana.

Na dowód czego wydany zosta∏ akt niniejszy, opatrzony piecz´cià Rzeczypospolitej Polskiej.

Dano w Warszawie dnia 30 stycznia 1997 r.

Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej: A. KwaÊniewski

L.S.

Minister Spraw Zagranicznych: D. Rosati

751

OÂWIADCZENIE RZÑDOWE

z dnia 23 stycznia 2002 r.

w sprawie mocy obowiàzujàcej Umowy mi´dzy Rzeczàpospolità Polskà a Federacjà Rosyjskà o pomocy

prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych i karnych, sporzàdzonej w Warszawie

dnia 16 wrzeÊnia 1996 r.

Podaje si´ niniejszym do wiadomoÊci, ˝e Prezydent

Rzeczypospolitej Polskiej ratyfikowa∏ dnia 30 stycznia

1997 r. Umow´ mi´dzy Rzeczàpospolità Polskà a Federacjà Rosyjskà o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych i karnych, sporzàdzonà

w Warszawie dnia 16 wrzeÊnia 1996 r.

Zgodnie z artyku∏em 104 zosta∏a dokonana wymiana dokumentów ratyfikacyjnych i umowa wesz∏a w ˝ycie dnia 18 stycznia 2002 r.

Minister Spraw Zagranicznych: W. Cimoszewicz

752

UMOWA

mi´dzy Rzeczàpospolità Polskà a Rumunià o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych,

sporzàdzona w Bukareszcie dnia 15 maja 1999 r.

W imieniu Rzeczypospolitej Polskiej

PREZYDENT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

podaje do powszechnej wiadomoÊci

W dniu 15 maja 1999 r. zosta∏a sporzàdzona w Bukareszcie umowa mi´dzy Rzeczàpospolità Polskà a Rumunià o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych, w nast´pujàcym brzmieniu

UMOWA

ROZDZIA¸ I

mi´dzy Rzeczàpospolità Polskà a Rumunià o pomocy

prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych

Postanowienia ogólne

Artyku∏ 1

Rzeczpospolita Polska i Rumunia, zwane dalej

„Umawiajàcymi si´ Stronami”,

kierujàc si´ pragnieniem dalszego rozwoju wspó∏pracy w zakresie pomocy prawnej i stosunków prawnych w sprawach cywilnych,

postanowi∏y zawrzeç niniejszà umow´ i uzgodni∏y,

co nast´puje

Definicja „spraw cywilnych”

W rozumieniu niniejszej umowy przez „sprawy cywilne” rozumie si´ sprawy z zakresu prawa cywilnego,

prawa rodzinnego, prawa handlowego i prawa pracy.

Postanowienia niniejszej umowy dotyczàce spraw cywilnych stosuje si´ odpowiednio do spraw sàdowo-administracyjnych.

Êwiadczeƒ, cz∏onkami organów lub pracownikami jednostek samorzàdu terytorialnego, a tak˝e cz∏onkami organów

zak∏adu ubezpieczeƒ prowadzàcego

dzia∏alnoÊç ubezpieczeniowà w zakresie

ubezpieczeƒ zdrowotnych na podstawie

ustawy z dnia 28 lipca 1990 r. o dzia∏alnoÊci ubezpieczeniowej (Dz. U. z 1996 r.

Nr 11, poz. 62, z 1997 r. Nr 43, poz. 272,

Nr 88, poz. 554, Nr 107, poz. 685, Nr 121,

poz. 769 i 770 i Nr 139, poz. 934, z 1998 r.

Nr 155, poz. 1015, z 1999 r. Nr 49,

poz. 483, Nr 101, poz. 1178 i Nr 110,

poz. 1255, z 2000 r. Nr 43, poz. 483,

Nr 48, poz. 552, Nr 70, poz. 819, Nr 114,

poz. 1193 i Nr 116, poz. 1216, z 2001 r.

Nr 37, poz. 424, Nr 88, poz. 961, Nr 100,

poz. 1084 i Nr 110, poz. 1189 oraz

z 2002 r. Nr 25, poz. 253 i Nr 41,

poz. 365), oraz w∏aÊcicielami lub pracownikami aptek i podmiotów wytwarzajàcych produkty lecznicze.

9. Cz∏onkiem rady kasy chorych mo˝e zostaç osoba, która

1) posiada wy˝sze wykszta∏cenie,

2) zda∏a egzamin dla kandydata na

cz∏onka rady nadzorczej jednoosobowej spó∏ki Skarbu Paƒstwa albo zosta∏a wpisana na list´ radców prawnych, adwokatów lub bieg∏ych rewidentów,

3) korzysta z pe∏ni praw publicznych,

4) wyró˝nia si´ wysokimi walorami moralnymi.

10. Kandydaci na cz∏onka rady kasy chorych przed powo∏aniem sà zobowiàzani

Poz. 749 i 750

przedstawiç dokumenty potwierdzajàce

spe∏nianie

wymagaƒ

okreÊlonych

w ust. 9 pkt 1—3.

11. Cz∏onek rady kasy chorych, z zastrze˝eniem ust. 12, mo˝e byç w ka˝dym czasie

odwo∏any przed up∏ywem kadencji.

12. Cz∏onka rady kasy chorych odwo∏uje si´,

je˝eli przesta∏ spe∏niaç przynajmniej jeden z wymogów okreÊlonych w ust. 9

pkt 1—3 lub warunków, o których mowa

w ust. 8.

13. Odwo∏anie cz∏onka rady regionalnej kasy chorych powo∏anego na wniosek sejmiku wymaga opinii sejmiku w terminie

30 dni od dnia otrzymania wystàpienia.

14. Sejmik województwa mo˝e wystàpiç

z wnioskiem do ministra w∏aÊciwego do

spraw zdrowia o odwo∏anie cz∏onka rady

regionalnej kasy chory.”;

2) w art. 75a ust. 1 otrzymuje brzmienie

„1. Kadencja rady kasy chorych trwa 4 lata i up∏ywa w dniu pierwszego posiedzenia nowo powo∏anej rady. Pierwsze posiedzenie rady zwo∏uje minister w∏aÊciwy do spraw zdrowia i przewodniczy jej do czasu wyboru przewodniczàcego rady kasy chorych.”