Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.

§ 1. Rozporzàdzenie ustala warunki techniczne, jakim powinny odpowiadaç budynki i zwiàzane z nimi

urzàdzenia, ich usytuowanie na dzia∏ce budowlanej

oraz zagospodarowanie dzia∏ek przeznaczonych pod

zabudow´, zapewniajàce spe∏nienie wymagaƒ art. 5 i 6

ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. — Prawo budowlane.

§ 2. 1. Przepisy rozporzàdzenia stosuje si´ przy projektowaniu i budowie, w tym tak˝e odbudowie, rozbudowie, nadbudowie, przebudowie oraz przy zmianie

sposobu u˝ytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spe∏niajàcych funkcje u˝ytkowe budynków, a tak˝e do zwiàzanych z nimi urzàdzeƒ

budowlanych, z zastrze˝eniem § 207 ust. 2.

2. Przy nadbudowie, przebudowie i zmianie sposobu u˝ytkowania budynków istniejàcych lub ich cz´Êci

wymagania, o których mowa w § 1, mogà byç spe∏nione w sposób inny ni˝ podany w rozporzàdzeniu, stosownie do wskazaƒ ekspertyzy technicznej w∏aÊciwej

jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy

budowlanego oraz do spraw zabezpieczeƒ przeciwpo-

˝arowych, uzgodnionych z w∏aÊciwym komendantem

wojewódzkim Paƒstwowej Stra˝y Po˝arnej lub paƒstwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy.

3. Dla budynków na terenach zamkni´tych uzgodnienia, o których mowa w ust. 2, dokonuje si´ z w∏aÊciwymi s∏u˝bami odpowiadajàcymi za bezpieczeƒstwo

po˝arowe i sanitarne.

4. Dla budynków i terenów wpisanych do rejestru

zabytków lub obszarów obj´tych ochronà konserwatorskà na podstawie ustaleƒ miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego ekspertyza, o której mowa w ust. 2, podlega równie˝ uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem zabytków.

5. Przepisy rozporzàdzenia odnoszàce si´ do budynku o okreÊlonym przeznaczeniu stosuje si´ tak˝e do

ka˝dej cz´Êci budynku o tym przeznaczeniu.

6. Do budynków wielorodzinnych zawierajàcych

dwa mieszkania stosuje si´, z zastrze˝eniem § 217

ust. 1 pkt 1 lit. a) i pkt 2, przepisy rozporzàdzenia odnoszàce si´ do budynków jednorodzinnych.

§ 3. Ilekroç w rozporzàdzeniu jest mowa o

1) zabudowie Êródmiejskiej — rozumie si´ przez to

zgrupowanie intensywnej zabudowy na obszarze

funkcjonalnego ÊródmieÊcia, który to obszar stanowi faktyczne lub przewidziane w planie miejscowym centrum miasta lub dzielnicy miasta,

2) zabudowie jednorodzinnej — rozumie si´ przez to

jeden budynek mieszkalny jednorodzinny lub ich

zespó∏, wraz z przeznaczonymi dla potrzeb mieszkajàcych w nich rodzin budynkami gara˝owymi

i gospodarczymi,

3) zabudowie zagrodowej — rozumie si´ przez to budynki mieszkalne, gospodarcze i inwentarskie

w rodzinnych gospodarstwach rolnych, hodowlanych lub ogrodniczych oraz w gospodarstwach leÊnych, w tym w Paƒstwowym Gospodarstwie LeÊnym Lasy Paƒstwowe,

4) budynku mieszkalnym — rozumie si´ przez to budynek przeznaczony na mieszkania, majàcy postaç

a) budynku wielorodzinnego, zawierajàcego 2 lub

wi´cej mieszkaƒ,

b) budynku jednorodzinnego,

c) budynku mieszkalnego w zabudowie zagrodowej,

5) budynku zamieszkania zbiorowego — rozumie si´

przez to budynek przeznaczony do okresowego pobytu ludzi poza sta∏ym miejscem zamieszkania, taki jak hotel, motel, pensjonat, dom wypoczynkowy,

schronisko turystyczne, schronisko socjalne, internat, dom studencki, budynek koszarowy, budynek

zakwaterowania na terenie zak∏adu karnego, aresztu Êledczego, zak∏adu poprawczego, schroniska dla

nieletnich, a tak˝e budynek do sta∏ego pobytu ludzi, taki jak dom rencistów, dom zakonny i dom

dziecka,

6) budynku u˝ytecznoÊci publicznej — rozumie si´

przez to budynek przeznaczony dla administracji

publicznej, wymiaru sprawiedliwoÊci, kultury, kultu religijnego, oÊwiaty, szkolnictwa wy˝szego, nauki, opieki zdrowotnej, opieki spo∏ecznej i socjalnej, obs∏ugi bankowej, handlu, gastronomii, us∏ug,

turystyki, sportu, obs∏ugi pasa˝erów w transporcie

kolejowym, drogowym, lotniczym lub wodnym,

poczty lub telekomunikacji oraz inny ogólnodost´pny budynek przeznaczony do wykonywania

podobnych funkcji; za budynek u˝ytecznoÊci publicznej uznaje si´ tak˝e budynek biurowy i socjalny,

7) budynku rekreacji indywidualnej — rozumie si´

przez to budynek przeznaczony do okresowego

wypoczynku rodzinnego,

8) budynku gospodarczym — rozumie si´ przez to budynek przeznaczony do niezawodowego wykonywania prac warsztatowych oraz do przechowywania materia∏ów, narz´dzi i sprz´tu s∏u˝àcych do obs∏ugi budynku mieszkalnego, zamieszkania zbiorowego, u˝ytecznoÊci publicznej, rekreacji indywidualnej, a tak˝e ich otoczenia, a w zabudowie zagrodowej równie˝ do przechowywania Êrodków

i sprz´tu do produkcji rolnej oraz p∏odów rolnych,

9) mieszkaniu — rozumie si´ przez to zespó∏ pomieszczeƒ mieszkalnych i pomocniczych, majàcy odr´bne wejÊcie, wydzielony sta∏ymi przegrodami bu-

Poz. 690

dowlanymi, spe∏niajàcy niezb´dne warunki do sta∏ego pobytu ludzi i prowadzenia samodzielnego

gospodarstwa domowego,

10) lokalu u˝ytkowym — rozumie si´ przez to cz´Êç budynku zawierajàcà jedno pomieszczenie lub ich zespó∏, wydzielonà sta∏ymi przegrodami budowlanymi, albo ca∏y budynek, nieb´dàcy mieszkaniem,

pomieszczeniem technicznym, a tak˝e gospodarczym,

11) pomieszczeniu mieszkalnym — rozumie si´ przez

to pokoje w mieszkaniach, a tak˝e sypialnie i pomieszczenia do pobytu dziennego w budynku zamieszkania zbiorowego,

12) pomieszczeniu pomocniczym — rozumie si´ przez

to pomieszczenie znajdujàce si´ w obr´bie mieszkania lub lokalu u˝ytkowego, s∏u˝àce do celów komunikacji wewn´trznej, higienicznosanitarnych,

przygotowania posi∏ków, z wyjàtkiem kuchni zak∏adów ˝ywienia zbiorowego, a tak˝e do przechowywania ubraƒ, przedmiotów oraz ˝ywnoÊci,

13) pomieszczeniu gospodarczym w budynku — rozumie si´ przez to pomieszczenie znajdujàce si´ poza

mieszkaniem lub lokalem u˝ytkowym, s∏u˝àce do

przechowywania materia∏ów lub sprz´tu zwiàzanego z obs∏ugà budynku oraz przedmiotów lub produktów ˝ywnoÊciowych u˝ytkowników budynku,

a tak˝e opa∏u lub odpadów sta∏ych,

14) pomieszczeniu technicznym w budynku — rozumie

si´ przez to pomieszczenie, w którym znajdujà si´

urzàdzenia techniczne s∏u˝àce do obs∏ugi budynku,

15) poziomie terenu — rozumie si´ przez to rz´dnà projektowanego lub urzàdzonego terenu przed wejÊciem g∏ównym do budynku, bàdê jego samodzielnej cz´Êci (klatki schodowej), nieb´dàcym wy∏àcznie wejÊciem do pomieszczeƒ gospodarczych lub

technicznych,

16) kondygnacji — rozumie si´ przez to poziomà, nadziemnà lub podziemnà cz´Êç budynku, zawartà

mi´dzy pod∏ogà na stropie lub warstwà wyrównawczà na gruncie a górnà powierzchnià pod∏ogi

bàdê warstwy os∏aniajàcej izolacj´ cieplnà stropu

znajdujàcego si´ nad tà cz´Êcià, przy czym za kondygnacj´ uwa˝a si´ tak˝e poddasze z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz poziomà

cz´Êç budynku stanowiàcà przestrzeƒ na urzàdzenia techniczne, majàcà wysokoÊç w Êwietle wi´kszà ni˝ 1,9 m, przy czym za kondygnacj´ nie uznaje

si´ nadbudówek ponad dachem, takich jak maszynownia dêwigu, centrala wentylacyjna, klimatyzacyjna lub kot∏ownia gazowa,

17) kondygnacji nadziemnej — rozumie si´ przez to

kondygnacj´, której nie mniej ni˝ po∏owa wysokoÊci w Êwietle, co najmniej z jednej strony budynku,

znajduje si´ powy˝ej poziomu projektowanego lub

urzàdzonego terenu, a tak˝e ka˝dà usytuowanà

nad nià kondygnacj´,

18) kondygnacji podziemnej — rozumie si´ przez to

kondygnacj´, której wi´cej ni˝ po∏owa wysokoÊci

w Êwietle, ze wszystkich stron budynku, znajduje

si´ poni˝ej poziomu przylegajàcego do niego, projektowanego lub urzàdzonego terenu, a tak˝e ka˝dà usytuowanà pod nià kondygnacj´,

19) antresoli — rozumie si´ przez to górnà cz´Êç kondygnacji lub pomieszczenia znajdujàcà si´ nad

przedzielajàcym je stropem poÊrednim o powierzchni mniejszej od powierzchni tej kondygnacji lub pomieszczenia, niezamkni´tà przegrodami

budowlanymi od strony wn´trza, z którego jest wydzielona,

20) piwnicy — rozumie si´ przez to kondygnacj´ podziemnà lub najni˝szà nadziemnà, bàdê ich cz´Êç,

w których poziom pod∏ogi co najmniej z jednej

strony budynku znajduje si´ poni˝ej poziomu terenu, przeznaczonà na pomieszczenia gospodarcze

lub techniczne,

21) suterenie — rozumie si´ przez to kondygnacj´ budynku lub jej cz´Êç zawierajàcà pomieszczenia

u˝ytkowe, w których poziom pod∏ogi w cz´Êci lub

ca∏oÊci znajduje si´ poni˝ej projektowanego lub

urzàdzonego terenu, lecz co najmniej od strony

jednej Êciany z oknami poziom pod∏ogi znajduje si´

nie wi´cej ni˝ 0,9 m poni˝ej takiego terenu, przylegajàcego do tej strony budynku,

22) powierzchni terenu biologicznie czynnej — rozumie

si´ przez to grunt rodzimy pokryty roÊlinnoÊcià

oraz wod´ powierzchniowà na dzia∏ce budowlanej,

a tak˝e 50% sumy nawierzchni tarasów i stropodachów, urzàdzonych jako sta∏e trawniki lub kwietniki na pod∏o˝u zapewniajàcym ich naturalnà wegetacj´, o powierzchni nie mniejszej ni˝ 10 m2,

23) powierzchni wewn´trznej budynku — rozumie si´

przez to sum´ powierzchni wszystkich kondygnacji

budynku, mierzonej po wewn´trznym obrysie

przegród zewn´trznych budynku na poziomie pod∏ogi, bez pomniejszenia o powierzchni´ przekroju

poziomego konstrukcji i przegród wewn´trznych,

lecz z powi´kszeniem o powierzchni´ antresoli, je˝eli wyst´pujà one na tych kondygnacjach,

24) kubaturze brutto budynku — rozumie si´ przez to

sum´ kubatury brutto wszystkich kondygnacji, stanowiàcà iloczyn powierzchni ca∏kowitej, mierzonej

po zewn´trznym obrysie przegród zewn´trznych

i wysokoÊci kondygnacji brutto, mierzonej mi´dzy

pod∏ogà na stropie lub warstwà wyrównawczà na

gruncie a górnà powierzchnià pod∏ogi bàdê warstwy os∏aniajàcej izolacj´ cieplnà stropu nad najwy˝szà kondygnacjà, przy czym do kubatury brutto budynku

a) wlicza si´ kubatur´ przejÊç, przeÊwitów i przejazdów bramowych, poddaszy nieu˝ytkowych oraz

takich zewn´trznych, przekrytych cz´Êci budynku jak: loggie, podcienia, ganki, kru˝ganki, werandy, a tak˝e kubatur´ balkonów i tarasów, mierzonà do wysokoÊci balustrady,

b) nie wlicza si´ ∏aw i stóp fundamentowych, kana∏ów i studzienek instalacyjnych, studzienek przy

oknach piwnicznych, zewn´trznych schodów,

Poz. 690

ramp i pochylni, gzymsów, daszków i os∏on oraz

kominów i attyk ponad p∏aszczyznà dachu.

§ 4. Pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi

dzielà si´ na

1) pomieszczenia przeznaczone na sta∏y pobyt ludzi,

w których przebywanie tych samych osób w ciàgu

doby trwa d∏u˝ej ni˝ 4 godziny,

2) pomieszczenia przeznaczone na czasowy pobyt ludzi, w których przebywanie tych samych osób

w ciàgu doby trwa od 2 do 4 godzin w∏àcznie.

§ 5. 1. Nie uwa˝a si´ za przeznaczone na pobyt ludzi pomieszczeƒ, w których

1) ∏àczny czas przebywania tych samych osób jest

krótszy ni˝ 2 godziny w ciàgu doby, a wykonywane

czynnoÊci majà charakter dorywczy bàdê te˝ praca

polega na krótkotrwa∏ym przebywaniu zwiàzanym

z dozorem oraz konserwacjà maszyn i urzàdzeƒ lub

utrzymaniem czystoÊci i porzàdku,

2) majà miejsce procesy technologiczne niepozwalajàce na zapewnienie warunków przebywania osób

stanowiàcych ich obs∏ug´, bez zastosowania indywidualnych urzàdzeƒ ochrony osobistej i zachowania specjalnego re˝imu organizacji pracy,

3) jest prowadzona hodowla roÊlin lub zwierzàt, niezale˝nie od czasu przebywania w nich osób zajmujàcych si´ obs∏ugà.

2. Przepis ust. 1 nie narusza przepisów dotyczàcych

bezpieczeƒstwa i higieny pracy.

§ 6. WysokoÊç budynku lub jego cz´Êci, s∏u˝àcà do

okreÊlenia wymagaƒ technicznych i u˝ytkowych, o których mowa w rozporzàdzeniu, liczy si´ od poziomu terenu przy najni˝ej po∏o˝onym wejÊciu do budynku lub

jego cz´Êci do górnej p∏aszczyzny stropu bàdê najwy˝ej po∏o˝onej kraw´dzi stropodachu nad najwy˝szà

kondygnacjà u˝ytkowà, ∏àcznie z gruboÊcià izolacji

cieplnej i warstwy jà os∏aniajàcej, albo do najwy˝ej po∏o˝onej górnej powierzchni innego przekrycia.

§ 7. WysokoÊç budynku lub jego cz´Êci, s∏u˝àcà do

okreÊlenia maksymalnego, pionowego wymiaru budynku, liczy si´ od poziomu terenu przy najni˝ej po∏o˝onym wejÊciu do budynku do górnej kraw´dzi Êciany

zewn´trznej, gzymsu lub attyki bàdê jako wymiar liczony od poziomu terenu do najwy˝ej po∏o˝onej kraw´dzi

dachu (kalenicy) lub punktu zbiegu po∏aci dachowych.

§ 8. W celu okreÊlenia wymagaƒ technicznych

i u˝ytkowych wprowadza si´ nast´pujàcy podzia∏ budynków na grupy wysokoÊci

1) niskie (N) — do 12 m w∏àcznie nad poziomem terenu lub mieszkalne o wysokoÊci do 4 kondygnacji

nadziemnych w∏àcznie,

2) Êredniowysokie (SW) — ponad 12 m do 25 m w∏àcznie nad poziomem terenu lub mieszkalne o wysokoÊci ponad 4 do 9 kondygnacji nadziemnych

w∏àcznie,

3) wysokie (W) — ponad 25 m do 55 m w∏àcznie nad

poziomem terenu lub mieszkalne o wysokoÊci ponad 9 do 18 kondygnacji nadziemnych w∏àcznie,

4) wysokoÊciowe (WW) — powy˝ej 55 m nad poziomem terenu.

§ 9. 1. Wymagane w rozporzàdzeniu wymiary

w Êwietle nale˝y rozumieç jako uzyskane po wykoƒczeniu powierzchni elementów budynku, a w odniesieniu

do wymiarów otworów okiennych i drzwiowych — jako uzyskane po otwarciu skrzyd∏a okna lub drzwi pod

kàtem 90°.

2. OkreÊlone w rozporzàdzeniu odleg∏oÊci mi´dzy

budynkami i terenowymi urzàdzeniami budowlanymi

mierzy si´ w miejscu najmniejszego oddalenia, przy

czym dopuszcza si´ przyjmowanie wymiarów bez

uwzgl´dnienia gruboÊci tynków i ok∏adzin zewn´trznych.

DZIA¸ II

Zabudowa i zagospodarowanie dzia∏ki

budowlanej

Rozdzia∏ 1

Usytuowanie budynku

§ 10. Przeznaczenie budynku, sposób i forma zabudowy oraz zagospodarowania dzia∏ki budowlanej powinny byç zgodne z decyzjà o warunkach zabudowy

i zagospodarowania terenu oraz warunkami obrony

cywilnej.

§ 11. 1. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi powinien byç wznoszony poza zasi´giem zagro˝eƒ i ucià˝liwoÊci okreÊlonych w przepisach

odr´bnych, przy czym dopuszcza si´ wznoszenie budynków w tym zasi´gu pod warunkiem zastosowania

Êrodków technicznych zmniejszajàcych ucià˝liwoÊci

poni˝ej poziomu ustalonego w tych przepisach bàdê

zwi´kszajàcych odpornoÊç budynku na te zagro˝enia

i ucià˝liwoÊci, je˝eli nie jest to sprzeczne z warunkami

ustalonymi dla obszarów ograniczonego u˝ytkowania,

okreÊlonych w przepisach odr´bnych.

Poz. 690

budynkami i urzàdzeniami terenowymi oraz odleg∏oÊci

budynku i urzàdzeƒ terenowych od granic dzia∏ki i od

zabudowy na sàsiednich dzia∏kach budowlanych, okreÊlone w rozporzàdzeniu, a tak˝e w przepisach odr´bnych, w tym higienicznosanitarnych, o bezpieczeƒstwie i higienie pracy, o ochronie przeciwpo˝arowej

oraz o drogach publicznych.

2. W zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej nie

ustala si´ wymagaƒ w zakresie zachowania odleg∏oÊci

mi´dzy budynkami w granicach jednej dzia∏ki budowlanej, z zastrze˝eniem przepisów, o których mowa

w ust. 1 oraz § 13, 23, 60 i 273.

3. Je˝eli z warunków, o których mowa w ust. 1 oraz

w § 13, 60 i 271, nie wynikajà inne wymagania, odleg∏oÊci zabudowy od granicy dzia∏ki budowlanej powinny wynosiç co najmniej

1) przy równoleg∏ym do granicy sytuowaniu Êciany

budynku

a) z otworami okiennymi lub drzwiowymi — 4 m,

b) bez otworów okiennych lub drzwiowych — 3 m,

2) przy nierównoleg∏ym do granicy sytuowaniu Êciany budynku — 4 m do najbli˝szej kraw´dzi zewn´trznej otworu drzwiowego lub okiennego

w Êcianach zwróconych w stron´ tej granicy oraz

3 m do najbli˝szego naro˝nika, ryzalitu lub wykuszu budynku.

4. Odleg∏oÊç, mierzona w poziomie, od najbli˝szej

kraw´dzi otworu okiennego umieszczonego na dachu

lub w po∏aci dachowej do granicy dzia∏ki budowlanej

nie mo˝e byç mniejsza ni˝ 4 m.

5. Okapy i gzymsy nie mogà pomniejszaç wymaganych w ust. 3, 6 i 7 odleg∏oÊci od granicy dzia∏ki budowlanej o wi´cej ni˝ 0,5 m, natomiast takie elementy jak

balkony, galerie, werandy, tarasy lub schody zewn´trzne — o wi´cej ni˝ 1 m.

6. Budynek mo˝e byç usytuowany Êcianà zewn´trznà bez otworów bezpoÊrednio przy granicy dzia∏ki budowlanej, z zastrze˝eniem ust. 10 oraz § 271 ust. 12

pkt 1, je˝eli

2. Do ucià˝liwoÊci, o których mowa w ust. 1, zalicza

si´ w szczególnoÊci

1) wynika to z ustaleƒ decyzji o warunkach zabudowy

i zagospodarowania terenu bàdê

1) szkodliwe promieniowanie i oddzia∏ywanie pól

elektromagnetycznych,

2) na sàsiedniej dzia∏ce istnieje ju˝ budynek ze Êcianà

usytuowanà bezpoÊrednio przy tej granicy, a wznoszony budynek b´dzie

2) ha∏as i drgania (wibracje),

3) zanieczyszczenie powietrza,

4) zanieczyszczenie gruntu i wód,

5) powodzie i zalewanie wodami opadowymi,

6) osuwiska gruntu, lawiny skalne i Ênie˝ne,

7) szkody spowodowane dzia∏alnoÊcià górniczà.

§ 12. 1. Przy usytuowaniu budynku na dzia∏ce budowlanej powinny byç zachowane odleg∏oÊci mi´dzy

a) przylega∏ do istniejàcego ca∏à d∏ugoÊcià swojej

Êciany,

b) mia∏ w pasie o szerokoÊci 3 m, przyleg∏ym do

granicy dzia∏ki, wysokoÊç i wymiar równoleg∏y

do tej granicy, nie wi´ksze ni˝ w budynku istniejàcym na sàsiedniej dzia∏ce.

7. Dopuszcza si´ sytuowanie budynku, z zastrze˝eniem § 271 ust. 12 pkt 1, w odleg∏oÊci mniejszej ni˝

3 m od granicy dzia∏ki budowlanej, lecz nie mniejszej

ni˝ 1,5 m, je˝eli

1) wynika to z ustaleƒ decyzji o warunkach zabudowy

i zagospodarowania terenu bàdê

2) Êciana zewn´trzna bez otworów budynku wznoszonego b´dzie usytuowana w odleg∏oÊci nie mniejszej od granicy z sàsiednià dzia∏kà ni˝ najbardziej

do granicy zbli˝ony punkt Êciany zewn´trznej budynku istniejàcego, znajdujàcej si´ w odleg∏oÊci

mniejszej ni˝ 3 m, a wznoszony budynek b´dzie

a) usytuowany w prostopad∏ym do granicy pasie

terenu, o szerokoÊci wyznaczonej przez cz´Êç

budynku istniejàcego, po∏o˝onà w odleg∏oÊci do

3 m od granicy,

b) mia∏ wysokoÊç nie wi´kszà ni˝ ma budynek istniejàcy w odleg∏oÊci do 3 m od granicy.

8. Odleg∏oÊci okreÊlone w ust. 3—7 nie odnoszà si´

do znajdujàcych si´ ca∏kowicie poni˝ej poziomu terenu

podziemnych cz´Êci budynków lub innych budowli

podziemnych spe∏niajàcych funkcj´ budynków.

9. Odleg∏oÊci, o których mowa w ust. 3, 6 i 7, odnoszà si´ równie˝ do ryzalitów i wykuszy w Êcianach

zwróconych w stron´ granicy z sàsiednià dzia∏kà budowlanà, a tak˝e do najbli˝szego naro˝nika okna dachowego.

10. Budynek inwentarski, a tak˝e budynek gospodarczy do przechowywania p∏odów rolnych, w tym stodo∏a, nie mogà byç sytuowane bezpoÊrednio przy granicy dzia∏ki budowlanej jako sàsiadujàce z budynkiem

mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego oraz u˝ytecznoÊci publicznej.

§ 13. 1. Odleg∏oÊç budynku majàcego pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi od innych obiektów

powinna umo˝liwiaç naturalne oÊwietlenie tych pomieszczeƒ, z zastrze˝eniem przepisów § 12, 57 i 60.

2. Warunek okreÊlony w ust. 1 uznaje si´ za spe∏niony, je˝eli mi´dzy ramionami kàta 60°, wyznaczonego

w p∏aszczyênie poziomej, z wierzcho∏kiem usytuowanym w wewn´trznym licu Êciany na osi okna pomieszczenia przes∏anianego, nie znajduje si´ przes∏aniajàca

cz´Êç tego samego budynku lub inny obiekt przes∏aniajàcy, w odleg∏oÊci mniejszej ni˝

1) wysokoÊç przes∏aniania — dla obiektów przes∏aniajàcych o wysokoÊci do 35 m,

2) 35 m — dla obiektów przes∏aniajàcych o wysokoÊci

ponad 35 m.

3. Odleg∏oÊç, o której mowa w ust. 2 pkt 1, mierzona od przes∏anianych okien pomieszczeƒ mieszkalnych

w budynkach wielorodzinnych i pomieszczeƒ przeznaczonych do zbiorowego pobytu dzieci, nie mo˝e byç

mniejsza ni˝ 20 m.

4. WysokoÊç przes∏aniania, o której mowa w ust. 2,

liczy si´ od poziomu dolnej kraw´dzi najni˝ej po∏o˝onych okien budynku przes∏anianego do poziomu najwy˝szej zacieniajàcej kraw´dzi obiektu lub jego przes∏aniajàcej cz´Êci.

Poz. 690

5. Dopuszcza si´ usytuowanie w odleg∏oÊci nie

mniejszej ni˝ 10 m od okna przes∏anianego takiego

obiektu przes∏aniajàcego, jak maszt, komin lub inny

obiekt budowlany, bez ograniczenia jego wysokoÊci,

lecz o szerokoÊci przes∏aniajàcej nie wi´kszej ni˝ 3 m,

mierzàc równolegle do p∏aszczyzny okna.

6. Odleg∏oÊci, o których mowa w ust. 2, mogà byç

zmniejszone nie wi´cej ni˝ o po∏ow´ w zabudowie

Êródmiejskiej uzupe∏niajàcej wzd∏u˝ ulic i placów.

Rozdzia∏ 2

DojÊcia i dojazdy

§ 14. 1. Do dzia∏ek budowlanych oraz do budynków

i urzàdzeƒ z nimi zwiàzanych nale˝y zapewniç dojÊcie

i dojazd umo˝liwiajàcy dost´p do drogi publicznej, odpowiednie do przeznaczenia i sposobu ich u˝ytkowania oraz wymagaƒ dotyczàcych ochrony przeciwpo˝arowej, okreÊlonych w przepisach odr´bnych. SzerokoÊç jezdni nie mo˝e byç mniejsza ni˝ 3 m.

2. Dopuszcza si´ zastosowanie dojÊcia i dojazdu do

dzia∏ek budowlanych w postaci ciàgu pieszo-jezdnego,

pod warunkiem ˝e ma on szerokoÊç nie mniejszà ni˝

5 m, umo˝liwiajàcà ruch pieszy oraz ruch i postój pojazdów.

3. Do budynku i urzàdzeƒ z nim zwiàzanych, wymagajàcych dojazdów, funkcj´ t´ mogà spe∏niaç dojÊcia,

pod warunkiem ˝e ich szerokoÊç nie b´dzie mniejsza

ni˝ 4,5 m.

4. DojÊcia i dojazdy do budynków, z wyjàtkiem jednorodzinnych, zagrodowych i rekreacji indywidualnej,

powinny mieç zainstalowane oÊwietlenie elektryczne,

zapewniajàce bezpieczne ich u˝ytkowanie po zapadni´ciu zmroku.

§ 15. 1. SzerokoÊç, promienie ∏uków dojazdów, nachylenie pod∏u˝ne i poprzeczne oraz noÊnoÊç nawierzchni nale˝y dostosowaç do wymiarów gabarytowych, ci´˝aru ca∏kowitego i warunków ruchu pojazdów, których dojazd do dzia∏ki budowlanej i budynku

jest konieczny ze wzgl´du na ich przeznaczenie.

2. DojÊcia s∏u˝àce równoczeÊnie do ruchu pojazdów gospodarczych i uprzywilejowanych o masie ca∏kowitej do 2,5 tony powinny mieç nawierzchni´ o noÊnoÊci co najmniej dostosowanej do masy tych pojazdów.

§ 16. 1. Do wejÊç do budynku mieszkalnego wielorodzinnego, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci

publicznej powinny byç doprowadzone od dojÊç i dojazdów, o których mowa w § 14 ust. 1 i 3, utwardzone

dojÊcia o szerokoÊci minimalnej 1,5 m, przy czym co

najmniej jedno dojÊcie powinno zapewniaç osobom

niepe∏nosprawnym dost´p do ca∏ego budynku lub

tych jego cz´Êci, z których osoby te mogà korzystaç.

2. Wymaganie dost´pnoÊci osób niepe∏nosprawnych, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy budynków

na terenach zamkni´tych, a tak˝e budynków w zak∏a-

dach karnych, aresztach Êledczych, zak∏adach poprawczych i schroniskach dla nieletnich oraz budynków

w zak∏adach pracy, nieb´dàcych zak∏adami pracy chronionej.

§ 17. 1. Nachylenie pod∏u˝ne dojÊç (chodników) nie

powinno przekraczaç 5%, a poprzeczne — 2%. Dopuszcza si´ zastosowanie wi´kszego nachylenia pod∏u˝nego, je˝eli b´dzie ono odpowiada∏o wymaganiom dotyczàcym pochylni zewn´trznych, okreÊlonym w § 70,

a w zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji

indywidualnej dopuszcza si´ zastosowanie wy∏àcznie

schodów.

2. WysokoÊç ogólnodost´pnych przejÊç i przeÊwitów do ruchu pieszego nie mo˝e byç mniejsza ni˝

2,2 m, je˝eli przepisy dotyczàce ochrony przeciwpo˝arowej nie stanowià inaczej.

Rozdzia∏ 3

Miejsca postojowe dla samochodów osobowych

§ 18. 1. Zagospodarowujàc dzia∏k´ budowlanà, nale˝y urzàdziç, stosownie do jej przeznaczenia i sposobu zabudowy, miejsca postojowe dla samochodów

u˝ytkowników sta∏ych i przebywajàcych okresowo,

w tym równie˝ miejsca postojowe dla samochodów,

z których korzystajà osoby niepe∏nosprawne.

2. Liczb´ i sposób urzàdzenia miejsc postojowych

nale˝y dostosowaç do wymagaƒ ustalonych w decyzji

o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu,

z uwzgl´dnieniem potrzebnej liczby miejsc, z których

korzystajà osoby niepe∏nosprawne.

§ 19. 1. Najbli˝sza odleg∏oÊç rzeczywista wydzielonego, niezadaszonego zgrupowania miejsc postojowych lub otwartego gara˝u wielopoziomowego dla samochodów osobowych od okien pomieszczeƒ przeznaczonych na sta∏y pobyt ludzi w budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego (z wyjàtkiem hoteli),

opieki zdrowotnej, oÊwiaty i wychowania, a tak˝e od

placu zabaw dzieci´cych i boisk dla dzieci i m∏odzie˝y

nie mo˝e byç mniejsza ni˝

1) dla zgrupowania do 4 stanowisk w∏àcznie — 7 m,

2) dla zgrupowania od 5 do 60 stanowisk w∏àcznie —

10 m,

3) dla wi´kszych zgrupowaƒ — 20 m, z zachowaniem

warunków okreÊlonych w § 276 ust. 1.

2. Ustalenia ust. 1 dotyczà równie˝ sytuowania

wjazdów do zamkni´tego gara˝u w stosunku do okien

budynku opieki zdrowotnej, oÊwiaty i wychowania,

a tak˝e placu zabaw dzieci´cych i boisk dla dzieci i m∏odzie˝y.

3. Zachowanie odleg∏oÊci okreÊlonych w ust. 1 nie

jest wymagane w stosunku do miejsc postojowych

znajdujàcych si´ mi´dzy liniami rozgraniczajàcymi ulicy, na obszarze zwartej zabudowy miejskiej.

§ 20. Miejsca postojowe dla samochodów, z których korzystajà wy∏àcznie osoby niepe∏nosprawne,

Poz. 690

mogà byç usytuowane w odleg∏oÊci nie mniejszej ni˝

5 m od okien budynku mieszkalnego wielorodzinnego

i zamieszkania zbiorowego oraz zbli˝one bez ˝adnych

ograniczeƒ do innych budynków. Miejsca te wymagajà odpowiedniego oznakowania.

§ 21. 1. Stanowiska postojowe dla samochodów

osobowych powinny mieç co najmniej szerokoÊç

2,3 m i d∏ugoÊç 5 m, przy czym dla samochodów u˝ytkowanych przez osoby niepe∏nosprawne szerokoÊç

stanowiska powinna wynosiç co najmniej 3,6 m i d∏ugoÊç 5 m, a w przypadku usytuowania wzd∏u˝ jezdni —

d∏ugoÊç co najmniej 6 m i szerokoÊç co najmniej 3,6 m,

z mo˝liwoÊcià jej ograniczenia do 2,3 m w przypadku

zapewnienia mo˝liwoÊci korzystania z przylegajàcego

dojÊcia lub ciàgu pieszo-jezdnego.

2. Stanowiska postojowe i dojazdy manewrowe dla

samochodów osobowych powinny mieç nawierzchni´

utwardzonà lub co najmniej gruntowà stabilizowanà,

ze spadkiem zapewniajàcym sp∏yw wody.

3. Stanowiska przeznaczone do mycia i niezawodowego przeglàdu samochodów w zgrupowaniach

miejsc postojowych powinny mieç doprowadzenie

wody oraz twardà nawierzchni´ ze spadkami zapewniajàcymi sp∏yw wody do wpustów kanalizacyjnych

z osadnikami b∏ota i ∏apaczami oleju.

Rozdzia∏ 4

Miejsca gromadzenia odpadów sta∏ych

§ 22. 1. Na dzia∏kach budowlanych nale˝y przewidzieç miejsca na pojemniki s∏u˝àce do czasowego gromadzenia odpadów sta∏ych, z uwzgl´dnieniem mo˝liwoÊci ich segregacji.

2. Miejscami, o których mowa w ust. 1, mogà byç

1) zadaszone os∏ony lub pomieszczenia ze Êcianami

pe∏nymi bàdê a˝urowymi,

2) wyodr´bnione pomieszczenia w budynku, majàce

posadzk´ powy˝ej poziomu nawierzchni dojazdu

Êrodka transportowego odbierajàcego odpady,

lecz nie wy˝ej ni˝ 0,15 m, w tym tak˝e dolne komory zsypu z bezpoÊrednim wyjÊciem na zewnàtrz, zaopatrzonym w daszek o wysi´gu co najmniej

1 m i przed∏u˝ony na boki po co najmniej 0,8 m,

majàce Êciany i pod∏ogi zmywalne, punkt czerpalny wody, kratk´ Êciekowà, wentylacj´ grawitacyjnà

oraz sztuczne oÊwietlenie,

3) utwardzone place do ustawiania kontenerów z zamykanymi otworami wrzutowymi.

3. Mi´dzy wejÊciami do pomieszczeƒ lub placami,

o których mowa w ust. 2, a miejscem dojazdu samochodów Êmieciarek wywo˝àcych odpady powinno byç

utwardzone dojÊcie, umo˝liwiajàce przemieszczanie

pojemników na w∏asnych ko∏ach lub na wózkach.

4. Miejsca do gromadzenia odpadów sta∏ych przy

budynkach wielorodzinnych powinny byç dost´pne

dla osób niepe∏nosprawnych.

§ 23. 1. Odleg∏oÊç miejsc na pojemniki i kontenery

na odpady sta∏e, o których mowa w § 22 ust. 2 pkt 1 i 3,

powinna wynosiç co najmniej 10 m od okien i drzwi do

budynków z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi oraz co najmniej 3 m od granicy z sàsiednià

dzia∏kà. Zachowanie odleg∏oÊci od granicy dzia∏ki nie

jest wymagane, je˝eli os∏ony lub pomieszczenia stykajà si´ z podobnymi urzàdzeniami na dzia∏ce sàsiedniej.

2. W przypadku przebudowy istniejàcej zabudowy,

odleg∏oÊci, o których mowa w ust. 1, mogà byç pomniejszone, jednak nie wi´cej ni˝ o po∏ow´, po uzyskaniu opinii paƒstwowego wojewódzkiego inspektora

sanitarnego.

3. W zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej dopuszcza si´ zmniejszenie odleg∏oÊci okreÊlonych w ust. 1 od okien i drzwi do 3 m, od

granicy dzia∏ki do 2 m, a tak˝e sytuowanie zadaszonych

os∏on lub pomieszczeƒ na granicy dzia∏ek, je˝eli stykajà si´ one z podobnymi urzàdzeniami na dzia∏ce sàsiedniej bàdê te˝ przy linii rozgraniczajàcej od strony ulicy.

4. Odleg∏oÊç miejsc na pojemniki i kontenery na odpady sta∏e, o których mowa w § 22 ust. 2 pkt 1 i 3, nie

powinna wynosiç wi´cej ni˝ 80 m od najdalszego wejÊcia do obs∏ugiwanego budynku mieszkalnego wielorodzinnego, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci

publicznej. Wymaganie to nie dotyczy budynków na terenach zamkni´tych.

§ 24. 1. Na terenach niezurbanizowanych dopuszcza si´ stosowanie zbiorników na odpady sta∏e, przystosowanych do okresowego opró˝niania, pod warunkiem usytuowania ich w odleg∏oÊciach okreÊlonych

w § 23 ust. 1.

2. Zbiorniki, o których mowa w ust. 1, powinny

mieç nieprzepuszczalne Êciany i dno, szczelne przekrycie z zamykanym otworem wsypowym oraz zamykanym otworem bocznym do usuwania odpadów. Do

zbiorników tych nale˝y doprowadziç utwardzony dojazd.

§ 25. Przy budynkach wielorodzinnych trzepaki nale˝y sytuowaç przy miejscach do gromadzenia odpadów sta∏ych, z zachowaniem odleg∏oÊci nie mniejszej

ni˝ 10 m od okien i drzwi do pomieszczeƒ przeznaczonych na pobyt ludzi.

Rozdzia∏ 5

Uzbrojenie techniczne dzia∏ki i odprowadzenie wód

powierzchniowych

§ 26. 1. Dzia∏ka budowlana, przewidziana pod zabudow´ budynkami przeznaczonymi na pobyt ludzi, powinna mieç zapewnionà mo˝liwoÊç przy∏àczenia

uzbrojenia dzia∏ki lub bezpoÊrednio budynku do sieci

wodociàgowej, kanalizacyjnej, elektroenergetycznej

i ciep∏owniczej.

Poz. 690

odr´bnym dotyczàcym

i ochrony Êrodowiska.

gospodarki

energetycznej

3. W razie braku warunków przy∏àczenia sieci wodociàgowej i kanalizacyjnej dzia∏ka, o której mowa

w ust. 1, mo˝e byç wykorzystana pod zabudow´ budynkami przeznaczonymi na pobyt ludzi, pod warunkiem zapewnienia mo˝liwoÊci korzystania z indywidualnego uj´cia wody, a tak˝e zastosowania zbiornika

bezodp∏ywowego lub przydomowej oczyszczalni Êcieków, je˝eli ich iloÊç nie przekracza 5 m3 na dob´. Je˝eli

iloÊç Êcieków jest wi´ksza od 5 m3, to ich

gromadzenie lub oczyszczanie wymaga pozytywnej

opinii w∏aÊciwego terenowo inspektora ochrony Êrodowiska.

4. Na dzia∏kach budowlanych przeznaczonych dla

szpitali i sanatoriów, niezale˝nie od zasilania z sieci, nale˝y zapewniç dodatkowo w∏asne uj´cie wody oraz

w∏asne êród∏o energii elektrycznej i cieplnej.

5. Spe∏nienie warunków okreÊlonych w ust. 1 i 2 nie

jest wymagane w przypadku dzia∏ek przeznaczonych

pod budow´ budynków rekreacji indywidualnej oraz

budynków inwentarskich i gospodarczych na wsi, je˝eli w∏aÊciwy organ w decyzji o warunkach zabudowy

i zagospodarowania terenu nie okreÊli∏ takich wymagaƒ.

§ 27. Dopuszcza si´ wykorzystanie pod zabudow´

zagrodowà lub rekreacji indywidualnej dzia∏ki budowlanej, która nie mo˝e byç zaopatrzona w wod´ przeznaczonà do spo˝ycia przez ludzi z sieci lub w∏asnego uj´cia, pod warunkiem zapewnienia mo˝liwoÊci czerpania

lub dostawy wody z uj´ç po∏o˝onych poza granicami

dzia∏ki.

§ 28. 1. Dzia∏ka budowlana, na której sytuowane sà

budynki, powinna byç wyposa˝ona w kanalizacj´

umo˝liwiajàcà odprowadzenie wód opadowych do sieci kanalizacji deszczowej lub ogólnosp∏awnej.

2. W razie braku mo˝liwoÊci przy∏àczenia do sieci

kanalizacji deszczowej lub ogólnosp∏awnej, dopuszcza

si´ odprowadzanie wód opadowych na w∏asny teren

nieutwardzony, do do∏ów ch∏onnych lub do zbiorników

retencyjnych.

§ 29. Dokonywanie zmiany naturalnego sp∏ywu

wód opadowych w celu kierowania ich na teren sàsiedniej nieruchomoÊci jest zabronione.

§ 30. Usytuowanie na dzia∏ce budowlanej uj´ç wody, urzàdzeƒ do gromadzenia i oczyszczania Êcieków

oraz odpadów sta∏ych powinno byç zgodne z wymaganiami rozporzàdzenia oraz z przepisami dotyczàcymi

ochrony gruntu, wód i powietrza.

Rozdzia∏ 6

Studnie

2. Za równorz´dne z przy∏àczeniem do sieci elektroenergetycznej i ciep∏owniczej uznaje si´ zapewnienie

mo˝liwoÊci korzystania z indywidualnych êróde∏ energii elektrycznej i ciep∏a, odpowiadajàcych przepisom

§ 31. 1. Odleg∏oÊç studni dostarczajàcej wod´ przeznaczonà do spo˝ycia przez ludzi, niewymagajàcej,

zgodnie z przepisami dotyczàcymi ochrony uj´ç i êró-

de∏ wodnych, ustanowienia strefy ochronnej, powinna

wynosiç — liczàc od osi studni — co najmniej

1) do granicy dzia∏ki — 5 m,

2) do osi rowu przydro˝nego — 7,5 m,

3) do budynków inwentarskich i zwiàzanych z nimi

szczelnych silosów, zbiorników do gromadzenia

nieczystoÊci, kompostu oraz podobnych szczelnych urzàdzeƒ — 15 m,

4) do najbli˝szego przewodu rozsàczajàcego kanalizacji indywidualnej, je˝eli odprowadzane sà do niej

Êcieki oczyszczone biologicznie w stopniu okreÊlonym w przepisach dotyczàcych ochrony wód —

30 m,

5) do nieutwardzonych wybiegów dla zwierzàt hodowlanych, najbli˝szego przewodu rozsàczajàcego

kanalizacji lokalnej bez urzàdzeƒ biologicznego

oczyszczania Êcieków oraz do granicy pola filtracyjnego — 70 m.

2. Dopuszcza si´ sytuowanie studni w odleg∏oÊci

mniejszej ni˝ 5 m od granicy dzia∏ki, a tak˝e studni

wspólnej na granicy dwóch dzia∏ek, pod warunkiem zachowania na obydwu dzia∏kach odleg∏oÊci, o których

mowa w ust. 1 pkt 2—5.

§ 32. 1. Obudowa studni kopanej, dostarczajàcej

wod´ przeznaczonà do spo˝ycia przez ludzi, powinna

byç wykonana z materia∏ów nieprzepuszczalnych

i niewp∏ywajàcych ujemnie na jakoÊç wody, a z∏àcza

elementów obudowy powinny byç nale˝ycie uszczelnione. Przy zastosowaniu kr´gów betonowych warunek szczelnoÊci uznaje si´ za spe∏niony, je˝eli wykonane zostanie ich spoinowanie od wewnàtrz na ca∏ej wysokoÊci studni, a ponadto od zewnàtrz do g∏´bokoÊci

co najmniej 1,5 m od poziomu terenu.

2. Cz´Êç nadziemna studni kopanej, niewyposa˝onej w urzàdzenie pompowe, powinna mieç wysokoÊç

co najmniej 0,9 m od poziomu terenu oraz byç zabezpieczona trwa∏ym i nieprzepuszczalnym przykryciem,

ochraniajàcym wn´trze studni i urzàdzenia do czerpania wody.

3. Cz´Êç nadziemna studni kopanej, wyposa˝onej

w urzàdzenie pompowe, powinna mieç wysokoÊç co

najmniej 0,2 m od poziomu terenu. Przykrycie jej powinno byç dopasowane do obudowy i wykonane z materia∏u nieprzepuszczalnego oraz mieç noÊnoÊç odpowiednià do przewidywanego obcià˝enia.

4. Teren otaczajàcy studni´ kopanà, w pasie o szerokoÊci co najmniej 1 m, liczàc od zewn´trznej obudowy studni, powinien byç pokryty nawierzchnià utwardzonà, ze spadkiem 2% w kierunku zewn´trznym.

§ 33. Przy uj´ciu wód podziemnych za pomocà

studni wierconej teren w promieniu co najmniej 1 m od

wprowadzonej w grunt rury nale˝y zabezpieczyç

w sposób okreÊlony w § 32 ust. 4, a przejÊcie rury studziennej przez nawierzchni´ utwardzonà nale˝y

uszczelniç.

Poz. 690

Rozdzia∏ 7

Zbiorniki bezodp∏ywowe na nieczystoÊci ciek∏e

§ 34. Zbiorniki na nieczystoÊci ciek∏e mogà byç stosowane tylko na dzia∏kach budowlanych niemajàcych

mo˝liwoÊci przy∏àczenia do sieci kanalizacyjnej, przy

czym nie dopuszcza si´ ich stosowania na obszarach

podlegajàcych szczególnej ochronie Êrodowiska i nara˝onych na powodzie oraz zalewanie wodami opadowymi.

§ 35. Zbiorniki bezodp∏ywowe na nieczystoÊci ciek∏e, do∏y ust´pów nieskanalizowanych oraz urzàdzenia

kanalizacyjne i zbiorniki do usuwania i gromadzenia

wydalin pochodzenia zwierz´cego powinny mieç dno

i Êciany nieprzepuszczalne, szczelne przekrycie z zamykanym otworem do usuwania nieczystoÊci i odpowietrzenie wyprowadzone co najmniej 0,5 m ponad poziom terenu.

§ 36. 1. Odleg∏oÊç pokryw i wylotów wentylacji ze

zbiorników bezodp∏ywowych na nieczystoÊci ciek∏e,

do∏ów ust´pów nieskanalizowanych o liczbie miejsc

nie wi´kszej ni˝ 4 i podobnych urzàdzeƒ sanitarno-gospodarczych o pojemnoÊci do 10 m3 powinna wynosiç

co najmniej

1) od okien i drzwi zewn´trznych do pomieszczeƒ

przeznaczonych na pobyt ludzi oraz do magazynów produktów spo˝ywczych — 15 m,

2) od granicy dzia∏ki sàsiedniej, drogi (ulicy) lub ciàgu

pieszego — 7,5 m.

2. W zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej odleg∏oÊci urzàdzeƒ sanitarno-gospodarczych, o których mowa w ust. 1, powinny

wynosiç co najmniej

1) od okien i drzwi zewn´trznych do pomieszczeƒ

przeznaczonych na pobyt ludzi — 5 m, przy czym

nie dotyczy to do∏ów ust´powych w zabudowie

jednorodzinnej,

2) od granicy dzia∏ki sàsiedniej, drogi (ulicy) lub ciàgu

pieszego — 2 m.

3. Odleg∏oÊci pokryw i wylotów wentylacji z do∏ów

ust´pów nieskanalizowanych o liczbie miejsc wi´kszej

ni˝ 4 oraz zbiorników bezodp∏ywowych na nieczystoÊci

ciek∏e i kompostowników o pojemnoÊci powy˝ej 10 m3

do 50 m3 powinny wynosiç co najmniej

1) od okien i drzwi zewn´trznych do pomieszczeƒ wymienionych w ust. 1 pkt 1 — 30 m,

2) od granicy dzia∏ki sàsiedniej — 7,5 m,

3) od linii rozgraniczajàcej drogi (ulicy) lub ciàgu pieszego — 10 m.

4. W∏aÊciwy organ w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w porozumieniu z paƒstwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, mo˝e ustaliç dla dzia∏ek budowlanych po∏o˝onych przy za-

budowanych dzia∏kach sàsiednich odleg∏oÊci mniejsze

ni˝ okreÊlone w ust. 1 i 2.

Poz. 690

Rozdzia∏ 9

Ogrodzenia

5. Kryte zbiorniki bezodp∏ywowe na nieczystoÊci

ciek∏e oraz do∏y ust´powe mogà byç sytuowane w odleg∏oÊci mniejszej ni˝ 2 m od granicy, w tym tak˝e przy

granicy dzia∏ek, je˝eli sàsiadujà z podobnymi urzàdzeniami na dzia∏ce sàsiedniej, pod warunkiem zachowania odleg∏oÊci okreÊlonych w § 31 i § 36.

6. Odleg∏oÊci zbiorników bezodp∏ywowych na nieczystoÊci ciek∏e i kompostowników o pojemnoÊci powy˝ej 50 m3 od budynków przeznaczonych na pobyt ludzi nale˝y przyjmowaç zgodnie ze wskazaniem ekspertyzy technicznej, przyj´tej przez paƒstwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego.

§ 37. Przep∏ywowe, szczelne osadniki podziemne,

stanowiàce cz´Êç przydomowej oczyszczalni Êcieków

gospodarczo-bytowych, s∏u˝àce do wst´pnego ich

oczyszczania, mogà byç sytuowane w bezpoÊrednim

sàsiedztwie budynków jednorodzinnych, pod warunkiem wyprowadzenia ich odpowietrzenia przez instalacj´ kanalizacyjnà co najmniej 0,6 m powy˝ej górnej kraw´dzi okien i drzwi zewn´trznych w tych budynkach.

§ 38. Odleg∏oÊç osadników b∏ota, ∏apaczy olejów

mineralnych i t∏uszczu, neutralizatorów Êcieków i innych podobnych zbiorników od okien otwieralnych

i drzwi zewn´trznych do pomieszczeƒ przeznaczonych

na pobyt ludzi powinna wynosiç co najmniej 5 m, je˝eli przepisy odr´bne nie stanowià inaczej.

§ 41. 1. Ogrodzenie nie mo˝e stwarzaç zagro˝enia

dla bezpieczeƒstwa ludzi i zwierzàt.

2. Umieszczanie na ogrodzeniach, na wysokoÊci

mniejszej ni˝ 1,8 m, ostro zakoƒczonych elementów,

drutu kolczastego, t∏uczonego szk∏a oraz innych podobnych wyrobów i materia∏ów jest zabronione.

3. Przepisy ust. 1 i 2 nie dotyczà ogrodzeƒ wewn´trznych w zak∏adach karnych i aresztach Êledczych.

§ 42. 1. Bramy i furtki w ogrodzeniu nie mogà

otwieraç si´ na zewnàtrz dzia∏ki i mieç progów utrudniajàcych wjazd osób niepe∏nosprawnych na wózkach

inwalidzkich.

2. Zapory ruchome na przejÊciach i dojazdach powinny mieç oznakowanie widoczne w ciàgu ca∏ej doby

oraz sygnalizacj´ Êwietlnà lub dêwi´kowà zmiany po∏o˝enia ich ramion.

§ 43. SzerokoÊç bramy powinna wynosiç w Êwietle

co najmniej 2,4 m, a w przypadku zastosowania furtki

jej szerokoÊç powinna byç nie mniejsza ni˝ 0,9 m, przy

czym na drodze po˝arowej szerokoÊci te regulujà przepisy odr´bne dotyczàce ochrony przeciwpo˝arowej.

DZIA¸ III

Rozdzia∏ 8

Budynki i pomieszczenia

Zieleƒ i urzàdzenia rekreacyjne

Rozdzia∏ 1

§ 39. Na dzia∏kach budowlanych, przeznaczonych

pod zabudow´ wielorodzinnà, budynki opieki zdrowotnej (z wyjàtkiem przychodni) oraz oÊwiaty i wychowania co najmniej 25% powierzchni dzia∏ki nale˝y urzàdziç jako powierzchni´ terenu biologicznie czynnego,

je˝eli inny procent nie wynika z ustaleƒ miejscowego

planu zagospodarowania przestrzennego.

Wymagania ogólne

§ 40. 1. W zespole budynków wielorodzinnych obj´tych jednym pozwoleniem na budow´ nale˝y, stosownie do potrzeb u˝ytkowych, przewidzieç placyki zabaw dla dzieci najm∏odszych i miejsca rekreacyjne dost´pne dla osób starszych i niepe∏nosprawnych, przy

czym co najmniej 30% tej powierzchni powinno znajdowaç si´ na terenie biologicznie czynnym, je˝eli nie

jest to ustalone inaczej w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowaniu terenu.

2. Nas∏onecznienie placyku zabaw dla dzieci powinno wynosiç co najmniej 4 godziny, liczone w dniach

równonocy (21 marca i 21 wrzeÊnia) w godzinach

1000—1600. W zabudowie Êródmiejskiej dopuszcza si´

nas∏onecznienie nie krótsze ni˝ 2 godziny.

3. Odleg∏oÊç placyków i urzàdzeƒ, wymienionych

w ust. 1, od linii rozgraniczajàcych ulic´ oraz od miejsc

gromadzenia odpadów powinna wynosiç co najmniej

10 m.

§ 44. Budynek, jego uk∏ad funkcjonalny i przestrzenny, ustrój konstrukcyjny oraz rozwiàzania techniczne i materia∏owe elementów budowlanych powinny byç zaprojektowane i wykonane w sposób odpowiadajàcy wymaganiom wynikajàcym z jego usytuowania i przeznaczenia oraz z odnoszàcych si´ do niego przepisów rozporzàdzenia i przepisów odr´bnych.

§ 45. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi

na pobyt ludzi powinien byç zaopatrzony co najmniej

w wod´ do spo˝ycia przez ludzi oraz do celów przeciwpo˝arowych, je˝eli wymagajà tego przepisy odr´bne,

a odpowiednio do ich przeznaczenia — tak˝e na inne

cele. W innych budynkach zaopatrzenie w wod´ powinno wynikaç z ich przeznaczenia i potrzeb ochrony

przeciwpo˝arowej.

§ 46. Budynek mieszkalny, zamieszkania zbiorowego, opieki zdrowotnej, opieki spo∏ecznej i socjalnej,

oÊwiaty, nauki, zak∏adu ˝ywienia, produkcji i handlu

˝ywnoÊcià, a tak˝e inne budynki, je˝eli sà wyposa˝one

w wanny, natryski lub umywalki, powinny mieç indywidualnà lub centralnà instalacj´ ciep∏ej wody. Warunek doprowadzenia ciep∏ej wody do umywalek nie dotyczy budynków w zabudowie zagrodowej i rekreacji

indywidualnej.

§ 47. Budynek wyposa˝ony w instalacj´ wodociàgowà powinien mieç zapewnione odprowadzenie Êcieków bytowo-gospodarczych oraz Êcieków technologicznych, je˝eli one wyst´pujà.

§ 48. 1. Ka˝dy budynek przeznaczony na pobyt ludzi oraz inne budynki, w których w trakcie u˝ytkowania

powstajà odpady i nieczystoÊci sta∏e, powinny mieç

miejsca przystosowane do czasowego gromadzenia

tych odpadów i nieczystoÊci, usytuowane w samym

budynku lub w jego otoczeniu.

2. Budynki, o których mowa w ust. 1, z wyjàtkiem

wysokoÊciowych, mogà byç wyposa˝one w wewn´trzne urzàdzenia (zsypy) do usuwania odpadów i nieczystoÊci sta∏ych.

Poz. 690

wszystkie kondygnacje u˝ytkowe osobom niepe∏nosprawnym.

3. W przypadku wbudowania lub przybudowania

szybu dêwigowego do istniejàcego budynku, dopuszcza si´ usytuowanie drzwi przystankowych na poziomie spocznika mi´dzypi´trowego, z zastrze˝eniem

§ 195.

§ 55. 1. W budynku mieszkalnym wielorodzinnym

niewyposa˝onym w dêwigi nale˝y zapewniç mo˝liwoÊç wykonania pochylni lub zainstalowania odpowiednich urzàdzeƒ technicznych, umo˝liwiajàcych dost´p osobom niepe∏nosprawnym do mieszkaƒ po∏o˝onych na parterze.

§ 49. Budynek i pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi oraz inne budynki, je˝eli wynika to z ich przeznaczenia, powinny byç wyposa˝one w instalacje

(urzàdzenia) do ogrzewania pomieszczeƒ w okresie obni˝onych temperatur, umo˝liwiajàce utrzymanie temperatury powietrza wewn´trznego odpowiedniej do

ich przeznaczenia. Wymaganie to nie dotyczy budynków rekreacyjnych, u˝ytkowanych wy∏àcznie w sezonie letnim.

2. W nowo wznoszonym niskim budynku zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci publicznej, niewymagajàcych, zgodnie z § 54 ust. 1, wyposa˝enia w dêwigi,

nale˝y zainstalowaç urzàdzenia techniczne, zapewniajàce osobom niepe∏nosprawnym dost´p na kondygnacje z pomieszczeniami u˝ytkowymi, z których muszà

one korzystaç. Nie dotyczy to budynków koszarowych,

a tak˝e budynków zakwaterowania w zak∏adach karnych, aresztach Êledczych oraz w zak∏adach poprawczych i schroniskach dla nieletnich.

§ 50. Budynek i pomieszczenia, w których sà zainstalowane paleniska na paliwo sta∏e lub komory spalania z palnikami na paliwo p∏ynne lub gazowe, powinny

mieç przewody kominowe do odprowadzania dymu

i spalin.

3. Dopuszcza si´ niewyposa˝enie w dêwigi budynku o wysokoÊci 5 kondygnacji, je˝eli wszystkie pomieszczenia na ostatniej kondygnacji sà cz´Êcià mieszkaƒ dwupoziomowych.

§ 51. Budynek i pomieszczenia powinny mieç zapewnionà wentylacj´ lub klimatyzacj´, stosownie do

ich przeznaczenia.

§ 52. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi

na pobyt ludzi mo˝e byç zaopatrywany w gaz z sieci gazowej, baterii butli lub zbiorników sta∏ych gazu p∏ynnego, zgodnie z warunkami okreÊlonym w § 156 ust. 1

i § 157.

§ 53. 1. Budynek, odpowiednio do potrzeb wynikajàcych z jego przeznaczenia, powinien byç wyposa˝ony w wewn´trznà instalacj´ elektrycznà.

2. Budynek nale˝y wyposa˝yç w instalacj´ chroniàcà od wy∏adowaƒ atmosferycznych. Obowiàzek ten odnosi si´ do budynków wyszczególnionych w Polskiej

Normie dotyczàcej ochrony odgromowej obiektów budowlanych.

§ 54. 1. Budynek Êredniowysoki i wy˝szy: u˝ytecznoÊci publicznej, mieszkalny, zamieszkania zbiorowego, z wy∏àczeniem budynku koszarowego, a tak˝e inny

budynek, w którym co najmniej jedna kondygnacja

z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt wi´cej

ni˝ 50 osób znajduje si´ powy˝ej 12 m ponad poziomem terenu, a tak˝e dwukondygnacyjny i wy˝szy budynek opieki zdrowotnej oraz opieki spo∏ecznej nale˝y

wyposa˝yç w dêwigi osobowe.

2. W budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego oraz u˝ytecznoÊci publicznej, wyposa˝onym

w dêwigi, nale˝y zapewniç dost´p do nich i dojazd na

4. Dopuszcza si´ niewyposa˝enie w dêwigi budynku wzniesionego przed dniem 1 kwietnia 1995 r., przy

adaptacji na cele u˝ytkowe poddasza usytuowanego

bezpoÊrednio nad 4 kondygnacjà, je˝eli poziom pod∏ogi tego poddasza znajduje si´ nie wy˝ej ni˝ 12,5 m od

poziomu terenu.

§ 56. Budynek wielorodzinny, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci publicznej powinien byç przystosowany do wyposa˝enia w instalacje telekomunikacyjne, w tym radiowo-telewizyjne, odpowiadajàce przepisom odr´bnym i Polskim Normom dotyczàcym wykonania tych instalacji, a stosownie do przeznaczenia budynku — równie˝ w instalacj´ sygnalizacji dzwonkowej

lub domofonowej.

Rozdzia∏ 2

OÊwietlenie i nas∏onecznienie

§ 57. 1. Pomieszczenie przeznaczone na pobyt ludzi

powinno mieç zapewnione oÊwietlenie dzienne, dostosowane do jego przeznaczenia, kszta∏tu i wielkoÊci,

z uwzgl´dnieniem warunków okreÊlonych w § 13 oraz

w ogólnych przepisach bezpieczeƒstwa i higieny pracy.

2. W pomieszczeniu przeznaczonym na pobyt ludzi

stosunek powierzchni okien, liczonej w Êwietle oÊcie˝nic, do powierzchni pod∏ogi powinien wynosiç co najmniej 1:8, natomiast w innym pomieszczeniu, w którym oÊwietlenie dzienne jest wymagane ze wzgl´dów

na przeznaczenie — co najmniej 1:12.

§ 58. 1. Dopuszcza si´ oÊwietlenie pomieszczenia

przeznaczonego na pobyt ludzi wy∏àcznie Êwiat∏em

sztucznym, je˝eli

1) oÊwietlenie dzienne nie jest konieczne lub nie jest

wskazane ze wzgl´dów technologicznych,

2) jest uzasadnione celowoÊcià funkcjonalnà zlokalizowania tego pomieszczenia w obiekcie podziemnym lub w cz´Êci budynku pozbawionej oÊwietlenia dziennego.

2. W przypadku gdy pomieszczenie, o którym mowa w ust. 1, jest pomieszczeniem sta∏ej pracy w rozumieniu ogólnych przepisów bezpieczeƒstwa i higieny

pracy, dla zastosowania wy∏àcznie oÊwietlenia Êwiat∏em sztucznym, w tym elektrycznym, jest wymagane

uzyskanie zgody w∏aÊciwego paƒstwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego, wydanej w porozumieniu z w∏aÊciwym okr´gowym inspektorem pracy.

3. Uzgodnienie, o którym mowa w ust. 2, nie dotyczy budynków s∏u˝àcych obronnoÊci paƒstwa.

§ 59. 1. OÊwietlenie Êwiat∏em sztucznym pomieszczenia przeznaczonego na pobyt ludzi powinno odpowiadaç potrzebom u˝ytkowym i spe∏niaç wymagania

Polskiej Normy dotyczàcej oÊwietlenia wn´trz Êwiat∏em elektrycznym.

2. Ogólne oÊwietlenie Êwiat∏em sztucznym pomieszczenia przeznaczonego na sta∏y pobyt ludzi powinno zapewniaç odpowiednie warunki u˝ytkowania

ca∏ej jego powierzchni.

3. OÊwietlenie Êwiat∏em sztucznym po∏àczonych ze

sobà pomieszczeƒ przeznaczonych na sta∏y pobyt ludzi

oraz do ruchu ogólnego (komunikacji) nie powinno

wykazywaç ró˝nic nat´˝enia, wywo∏ujàcych olÊnienie

przy przejÊciu mi´dzy tymi pomieszczeniami.

§ 60. 1. Pomieszczenia przeznaczone do zbiorowego przebywania dzieci w ˝∏obku, przedszkolu i szkole,

z wyjàtkiem pracowni chemicznej, fizycznej i plastycznej, powinny mieç zapewniony czas nas∏onecznienia

co najmniej 3 godziny w dniach równonocy (21 marca

i 21 wrzeÊnia) w godzinach 800—1600, natomiast pokoje

mieszkalne — w godzinach 700—1700.

2. W mieszkaniu wielopokojowym dopuszcza si´

ograniczenie wymagania okreÊlonego w ust. 1 co najmniej do jednego pokoju, przy czym w Êródmiejskiej

zabudowie uzupe∏niajàcej dopuszcza si´ ograniczenie

wymaganego czasu nas∏onecznienia do 1,5 godziny,

a w odniesieniu do mieszkania jednopokojowego w takiej zabudowie nie okreÊla si´ wymaganego czasu nas∏onecznienia.

Poz. 690

winny umo˝liwiaç dogodne warunki ruchu, w tym równie˝ osobom niepe∏nosprawnym.

2. Wymaganie przystosowania wejÊç dla osób niepe∏nosprawnych nie dotyczy budynków mieszkalnych

w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej oraz budynków rekreacji indywidualnej, budynków koszarowych,

a tak˝e budynków w zak∏adach karnych i aresztach

Êledczych oraz w zak∏adach poprawczych i schroniskach dla nieletnich.

§ 62. 1. Drzwi wejÊciowe do budynku i ogólnodost´pnych pomieszczeƒ u˝ytkowych oraz do mieszkaƒ

powinny mieç w Êwietle oÊcie˝nicy co najmniej: szerokoÊç 0,9 m i wysokoÊç 2 m. W przypadku zastosowania

drzwi zewn´trznych dwuskrzyd∏owych szerokoÊç

skrzyd∏a g∏ównego nie mo˝e byç mniejsza ni˝ 0,9 m.

2. W wejÊciach do budynku i ogólnodost´pnych

pomieszczeƒ u˝ytkowych mogà byç zastosowane

drzwi obrotowe lub wahad∏owe, pod warunkiem usytuowania przy nich drzwi rozwieranych lub rozsuwanych, przystosowanych do ruchu osób niepe∏nosprawnych, oraz spe∏nienia wymagaƒ § 240.

3. W drzwiach, o których mowa w ust. 1, oraz

w drzwiach do mieszkaƒ i pomieszczeƒ mieszkalnych

w budynku zamieszkania zbiorowego wysokoÊç progów nie mo˝e przekraczaç 20 mm.

§ 63. WejÊcia z zewnàtrz do budynku i pomieszczeƒ

przeznaczonych na pobyt ludzi nale˝y chroniç przed

nadmiernym dop∏ywem ch∏odnego powietrza przez

zastosowanie przedsionka, kurtyny powietrznej lub innych rozwiàzaƒ nieutrudniajàcych ruchu. Wymagania

te nie dotyczà dodatkowych wejÊç nieprzewidzianych

do sta∏ego u˝ytkowania.

§ 64. WejÊcie do budynku i do ka˝dej klatki schodowej powinno mieç elektryczne oÊwietlenie zewn´trzne.

Nie dotyczy to budownictwa zagrodowego i rekreacyjnego.

§ 65. W budynku wielorodzinnym, w pomieszczeniu przy wejÊciu, nale˝y zapewniç miejsce do zainstalowania domowych skrzynek listowych.

Rozdzia∏ 4

Schody i pochylnie

§ 66. W celu zapewnienia dost´pu do pomieszczeƒ

po∏o˝onych na ró˝nych poziomach nale˝y stosowaç

schody sta∏e, a w zale˝noÊci od przeznaczenia budynku — równie˝ pochylnie odpowiadajàce warunkom

okreÊlonym w rozporzàdzeniu.

WejÊcia do budynków i mieszkaƒ

§ 67. Zainstalowanie w budynku schodów lub pochylni ruchomych nie zwalnia z obowiàzku zastosowania schodów lub pochylni sta∏ych.

§ 61. 1. Po∏o˝enie drzwi wejÊciowych do budynku

oraz kszta∏t i wymiary pomieszczeƒ wejÊciowych po-

§ 68. 1. Graniczne wymiary schodów sta∏ych w budynkach o ró˝nym przeznaczeniu okreÊla tabela

Rozdzia∏ 3

2. W budynkach u˝ytecznoÊci publicznej oraz budynkach produkcyjnych ∏àcznà szerokoÊç u˝ytkowà

biegów oraz ∏àcznà szerokoÊç u˝ytkowà spoczników

w klatkach schodowych, stanowiàcych drog´ ewakuacyjnà, nale˝y obliczaç proporcjonalnie do liczby osób

mogàcych przebywaç równoczeÊnie na kondygnacji,

na której przewiduje si´ obecnoÊç najwi´kszej ich

liczby, przyjmujàc co najmniej 0,6 m szerokoÊci na

100 osób, lecz nie mniej ni˝ okreÊlono to w ust. 1.

3. SzerokoÊç u˝ytkowa schodów zewn´trznych do

budynku powinna wynosiç co najmniej 1,2 m, przy

czym nie mo˝e byç mniejsza ni˝ szerokoÊç u˝ytkowa

biegu schodowego w budynku, przyj´ta zgodnie z wymaganiami okreÊlonymi w ust. 1 i 2.

4. SzerokoÊç u˝ytkowà schodów sta∏ych mierzy si´

mi´dzy wewn´trznymi kraw´dziami por´czy, a w przypadku balustrady jednostronnej — mi´dzy wykoƒczonà powierzchnià Êciany a wewn´trznà kraw´dzià por´czy tej balustrady. SzerokoÊci te nie mogà byç ograniczane przez zainstalowane urzàdzenia oraz elementy

budynku.

§ 69. 1. Liczba stopni w jednym biegu schodów sta∏ych, ∏àczàcych kondygnacje, powinna wynosiç nie

mniej ni˝ 3 i nie wi´cej ni˝

Poz. 690

1) w budynku opieki zdrowotnej — 14 stopni,

2) w innych budynkach — 17 stopni.

2. Wymaganie, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, nie

dotyczy budynków jednorodzinnych, zagrodowych

oraz mieszkaƒ dwupoziomowych.

3. Liczba stopni w jednym biegu schodów zewn´trznych nie powinna wynosiç wi´cej ni˝ 10.

4. SzerokoÊç stopni sta∏ych schodów wewn´trznych powinna wynikaç z warunku okreÊlonego wzorem: 2h + s = 0,6 do 0,65 m, gdzie h oznacza wysokoÊç

stopnia, s — jego szerokoÊç.

5. SzerokoÊç stopni schodów zewn´trznych przy

g∏ównych wejÊciach do budynku powinna wynosiç

w budynkach u˝ytecznoÊci publicznej co najmniej

0,35 m, w innych budynkach — co najmniej 0,3 m.

6. SzerokoÊç stopni schodów wachlarzowych powinna wynosiç co najmniej 0,25 m, natomiast w schodach zabiegowych i kr´conych szerokoÊç takà nale˝y

zapewniç w odleg∏oÊci nie wi´kszej ni˝ 0,4 m od por´czy balustrady wewn´trznej lub s∏upa stanowiàcego

koncentrycznà konstrukcj´ schodów.

7. W budynku zak∏adu opieki zdrowotnej stosowanie schodów zabiegowych i wachlarzowych, jako przeznaczonych do ruchu pacjentów, jest zabronione.

8. W budynkach opieki zdrowotnej, a tak˝e budynkach zamieszkania zbiorowego przeznaczonych dla

§ 71. 1. Pochylnie przeznaczone dla osób niepe∏nosprawnych powinny mieç szerokoÊç p∏aszczyzny ruchu

1,2 m, kraw´˝niki o wysokoÊci co najmniej

0,07 m i obustronne por´cze odpowiadajàce warunkom okreÊlonym w § 298, przy czym odst´p mi´dzy nimi powinien mieÊciç si´ w granicach od 1 m do 1,1 m.

Poz. 690

osób starszych oraz niepe∏nosprawnych zabrania si´

stosowania stopni schodów z noskami i podci´ciami.

§ 70. Maksymalne nachylenie pochylni zwiàzanych

z budynkiem nie mo˝e przekraczaç wielkoÊci okreÊlonych w poni˝szej tabeli

umo˝liwiaç manewrowanie wózkiem inwalidzkim

i otwieranie drzwi oraz mieç wymiary co najmniej

1,5x1,5 m.

Rozdzia∏ 5

Pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi

2. D∏ugoÊç poziomej p∏aszczyzny ruchu na poczàtku i na koƒcu pochylni powinna wynosiç co najmniej

1,5 m.

3. Przestrzeƒ manewrowa na spoczniku zwiàzanym

z pochylnià przed wejÊciem do budynku powinna

§ 72. 1. WysokoÊç pomieszczeƒ przeznaczonych na

pobyt ludzi powinna odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym w poni˝szej tabeli, je˝eli przepisy odr´bne,

w tym dotyczàce pomieszczeƒ pracy i pomieszczeƒ

s∏u˝by zdrowia, nie okreÊlajà innych wymagaƒ

2. Pomieszczenia, których wysokoÊç powinna,

zgodnie z ust. 1, wynosiç co najmniej 3 m i 3,3 m, mogà byç obni˝one do wysokoÊci nie mniejszej ni˝

2,5 m w przypadku zastosowania wentylacji mechanicznej nawiewno-wywiewnej lub klimatyzacji, pod

warunkiem uzyskania zgody paƒstwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego.

Poz. 690

nicznych i gospodarczych, powinny mieç co najmniej szerokoÊç 0,9 m i wysokoÊç 2 m w Êwietle

oÊcie˝nicy.

3. Drzwi, o których mowa w ust. 1 i 2, nie powinny

mieç progów.

Rozdzia∏ 6

§ 73. 1. W pomieszczeniu mieszkalnym poziom

pod∏ogi od strony Êciany z otworami okiennymi

i drzwiowymi nie powinien znajdowaç si´ poni˝ej poziomu terenu przy budynku.

2. W pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi w budynku zak∏adu opieki zdrowotnej, opieki spo∏ecznej, oÊwiaty, wychowania i nauki poziom pod∏ogi

powinien znajdowaç si´ co najmniej 0,3 m powy˝ej terenu urzàdzonego przy budynku.

3. W pomieszczeniu produkcyjnym i us∏ugowym

poziom pod∏ogi mo˝e znajdowaç si´ na poziomie terenu urzàdzonego przy budynku. Obni˝enie poziomu

pod∏ogi poni˝ej terenu wymaga uzyskania zgody

paƒstwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego

wydanej w porozumieniu z w∏aÊciwym okr´gowym inspektorem pracy.

§ 74. W budynku u˝ytecznoÊci publicznej pomieszczenia ogólnodost´pne ze zró˝nicowanym poziomem

pod∏óg powinny byç przystosowane do ruchu osób

niepe∏nosprawnych.

§ 75. 1. Drzwi do pomieszczenia przeznaczonego na

sta∏y pobyt ludzi oraz do pomieszczenia kuchennego

powinny mieç co najmniej szerokoÊç 0,8 m i wysokoÊç

2 m w Êwietle oÊcie˝nicy.

2. W budynku u˝ytecznoÊci publicznej drzwi wewn´trzne, z wyjàtkiem drzwi do pomieszczeƒ tech-

Pomieszczenia higienicznosanitarne

§ 76. Wymagania dotyczàce pomieszczeƒ higienicznosanitarnych okreÊlajà przepisy rozporzàdzenia,

a tak˝e przepisy dotyczàce bezpieczeƒstwa i higieny

pracy oraz obrony cywilnej. Do pomieszczeƒ higienicznosanitarnych zalicza si´ ∏aênie, sauny, natryski, ∏azienki, ust´py, umywalnie, szatnie, przebieralnie, pralnie,

pomieszczenia higieny osobistej kobiet, jak te˝ pomieszczenia s∏u˝àce do odka˝ania, oczyszczania oraz

suszenia odzie˝y i obuwia, a tak˝e przechowywania

sprz´tu do utrzymania czystoÊci.

§ 77. 1. Pomieszczenie higienicznosanitarne powinno mieç wentylacj´ spe∏niajàcà wymagania przepisów

rozporzàdzenia oraz przepisów odr´bnych.

2. Pomieszczenie higienicznosanitarne powinno

mieç wysokoÊç w Êwietle co najmniej 2,5 m, z wyjàtkiem ∏aêni ogólnodost´pnej, której wysokoÊç powinna

wynosiç co najmniej 3 m.

3. Dopuszcza si´ zmniejszenie wysokoÊci pomieszczenia higienicznosanitarnego w budynku mieszkalnym oraz w hotelu, motelu i pensjonacie do

2,2 m w Êwietle, w przypadku gdy jest ono wyposa˝one w wentylacj´ mechanicznà wywiewnà lub nawiewno-wywiewnà.

§ 78. 1. Âciany pomieszczenia higienicznosanitarnego powinny mieç do wysokoÊci co najmniej 2 m powierzchnie zmywalne i odporne na dzia∏anie wilgoci.

2. Posadzka pralni, ∏azienki, umywalni, kabiny natryskowej i ust´pu powinna byç zmywalna, nienasiàkliwa i nieÊliska.

§ 79. 1. Drzwi do ∏azienki, umywalni i wydzielonego

ust´pu powinny otwieraç si´ na zewnàtrz pomieszczenia, mieç, z zastrze˝eniem § 75 ust. 2, co najmniej szerokoÊç 0,8 m i wysokoÊç 2 m w Êwietle oÊcie˝nicy,

a w dolnej cz´Êci — otwory o sumarycznym przekroju

nie mniejszym ni˝ 0,022 m2 dla dop∏ywu powietrza.

2. W ∏azienkach i ust´pach, z wyjàtkiem ogólnodost´pnych, dopuszcza si´ stosowanie drzwi przesuwnych lub sk∏adanych.

§ 80. 1. Kubatura pomieszczenia ∏azienki z wentylacjà grawitacyjnà powinna wynosiç co najmniej

1) 8 m3 — przy zastosowaniu w tym pomieszczeniu

urzàdzenia gazowego, o którym mowa w § 172

ust. 3 pkt 1.

2) 6,5 m3 — przy doprowadzeniu centralnej ciep∏ej

wody lub zastosowaniu elektrycznego urzàdzenia

do ogrzewania wody bàdê urzàdzenia gazowego,

o którym mowa w § 172 ust. 3 pkt 2, a tak˝e gdy

urzàdzenie gazowe znajduje si´ poza tym pomieszczeniem.

2. Dopuszcza si´ zmniejszenie kubatury, o której

mowa w ust. 1 pkt 2, jednak˝e nie poni˝ej 5,5 m3, je˝eli pomieszczenie ∏azienki jest wyposa˝one co najmniej

w wentylacj´ mechanicznà wywiewnà.

§ 81. 1. Kabina natryskowa niezamkni´ta, stanowiàca wydzielonà cz´Êç pomieszczeƒ natrysków i umywalni zbiorowych, powinna mieç powierzchni´ nie

mniejszà ni˝ 0,9 m2 i szerokoÊç co najmniej 0,9 m.

2. Kabina natryskowa zamkni´ta, wydzielona Êciankami na ca∏à wysokoÊç pomieszczenia, powinna mieç

powierzchni´ nie mniejszà ni˝ 1,5 m2 i szerokoÊç co

najmniej 0,9 m oraz byç wyposa˝ona w wentylacj´ mechanicznà wywiewnà.

3. Kabina natryskowa zamkni´ta, przystosowana

do potrzeb osób niepe∏nosprawnych, które muszà korzystaç z wózków inwalidzkich w trakcie kàpieli, powinna mieç powierzchni´ nie mniejszà ni˝ 2,5 m2 i szerokoÊç co najmniej 1,5 m oraz byç wyposa˝ona w wentylacj´ mechanicznà wywiewnà.

4. W sàsiedztwie kabin natryskowych i umywalni

zbiorowych powinna znajdowaç si´ kabina ust´powa.

§ 82. 1. W budynku zamieszkania zbiorowego ∏azienki zwiàzane z pomieszczeniami mieszkalnymi powinny byç wyposa˝one w wann´ lub natrysk oraz umywalk´. Miska ust´powa mo˝e byç usytuowana w ∏azience lub w wydzielonej kabinie ust´powej wyposa˝onej w umywalk´.

Poz. 690

2. W budynku, o którym mowa w ust. 1, bez ∏azienek i ust´pów zwiàzanych z pomieszczeniami mieszkalnymi nale˝y przewidzieç na ka˝dej kondygnacji

umywalnie i ust´py przeznaczone do wspólnego u˝ytku, wyposa˝one co najmniej w

1) 1 misk´ ust´powà dla 10 kobiet,

2) 1 misk´ ust´powà i 1 pisuar dla 20 m´˝czyzn,

3) 1 urzàdzenie natryskowe dla 15 osób,

4) 1 umywalk´ dla 5 osób.

§ 83. Kabina ust´powa (ust´p wydzielony),

nieprzeznaczona dla osób niepe∏nosprawnych, powinna mieç najmniejszy wymiar poziomy (szerokoÊç)

w Êwietle co najmniej 0,9 m i powierzchni´ przed miskà ust´powà co najmniej 0,6x0,9 m w rzucie poziomym, spe∏niajàcà równie˝ funkcj´ powierzchni przed

umywalkà — w przypadku jej zainstalowania w kabinie ust´powej.

§ 84. 1. W budynku u˝ytecznoÊci publicznej i zak∏adu pracy nale˝y urzàdziç ust´py ogólnodost´pne. Je˝eli liczba osób w pomieszczeniach przeznaczonych na

pobyt ludzi na danej kondygnacji jest mniejsza od 10,

dopuszcza si´ umieszczenie ust´pu na najbli˝szej, wy˝szej lub ni˝szej kondygnacji.

2. W budynkach, o których mowa w ust. 1, w ust´pach ogólnodost´pnych powinna przypadaç co najmniej jedna umywalka na 20 osób, co najmniej jedna

miska ust´powa i jeden pisuar na 30 m´˝czyzn oraz

jedna miska ust´powa na 20 kobiet, je˝eli przepisy dotyczàce bezpieczeƒstwa i higieny pracy nie stanowià

inaczej. W przypadku gdy w pomieszczeniach przeznaczonych na sta∏y pobyt ludzi liczba osób jest mniejsza

ni˝ 10, dopuszcza si´ umieszczenie wspólnego ust´pu

dla kobiet i m´˝czyzn.

3. W budynkach, o których mowa w ust. 1, odleg∏oÊç od stanowiska pracy lub miejsca przebywania ludzi do najbli˝szego ust´pu nie mo˝e byç wi´ksza ni˝

75 m, a od stanowiska pracy chronionej — ni˝ 50 m.

§ 85. 1. Ust´py ogólnodost´pne w budynkach zamieszkania zbiorowego, u˝ytecznoÊci publicznej i zak∏adów pracy powinny mieç wejÊcia z dróg komunikacji ogólnej.

2. W ust´pach ogólnodost´pnych nale˝y stosowaç

1) przedsionki, oddzielone Êcianami pe∏nymi na ca∏à

wysokoÊç pomieszczenia, w których mogà byç instalowane tylko umywalki,

2) drzwi wejÊciowe o szerokoÊci co najmniej 0,9 m,

3) drzwi wewn´trzne i drzwi do kabin ust´powych

o szerokoÊci co najmniej 0,8 m, otwierane na zewnàtrz,

4) przegrody dzielàce ust´p damski od m´skiego, wykonane jako Êciany pe∏ne na ca∏à wysokoÊç pomieszczenia,

5) miski ust´powe umieszczone w oddzielnych kabinach o szerokoÊci co najmniej 0,9 m i d∏ugoÊci

1,10 m, ze Êciankami i drzwiami o wysokoÊci co

najmniej 2 m z przeÊwitem nad pod∏ogà 0,15 m;

oddzielenia nie wymagajà ust´py dla dzieci w ˝∏obkach i przedszkolach,

6) wpusty kanalizacyjne pod∏ogowe z syfonem oraz

armatur´ czerpalnà ze z∏àczkà do w´˝a w pomieszczeniach z pisuarem lub majàcych wi´cej ni˝ 4 kabiny ust´powe,

7) wentylacj´ grawitacyjnà lub mechanicznà —

w ust´pach z oknem i jednà kabinà, a w innych —

mechanicznà o dzia∏aniu ciàg∏ym lub w∏àczanà automatycznie.

3. Przedsionków, o których mowa w ust. 2 pkt 1, nie

wymagajà ust´py przy salach zaj´ç w ˝∏obkach i przedszkolach oraz przy pokojach dla chorych w szpitalach.

§ 86. 1. W budynku, na kondygnacjach dost´pnych

dla osób niepe∏nosprawnych, co najmniej jedno

z ogólnodost´pnych pomieszczeƒ higienicznosanitarnych powinno byç przystosowane dla tych osób przez

6. W ust´pie publicznym co najmniej jedna kabina

powinna byç przystosowana do potrzeb osób niepe∏nosprawnych, zgodnie z § 86.

§ 88. 1. WejÊcie do ust´pu publicznego, wbudowanego w inny obiekt, nie mo˝e prowadziç bezpoÊrednio

z klatki schodowej lub innej drogi komunikacji ogólnej

w budynku ani z pomieszczenia przeznaczonego na pobyt ludzi.

2. Odleg∏oÊç od okien i drzwi ust´pu publicznego

do okien i drzwi do pomieszczeƒ przeznaczonych na

pobyt ludzi oraz do produkcji i magazynowania artyku∏ów ˝ywnoÊciowych i farmaceutycznych nie mo˝e byç

mniejsza ni˝ 10 m.

§ 89. 1. Przepisów § 73 ust. 1, § 75, 79 ust. 1, § 82

i 83 oraz w przypadkach przebudowy tak˝e § 77 ust. 2

niniejszego dzia∏u nie stosuje si´ do budynków zakwaterowania osób tymczasowo aresztowanych, skazanych lub ukaranych, zwanych dalej „osadzonymi”.

2. Przepisów § 75 i 79 ust. 1 nie stosuje si´ do zak∏adów poprawczych i schronisk dla nieletnich.

Rozdzia∏ 7

1) zapewnienie przestrzeni manewrowej o wymiarach

co najmniej 1,5x1,5 m,

2) stosowanie w tych pomieszczeniach i na trasie dojazdu do nich drzwi bez progów,

3) zainstalowanie odpowiednio przystosowanej, co

najmniej jednej miski ust´powej i umywalki, a tak˝e jednego natrysku, je˝eli ze wzgl´du na przeznaczenie przewiduje si´ w budynku takie urzàdzenia,

4) zainstalowanie uchwytów u∏atwiajàcych korzystanie z urzàdzeƒ higienicznosanitarnych.

2. Dopuszcza si´ stosowanie pojedynczego ust´pu

dla osób niepe∏nosprawnych bez przedsionka oddzielajàcego od komunikacji ogólnej.

§ 87. 1. Ust´py publiczne nale˝y sytuowaç na terenach wyposa˝onych w sieç wodociàgowà i kanalizacyjnà.

2. Dopuszcza si´ sytuowanie ust´pów publicznych

na terenach nieskanalizowanych, jako budynki wolno

stojàce ze szczelnymi zbiornikami nieczystoÊci.

3. Dopuszcza si´ sytuowanie tymczasowych, nieskanalizowanych ust´pów publicznych na terenach

skanalizowanych, za zgodà w∏aÊciwego terenowo paƒstwowego inspektora sanitarnego.

4. Ust´p publiczny powinien odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym w § 85 oraz mieç kabiny ust´powe

o wymiarach co najmniej 1,5 m d∏ugoÊci i 1 m szerokoÊci.

5. W ust´pie publicznym nale˝y zainstalowaç co

najmniej jeden wpust kanalizacyjny pod∏ogowy z syfonem oraz armatur´ czerpalnà ze z∏àczkà do w´˝a.

Poz. 690

Szczególne wymagania dotyczàce mieszkaƒ

w budynkach wielorodzinnych

§ 90. Mieszkanie w budynku wielorodzinnym powinno spe∏niaç wymagania dotyczàce pomieszczeƒ

przeznaczonych na pobyt ludzi, a ponadto wymagania

okreÊlone w niniejszym rozdziale.

§ 91. Mieszkanie, z wyjàtkiem jedno- i dwupokojowego, powinno byç przewietrzane na przestrza∏ lub naro˝nikowo. Nie dotyczy to mieszkania w budynku podlegajàcym przebudowie, a tak˝e mieszkania wyposa˝onego w wentylacj´ mechanicznà o dzia∏aniu ciàg∏ym

wywiewnà lub nawiewno-wywiewnà.

§ 92. 1. Mieszkanie, oprócz pomieszczeƒ mieszkalnych, powinno mieç kuchni´ lub wn´k´ kuchennà, ∏azienk´, ust´p wydzielony lub misk´ ust´powà w ∏azience, przestrzeƒ sk∏adowania oraz przestrzeƒ komunikacji wewn´trznej.

2. Kuchnia i wn´ka kuchenna powinny byç wyposa˝one w trzon kuchenny, zlewozmywak lub zlew oraz

mieç uk∏ad przestrzenny, umo˝liwiajàcy zainstalowanie ch∏odziarki i urzàdzenie miejsca pracy.

3. W budynku mieszkalnym wielorodzinnym w ∏azienkach powinno byç mo˝liwe zainstalowanie wanny

lub kabiny natryskowej, umywalki, miski ust´powej

(je˝eli nie ma ust´pu wydzielonego), automatycznej

pralki domowej, a tak˝e usytuowanie pojemnika na

brudnà bielizn´. Sposób zagospodarowania i rozmieszczenia urzàdzeƒ sanitarnych powinien zapewniaç do nich dogodny dost´p.

4. Ust´p wydzielony nale˝y wyposa˝yç w umywalk´.

§ 93. 1. Pomieszczenie mieszkalne i kuchenne powinno mieç bezpoÊrednie oÊwietlenie Êwiat∏em dziennym.

2. W mieszkaniu jednopokojowym dopuszcza si´

pomieszczenie kuchenne bez okien lub wn´k´ kuchennà po∏àczonà z przedpokojem, pod warunkiem zastosowania co najmniej wentylacji

1) grawitacyjnej — w przypadku kuchni elektrycznej,

2) mechanicznej wywiewnej — w przypadku kuchni

gazowej.

3. W mieszkaniu wielopokojowym kuchnia mo˝e

stanowiç cz´Êç pokoju przeznaczonego na pobyt dzienny, pod warunkiem zastosowania w tym pomieszczeniu wentylacji grawitacyjnej lub mechanicznej z pod∏àczeniem do niej okapu wywiewnego nad trzonem kuchennym, a tak˝e z zapewnieniem odprowadzenia powietrza z pomieszczenia dodatkowym otworem wywiewnym, usytuowanym nie wi´cej ni˝ 0,15 m poni˝ej

p∏aszczyzny sufitu.

§ 94. 1. W budynku wielorodzinnym szerokoÊç

w Êwietle Êcian pomieszczeƒ powinna wynosiç co najmniej

1) pokoju sypialnego przewidzianego dla jednej osoby — 2,2 m,

2) pokoju sypialnego przewidzianego dla dwóch osób

— 2,7 m,

3) kuchni w mieszkaniu jednopokojowym — 1,8 m,

4) kuchni w mieszkaniu wielopokojowym — 2,4 m.

2. W mieszkaniu co najmniej jeden pokój powinien

mieç powierzchni´ nie mniejszà ni˝ 16 m2.

§ 95. 1. Kszta∏t i wymiary przedpokoju powinny

umo˝liwiaç przeniesienie chorego na noszach oraz wykonanie manewru wózkiem inwalidzkim w miejscach

zmiany kierunku ruchu.

2. Korytarze stanowiàce komunikacj´ wewn´trznà

w mieszkaniu powinny mieç szerokoÊç w Êwietle co

najmniej 1,2 m, z dopuszczeniem miejscowego zw´˝enia do 0,9 m na d∏ugoÊci korytarza nie wi´kszej ni˝

1,5 m.

Poz. 690

2. Podpory, zamocowania i z∏àcza urzàdzeƒ, o których mowa w ust. 1, powinny byç wykonane w sposób

uniemo˝liwiajàcy przenoszenie niedopuszczalnego ha∏asu i drgaƒ na elementy budynku i instalacje.

§ 97. 1. WysokoÊç pomieszczenia technicznego

i gospodarczego nie powinna byç mniejsza ni˝ 2 m, je˝eli inne przepisy rozporzàdzenia nie okreÊlajà wi´kszych wymagaƒ.

2. W pomieszczeniach, o których mowa w ust. 1,

wysokoÊç drzwi i przejÊç pod przewodami instalacyjnymi powinna wynosiç w Êwietle co najmniej 1,9 m,

z zastrze˝eniem § 242 ust. 3.

3. WysokoÊç kana∏ów i przestrzeni instalacyjnych

w budynku oraz studzienek rewizyjnych powinna wynosiç w Êwietle co najmniej 1,9 m, przy czym na odcinkach o d∏ugoÊci do 4 m wysokoÊç kana∏ów mo˝e byç

obni˝ona do 0,9 m.

4. Odleg∏oÊç mi´dzy w∏azami kontrolnymi w kana∏ach instalacyjnych nie mo˝e przekraczaç 30 m. W∏azy

te powinny znajdowaç si´ na ka˝dym za∏amaniu kana∏u i mieç wymiary co najmniej 0,6 m x 0,6 m lub

Êrednic´ 0,6 m.

5. Przepisy ust. 3 i 4 nie odnoszà si´ do tuneli kablowych, w stosunku do których wymagania okreÊla Polska Norma dotyczàca projektowania i budowy elektroenergetycznych i sygnalizacyjnych linii kablowych.

§ 98. 1. Pod∏ogi w pomieszczeniach technicznych

i gospodarczych powinny byç wykonane w sposób zapewniajàcy utrzymanie czystoÊci, stosownie do ich

przeznaczenia.

2. Pomieszczenia techniczne i gospodarcze powinny byç wyposa˝one w instalacje i urzàdzenia elektryczne dostosowane do ich przeznaczenia, zgodnie z wymaganiami Polskich Norm dotyczàcych tych instalacji

i urzàdzeƒ.

Rozdzia∏ 9

DojÊcia i przejÊcia do urzàdzeƒ technicznych

§ 99. 1. DojÊciami i przejÊciami do dêwignic i innych

urzàdzeƒ technicznych mogà byç korytarze, pomosty,

podesty, galerie, schody, z zastrze˝eniem § 68 ust. 1,

drabiny i klamry, wykonane z materia∏ów niepalnych.

Rozdzia∏ 8

Pomieszczenia techniczne i gospodarcze

§ 96. 1. Pomieszczenie techniczne, w którym sà zainstalowane urzàdzenia emitujàce ha∏asy lub drgania,

mo˝e byç sytuowane w bezpoÊrednim sàsiedztwie pomieszczeƒ przeznaczonych na sta∏y pobyt ludzi, pod warunkiem zastosowania rozwiàzaƒ konstrukcyjno-materia∏owych, zapewniajàcych ochron´ sàsiednich pomieszczeƒ przeznaczonych na pobyt ludzi przed ucià˝liwym oddzia∏ywaniem tych urzàdzeƒ, zgodnie z wymaganiami § 323 ust. 2 pkt 2 i § 327 rozporzàdzenia oraz

Polskich Norm dotyczàcych dopuszczalnego poziomu

ha∏asu w pomieszczeniach i szkodliwych drgaƒ.

2. Ogólne wymagania dotyczàce dojÊç i przejÊç do

dêwignic nale˝y stosowaç równie˝ w razie wykonania

dojÊç roboczych do pomieszczeƒ i cz´Êci budynku

nieprzeznaczonych na pobyt ludzi, zwiàzanych z okresowà obs∏ugà maszyn i urzàdzeƒ oraz przeglàdem

i utrzymaniem stanu technicznego budynku.

§ 100. 1. DojÊcia i przejÊcia powinny mieç wysokoÊç

w Êwietle co najmniej 1,9 m i mogà byç usytuowane

nad stanowiskiem pracy na wysokoÊci co najmniej

2,5 m, liczàc od poziomu pod∏ogi tego stanowiska.

2. Nawierzchnia pod∏ogi w dojÊciach i przejÊciach

nie mo˝e byç Êliska.

3. Pod∏ogi a˝urowe nie mogà mieç otworów o powierzchni wi´kszej ni˝ 1700 mm2 i wymiarów umo˝liwiajàcych przejÊcie przez nie kuli o Êrednicy wi´kszej

ni˝ 36 mm.

4. Poziome dojÊcia i przejÊcia od strony przestrzeni

otwartej powinny byç zabezpieczone balustradà o wysokoÊci 1,1 m z poprzeczkà umieszczonà w po∏owie jej

wysokoÊci i kraw´˝nikiem o wysokoÊci co najmniej

0,15 m.

§ 101. 1. W wyjàtkowych przypadkach, uzasadnionych wzgl´dami u˝ytkowymi, jako dojÊcie i przejÊcie

mi´dzy ró˝nymi poziomami mogà s∏u˝yç drabiny lub

klamry, trwale zamocowane do konstrukcji.

2. SzerokoÊç drabin lub klamer, o których mowa

w ust. 1, powinna wynosiç co najmniej 0,5 m, a odst´py mi´dzy szczeblami nie mogà byç wi´ksze ni˝ 0,3 m.

Poczynajàc od wysokoÊci 3 m nad poziomem pod∏ogi,

drabiny lub klamry powinny byç zaopatrzone w urzàdzenia zabezpieczajàce przed upadkiem, takie jak obr´cze ochronne, rozmieszczone w rozstawie nie wi´kszym ni˝ 0,8 m, z pionowymi pr´tami w rozstawie nie

wi´kszym ni˝ 0,3 m.

3. Odleg∏oÊç drabiny lub klamry od Êciany bàdê innej konstrukcji, do której sà umocowane, nie mo˝e byç

mniejsza ni˝ 0,15 m, a odleg∏oÊç obr´czy ochronnej od

drabiny, w miejscu najbardziej od niej oddalonym, nie

mo˝e byç mniejsza ni˝ 0,7 m i wi´ksza ni˝ 0,8 m.

4. Spoczniki z balustradà powinny byç umieszczone co 8—10 m wysokoÊci drabiny lub ciàgu klamer.

Górne koƒce pod∏u˝nic (bocznic) drabin powinny byç

wyprowadzone co najmniej 0,75 m nad poziom wejÊcia (pomostu), je˝eli nie zosta∏y zastosowane inne zabezpieczenia przed upadkiem.

Rozdzia∏ 10

Gara˝e dla samochodów osobowych

§ 102. Gara˝ do przechowywania i bie˝àcej, niezawodowej obs∏ugi samochodów osobowych, stanowiàcy samodzielny obiekt budowlany lub cz´Êç innego

obiektu, b´dàcy gara˝em zamkni´tym — z pe∏nà obudowà zewn´trznà i zamykanymi otworami, bàdê gara˝em otwartym — bez Êcian zewn´trznych albo ze Êcianami niepe∏nymi lub a˝urowymi, powinien mieç

1) wysokoÊç w Êwietle konstrukcji co najmniej

2,2 m i do spodu przewodów i urzàdzeƒ instalacyjnych 2 m,

2) wjazdy lub wrota gara˝owe co najmniej o szerokoÊci 2,3 m i wysokoÊci 2 m w Êwietle,

3) elektrycznà instalacj´ oÊwietleniowà,

4) zapewnionà wymian´ powietrza, zgodnie z § 108,

5) wpusty pod∏ogowe z syfonem i osadnikami w gara˝u z instalacjà wodociàgowà lub przeciwpo˝arowà tryskaczowà, w gara˝u podziemnym przed

wjazdem do niego oraz w gara˝u nadziemnym

o pojemnoÊci powy˝ej 25 samochodów,

Poz. 690

6) instalacj´ przeciwpo˝arowà, wymaganà przepisami dotyczàcymi ochrony przeciwpo˝arowej, zabezpieczonà przed zamarzaniem.

§ 103. 1. Do gara˝u po∏o˝onego poni˝ej lub powy˝ej terenu nale˝y zapewniç dojazd dla samochodów za

pomocà pochylni o maksymalnym nachyleniu nie

wi´kszym ni˝ okreÊlone w § 70 lub zastosowaç odpowiednie urzàdzenia do transportu pionowego.

2. W gara˝u przeznaczonym dla wi´cej ni˝ 25 samochodów na ka˝dej kondygnacji, nale˝y stosowaç pochylnie o szerokoÊci co najmniej 5,5 m, umo˝liwiajàce

ruch dwukierunkowy, lub osobne, jednopasmowe pochylnie o szerokoÊci co najmniej 2,7 m dla wjazdu i wyjazdu samochodów.

3. W gara˝u przeznaczonym dla nie wi´cej ni˝

25 samochodów na kondygnacji, dopuszcza si´ zastosowanie wy∏àcznie pochylni jednopasmowych, pod

warunkiem zainstalowania sygnalizacji do regulacji

kierunków ruchu.

4. W gara˝u jedno- i dwupoziomowym, przeznaczonym dla nie wi´cej ni˝ 10 samochodów na kondygnacji, dopuszcza si´ zastosowanie pochylni jednopasmowej bez sygnalizacji Êwietlnej.

§ 104. 1. Dojazd (droga manewrowa) do stanowisk

postojowych w gara˝u jednoprzestrzennym (bez Êcian

wewn´trznych) powinien mieç szerokoÊç dostosowanà do warunków ruchu takich samochodów, jakie majà byç przechowywane, oraz do sposobu ich usytuowania w stosunku do osi drogi, ale co najmniej

1) przy usytuowaniu prostopad∏ym — 5,7 m,

2) przy usytuowaniu pod kàtem 60° — 4 m,

3) przy usytuowaniu pod kàtem 45° — 3,5 m,

4) przy usytuowaniu równoleg∏ym — 3 m.

2. Dopuszcza si´ zmniejszenie wymiaru, o którym

mowa w ust. 1 pkt 1, do 5,0 m, je˝eli stanowiska postojowe majà szerokoÊç co najmniej 2,5 m.

3. Stanowiska postojowe w gara˝u powinny mieç

co najmniej szerokoÊç 2,3 m i d∏ugoÊç 5,0 m, z zachowaniem odleg∏oÊci mi´dzy bokiem samochodu a Êcianà lub s∏upem — co najmniej 0,5 m.

4. Stanowiska postojowe w gara˝u, przeznaczone

dla samochodów, z których korzystajà osoby niepe∏nosprawne, powinny mieç zapewniony dojazd na wózku

inwalidzkim z drogi manewrowej do drzwi samochodu

co najmniej z jednej strony, o szerokoÊci nie mniejszej

ni˝ 1,2 m.

§ 105. 1. W gara˝u podziemnym i wielopoziomowym nadziemnym jako dojÊcia nale˝y stosowaç schody odpowiadajàce warunkom okreÊlonym w § 68.

2. W gara˝u jednopoziomowym podziemnym

i nadziemnym dopuszcza si´ wykorzystanie jako dojÊcia pochylni przeznaczonych do ruchu samochodów,

je˝eli ich nachylenie nie przekracza 10% oraz istnieje

mo˝liwoÊç wydzielenia bezpiecznego pasma ruchu

pieszego o szerokoÊci co najmniej 0,75 m.

3. Nie wymaga si´ wydzielenia pasma ruchu pieszego na pochylni dwupasmowej, a w gara˝u o pojemnoÊci do 25 samochodów w∏àcznie na kondygnacji —

tak˝e na pochylni jednopasmowej.

4. Stanowiska postojowe dla samochodów, z których korzystajà osoby niepe∏nosprawne, nale˝y sytuowaç na poziomie terenu lub na kondygnacjach dost´pnych dla tych osób z pochylni, odpowiadajàcej warunkom okreÊlonym w § 70, lub przy zastosowaniu mechanicznych urzàdzeƒ podnoÊnych.

§ 106. 1. Gara˝ znajdujàcy si´ w budynku o innym

przeznaczeniu powinien mieç Êciany i stropy, zapewniajàce wymaganà izolacj´ akustycznà, o której mowa

w § 326, oraz szczelnoÊç uniemo˝liwiajàcà przenikanie

spalin lub oparów paliwa do sàsiednich pomieszczeƒ,

przeznaczonych na pobyt ludzi, usytuowanych obok

lub nad gara˝em.

2. Dopuszcza si´ sytuowanie nad gara˝em otwartym kondygnacji z pomieszczeniami przeznaczonymi

na pobyt ludzi, z wyjàtkiem pomieszczeƒ mieszkalnych, opieki zdrowotnej oraz oÊwiaty i nauki, przy spe∏nieniu jednego z warunków

1) lico Êciany zewn´trznej tych kondygnacji z oknami

otwieranymi jest cofni´te w stosunku do lica Êciany gara˝u otwartego lub do kraw´dzi jego najwy˝szego stropu co najmniej o 6 m, a konstrukcja dachu i jego przekrycie nad gara˝em spe∏niajà wymagania okreÊlone w § 218,

2) usytuowanie Êcian zewn´trznych tych kondygnacji

w jednej p∏aszczyênie z licem Êcian zewn´trznych

cz´Êci gara˝owej lub z kraw´dziami jej stropów wymaga zastosowania w tych pomieszczeniach okien

nieotwieranych oraz wentylacji mechanicznej nawiewno-wywiewnej lub klimatyzacji.

3. Wymaganie, o którym mowa w ust. 2, nie dotyczy budynków jednorodzinnych, zagrodowych i rekreacji indywidualnej.

§ 107. 1. Posadzka w gara˝u powinna mieç spadki

do wewn´trznego lub zewn´trznego wpustu kanalizacyjnego. W zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej

i rekreacji indywidualnej dopuszcza si´ wykonywanie

spadku posadzki skierowanego bezpoÊrednio na nieutwardzony teren dzia∏ki.

2. W gara˝u kraw´dzie p∏aszczyzny posadzki, a tak˝e znajdujàcych si´ w niej otworów, nale˝y, z uwzgl´dnieniem ust. 1, ograniczyç progiem (obrze˝em) o wysokoÊci 30 mm, uniemo˝liwiajàcym sp∏yw wody lub innej cieczy na zewnàtrz i na ni˝szy poziom gara˝owania.

Na drodze ruchu pieszego próg ten powinien byç wyprofilowany w sposób umo˝liwiajàcy przejazd wózkiem inwalidzkim.

Poz. 690

§ 108. 1. W gara˝u zamkni´tym nale˝y stosowaç

wentylacj´

1) co najmniej naturalnà, przez przewietrzanie otworami wentylacyjnymi umieszczonymi w Êcianach

przeciwleg∏ych lub bocznych, bàdê we wrotach gara˝owych, o ∏àcznej powierzchni netto otworów

wentylacyjnych nie mniejszej ni˝ 0,04 m2 na ka˝de,

wydzielone przegrodami budowlanymi, stanowisko postojowe — w nieogrzewanych gara˝ach nadziemnych wolno stojàcych, przybudowanych lub

wbudowanych w inne budynki,

2) co najmniej grawitacyjnà, zapewniajàcà 1,5-krotnà

wymian´ powietrza na godzin´ — w ogrzewanych

gara˝ach nadziemnych lub cz´Êciowo zag∏´bionych, majàcych nie wi´cej ni˝ 10 stanowisk postojowych,

3) mechanicznà, sterowanà czujkami niedopuszczalnego poziomu st´˝enia tlenku w´gla — w innych

gara˝ach, niewymienionych w pkt 1 i 2, oraz w kana∏ach rewizyjnych, s∏u˝àcych zawodowej obs∏udze i naprawie samochodów bàdê znajdujàcych si´

w gara˝ach wielostanowiskowych, z zastrze˝eniem

§ 150 ust. 5.

2. W gara˝u otwartym nale˝y zapewniç przewietrzanie naturalne kondygnacji spe∏niajàce nast´pujàce

wymagania

1) ∏àczna wielkoÊç niezamykanych otworów w Êcianach zewn´trznych na ka˝dej kondygnacji nie powinna byç mniejsza ni˝ 35% powierzchni Êcian,

z dopuszczeniem zastosowania w nich sta∏ych

przes∏on ˝aluzjowych, nieograniczajàcych wolnej

powierzchni otworu,

2) odleg∏oÊç mi´dzy parà przeciwleg∏ych Êcian z niezamykanymi otworami nie powinna byç wi´ksza

ni˝ 100 m,

3) zag∏´bienie najni˝szego poziomu posadzki nie powinno byç wi´ksze ni˝ 0,6 m poni˝ej poziomu terenu bezpoÊrednio przylegajàcego do Êciany zewn´trznej gara˝u, a w przypadku wi´kszego zag∏´bienia — nale˝y zastosowaç fos´ o nachyleniu zboczy nie wi´kszym ni˝ 1:1.

Rozdzia∏ 11

Szczególne wymagania dotyczàce pomieszczeƒ

inwentarskich

§ 109. Pomieszczenie przeznaczone dla inwentarza

˝ywego powinno odpowiadaç potrzebom wynikajàcym z zasad racjonalnego utrzymywania zwierzàt oraz

odpowiednich warunków pracy obs∏ugi, a tak˝e powinno spe∏niaç wymagania dotyczàce bezpieczeƒstwa

po˝arowego budynków inwentarskich i ewakuacji

zwierzàt, okreÊlone w dziale VI rozdziale 9.

§ 110. W pomieszczeniu przeznaczonym dla inwentarza ˝ywego nale˝y zapewniç

1) oÊwietlenie Êwiat∏em dziennym lub sztucznym,

przystosowane do gatunku i grupy zwierzàt,

2) wymian´ powietrza, wymaganà dla okreÊlonego

gatunku i grupy zwierzàt,

3) utrzymanie w∏aÊciwej temperatury,

4) zabezpieczenie przed wp∏ywami atmosferycznymi

oraz wilgocià z pod∏o˝a i zalegajàcych odchodów

zwierz´cych,

5) odprowadzenie Êcieków ze stanowisk dla zwierzàt

do zewn´trznych lub wewn´trznych zbiorników

szczelnych,

6) wyposa˝enie w instalacje i urzàdzenia elektryczne,

dostosowane do przeznaczenia pomieszczeƒ,

oraz odpowiednie warunki do pracy obs∏ugi.

§ 111. W razie zastosowania w budynku instalacji

wodociàgowej, powinna byç ona doprowadzona do

miejsc wynikajàcych z technologii chowu.

§ 112. Dopuszcza si´ niewyposa˝enie pomieszczenia przeznaczonego dla inwentarza ˝ywego, u˝ytkowanego okresowo, w instalacje i urzàdzenia elektryczne.

DZIA¸ IV

Wyposa˝enie techniczne budynków

Rozdzia∏ 1

Instalacje wodociàgowe zimnej i ciep∏ej wody

§ 113. 1. Instalacj´ wodociàgowà stanowià uk∏ady

po∏àczonych przewodów, armatury i urzàdzeƒ, s∏u˝àce

do zaopatrywania budynków w zimnà i ciep∏à wod´,

spe∏niajàcà wymagania jakoÊciowe okreÊlone w przepisach odr´bnych dotyczàcych warunków, jakim powinna odpowiadaç woda do spo˝ycia przez ludzi.

2. Instalacja zimnej wody doprowadzanej z sieci

wodociàgowej rozpoczyna si´ bezpoÊrednio za zestawem wodomierza g∏ównego, a instalacja zimnej wody

pochodzàcej z w∏asnego uj´cia (studni) — od urzàdzenia, za pomocà którego jest pobierana woda z tego uj´cia.

3. Instalacja ciep∏ej wody rozpoczyna si´ bezpoÊrednio za zaworem na zasileniu zimnà wodà urzàdzenia do przygotowania ciep∏ej wody.

4. Instalacja wodociàgowa powinna byç zaprojektowana i wykonana w sposób zapewniajàcy zaopatrzenie w wod´ budynku, zgodnie z jego przeznaczeniem,

oraz spe∏niaç wymagania okreÊlone w Polskiej Normie

dotyczàcej projektowania instalacji wodociàgowych.

5. Instalacja wodociàgowa zimnej wody powinna

spe∏niaç wymagania okreÊlone w przepisach odr´bnych dotyczàcych ochrony przeciwpo˝arowej oraz

w Polskiej Normie dotyczàcej instalacji wodociàgowych przeciwpo˝arowych.

Poz. 690

6. Wyroby zastosowane w instalacji wodociàgowej

powinny byç tak dobrane, aby ich wzajemne oddzia∏ywanie nie powodowa∏o pogorszenia jakoÊci dostarczanej wody oraz zmian skracajàcych trwa∏oÊç tej instalacji.

7. Instalacja wodociàgowa powinna mieç zabezpieczenia uniemo˝liwiajàce wtórne zanieczyszczenie wody, zgodnie z wymaganiami dla przep∏ywów zwrotnych, okreÊlonymi w Polskiej Normie dotyczàcej projektowania instalacji wodociàgowych.

8. Instalacj´ wodociàgowà wykonanà z zastosowaniem przewodów metalowych, a tak˝e metalowà armatur´ oraz metalowe urzàdzenia instalacji wodociàgowej wykonanej z zastosowaniem przewodów z materia∏ów nieprzewodzàcych pràdu elektrycznego nale˝y objàç elektrycznymi po∏àczeniami wyrównawczymi,

o których mowa w § 183 ust. 1 pkt 7.

§ 114. 1. CiÊnienie wody w instalacji wodociàgowej

w budynku, poza hydrantami przeciwpo˝arowymi, powinno wynosiç przed ka˝dym punktem czerpalnym nie

mniej ni˝ 0,05 MPa (0,5 bara) i nie wi´cej ni˝ 0,6 MPa

(6 barów).

2. Je˝eli minimalne ciÊnienie, okreÊlone w ust. 1,

nie mo˝e byç uzyskane ze wzgl´du na wyst´pujàce stale lub okresowo niedostateczne ciÊnienie wody w sieci

wodociàgowej, nale˝y zastosowaç odpowiednie urzàdzenia techniczne, zapewniajàce wymaganà jego wielkoÊç w instalacji wodociàgowej w budynku.

§ 115. 1. Na po∏àczeniu wewn´trznej instalacji wodociàgowej zimnej wody w budynku lub zewn´trznej

na terenie dzia∏ki budowlanej z siecià wodociàgowà

powinien byç zainstalowany zestaw wodomierza

g∏ównego, zgodnie z wymaganiami Polskich Norm dotyczàcych zabudowy zestawów wodomierzowych

w instalacjach wodociàgowych oraz wymagaƒ instalacyjnych dla wodomierzy.

2. Za ka˝dym zestawem wodomierza g∏ównego od

strony instalacji nale˝y zainstalowaç zabezpieczenie,

o którym mowa w § 113 ust. 7.

3. W przypadku po∏àczenia wewn´trznej instalacji

wodociàgowej zimnej wody w budynku lub zewn´trznej na terenie dzia∏ki budowlanej z siecià wodociàgowà

w wi´cej ni˝ jednym miejscu nale˝y na ka˝dym z tych

po∏àczeƒ zainstalowaç zestaw wodomierza g∏ównego

i zabezpieczenie, o których mowa w ust. 1 i 2.

§ 116. 1. Zestaw wodomierza g∏ównego, na po∏àczeniu z siecià wodociàgowà, powinien byç umieszczony w piwnicy budynku lub na parterze, w wydzielonym, ∏atwo dost´pnym miejscu, zabezpieczonym

przed zalaniem wodà, zamarzaniem oraz dost´pem

osób niepowo∏anych. W budynkach mieszkalnych wielorodzinnych, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci

publicznej miejscem tym powinno byç odr´bne pomieszczenie.

2. Dopuszcza si´ umieszczenie zestawu wodomierza g∏ównego w studzience poza budynkiem, je˝eli

jest on niepodpiwniczony i nie ma mo˝liwoÊci wydzielenia na parterze budynku miejsca, o którym mowa

w ust. 1.

3. Instalacj´ wodociàgowà, wykonanà z materia∏ów przewodzàcych pràd elektryczny, nale˝y przed i za

wodomierzem po∏àczyç przewodem metalowym,

zgodnie z Polskà Normà dotyczàcà uziemieƒ i przewodów ochronnych.

§ 117. 1. Pomieszczenie lub studzienka, w której jest

zainstalowany zestaw wodomierza g∏ównego, powinny mieç

1) w przypadku umieszczenia w piwnicy budynku —

wpust do kanalizacji, zabezpieczony zamkni´ciem

przeciwzalewowym, je˝eli warunki lokalne tego

wymagajà, a tak˝e wentylacj´,

2) w przypadku umieszczenia w studzience wodomierzowej poza budynkiem — zabezpieczenie

przed nap∏ywem wód gruntowych i opadowych,

zag∏´bienie do wyczerpywania wody oraz wentylacj´.

2. Studzienka wodomierzowa powinna byç wykonana z materia∏u trwa∏ego, mieç stopnie lub klamry do

schodzenia oraz otwór w∏azowy o Êrednicy co najmniej

0,6 m w Êwietle, zaopatrzony w dwie pokrywy, z których wierzchnia powinna byç dostosowana do przewidywanego obcià˝enia ruchem pieszym lub ko∏owym.

§ 118. 1. Instalacja ciep∏ej wody powinna byç zaprojektowana i wykonana w taki sposób, aby iloÊç energii

cieplnej potrzebna do przygotowania tej wody by∏a

utrzymywana na racjonalnie niskim poziomie.

Poz. 690

3. Izolacja cieplna przewodów instalacji ciep∏ej wody, w których wyst´puje sta∏y obieg wody, powinna zapewniç spe∏nienie wymagaƒ okreÊlonych w ust. 2

i § 267 ust. 8.

4. Instalacja ciep∏ej wody powinna mieç zabezpieczenie przed przekroczeniem, dopuszczalnych dla danych instalacji, ciÊnienia i temperatury, zgodnie z wymaganiami Polskiej Normy dotyczàcej zabezpieczeƒ

instalacji ciep∏ej wody.

5. W armaturze mieszajàcej i czerpalnej przewód

ciep∏ej wody powinien byç pod∏àczony z lewej strony.

§ 121. 1. W budynku mieszkalnym wielorodzinnym,

zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci publicznej

nale˝y stosowaç urzàdzenia do pomiaru iloÊci ciep∏a

lub paliwa zu˝ywanego do przygotowania ciep∏ej wody.

2. W budynku mieszkalnym wielorodzinnym do pomiaru iloÊci zimnej i ciep∏ej wody, dostarczanej do poszczególnych mieszkaƒ oraz pomieszczeƒ s∏u˝àcych do

wspólnego u˝ytku mieszkaƒców, nale˝y stosowaç zestawy wodomierzowe, zgodnie z wymaganiami Polskich Norm, o których mowa w § 115 ust. 1.

3. W zespo∏ach budynków mieszkalnych wielorodzinnych, zaopatrywanych w ciep∏à wod´ ze wspólnej

kot∏owni lub grupowego w´z∏a ciep∏owniczego, urzàdzenie do pomiaru iloÊci ciep∏a lub paliwa zu˝ywanego do przygotowania ciep∏ej wody mo˝e byç umieszczone poza tymi budynkami, je˝eli w budynkach tych

sà zastosowane zestawy wodomierzowe, o których

mowa w ust. 2.

Rozdzia∏ 2

Kanalizacja Êciekowa i deszczowa

2. Urzàdzenia do przygotowania ciep∏ej wody instalowane w budynkach powinny odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym w przepisie odr´bnym dotyczàcym

efektywnoÊci energetycznej.

§ 119. W budynkach, w których do przygotowania

ciep∏ej wody korzysta si´ z instalacji ogrzewczej, nale˝y w okresie przerw w jej dzia∏aniu zapewniç inny sposób podgrzewania wody.

§ 120. 1. W budynkach, z wyjàtkiem jednorodzinnych, zagrodowych i rekreacji indywidualnej, w instalacji ciep∏ej wody powinien byç zapewniony sta∏y

obieg wody, tak˝e na odcinkach przewodów o obj´toÊci wewnàtrz przewodu powy˝ej 3 dm3 prowadzàcych

do punktów czerpalnych.

2. Instalacja ciep∏ej wody powinna zapewniaç uzyskanie w punktach czerpalnych temperatury wody nie

ni˝szej ni˝ 55°C i nie wy˝szej ni˝ 60°C, przy czym instalacja ta powinna umo˝liwiaç przeprowadzanie jej okresowej dezynfekcji termicznej przy temperaturze wody

nie ni˝szej ni˝ 70°C.

§ 122. 1. Instalacj´ kanalizacyjnà stanowi uk∏ad po∏àczonych przewodów wraz z urzàdzeniami, przyborami i wpustami odprowadzajàcymi Êcieki oraz wody

opadowe do pierwszej studzienki od strony budynku.

2. Instalacja kanalizacyjna budynku powinna umo˝liwiaç odprowadzanie Êcieków, a tak˝e wód opadowych z tego budynku, je˝eli nie sà one odprowadzane

na teren dzia∏ki, oraz spe∏niaç wymagania okreÊlone

w Polskich Normach dotyczàcych tych instalacji.

3. Metalowe przybory sanitarne w instalacji kanalizacyjnej nale˝y objàç elektrycznymi po∏àczeniami wyrównawczymi, o których mowa w § 183 ust. 1 pkt 7.

§ 123. Instalacja kanalizacyjna budynku, do której

sà wprowadzane Êcieki nieodpowiadajàce warunkom

dotyczàcym ochrony ziemi i wód oraz odprowadzania

Êcieków do sieci kanalizacyjnej, okreÊlonym w przepisach odr´bnych, powinna byç wyposa˝ona w urzàdzenia s∏u˝àce do ich oczyszczania do stanu zgodnego z tymi przepisami.

§ 124. Skanalizowanie piwnic i innych pomieszczeƒ

w budynku, po∏o˝onych poni˝ej poziomu, z którego

krótkotrwale nie jest mo˝liwy grawitacyjny sp∏yw Êcieków, mo˝e byç wykonane pod warunkiem zainstalowania w miejscach ∏atwo dost´pnych urzàdzeƒ przeciwzalewowych, o konstrukcji umo˝liwiajàcej ich szybkie zamkni´cie r´czne lub samoczynne, a w budynkach u˝ytecznoÊci publicznej — zamkni´cie samoczynne.

§ 125. 1. Przewody spustowe (piony) instalacji kanalizacyjnej powinny byç wyprowadzone jako przewody wentylacyjne ponad dach, a tak˝e powy˝ej górnej

kraw´dzi okien i drzwi znajdujàcych si´ w odleg∏oÊci

poziomej mniejszej ni˝ 4 m od wylotów rur.

2. Nie jest wymagane wyprowadzanie ponad dach

wszystkich przewodów wentylujàcych piony kanalizacyjne, pod nast´pujàcymi warunkami

1) zastosowania na pionach kanalizacyjnych niewyprowadzonych ponad dach urzàdzeƒ napowietrzajàcych te piony i przeciwdzia∏ajàcych przenikaniu

wyziewów z kanalizacji do pomieszczeƒ,

2) wyprowadzenia ponad dach przewodów wentylujàcych

a) ostatni pion, liczàc od pod∏àczenia kanalizacyjnego na ka˝dym przewodzie odp∏ywowym,

b) co najmniej co piàty z pozosta∏ych pionów kanalizacyjnych w budynku.

3. Wprowadzanie przewodów wentylujàcych piony

kanalizacyjne do przewodów dymowych i spalinowych

oraz do przewodów wentylacyjnych pomieszczeƒ przeznaczonych na pobyt ludzi jest zabronione.

§ 126. 1. Dachy i tarasy, a tak˝e zag∏´bienia przy

Êcianach zewn´trznych budynku powinny mieç odprowadzenie wody opadowej do wyodr´bnionej kanalizacji deszczowej lub kanalizacji ogólnosp∏awnej,

a w przypadku braku takiej mo˝liwoÊci — zgodnie

z § 28 ust. 2.

2. Przewody odprowadzajàce wody opadowe przez

wn´trze budynku w przypadku przy∏àczenia budynku

do sieci kanalizacji ogólnosp∏awnej nale˝y ∏àczyç z instalacjà kanalizacyjnà poza budynkiem.

3. W przypadku wykorzystywania wód opadowych,

gromadzonych w zbiornikach retencyjnych, do sp∏ukiwania toalet, podlewania zieleni, mycia dróg i chodników oraz innych potrzeb gospodarczych nale˝y dla tego celu wykonaç odr´bnà instalacj´, niepo∏àczonà z instalacjà wodociàgowà.

§ 127. Przy∏àczenie drena˝u terenu przy budynku

do przewodów odprowadzajàcych Êcieki do kanalizacji

ogólnosp∏awnej lub deszczowej wymaga zastosowania urzàdzeƒ zapobiegajàcych zamulaniu tych przewodów oraz przedostawaniu si´ Êcieków i gazów z sieci

kanalizacyjnej do ziemi.

Poz. 690

Rozdzia∏ 3

Wewn´trzne urzàdzenia

do usuwania odpadów sta∏ych

§ 128. Wewn´trzne urzàdzenia zsypowe do usuwania odpadów i nieczystoÊci sta∏ych mogà byç stosowane w budynkach mieszkalnych o wysokoÊci do

55 m i powinny odpowiadaç wymaganiom higienicznym, byç wykonane w sposób zapewniajàcy bezpieczeƒstwo po˝arowe, byç zabezpieczone pod wzgl´dem

akustycznym i nie powodowaç ucià˝liwoÊci dla mieszkaƒców.

§ 129. Urzàdzenie zsypowe zainstalowane w budynku powinno odpowiadaç nast´pujàcym warunkom

1) nie mo˝e byç usytuowane bezpoÊrednio przy Êcianach pomieszczeƒ przeznaczonych na sta∏y pobyt

ludzi oraz w odleg∏oÊci mniejszej ni˝ 2 m od drzwi

wejÊciowych do tych pomieszczeƒ,

2) powinno byç zabezpieczone przed zamarzaniem,

3) komora wsypowa powinna byç wydzielona pe∏nymi Êcianami, spe∏niajàcymi wymagania § 216

ust. 1, a tak˝e mieç drzwi o szerokoÊci co najmniej

0,8 m, umieszczone w sposób umo˝liwiajàcy dost´p osobom niepe∏nosprawnym,

4) otwór wsypowy powinien mieç zamkni´cie chroniàce przed wydzielaniem si´ woni z rury zsypowej,

5) rura zsypowa powinna mieç Êrednic´ wewn´trznà

co najmniej 0,4 m,

6) rura zsypowa powinna byç prowadzona pionowo

bez za∏amaƒ oraz wentylowana przewodem wyprowadzonym ponad dach, wyposa˝onym w filtr

oraz wentylator wywiewny,

7) rura zsypowa powinna byç g∏adka wewnàtrz, wykonana z materia∏ów trwa∏ych, niepalnych, nienasiàkliwych i odpornych na niszczàce oddzia∏ywania

chemiczne odpadów oraz uderzenia przy ich spadaniu.

§ 130. 1. Nad najwy˝ej po∏o˝onym otworem wsypowym powinna znajdowaç si´ górna komora zsypu

z urzàdzeniami do czyszczenia i dezynfekcji urzàdzenia

zsypowego.

2. Pod najni˝ej po∏o˝onym otworem wsypowym

powinna znajdowaç si´ dolna komora zsypu z pojemnikami do gromadzenia odpadów. PojemnoÊç dolnej

komory zsypu, warunki dojazdu i szerokoÊç otworu

drzwiowego do niej powinny umo˝liwiaç stosowanie

ruchomych pojemników na Êmieci o wielkoÊci u˝ywanej w danym rejonie oczyszczania.

3. Górna i dolna komora zsypu powinny mieç

1) Êciany i posadzk´ z materia∏u nienasiàkliwego, ∏atwo zmywalnego,

2) urzàdzenia do sp∏ukiwania zimnà i ciep∏à wodà,

3) wpust kanalizacyjny,

4) dop∏yw powietrza oraz niezale˝nà wentylacj´ wywiewnà,

5) wejÊcia bez progów, zamykane drzwiami pe∏nymi,

otwieranymi na zewnàtrz,

6) elektrycznà instalacj´ oÊwietleniowà.

§ 131. Rozwiàzania techniczne urzàdzeƒ zsypowych

powinny spe∏niaç wymagania Polskich Norm dotyczàcych tych urzàdzeƒ.

Rozdzia∏ 4

Instalacje ogrzewcze

§ 132. 1. Budynek, który ze wzgl´du na swoje przeznaczenie wymaga ogrzewania, powinien byç wyposa˝ony w instalacj´ ogrzewczà lub inne urzàdzenia

ogrzewcze, nieb´dàce piecami, trzonami kuchennymi

lub kominkami.

2. Dopuszcza si´ stosowanie pieców i trzonów kuchennych na paliwo sta∏e w budynkach o wysokoÊci do

3 kondygnacji nadziemnych w∏àcznie, je˝eli nie jest to

sprzeczne z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przy czym w budynkach zak∏adów opieki zdrowotnej, opieki spo∏ecznej, przeznaczonych dla dzieci i m∏odzie˝y, lokalach gastronomicznych oraz pomieszczeniach przeznaczonych do produkcji ˝ywnoÊci i Êrodków farmaceutycznych — pod

warunkiem uzyskania zgody w∏aÊciwego paƒstwowego inspektora sanitarnego.

3. Kominki opalane drewnem z otwartym paleniskiem lub zamkni´tym wk∏adem kominkowym mogà

byç instalowane wy∏àcznie w budynkach jednorodzinnych, mieszkalnych w zabudowie zagrodowej i rekreacji indywidualnej oraz niskich budynkach wielorodzinnych, w pomieszczeniach

1) o kubaturze wynikajàcej ze wskaênika 4 m3/kW nominalnej mocy cieplnej kominka, lecz nie mniejszej

ni˝ 30 m3,

2) spe∏niajàcych wymagania dotyczàce wentylacji,

o których mowa w § 150 ust. 9,

3) posiadajàcych przewody kominowe okreÊlone

w § 140 ust. 1 i 2 oraz § 145 ust. 1,

4) w których mo˝liwy jest dop∏yw powietrza do paleniska kominka w iloÊci

a) co najmniej 10 m3/h na 1 kW nominalnej mocy

cieplnej kominka — dla kominków o obudowie

zamkni´tej,

b) zapewniajàcej nie mniejszà pr´dkoÊç przep∏ywu

powietrza w otworze komory spalania ni˝

0,2 m/s — dla kominków o obudowie otwartej.

§ 133. 1. Instalacj´ ogrzewczà wodnà stanowi uk∏ad

po∏àczonych przewodów wraz z armaturà, pompami

Poz. 690

obiegowymi, grzejnikami i innymi urzàdzeniami, znajdujàcy si´ za zaworami oddzielajàcymi od êród∏a ciep∏a, takiego jak kot∏ownia, w´ze∏ ciep∏owniczy indywidualny lub grupowy, kolektory s∏oneczne lub pompa

ciep∏a.

2. Instalacj´ ogrzewczà powietrznà stanowi uk∏ad

po∏àczonych kana∏ów i przewodów powietrznych wraz

z nawiewnikami i wywiewnikami oraz elementami regulacji strumienia powietrza, znajdujàcy si´ pomi´dzy

êród∏em ciep∏a podgrzewajàcym powietrze a ogrzewanymi pomieszczeniami. Funkcj´ ogrzewania powietrznego mo˝e tak˝e pe∏niç instalacja wentylacji mechanicznej.

3. Instalacja ogrzewcza wodna powinna byç zabezpieczona przed nadmiernym wzrostem ciÊnienia i temperatury, zgodnie z wymaganiami Polskich Norm dotyczàcych zabezpieczeƒ instalacji ogrzewaƒ wodnych.

4. Materia∏y zastosowane w instalacji ogrzewczej

wodnej powinny byç tak dobrane, aby ich wzajemne

oddzia∏ywanie umo˝liwia∏o spe∏nienie wymagaƒ Polskiej Normy dotyczàcej jakoÊci wody w instalacjach

ogrzewania.

5. Instalacja ogrzewcza wodna powinna byç zaprojektowana w taki sposób, aby iloÊç wody uzupe∏niajàcej mo˝na by∏o utrzymywaç na racjonalnie niskim poziomie.

6. Instalacja ogrzewcza wodna systemu zamkni´tego lub wyposa˝ona w armatur´ automatycznej regulacji powinna mieç urzàdzenia do odpowietrzania miejscowego, zgodnie z wymaganiami Polskiej Normy

dotyczàcej odpowietrzania instalacji ogrzewaƒ wodnych.

7. Zabrania si´ zasilania z kot∏a na paliwo sta∏e instalacji ogrzewczych wodnych systemu zamkni´tego,

wyposa˝onych w przeponowe naczynia wzbiorcze.

8. Instalacja ogrzewcza wodna systemu zamkni´tego z grzejnikami, w cz´Êci albo w ca∏oÊci mo˝e byç

przystosowana do dzia∏ania jako wodna instalacja

ch∏odnicza, pod warunkiem spe∏nienia wymagaƒ Polskich Norm dotyczàcych jakoÊci wody w instalacjach

ogrzewania i zabezpieczania instalacji ogrzewaƒ wodnych systemu zamkni´tego z naczyniami wzbiorczymi

przeponowymi.

§ 134. 1. Instalacje i urzàdzenia do ogrzewania budynku powinny mieç szczytowà moc cieplnà okreÊlonà

zgodnie z Polskimi Normami dotyczàcymi obliczania

zapotrzebowania na ciep∏o pomieszczeƒ, a tak˝e obliczania oporu cieplnego i wspó∏czynnika przenikania

ciep∏a przegród budowlanych.

2. Do obliczania szczytowej mocy cieplnej nale˝y

przyjmowaç temperatury obliczeniowe zewn´trzne

zgodnie z Polskà Normà dotyczàcà obliczeniowych temperatur zewn´trznych, a temperatury obliczeniowe

ogrzewanych pomieszczeƒ — zgodnie z poni˝szà tabelà

3. Urzàdzenia zastosowane w instalacji ogrzewczej,

o których mowa w przepisie odr´bnym dotyczàcym

efektywnoÊci energetycznej, powinny odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym w tym przepisie.

4. Grzejniki oraz inne urzàdzenia odbierajàce ciep∏o

z instalacji ogrzewczej powinny byç zaopatrzone w regulatory dop∏ywu ciep∏a. Wymaganie to nie dotyczy instalacji ogrzewczej w budynkach zakwaterowania w zak∏adach karnych i aresztach Êledczych.

5. W budynku zasilanym z sieci ciep∏owniczej oraz

w budynku z w∏asnym (indywidualnym) êród∏em ciep∏a na olej opa∏owy, paliwo gazowe lub energi´ elektrycznà, regulatory dop∏ywu ciep∏a do grzejników powinny dzia∏aç automatycznie, w zale˝noÊci od zmian

temperatury wewn´trznej w pomieszczeniach, w których sà zainstalowane. Wymaganie to nie dotyczy budynków jednorodzinnych, mieszkalnych w zabudowie

zagrodowej i rekreacji indywidualnej, a tak˝e poszczególnych mieszkaƒ oraz lokali u˝ytkowych wyposa˝onych we w∏asne instalacje ogrzewcze.

6. Urzàdzenia, o których mowa w ust. 5, powinny

umo˝liwiaç u˝ytkownikom uzyskanie w pomieszczeniach temperatury ni˝szej od obliczeniowej, przy czym

nie ni˝szej ni˝ 16°C w pomieszczeniach o temperaturze

obliczeniowej 20°C i wy˝szej.

7. Instalacje ogrzewcze zasilane z sieci ciep∏owniczej powinny byç sterowane urzàdzeniem do regulacji

dop∏ywu ciep∏a, dzia∏ajàcym automatycznie, odpowiednio do zmian zewn´trznych warunków klimatycznych.

8. Je˝eli zapotrzebowanie na ciep∏o lub sposób

u˝ytkowania poszczególnych cz´Êci budynku sà wyraênie zró˝nicowane, instalacja ogrzewcza powinna byç

odpowiednio podzielona na niezale˝ne ga∏´zie (obiegi).

9. W budynku, w którym w sezonie grzewczym wyst´pujà okresowe przerwy w u˝ytkowaniu, instalacja

ogrzewcza powinna byç zaopatrzona w urzàdzenia pozwalajàce na ograniczenie dop∏ywu ciep∏a w czasie

tych przerw.

10. Poszczególne cz´Êci instalacji ogrzewczej powinny byç wyposa˝one w armatur´ umo˝liwiajàcà zamkni´cie dop∏ywu ciep∏a do nich i opró˝nienie z czynnika grzejnego bez koniecznoÊci przerywania dzia∏ania

pozosta∏ej cz´Êci instalacji.

Poz. 690

2) urzàdzenia umo˝liwiajàce indywidualne rozliczanie

kosztów ogrzewania poszczególnych mieszkaƒ lub

lokali u˝ytkowych w budynku.

3. W przypadku zasilania instalacji ogrzewczej wodnej z kot∏owni w budynku majàcym wi´cej ni˝ jedno

mieszkanie lub lokal u˝ytkowy nale˝y zastosowaç nast´pujàce urzàdzenia s∏u˝àce do rozliczania kosztów

zu˝ytego ciep∏a

1) urzàdzenie do pomiaru iloÊci zu˝ytego paliwa w kot∏owni,

2) urzàdzenia umo˝liwiajàce indywidualne rozliczanie

kosztów ogrzewania poszczególnych mieszkaƒ lub

lokali u˝ytkowych w budynku.

4. Izolacja cieplna instalacji ogrzewczej wodnej powinna odpowiadaç wymaganiom Polskiej Normy dotyczàcej izolacji cieplnej rurociàgów, armatury i urzàdzeƒ oraz przepisom § 267 ust. 8.

5. W pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi zabrania si´ stosowania ogrzewania parowego oraz

wodnych instalacji ogrzewczych o temperaturze czynnika grzejnego przekraczajàcego 90°C.

6. Instalacj´ ogrzewczà wodnà wykonanà z zastosowaniem przewodów metalowych, a tak˝e metalowà

armatur´ oraz metalowe grzejniki i inne urzàdzenia instalacji ogrzewczej wykonanej z zastosowaniem przewodów z materia∏ów nieprzewodzàcych pràdu elektrycznego nale˝y objàç elektrycznymi po∏àczeniami

wyrównawczymi, o których mowa w § 183 ust. 1 pkt 7.

§ 136. 1. Pomieszczenia przeznaczone do instalowania kot∏ów na paliwo sta∏e oraz pomieszczenia sk∏adu paliwa i ˝u˝lowni powinny odpowiadaç przepisom

rozporzàdzenia, a tak˝e wymaganiom okreÊlonym

w Polskiej Normie dotyczàcej kot∏owni wbudowanych

na paliwo sta∏e.

2. Kot∏y na paliwo sta∏e o mocy cieplnej nominalnej do 25 kW powinny byç instalowane w wydzielonych pomieszczeniach technicznych zlokalizowanych

w piwnicy, na poziomie ogrzewanych pomieszczeƒ lub

w innych pomieszczeniach, w których mogà byç instalowane kot∏y o wi´kszych mocach cieplnych nominalnych. Sk∏ad paliwa powinien byç umieszczony w wydzielonym pomieszczeniu technicznym w pobli˝u kot∏a

lub w pomieszczeniu, w którym znajduje si´ kocio∏.

2. W budynkach z instalacjà ogrzewczà wodnà zasilanà z sieci ciep∏owniczej powinny znajdowaç si´ urzàdzenia s∏u˝àce do rozliczania zu˝ytego ciep∏a

3. Kot∏y na paliwo sta∏e o ∏àcznej mocy cieplnej nominalnej powy˝ej 25 kW do 2000 kW powinny byç instalowane w wydzielonych pomieszczeniach technicznych zlokalizowanych w piwnicy lub na poziomie terenu. Sk∏ad paliwa i ˝u˝lownia powinny byç umieszczone w oddzielnych pomieszczeniach technicznych znajdujàcych si´ bezpoÊrednio obok pomieszczenia kot∏ów, a tak˝e mieç zapewniony dojazd dla dostawy paliwa oraz usuwania ˝u˝la i popio∏u.

1) ciep∏omierz (uk∏ad pomiarowo-rozliczeniowy) do

pomiaru iloÊci ciep∏a dostarczanego do instalacji

ogrzewczej budynku,

4. Kot∏y na olej opa∏owy o ∏àcznej mocy cieplnej nominalnej do 30 kW mogà byç instalowane w pomieszczeniach nieprzeznaczonych na sta∏y pobyt ludzi,

§ 135. 1. Instalacje ogrzewcze powinny byç zaopatrzone w odpowiednià aparatur´ kontrolnà i pomiarowà, zapewniajàcà ich bezpieczne u˝ytkowanie.

w tym równie˝ w pomieszczeniach pomocniczych

w mieszkaniach, a tak˝e w innych miejscach, o których

mowa w ust. 5.

odpowietrzania i czerpania oleju oraz w sygnalizator

poziomu nape∏nienia, przekazujàcy sygna∏ do miejsca,

w którym jest zlokalizowany króciec do nape∏niania.

5. Kot∏y na olej opa∏owy o ∏àcznej mocy cieplnej nominalnej powy˝ej 30 kW do 2000 kW powinny byç instalowane w wydzielonych pomieszczeniach technicznych, przeznaczonych wy∏àcznie do tego celu w piwnicy lub na najni˝szej kondygnacji nadziemnej w budynku lub w budynku wolno stojàcym przeznaczonym wy∏àcznie na kot∏owni´.

3. W baterii zbiorników w magazynie oleju opa∏owego w budynku wszystkie zbiorniki powinny byç tego

samego rodzaju i wielkoÊci, przy czym ∏àczna obj´toÊç

tych zbiorników nie powinna przekraczaç 100 m3.

6. Kot∏y na paliwo sta∏e lub olej opa∏owy o ∏àcznej

mocy cieplnej nominalnej powy˝ej 2000 kW powinny

byç instalowane w budynku wolno stojàcym przeznaczonym wy∏àcznie na kot∏owni´.

7. W pomieszczeniu, w którym sà zainstalowane

kot∏y na paliwo sta∏e lub olej opa∏owy, znajdujàcym

si´ nad innà kondygnacjà u˝ytkowà, pod∏oga, a tak˝e

Êciany do wysokoÊci 10 cm oraz progi drzwiowe o wysokoÊci 4 cm powinny byç wodoszczelne. Warunek

wodoszczelnoÊci dotyczy równie˝ wszystkich przejÊç

przewodów w pod∏odze oraz w Êcianach do wysokoÊci

10 cm.

8. Maksymalne, ∏àczne obcià˝enie cieplne, s∏u˝àce

do okreÊlania wymaganej kubatury pomieszczenia,

w którym b´dà zainstalowane kot∏y o mocy do

2000 kW, na olej opa∏owy, nie mo˝e byç wi´ksze ni˝

4650 W/m3.

9. Kubatura pomieszczenia z kot∏ami na olej opa∏owy, o którym mowa w ust. 6, powinna byç okreÊlona

indywidualnie z uwzgl´dnieniem wymagaƒ technicznych i technologicznych, a tak˝e eksploatacyjnych.

10. WysokoÊç pomieszczenia, w którym instaluje

si´ kot∏y na olej opa∏owy nie mo˝e byç mniejsza ni˝

2,2 m, a kubatura nie mniejsza ni˝ 8 m3.

11. W pomieszczeniu, w którym zainstalowane sà

kot∏y na paliwo sta∏e lub olej opa∏owy, powinien byç

zapewniony nawiew niezb´dnego strumienia powietrza dla prawid∏owej pracy kot∏ów z mocà cieplnà nominalnà, a tak˝e nawiew i wywiew powietrza dla wentylacji kot∏owni.

12. Odprowadzenie spalin z kot∏ów na olej opa∏owy

powinno spe∏niaç wymagania dla urzàdzeƒ gazowych

okreÊlone w § 174 ust. 1, 2, 5, 8 i 10.

§ 137. 1. Magazynowanie oleju opa∏owego o temperaturze zap∏onu powy˝ej 55°C mo˝e si´ odbywaç

w bezciÊnieniowych, sta∏ych zbiornikach naziemnych

i podziemnych przy budynku lub w przeznaczonym wy∏àcznie na ten cel pomieszczeniu technicznym w piwnicy lub na najni˝szej kondygnacji nadziemnej budynku,

zwanym dalej „magazynem” oleju opa∏owego.

2. Pojedyncze zbiorniki lub baterie zbiorników

w magazynach oleju opa∏owego w budynku powinny

byç wyposa˝one w uk∏ad przewodów do nape∏niania,

4. W magazynie oleju opa∏owego powinna byç wykonana, na cz´Êci lub ca∏oÊci pomieszczenia, izolacja

szczelna na przenikanie oleju w postaci wanny wychwytujàcej, mogàcej w przypadku awarii pomieÊciç

olej o obj´toÊci jednego zbiornika.

5. Dopuszcza si´ w pomieszczeniu, w którym sà zainstalowane kot∏y na olej opa∏owy, ustawienie zbiornika tego oleju o obj´toÊci nie wi´kszej ni˝ 1 m3 pod warunkiem

1) umieszczenia zbiornika w odleg∏oÊci nie mniejszej

ni˝ 1 m od kot∏a,

2) oddzielenia zbiornika od kot∏a Êciankà murowanà

o gruboÊci co najmniej 12 cm i przekraczajàcà wymiary zbiornika co najmniej o 30 cm w pionie

i o 60 cm w poziomie,

3) umieszczenie zbiornika w wannie wychwytujàcej

olej opa∏owy.

6. Wanna wychwytujàca, o której mowa w ust. 4 i 5

pkt 3, nie jest wymagana w przypadku stosowania

zbiorników oleju opa∏owego o konstrukcji uniemo˝liwiajàcej wydostawanie si´ oleju na zewnàtrz w przypadku awarii, w tym typu dwup∏aszczowego.

7. Magazyn oleju opa∏owego powinien byç wyposa˝ony w

1) wentylacj´ nawiewno-wywiewnà zapewniajàcà od

2 do 4 wymian powietrza na godzin´,

2) okno lub pó∏sta∏e urzàdzenie gaÊnicze pianowe.

8. W magazynie oleju opa∏owego mo˝e byç stosowane wy∏àcznie centralne ogrzewanie wodne.

9. Stosowane do magazynowania oleju opa∏owego

zbiorniki, wyk∏adziny zbiorników oraz przewody wykonane z tworzywa sztucznego powinny byç chronione

przed elektrycznoÊcià statycznà, zgodnie z warunkami

okreÊlonymi w Polskich Normach dotyczàcych tej

ochrony.

§ 138. Obudowa przewodów instalacji ogrzewczej

powinna umo˝liwiaç wymian´ instalacji bez naruszania konstrukcji budynku.

§ 139. Elementy wodnych instalacji ogrzewczych,

nara˝one na intensywny dop∏yw powietrza zewn´trznego w zimie, powinny byç chronione przed zamarzaniem i mieç, w miejscach tego wymagajàcych, izolacj´

cieplnà, zabezpieczajàcà przed nadmiernymi stratami

ciep∏a.

Rozdzia∏ 5

Poz. 690

magajà tego po∏o˝enie budynków i lokalne warunki topograficzne.

Przewody kominowe

§ 140. 1. Przewody (kana∏y) kominowe w budynku

wentylacyjne, spalinowe i dymowe, prowadzone

w Êcianach budynku, w obudowach, trwale po∏àczonych z konstrukcjà lub stanowiàce konstrukcje samodzielne, powinny mieç wymiary przekroju, sposób prowadzenia i wysokoÊç, stwarzajàce potrzebny ciàg, zapewniajàcy wymaganà przepustowoÊç, oraz spe∏niajàce wymagania okreÊlone w Polskich Normach dotyczàcych wymagaƒ technicznych dla przewodów kominowych oraz projektowania kominów.

2. Przewody kominowe powinny byç szczelne

i spe∏niaç warunki okreÊlone w § 266.

3. Najmniejszy wymiar przekroju lub Êrednica murowanych przewodów kominowych spalinowych o ciàgu naturalnym i przewodów dymowych powinna wynosiç co najmniej 0,14 m, a przy zastosowaniu stalowych wk∏adów kominowych ich najmniejszy wymiar

lub Êrednica — co najmniej 0,12 m.

4. Wewn´trzna powierzchnia przewodów odprowadzajàcych spaliny mokre powinna byç odporna na

ich destrukcyjne oddzia∏ywanie.

5. Przewody kominowe do wentylacji grawitacyjnej

powinny mieç powierzchni´ przekroju co najmniej

0,016 m2 oraz najmniejszy wymiar przekroju co najmniej 0,1 m.

§ 141. Zabrania si´ stosowania

1) grawitacyjnych zbiorczych przewodów spalinowych i dymowych, z zastrze˝eniem § 174 ust. 3,

2) zbiorczych przewodów wentylacji grawitacyjnej,

3) indywidualnych wentylatorów wyciàgowych w pomieszczeniach, w których znajdujà si´ wloty do

przewodów spalinowych.

§ 142. 1. Przewody kominowe powinny byç wyprowadzone ponad dach na wysokoÊç zabezpieczajàcà

przed niedopuszczalnym zak∏óceniem ciàgu.

3. Wymagania ust. 1 i 2 nie dotyczà palenisk i komór spalania z mechanicznym pobudzaniem odp∏ywu

spalin.

§ 144. 1. Âciany, w których znajdujà si´ przewody

kominowe, mogà byç obcià˝one stropami, pod warunkiem spe∏nienia wymagaƒ dotyczàcych bezpieczeƒstwa konstrukcji, a tak˝e je˝eli nie spowoduje to nieszczelnoÊci lub ograniczenia Êwiat∏a przewodów.

2. Trzonów kominowych wydzielonych lub oddylatowanych od konstrukcji budynku nie mo˝na obcià˝aç

stropami ani te˝ uwzgl´dniaç ich w obliczeniach jako

cz´Êci tej konstrukcji.

§ 145. 1. Trzony kuchenne i kot∏y grzewcze na paliwo sta∏e oraz kominki z otwartym paleniskiem lub zamkni´tym wk∏adem kominkowym o wielkoÊci otworu

paleniskowego kominka do 0,25 m2 mogà byç przy∏àczone wy∏àcznie do w∏asnego, samodzielnego przewodu kominowego dymowego, posiadajàcego co najmniej wymiary 0,14x0,14 m lub Êrednic´ 0,15 m,

a w przypadku trzonów kuchennych typu restauracyjnego oraz kominków o wi´kszym otworze paleniskowym — co najmniej 0,14x0,27 m lub Êrednic´ 0,18 m,

przy czym dla wi´kszych przewodów o przekroju prostokàtnym nale˝y zachowaç stosunek wymiarów boków 3:2.

2. Piece na paliwo sta∏e, posiadajàce szczelne zamkni´cie, mogà byç przy∏àczone do jednego przewodu

kominowego dymowego o przekroju co najmniej

0,14x0,14 m lub Êrednicy 0,15 m, pod warunkiem zachowania ró˝nicy poziomu w∏àczenia co najmniej

1,5 m oraz nieprzy∏àczania wi´cej ni˝ 3 pieców do tego przewodu.

3. Piece, o których mowa w ust. 2, usytuowane na

najwy˝szej kondygnacji powinny byç przy∏àczone do

odr´bnego przewodu dymowego.

4. Przy∏àczenia urzàdzeƒ gazowych do przewodów

spalinowych powinny odpowiadaç warunkom okreÊlonym w § 174 i 175.

2. Wymaganie ust. 1 uznaje si´ za spe∏nione, je˝eli

wyloty przewodów kominowych zostanà wyprowadzone ponad dach w sposób okreÊlony Polskà Normà

dla kominów murowanych.

§ 146. 1. Wyloty przewodów kominowych powinny

byç dost´pne do czyszczenia i okresowej kontroli,

z uwzgl´dnieniem przepisów § 308.

3. Dopuszcza si´ wyprowadzanie przewodów spalinowych od urzàdzeƒ gazowych z zamkni´tà komorà

spalania bezpoÊrednio przez Êciany zewn´trzne budynków, przy zachowaniu warunków okreÊlonych w § 175.

2. Przewody spalinowe i dymowe powinny byç wyposa˝one, odpowiednio, w otwory wycierowe lub rewizyjne, zamykane szczelnymi drzwiczkami, a w przypadku wyst´powania spalin mokrych — tak˝e w uk∏ad

odprowadzania skroplin.

§ 143. 1. W budynkach usytuowanych w II i III strefie

obcià˝enia wiatrem, okreÊlonych Polskimi Normami,

nale˝y stosowaç na przewodach dymowych i spalinowych nasady kominowe zabezpieczajàce przed odwróceniem ciàgu, przy zachowaniu wymagaƒ § 146 ust. 1.

2. Nasady kominowe, o których mowa w ust. 1, nale˝y równie˝ stosowaç na innych obszarach, je˝eli wy-

Rozdzia∏ 6

Wentylacja i klimatyzacja

§ 147. 1. Wentylacja i klimatyzacja powinny zapewniaç odpowiednià jakoÊç Êrodowiska wewn´trznego,

w tym wielkoÊç wymiany powietrza, jego czystoÊç,

temperatur´, wilgotnoÊç wzgl´dnà, pr´dkoÊç ruchu

w pomieszczeniu, przy zachowaniu przepisów odr´bnych i wymagaƒ Polskich Norm dotyczàcych wentylacji, a tak˝e warunków bezpieczeƒstwa po˝arowego

i wymagaƒ akustycznych okreÊlonych w rozporzàdzeniu.

2. Wentylacj´ mechanicznà lub grawitacyjnà nale˝y zapewniç w pomieszczeniach przeznaczonych na

pobyt ludzi, w pomieszczeniach bez otwieranych

okien, a tak˝e w innych pomieszczeniach, w których ze

wzgl´dów zdrowotnych, technologicznych lub bezpieczeƒstwa konieczne jest zapewnienie wymiany powietrza.

3. Klimatyzacj´ nale˝y stosowaç w pomieszczeniach, w których ze wzgl´dów u˝ytkowych, higienicznych, zdrowotnych lub technologicznych konieczne

jest utrzymywanie odpowiednich parametrów powietrza wewn´trznego okreÊlonych w przepisach odr´bnych i w Polskiej Normie dotyczàcej parametrów obliczeniowych powietrza wewn´trznego.

4. Instalowane w budynkach urzàdzenia do wentylacji i klimatyzacji, o których mowa w przepisie odr´bnym dotyczàcym efektywnoÊci energetycznej, powinny odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym w tym przepisie.

§ 148. 1. Wentylacj´ mechanicznà wywiewnà lub

nawiewno-wywiewnà nale˝y stosowaç w budynkach

wysokich i wysokoÊciowych oraz w innych budynkach,

w których zapewnienie odpowiedniej jakoÊci Êrodowiska wewn´trznego nie jest mo˝liwe za pomocà wentylacji grawitacyjnej. W pozosta∏ych budynkach mo˝e

byç stosowana wentylacja grawitacyjna.

2. W pomieszczeniu, w którym jest zastosowana

wentylacja mechaniczna lub klimatyzacja, nie mo˝na

stosowaç wentylacji grawitacyjnej. Wymaganie to nie

dotyczy pomieszczeƒ z urzàdzeniami klimatyzacyjnymi

niepobierajàcymi powietrza zewn´trznego.

3. W pomieszczeniu zagro˝onym wydzieleniem si´

lub przenikaniem z zewnàtrz substancji szkodliwej dla

zdrowia bàdê substancji palnej, w iloÊciach mogàcych

stworzyç zagro˝enie wybuchem, nale˝y stosowaç dodatkowà, awaryjnà wentylacj´ wywiewnà, uruchamianà od wewnàtrz i z zewnàtrz pomieszczenia oraz zapewniajàcà wymian´ powietrza dostosowanà do jego

przeznaczenia, zgodnie z przepisami o bezpieczeƒstwie

i higienie pracy.

4. W pomieszczeniu, w którym proces technologiczny jest êród∏em miejscowej emisji substancji szkodliwych o niedopuszczalnym st´˝eniu lub ucià˝liwym

zapachu, nale˝y stosowaç odciàgi miejscowe wspó∏pracujàce z wentylacjà ogólnà, umo˝liwiajàce spe∏nienie w strefie pracy wymagaƒ jakoÊci Êrodowiska wewn´trznego okreÊlonych w przepisach o bezpieczeƒstwie i higienie pracy.

§ 149. 1. Strumieƒ powietrza zewn´trznego doprowadzanego do pomieszczeƒ, nieb´dàcych pomieszczeniami pracy, powinien odpowiadaç wymaganiom Pol-

Poz. 690

skiej Normy dotyczàcej wentylacji, przy czym w mieszkaniach strumieƒ ten powinien wynikaç z wielkoÊci

strumienia powietrza wywiewanego, lecz byç nie

mniejszy ni˝ 20 m3/h na osob´ przewidywanà na pobyt

sta∏y w projekcie budowlanym.

2. Strumieƒ powietrza zewn´trznego doprowadzonego do pomieszczeƒ pracy powinien odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym w przepisach o bezpieczeƒstwie i higienie pracy.

3. Powietrze zewn´trzne doprowadzone do pomieszczeƒ za pomocà wentylacji mechanicznej lub klimatyzacji, zanieczyszczone w stopniu przekraczajàcym

wymagania okreÊlone dla powietrza wewn´trznego

w przepisach odr´bnych w sprawie dopuszczalnych

st´˝eƒ i nat´˝eƒ czynników szkodliwych dla zdrowia,

powinno byç oczyszczone przed wprowadzeniem do

wentylowanych pomieszczeƒ, z uwzgl´dnieniem zanieczyszczeƒ wyst´pujàcych w pomieszczeniu. Wymaganie to nie dotyczy budynków jednorodzinnych,

mieszkalnych w zabudowie zagrodowej i rekreacji indywidualnej.

4. W pomieszczeniach przeznaczonych na sta∏y pobyt ludzi, wentylowanych w sposób mechaniczny lub

klimatyzowanych, wartoÊci temperatury, wilgotnoÊci

wzgl´dnej i pr´dkoÊci ruchu powietrza w pomieszczeniach nale˝y przyjmowaç do obliczeƒ zgodnie z Polskà

Normà dotyczàcà parametrów obliczeniowych powietrza wewn´trznego.

5. Dla pomieszczeƒ przeznaczonych na sta∏y pobyt

ludzi, wentylowanych w sposób naturalny, wartoÊci

temperatury wewn´trznej w okresach ogrzewczych nale˝y przyjmowaç do obliczeƒ zgodnie z tabelà w § 134

ust. 2.

§ 150. 1. W przypadku zastosowania w budynku

przep∏ywu powietrza wentylacyjnego mi´dzy pomieszczeniami lub strefami wentylacyjnymi, w pomieszczeniu nale˝y zapewniç kierunek przep∏ywu od pomieszczenia o mniejszym do pomieszczenia o wi´kszym

stopniu zanieczyszczenia powietrza.

2. Przep∏yw powietrza wentylacyjnego w mieszkaniach powinien odbywaç si´ z pokoi do pomieszczenia

kuchennego lub wn´ki kuchennej oraz do pomieszczeƒ

higienicznosanitarnych.

3. W instalacjach wentylacji i klimatyzacji nie nale˝y ∏àczyç ze sobà przewodów z pomieszczeƒ o ró˝nych

wymaganiach u˝ytkowych i sanitarno-zdrowotnych.

Nie dotyczy to budynków jednorodzinnych i rekreacji

indywidualnej.

4. W instalacjach wentylacji i klimatyzacji przewody z pomieszczenia zagro˝onego wybuchem nie mogà

∏àczyç si´ z przewodami z innych pomieszczeƒ.

5. Dopuszcza si´ wentylowanie gara˝y oraz innych

pomieszczeƒ nieprzeznaczonych na pobyt ludzi powietrzem o mniejszym stopniu zanieczyszczenia, niezawierajàcym substancji szkodliwych dla zdrowia lub

ucià˝liwych zapachów, odprowadzanym z pomiesz-

czeƒ nieb´dàcych pomieszczeniami higienicznosanitarnymi, je˝eli przepisy odr´bne nie stanowià inaczej.

6. W pomieszczeniach w budynkach u˝ytecznoÊci

publicznej i produkcyjnych, których przeznaczenie wià˝e si´ z ich okresowym u˝ytkowaniem, instalacja wentylacji mechanicznej powinna zapewniaç mo˝liwoÊç

ograniczenia intensywnoÊci dzia∏ania lub jej wy∏àczenia poza okresem u˝ytkowania pomieszczeƒ, z zachowaniem warunku normalnej pracy przez co najmniej

jednà godzin´ przed i po ich u˝ytkowaniu.

7. W pomieszczeniach, o których mowa w ust. 6,

w przypadku wyst´powania êróde∏ zanieczyszczeƒ

szkodliwych dla zdrowia lub êróde∏ pary wodnej, nale˝y zapewniç sta∏à, co najmniej pó∏krotnà wymian´ powietrza w okresie przerw w ich wykorzystywaniu,

przyjmujàc do obliczania wentylowanej kubatury nominalnà wysokoÊç pomieszczeƒ, lecz nie wi´kszà ni˝

4 m, lub zapewniç okresowà wymian´ powietrza sterowanà poziomem st´˝enia zanieczyszczeƒ.

8. Instalowane w pomieszczeniu urzàdzenia,

w szczególnoÊci zu˝ywajàce powietrze, nie mogà wywo∏ywaç zak∏óceƒ ograniczajàcych skutecznoÊç funkcjonowania wentylacji.

9. W pomieszczeniu z paleniskami na paliwo sta∏e,

p∏ynne lub z urzàdzeniami gazowymi pobierajàcymi

powietrze do spalania z pomieszczenia i z grawitacyjnym odprowadzeniem spalin przewodem od urzàdzenia stosowanie mechanicznej wentylacji wyciàgowej

jest zabronione.

10. Przepisu ust. 9 nie stosuje si´ do pomieszczeƒ,

w których zastosowano wentylacj´ nawiewno-wywiewnà zrównowa˝onà lub nadciÊnieniowà.

11. W pomieszczeniach, które nale˝y chroniç przed

wp∏ywem zanieczyszczeƒ z pomieszczeƒ sàsiadujàcych i z otoczenia zewn´trznego, nale˝y stosowaç wentylacj´ mechanicznà nadciÊnieniowà.

§ 151. 1. W instalacjach wentylacji mechanicznej

nawiewno-wywiewnej lub klimatyzacji o wydajnoÊci

co najmniej 10 000 m3/h nale˝y stosowaç urzàdzenia

do odzyskiwania ciep∏a z powietrza wywiewanego.

2. Urzàdzenia do odzyskiwania ciep∏a powinny

mieç zabezpieczenia ograniczajàce przenikanie mi´dzy

wymieniajàcymi ciep∏o strumieniami powietrza do

1) 0,25% obj´toÊci strumienia powietrza wywiewanego z pomieszczenia — w przypadku wymiennika

p∏ytowego oraz wymiennika z rurek cieplnych,

2) 5% obj´toÊci strumienia powietrza wywiewanego

z pomieszczenia — w przypadku wymiennika obrotowego,

w odniesieniu do ró˝nicy ciÊnienia 400 Pa.

3. Recyrkulacj´ powietrza mo˝na stosowaç wówczas, gdy przeznaczenie wentylowanych pomieszczeƒ

nie wià˝e si´ z wyst´powaniem bakterii chorobotwór-

Poz. 690

czych, z emisjà substancji szkodliwych dla zdrowia,

ucià˝liwych zapachów, przy zachowaniu wymagaƒ

§ 149 ust. 1 oraz wymagaƒ dotyczàcych ochrony przeciwpo˝arowej.

4. W budynku opieki zdrowotnej recyrkulacja powietrza mo˝e byç stosowana tylko za zgodà i na warunkach okreÊlonych przez w∏aÊciwego paƒstwowego inspektora sanitarnego.

§ 152. 1. Czerpnie powietrza w instalacjach wentylacji i klimatyzacji powinny byç zabezpieczone przed

opadami atmosferycznymi i dzia∏aniem wiatru oraz

byç zlokalizowane w sposób umo˝liwiajàcy pobieranie

w danych warunkach jak najczystszego i, w okresie letnim, najch∏odniejszego powietrza.

2. Czerpni powietrza nie nale˝y lokalizowaç w miejscach, w których istnieje niebezpieczeƒstwo nap∏ywu

powietrza wywiewanego z wyrzutni oraz powietrza

z rozpylonà wodà pochodzàcà z ch∏odni kominowej lub

innych podobnych urzàdzeƒ.

3. Czerpnie powietrza sytuowane na poziomie terenu lub na Êcianie dwóch najni˝szych kondygnacji nadziemnych budynku powinny znajdowaç si´ w odleg∏oÊci co najmniej 8 m w rzucie poziomym od ulic i zgrupowania miejsc postojowych dla wi´cej ni˝ 20 samochodów, miejsc gromadzenia odpadów sta∏ych, wywiewek kanalizacyjnych oraz innych êróde∏ zanieczyszczenia powietrza. Odleg∏oÊç dolnej kraw´dzi otworu

wlotowego czerpni od poziomu terenu powinna wynosiç co najmniej 2 m.

4. Czerpnie powietrza sytuowane na dachu budynku powinny byç tak lokalizowane, aby dolna kraw´dê

otworu wlotowego znajdowa∏a si´ co najmniej

0,4 m powy˝ej powierzchni, na której sà zamontowane,

oraz aby zosta∏a zachowana odleg∏oÊç co najmniej

6 m od wywiewek kanalizacyjnych.

5. Powietrze wywiewane z budynków lub pomieszczeƒ, zanieczyszczone w stopniu przekraczajàcym wymagania okreÊlone w przepisach odr´bnych, dotyczàcych dopuszczalnych rodzajów i iloÊci substancji zanieczyszczajàcych powietrze zewn´trzne, powinno byç

oczyszczone przed wprowadzeniem do atmosfery.

6. Wyrzutnie powietrza w instalacjach wentylacji

i klimatyzacji powinny byç zabezpieczone przed opadami atmosferycznymi i dzia∏aniem wiatru oraz byç zlokalizowane w miejscach umo˝liwiajàcych odprowadzenie wywiewanego powietrza bez powodowania zagro˝enia zdrowia u˝ytkowników budynku i ludzi w jego otoczeniu oraz wywierania szkodliwego wp∏ywu na

budynek.

7. Dolna kraw´dê otworu wyrzutni z poziomym wylotem powietrza, usytuowanej na dachu budynku, powinna znajdowaç si´ co najmniej 0,4 m powy˝ej powierzchni, na której wyrzutnia jest zamontowana, oraz

0,4 m powy˝ej linii ∏àczàcej najwy˝sze punkty wystajàcych ponad dach cz´Êci budynku, znajdujàcych si´

w odleg∏oÊci do 10 m od wyrzutni, mierzàc w rzucie poziomym.

8. Usytuowanie wyrzutni powietrza na poziomie terenu jest dopuszczalne tylko za zgodà i na warunkach

okreÊlonych przez w∏aÊciwego paƒstwowego inspektora sanitarnego.

2) najbli˝szej kraw´dzi okna w po∏aci dachu,

3) najbli˝szej kraw´dzi okna w Êcianie ponad dachem.

13. Je˝eli odleg∏oÊç, o której mowa w ust. 12 pkt 2

i 3, wynosi od 3 m do 10 m, dolna kraw´dê wyrzutni powinna znajdowaç si´ co najmniej 1 m ponad najwy˝szà

kraw´dzià okna.

9. Dopuszcza si´ sytuowanie wyrzutni powietrza

w Êcianie budynku, pod warunkiem ˝e

1) powietrze wywiewane nie zawiera ucià˝liwych zapachów oraz zanieczyszczeƒ szkodliwych dla zdrowia,

14. W przypadku usuwania przez wyrzutni´ dachowà powietrza zawierajàcego zanieczyszczenia szkodliwe dla zdrowia lub ucià˝liwe zapachy, z zastrze˝eniem

ust. 5, odleg∏oÊci, o których mowa w ust. 12 i 13, nale˝y zwi´kszyç o 100%.

2) przeciwleg∏a Êciana sàsiedniego budynku z oknami

znajduje si´ w odleg∏oÊci co najmniej 10 m lub bez

okien w odleg∏oÊci co najmniej 8 m,

3) okna znajdujàce si´ w tej samej Êcianie sà oddalone w poziomie od wyrzutni co najmniej 3 m, a poni˝ej lub powy˝ej wyrzutni — co najmniej 2 m,

§ 153. 1. Przewody wentylacji mechanicznej i klimatyzacji powinny mieç przekrój poprzeczny wynikajàcy

z obliczeƒ dla przewidywanych przep∏ywów powietrza

oraz konstrukcj´ przystosowanà do maksymalnego ciÊnienia w instalacji, z uwzgl´dnieniem wymagaƒ bezpieczeƒstwa po˝arowego oraz okreÊlonych w ust. 2—8.

4) czerpnia powietrza, usytuowana w tej samej Êcianie budynku, znajduje si´ poni˝ej lub na tym samym poziomie co wyrzutnia, w odleg∏oÊci co najmniej 1,5 m.

2. Materia∏y przewodów lub sposób zabezpieczania

ich powierzchni powinny byç dobrane odpowiednio do

w∏aÊciwoÊci majàcego nimi przep∏ywaç powietrza oraz

do warunków wyst´pujàcych w miejscu ich zamontowania.

10. Czerpnie i wyrzutnie powietrza na dachu budynku nale˝y sytuowaç poza strefami zagro˝enia wybuchem, zachowujàc mi´dzy nimi odleg∏oÊç nie mniejszà

ni˝ 10 m przy wyrzucie poziomym i 6 m przy wyrzucie

pionowym, przy czym wyrzutnia powinna byç usytuowana co najmniej 1 m ponad czerpnià.

3. Przewody z blachy nie powinny wykazywaç

ugi´ç przekraczajàcych 1/250 odleg∏oÊci mi´dzy podporami lub 20 mm, dopuszczajàc ni˝szà z tych wartoÊci, oraz nie wykazywaç odkszta∏ceƒ p∏aszcza wywo∏ujàcych efekty akustyczne.

11. Odleg∏oÊç, o której mowa w ust. 10, mo˝e nie

byç zachowana w przypadku zastosowania zblokowanych urzàdzeƒ wentylacyjnych, obejmujàcych czerpni´

i wyrzutni´ powietrza, zapewniajàcych skuteczny rozdzia∏ strumienia powietrza Êwie˝ego od wywiewanego

z urzàdzenia wentylacyjnego. Nie dotyczy to przypadku usuwania powietrza zawierajàcego zanieczyszczenia szkodliwe dla zdrowia, ucià˝liwe zapachy lub substancje palne.

4. Przewody instalacji klimatyzacji z przep∏ywem

powietrza z du˝à pr´dkoÊcià oraz przewody w cz´Êci

nadciÊnieniowej instalacji wywiewnych, usuwajàcych

powietrze zawierajàce czynniki szkodliwe dla zdrowia

lub substancje palne, je˝eli jest mo˝liwe przedostanie

si´ go do pomieszczeƒ przeznaczonych na pobyt ludzi,

powinny odpowiadaç klasie B szczelnoÊci, natomiast

wszystkie inne przewody instalacji wentylacji mechanicznej i klimatyzacji — klasie A szczelnoÊci okreÊlonej

w poni˝szej tabeli

12. Odleg∏oÊç wyrzutni dachowych, mierzàc w rzucie poziomym, nie powinna byç mniejsza ni˝ 3 m od

1) kraw´dzi dachu, poni˝ej której znajdujà si´ okna,

NadciÊnienie lub podciÊnienie

w przewodzie

w Pa

Poz. 690

Wskaênik nieszczelnoÊci przewodów

klasa A

w m3/(m2·h)

klasa B

w m3/(m2·h)

400

≤ 4,78

≤ 1,59

1000

—

≤ 2,89

5. Przewody instalowane w miejscach, w których

mogà byç nara˝one na uszkodzenia mechaniczne, powinny byç odpowiednio zabezpieczone.

nie w inny sposób ni˝ poprzez te otwory, przy czym nie

nale˝y ich sytuowaç w pomieszczeniach o podwy˝szonych wymaganiach higienicznych.

6. Przewody powinny byç wyposa˝one w otwory

rewizyjne umo˝liwiajàce oczyszczenie wn´trza tych

przewodów, a tak˝e innych urzàdzeƒ i elementów instalacji, o ile ich konstrukcja nie pozwala na czyszcze-

7. Przewody prowadzone przez pomieszczenia lub

przestrzenie nieogrzewane powinny mieç izolacj´

cieplnà spe∏niajàcà wymagania okreÊlone w § 267

ust. 1.

8. Przewody instalacji klimatyzacji, przewody stosowane do recyrkulacji powietrza oraz prowadzàce do

urzàdzeƒ do odzyskiwania ciep∏a, a tak˝e przewody

prowadzàce powietrze zewn´trzne przez ogrzewane

pomieszczenia, powinny mieç izolacj´ cieplnà i przeciwwilgociowà.

§ 154. 1. Urzàdzenia i elementy wentylacji mechanicznej i klimatyzacji powinny byç stosowane w sposób

umo˝liwiajàcy uzyskanie zak∏adanej jakoÊci Êrodowiska

w pomieszczeniu przy racjonalnym zu˝yciu energii.

2. Instalacje klimatyzacji powinny byç wyposa˝one

w odpowiednie urzàdzenia pomiarowe s∏u˝àce do

sprawdzania warunków pracy i kontroli zu˝ycia energii.

3. Urzàdzenia wentylacji mechanicznej i klimatyzacji, takie jak centrale, klimakonwektory wentylatorowe,

klimatyzatory, aparaty ogrzewcze i ch∏odzàco-wentylacyjne, powinny byç tak instalowane, aby by∏a zapewniona mo˝liwoÊç ich okresowej kontroli, konserwacji,

naprawy lub wymiany.

4. Centrale wentylacyjne i klimatyzacyjne usytuowane na zewnàtrz budynku powinny mieç odpowiednià obudow´ lub inne zabezpieczenie przed wp∏ywem

czynników atmosferycznych.

5. W przypadku pomieszczeƒ o specjalnych wymaganiach higienicznych nale˝y stosowaç centrale wentylacyjne i klimatyzacyjne umo˝liwiajàce utrzymanie

podwy˝szonej czystoÊci wewnàtrz obudowy, wyposa˝one w oÊwietlenie wewn´trzne i wzierniki do kontroli

stanu centrali z zewnàtrz.

6. Urzàdzenia wentylacji mechanicznej i klimatyzacji powinny byç zabezpieczone przed zanieczyszczeniami znajdujàcymi si´ w powietrzu zewn´trznym,

a w szczególnych przypadkach w powietrzu obiegowym (recyrkulacyjnym), za pomocà filtrów

1) nagrzewnice, ch∏odnice i urzàdzenia do odzyskiwania ciep∏a — co najmniej klasy G4,

2) nawil˝acze — co najmniej klasy F6,

okreÊlonych w Polskiej Normie dotyczàcej klasyfikacji

filtrów powietrza.

7. Nawil˝acze w instalacji wentylacji mechanicznej

i klimatyzacji powinny byç zabezpieczone przed przeciekaniem wody na zewnàtrz oraz przed przenoszeniem kropel wody przez powietrze wentylacyjne do

dalszych cz´Êci instalacji.

8. Po∏àczenia wentylatorów z przewodami wentylacyjnymi powinny byç wykonane za pomocà elastycznych elementów ∏àczàcych, z zachowaniem wymagaƒ

okreÊlonych w § 267 ust. 7.

9. Instalacje wentylacji mechanicznej i klimatyzacji

powinny byç wyposa˝one w przepustnice zlokalizowane w miejscach umo˝liwiajàcych regulacj´ instalacji,

a tak˝e odci´cie dop∏ywu powietrza zewn´trznego

i wyp∏ywu powietrza wewn´trznego.

Poz. 690

§ 155. 1. W budynkach mieszkalnych, zamieszkania

zbiorowego, oÊwiaty, wychowania, opieki zdrowotnej

i opieki spo∏ecznej, a tak˝e w pomieszczeniach biurowych przeznaczonych na pobyt ludzi, niewyposa˝onych w wentylacj´ mechanicznà lub klimatyzacj´,

okna, w celu okresowego przewietrzania, powinny

mieç konstrukcj´ umo˝liwiajàcà otwieranie co najmniej 50% powierzchni wymaganej zgodnie z § 57 dla

danego pomieszczenia.

2. Skrzyd∏a okien, Êwietliki oraz nawietrzaki okienne, wykorzystywane do przewietrzania pomieszczeƒ

przeznaczonych na pobyt ludzi, powinny byç zaopatrzone w urzàdzenia pozwalajàce na ∏atwe ich otwieranie i regulowanie wielkoÊci otwarcia z poziomu pod∏ogi lub pomostu, tak˝e przez osoby niepe∏nosprawne,

je˝eli nie przewiduje si´ korzystania z pomocy innych

wspó∏u˝ytkowników.

3. W przypadku zastosowania w pomieszczeniach

okien, drzwi balkonowych i innych zamkni´ç otworów

zewn´trznych o du˝ej szczelnoÊci, uniemo˝liwiajàcej

infiltracj´ powietrza zewn´trznego w iloÊci niezb´dnej

do potrzeb wentylacyjnych, nale˝y przewidzieç nawiewnà wentylacj´ mechanicznà lub odpowiednie

urzàdzenia nawiewne, zgodnie z pkt 2.3.2 za∏àcznika do

rozporzàdzenia.

4. Urzàdzenia nawiewne, o których mowa w ust. 3,

powinny byç stosowane zgodnie z wymaganiami okreÊlonymi w Polskiej Normie dotyczàcej wentylacji w budynkach mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego

i u˝ytecznoÊci publicznej.

Rozdzia∏ 7

Instalacja gazowa na paliwa gazowe

§ 156. 1. Zaopatrzenie budynków w gaz oraz instalacje gazowe powinny odpowiadaç potrzebom u˝ytkowym i warunkom wynikajàcym z w∏asnoÊci fizykochemicznych gazu oraz warunkom technicznym przy∏àczenia do sieci gazowej, okreÊlonym przez dostawc´ gazu.

2. Instalacj´ gazowà zasilanà z sieci gazowej stanowi uk∏ad przewodów za kurkiem g∏ównym, prowadzonych na zewnàtrz lub wewnàtrz budynku, wraz z armaturà, kszta∏tkami i innym wyposa˝eniem, a tak˝e urzàdzeniami do pomiaru zu˝ycia gazu, urzàdzeniami gazowymi oraz przewodami spalinowymi lub powietrzno-spalinowymi, je˝eli sà one elementem wyposa˝enia

urzàdzeƒ gazowych.

3. Instalacj´ gazowà zasilanà gazem p∏ynnym ze

sta∏ych zbiorników lub baterii butli, znajdujàcych si´ na

dzia∏ce budowlanej na zewnàtrz budynku, stanowi

uk∏ad przewodów za g∏ównym zaworem odcinajàcym

zbiorniki, butle bàdê kolektor butli, prowadzonych na

zewnàtrz lub wewnàtrz budynku, wraz z armaturà,

kszta∏tkami i innym wyposa˝eniem, a tak˝e urzàdzeniami do pomiaru zu˝ycia gazu w przypadku instalacji zasilajàcej wi´cej ni˝ jednego odbiorc´, urzàdzeniami gazowymi oraz przewodami spalinowymi lub powietrzno-spalinowymi, je˝eli stanowià one element sk∏adowy urzàdzeƒ gazowych.

4. Instalacj´ gazowà zasilanà gazem p∏ynnym z indywidualnej butli, znajdujàcej si´ wewnàtrz budynku,

stanowi butla gazowa, urzàdzenie redukcyjne przy butli, przewód z armaturà, kszta∏tkami i innym wyposa˝eniem, a tak˝e urzàdzenie gazowe wraz z przewodami

spalinowymi lub powietrzno-spalinowymi, je˝eli stanowià one element sk∏adowy urzàdzeƒ gazowych.

§ 157. 1. W przewodach gazowych, doprowadzajàcych gaz do zewn´trznej Êciany budynku mieszkalnego, zamieszkania zbiorowego, u˝ytecznoÊci publicznej

i rekreacji indywidualnej, nie powinno byç ciÊnienia

wy˝szego ni˝ 500 kPa, a do Êcian zewn´trznych pozosta∏ych budynków wy˝szego ni˝ 1600 kPa.

2. Instalacja gazowa w budynku powinna zapewniaç doprowadzenie paliwa gazowego w iloÊci odpowiadajàcej potrzebom u˝ytkowym oraz odpowiednià

wartoÊç ciÊnienia przed urzàdzeniami gazowymi, zale˝nà od rodzaju paliwa gazowego zastosowanego do

zasilania budynku, okreÊlonà Polskà Normà dotyczàcà

paliw gazowych, przy czym ciÊnienie to nie powinno

byç wy˝sze ni˝ 5 kPa.

3. Instalacja gazowa w budynku o wysokoÊci

wi´kszej ni˝ 35 m ponad poziomem terenu mo˝e byç

doprowadzona tylko do pomieszczeƒ technicznych,

w których sà zainstalowane urzàdzenia gazowe, usytuowanych w piwnicy lub na najni˝szej kondygnacji nadziemnej, a tak˝e na najwy˝szej kondygnacji budynku

lub nad tà kondygnacjà, pod warunkiem zastosowania

urzàdzeƒ stabilizujàcych ciÊnienie gazu.

4. Zastosowanie instalacji gazowej w budynkach

o wysokoÊci ponad 25 m wymaga uzyskania pozytywnej opinii wydanej przez w∏aÊciwego komendanta wojewódzkiego Paƒstwowej Stra˝y Po˝arnej.

5. Instalacje gazowe zasilane gazem p∏ynnym mogà byç wykonywane tylko w budynkach niskich.

6. Zabrania si´ stosowania w jednym budynku gazu p∏ynnego i gazu z sieci gazowej.

7. W budynku niskim, majàcym w mieszkaniach instalacj´ zasilanà gazem p∏ynnym, dopuszcza si´ usytuowanie kot∏owni gazowej zasilanej z sieci gazowej.

8. Instalacje gazowe zasilane gazem o g´stoÊci

wi´kszej od g´stoÊci powietrza nie mogà byç stosowane w pomieszczeniach, których poziom pod∏ogi znajduje si´ poni˝ej otaczajàcego terenu oraz w których

znajdujà si´ studzienki lub kana∏y instalacyjne i rewizyjne poni˝ej pod∏ogi.

Poz. 690

nagromadzenia gazu przy stanach awaryjnych instalacji lub przy∏àcza gazowego.

3. Sygna∏y alarmowe stanu zagro˝enia wybuchem

w budynkach, z wy∏àczeniem budynków jednorodzinnych, powinny byç kierowane do s∏u˝b lub osób zobowiàzanych do podj´cia skutecznej akcji zapobiegawczej.

4. Zabrania si´ instalowania urzàdzeƒ sygnalizacyjno-odcinajàcych dop∏yw gazu do cz´Êci mieszkalnej

budynku wielorodzinnego. Nie dotyczy to indywidualnych urzàdzeƒ sygnalizacyjno-odcinajàcych dop∏yw

gazu do odr´bnych mieszkaƒ.

5. Urzàdzenia sygnalizacyjno-odcinajàce dop∏yw

gazu nale˝y stosowaç w tych pomieszczeniach, w których ∏àczna nominalna moc cieplna zainstalowanych

urzàdzeƒ gazowych jest wi´ksza ni˝ 60 kW.

6. Zawór odcinajàcy dop∏yw gazu do budynku, b´dàcy elementem sk∏adowym urzàdzenia sygnalizacyjno-odcinajàcego, powinien byç instalowany poza budynkiem, mi´dzy kurkiem g∏ównym a wprowadzeniem

przewodu do budynku.

7. Instalacja gazowa przy∏àczona do sieci gazowej

wykonanej z rur stalowych powinna byç zabezpieczona przed wp∏ywem pràdów b∏àdzàcych oraz obj´ta

systemem elektrycznych po∏àczeƒ wyrównawczych,

o których mowa w § 183 ust. 1 pkt 7.

§ 159. 1. Instalacja gazowa budynku zasilanego

z sieci gazowej powinna mieç zainstalowany na przy∏àczu kurek g∏ówny, umo˝liwiajàcy odci´cie dop∏ywu gazu.

2. Kurek g∏ówny powinien byç zainstalowany na zewnàtrz budynku w wentylowanej szafce co najmniej

z materia∏u trudnozapalnego przy Êcianie, we wn´ce

Êciennej lub w odleg∏oÊci nieprzekraczajàcej 10 m od

zasilanego budynku, w miejscu ∏atwo dost´pnym i zabezpieczonym przed wp∏ywami atmosferycznymi,

uszkodzeniami mechanicznymi i dost´pem osób niepowo∏anych.

3. W zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej dopuszcza si´ instalowanie kurka g∏ównego w odleg∏oÊci wi´kszej ni˝ 10 m od zasilanego budynku, w wentylowanej szafce, usytuowanej

w linii ogrodzenia od ulicy lub ogólnego ciàgu pieszego z dost´pem do niej od strony zewn´trznej dzia∏ki budowlanej.

§ 158. 1. Instalacje sygnalizujàce niedopuszczalny

poziom st´˝enia gazu mogà byç stosowane w budynkach, w których jest ustanowiony sta∏y nadzór, zapewniajàcy podejmowanie dzia∏aƒ zaradczych, a tak˝e

w budynkach jednorodzinnych.

4. W budynkach o charakterze monumentalnym

dopuszcza si´ instalowanie kurków g∏ównych w miejscach ∏atwo dost´pnych z zewnàtrz, nieb´dàcych pomieszczeniami, np. w podcieniach, przeÊwitach, bramach, w odleg∏oÊci nie wi´kszej ni˝ 2 m od lica zewn´trznego budynku.

2. Czujki sygnalizujàce niedopuszczalny poziom

st´˝enia gazu w budynkach, o których mowa w ust. 1,

powinny byç instalowane w piwnicach i suterenach

oraz w pomieszczeniach, w których istnieje mo˝liwoÊç

5. Odleg∏oÊç kurka g∏ównego, montowanego przy

Êcianie lub we wn´ce Êciany budynku, od poziomu terenu oraz najbli˝szej kraw´dzi okna, drzwi lub innego

otworu w budynku powinna wynosiç co najmniej 0,5 m.

6. W uzasadnionych przypadkach, wynikajàcych

z rozwiàzania funkcjonalno-przestrzennego budynku,

mo˝e byç zainstalowany wi´cej ni˝ jeden kurek g∏ówny. W takim przypadku instalacje zasilane z oddzielnych przy∏àczy nie mogà byç ze sobà po∏àczone.

kowych w budynkach u˝ytecznoÊci publicznej, powinny byç wykonane z rur stalowych bez szwu bàdê z rur

stalowych ze szwem przewodowych, zgodnych z wymaganiami przedmiotowych Polskich Norm, ∏àczonych przez spawanie.

7. W zwartej zabudowie Êródmiejskiej dopuszcza

si´ instalowanie kurka g∏ównego przed budynkiem,

poni˝ej poziomu terenu, pod warunkiem zachowania

wymagaƒ w∏aÊciwych dla armatury zaporowej montowanej na gazociàgach sieci gazowych.

3. Przewody instalacji gazowej w budynkach mieszkalnych jednorodzinnych, zagrodowych i rekreacji indywidualnej, poczàwszy od 0,5 m przed zewn´trznà

Êcianà budynku do wyprowadzenia poza lico wewn´trzne tej Êciany, powinny byç wykonane z rur,

o których mowa w ust. 2.

8. Miejsce usytuowania kurka g∏ównego powinno

byç jednoznacznie oznakowane. Na budynku majàcym

wi´cej ni˝ jeden kurek g∏ówny nale˝y umieÊciç informacj´ o liczbie i miejscach ich zainstalowania.

§ 160. 1. W przypadku gdy z jednego przy∏àcza jest

zasilany wi´cej ni˝ jeden budynek, oprócz kurka g∏ównego, nale˝y zastosowaç odr´bne zawory nieb´dàce

kurkami g∏ównymi, odcinajàce dop∏yw gazu do ka˝dego z tych budynków.

2. W zabudowie jednorodzinnej, zagrodowej i rekreacji indywidualnej, gdy kurek g∏ówny jest zainstalowany w linii ogrodzenia w odleg∏oÊci wi´kszej ni˝ 10 m,

nale˝y na Êcianie budynku dodatkowo zastosowaç zawór odcinajàcy.

3. Zawory odcinajàce, o których mowa w ust. 1 i 2,

powinny spe∏niaç wymagania okreÊlone w §158 ust. 6.

§ 161. 1. W przypadku instalacji gazowej, zasilanej

z sieci gazowej o ciÊnieniu do 500 kPa, z której korzysta

wi´cej ni˝ jeden odbiorca lub w której nominalne zu˝ycie gazu jest wi´ksze ni˝ 10 m3/h, w przeliczeniu na gaz

ziemny wysokometanowy, przed urzàdzeniem redukcyjnym nale˝y zainstalowaç zawór odcinajàcy, a za tym

urzàdzeniem — zawór odcinajàcy b´dàcy kurkiem

g∏ównym.

2. W przypadku instalacji gazowej, zasilanej ze

wspólnej sieci o ciÊnieniu do 500 kPa, z której korzysta

jeden odbiorca, a nominalne zu˝ycie gazu jest mniejsze ni˝ 10 m3/h, dopuszcza si´, aby zawór odcinajàcy

zainstalowany przed urzàdzeniem redukcyjnym by∏

traktowany jako kurek g∏ówny. Przepis ten stosuje si´

tak˝e, je˝eli urzàdzenie redukcyjne jest po∏àczone w jeden zespó∏ z gazomierzem.

§ 162. Urzàdzenia redukcyjne mogà byç instalowane wy∏àcznie na zewnàtrz budynku i powinny byç zabezpieczone przed dost´pem osób niepowo∏anych

i uszkodzeniami mechanicznymi.

§ 163. 1. Przewody instalacji gazowej, prowadzone

poni˝ej poziomu terenu, poza budynkiem w odleg∏oÊci

wi´kszej ni˝ 0,5 m od jego Êciany zewn´trznej, powinny spe∏niaç wymagania okreÊlone w przepisach odr´bnych dotyczàcych sieci gazowych.

2. Przewody instalacji gazowej, poczàwszy od

0,5 m przed zewn´trznà Êcianà budynku do kurków

odcinajàcych przed gazomierzami w budynkach mieszkalnych wielorodzinnych lub do odga∏´zieƒ lokali u˝yt-

4. Przewody instalacji gazowej w budynkach mieszkalnych jednorodzinnych, zagrodowych i rekreacji indywidualnej, a tak˝e w pozosta∏ych budynkach za gazomierzami lub odga∏´zieniami prowadzàcymi do odr´bnych mieszkaƒ lub lokali u˝ytkowych powinny byç

wykonane z rur, o których mowa w ust. 2, ∏àczonych

równie˝ z zastosowaniem po∏àczeƒ gwintowanych

bàdê te˝ z rur miedzianych ∏àczonych przez lutowanie

lutem twardym.

5. Po zewn´trznej stronie Êcian budynku nie mogà

byç prowadzone przewody gazowe wykonane

1) z rur stalowych, je˝eli s∏u˝à do rozprowadzania paliw gazowych zawierajàcych par´ wodnà lub inne

sk∏adniki ulegajàce kondensacji w warunkach eksploatacyjnych,

2) z rur miedzianych.

6. Przewody instalacji gazowej dla gazu p∏ynnego

mogà byç prowadzone powy˝ej poziomu terenu mi´dzy zbiornikiem, butlà lub baterià butli a budynkiem,

a tak˝e po zewn´trznej Êcianie budynku, je˝eli d∏ugoÊç

tego przewodu nie jest wi´ksza ni˝ 10 m, a sk∏adniki gazu nie podlegajà kondensacji w warunkach eksploatacyjnych.

§ 164. 1. Przewodów instalacji gazowych nie nale˝y prowadziç przez pomieszczenia mieszkalne oraz pomieszczenia, których sposób u˝ytkowania mo˝e spowodowaç naruszenie stanu technicznego instalacji lub

wp∏ywaç na parametry eksploatacyjne gazu.

2. Dopuszcza si´ prowadzenie przewodów instalacji gazowych przez pomieszczenia mieszkalne, pod warunkiem zastosowania rur miedzianych, zgodnych

z Polskà Normà dotyczàcà rur miedzianych do gazu, ∏àczonych przez lutowanie lutem twardym, lub rur stalowych bez szwu i rur stalowych ze szwem przewodowych, zgodnych z Polskà Normà dotyczàcà rur przewodowych, ∏àczonych przez spawanie.

3. Przewody instalacji gazowej, w stosunku do

przewodów innych instalacji stanowiàcych wyposa˝enie budynku (ogrzewczej wodociàgowej, kanalizacyjnej, elektrycznej, piorunochronnej itp.), nale˝y lokalizowaç w sposób zapewniajàcy bezpieczeƒstwo ich u˝ytkowania. Odleg∏oÊç mi´dzy przewodami instalacji gazowej a innymi przewodami powinna umo˝liwiaç wykonywanie prac konserwacyjnych.

4. Poziome odcinki instalacji gazowych powinny

byç usytuowane w odleg∏oÊci co najmniej 0,1 m powy˝ej innych przewodów instalacyjnych, natomiast je˝eli

g´stoÊç gazu jest wi´ksza od g´stoÊci powietrza — poni˝ej przewodów elektrycznych i urzàdzeƒ iskrzàcych.

5. Przewody instalacji gazowej krzy˝ujàce si´ z innymi przewodami instalacyjnymi powinny byç od nich

oddalone co najmniej o 0,02 m.

6. Dopuszcza si´ prowadzenie przewodów gazowych z rur stalowych bez szwu i rur stalowych ze

szwem przewodowych, ∏àczonych za pomocà spawania przez jednà kondygnacj´ gara˝u, znajdujàcà si´

bezpoÊrednio pod kondygnacjà nadziemnà budynku,

pod warunkiem zabezpieczenia tych przewodów przed

uszkodzeniem mechanicznym.

§ 165. 1. Rozwiàzania techniczne instalacji gazowej

powinny umo˝liwiaç samokompensacj´ wyd∏u˝eƒ

cieplnych oraz eliminowaç ewentualne odkszta∏cenia

instalacji, wywo∏ane deformacjà lub osiadaniem budynku.

2. Przewody instalacji gazowych w piwnicach i suterenach nale˝y prowadziç na powierzchni Êcian lub

pod stropem, natomiast na pozosta∏ych kondygnacjach nadziemnych dopuszcza si´ prowadzenie ich tak˝e w bruzdach os∏oni´tych nieuszczelnionymi ekranami lub wype∏nionych — po uprzednim wykonaniu próby szczelnoÊci instalacji — ∏atwo usuwalnà masà tynkarskà, niepowodujàcà korozji przewodów. Wype∏nianie bruzd, w których sà prowadzone przewody z rur

miedzianych, jest zabronione.

3. Przewody gazowe z rur stalowych, po wykonaniu

próby szczelnoÊci, powinny byç zabezpieczone przed

korozjà.

§ 166. 1. Urzàdzenia pomiarowe zu˝ycia gazu, zwane dalej „gazomierzami”, powinny byç zainstalowane

oddzielnie dla ka˝dego z odbiorców i zabezpieczone

przed dost´pem osób niepowo∏anych.

2. Lokalizacja gazomierzy powinna zapewniaç ∏atwy dost´p do ich kontroli lub wymiany.

3. Przed ka˝dym gazomierzem nale˝y zainstalowaç

zawór odcinajàcy. Je˝eli gazomierz jest instalowany

w jednej szafce z kurkiem g∏ównym, uznaje si´, ˝e wymaganie to jest spe∏nione.

4. Gazomierze mogà byç instalowane

1) w szafkach z materia∏ów co najmniej trudnozapalnych, z otworami wentylacyjnymi

a) na klatkach schodowych lub korytarzach ogólnych,

b) na zewnàtrz budynku, razem z kurkiem g∏ównym

instalacji gazowej, z zachowaniem warunków

okreÊlonych w § 159 i 160,

Poz. 690

2) w szybach wentylowanych przeznaczonych dla pionów instalacyjnych, z drzwiczkami bez otworów

wentylacyjnych, dost´pnymi od strony pomieszczeƒ niemieszkalnych.

5. Dopuszcza si´ instalowanie gazomierzy, tak˝e

bez szafek, w kuchniach stanowiàcych samodzielne

pomieszczenie oraz w przedpokojach w istniejàcych

budynkach mieszkalnych, podlegajàcych przebudowie

lub w których nast´puje remont instalacji gazowej.

6. Gazomierze mogà byç ponadto instalowane

w wydzielonych i zamykanych pomieszczeniach piwnicznych, je˝eli majà one otwór okienny oraz przewód

wentylacji grawitacyjnej wyprowadzony ponad dach

lub przez Êcian´ zewn´trznà na wysokoÊç co najmniej

2,5 m powy˝ej terenu, w odleg∏oÊci nie mniejszej ni˝

0,5 m od bocznej kraw´dzi okien, drzwi i innych otworów.

§ 167. Gazomierzy nie mo˝na instalowaç

1) w pomieszczeniach mieszkalnych, ∏azienkach lub

innych, w których wyst´puje zagro˝enie korozyjne

(wilgoç, opary zwiàzków chemicznych itp.),

2) we wspólnych wn´kach z licznikami elektrycznymi,

3) w odleg∏oÊci mniejszej w rzucie poziomym ni˝

1 m od palnika gazowego lub innego paleniska,

4) w odleg∏oÊci mniejszej ni˝ 3 m od urzàdzenia gazowego, mierzàc w rozwini´ciu d∏ugoÊci przewodu.

§ 168. 1. Gazomierze nale˝y instalowaç w przedziale wysokoÊci od 0,3 m do 1,8 m od poziomu pod∏ogi do

spodu gazomierza lub co najmniej 0,5 m od poziomu

terenu.

2. Gazomierze do pomiaru przep∏ywu gazu o g´stoÊci mniejszej od g´stoÊci powietrza powinny byç

umieszczone powy˝ej licznika elektrycznego i innych

urzàdzeƒ mogàcych iskrzyç, a do gazu o g´stoÊci wi´kszej od g´stoÊci powietrza — o co najmniej 0,3 m poni˝ej licznika i takich urzàdzeƒ.

3. Gazomierze instalowane bez szafek, na tym samym poziomie co liczniki elektryczne lub inne mogàce

iskrzyç urzàdzenia, powinny byç od nich oddalone co

najmniej o 1 m.

4. Dopuszcza si´ zmniejszenie odleg∏oÊci, o której

jest mowa w ust. 3, je˝eli mi´dzy tymi urzàdzeniami zostanie wykonana przegroda z materia∏u niepalnego

o wysokoÊci co najmniej 0,5 m powy˝ej i poni˝ej gazomierza oraz wysi´gu wi´kszym o co najmniej 0,1 m od

odleg∏oÊci lica gazomierza od Êciany, na której jest zainstalowany.

§ 169. Rozwiàzania techniczne po∏àczeƒ gazomierzy i urzàdzeƒ gazowych z instalacjà powinny umo˝liwiaç ich od∏àczenie bez koniecznoÊci demonta˝u cz´Êci

instalacji.

§ 170. 1. Urzàdzenia gazowe mogà byç instalowane wy∏àcznie w pomieszczeniach spe∏niajàcych warunki dotyczàce ich wysokoÊci, kubatury, wentylacji i odprowadzenia spalin, a tak˝e dop∏ywu powietrza do spalania okreÊlone w rozporzàdzeniu, w Polskich Normach

i przepisach odr´bnych.

2. Urzàdzenia gazowe z otwartà komorà spalania,

przez co rozumie si´ urzàdzenia typu A i B, nie mogà

byç instalowane w pomieszczeniach mieszkalnych,

z zastrze˝eniem § 93 ust. 2 i 3.

3. Urzàdzenia gazowe z zamkni´tà komorà spalania, przez co rozumie si´ urzàdzenia typu C, mogà byç

instalowane w pomieszczeniach mieszkalnych, niezale˝nie od rodzaju wyst´pujàcej w nich wentylacji, pod

warunkiem zastosowania koncentrycznych przewo-

2. W przypadku instalowania w jednym pomieszczeniu urzàdzeƒ gazowych bez odprowadzenia spalin

i z odprowadzeniem spalin, ∏àczne obcià˝enie cieplne

pochodzàce od tych urzàdzeƒ przypadajàce na 1 m3 kubatury pomieszczenia nie mo˝e przekraczaç wielkoÊci

podanych w tabeli w ust. 1, kolumna 2.

3. Kubatura pomieszczeƒ, w których instaluje si´

urzàdzenia gazowe, nie powinna byç mniejsza ni˝

1) 8 m3 — w przypadku urzàdzeƒ pobierajàcych powietrze do spalania z tych pomieszczeƒ,

2) 6,5 m3 — w przypadku urzàdzeƒ z zamkni´tà komorà spalania.

4. Pomieszczenia, w których instaluje si´ urzàdzenia gazowe, powinny mieç wysokoÊç co najmniej

2,2 m.

5. W budynkach jednorodzinnych, mieszkalnych

w zabudowie zagrodowej i rekreacji indywidualnej,

wzniesionych przed dniem wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia, dopuszcza si´ instalowanie gazowych kot∏ów

grzewczych w pomieszczeniach technicznych o wysokoÊci co najmniej 1,9 m, z zachowaniem warunków

okreÊlonych w ust. 1 i § 170 ust. 1 i 2.

Poz. 690

dów powietrzno-spalinowych, z zachowaniem wymagaƒ § 175.

§ 171. Urzàdzenia gazowe, pozostajàce bez sta∏ego

dozoru w czasie ich u˝ytkowania, takie jak kot∏y gazowe lub ogrzewacze pomieszczeƒ, powinny byç wyposa˝one w samoczynnie dzia∏ajàce zabezpieczenia

przed skutkami spadku ciÊnienia lub przerwà w dop∏ywie gazu.

§ 172. 1. Maksymalne, ∏àczne obcià˝enie cieplne

przypadajàce na 1 m3 kubatury, s∏u˝àce do okreÊlania wymaganej kubatury pomieszczenia, w którym sà

zainstalowane urzàdzenia gazowe, pobierajàce powietrze do spalania z tego pomieszczenia, nie mo˝e przekraczaç wartoÊci okreÊlonych w poni˝szej tabeli

§ 173. 1. Przy instalowaniu urzàdzeƒ gazowych nale˝y spe∏niç nast´pujàce warunki

1) urzàdzenia gazowe nale˝y po∏àczyç ze stalowymi

lub miedzianymi przewodami instalacji gazowej na

sta∏e lub z zastosowaniem elastycznych przewodów metalowych,

2) zawór odcinajàcy dop∏yw gazu do urzàdzenia nale˝y umieÊciç w pomieszczeniu, w którym jest zainstalowane urzàdzenie gazowe, w miejscu ∏atwo dost´pnym, w odleg∏oÊci nie wi´kszej ni˝ 1 m od króçca przy∏àczeniowego,

3) kuchnie i kuchenki gazowe nale˝y instalowaç w odleg∏oÊci co najmniej 0,5 m od okien do boku urzàdzenia, liczàc w rzucie poziomym,

4) ogrzewacze pomieszczeƒ, których temperatura

os∏on mo˝e przekroczyç 60°C, nale˝y instalowaç

w odleg∏oÊci co najmniej 0,3 m od Êcian z materia∏ów ∏atwo zapalnych, otynkowanych oraz w odleg∏oÊci 0,6 m od elementów Êcian z materia∏ów ∏atwo zapalnych, nieos∏oni´tych tynkiem,

5) grzejniki gazowe wody przep∏ywowej nale˝y instalowaç na Êcianach z materia∏ów niepalnych bàdê

odizolowaç je od Êciany z materia∏ów palnych p∏ytà z materia∏u niepalnego.

poziomych u∏o˝onych ze spadkiem co najmniej 5%

w kierunku urzàdzenia — nie wi´ksza ni˝ 2 m,

2. Urzàdzenia gazowe, wymagajàce przemieszczania, takie jak palniki, kolby, lutownice, mogà byç instalowane za pomocà przewodów elastycznych przeznaczonych do takich celów.

3) d∏ugoÊç kana∏u spalinowego mierzona od osi wlotu przewodu spalinowego do kraw´dzi wylotu kana∏u nad dachem powinna byç nie mniejsza ni˝

2 m,

§ 174. 1. Grzewcze urzàdzenie gazowe, jak kot∏y,

ogrzewacze pomieszczeƒ, grzejniki wody przep∏ywowej, niezale˝nie od ich obcià˝eƒ cieplnych, powinny

byç po∏àczone na sta∏e przewodami z indywidualnymi

kana∏ami spalinowymi, z zachowaniem wymagaƒ Polskich Norm dotyczàcych poszczególnych typów urzàdzeƒ gazowych.

4) wyloty kana∏ów spalinowych, je˝eli wynika to z warunków pracy urzàdzeƒ, powinny byç zaopatrzone

w wywietrzniki dobrane do iloÊci spalin, d∏ugoÊci

odcinków pionowych, po∏o˝enia w okreÊlonej strefie wiatrowej i warunków lokalnych.

2. Przewody i kana∏y spalinowe odprowadzajàce

spaliny od urzàdzeƒ gazowych na zasadzie ciàgu naturalnego powinny posiadaç przekroje wynikajàce z obliczeƒ oraz zapewniaç podciÊnienie ciàgu w wysokoÊci

odpowiedniej dla typu urzàdzenia i jego mocy cieplnej.

3. Dopuszcza si´ stosowanie zbiorczych przewodów systemów powietrzno-spalinowych przystosowanych do pracy z urzàdzeniami z zamkni´tà komorà spalania, wyposa˝onymi w zabezpieczenia przed zanikiem

ciàgu kominowego.

4. Dopuszcza si´ stosowanie indywidualnych przewodów powietrznych i spalinowych jako zestawu wyrobów s∏u˝àcych do doprowadzenia powietrza do

urzàdzenia gazowego i odprowadzenia spalin na zewnàtrz.

5. Dopuszcza si´ w pomieszczeniu kot∏owni przy∏àczenie kilku kot∏ów do wspólnego kana∏u spalinowego

w przypadku

1) kot∏ów pobierajàcych powietrze do spalania z pomieszczenia, pod warunkiem zastosowania skrzyniowego przerywacza ciàgu lub wyposa˝enia kot∏ów w czujniki zaniku ciàgu kominowego wy∏àczajàcych równoczeÊnie wszystkie kot∏y,

2) wykonania dla kot∏ów z palnikami nadmuchowymi

przewodu spalinowego o przekroju poprzecznym

nie mniejszym ni˝ 1,6 sumy przekrojów przewodów odprowadzajàcych spaliny z poszczególnych

kot∏ów, a tak˝e wyposa˝enie wylotu przewodu spalinowego w czujnik zaniku ciàgu kominowego, wy∏àczajàcego równoczeÊnie wszystkie kot∏y.

6. Przewody i kana∏y spalinowe, odprowadzajàce

spaliny od kot∏ów, powinny byç dostosowane do warunków pracy danego typu urzàdzeƒ oraz spe∏niaç wymagania okreÊlone w Polskiej Normie dotyczàcej kot∏ów grzewczych wodnych.

7. Przewody i kana∏y spalinowe odprowadzajàce

spaliny od urzàdzeƒ gazowych, z wy∏àczeniem kot∏ów,

powinny spe∏niaç nast´pujàce wymagania

1) przekroje poprzeczne przewodu, a tak˝e kana∏u spalinowego powinny byç sta∏e na ca∏ej d∏ugoÊci,

2) d∏ugoÊç pionowych przewodów spalinowych powinna byç nie mniejsza ni˝ 0,22 m, a przewodów

8. Dopuszcza si´ instalowanie przepustnic w przewodach odprowadzajàcych spaliny z poszczególnych

urzàdzeƒ, je˝eli ich dzia∏anie nie zak∏óca przep∏ywu

spalin.

9. Urzàdzenia gazowe wyposa˝one w palniki nadmuchowe powinny byç po∏àczone przewodami z kana∏ami spalinowymi, których przekroje nale˝y dobieraç z uwzgl´dnieniem nadciÊnieƒ wyst´pujàcych w komorach spalania tych urzàdzeƒ.

10. Nad urzàdzeniami gazowymi typu restauracyjnego z odprowadzeniem spalin do pomieszczenia nale˝y umieszczaç okapy odprowadzajàce te spaliny do

kana∏ów spalinowych, przy czym dla urzàdzeƒ o mocy

cieplnej wi´kszej ni˝ 30 kW nale˝y instalowaç czujniki,

wy∏àczajàce urzàdzenie w przypadku zaniku ciàgu kominowego.

§ 175. 1. Indywidualne koncentryczne przewody

powietrzno-spalinowe lub oddzielne przewody powietrzne i spalinowe od urzàdzeƒ gazowych z zamkni´tà komorà spalania mogà byç wyprowadzone przez zewn´trznà Êcian´ budynku, je˝eli urzàdzenia te majà nominalnà moc cieplnà nie wi´kszà ni˝

1) 21 kW — w wolno stojàcych budynkach jednorodzinnych, zagrodowych i rekreacji indywidualnej,

2) 5 kW — w pozosta∏ych budynkach mieszkalnych.

2. Wyloty przewodów, o których mowa w ust. 1

pkt 2, powinny znajdowaç si´ wy˝ej ni˝ 2,5 m ponad

poziomem terenu.

3. Odleg∏oÊç mi´dzy wylotami przewodów, o których mowa w ust. 1, powinna byç nie mniejsza ni˝ 3 m,

a odleg∏oÊç tych wylotów od najbli˝szej kraw´dzi okien

i ryzalitów przes∏aniajàcych nie mniejsza ni˝ 0,5 m.

4. W budynkach produkcyjnych i magazynowych

oraz halach sportowych i widowiskowych nie ogranicza si´ nominalnej mocy cieplnej urzàdzeƒ z zamkni´tà komorà spalania, od których indywidualne koncentryczne przewody powietrzno-spalinowe lub oddzielne

przewody powietrzne i spalinowe sà wyprowadzone

przez zewn´trznà Êcian´ budynku, je˝eli odleg∏oÊç tej

Êciany od granicy dzia∏ki budowlanej wynosi co najmniej 8 m, a od Êciany innego budynku z oknami nie

mniej ni˝ 12 m, a tak˝e je˝eli wyloty przewodów znajdujà si´ wy˝ej ni˝ 3 m ponad poziomem terenu.

§ 176. 1. Pomieszczenia przeznaczone do instalowania kot∏ów na paliwa gazowe powinny odpowiadaç

wymaganiom § 172 oraz innym przepisom rozporzàdzenia, a tak˝e odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym

w Polskiej Normie dotyczàcej kot∏owni wbudowanych

na paliwa gazowe o g´stoÊci wzgl´dnej mniejszej ni˝ 1.

2. Kot∏y na paliwa gazowe o ∏àcznej mocy cieplnej

do 30 kW mogà byç instalowane w pomieszczeniach

nieprzeznaczonych na sta∏y pobyt ludzi oraz w miejscach, o których mowa w ust. 3.

3. Kot∏y na paliwa gazowe o ∏àcznej mocy cieplnej

powy˝ej 30 kW do 60 kW nale˝y instalowaç w pomieszczeniu technicznym lub w przewidzianym wy∏àcznie na

kot∏owni´ budynku wolno stojàcym.

4. Kot∏y na paliwa gazowe o ∏àcznej mocy cieplnej

powy˝ej 60 kW do 2000 kW nale˝y instalowaç w s∏u˝àcym wy∏àcznie do tego celu pomieszczeniu technicznym lub w budynku wolno stojàcym przeznaczonym

wy∏àcznie na kot∏owni´.

5. Kot∏y na paliwa gazowe o ∏àcznej mocy cieplnej

powy˝ej 2000 kW mogà byç instalowane wy∏àcznie

w budynku wolno stojàcym przeznaczonym na kot∏owni´.

6. Kubatura pomieszczeƒ z kot∏ami na paliwa gazowe o ∏àcznej mocy cieplnej do 60 kW oraz z kot∏ami

o mocy cieplnej powy˝ej 60 kW pobierajàcymi powietrze z pomieszczeƒ powinna odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym w § 172.

7. Kubatura pomieszczeƒ z kot∏ami, o których mowa w ust. 4 i 5, z zamkni´tà komorà spalania, powinna

byç okreÊlana indywidualnie, przy uwzgl´dnieniu warunków technicznych i technologicznych, a tak˝e wymagaƒ eksploatacyjnych.

8. W pomieszczeniu z zainstalowanymi kot∏ami,

o których mowa w ust. 4 i 5, zabrania si´ instalowania

urzàdzeƒ przeznaczonych do pomiaru zu˝ycia gazu.

9. Do pomieszczeƒ technicznych z zainstalowanymi

kot∏ami o ∏àcznej mocy cieplnej powy˝ej 60 kW do

2000 kW, zlokalizowanych w budynku o innym przeznaczeniu ni˝ kot∏ownia, nale˝y doprowadziç odr´bny

przewód gazowy, z którego nie mogà byç zasilane pozosta∏e urzàdzenia gazowe w tym budynku.

§ 177. Urzàdzenia gazowe instalowane w budynku

mogà byç zasilane gazem p∏ynnym z indywidualnych

butli o nominalnej zawartoÊci gazu do 11 kg, pod warunkiem spe∏nienia nast´pujàcych wymagaƒ

1) w jednym mieszkaniu, warsztacie lub lokalu u˝ytkowym nie nale˝y instalowaç wi´cej ni˝ dwóch butli,

2) w pomieszczeniu, w którym instaluje si´ butl´, nale˝y zachowaç temperatur´ ni˝szà ni˝ 35°C,

3) butl´ nale˝y instalowaç wy∏àcznie w pozycji pionowej,

4) butl´ nale˝y zabezpieczyç przed uszkodzeniami mechanicznymi,

Poz. 690

5) mi´dzy butlà a urzàdzeniem promieniujàcym ciep∏o, z wy∏àczeniem zestawów urzàdzeƒ gazowych

z butlami, nale˝y zachowaç odleg∏oÊç co najmniej

1,5 m,

6) butli nie nale˝y umieszczaç w odleg∏oÊci mniejszej

ni˝ 1 m od urzàdzeƒ mogàcych powodowaç iskrzenie,

7) urzàdzenia gazowe nale˝y ∏àczyç z reduktorem ciÊnienia gazu na butli za pomocà elastycznego przewodu o d∏ugoÊci nieprzekraczajàcej 3 m i wytrzyma∏oÊci na ciÊnienie co najmniej 300 kPa, odpornego na sk∏adniki gazu p∏ynnego, uszkodzenia mechaniczne oraz temperatur´ do 60°C,

8) urzàdzenie gazowe o mocy cieplnej przekraczajàcej

10 kW nale˝y ∏àczyç z przewodem elastycznym,

o którym mowa w pkt 7, rurà stalowà o d∏ugoÊci co

najmniej 0,5 m.

§ 178. Instalacje gazowe w budynku lub w zespole

budynków mogà byç zasilane gazem p∏ynnym z butli

gazowej o nominalnej zawartoÊci gazu do 33 kg lub

z baterii takich butli, pod warunkiem spe∏nienia nast´pujàcych wymagaƒ

1) butle powinny byç umieszczone na zewnàtrz budynku, w miejscu oznakowanym, na utwardzonym

pod∏o˝u, pod zadaszeniem chroniàcym od wp∏ywu

czynników atmosferycznych,

2) liczba butli w baterii nie mo˝e przekraczaç 10,

3) butle w baterii powinny byç pod∏àczone do kolektora wykonanego z rury stalowej bez szwu lub rury

przewodowej ∏àczonej przez spawanie,

4) odleg∏oÊç butli od najbli˝szych otworów okiennych

lub drzwiowych w Êcianie zewn´trznej budynku nie

powinna byç mniejsza ni˝ 2 m,

5) butle nie mogà byç sytuowane w zag∏´bieniach terenu.

§ 179. 1. Instalacje gazowe w budynku lub w zespole budynków mogà byç zasilane z jednego zbiornika

gazu p∏ynnego bàdê zespo∏u takich zbiorników, pod

warunkiem spe∏nienia wymagaƒ okreÊlonych w przepisach odr´bnych dotyczàcych ich lokalizacji, ochrony

przed dzia∏aniem czynników atmosferycznych oraz

ograniczenia dost´pu osobom niepowo∏anym.

2. Zbiorniki gazu p∏ynnego nie mogà byç sytuowane w zag∏´bieniach terenu, w miejscach podmok∏ych

oraz w odleg∏oÊci mniejszej ni˝ 5 m od rowów, studzienek lub wpustów kanalizacyjnych.

Rozdzia∏ 8

Instalacja elektryczna

§ 180. Instalacja i urzàdzenia elektryczne, przy zachowaniu przepisów rozporzàdzenia, przepisów odr´bnych dotyczàcych dostarczania energii, ochrony

przeciwpo˝arowej, ochrony Êrodowiska oraz bezpie-

czeƒstwa i higieny pracy, a tak˝e wymagaƒ Polskich

Norm odnoszàcych si´ do tych instalacji i urzàdzeƒ, powinny zapewniaç

1) dostarczanie energii elektrycznej o odpowiednich

parametrach technicznych do odbiorników, stosownie do potrzeb u˝ytkowych,

2) ochron´ przed pora˝eniem pràdem elektrycznym,

przepi´ciami ∏àczeniowymi i atmosferycznymi, powstaniem po˝aru, wybuchem i innymi szkodami,

3) ochron´ przed emisjà drgaƒ i ha∏asu powy˝ej dopuszczalnego poziomu oraz przed szkodliwym oddzia∏ywaniem pola elektromagnetycznego.

§ 181. 1. Budynek, w którym zanik napi´cia w elektrycznej sieci zasilajàcej mo˝e spowodowaç zagro˝enie

˝ycia lub zdrowia ludzi, powa˝ne zagro˝enie Êrodowiska, a tak˝e znaczne straty materialne, nale˝y zasilaç co

najmniej z dwóch niezale˝nych, samoczynnie za∏àczajàcych si´ êróde∏ energii elektrycznej, oraz wyposa˝aç

w samoczynnie za∏àczajàce si´ oÊwietlenie awaryjne

(bezpieczeƒstwa i ewakuacyjne). W budynku wysokoÊciowym jednym ze êróde∏ zasilania powinien byç zespó∏ pràdotwórczy.

2. OÊwietlenie bezpieczeƒstwa nale˝y stosowaç

w pomieszczeniach, w których nawet krótkotrwa∏e wy∏àczenie oÊwietlenia podstawowego mo˝e spowodowaç nast´pstwa wymienione w ust. 1, przy czym czas

dzia∏ania tego oÊwietlenia powinien byç dostosowany

do warunków wyst´pujàcych w pomieszczeniu i wynosiç nie mniej ni˝ 1 godzin´.

3. OÊwietlenie ewakuacyjne nale˝y stosowaç

1) w pomieszczeniach

a) widowni kin, teatrów i filharmonii oraz innych

sal widowiskowych,

b) audytoriów, sal konferencyjnych, lokali rozrywkowych oraz sal sportowych przeznaczonych dla

ponad 200 osób,

c) wystawowych w muzeach,

d) o powierzchni ponad 1000 m2 w gara˝ach oÊwietlonych wy∏àcznie Êwiat∏em sztucznym,

e) o powierzchni ponad 2000 m2 w budynkach u˝ytecznoÊci publicznej i zamieszkania zbiorowego,

2) na drogach ewakuacyjnych

a) z pomieszczeƒ wymienionych w pkt 1,

b) oÊwietlonych wy∏àcznie Êwiat∏em sztucznym,

c) w szpitalach i innych budynkach przeznaczonych

przede wszystkim do pobytu ludzi o ograniczonej zdolnoÊci poruszania si´,

d) w wysokich i wysokoÊciowych budynkach u˝ytecznoÊci publicznej i zamieszkania zbiorowego.

4. OÊwietlenie ewakuacyjne nie jest wymagane

w pomieszczeniach, w których oÊwietlenie bezpieczeƒstwa spe∏nia warunek okreÊlony w ust. 5 dla oÊwietle-

Poz. 690

nia ewakuacyjnego, a tak˝e wymagania Polskich Norm

w tym zakresie.

5. OÊwietlenie ewakuacyjne powinno dzia∏aç przez

co najmniej 2 godziny od zaniku oÊwietlenia podstawowego.

6. W pomieszczeniu, które jest u˝ytkowane przy

zgaszonym oÊwietleniu podstawowym, nale˝y stosowaç oÊwietlenie przeszkodowe, zasilane napi´ciem

bezpiecznym, s∏u˝àce uwidocznieniu przeszkód wynikajàcych z uk∏adu budynku, drogi komunikacyjnej lub

sposobu jego u˝ytkowania, a tak˝e podÊwietlane znaki

wskazujàce kierunki ewakuacji.

7. OÊwietlenie bezpieczeƒstwa, ewakuacyjne i przeszkodowe oraz podÊwietlane znaki wskazujàce kierunki

ewakuacji nale˝y wykonywaç zgodnie z Polskimi Normami dotyczàcymi wymagaƒ w tym zakresie.

§ 182. Pomieszczenie stacji transformatorowej mo˝e byç sytuowane w budynkach o innym przeznaczeniu, je˝eli sà spe∏nione warunki okreÊlone w § 96 oraz

1) zostanie zachowana odleg∏oÊç pozioma i pionowa

od pomieszczeƒ przeznaczonych na sta∏y pobyt ludzi co najmniej 2,8 m,

2) Êciany i stropy b´dà stanowi∏y oddzielenia przeciwpo˝arowe oraz b´dà mia∏y zabezpieczenia przed

przedostawaniem si´ cieczy i gazów.

§ 183. 1. W instalacjach elektrycznych nale˝y stosowaç

1) z∏àcza instalacji elektrycznej budynku, umo˝liwiajàce od∏àczenie od sieci zasilajàcej i usytuowane

w miejscu dost´pnym dla dozoru i obs∏ugi oraz zabezpieczone przed uszkodzeniami, wp∏ywami atmosferycznymi, a tak˝e ingerencjà osób niepowo∏anych,

2) oddzielny przewód ochronny i neutralny, w obwodach rozdzielczych i odbiorczych,

3) urzàdzenia ochronne ró˝nicowopràdowe lub odpowiednie do rodzaju i przeznaczenia budynku bàdê

jego cz´Êci, inne Êrodki ochrony przeciwpora˝eniowej,

4) wy∏àczniki nadpràdowe w obwodach odbiorczych,

5) zasad´ selektywnoÊci (wybiórczoÊci) zabezpieczeƒ,

6) przeciwpo˝arowe wy∏àczniki pràdu,

7) po∏àczenia wyrównawcze g∏ówne i miejscowe, ∏àczàce przewody ochronne z cz´Êciami przewodzàcymi innych instalacji i konstrukcji budynku,

8) zasad´ prowadzenia tras przewodów elektrycznych

w liniach prostych, równoleg∏ych do kraw´dzi

Êcian i stropów,

9) przewody elektryczne z ˝y∏ami wykonanymi wy∏àcznie z miedzi, je˝eli ich przekrój nie przekracza

10 mm2,

10) urzàdzenia ochrony przeciwprzepi´ciowej.

2. Przeciwpo˝arowy wy∏àcznik pràdu, odcinajàcy

dop∏yw pràdu do wszystkich obwodów, z wyjàtkiem

obwodów zasilajàcych instalacje i urzàdzenia, których

funkcjonowanie jest niezb´dne podczas po˝aru, nale˝y

stosowaç w strefach po˝arowych o kubaturze przekraczajàcej 1000 m3 lub zawierajàcych strefy zagro˝one

wybuchem.

3. Przeciwpo˝arowy wy∏àcznik pràdu powinien byç

umieszczony w pobli˝u g∏ównego wejÊcia do obiektu

lub z∏àcza i odpowiednio oznakowany.

4. Odci´cie dop∏ywu pràdu przeciwpo˝arowym wy∏àcznikiem nie mo˝e powodowaç samoczynnego za∏àczenia drugiego êród∏a energii elektrycznej, w tym zespo∏u pràdotwórczego, z wyjàtkiem êród∏a zasilajàcego oÊwietlenie awaryjne, je˝eli wyst´puje ono w budynku.

§ 184. 1. Jako uziomy instalacji elektrycznej nale˝y

wykorzystywaç metalowe konstrukcje budynków,

zbrojenia fundamentów oraz inne metalowe elementy

umieszczone w niezbrojonych fundamentach stanowiàce sztuczny uziom fundamentowy.

2. Dopuszcza si´ wykorzystywanie jako uziomy instalacji elektrycznej metalowych przewodów sieci wodociàgowej, pod warunkiem zachowania wymagaƒ

Polskiej Normy dotyczàcej uziemieƒ i przewodów

ochronnych oraz uzyskania zgody jednostki eksploatujàcej t´ sieç.

3. Instalacja piorunochronna, o której mowa w § 53

ust. 2, powinna byç wykonana zgodnie z Polskà Normà

dotyczàcà ochrony odgromowej obiektów budowlanych.

§ 185. 1. Instalacja odbiorcza w budynku i w samodzielnym lokalu powinna byç wyposa˝ona w urzàdzenia do pomiaru zu˝ycia energii elektrycznej, usytuowane w miejscu ∏atwo dost´pnym i zabezpieczone przed

uszkodzeniami i ingerencjà osób niepowo∏anych.

2. W budynku wielorodzinnym liczniki pomiaru zu˝ycia energii elektrycznej nale˝y umieszczaç poza lokalami mieszkalnymi, w zamykanych szafkach.

§ 186. 1. Prowadzenie instalacji i rozmieszczenie

urzàdzeƒ elektrycznych w budynku powinno zapewniaç bezkolizyjnoÊç z innymi instalacjami w zakresie

odleg∏oÊci i ich wzajemnego usytuowania oraz

uwzgl´dniaç warunki okreÊlone w § 164.

2. G∏ówne, pionowe ciàgi instalacji elektrycznej

w budynku wielorodzinnym, zamieszkania zbiorowego

i u˝ytecznoÊci publicznej nale˝y prowadziç poza mieszkaniami i pomieszczeniami u˝ytkowymi, w wydzielonych kana∏ach lub szybach instalacyjnych, zgodnie

z Polskimi Normami dotyczàcymi wymagaƒ w tym zakresie.

§ 187. 1. Przewody i kable elektryczne nale˝y prowadziç w sposób umo˝liwiajàcy ich wymian´ bez potrzeby naruszania konstrukcji budynku.

Poz. 690

2. Dopuszcza si´ prowadzenie przewodów elektrycznych wtynkowych, pod warunkiem pokrycia ich

warstwà tynku o gruboÊci co najmniej 5 mm.

3. Przewody i kable wraz z zamocowaniami stosowane w systemach zasilania i sterowania urzàdzeniami s∏u˝àcymi ochronie przeciwpo˝arowej powinny zapewniaç ciàg∏oÊç dostawy energii elektrycznej w warunkach po˝aru przez wymagany czas dzia∏ania urzàdzenia przeciwpo˝arowego, jednak nie mniejszy ni˝

90 minut.

4. Dopuszcza si´ ograniczenie czasu zapewnienia

ciàg∏oÊci dostawy energii elektrycznej do urzàdzeƒ s∏u˝àcych ochronie przeciwpo˝arowej, o której mowa

w ust. 3, do 30 minut, dla przewodów i kabli znajdujàcych si´ w obr´bie przestrzeni chronionych sta∏ym

urzàdzeniem gaÊniczym tryskaczowym oraz dla przewodów i kabli zasilajàcych i sterujàcych urzàdzeniami

klap dymowych.

§ 188. 1. Obwody odbiorcze instalacji elektrycznej

w budynku wielorodzinnym nale˝y prowadziç w obr´bie ka˝dego mieszkania lub lokalu u˝ytkowego.

2. W instalacji elektrycznej w mieszkaniu nale˝y

stosowaç wyodr´bnione obwody: oÊwietlenia, gniazd

wtyczkowych ogólnego przeznaczenia, gniazd wtyczkowych w ∏azience, gniazd wtyczkowych do urzàdzeƒ

odbiorczych w kuchni oraz obwody do odbiorników

wymagajàcych indywidualnego zabezpieczenia.

§ 189. 1. Pomieszczenia w mieszkaniu nale˝y wyposa˝aç w wypusty oÊwietleniowe oraz w niezb´dnà liczb´ odpowiednio rozmieszczonych gniazd wtyczkowych.

2. Instalacja oÊwietleniowa w pokojach powinna

umo˝liwiaç za∏àczanie êróde∏ Êwiat∏a za pomocà ∏àczników wieloobwodowych.

§ 190. W budynku wielorodzinnym oÊwietlenie

i odbiorniki w pomieszczeniach komunikacji ogólnej

oraz technicznych i gospodarczych powinny byç zasilane z tablic administracyjnych.

§ 191. Mieszkania w budynku wielorodzinnym i odr´bne mieszkania w budynku zamieszkania zbiorowego nale˝y wyposa˝yç w instalacj´ wejÊciowej sygnalizacji dzwonkowej, a w razie przeznaczenia ich dla osób

niepe∏nosprawnych — równie˝ w odpowiednià sygnalizacj´ alarmowo-przyzywowà.

§ 192. 1. W budynku wymagajàcym, zgodnie z § 56,

przystosowania do wyposa˝enia w instalacje telekomunikacyjne, w tym radiowo-telewizyjne, g∏ówne ciàgi tych instalacji powinny byç prowadzone poza lokalami mieszkalnymi oraz pomieszczeniami u˝ytkowymi,

których sposób u˝ytkowania mo˝e spowodowaç przerwy lub zak∏ócenia przekazywanego sygna∏u.

2. Miejsce lub pomieszczenie przeznaczone na

urzàdzenia techniczne, zwiàzane z instalacjà telekomunikacyjnà, w tym radiowo-telewizyjnà, powinno byç ∏atwo dost´pne dla obs∏ugi technicznej i zabezpieczone

przed ingerencjà osób nieuprawnionych.

Urzàdzenia dêwigowe

§ 197. 1. Zespo∏y nap´dowe dêwigu powinny byç

zamocowane w sposób uniemo˝liwiajàcy przenoszenie si´ drgaƒ na konstrukcj´ budynku.

§ 193. 1. W budynkach, o których mowa w § 54

ust. 1 i 2, liczb´ i parametry techniczno-u˝ytkowe dêwigów nale˝y ustalaç z uwzgl´dnieniem przeznaczenia

budynku, jego wysokoÊci oraz liczby i rodzaju u˝ytkowników.

2. Sytuowanie maszynowni dêwigów obok pokojów mieszkalnych jest zabronione. Nie dotyczy to kondygnacji nadbudowanej lub powsta∏ej w wyniku adaptacji strychu na cele mieszkalne, z zachowaniem warunków okreÊlonych w § 96.

2. Co najmniej jeden z dêwigów s∏u˝àcych komunikacji ogólnej w budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi, a tak˝e w ka˝dej wydzielonej

w pionie, odr´bnej cz´Êci (segmencie) takiego budynku, powinien byç przystosowany do przewozu mebli,

chorych na noszach i osób niepe∏nosprawnych.

3. Maszynownia dêwigów powinna byç wyposa˝ona w urzàdzenia umo˝liwiajàce podnoszenie elementów instalacji dêwigowych.

Rozdzia∏ 9

3. W Êródmiejskiej zabudowie uzupe∏niajàcej w Êredniowysokim budynku mieszkalnym wielorodzinnym,

majàcym nie wi´cej ni˝ 3 mieszkania dost´pne z klatki

schodowej na kondygnacji, dopuszcza si´ instalowanie dêwigu niespe∏niajàcego wymagaƒ, okreÊlonych

w ust. 2, poza przystosowaniem do potrzeb osób niepe∏nosprawnych.

4. Dêwigi przeznaczone dla ekip ratowniczych powinny spe∏niaç wymagania okreÊlone w § 253 oraz

w przepisach odr´bnych dotyczàcych ochrony przeciwpo˝arowej.

§ 194. 1. Dost´p do dêwigu powinien byç zapewniony z ka˝dej kondygnacji u˝ytkowej. Nie dotyczy to kondygnacji nadbudowanej lub powsta∏ej w wyniku adaptacji strychu na cele mieszkalne lub inne cele u˝ytkowe.

2. Ró˝nica poziomów pod∏ogi kabiny dêwigu, zatrzymujàcego si´ na kondygnacji u˝ytkowej, i posadzki

tej kondygnacji przy wyjÊciu z dêwigu, nie powinna byç

wi´ksza ni˝ 20 mm.

§ 195. Odleg∏oÊç pomi´dzy zamkni´tymi drzwiami

przystankowymi dêwigu a przeciwleg∏à Êcianà lub innà

przegrodà powinna wynosiç co najmniej

1) dla dêwigów osobowych — 1,6 m,

§ 198. 1. Szyby i maszynownie dêwigów mogà byç

umieszczane poza obr´bem budynków, pod warunkiem zapewnienia w nich minimalnej temperatury

+5°C.

2. Szyby dêwigu powinny byç wykonane z materia∏ów niepylàcych lub byç zabezpieczone pow∏okà niepylàcà.

§ 199. Prowadzenie bezpoÊrednio pod szybami

dêwigowymi dróg komunikacyjnych oraz sytuowanie

pomieszczeƒ przeznaczonych na pobyt ludzi jest zabronione. Nie dotyczy to przypadków, gdy strop pod szybem dêwigu wytrzymuje obcià˝enie zmienne co najmniej 5000 N/m2, a pod trasà jazdy przeciwwagi znajduje si´ filar oparty na sta∏ym pod∏o˝u lub gdy przeciwwaga wyposa˝ona jest w chwytacze.

§ 200. W szpitalach i budynkach opieki spo∏ecznej

ka˝dy dêwig powinien byç umieszczony w odr´bnym

szybie. W innych budynkach w jednym szybie mo˝na

umieszczaç nie wi´cej ni˝ 3 dêwigi.

§ 201. W szybach dêwigowych mo˝na umieszczaç

wy∏àcznie urzàdzenia i przewody zwiàzane z pracà

i konserwacjà dêwigu.

§ 202. Szczegó∏owe wymagania, jakim powinny

odpowiadaç pomieszczenia maszynowni, linowni oraz

szyby dêwigów, w tym nadszybia i podszybia, okreÊlajà przepisy o dozorze technicznym.

2) dla dêwigów towarowych ma∏ych — 1,8 m,

3) dla dêwigów szpitalnych i towarowych — 3 m.

§ 196. 1. Szyby dêwigów z nap´dem elektrycznym

w budynku mieszkalnym wielorodzinnym i zamieszkania zbiorowego powinny byç oddylatowane od Êcian

i stropów budynku.

2. W budynkach, o których mowa w ust. 1, dopuszcza si´ instalowanie dêwigów z nap´dem elektrycznym

bez wykonywania dylatacji szybów dêwigowych, pod

warunkiem ich oddzielenia od pomieszczeƒ mieszkalnych pomieszczeniami nieprzeznaczonymi na sta∏y pobyt ludzi.

3. Wymaganie, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy dêwigów z nap´dem hydraulicznym, dêwigów towarowych ma∏ych, dêwigów z maszynownià dolnà lub

bocznà oraz dêwigów z wciàgarkami bezreduktorowymi, z zastrze˝eniem § 96 ust. 1.

DZIA¸ V

Bezpieczeƒstwo konstrukcji

§ 203. Budynki i urzàdzenia z nimi zwiàzane powinny byç projektowane i wykonywane w taki sposób, aby

obcià˝enia mogàce na nie dzia∏aç w trakcie budowy

i u˝ytkowania nie prowadzi∏y do

1) zniszczenia ca∏oÊci lub cz´Êci budynku,

2) przemieszczeƒ i odkszta∏ceƒ o niedopuszczalnej

wielkoÊci,

3) uszkodzenia cz´Êci budynków, po∏àczeƒ lub zainstalowanego wyposa˝enia w wyniku znacznych

przemieszczeƒ elementów konstrukcji,

4) zniszczenia na skutek wypadku, w stopniu nieproporcjonalnym do jego przyczyny.

§ 204. 1. Konstrukcja budynku powinna spe∏niaç

warunki zapewniajàce nieprzekroczenie stanów granicznych noÊnoÊci oraz stanów granicznych przydatnoÊci do u˝ytkowania w ˝adnym z jego elementów

i w ca∏ej konstrukcji.

2. Rozbudowa, nadbudowa, przebudowa oraz

zmiana przeznaczenia budynku powinny byç poprzedzone ekspertyzà technicznà stanu konstrukcji i elementów budynku, z uwzgl´dnieniem stanu pod∏o˝a

gruntowego.

2. Stany graniczne noÊnoÊci uwa˝a si´ za przekroczone, je˝eli konstrukcja powoduje zagro˝enie bezpieczeƒstwa ludzi znajdujàcych si´ w budynku oraz w jego pobli˝u, a tak˝e zniszczenie wyposa˝enia lub przechowywanego mienia.

DZIA¸ VI

3. Stany graniczne przydatnoÊci do u˝ytkowania

uwa˝a si´ za przekroczone, je˝eli wymagania u˝ytkowe

dotyczàce konstrukcji nie sà dotrzymywane. Oznacza

to, ˝e w konstrukcji budynku nie mogà wystàpiç

1) lokalne uszkodzenia, w tym równie˝ rysy, które mogà ujemnie wp∏ywaç na przydatnoÊç u˝ytkowà,

trwa∏oÊç i wyglàd konstrukcji, jej cz´Êci, a tak˝e

przyleg∏ych do niej niekonstrukcyjnych cz´Êci budynku,

2) odkszta∏cenia lub przemieszczenia ujemnie wp∏ywajàce na wyglàd konstrukcji i jej przydatnoÊç

u˝ytkowà, w∏àczajàc w to równie˝ funkcjonowanie

maszyn i urzàdzeƒ, oraz uszkodzenia cz´Êci niekonstrukcyjnych budynku i elementów wykoƒczenia,

3) drgania dokuczliwe dla ludzi lub powodujàce

uszkodzenia budynku, jego wyposa˝enia oraz przechowywanych przedmiotów, a tak˝e ograniczajàce

jego u˝ytkowanie zgodnie z przeznaczeniem.

4. Warunki bezpieczeƒstwa konstrukcji, o których

mowa w ust. 1, uznaje si´ za spe∏nione, je˝eli konstrukcja ta odpowiada Polskim Normom dotyczàcym projektowania i obliczania konstrukcji.

5. Wzniesienie budynku w bezpoÊrednim sàsiedztwie obiektu budowlanego nie mo˝e powodowaç zagro˝eƒ dla bezpieczeƒstwa u˝ytkowników tego obiektu lub obni˝enia jego przydatnoÊci do u˝ytkowania.

6. W zakresie stanów granicznych przydatnoÊci do

u˝ytkowania budynków projektowanych na terenach

podlegajàcych wp∏ywom eksploatacji górniczej, wymaganie okreÊlone w ust. 4 nie dotyczy tych odkszta∏ceƒ, uszkodzeƒ oraz drgaƒ konstrukcji, które wynikajà

z oddzia∏ywaƒ powodowanych eksploatacjà górniczà.

§ 205. Na terenach podlegajàcych wp∏ywom eksploatacji górniczej powinny byç stosowane zabezpieczenia konstrukcji budynków, odpowiednie do stanu

zagro˝enia, wynikajàcego z prognozowanych oddzia∏ywaƒ powodowanych eksploatacjà górniczà, przez

które rozumie si´ wymuszone przemieszczenia i odkszta∏cenia oraz drgania pod∏o˝a.

§ 206. 1. W przypadku, o którym mowa w § 204

ust. 5, budowa powinna byç poprzedzona ekspertyzà

technicznà stanu obiektu istniejàcego, stwierdzajàcego

jego stan bezpieczeƒstwa i przydatnoÊci do u˝ytkowania, uwzgl´dniajàcà oddzia∏ywania wywo∏ane wzniesieniem nowego budynku.

Bezpieczeƒstwo po˝arowe

Rozdzia∏ 1

Zasady ogólne

§ 207. 1. Budynek i urzàdzenia z nim zwiàzane powinny byç zaprojektowane i wykonane w sposób zapewniajàcy w razie po˝aru

1) noÊnoÊç konstrukcji przez czas wynikajàcy z rozporzàdzenia,

2) ograniczenie rozprzestrzeniania si´ ognia i dymu

w budynku,

3) ograniczenie rozprzestrzeniania si´ po˝aru na sàsiednie budynki,

4) mo˝liwoÊç ewakuacji ludzi,

a tak˝e uwzgl´dniajàcy bezpieczeƒstwo ekip ratowniczych.

2. Przepisy rozporzàdzenia dotyczàce bezpieczeƒstwa po˝arowego, a tak˝e oÊwietlenia awaryjnego,

o którym mowa w § 181, stosuje si´, z uwzgl´dnieniem

§ 2 ust. 2, równie˝ do u˝ytkowanych budynków istniejàcych, je˝eli zagra˝ajà one ˝yciu ludzi.

§ 208. 1. Przepisy niniejszego dzia∏u okreÊlajà wymagania dotyczàce bezpieczeƒstwa po˝arowego budynków lub ich cz´Êci, wynikajàce z ich przeznaczenia

i sposobu u˝ytkowania, wysokoÊci lub liczby kondygnacji, a tak˝e po∏o˝enia w stosunku do poziomu terenu oraz do innych obiektów budowlanych.

2. Stosowanie przepisów rozporzàdzenia wymaga

uwzgl´dnienia

1) przepisów odr´bnych dotyczàcych ochrony przeciwpo˝arowej, okreÊlajàcych w szczególnoÊci

a) zasady oceny zagro˝enia wybuchem i wyznaczania stref zagro˝enia wybuchem,

b) warunki wyposa˝ania budynków lub ich cz´Êci

w instalacje sygnalizacyjno-alarmowe i sta∏e

urzàdzenia gaÊnicze,

c) zasady przeciwpo˝arowego zaopatrzenia wodnego,

d) wymagania dotyczàce dróg po˝arowych,

2) wymagaƒ Polskich Norm dotyczàcych w szczególnoÊci zasad ustalania

a) g´stoÊci obcià˝enia ogniowego pomieszczeƒ

i stref po˝arowych,

b) klas odpornoÊci ogniowej elementów budynku,

c) stopnia rozprzestrzeniania ognia przez elementy

budynku,

d) niepalnoÊci materia∏ów budowlanych,

e) stopnia palnoÊci materia∏ów budowlanych,

f) dymotwórczoÊci materia∏ów budowlanych,

g) toksycznoÊci produktów rozk∏adu spalania materia∏ów.

§ 209. 1. Budynki oraz cz´Êci budynków, stanowiàce odr´bne strefy po˝arowe w rozumieniu § 226,

z uwagi na przeznaczenie i sposób u˝ytkowania, dzieli

si´ na

1) mieszkalne, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci publicznej charakteryzowane kategorià zagro˝enia ludzi, okreÊlane dalej jako ZL,

2) produkcyjne i magazynowe, okreÊlane dalej jako

PM,

3) inwentarskie (s∏u˝àce do hodowli inwentarza),

okreÊlane dalej jako IN.

2. Budynki oraz cz´Êci budynków, stanowiàce odr´bne strefy po˝arowe, okreÊlane jako ZL, zalicza si´ do

jednej lub do wi´cej ni˝ jedna spoÊród nast´pujàcych

kategorii zagro˝enia ludzi

1) ZL I — zawierajàce pomieszczenia przeznaczone do

jednoczesnego przebywania ponad 50 osób nieb´dàcych ich sta∏ymi u˝ytkownikami, a nieprzeznaczone przede wszystkim do u˝ytku ludzi o ograniczonej zdolnoÊci poruszania si´,

2) ZL II — przeznaczone przede wszystkim do u˝ytku

ludzi o ograniczonej zdolnoÊci poruszania si´, takie

jak szpitale, ˝∏obki, przedszkola, domy dla osób

starszych,

3) ZL III — u˝ytecznoÊci publicznej, niezakwalifikowane do ZL I i ZL II,

4) ZL IV — mieszkalne,

5) ZL V — zamieszkania zbiorowego, niezakwalifikowane do ZL I i ZL II.

3. Wymagania dotyczàce bezpieczeƒstwa po˝arowego budynków oraz cz´Êci budynków stanowiàcych

Poz. 690

odr´bne strefy po˝arowe, okreÊlanych jako PM, odnoszà si´ równie˝ do gara˝y, hydroforni, kot∏owni, w´z∏ów ciep∏owniczych, rozdzielni elektrycznych, stacji

transformatorowych, central telefonicznych oraz innych o podobnym przeznaczeniu.

4. Wymagania dotyczàce bezpieczeƒstwa po˝arowego budynków oraz cz´Êci budynków stanowiàcych

odr´bne strefy po˝arowe, okreÊlanych jako IN, odnoszà si´ równie˝ do takich budynków w zabudowie zagrodowej o kubaturze brutto nieprzekraczajàcej

1500 m3, jak stodo∏y, budynki do przechowywania p∏odów rolnych i budynki gospodarcze.

5. Strefy po˝arowe zaliczone, z uwagi na przeznaczenie i sposób u˝ytkowania, do wi´cej ni˝ jednej kategorii zagro˝enia ludzi, powinny spe∏niaç wymagania

okreÊlone dla ka˝dej z tych kategorii.

§ 210. Cz´Êci budynku wydzielone Êcianami oddzielenia przeciwpo˝arowego w pionie — od fundamentu

do przekrycia dachu — mogà byç traktowane jako odr´bne budynki.

§ 211. 1. Przepisów § 242 ust. 1, § 243 ust. 1, § 245

pkt 2 oraz § 256 ust. 3, w zakresie kategorii ZL V, nie stosuje si´ do budynków i pomieszczeƒ przeznaczonych

do zakwaterowania osób osadzonych.

2. Przepisów § 236 ust. 4 oraz § 239 ust. 2 pkt 3 i 4

nie stosuje si´ do budynków zlokalizowanych na terenie zak∏adów karnych i aresztów Êledczych.

3. Przepisów § 239 ust. 2 pkt 3 i 4 nie stosuje si´ do

zak∏adów poprawczych i schronisk dla nieletnich.

Rozdzia∏ 2

OdpornoÊç po˝arowa budynków

§ 212. 1. Ustanawia si´ pi´ç klas odpornoÊci po˝arowej budynków lub ich cz´Êci, podanych w kolejnoÊci

od najwy˝szej do najni˝szej i oznaczonych literami

„A”, „B”, „C”, „D” i „E”, a scharakteryzowanych

w § 216.

2. Wymaganà klas´ odpornoÊci po˝arowej dla budynku, zaliczonego do jednej kategorii ZL, okreÊla poni˝sza tabela

3. Dopuszcza si´ obni˝enie wymaganej klasy odpornoÊci po˝arowej w niektórych budynkach niskich (N) do

poziomu, który okreÊla poni˝sza tabela

4. Wymaganà klas´ odpornoÊci po˝arowej dla budynku PM okreÊla poni˝sza tabela

5. Je˝eli cz´Êç podziemna budynku jest zaliczona

do ZL, klas´ odpornoÊci po˝arowej budynku ustala si´,

przyjmujàc jako liczb´ jego kondygnacji lub jego wysokoÊç odpowiednio: sum´ kondygnacji lub wysokoÊci

cz´Êci podziemnej i nadziemnej, przy czym do tego

ustalenia nie bierze si´ pod uwag´ tych cz´Êci podziemnych budynku, które sà oddzielone elementami

oddzielenia przeciwpo˝arowego o klasie odpornoÊci

ogniowej co najmniej R E I 120, zgodnie z oznaczeniem

pod tabelà w § 216 ust. 1, i majà bezpoÊrednie wyjÊcia

na zewnàtrz.

6. W budynku wielokondygnacyjnym, którego kondygnacje sà zaliczone do ró˝nych kategorii ZL lub PM,

klasy odpornoÊci po˝arowej okreÊla si´ dla poszczególnych kondygnacji odr´bnie, zgodnie z zasadami okreÊlonymi w ust. 2—4.

7. Klasa odpornoÊci po˝arowej cz´Êci budynku nie

powinna byç ni˝sza od klasy odpornoÊci po˝arowej

cz´Êci budynku po∏o˝onej nad nià, przy czym dla cz´Êci

podziemnej nie powinna byç ona ni˝sza ni˝ „C”.

8. Je˝eli w budynku znajdujà si´ pomieszczenia

produkcyjne, magazynowe lub techniczne, niepowiàzane funkcjonalnie z cz´Êcià budynku zaliczonà do ZL,

pomieszczenia te powinny stanowiç odr´bnà stref´ po˝arowà, dla której oddzielnie ustala si´ klas´ odpornoÊci po˝arowej, zgodnie z zasadami okreÊlonymi

w ust. 4, z zastrze˝eniem § 220.

9. Pomieszczenia, w których sà umieszczone przeciwpo˝arowe zbiorniki wody lub innych Êrodków gaÊniczych, pompy wodne instalacji przeciwpo˝arowych,

maszynownie wentylacji do celów przeciwpo˝arowych

oraz rozdzielnie elektryczne, zasilajàce, niezb´dne podczas po˝aru, instalacje i urzàdzenia, powinny stanowiç

odr´bnà stref´ po˝arowà.

§ 213. Wymagania dotyczàce klasy odpornoÊci po˝arowej budynków okreÊlone w § 212 nie dotyczà budynków

1) do trzech kondygnacji nadziemnych w∏àcznie

a) mieszkalnych: jednorodzinnych, zagrodowych

i rekreacji indywidualnej,

b) mieszkalnych i administracyjnych w gospodarstwach leÊnych,

2) wolno stojàcych do dwóch kondygnacji nadziemnych w∏àcznie

a) o kubaturze brutto do 1500 m3 przeznaczonych

do celów turystyki i wypoczynku,

b) gospodarczych w zabudowie jednorodzinnej

i zagrodowej oraz w gospodarstwach leÊnych,

c) o kubaturze brutto do 1000 m3 przeznaczonych

do wykonywania zawodu lub dzia∏alnoÊci us∏ugowej i handlowej, tak˝e z cz´Êcià mieszkalnà,

3) wolno stojàcych gara˝y o liczbie stanowisk postojowych nie wi´kszej ni˝ 2.

§ 214. W budynkach wyposa˝onych w sta∏e urzàdzenia gaÊnicze wodne, z wyjàtkiem budynków ZL II

oraz wielokondygnacyjnych budynków wysokich (W)

i wysokoÊciowych (WW), dopuszcza si´

1) obni˝enie klasy odpornoÊci po˝arowej budynku

o jednà w stosunku do wynikajàcej z § 212,

Poz. 690

2) przyj´cie klasy „E” odpornoÊci po˝arowej dla budynku jednokondygnacyjnego.

§ 215. 1. Dopuszcza si´ przyj´cie klasy „E” odpornoÊci po˝arowej dla jednokondygnacyjnego budynku

PM o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego przekraczajàcej

500 MJ/m2, pod warunkiem zastosowania

1) wszystkich elementów budynku nierozprzestrzeniajàcych ognia,

2) samoczynnych urzàdzeƒ oddymiajàcych w strefach po˝arowych o powierzchni przekraczajàcej

1000 m2.

2. Obni˝enie klasy odpornoÊci po˝arowej budynku,

w przypadkach wymienionych w ust. 1 oraz w § 214,

nie zwalnia z zachowania wymaganej pierwotnie klasy

odpornoÊci ogniowej elementów oddzielenia przeciwpo˝arowego, okreÊlonej w § 232.

§ 216. 1. Elementy budynku, odpowiednio do jego

klasy odpornoÊci po˝arowej, powinny w zakresie klasy

odpornoÊci ogniowej spe∏niaç, z zastrze˝eniem § 237

ust. 9, co najmniej wymagania okreÊlone w poni˝szej

tabeli

Oznaczenia w tabeli

R — noÊnoÊç ogniowa (w minutach), okreÊlona zgodnie z Polskà Normà dotyczàcà zasad ustalania klas odpornoÊci ogniowej

elementów budynku,

E — szczelnoÊç ogniowa (w minutach), okreÊlona jw.,

I

— izolacyjnoÊç ogniowa (w minutach), okreÊlona jw.,

(-) — nie stawia si´ wymagaƒ.

1) Je˝eli przegroda jest cz´Êcià g∏ównej konstrukcji noÊnej, powinna spe∏niaç tak˝e kryteria noÊnoÊci ogniowej (R) odpowiednio do

wymagaƒ zawartych w kol. 2 i 3 dla danej klasy odpornoÊci po˝arowej budynku.

2) Klasa odpornoÊci ogniowej dotyczy pasa mi´dzykondygnacyjnego wraz z po∏àczeniem ze stropem.

3) Wymagania nie dotyczà naÊwietli dachowych, Êwietlików, lukarn i okien po∏aciowych (z zastrze˝eniem § 218), jeÊli otwory w po∏aci dachowej nie zajmujà wi´cej ni˝ 20% jej powierzchni.

4) Dla Êcian komór zsypu wymaga si´ E I 60, a dla drzwi komór zsypu — E I 30.

2. Elementy budynku, o których mowa w ust. 1, powinny byç nierozprzestrzeniajàce ognia, przy czym dopuszcza si´ zastosowanie s∏abo rozprzestrzeniajàcych

ogieƒ

1) elementów budynku o jednej kondygnacji nadziemnej

a) ZL IV,

b) PM o maksymalnej g´stoÊci obcià˝enia ogniowego strefy po˝arowej do 500 MJ/m2,

czych, szeregowych lub atrialnych, powinna wynosiç

co najmniej — R E I 60.

2) Êcian wewn´trznych i zewn´trznych oraz elementów konstrukcji dachu i jego przekrycia w budynku

PM niskim o maksymalnej g´stoÊci obcià˝enia

ogniowego strefy po˝arowej do 1000 MJ/m2,

3. W mieszkaniach oraz w samodzielnych pomieszczeniach mieszkalnych dopuszcza si´ wykonywanie

Êcian wewn´trznych nierozprzestrzeniajàcych ognia,

bez wymaganej w § 216 ust. 1 w kolumnie 6 tabeli klasy odpornoÊci ogniowej.

3) Êcian zewn´trznych w budynku niskim ZL IV.

3. W Êcianach zewn´trznych budynku ZL II dopuszcza si´, z zastrze˝eniem ust. 6, zastosowanie izolacji

cieplnej palnej, je˝eli os∏aniajàca jà od wewnàtrz ok∏adzina jest niepalna i ma klas´ odpornoÊci ogniowej co

najmniej

1) w budynku klasy odpornoÊci po˝arowej „B” —

E I 60,

2) w budynku klasy odpornoÊci po˝arowej „C” i „D”

— E I 30.

4. Dopuszcza si´ stosowanie klap dymowych z materia∏ów ∏atwo zapalnych w dachach i stropodachach.

§ 218. 1. Elementy konstrukcji i przekrycie dachu

budynku ni˝szego, usytuowanego bli˝ej ni˝ 8 m lub

przyleg∏ego do Êciany z otworami budynku wy˝szego,

z wyjàtkiem przypadków wymienionych w § 273 ust. 1,

powinny byç w pasie o szerokoÊci 8 m od tej Êciany nierozprzestrzeniajàce ognia i mieç klas´ odpornoÊci

ogniowej co najmniej R 30 dla elementów konstrukcji

dachu i E 30 dla przekrycia dachu.

2. Warunki okreÊlone w ust. 1 nie majà zastosowania, je˝eli najbli˝ej po∏o˝ony otwór w Êcianie budynku

wy˝szego znajduje si´ w odleg∏oÊci nie mniejszej ni˝

10 m od dachu budynku ni˝szego, a g´stoÊç obcià˝enia ogniowego w budynku ni˝szym nie przekracza

2000 MJ/m2.

5. Strop tworzàcy w pomieszczeniu dodatkowy poziom — antresol´ — przeznaczonà do u˝ytku dla wi´cej

ni˝ 10 osób, a tak˝e jej konstrukcja noÊna, powinny odpowiadaç wymaganiom wynikajàcym z klasy odpornoÊci po˝arowej budynku, lecz nie mniejszym ni˝ dla klasy „D”, z zastrze˝eniem § 214.

3. Postanowienia ust. 1 i 2 odnoszà si´ równie˝ do

cz´Êci ni˝szej budynku, je˝eli cz´Êç ta stanowi odr´bnà

stref´ po˝arowà.

6. W budynku, na wysokoÊci powy˝ej 25 m od poziomu terenu, ok∏adzina elewacyjna i jej zamocowanie

mechaniczne, a tak˝e izolacja cieplna Êciany zewn´trznej, powinny byç wykonane z materia∏ów niepalnych.

4. Dopuszcza si´ sytuowanie wylotów kana∏ów

wentylacyjnych i spalinowych od urzàdzeƒ gazowych

oraz rur wentylujàcych piony kanalizacyjne w cz´Êci

po∏aci dachu lub stropodachu budynku ni˝szego, o której mowa w ust. 1.

7. Dopuszcza si´ ocieplenie Êciany zewn´trznej budynku mieszkalnego, wzniesionego przed dniem

1 kwietnia 1995 r., o wysokoÊci do 11 kondygnacji

w∏àcznie, z u˝yciem samogasnàcego polistyrenu spienionego, w sposób zapewniajàcy nierozprzestrzenianie ognia.

§ 217. 1. W budynkach ZL IV i ZL V klasa odpornoÊci ogniowej przegród wewn´trznych oddzielajàcych

mieszkania lub samodzielne pomieszczenia mieszkalne od dróg komunikacji ogólnej oraz od innych mieszkaƒ i samodzielnych pomieszczeƒ mieszkalnych, z zastrze˝eniem § 216 ust. 1, powinna wynosiç co najmniej

1) dla Êcian w budynku

a) niskim i Êredniowysokim — E I 30,

b) wysokim i wysokoÊciowym — E I 60,

2) dla stropów w budynku zawierajàcym 2 mieszkania

— R E I 30.

2. Klasa odpornoÊci ogniowej Êciany oddzielajàcej

segmenty jednorodzinnych budynków ZL IV: bliênia-

§ 219. 1. Przekrycie budynku majàce powierzchni´

wi´kszà ni˝ 1000 m2 powinno byç nierozprzestrzeniajàce ognia, a jego cz´Êç noÊna wykonana z materia∏ów

niepalnych. W przypadku, gdy wewnàtrz lub na cz´Êci

noÊnej jest umieszczona palna izolacja cieplna, klasa

odpornoÊci ogniowej tej cz´Êci powinna byç nie ni˝sza

ni˝ E 15.

2. W budynkach ZL III, ZL IV i ZL V poddasze u˝ytkowe przeznaczone na cele mieszkalne lub biurowe powinno byç oddzielone od palnej konstrukcji i palnego

przekrycia dachu przegrodami o klasie odpornoÊci

ogniowej

1) w budynku niskim — E I 30,

2) w budynku Êredniowysokim i wysokim — E I 60.

§ 220. 1. Âciany wewn´trzne i stropy wydzielajàce

kot∏ownie, sk∏ady paliwa sta∏ego, ˝u˝lownie i magazyny oleju opa∏owego, a tak˝e zamkni´cia otworów

w tych elementach, powinny mieç klas´ odpornoÊci

ogniowej nie mniejszà ni˝ okreÊlona w tabeli

2. Dla pomieszczeƒ, o których mowa w ust. 1, klas´

odpornoÊci ogniowej Êcian zewn´trznych nale˝y przyjmowaç zgodnie z § 216.

3. Nie stawia si´ wymagaƒ w zakresie klasy odpornoÊci ogniowej dla przegród zewn´trznych kot∏owni

z kot∏ami na paliwo gazowe, zlokalizowanej ponad dachem budynku, przy zachowaniu warunku, i˝ przegrody te powinny byç wykonane z materia∏ów niepalnych.

§ 221. 1. Nad pomieszczeniem zagro˝onym wybuchem nale˝y stosowaç lekki dach, wykonany z materia∏ów co najmniej trudno zapalnych, o masie nieprzekraczajàcej 75 kg/m2 rzutu, liczàc bez elementów konstrukcji noÊnej dachu, takich jak podciàgi, wiàzary i belki.

2. Przepis ust. 1 nie dotyczy pomieszczenia, w którym ∏àczna powierzchnia urzàdzeƒ odcià˝ajàcych

(przeciwwybuchowych), jak przepony, klapy oraz

otwory oszklone szk∏em zwyk∏ym, jest wi´ksza ni˝

0,065 m2/m3 kubatury pomieszczenia.

3. Âciany oddzielajàce pomieszczenie zagro˝one

wybuchem od innych pomieszczeƒ powinny byç odporne na parcie o wartoÊci 15 kN/m2 (15 kPa).

§ 222. 1. Pomieszczenie zagro˝one wybuchem nale˝y sytuowaç na najwy˝szej kondygnacji budynku.

Wymaganie to nie dotyczy budynków na terenach zamkni´tych.

2. Dopuszcza si´ inne usytuowanie pomieszczeƒ,

o których mowa w ust. 1, pod warunkiem zastosowania odpowiednich instalacji i urzàdzeƒ przeciwwybu-

Poz. 690

chowych, uzgodnionych z w∏aÊciwym komendantem

wojewódzkim Paƒstwowej Stra˝y Po˝arnej.

§ 223. 1. W Êcianach zewn´trznych budynku wielokondygnacyjnego, z zastrze˝eniem § 224, powinny byç

pasy mi´dzykondygnacyjne o wysokoÊci co najmniej

0,8 m.

2. Za równorz´dne rozwiàzania uznaje si´ oddzielenia poziome w formie daszków, gzymsów i balkonów

o wysi´gu co najmniej 0,5 m lub te˝ inne oddzielenia

poziome i pionowe o sumie wysi´gu i wymiaru pionowego co najmniej 0,8 m.

3. Elementy poziome, wymienione w ust. 2, powinny mieç klas´ odpornoÊci ogniowej wymaganà w stosunku do Êcian zewn´trznych budynku i byç wykonane

z materia∏ów niepalnych.

4. Warunki okreÊlone w ust. 1 i 2 nie dotyczà Êcian

holu i dróg komunikacji ogólnej.

§ 224. 1. W Êcianach zewn´trznych budynku wielokondygnacyjnego nad strefà po˝arowà PM, o g´stoÊci

obcià˝enia ogniowego powy˝ej 1000 MJ/m2, wysokoÊç

pasa mi´dzykondygnacyjnego powinna wynosiç co

najmniej 1,2 m.

2. Za równorz´dne rozwiàzanie uznaje si´ oddzielenie poziome w formie daszków, gzymsów i balkonów

o wysi´gu co najmniej 0,8 m lub te˝ inne oddzielenie

poziome i pionowe o sumie wymiaru pionowego i wysi´gu co najmniej 1,2 m, z zachowaniem warunków

okreÊlonych w § 223 ust. 3.

§ 225. Elementy ok∏adzin elewacyjnych powinny

byç mocowane do konstrukcji budynku w sposób

uniemo˝liwiajàcy ich odpadanie w przypadku po˝aru

w czasie krótszym ni˝ wynikajàcy z wymaganej klasy

odpornoÊci ogniowej dla Êciany zewn´trznej, okreÊlonej w § 216 ust. 1, odpowiednio do klasy odpornoÊci po˝arowej budynku, w którym sà one zamocowane.

Poz. 690

mi wolnego terenu o szerokoÊci nie mniejszej ni˝ dopuszczalne odleg∏oÊci od innych budynków, okreÊlone

w § 271 ust. 1—7.

2. Cz´Êcià budynku, o której mowa w ust. 1, jest tak˝e jego kondygnacja, je˝eli klatki schodowe i szyby

dêwigowe w tym budynku spe∏niajà co najmniej wymagania okreÊlone w § 256 ust. 2 dla klatek schodowych.

Rozdzia∏ 3

Strefy po˝arowe i oddzielenia przeciwpo˝arowe

§ 226. 1. Stref´ po˝arowà stanowi budynek albo jego cz´Êç oddzielona od innych budynków lub innych

cz´Êci budynku elementami oddzielenia przeciwpo˝arowego, o których mowa w § 232 ust. 4, bàdê te˝ pasa-

2. Dopuszczalna powierzchnia strefy po˝arowej ZL,

obejmujàcej podziemnà cz´Êç budynku, nie powinna

przekraczaç 50% dopuszczalnej powierzchni strefy po˝arowej tej samej kategorii zagro˝enia ludzi, okreÊlonej

w ust. 1 dla pierwszej nadziemnej kondygnacji tego budynku.

3. Zmniejszenie dopuszczalnej powierzchni strefy

po˝arowej, o której mowa w ust. 2, nie dotyczy przypadku, gdy wyjÊcia ewakuacyjne z kondygnacji podziemnej prowadzà bezpoÊrednio na zewnàtrz budynku.

4. Dopuszcza si´ powi´kszenie powierzchni stref

po˝arowych, o których mowa w ust. 1, z wyjàtkiem

stref po˝arowych w budynkach wysokich (W) i wysokoÊciowych (WW), pod warunkiem zastosowania

3. Powierzchnia strefy po˝arowej jest obliczana jako powierzchnia wewn´trzna budynku lub jego cz´Êci,

przy czym wlicza si´ do niej tak˝e powierzchni´ antresoli.

§ 227. 1. Dopuszczalne powierzchnie stref po˝arowych ZL okreÊla poni˝sza tabela

1) sta∏ych urzàdzeƒ gaÊniczych tryskaczowych —

o 100%,

2) samoczynnych urzàdzeƒ oddymiajàcych uruchamianych za pomocà systemu wykrywania dymu —

o 100%.

Przy jednoczesnym stosowaniu urzàdzeƒ wymienionych w pkt 1 i 2 dopuszcza si´ powi´kszenie powierzchni stref po˝arowych o 200%.

5. Ze strefy po˝arowej ZL II o powierzchni przekraczajàcej 750 m2 w budynku wielokondygnacyjnym, powinna byç zapewniona mo˝liwoÊç ewakuacji ludzi do

innej strefy po˝arowej na tej samej kondygnacji.

§ 228. 1. Dopuszczalne powierzchnie stref po˝arowych PM, z wyjàtkiem gara˝y, okreÊla poni˝sza tabela

2. Strefy po˝arowe, o których mowa w ust. 1,

w podziemnej cz´Êci budynków nie powinny przekraczaç 50% powierzchni okreÊlonych w tabeli.

§ 229. Dopuszcza si´ powi´kszenie powierzchni

stref po˝arowych, o których mowa w § 228, pod warunkiem zastosowania

1) sta∏ych urzàdzeƒ gaÊniczych wodnych — o 100%,

2) samoczynnych urzàdzeƒ oddymiajàcych — o 50%.

Przy jednoczesnym stosowaniu urzàdzeƒ wymienionych w pkt 1 i 2 dopuszcza si´ powi´kszenie stref po˝arowych o 150%.

2. W przypadku stosowania w budynku Êcian silnie

rozprzestrzeniajàcych ogieƒ, stref´ po˝arowà nale˝y

zmniejszyç do 25% wartoÊci podanej w ust. 1, a w przypadku jednokondygnacyjnego budynku przeznaczonego do hodowli bezÊció∏kowej, stref´ ogranicza si´ do

5 000 m2.

Poz. 690

§ 230. 1. W budynku jednokondygnacyjnym lub na

ostatniej kondygnacji budynku wielokondygnacyjnego

wielkoÊci stref po˝arowych PM, z wyjàtkiem gara˝y,

mo˝na powi´kszyç o 100%, je˝eli budynek nie zawiera

pomieszczenia zagro˝onego wybuchem i jest wykonany z elementów nierozprzestrzeniajàcych ognia oraz

zastosowano samoczynne urzàdzenia oddymiajàce.

2. W budynku jednokondygnacyjnym wielkoÊci

stref po˝arowych PM, z wyjàtkiem gara˝u, nie ogranicza si´, pod warunkiem zastosowania sta∏ych urzàdzeƒ

gaÊniczych wodnych i samoczynnych urzàdzeƒ oddymiajàcych.

§ 231. 1. Dopuszczalne powierzchnie stref po˝arowych IN okreÊla poni˝sza tabela

§ 232. 1. Âciany i stropy stanowiàce elementy oddzielenia przeciwpo˝arowego powinny byç wykonane

z materia∏ów niepalnych, a wyst´pujàce w nich otwory — obudowane przedsionkami przeciwpo˝arowymi

lub zamykane za pomocà drzwi przeciwpo˝arowych

bàdê innego zamkni´cia przeciwpo˝arowego.

2. W Êcianie oddzielenia przeciwpo˝arowego ∏àczna powierzchnia otworów, o których mowa w ust. 1,

nie powinna przekraczaç 15% powierzchni Êciany,

a w stropie oddzielenia przeciwpo˝arowego — 0,5%

powierzchni stropu.

stywanych w przedsionku — o klasie odpornoÊci

ogniowej co najmniej E I 60 wykonane z materia∏ów

niepalnych oraz byç zamykany drzwiami i wentylowany co najmniej grawitacyjnie, z zastrze˝eniem § 246

ust. 2 i 3.

3. Przedsionek przeciwpo˝arowy powinien mieç

wymiary rzutu poziomego nie mniejsze ni˝ 1,4x1,4 m,

Êciany i strop, a tak˝e os∏ony lub obudowy przewodów elektroenergetycznych — z wyjàtkiem wykorzy-

4. Wymaganà klas´ odpornoÊci ogniowej elementów oddzielenia przeciwpo˝arowego oraz zamkni´ç

znajdujàcych si´ w nich otworów okreÊla poni˝sza tabela

5. Klasa odpornoÊci ogniowej elementów oddzielenia przeciwpo˝arowego oraz zamkni´ç znajdujàcych

si´ w nich otworów w budynkach, o których mowa

w § 213, powinna byç nie mniejsza od okreÊlonej

w ust. 4 dla budynków o klasie odpornoÊci po˝arowej

„D” i „E”.

6. W Êcianie oddzielenia przeciwpo˝arowego dopuszcza si´ wype∏nienie otworów materia∏em przepuszczajàcym Êwiat∏o, takim jak luksfery, ceg∏a szklana

lub inne przeszklenie, je˝eli powierzchnia wype∏nionych otworów nie przekracza 10% powierzchni Êciany,

przy czym klasa odpornoÊci ogniowej wype∏nieƒ nie

powinna byç ni˝sza ni˝

7. Dopuszcza si´ stosowanie w strefach po˝arowych PM niezamykanego otworu w Êcianie oddzielenia przeciwpo˝arowego, s∏u˝àcego przeprowadzeniu

urzàdzeƒ technologicznych, w postaci tunelu o d∏ugoÊci co najmniej 4 m chronionego na ca∏ej d∏ugoÊci sta∏ym urzàdzeniem gaÊniczym zraszaczowym, obudowanego Êcianami i stropem z materia∏ów niepalnych

o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 60. Pomieszczenia po∏àczone tunelem powinny byç zabezpieczone przed przep∏ywem nim dymu, w przypadku

po˝aru, z jednego pomieszczenia do drugiego.

§ 233. 1. Stosowanie kurtyny przeciwpo˝arowej

jest wymagane do oddzielenia

Rozdzia∏ 4

1) widowni, o liczbie miejsc przekraczajàcej 600, od

sceny teatralnej o powierzchni wewn´trznej przekraczajàcej 150 m2 lub o kubaturze brutto przekraczajàcej 1200 m3,

2) kieszeni scenicznej, o powierzchni przekraczajàcej

100 m2, od sceny teatralnej o powierzchni wewn´trznej przekraczajàcej 300 m2 lub o kubaturze

brutto przekraczajàcej 6 000 m3.

2. Sceny, o których mowa w ust. 1, powinny byç

wyposa˝one w samoczynne urzàdzenia oddymiajàce

uruchamiane za pomocà systemu wykrywania dymu.

§ 234. 1. Przepusty instalacyjne w elementach oddzielenia przeciwpo˝arowego powinny mieç klas´ odpornoÊci ogniowej (E I) wymaganà dla tych elementów.

Poz. 690

Drogi ewakuacyjne

§ 236. 1. Z pomieszczeƒ przeznaczonych na pobyt

ludzi powinna byç zapewniona mo˝liwoÊç ewakuacji

w bezpieczne miejsce na zewnàtrz budynku lub do sàsiedniej strefy po˝arowej, bezpoÊrednio albo drogami

komunikacji ogólnej, zwanymi dalej „drogami ewakuacyjnymi”.

2. Ze strefy po˝arowej, o której mowa w ust. 1, powinno byç wyjÊcie bezpoÊrednio na zewnàtrz budynku

lub przez innà stref´ po˝arowà, z zastrze˝eniem § 227

ust. 5.

3. WyjÊcia z pomieszczeƒ na drogi ewakuacyjne powinny byç zamykane drzwiami.

2. Dopuszcza si´ nieinstalowanie przepustów,

o których mowa w ust. 1, dla pojedynczych rur instalacji wodnych, kanalizacyjnych i ogrzewczych, wprowadzanych przez Êciany i stropy do pomieszczeƒ higienicznosanitarnych.

4. Drzwi stanowiàce wyjÊcie ewakuacyjne z budynku przeznaczonego dla wi´cej ni˝ 50 osób powinny

otwieraç si´ na zewnàtrz. Wymaganie to nie dotyczy

budynku wpisanego do rejestru zabytków.

3. Przepusty instalacyjne o Êrednicy powy˝ej 4 cm

w Êcianach i stropach, niewymienionych w ust. 1, dla

których jest wymagana klasa odpornoÊci ogniowej co

najmniej E I 60 lub R E I 60, powinny mieç klas´ odpornoÊci ogniowej (E I) tych elementów.

5. W wyjÊciu ewakuacyjnym z budynku dopuszcza

si´ stosowanie drzwi rozsuwanych spe∏niajàcych wymagania okreÊlone w § 240 ust. 4.

4. PrzejÊcia instalacji przez zewn´trzne Êciany budynku, znajdujàce si´ poni˝ej poziomu terenu, powinny byç zabezpieczone przed mo˝liwoÊcià przenikania

gazu do wn´trza budynku.

§ 235. 1. Âcian´ oddzielenia przeciwpo˝arowego

nale˝y wznosiç na w∏asnym fundamencie lub na stropie, opartym na konstrukcji noÊnej o klasie odpornoÊci

ogniowej nie ni˝szej od odpornoÊci ogniowej tej Êciany.

2. Âcian´ oddzielenia przeciwpo˝arowego nale˝y

wysunàç na co najmniej 0,3 m poza lico Êciany zewn´trznej budynku lub na ca∏ej wysokoÊci Êciany zewn´trznej zastosowaç pionowy pas z materia∏u niepalnego o szerokoÊci co najmniej 2 m i klasie odpornoÊci

ogniowej E I 60.

3. W budynku z dachem rozprzestrzeniajàcym

ogieƒ Êciany oddzielenia przeciwpo˝arowego nale˝y

wyprowadziç ponad pokrycie dachu na wysokoÊç co

najmniej 0,3 m lub zastosowaç pas z materia∏u niepalnego o szerokoÊci co najmniej 1 m i klasie odpornoÊci

ogniowej E I 60, równolegle do po∏aci dachu, bezpoÊrednio pod pokryciem, które na tej szerokoÊci powinno byç nierozprzestrzeniajàce ognia.

4. W budynku, z wyjàtkiem zabudowy jednorodzinnej, w dachu którego znajdujà si´ Êwietliki lub klapy dymowe, Êciany oddzielenia przeciwpo˝arowego usytuowane od nich w odleg∏oÊci poziomej mniejszej ni˝

5 m, nale˝y wyprowadziç ponad górnà ich kraw´dê na

wysokoÊç co najmniej 0,3 m, przy czym wymaganie to

nie dotyczy Êwietlików nieotwieranych o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E 30.

6. OkreÊlajàc wymaganà szerokoÊç i liczb´ przejÊç,

wyjÊç oraz dróg ewakuacyjnych w budynku, w którym

z przeznaczenia i sposobu zagospodarowania pomieszczeƒ nie wynika jednoznacznie maksymalna liczba ich u˝ytkowników, liczb´ t´ nale˝y przyjmowaç na

podstawie nast´pujàcych wskaêników powierzchni

u˝ytkowej, dla

1) sal konferencyjnych, lokali gastronomiczno-rozrywkowych, poczekalni, holi, Êwietlic itp. —

1 m2/osob´,

2) pomieszczeƒ handlowo-us∏ugowych — 4 m2/osob´,

3) pomieszczeƒ

5 m2/osob´,

administracyjno-biurowych

—

4) archiwów, bibliotek itp. — 7 m2/osob´,

5) magazynów — 30 m2/osob´.

§ 237. 1. W pomieszczeniach, od najdalszego miejsca, w którym mo˝e przebywaç cz∏owiek, do wyjÊcia

ewakuacyjnego na drog´ ewakuacyjnà lub do innej

strefy po˝arowej albo na zewnàtrz budynku, powinno

byç zapewnione przejÊcie, zwane dalej „przejÊciem

ewakuacyjnym”, o d∏ugoÊci nieprzekraczajàcej

1) w strefach po˝arowych ZL — 40 m,

2) w strefach po˝arowych PM o g´stoÊci obcià˝enia

ogniowego przekraczajàcej 500 MJ/m2 w budynku

o wi´cej ni˝ jednej kondygnacji nadziemnej —

75 m,

3) w strefach po˝arowych PM, o obcià˝eniu ogniowym nieprzekraczajàcym 500 MJ/m2, w budynku

o wi´cej ni˝ jednej kondygnacji nadziemnej oraz

w strefach po˝arowych PM w budynku o jednej

kondygnacji nadziemnej bez wzgl´du na wielkoÊç

obcià˝enia ogniowego — 100 m.

4) znajduje si´ w strefie po˝arowej PM o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego do 500 MJ/m2, a jego powierzchnia przekracza 1 000 m2,

2. W pomieszczeniu zagro˝onym wybuchem d∏ugoÊç przejÊcia ewakuacyjnego, o którym mowa

w ust. 1 pkt 2 i 3, nie powinna przekraczaç 40 m.

5) jest zagro˝one wybuchem, a jego powierzchnia

przekracza 100 m2.

3. Dopuszcza si´ prowadzenie przez pomieszczenie

zagro˝one wybuchem przejÊcia ewakuacyjnego z innego pomieszczenia, je˝eli pomieszczenia te sà powiàzane funkcjonalnie.

4. Je˝eli z przewidywanego przeznaczenia pomieszczenia nie wynika jednoznacznie sposób jego zagospodarowania, projektowa d∏ugoÊç przejÊcia ewakuacyjnego nie mo˝e byç wi´ksza ni˝ 80% d∏ugoÊci

okreÊlonej w ust. 1 i 2.

5. W pomieszczeniach o wysokoÊci przekraczajàcej

5 m d∏ugoÊç przejÊç, o których mowa w ust. 1 i 2, mo˝e byç powi´kszona o 25%.

6. D∏ugoÊci przejÊç, o których mowa w ust. 1 i 2,

mogà byç powi´kszone pod warunkiem zastosowania

1) sta∏ych urzàdzeƒ gaÊniczych wodnych — o 50%,

2) samoczynnych urzàdzeƒ oddymiajàcych uruchamianych za pomocà systemu wykrywania dymu —

o 50%.

7. Powi´kszenia, o których mowa w ust. 5 i 6 pkt 1

i 2, podlegajà sumowaniu.

8. PrzejÊcie, o którym mowa w ust. 1, nie powinno

prowadziç ∏àcznie przez wi´cej ni˝ trzy pomieszczenia.

9. Âcianek dzia∏owych oddzielajàcych od siebie pomieszczenia, dla których okreÊla si´ ∏àcznie d∏ugoÊç

przejÊcia ewakuacyjnego, nie dotyczà wymagania

okreÊlone w § 216 ust. 1.

10. SzerokoÊç przejÊcia ewakuacyjnego w pomieszczeniu przeznaczonym na pobyt ludzi, z zastrze˝eniem

§ 261, nale˝y obliczaç proporcjonalnie do liczby osób,

do których ewakuacji ono s∏u˝y, przyjmujàc co najmniej 0,6 m na 100 osób, lecz nie mniej ni˝ 0,9 m,

a w przypadku przejÊcia s∏u˝àcego do ewakuacji do

3 osób — nie mniej ni˝ 0,8 m.

§ 238. Pomieszczenie powinno mieç co najmniej

dwa wyjÊcia ewakuacyjne oddalone od siebie o co najmniej 5 m w przypadkach, gdy

1) jest przeznaczone do jednoczesnego przebywania

w nim ponad 50 osób, a w strefie po˝arowej ZL II

— ponad 30 osób,

2) znajduje si´ w strefie po˝arowej ZL, a jego powierzchnia przekracza 300 m2,

3) znajduje si´ w strefie po˝arowej PM o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego powy˝ej 500 MJ/m2, a jego powierzchnia przekracza 300 m2,

§ 239. 1. ¸àcznà szerokoÊç drzwi w Êwietle, stanowiàcych wyjÊcia ewakuacyjne z pomieszczenia, nale˝y

obliczaç proporcjonalnie do liczby osób mogàcych

przebywaç w nim równoczeÊnie, przyjmujàc co najmniej 0,6 m szerokoÊci na 100 osób, przy czym najmniejsza szerokoÊç drzwi w Êwietle oÊcie˝nicy powinna wynosiç 0,9 m, a w przypadku drzwi s∏u˝àcych do

ewakuacji do 3 osób — 0,8 m.

2. Drzwi stanowiàce wyjÊcie ewakuacyjne powinny

otwieraç si´ na zewnàtrz pomieszczeƒ

1) zagro˝onych wybuchem,

2) do których jest mo˝liwe niespodziewane przedostanie si´ mieszanin wybuchowych lub substancji trujàcych, duszàcych bàdê innych, mogàcych utrudniç

ewakuacj´,

3) przeznaczonych do jednoczesnego przebywania

ponad 50 osób,

4) przeznaczonych dla ponad 6 osób o ograniczonej

zdolnoÊci poruszania si´.

3. WyjÊcia ewakuacyjne z pomieszczenia zagro˝onego wybuchem na drog´ ewakuacyjnà powinny prowadziç przez przedsionki przeciwpo˝arowe odpowiadajàce wymaganiom § 232.

4. SzerokoÊç drzwi stanowiàcych wyjÊcie ewakuacyjne z budynku, z zastrze˝eniem ust. 1, a tak˝e szerokoÊç drzwi na drodze ewakuacyjnej z klatki schodowej,

prowadzàcych na zewnàtrz budynku lub do innej strefy

po˝arowej, powinna byç nie mniejsza ni˝ szerokoÊç biegu klatki schodowej, okreÊlona zgodnie z § 68 ust. 1 i 2.

5. SzerokoÊç drzwi w Êwietle na drodze ewakuacyjnej, niewymienionych w ust. 4, nale˝y obliczaç proporcjonalnie do liczby osób, do których ewakuacji sà one

przeznaczone, przyjmujàc co najmniej 0,6 m szerokoÊci

na 100 osób, przy czym najmniejsza szerokoÊç drzwi

powinna wynosiç 0,9 m w Êwietle oÊcie˝nicy.

6. WysokoÊç drzwi, o których mowa w ust. 1, 4 i 5,

powinna odpowiadaç wymaganiom § 62 ust. 1.

§ 240. 1. Drzwi wieloskrzyd∏owe, stanowiàce wyjÊcie ewakuacyjne z pomieszczenia oraz na drodze ewakuacyjnej, powinny mieç co najmniej jedno, nieblokowane skrzyd∏o drzwiowe o szerokoÊci nie mniejszej ni˝

0,9 m.

2. SzerokoÊç skrzyd∏a drzwi wahad∏owych, stanowiàcych wyjÊcie ewakuacyjne z pomieszczenia oraz na

drodze ewakuacyjnej, powinna wynosiç co najmniej

dla drzwi jednoskrzyd∏owych — 0,9 m, a dla drzwi dwuskrzyd∏owych — 0,6 m, przy czym oba skrzyd∏a drzwi

dwuskrzyd∏owych muszà mieç t´ samà szerokoÊç.

3. Zabrania si´ stosowania do celów ewakuacji

drzwi obrotowych i podnoszonych.

ni˝enia 2 m, przy czym d∏ugoÊç obni˝onego odcinka

drogi nie mo˝e byç wi´ksza ni˝ 1,5 m.

4. Drzwi rozsuwane mogà stanowiç wyjÊcia na drogi ewakuacyjne, a tak˝e byç stosowane na drogach

ewakuacyjnych, je˝eli sà przeznaczone nie tylko do celów ewakuacji, a ich konstrukcja zapewnia

4. Skrzyd∏a drzwi, stanowiàcych wyjÊcie na drog´

ewakuacyjnà, nie mogà, po ich ca∏kowitym otwarciu,

zmniejszaç wymaganej szerokoÊci tej drogi.

1) otwieranie automatyczne i r´czne bez mo˝liwoÊci

ich blokowania,

2) samoczynne ich rozsuni´cie i pozostanie w pozycji

otwartej w razie po˝aru lub awarii drzwi.

5. W bramach i Êcianach przesuwanych na drogach

ewakuacyjnych powinny znajdowaç si´ drzwi otwierane r´cznie albo w bezpoÊrednim sàsiedztwie tych bram

i Êcian powinny byç umieszczone i wyraênie oznakowane drzwi przeznaczone do celów ewakuacji.

6. Drzwi, bramy i inne zamkni´cia otworów o wymaganej klasie odpornoÊci ogniowej lub dymoszczelnoÊci powinny byç zaopatrzone w urzàdzenia, zapewniajàce samoczynne zamykanie otworu w razie po˝aru.

Nale˝y te˝ zapewniç mo˝liwoÊç r´cznego otwierania

drzwi s∏u˝àcych do ewakuacji.

7. Drzwi stanowiàce wyjÊcie ewakuacyjne z pomieszczenia, w którym mo˝e przebywaç jednoczeÊnie

wi´cej ni˝ 300 osób, oraz drzwi na drodze ewakuacyjnej z tego pomieszczenia, powinny byç wyposa˝one

w urzàdzenia przeciwpaniczne.

§ 241. 1. Obudowa poziomych dróg ewakuacyjnych

powinna mieç klas´ odpornoÊci ogniowej wymaganà

dla Êcian wewn´trznych, nie mniejszà jednak ni˝ E I 15,

z uwzgl´dnieniem § 217. Wymaganie klasy odpornoÊci

ogniowej dla obudowy poziomych dróg ewakuacyjnych nie dotyczy obudowy krytego ciàgu pieszego —

pasa˝u, o którym mowa w § 247 ust. 2.

2. W Êcianach wewn´trznych, stanowiàcych obudow´ dróg ewakuacyjnych w strefach po˝arowych

ZL III i PM, dopuszcza si´ umieszczenie nieotwieranych naÊwietli powy˝ej 2 m od poziomu posadzki, je˝eli przylegajàce pomieszczenia nie sà zagro˝one wybuchem i je˝eli g´stoÊç obcià˝enia ogniowego w tych

pomieszczeniach nie przekracza 1000 MJ/m2.

3. W Êcianach zewn´trznych budynków, przy których znajduje si´ galeria, b´dàca jedynà drogà ewakuacyjnà, dopuszcza si´ umieszczenie naÊwietli powy˝ej

2 m od posadzki tej galerii.

§ 242. 1. SzerokoÊç poziomych dróg ewakuacyjnych nale˝y obliczaç proporcjonalnie do liczby osób

mogàcych przebywaç jednoczeÊnie na danej kondygnacji budynku, przyjmujàc co najmniej 0,6 m na 100

osób, lecz nie mniej ni˝ 1,4 m.

2. Dopuszcza si´ zmniejszenie szerokoÊci poziomej

drogi ewakuacyjnej do 1,2 m, je˝eli jest ona przeznaczona do ewakuacji nie wi´cej ni˝ 20 osób.

3. WysokoÊç drogi ewakuacyjnej powinna wynosiç

co najmniej 2,2 m, natomiast wysokoÊç lokalnego ob-

§ 243. 1. Korytarze stanowiàce drog´ ewakuacyjnà

w strefach po˝arowych ZL powinny byç podzielone na

odcinki nie d∏u˝sze ni˝ 50 m przy zastosowaniu przegród z drzwiami dymoszczelnymi lub innych urzàdzeƒ

technicznych, zapobiegajàcych rozprzestrzenianiu si´

dymu.

2. Wymaganie, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy korytarzy, na których zastosowano rozwiàzania

techniczno-budowlane zabezpieczajàce przed zadymieniem.

3. Przegrody, o których mowa w ust. 1, nad sufitami podwieszonymi i pod pod∏ogami podniesionymi

powy˝ej poziomu stropu lub pod∏o˝a, powinny byç wykonane z materia∏ów niepalnych.

§ 244. 1. Na drogach ewakuacyjnych jest zabronione stosowanie

1) spoczników ze stopniami,

2) schodów ze stopniami zabiegowymi, je˝eli schody

te sà jedynà drogà ewakuacyjnà.

2. Na drogach ewakuacyjnych dopuszcza si´ stosowanie schodów wachlarzowych, pod warunkiem zachowania najmniejszej szerokoÊci stopni okreÊlonych

w § 69 ust. 6.

3. Na drogach ewakuacyjnych miejsca, w których

zastosowano pochylnie lub stopnie umo˝liwiajàce pokonanie ró˝nicy poziomów, powinny byç wyraênie

oznakowane.

§ 245. W budynkach

1) niskim (N), zawierajàcym stref´ po˝arowà ZL II,

2) Êredniowysokim (SW), zawierajàcym stref´ po˝arowà ZL I, ZL II, ZL III lub ZL V,

3) niskim (N) i Êredniowysokim (SW), zawierajàcym

stref´ po˝arowà PM o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego powy˝ej 500 MJ/m2 lub pomieszczenie zagro˝one wybuchem,

nale˝y stosowaç klatki schodowe obudowane i zamykane drzwiami oraz wyposa˝one w urzàdzenia zapobiegajàce zadymieniu lub s∏u˝àce do usuwania dymu.

§ 246. 1. W budynku wysokim (W) i wysokoÊciowym (WW) powinny byç co najmniej dwie klatki schodowe obudowane i oddzielone od poziomych dróg komunikacji ogólnej oraz pomieszczeƒ przedsionkiem

przeciwpo˝arowym, odpowiadajàcym wymaganiom

§ 232. Dopuszcza si´ dodatkowe pionowe drogi komunikacji ogólnej, niespe∏niajàce tych wymagaƒ, je˝eli ∏àczà one kondygnacje w obr´bie jednej strefy po˝arowej.

2. Klatki schodowe i przedsionki przeciwpo˝arowe,

stanowiàce drog´ ewakuacyjnà w budynku wysokim

(W) dla strefy po˝arowej ZL II oraz w budynku wysokoÊciowym (WW) dla stref po˝arowych innych ni˝ ZL IV,

powinny byç wyposa˝one w urzàdzenia zapobiegajàce

ich zadymieniu.

3. Klatki schodowe i przedsionki przeciwpo˝arowe,

stanowiàce drog´ ewakuacyjnà w budynku wysokim

(W) dla strefy po˝arowej ZL I, ZL III, ZL V lub PM oraz

w budynku wysokoÊciowym (WW) dla strefy po˝arowej ZL IV, powinny byç wyposa˝one w urzàdzenia zapobiegajàce zadymieniu lub samoczynne urzàdzenia

oddymiajàce uruchamiane za pomocà systemu wykrywania dymu.

4. W budynku wysokim (W) niezawierajàcym strefy po˝arowej ZL II dopuszcza si´ stosowanie tylko jednej klatki schodowej, je˝eli powierzchnia rzutu poziomego budynku nie przekracza 750 m2.

5. W budynku wysokim (W) i wysokoÊciowym

(WW) dopuszcza si´ wykonywanie klatek schodowych,

stanowiàcych drog´ ewakuacyjnà wy∏àcznie dla stref

po˝arowych ZL IV, bez przedsionków oddzielajàcych je

od poziomych dróg komunikacji ogólnej, je˝eli

1) ka˝de mieszkanie lub pomieszczenie jest oddzielone od poziomej drogi komunikacji ogólnej drzwiami o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30,

2) klatki schodowe sà zamykane drzwiami dymoszczelnymi,

3) klatki schodowe sà wyposa˝one w urzàdzenia zapobiegajàce zadymieniu lub w samoczynne urzàdzenia oddymiajàce uruchamiane za pomocà systemu

wykrywania dymu.

6. W budynku Êredniowysokim (SW) i wy˝szym,

w strefie po˝arowej ZL V, drzwi z pomieszczeƒ, z wyjàtkiem higienicznosanitarnych, prowadzàce na drogi komunikacji ogólnej, powinny mieç klas´ odpornoÊci

ogniowej co najmniej E I 30.

§ 247. 1. W budynku wysokim (W) i wysokoÊciowym (WW), w strefach po˝arowych innych ni˝ ZL IV,

nale˝y zastosowaç rozwiàzania techniczno-budowlane

zabezpieczajàce przed zadymieniem poziomych dróg

ewakuacyjnych.

2. W krytym ciàgu pieszym (pasa˝u), do którego

przylegajà lokale handlowe i us∏ugowe, oraz w przekrytym dziedziƒcu wewn´trznym, nale˝y zastosowaç rozwiàzania techniczno-budowlane zabezpieczajàce przed

zadymieniem dróg ewakuacyjnych.

3. W podziemnej kondygnacji budynku, w której

znajduje si´ pomieszczenie przeznaczone dla ponad

100 osób, oraz budowli podziemnej z takim pomieszczeniem, nale˝y zastosowaç rozwiàzania techniczno-budowlane zapewniajàce usuwanie dymu z tego pomieszczenia i z dróg ewakuacyjnych.

§ 248. Schody wewn´trzne w mieszkaniach w budynku wielorodzinnym oraz w budynku jednorodzin-

Poz. 690

nym, zagrodowym i rekreacji indywidualnej, a tak˝e budynku tymczasowym nieprzeznaczonym na cele widowiskowe lub inne zgromadzenia ludzi, mogà nie spe∏niaç wymagaƒ stawianych drogom ewakuacyjnym.

§ 249. 1. Âciany wewn´trzne i stropy stanowiàce

obudow´ klatki schodowej lub pochylni powinny mieç

klas´ odpornoÊci ogniowej okreÊlonà zgodnie z § 216,

jak dla stropów budynku.

2. Wymaganie, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy pionowych dróg komunikacji ogólnej przebiegajàcych wy∏àcznie w obr´bie jednej strefy po˝arowej, z zastrze˝eniem § 256 ust. 2.

3. Biegi i spoczniki schodów oraz pochylnie s∏u˝àce do ewakuacji powinny byç wykonane z materia∏ów

niepalnych i mieç klas´ odpornoÊci ogniowej co najmniej

1) w budynkach o klasie odpornoÊci po˝arowej „A”,

„B” i „C” — R 60,

2) w budynkach o klasie odpornoÊci po˝arowej „D”

i „E” — R 30.

4. Wymaganie klasy odpornoÊci ogniowej, o którym mowa w ust. 3, nie dotyczy klatek schodowych wydzielonych na ka˝dej kondygnacji przedsionkami przeciwpo˝arowymi oraz schodów na antresol´ w pomieszczeniu, w którym si´ ona znajduje, je˝eli antresola ta jest przeznaczona do u˝ytku nie wi´cej ni˝ 10 osób.

5. W budynku niskim o klasie odpornoÊci po˝arowej „D” lub „E” w obudowanych klatkach schodowych, zamykanych drzwiami o klasie odpornoÊci

ogniowej co najmniej E I 30, dopuszcza si´ wykonanie

biegów i spoczników schodów z materia∏ów palnych.

6. Odleg∏oÊç mi´dzy Êcianà zewn´trznà, stanowiàcà obudow´ klatki schodowej, a innà Êcianà zewn´trznà tego samego lub innego budynku powinna byç

ustalona zgodnie z § 271, je˝eli co najmniej jedna z tych

Êcian nie spe∏nia wymagaƒ klasy odpornoÊci ogniowej

okreÊlonej wed∏ug § 216 jak dla stropu budynku z tà

klatkà schodowà.

§ 250. 1. Piwnice powinny byç oddzielone od pozosta∏ej cz´Êci budynku, z wyjàtkiem budynków ZL IV niskich (N) i Êredniowysokich (SW) stropami i Êcianami

o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej R E I 60 i zamkni´te drzwiami o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30. Je˝eli drzwi do piwnic znajdujà si´ poni˝ej poziomu terenu, schody prowadzàce z tego poziomu powinny byç zabezpieczone w sposób uniemo˝liwiajàcy omy∏kowe zejÊcie ludzi do piwnic w przypadku

ewakuacji (np. ruchomà barierà).

2. W budynku wysokim (W) i wysokoÊciowym

(WW) piwnice powinny byç oddzielone od klatki schodowej przedsionkiem przeciwpo˝arowym.

§ 251. WyjÊcie z klatki schodowej na strych lub poddasze powinno byç zamykane drzwiami lub klapà wyjÊciowà o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej

1) w budynkach niskich (N) — E I 15,

2) w budynkach Êredniowysokich (SW) i wy˝szych —

E I 30.

Poz. 690

2. Drzwi do dêwigu dla ekip ratowniczych powinny

mieç klas´ odpornoÊci ogniowej (E I) nie mniejszà ni˝

po∏owa wymaganej klasy odpornoÊci ogniowej dla

Êcian i stropów szybu.

§ 252. Schodów i pochylni ruchomych nie zalicza

si´ do dróg ewakuacyjnych.

3. Wymaganie odpornoÊci ogniowej, o której mowa w ust. 2, nie dotyczy dêwigu dost´pnego przez

przedsionek przeciwpo˝arowy.

§ 253. 1. W budynkach wysokoÊciowych (WW) i wysokich (W) ZL I, ZL II, ZL III i ZL V, majàcych kondygnacj´ u˝ytkowà na wysokoÊci powy˝ej 25 m, przynajmniej jeden dêwig w ka˝dej strefie po˝arowej powinien

byç przystosowany do potrzeb ekip ratowniczych.

§ 255. Szyb dêwigu dla ekip ratowniczych powinien

byç wyposa˝ony w urzàdzenia zapobiegajàce zadymieniu lub s∏u˝àce do usuwania dymu.

2. Dêwig, o którym mowa w ust. 1, powinien mieç

noÊnoÊç co najmniej 1 000 kg i kabin´ o wymiarach poziomych nie mniejszych ni˝ 1,1x2,1 m.

3. Spocznik przed wejÊciem do dêwigu, o którym

mowa w ust. 1, powinien byç dost´pny z przedsionka

przeciwpo˝arowego klatki schodowej.

4. Dopuszcza si´ przystosowanie do potrzeb ekip

ratowniczych dêwigu, który nie spe∏nia wymagaƒ okreÊlonych w ust. 3, je˝eli hol, w którym on si´ znajduje,

jest zamykany w razie po˝aru drzwiami o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 60.

§ 254. 1. Âciany i stropy szybu dêwigu dla ekip ratowniczych powinny mieç klas´ odpornoÊci ogniowej

wymaganà jak dla stropów budynku, zgodnie z § 216.

§ 256. 1. D∏ugoÊç drogi ewakuacyjnej od wyjÊcia

z pomieszczenia na t´ drog´ do wyjÊcia do innej strefy

po˝arowej lub na zewnàtrz budynku, zwanej dalej „dojÊciem ewakuacyjnym”, mierzy si´ wzd∏u˝ osi drogi

ewakuacyjnej. W przypadku zakoƒczenia dojÊcia ewakuacyjnego przedsionkiem przeciwpo˝arowym, d∏ugoÊç t´ mierzy si´ do pierwszych drzwi tego przedsionka.

2. Za równorz´dne wyjÊciu do innej strefy po˝arowej, o którym mowa w ust. 1, uwa˝a si´ wyjÊcie do

obudowanej klatki schodowej, zamykanej drzwiami

o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30, wyposa˝onej w urzàdzenia zapobiegajàce zadymieniu lub

s∏u˝àce do usuwania dymu, a w przypadku, o którym

mowa w § 246 ust. 5 — zamykanej drzwiami dymoszczelnymi.

3. Dopuszczalne d∏ugoÊci dojÊç ewakuacyjnych

w strefach po˝arowych okreÊla poni˝sza tabela

4. D∏ugoÊci dojÊç ewakuacyjnych, o których mowa

w ust. 3, mogà byç powi´kszone pod warunkiem

ochrony

2) drogi ewakuacyjnej samoczynnymi urzàdzeniami

oddymiajàcymi uruchamianymi za pomocà systemu wykrywania dymu — o 50%.

1) strefy po˝arowej sta∏ymi urzàdzeniami gaÊniczymi

wodnymi — o 50%,

Przy jednoczesnym stosowaniu tych urzàdzeƒ d∏ugoÊç dojÊcia mo˝e byç powi´kszona o 100%.

5. WyjÊcie z klatki schodowej, o której mowa

w ust. 2, powinno prowadziç na zewnàtrz budynku,

bezpoÊrednio lub poziomymi drogami komunikacji

ogólnej, których obudowa odpowiada wymaganiom

§ 249 ust. 1, a otwory w obudowie majà zamkni´cia

o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30.

6. Dopuszcza si´ przeprowadzenie drogi ewakuacyjnej do wyjÊcia na zewnàtrz budynku z klatki schodowej oraz z poziomych dróg komunikacji ogólnej

przez hol, mogàcy spe∏niaç tak˝e funkcje uzupe∏niajàce do funkcji wynikajàcych z przeznaczenia budynku,

takie jak: recepcyjna, ochrony budynku, drobnej sprzeda˝y, pod warunkiem ˝e

1) przez jeden hol mo˝liwe jest przeprowadzenie drogi ewakuacyjnej tylko z jednej klatki schodowej,

przy czym ograniczenie to nie odnosi si´ do klatek

schodowych z odr´bnym, nieprowadzàcym przez

ten hol, wyjÊciem ewakuacyjnym,

2) hol nie znajduje si´ w strefie po˝arowej PM o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego powy˝ej 500 MJ/m2

ani te˝ zawierajàcej pomieszczenie zagro˝one wybuchem,

3) hol jest oddzielony od poziomych dróg komunikacji ogólnej, tak jak jest to wymagane dla klatki schodowej, o której mowa w pkt 1,

4) wolna szerokoÊç drogi ewakuacyjnej jest co najmniej o 50% wi´ksza od szerokoÊci poziomej drogi

ewakuacyjnej w budynku, prowadzàcej do tego

wyjÊcia, okreÊlonej zgodnie z § 242 ust. 1, dla kondygnacji budynku o najwi´kszej liczbie przewidywanych osób, znajdujàcych si´ tam jedoczeÊnie,

5) wysokoÊç holu w miejscu, w którym przebiega droga ewakuacyjna, jest nie mniejsza ni˝ 3,3 m,

6) szerokoÊç drzwi wyjÊciowych na zewnàtrz budynku

jest wi´ksza o 50% od minimalnej szerokoÊci drzwi

wyjÊciowych okreÊlonej zgodnie z § 239 ust. 4.

7. Dopuszczalnà d∏ugoÊç drogi od wyjÊcia z klatki

schodowej, o której mowa w ust. 2, do wyjÊcia na zewnàtrz budynku okreÊla si´ zgodnie z ust. 3.

§ 257. 1. W budynku PM, w którym jest wymagana

druga droga ewakuacyjna dla ludzi z wy˝szej kondygnacji, dopuszcza si´ stosowanie na tej drodze drabiny

ewakuacyjnej, prowadzàcej na dach nad ni˝szà kondygnacjà lub na poziom terenu, je˝eli liczba osób przebywajàcych jednoczeÊnie na wy˝szej kondygnacji nie

przekracza 50, a w budynku z pomieszczeniem zagro˝onym wybuchem — 15. Nie dotyczy to zak∏adów pracy chronionej.

2. Drabiny ewakuacyjne nale˝y umieszczaç w miejscach ∏atwo dost´pnych. Sytuowanie drabin naprzeciw Êwietlików i okien jest zabronione.

3. Dopuszcza si´ wykonywanie drabin ewakuacyjnych bez obr´czy ochronnych, gdy ró˝nica wysokoÊci

nie przekracza 3 m, z uwzgl´dnieniem wymagaƒ § 101.

Poz. 690

Rozdzia∏ 5

Wymagania przeciwpo˝arowe dla elementów wykoƒczenia wn´trz i wyposa˝enia sta∏ego

§ 258. 1. W strefach po˝arowych ZL I, ZL II, ZL III

i ZL V stosowanie do wykoƒczenia wn´trz materia∏ów

∏atwo zapalnych, których produkty rozk∏adu termicznego sà bardzo toksyczne lub intensywnie dymiàce, jest

zabronione.

2. Na drogach komunikacji ogólnej, s∏u˝àcych celom ewakuacji, stosowanie materia∏ów i wyrobów budowlanych ∏atwo zapalnych jest zabronione.

§ 259. 1. Pod∏ogi podniesione o wi´cej ni˝ 0,2 m ponad poziom stropu lub innego pod∏o˝a powinny mieç

1) niepalnà konstrukcj´ noÊnà oraz co najmniej niezapalne p∏yty pod∏ogi od strony przestrzeni podpod∏ogowej, majàce klas´ odpornoÊci ogniowej co

najmniej R E I 30, a w budynku wysokoÊciowym

(WW) lub ze strefà po˝arowà o g´stoÊci obcià˝enia

ogniowego ponad 4 000 MJ/m2 oraz w strefach po˝arowych ZL II — co najmniej R E I 60,

2) przestrzeƒ podpod∏ogowà podzielonà na sektory

o powierzchni nie wi´kszej ni˝ 1 000 m2 przegrodami o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30,

a w budynku wysokoÊciowym (WW) lub ze strefà

po˝arowà o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego ponad

4 000 MJ/m2 — co najmniej E I 60.

2. Przewody elektroenergetyczne i inne instalacje

wykonane z materia∏ów palnych, prowadzone w przestrzeni podpod∏ogowej pod∏ogi podniesionej, wykorzystywanej do wentylacji lub ogrzewania pomieszczenia, powinny mieç os∏on´ lub obudow´ o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30, a w budynku wysokoÊciowym (WW) lub ze strefà po˝arowà o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego ponad 4 000 MJ/m2 — co najmniej

E I 60.

3. Na drogach ewakuacyjnych wykonywanie w pod∏odze podniesionej otworów do wentylacji lub ogrzewania jest zabronione.

§ 260. 1. W pomieszczeniach, przeznaczonych do

jednoczesnego przebywania ponad 50 osób oraz w pomieszczeniach produkcyjnych, stosowanie ∏atwo zapalnych przegród, sta∏ych elementów wyposa˝enia

i wystroju wn´trz oraz wyk∏adzin pod∏ogowych jest zabronione.

2. W pomieszczeniach stref po˝arowych ZL II, pomieszczeniach magazynowych oraz w pomieszczeniach z pod∏ogami podniesionymi, stosowanie wyk∏adzin pod∏ogowych ∏atwo zapalnych jest zabronione.

§ 261. Pomieszczenia przeznaczone do jednoczesnego przebywania ponad 200 osób doros∏ych lub

100 dzieci, w których miejsca do siedzenia sà ustawione w rz´dach, powinny mieç

1) fotele i inne siedzenia trudno zapalne odpowiadajàce wymaganiom Polskiej Normy dotyczàcej oce-

ny zapalnoÊci mebli tapicerowanych oraz niewydzielajàce produktów rozk∏adu i spalania, okreÊlonych jako bardzo toksyczne, zgodnie z Polskà Normà dotyczàcà badaƒ wydzielania produktów toksycznych,

2) szerokoÊç przejÊç pomi´dzy rz´dami siedzeƒ nie

mniejszà ni˝ 0,45 m, przy czym odleg∏oÊç t´ nale˝y

ustalaç, bioràc pod uwag´ odst´p mi´dzy sta∏ymi

elementami siedzeƒ,

3) liczb´ siedzeƒ w rz´dzie nie wi´kszà ni˝ 16 pomi´dzy przejÊciami oraz 8 w rz´dzie przyÊciennym,

przy czym dopuszcza si´ zwi´kszenie liczby miejsc

w rz´dach odpowiednio do 40 i 20 pod warunkiem

zwi´kszenia odst´pu mi´dzy rz´dami siedzeƒ

o 1 cm na ka˝de dodatkowe siedzenie odpowiednio powy˝ej 16 lub 8,

4) szerokoÊç przejÊç komunikacyjnych nie mniejszà

ni˝ 1,2 m przy liczbie osób do 150, a przy wi´kszej

ich liczbie szerokoÊç t´ nale˝y zwi´kszyç proporcjonalnie o 0,6 m na 100 osób,

5) rz´dy siedzeƒ lub ∏awek trwale umocowane do

pod∏ogi albo siedzenia sztywno ∏àczone ze sobà

w rz´dy oraz mi´dzy rz´dami.

§ 262. 1. Ok∏adziny sufitów oraz sufity podwieszone nale˝y wykonywaç z materia∏ów niepalnych lub niezapalnych, niekapiàcych i nieodpadajàcych pod wp∏ywem ognia. Wymaganie to nie dotyczy mieszkaƒ.

2. Przestrzeƒ mi´dzy sufitem podwieszonym i stropem powinna byç podzielona na sektory o powierzchni nie wi´kszej ni˝ 1000 m2, a w korytarzach — przegrodami co 50 m, wykonanymi z materia∏ów niepalnych.

§ 263. 1. W ∏azienkach i saunach z piecykami gazowymi oraz termami gazowymi i elektrycznymi dopuszcza si´ stosowanie ok∏adzin Êciennych z materia∏ów

palnych, z tym ˝e odleg∏oÊç tych urzàdzeƒ od ok∏adzin

powinna wynosiç co najmniej 0,3 m.

2. Stosowanie ok∏adzin Êciennych z materia∏ów ∏atwo zapalnych w ∏azienkach i saunach z piecem na paliwo sta∏e jest zabronione.

§ 264. Palne elementy wystroju wn´trz budynku,

przez które lub obok których sà prowadzone przewody

ogrzewcze, wentylacyjne, dymowe lub spalinowe, powinny byç zabezpieczone przed mo˝liwoÊcià zapalenia

lub zw´glenia.

Rozdzia∏ 6

Wymagania przeciwpo˝arowe dla palenisk i instalacji

§ 265. 1. Palenisko powinno byç umieszczone na

pod∏o˝u niepalnym o gruboÊci co najmniej 0,15 m,

a przy piecach metalowych bez nó˝ek — 0,3 m. Pod∏oga ∏atwo zapalna przed drzwiczkami palenisk powinna

byç zabezpieczona pasem materia∏u niepalnego o szerokoÊci co najmniej 0,3 m, si´gajàcym poza kraw´dzie

drzwiczek co najmniej po 0,3 m.

Poz. 690

2. Palenisko otwarte mo˝e byç stosowane tylko

w pomieszczeniu, w którym nie wyst´puje zagro˝enie

wybuchem, w odleg∏oÊci co najmniej 0,6 m od ∏atwo

zapalnych cz´Êci budynku. W pomieszczeniach ze stropem drewnianym palenisko otwarte powinno mieç

okap wykonany z materia∏ów niepalnych, wystajàcy co

najmniej 0,3 m poza kraw´dê paleniska.

3. Piec metalowy lub w ramach metalowych, rury

przy∏àczeniowe oraz otwory do czyszczenia powinny

byç oddalone od ∏atwo zapalnych, nieos∏oni´tych cz´Êci konstrukcyjnych budynku co najmniej 0,6 m, a od

os∏oni´tych ok∏adzinà z tynku o gruboÊci 25 mm lub innà równorz´dnà ok∏adzinà — co najmniej 0,3 m.

4. Piec z kamienia, ceg∏y, kafli i podobnych materia∏ów niepalnych oraz przewody spalinowe i dymowe

powinny byç oddalone od ∏atwo zapalnych, nieos∏oni´tych cz´Êci konstrukcyjnych budynku co najmniej

0,3 m, a od os∏oni´tych ok∏adzinà z tynku o gruboÊci

25 mm na siatce albo równorz´dnà ok∏adzinà — co

najmniej 0,15 m.

§ 266. 1. Przewody spalinowe i dymowe powinny

byç wykonane z materia∏ów niepalnych.

2. Przewody lub obudowa przewodów spalinowych i dymowych powinny spe∏niaç wymagania okreÊlone w Polskiej Normie dotyczàcej badaƒ ogniowych

ma∏ych kominów.

3. Dopuszcza si´ wykonanie obudowy, o której mowa w ust. 2, z ceg∏y pe∏nej gruboÊci 12 cm, murowanej

na zaprawie cementowo-wapiennej, z zewn´trznym

tynkiem lub spoinowaniem.

4. Mi´dzy wylotem przewodu spalinowego i dymowego a najbli˝szym skrajem korony drzew doros∏ych

nale˝y zapewniç zachowanie odleg∏oÊci co najmniej

6 m, z zastrze˝eniem § 271 ust. 8.

§ 267. 1. Przewody wentylacyjne powinny byç wykonane z materia∏ów niepalnych, a palne izolacje cieplne i akustyczne oraz inne palne ok∏adziny przewodów

wentylacyjnych mogà byç stosowane tylko na zewn´trznej ich powierzchni w sposób zapewniajàcy nierozprzestrzenianie ognia.

2. Dopuszcza si´ w budynkach PM, z wyjàtkiem gara˝y, wykonanie przewodów wentylacyjnych nierozprzestrzeniajàcych ognia, pod warunkiem ˝e nie sà one

prowadzone przez drogi ewakuacyjne oraz nie przep∏ywa nimi powietrze o temperaturze powy˝ej 85°C lub

zanieczyszczenia mogàce si´ odk∏adaç.

3. Odleg∏oÊç nieizolowanych przewodów wentylacyjnych od wyk∏adzin i powierzchni palnych powinna

wynosiç co najmniej 0,5 m.

4. Drzwiczki rewizyjne stosowane w kana∏ach

i przewodach wentylacyjnych powinny byç wykonane

z materia∏ów niepalnych.

5. W pomieszczeniu kuchennym lub wn´ce kuchennej w mieszkaniu dopuszcza si´ stosowanie przewo-

dów wentylacji wywiewnej z materia∏ów co najmniej

trudno zapalnych.

6. Elastyczne elementy ∏àczàce, s∏u˝àce do po∏àczenia sztywnych przewodów wentylacyjnych z elementami instalacji lub urzàdzeniami, z wyjàtkiem wentylatorów, powinny byç wykonane z materia∏ów co najmniej

trudno zapalnych, posiadaç d∏ugoÊç nie wi´kszà ni˝

4 m, przy czym nie powinny byç prowadzone przez

elementy oddzielenia przeciwpo˝arowego.

7. Elastyczne elementy ∏àczàce wentylatory z przewodami wentylacyjnymi powinny byç wykonane z materia∏ów co najmniej trudno zapalnych, przy czym ich

d∏ugoÊç nie powinna przekraczaç 0,25 m.

8. Izolacje cieplne i akustyczne zastosowane w instalacjach: wodociàgowej, kanalizacyjnej i ogrzewczej

powinny byç wykonane w sposób zapewniajàcy nierozprzestrzenianie ognia.

Poz. 690

3. Dopuszcza si´ zainstalowanie w przewodzie

wentylacyjnym wentylatorów i urzàdzeƒ do uzdatniania powietrza pod warunkiem wykonania ich obudowy

o klasie odpornoÊci ogniowej E I 60.

4. Przewody wentylacyjne i klimatyzacyjne w miejscu przejÊcia przez elementy oddzielenia przeciwpo˝arowego powinny byç wyposa˝one w przeciwpo˝arowe

klapy odcinajàce o klasie odpornoÊci ogniowej (E I),

równej klasie odpornoÊci ogniowej elementu oddzielenia przeciwpo˝arowego, z zastrze˝eniem ust. 5.

5. Przewody wentylacyjne i klimatyzacyjne prowadzone przez stref´ po˝arowà, której nie obs∏ugujà, powinny byç obudowane elementami o klasie odpornoÊci ogniowej (E I), wymaganej dla elementów oddzielenia przeciwpo˝arowego tych stref po˝arowych, bàdê

te˝ byç wyposa˝one w przeciwpo˝arowe klapy odcinajàce.

§ 268. 1. Instalacje wentylacji mechanicznej i klimatyzacji w budynkach, z wyjàtkiem budynków jednorodzinnych i rekreacji indywidualnej, powinny spe∏niaç

nast´pujàce wymagania

6. W strefach po˝arowych, w których jest wymagana instalacja sygnalizacyjno-alarmowa, przeciwpo˝arowe klapy odcinajàce powinny byç uruchamiane

przez t´ instalacj´, niezale˝nie od zastosowanego wyzwalacza termicznego.

1) przewody wentylacyjne powinny byç wykonane

i prowadzone w taki sposób, aby w przypadku po˝aru nie oddzia∏ywa∏y si∏à wi´kszà ni˝ 1 kN na elementy budowlane, a tak˝e aby przechodzi∏y przez

przegrody w sposób umo˝liwiajàcy kompensacje

wyd∏u˝eƒ przewodu,

§ 269. 1. W pomieszczeniach zagro˝onych wybuchem nale˝y stosowaç urzàdzenia wstrzymujàce automatycznie prac´ wentylatorów w razie powstania po˝aru i sygnalizujàce ich wy∏àczenie, je˝eli dzia∏anie

wentylatorów mog∏oby przyczyniç si´ do jego rozprzestrzeniania.

2) zamocowania przewodów do elementów budowlanych powinny byç wykonane z materia∏ów niepalnych, zapewniajàcych przej´cie si∏y powstajàcej

w przypadku po˝aru w czasie nie krótszym ni˝ wymagany dla klasy odpornoÊci ogniowej przewodu

lub klapy odcinajàcej,

2. W pomieszczeniach zagro˝onych wybuchem nale˝y stosowaç oddzielnà dla ka˝dego pomieszczenia instalacj´ wyciàgowà.

3) w przewodach wentylacyjnych nie nale˝y prowadziç innych instalacji,

4) filtry i t∏umiki powinny byç zabezpieczone przed

przeniesieniem si´ do ich wn´trza palàcych si´ czàstek,

5) maszynownie wentylacyjne i klimatyzacyjne w budynkach mieszkalnych Êredniowysokich (SW)

i wy˝szych oraz w innych budynkach o wysokoÊci

powy˝ej dwóch kondygnacji nadziemnych powinny byç wydzielone Êcianami o klasie odpornoÊci

ogniowej co najmniej E I 60 i zamykane drzwiami

o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30;

nie dotyczy to obudowy urzàdzeƒ instalowanych

ponad dachem budynku.

2. Dopuszcza si´ instalowanie w przewodzie wentylacyjnym nagrzewnic elektrycznych, na paliwo ciek∏e

lub gazowe, których temperatura powierzchni grzewczych nie przekracza 160°C, pod warunkiem zastosowania ogranicznika temperatury, automatycznie wy∏àczajàcego ogrzewanie po osiàgni´ciu 110°C oraz zabezpieczenia uniemo˝liwiajàcego prac´ nagrzewnicy

bez przep∏ywu powietrza.

3. Usytuowanie wentylacyjnych otworów wyciàgowych powinno uwzgl´dniaç g´stoÊç wzgl´dnà par cieczy i gazów wyst´pujàcych w pomieszczeniu w stosunku do powietrza oraz przewidywany kierunek ruchu zanieczyszczonego powietrza.

4. W pomieszczeniach, w których mogà wyst´powaç palne py∏y, tworzàce z powietrzem mieszaniny wybuchowe, otwory wentylacji nawiewnej powinny byç

usytuowane oraz wykonane tak, aby nie powodowa∏y

unoszenia py∏ów osiad∏ych.

5. Filtry, komory py∏owe i cyklony do palnych py∏ów powinny byç zlokalizowane w pomieszczeniach

wydzielonych elementami oddzielenia przeciwpo˝arowego lub te˝ na zewnàtrz budynku, w miejscu bezpiecznym dla tych urzàdzeƒ oraz dla otoczenia.

6. Wymagania, o których mowa w ust. 5, nie dotyczà przypadków uzasadnionych wzgl´dami technologicznymi, w których filtry, komory py∏owe i cyklony

stanowià bezpoÊrednie wyposa˝enie urzàdzeƒ i agregatów produkcyjnych.

7. Przewody wentylacyjne przed miejscem wprowadzenia do komór py∏owych i cyklonów powinny byç

wyposa˝one w urzàdzenia zapobiegajàce przeniesieniu si´ ognia.

8. Komory py∏owe i cyklony dla py∏ów tworzàcych

z powietrzem mieszaniny wybuchowe powinny byç

wyposa˝one w klapy lub przepony przeciwwybuchowe, zabezpieczajàce konstrukcj´ cyklonu i komory,

a tak˝e konstrukcj´ budynku przed skutkami wybuchu.

§ 270. Instalacja wentylacji oddymiajàcej powinna

spe∏niaç nast´pujàce wymagania

1) zapewniç usuwanie dymu z intensywnoÊcià co najmniej 10 wymian na godzin´, chyba ˝e obliczeniowo okreÊlono innà liczb´ wymian zapobiegajàcych

zadymieniu zabezpieczonych pomieszczeƒ i dróg

ewakuacyjnych,

2) mieç sta∏y dop∏yw powietrza zewn´trznego uzupe∏niajàcego braki tego powietrza w wyniku jego wyp∏ywu wraz z dymem,

3) przewody wentylacji oddymiajàcej powinny mieç

co najmniej klas´ odpornoÊci ogniowej (EI) stropu,

o której mowa w § 216, z zastrze˝eniem § 277

ust. 5,

4) przeciwpo˝arowe klapy odcinajàce w przewodach

wentylacji

oddymiajàcej

powinny

spe∏niaç

wymaganie, o którym mowa w pkt 3, a w przypadku po∏àczenia tych przewodów z instalacjà wentylacji i klimatyzacji — równie˝ dymoszczelnoÊci,

2. Je˝eli jedna ze Êcian zewn´trznych usytuowana

od strony sàsiedniego budynku lub przekrycie dachu

jednego z budynków jest rozprzestrzeniajàce ogieƒ,

wówczas odleg∏oÊç okreÊlonà w ust. 1 nale˝y zwi´kszyç o 50%, a je˝eli dotyczy to obu Êcian zewn´trznych

lub przekrycia dachu obu budynków — o 100 %.

3. Je˝eli co najmniej w jednym z budynków znajduje si´ pomieszczenie zagro˝one wybuchem, wówczas

odleg∏oÊç mi´dzy ich zewn´trznymi Êcianami nie powinna byç mniejsza ni˝ 20 m.

Poz. 690

5) górna kraw´dê kratek nawiewnych powinna znajdowaç si´ na wysokoÊci nie wi´kszej ni˝ 0,8 m nad

poziomem pod∏ogi, a dolna kraw´dê kratek wywiewnych powinna znajdowaç si´ na wysokoÊci

nie mniejszej ni˝ 1,8 m nad poziomem pod∏ogi,

6) kratki wywiewne powinny byç rozmieszczone

w sposób zapewniajàcy równomierne usuwanie

dymu z pomieszczenia, przy czym odleg∏oÊç mi´dzy nimi nie powinna byç wi´ksza ni˝ 10 m,

7) wentylatory instalacji oddymiajàcej powinny byç

odporne na dzia∏anie temperatury 400°C przez co

najmniej 120 minut lub wynikajàcej z przewidywanej temperatury i czasu usuwania gazów po˝arowych.

Rozdzia∏ 7

Usytuowanie budynków z uwagi na bezpieczeƒstwo

po˝arowe

§ 271. 1. Odleg∏oÊç mi´dzy zewn´trznymi Êcianami

budynków nieb´dàcymi Êcianami oddzielenia przeciwpo˝arowego, a majàcymi na powierzchni wi´kszej ni˝

65% klas´ odpornoÊci ogniowej(E), okreÊlonà w § 216

ust. 1 w 5 kolumnie tabeli, nie powinna, z zastrze˝eniem ust. 2 i 3, byç mniejsza ni˝ odleg∏oÊç w metrach

okreÊlona w poni˝szej tabeli

4. Je˝eli Êciana zewn´trzna budynku ma na powierzchni nie wi´kszej ni˝ 65%, lecz nie mniejszej ni˝

30%, klas´ odpornoÊci ogniowej (E), okreÊlonà w § 216

ust. 1 w 5 kolumnie tabeli, wówczas odleg∏oÊç mi´dzy

tà Êcianà lub jej cz´Êcià a Êcianà zewn´trznà drugiego

budynku nale˝y zwi´kszyç w stosunku do okreÊlonej

w ust. 1 i 2 o 50%.

5. Je˝eli Êciana zewn´trzna budynku ma na powierzchni mniejszej ni˝ 30% klas´ odpornoÊci ogniowej (E), okreÊlonà w § 216 ust. 1 w 5 kolumnie tabeli,

wówczas odleg∏oÊç mi´dzy tà Êcianà lub jej cz´Êcià

a Êcianà zewn´trznà drugiego budynku nale˝y zwi´kszyç w stosunku do okreÊlonej w ust. 1 i 2 o 100%.

6. Odleg∏oÊç mi´dzy Êcianami zewn´trznymi budynków lub cz´Êciami tych Êcian mo˝e byç zmniejszona o 50%, w stosunku do okreÊlonej w ust. 1—5, je˝eli

we wszystkich strefach po˝arowych budynków, przylegajàcych odpowiednio do tych Êcian lub ich cz´Êci, sà

stosowane sta∏e urzàdzenia gaÊnicze wodne.

7. Odleg∏oÊç od Êciany zewn´trznej budynku lub jej

cz´Êci do Êciany zewn´trznej drugiego budynku mo˝e

byç zmniejszona o 25%, w stosunku do okreÊlonej

w ust. 1—5, je˝eli we wszystkich strefach po˝arowych

budynku, przylegajàcych odpowiednio do tej Êciany

lub jej cz´Êci, sà stosowane sta∏e urzàdzenia gaÊnicze

wodne.

8. Najmniejszà odleg∏oÊç budynków ZL, PM, IN od

granicy lasu nale˝y przyjmowaç, jak odleg∏oÊç Êcian

tych budynków od Êciany budynku ZL z przekryciem

dachu rozprzestrzeniajàcym ogieƒ.

9. Odleg∏oÊci, o których mowa w ust. 1, dla budynków wymienionych w § 213, bez pomieszczeƒ zagro˝onych wybuchem, mo˝na zmniejszyç o 25%, je˝eli sà

zwrócone do siebie Êcianami i dachami nierozprzestrzeniajàcymi ognia, niemajàcymi otworów.

10. W pasie terenu o szerokoÊci okreÊlonej

w ust. 1—7, otaczajàcym Êciany zewn´trzne budynku,

nieb´dàce Êcianami oddzielenia przeciwpo˝arowego,

Êciany zewn´trzne innego budynku powinny spe∏niaç

wymagania okreÊlone w § 232 ust. 4 i 5 dla Êcian oddzielenia przeciwpo˝arowego obu budynków.

11. Wymaganie, o którym mowa w ust. 10, dotyczy

pasa terenu o szerokoÊci zmniejszonej o 50% w odniesieniu do tych Êcian zewn´trznych obu budynków, które tworzà mi´dzy sobà kàt 60° lub wi´kszy, lecz mniejszy ni˝ 120°.

12. Wymaganie, o którym mowa w ust. 10, nie dotyczy budynków, które

1) sà oddzielone od siebie Êcianà oddzielenia przeciwpo˝arowego, spe∏niajàcà dla obu budynków wymagania okreÊlone w § 232 ust. 4 i 5, z zastrze˝eniem § 218, lub

2) majà Êciany zewn´trzne tworzàce mi´dzy sobà kàt

nie mniejszy ni˝ 120°.

13. Otwarte sk∏adowisko, ze wzgl´du na usytuowanie, nale˝y traktowaç jak budynek PM.

§ 272. 1. Odleg∏oÊç Êciany zewn´trznej wznoszonego budynku od granicy sàsiedniej niezabudowanej

dzia∏ki budowlanej powinna wynosiç co najmniej po∏ow´ odleg∏oÊci okreÊlonej w § 271 ust. 1—7, przyjmujàc,

˝e na dzia∏ce niezabudowanej b´dzie usytuowany budynek o przeznaczeniu okreÊlonym w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, przy czym dla

budynków PM nale˝y przyjmowaç, ˝e b´dzie on mia∏

g´stoÊç obcià˝enia ogniowego strefy po˝arowej

Poz. 690

Q wi´kszà od 1 000 MJ/m2, lecz nie wi´kszà ni˝

4 000 MJ/m2, a w przypadku braku takiego planu —

budynek ZL ze Êcianà zewn´trznà, o której mowa

w § 271 ust. 1.

2. Budynki jednorodzinne, rekreacji indywidualnej

oraz budynki mieszkalne zagrodowe i gospodarcze, ze

Êcianami i dachami nierozprzestrzeniajàcymi ognia,

powinny byç sytuowane w odleg∏oÊci nie mniejszej od

granicy sàsiedniej, niezabudowanej dzia∏ki, ni˝ jest to

okreÊlone w § 12.

3. Budynek usytuowany bezpoÊrednio przy granicy

dzia∏ki powinien mieç od strony sàsiedniej dzia∏ki Êcian´ oddzielenia przeciwpo˝arowego o klasie odpornoÊci ogniowej okreÊlonej w § 232 ust. 4 i 5.

§ 273. 1. Odleg∏oÊci mi´dzy Êcianami zewn´trznymi

budynków po∏o˝onych na jednej dzia∏ce budowlanej

nie ustala si´, z zastrze˝eniem § 249 ust. 6, je˝eli ∏àczna

powierzchnia wewn´trzna tych budynków nie przekracza najmniejszej dopuszczalnej powierzchni strefy po˝arowej wymaganej dla ka˝dego ze znajdujàcych si´

na tej dzia∏ce rodzajów budynków.

2. Odleg∏oÊci mi´dzy budynkami ZL a zbiornikami

gazu p∏ynnego, o których mowa w § 179, oraz odleg∏oÊci mi´dzy tymi zbiornikami a innymi obiektami budowlanymi okreÊlajà przepisy odr´bne dotyczàce baz

i stacji paliw p∏ynnych.

3. Odleg∏oÊci mi´dzy budynkami a zbiornikami naziemnymi oleju opa∏owego o ∏àcznej pojemnoÊci nie

wi´kszej ni˝ 70 m3 nie powinny byç mniejsze ni˝ 20 m.

4. Odleg∏oÊç, o której mowa w ust. 3, mo˝e byç

zmniejszona o po∏ow´, pod warunkiem zastosowania

mi´dzy budynkiem a zbiornikiem Êciany oddzielenia

przeciwpo˝arowego o klasie odpornoÊci ogniowej co

najmniej R E I 120.

5. Zbiorniki, o których mowa w ust. 3, powinny byç

wykonane jako stalowe dwup∏aszczowe lub byç lokalizowane na terenie ukszta∏towanym w formie niecki,

o pojemnoÊci wi´kszej od pojemnoÊci zbiornika, z izolacjà uniemo˝liwiajàcà przedostawanie si´ oleju do

gruntu.

6. Odleg∏oÊci mi´dzy budynkami a zbiornikami

podziemnymi oleju opa∏owego o ∏àcznej pojemnoÊci

nie wi´kszej ni˝ 35 m3, przykrytymi warstwà ziemi

o gruboÊci co najmniej 0,5 m, nie powinny byç mniejsze ni˝ 3 m.

Rozdzia∏ 8

Wymagania przeciwpo˝arowe dla gara˝y

§ 274. 1. Wymagania przeciwpo˝arowe, okreÊlone

w niniejszym rozdziale, dotyczà gara˝y zamkni´tych

i otwartych, o których mowa w § 102—108.

2. W przypadku gdy przepis rozporzàdzenia nie

okreÊla rodzaju gara˝u, nale˝y rozumieç, ˝e dotyczy on

gara˝y zamkni´tych i otwartych.

3. Jednokondygnacyjny, naziemny gara˝ otwarty,

majàcy form´ zadaszenia miejsc postojowych z odkrytymi drogami manewrowymi, powinien mieç elementy konstrukcji i przekrycia co najmniej s∏abo rozprzestrzeniajàce ogieƒ i niekapiàce pod wp∏ywem wysokiej

temperatury.

§ 275. 1. Klas´ odpornoÊci po˝arowej gara˝u nale˝y przyjmowaç, jak dla budynku PM o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego do 500 MJ/m2, pod warunkiem wykonania jego elementów jako nierozprzestrzeniajàcych

ognia, niekapiàcych i nieodpadajàcych pod wp∏ywem

ognia, je˝eli przepisy rozporzàdzenia nie stanowià inaczej.

2. Dopuszcza si´, z zastrze˝eniem § 277 ust. 5, wykonanie nad najwy˝szà kondygnacjà gara˝u otwartego, b´dàcego budynkiem niskim (N), dodatkowego poziomu miejsc postojowych bez zadaszenia lub z zadaszeniem spe∏niajàcym wymagania okreÊlone w § 274

ust. 3.

3. Gara˝ otwarty, którego najwy˝szy poziom parkowania znajduje si´ nie wy˝ej ni˝ 25 m nad poziomem

otaczajàcego terenu, mo˝e byç wykonany w klasie

D odpornoÊci po˝arowej, je˝eli nad kondygnacjà przeznaczonà do parkowania samochodów nie znajdujà si´

inne pomieszczenia.

§ 276. 1. Usytuowanie gara˝u zamkni´tego i otwartego powinno odpowiadaç warunkom okreÊlonym

w § 271 jak dla budynków PM o g´stoÊci obcià˝enia

ogniowego do 1 000 MJ/m2, z zastrze˝eniem § 19.

2. Przepisu ust. 1 nie stosuje si´ do gara˝u o liczbie

stanowisk postojowych nie wi´kszej ni˝ 3, w zabudowie jednorodzinnej i rekreacji indywidualnej.

§ 277. 1. Powierzchnia strefy po˝arowej w gara˝u

zamkni´tym nie powinna przekraczaç

1) w gara˝u nadziemnym — 5 000 m2 ,

2) w gara˝u podziemnym — 2 500 m2.

2. Powierzchnie, o których mowa w ust. 1, mogà

byç powi´kszone o 100%, je˝eli jest spe∏niony jeden

z poni˝szych warunków

1) zastosowano sta∏e urzàdzenia gaÊnicze tryskaczowe,

2) wykonano, oddzielajàce od siebie nie wi´cej ni˝ po

2 stanowiska postojowe, Êciany o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30, od posadzki do poziomu zapewniajàcego pozostawienie przeÊwitu

pod stropem o wysokoÊci 0,1 do 0,2 m na ca∏ej ich

d∏ugoÊci.

3. Wielopoziomowy gara˝ podziemny, majàcy

wspólny wjazd dla dwóch lub wi´cej poziomów, powinien spe∏niaç jeden z warunków okreÊlonych w ust. 2.

4. W gara˝u zamkni´tym, w strefie po˝arowej przekraczajàcej 1 500 m2, nale˝y stosowaç samoczynne

urzàdzenia oddymiajàce.

Poz. 690

5. W przypadku zastosowania sta∏ego urzàdzenia

gaÊniczego tryskaczowego, klasa odpornoÊci ogniowej

przewodów wentylacji oddymiajàcej powinna odpowiadaç wymaganiom § 270 pkt 3 — jedynie z uwagi na

kryterium szczelnoÊci ogniowej (E).

6. Powierzchnia strefy po˝arowej w gara˝u otwartym nie powinna przekraczaç 30 000 m2.

§ 278. 1. Na ka˝dej kondygnacji gara˝u, której powierzchnia przekracza 1 500 m2, powinny znajdowaç

si´ co najmniej dwa wyjÊcia ewakuacyjne, przy czym

jednym z tych wyjÊç mo˝e byç wjazd lub wyjazd. D∏ugoÊç przejÊcia do wyjÊcia ewakuacyjnego nie mo˝e

przekraczaç

1) w gara˝u zamkni´tym — 40 m,

2) w gara˝u otwartym — 60 m.

2. D∏ugoÊç przejÊcia, o którym mowa w ust. 1,

w przypadku gara˝u zamkni´tego, mo˝e byç powi´kszona zgodnie z zasadami okreÊlonymi w § 237 ust. 6 i 7.

3. WyjÊcie ewakuacyjne powinno byç dost´pne tak˝e w przypadku zamkni´cia bram mi´dzy strefami po˝arowymi.

4. Je˝eli poziom parkowania le˝y nie wy˝ej ni˝

3 m nad poziomem terenu urzàdzonego przy budynku,

za wyjÊcie ewakuacyjne mogà s∏u˝yç nieobudowane

schody zewn´trzne.

5. W gara˝u podziemnym kondygnacje o powierzchni powy˝ej 1 500 m2 powinny, w razie po˝aru,

mieç mo˝liwoÊç oddzielenia ich od siebie i od kondygnacji nadziemnej budynku za pomocà drzwi, bram lub

innych zamkni´ç o klasie odpornoÊci ogniowej nie

mniejszej ni˝ E I 30.

§ 279. 1. W gara˝u zamkni´tym, znajdujàcym si´

w budynku ZL, odleg∏oÊç w pionie mi´dzy wrotami gara˝u a oknami tego budynku powinna wynosiç co najmniej 1,5 m. Odleg∏oÊç ta mo˝e wynosiç 1,1 m, je˝eli

wykonano nad wjazdem do gara˝u daszek z materia∏ów niepalnych o wysi´gu co najmniej 0,6 m od lica

Êciany, wysuni´ty obustronnie 0,8 m poza boczne kraw´dzie wrót gara˝u, lub je˝eli wrota gara˝u sà cofni´te

o 0,8 m od lica Êciany.

2. W budynku, o którym mowa w ust. 1, odleg∏oÊç

wrót gara˝u wbudowanego lub przybudowanego od

najbli˝szej kraw´dzi okien pomieszczeƒ przeznaczonych na pobyt ludzi w tym samym budynku nie mo˝e

byç mniejsza ni˝ 1,5 m w rzucie poziomym.

§ 280. 1. Po∏àczenie gara˝u z budynkiem wymaga

zastosowania przedsionka przeciwpo˝arowego zamykanego drzwiami o klasie odpornoÊci ogniowej co najmniej E I 30.

2. Nie wymaga si´ zastosowania przedsionka,

o którym mowa w ust. 1, przed dêwigiem oddzielonym

od gara˝u drzwiami o klasie odpornoÊci ogniowej co

najmniej E I 60.

3. Wymaganie, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy budynków mieszkalnych jednorodzinnych i rekreacji indywidualnej.

§ 281. Instalowanie w gara˝u studzienek rewizyjnych, urzàdzeƒ i przewodów gazowych, z zastrze˝eniem § 164 ust. 6, oraz umieszczanie otworów od palenisk lub otworów rewizyjnych przeznaczonych do

czyszczenia kana∏ów dymowych, spalinowych i wentylacyjnych, jest zabronione.

Rozdzia∏ 9

Wymagania przeciwpo˝arowe dla budynków

inwentarskich

§ 282. Od wymagaƒ dotyczàcych klasy odpornoÊci

po˝arowej budynków, okreÊlonych w § 212, zwalnia si´

budynki IN o kubaturze brutto do 1 500 m3.

§ 283. Paszarnie, kot∏ownie i inne pomieszczenia

wyposa˝one w paleniska lub trzony kuchenne, znajdujàce si´ w budynkach IN, powinny mieç pod∏ogi, Êciany i stropy wykonane z materia∏ów niepalnych.

§ 284. Budynek IN powinien spe∏niaç nast´pujàce

wymagania ewakuacyjne

1) odleg∏oÊç od najdalszego stanowiska dla zwierzàt

do wyjÊcia ewakuacyjnego nie powinna przekraczaç przy Êció∏kowym utrzymaniu zwierzàt — 50 m,

a przy bezÊció∏kowym — 75 m,

2) w bezÊció∏kowym chowie byd∏a, trzody chlewnej

i owiec, je˝eli liczba byd∏a i trzody chlewnej nie

przekracza 15 sztuk, a owiec — 200 sztuk, nale˝y

stosowaç co najmniej jedno wyjÊcie ewakuacyjne,

3) w budynku przeznaczonym dla wi´kszej liczby

zwierzàt ani˝eli wymieniona w pkt 2 nale˝y stosowaç co najmniej dwa wyjÊcia, a z pomieszczeƒ podzielonych na sekcje — co najmniej jedno wyjÊcie

ewakuacyjne z ka˝dej sekcji,

4) wrota i drzwi w budynku inwentarskim powinny

otwieraç si´ na zewnàtrz pomieszczenia.

§ 285. Dopuszcza si´ umieszczenie w jednym budynku cz´Êci mieszkalnej i gospodarczej pod nast´pujàcymi warunkami

1) cz´Êç mieszkalna oraz cz´Êç gospodarcza majà odr´bne wejÊcia,

2) mi´dzy cz´Êcià mieszkalnà a gospodarczà zostanie

wykonana Êciana o klasie odpornoÊci ogniowej co

najmniej R E I 60.

Rozdzia∏ 10

Wymagania przeciwpo˝arowe dla budynków

tymczasowych

§ 286. 1. Budynek tymczasowy przeznaczony na

sta∏y pobyt ludzi powinien byç wykonany co najmniej

w klasie „E” odpornoÊci po˝arowej. Budynek taki nie

Poz. 690

powinien mieç kondygnacji podziemnych i wi´cej ni˝

2 kondygnacje nadziemne.

2. Do wyznaczania minimalnej odleg∏oÊci budynku

tymczasowego od innego budynku majà zastosowanie

przepisy okreÊlajàce odleg∏oÊci mi´dzy budynkami ZL,

PM lub IN, o których mowa w § 271 i § 273 ust.1.

3. Tymczasowy budynek wykonany z materia∏ów

palnych lub z palnà izolacjà nale˝y przegradzaç w odst´pach nieprzekraczajàcych 24 m Êcianami oddzieleƒ

przeciwpo˝arowych o klasie odpornoÊci ogniowej co

najmniej R E I 60; nie dotyczy to przypadków okreÊlonych w § 287 i 288.

4. Âciana oddzielenia przeciwpo˝arowego powinna

byç wysuni´ta co najmniej o 0,6 m poza lico Êcian zewn´trznych i ponad palne pokrycie dachu.

5. Dost´p do poddasza tymczasowego budynku

wykonanego z materia∏ów palnych powinien byç

umo˝liwiony za pomocà wewn´trznego wy∏azu z klapà, o której mowa w § 251 pkt 1, o wymiarach co najmniej 0,6x0,6 m, lub przez drabin´ i drzwi zewn´trzne

o wymiarach co najmniej 0,6x1,6 m, umieszczone

w szczytowej Êcianie budynku.

6. Stosowanie instalacji elektrycznych lub gazowych na strychu tymczasowego budynku wykonanego

z materia∏ów palnych jest zabronione.

§ 287. Budynek tymczasowy mo˝e byç przeznaczony na cele widowiskowe lub inne zgromadzenia ludzi,

je˝eli

1) jest jednokondygnacyjny,

2) widownia jest dost´pna z poziomu terenu,

3) dach lub stropodach majà przekrycie co najmniej

trudno zapalne,

4) ma wyjÊcia, przejÊcia i dojÊcia ewakuacyjne o liczbie i wymiarach okreÊlonych w przepisach rozporzàdzenia, oznakowane — zgodnie z Polskimi Normami — znakami bezpieczeƒstwa,

5) ma oÊwietlenie ewakuacyjne i bezpieczeƒstwa,

6) ma instalacj´ elektrycznà wykonanà zgodnie z Polskimi Normami.

§ 288. Pomieszczenie z obudowà pneumatycznà

mo˝e byç wykorzystywane jako tymczasowy budynek

PM o g´stoÊci obcià˝enia ogniowego strefy po˝arowej

nie wy˝szej od 1 000 MJ/ m2, pod warunkiem

1) zachowania odleg∏oÊci co najmniej 20 m od innych

obiektów budowlanych,

2) u˝ycia pow∏oki z materia∏u co najmniej trudno zapalnego,

3) zastosowania wy∏àcznie ogrzewania powietrznego,

4) zapewnienia liczby i wymiarów wyjÊç, dojÊç

i przejÊç ewakuacyjnych, okreÊlonych w przepisach

rozporzàdzenia,

5) oznakowania wyjÊç ewakuacyjnych — zgodnie

z Polskimi Normami — znakami bezpieczeƒstwa,

6) wyposa˝enia w oÊwietlenie ewakuacyjne i bezpieczeƒstwa,

7) wyposa˝enia w instalacj´ elektrycznà wykonanà

zgodnie z Polskimi Normami.

§ 289. Pomieszczenie, o którym mowa w § 288,

przeznaczone do celów widowiskowych, wystawowych, rekreacyjnych lub sportowych, powinno byç dodatkowo wyposa˝one w

1) konstrukcje umieszczone wewnàtrz lub na zewnàtrz

budynku do awaryjnego podwieszenia pow∏oki

pneumatycznej,

2) awaryjne urzàdzenie do utrzymania ciÊnienia w pow∏oce, zasilane z niezale˝nego êród∏a energii,

3) awaryjnà wentylacj´ mechanicznà do wymiany powietrza, zasilanà z niezale˝nego êród∏a energii,

4) wyjÊcia ewakuacyjne rozmieszczone mo˝liwie równomiernie na obwodzie,

5) krzes∏a po∏àczone ze sobà w sposób trwa∏y i unieruchomione w rz´dach co najmniej po 8 sztuk,

ustawione zgodnie z wymaganiami okreÊlonymi

w § 261.

§ 290. Tymczasowy budynek typu namiotowego

przeznaczony do celów widowiskowych powinien

spe∏niaç wymagania okreÊlone w § 288 i 289, z wyjàtkiem wymagaƒ dotyczàcych urzàdzeƒ do utrzymywania ciÊnienia w pow∏oce.

DZIA¸ VII

Poz. 690

ne, wykonane i zamocowane, aby nie stanowi∏y zagro˝enia bezpieczeƒstwa dla u˝ytkowników budynku

i osób trzecich.

2. Daszki, balkony oraz sta∏e i ruchome os∏ony przeciws∏oneczne mogà byç umieszczane na wysokoÊci co

najmniej 2,4 m nad poziomem chodnika, z pozostawieniem nieos∏oni´tego pasma ruchu od strony jezdni

o szerokoÊci co najmniej 1 m.

3. Wystawy sklepowe, gabloty reklamowe, a tak˝e

obudowy urzàdzeƒ technicznych nie mogà byç wysuni´te poza p∏aszczyzn´ Êciany zewn´trznej budynku

o wi´cej ni˝ 0,5 m — przy zachowaniu u˝ytkowej szerokoÊci chodnika nie mniejszej ni˝ 2 m oraz zapewnieniu

bezpieczeƒstwa ruchu dla osób z dysfunkcjà narzàdu

wzroku.

4. Skrzyd∏a drzwiowe i okienne oraz kraty, okiennice lub inne os∏ony, w pozycji otwartej lub zamkni´tej,

nie mogà zaw´˝aç szerokoÊci u˝ytkowej chodnika usytuowanego bezpoÊrednio przy Êcianie zewn´trznej budynku, w której si´ znajdujà.

5. Wymaganie okreÊlone w ust. 4 dotyczy tak˝e zewn´trznych schodów i pochylni.

6. OÊwietlenie wystaw i reklamy Êwietlne nie powinny byç ucià˝liwe dla u˝ytkowników budynku oraz

powodowaç olÊnienia przechodniów i u˝ytkowników

jezdni.

§ 294. 1. Wpusty kanalizacyjne, pokrywy urzàdzeƒ

sieci uzbrojenia terenu i instalacji podziemnych oraz

inne os∏ony otworów, usytuowane na trasie przejÊcia

lub przejazdu, powinny znajdowaç si´ w p∏aszczyênie

chodnika lub jezdni.

Bezpieczeƒstwo u˝ytkowania

§ 291. Budynek i urzàdzenia z nim zwiàzane powinny byç projektowane i wykonane w sposób niestwarzajàcy niemo˝liwego do zaakceptowania ryzyka wypadków w trakcie u˝ytkowania, w szczególnoÊci przez

uwzgl´dnienie przepisów niniejszego dzia∏u.

§ 292. 1. WejÊcia do budynku o wysokoÊci powy˝ej

dwóch kondygnacji nadziemnych, majàcego pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi, nale˝y ochraniaç

daszkiem lub podcieniem ochronnym o szerokoÊci

wi´kszej co najmniej o 1 m od szerokoÊci drzwi oraz

o wysi´gu lub g∏´bokoÊci nie mniejszej ni˝ 1 m w budynkach niskich (N) i 1,5 m w budynkach wy˝szych.

Wymaganie to nie dotyczy budynków na terenie zak∏adów karnych, aresztów Êledczych oraz zak∏adów poprawczych i schronisk dla nieletnich.

2. Daszek, o którym mowa w ust. 1, powinien mieç

konstrukcj´ umo˝liwiajàcà przeniesienie ewentualnych obcià˝eƒ, jakie w prawdopodobnym zakresie mo˝e spowodowaç upadek ok∏adzin elewacyjnych, skrzyde∏ okiennych lub szyb.

§ 293. 1. Tablice informacyjne, reklamy i podobne

urzàdzenia oraz dekoracje powinny byç tak usytuowa-

2. Wpusty kanalizacyjne oraz a˝urowe os∏ony

otworów w p∏aszczyênie chodnika lub przejÊcia przez

jezdni´ powinny mieç odst´py mi´dzy pr´tami lub

Êrednice otworów nie wi´ksze ni˝ 20 mm.

3. Umieszczenie odbojów, skrobaczek, wycieraczek

do obuwia lub podobnych urzàdzeƒ wystajàcych ponad poziom p∏aszczyzny dojÊcia w szerokoÊci drzwi

wejÊciowych do budynku jest zabronione.

§ 295. Skrzyd∏a drzwiowe, wykonane z przezroczystych tafli, powinny byç oznakowane w sposób widoczny i wykonane z materia∏u zapewniajàcego bezpieczeƒstwo u˝ytkowników w przypadku st∏uczenia.

§ 296. 1. Schody zewn´trzne i wewn´trzne, s∏u˝àce

do pokonania wysokoÊci przekraczajàcej 0,5 m, powinny byç zaopatrzone w balustrady lub inne zabezpieczenia od strony przestrzeni otwartej.

2. W budynku mieszkalnym jednorodzinnym, zagrodowym i rekreacji indywidualnej warunek okreÊlony w ust. 1 uwa˝a si´ za spe∏niony równie˝ wówczas,

gdy schody i pochylnie o wysokoÊci do 1 m, niemajàce balustrad, sà obustronnie szersze w stosunku do

drzwi lub innego przejÊcia, do którego prowadzà, co

najmniej po 0,5 m.

publicznej, nie mo˝e byç podatna na wywo∏ywane

przez u˝ytkowników drgania.

3. Schody zewn´trzne i wewn´trzne, o których mowa w ust. 1, w budynku u˝ytecznoÊci publicznej powinny mieç balustrady lub por´cze przyÊcienne, umo˝liwiajàce lewo- i prawostronne ich u˝ytkowanie. Przy

szerokoÊci biegu schodów wi´kszej ni˝ 4 m nale˝y zastosowaç dodatkowà balustrad´ poÊrednià.

§ 298. 1. Balustrady przy schodach, pochylniach,

portfenetrach, balkonach i loggiach powinny mieç konstrukcj´ przenoszàcà si∏y poziome, okreÊlone w Polskich Normach, oraz wysokoÊç i wype∏nienie p∏aszczyzn pionowych zapewniajàce skutecznà ochron´

przed wypadni´ciem osób.

§ 297. Konstrukcja schodów, pochylni, pomostów

i galerii, s∏u˝àcych komunikacji ogólnej w budynku

mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci

2. WysokoÊç i przeÊwity lub otwory w wype∏nieniu balustrad powinny mieç wymiary okreÊlone w tabeli

3. W budynku, w którym przewiduje si´ zbiorowe

przebywanie dzieci bez sta∏ego nadzoru, balustrady

powinny mieç rozwiàzania uniemo˝liwiajàce wspinanie si´ na nie oraz zsuwanie si´ po por´czy.

pieszych, powinny mieç skrzyd∏a otwierane do wewnàtrz.

4. Przy balustradach lub Êcianach przyleg∏ych do

pochylni, przeznaczonych dla ruchu osób niepe∏nosprawnych, nale˝y zastosowaç obustronne por´cze,

umieszczone na wysokoÊci 0,75 i 0,9 m od p∏aszczyzny

ruchu.

5. Por´cze przy schodach zewn´trznych i pochylniach, przed ich poczàtkiem i za koƒcem, nale˝y przed∏u˝yç o 0,3 m oraz zakoƒczyç w sposób zapewniajàcy

bezpieczne u˝ytkowanie.

6. Por´cze przy schodach i pochylniach powinny

byç oddalone od Êcian, do których sà mocowane, co

najmniej 0,05 m.

7. Balustrady oddzielajàce ró˝ne poziomy w halach

sportowych, teatrach, kinach, a tak˝e w innych budynkach u˝ytecznoÊci publicznej powinny zapewniaç bezpieczeƒstwo u˝ytkowników tak˝e w przypadku paniki.

Dopuszcza si´ obni˝enie pionowej cz´Êci balustrady do

0,7 m, pod warunkiem uzupe∏nienia jej górnà cz´Êcià

poziomà o szerokoÊci dajàcej ∏àcznie z cz´Êcià pionowà

wymiar co najmniej 1,2 m.

§ 299. 1. Okna w budynku powy˝ej drugiej kondygnacji nadziemnej, a tak˝e okna na ni˝szych kondygnacjach, wychodzàce na chodniki lub inne przejÊcia dla

2. Dopuszcza si´ stosowanie okien otwieranych na

zewnàtrz, o poziomej osi obrotu i maksymalnym wychyleniu skrzyd∏a do 0,6 m, mierzàc od lica Êciany zewn´trznej, pod warunkiem zastosowania w nich szyb

zapewniajàcych bezpieczeƒstwo u˝ytkowania oraz

umo˝liwienia ich mycia, konserwacji i naprawy od wewnàtrz pomieszczeƒ lub z urzàdzeƒ technicznych instalowanych na zewnàtrz budynku.

3. Przepisów okreÊlonych w ust. 1 i 2 nie stosuje si´

do budynku wpisanego do rejestru zabytków.

4. Okna w budynku wysokoÊciowym, na kondygnacjach po∏o˝onych powy˝ej 55 m nad terenem, powinny mieç zabezpieczenia umo˝liwiajàce ich otwarcie tylko przez osoby majàce upowa˝nienia w∏aÊciciela lub

zarzàdcy budynku.

§ 300. 1. Kraty zewn´trzne, zastosowane w otworach okiennych i balkonowych, powinny byç wykonane w sposób zapobiegajàcy mo˝liwoÊci wspinania si´

po nich do pomieszczeƒ po∏o˝onych na wy˝szych kondygnacjach.

2. Kraty i okiennice, w co najmniej jednym otworze

okiennym, powinny otwieraç si´ od wewnàtrz

1) mieszkania,

2) pomieszczenia mieszkalnego znajdujàcego si´

w budynku innym ni˝ mieszkalnym,

3) pomieszczenia przeznaczonego na pobyt ludzi

w suterenie lub w budynku tymczasowym z materia∏ów palnych,

Poz. 690

§ 304. 1. Przeszklenie okien po∏aciowych, których

kraw´dê jest usytuowana na wysokoÊci ponad 3 m nad

poziomem pod∏ogi, Êwietlików oraz dachów w budynkach u˝ytecznoÊci publicznej i zak∏adów pracy, powinno byç wykonane ze szk∏a lub innego materia∏u o podwy˝szonej wytrzyma∏oÊci na uderzenie.

4) pomieszczeƒ, o których mowa w § 239 ust. 2.

3. Wymagania, o których mowa w ust. 1 i 2, nie dotyczà zak∏adów karnych i aresztów Êledczych oraz zak∏adów poprawczych i schronisk dla nieletnich.

2. Ok∏adzina szklana Êcian zewn´trznych budynku

wysokiego i wysokoÊciowego powinna byç wykonana

ze szk∏a o podwy˝szonej wytrzyma∏oÊci na uderzenia,

t∏ukàcego si´ na drobne, nieostre od∏amki.

§ 301. 1. W budynku na kondygnacjach po∏o˝onych

poni˝ej 25 m nad terenem odleg∏oÊç mi´dzy górnà kraw´dzià wewn´trznego podokiennika a pod∏ogà powinna wynosiç co najmniej 0,85 m, z wyjàtkiem przyziemia

oraz Êcianek podokiennych w loggii, na tarasie lub galerii, gdzie nie podlega ona ograniczeniom.

§ 305. 1. Nawierzchnia dojÊç do budynków, schodów i pochylni zewn´trznych i wewn´trznych, ciàgów

komunikacyjnych w budynku oraz pod∏óg w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi, a tak˝e posadzki w gara˝u, powinna byç wykonana z materia∏ów

niepowodujàcych niebezpieczeƒstwa poÊlizgu.

2. W budynku na kondygnacjach po∏o˝onych powy˝ej 25 m nad terenem mi´dzy górnà kraw´dzià podokiennika a pod∏ogà nale˝y zachowaç odleg∏oÊç co najmniej 1,1 m, z wyjàtkiem okien wychodzàcych na loggie, tarasy lub galerie.

2. Posadzki i wyk∏adziny w pomieszczeniach przeznaczonych na pobyt ludzi powinny byç wykonane

z materia∏ów antyelektrostatycznych, spe∏niajàcych

warunki okreÊlone w Polskich Normach dotyczàcych

ochrony przed elektrycznoÊcià statycznà.

3. WysokoÊç po∏o˝enia podokiennika, okreÊlona

w ust. 1 i 2, mo˝e byç pomniejszona, pod warunkiem

zastosowania zabezpieczenia okna balustradà do wymaganej wysokoÊci lub zastosowania w tej cz´Êci okna

skrzyd∏a nieotwieranego i szk∏a o podwy˝szonej wytrzyma∏oÊci.

3. Nawierzchnia zewn´trznej pochylni samochodowej o nachyleniu wi´kszym ni˝ 15% powinna byç karbowana.

§ 302. 1. W budynku z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi temperatura na powierzchni

elementów centralnego ogrzewania, niezabezpieczonych przed dotkni´ciem przez u˝ytkowników, nie mo˝e

przekraczaç 90°C.

2. W budynku, o którym mowa w ust. 1, lecz

z ogrzewaniem powietrznym, temperatura strumienia

powietrza w odleg∏oÊci 1 cm od wylotu do pomieszczenia nie mo˝e przekraczaç 70°C — je˝eli znajduje si´ on

na wysokoÊci ponad 3,5 m od poziomu pod∏ogi

i 45°C — w pozosta∏ych przypadkach.

3. W pomieszczeniu przeznaczonym na zbiorowy

pobyt dzieci oraz osób niepe∏nosprawnych na grzejnikach centralnego ogrzewania nale˝y umieszczaç os∏ony, ochraniajàce od bezpoÊredniego kontaktu z elementem grzejnym.

§ 303. 1. W budynku na kondygnacjach po∏o˝onych

powy˝ej 25 m nad terenem zabrania si´ stosowania

balkonów. Nie dotyczy to balkonów o przeznaczeniu

technologicznym.

2. W budynku na kondygnacjach po∏o˝onych powy˝ej 25 m nad terenem mo˝na stosowaç loggie wy∏àcznie z balustradami pe∏nymi. Stosowanie logii powy˝ej 55 m nad terenem jest zabronione.

3. W budynku na kondygnacjach po∏o˝onych powy˝ej 12 m, lecz nie wy˝ej ni˝ 25 m nad terenem, mo˝na stosowaç portfenetry, pod warunkiem zastosowania w nich progów o wysokoÊci co najmniej 0,15 m.

§ 306. 1. W budynku u˝ytecznoÊci publicznej, produkcyjnym i magazynowym, w miejscach, w których

nast´puje zmiana poziomu pod∏ogi, nale˝y zastosowaç

rozwiàzania techniczne, plastyczne lub inne sygnalizujàce t´ ró˝nic´.

2. W budynkach, o których mowa w ust. 1, powierzchnie spoczników schodów i pochylni powinny

mieç wykoƒczenie wyró˝niajàce je odcieniem, barwà

bàdê fakturà, co najmniej w pasie 30 cm od kraw´dzi

rozpoczynajàcej i koƒczàcej bieg schodów lub pochylni.

§ 307. W budynku produkcyjnym i magazynowym,

w których mogà wystàpiç zmienne obcià˝enia u˝ytkowe stropów, schodów lub pomostów roboczych, nale˝y w widocznym miejscu umieÊciç tablic´ informacyjnà, okreÊlajàcà dopuszczalnà wielkoÊç obcià˝enia tych

elementów.

§ 308. 1. W budynkach o dwóch lub wi´cej kondygnacjach nadziemnych nale˝y zapewniç wyjÊcie na

dach co najmniej z jednej klatki schodowej, umo˝liwiajàce dost´p na dach i do urzàdzeƒ technicznych tam zainstalowanych.

2. W budynkach wysokich (W) i wysokoÊciowych

(WW) wyjÊcia, o których mowa w ust. 1, nale˝y zapewniç z ka˝dej klatki schodowej.

3. Jako wyjÊcie z klatki schodowej na dach nale˝y

stosowaç drzwi o szerokoÊci 0,8 m i wysokoÊci co najmniej 1,9 m lub klapy wy∏azowe o wymiarze

0,8x0,8 m w Êwietle, do których dost´p powinien odpowiadaç warunkom okreÊlonym w § 101.

4. Na dachu o spadku ponad 25% oraz na dachu pokrytym materia∏ami ∏amliwymi (t∏ukàcymi) nale˝y wykonaç sta∏e dojÊcia do kominów, urzàdzeƒ technicznych oraz anten radiowych i telewizyjnych.

3. W pomieszczeniu przeznaczonym na pobyt ludzi,

w którym jest wymagane zachowanie szczególnej czystoÊci, stosowanie grzejników z rur o˝ebrowanych jest

zabronione.

5. DojÊcia, o których mowa w ust. 4, na odcinkach

o nachyleniu ponad 25% powinny mieç zabezpieczenia

przed poÊlizgiem.

§ 311. Je˝eli w powietrzu wywiewanym z pomieszczenia wyst´pujà niedopuszczalne st´˝enia substancji

szkodliwych, nale˝y zastosowaç urzàdzenia unieszkodliwiajàce je przed wyemitowaniem do atmosfery.

6. Na dachu o spadku ponad 100% powinny byç zamocowane sta∏e uchwyty dla lin bezpieczeƒstwa lub

bariery ochronne nad dolnà kraw´dzià dachu.

DZIA¸ VIII

Higiena i zdrowie

Rozdzia∏ 1

Wymagania ogólne

§ 309. Budynek powinien byç zaprojektowany i wykonany z takich materia∏ów i wyrobów oraz w taki sposób, aby nie stanowi∏ zagro˝enia dla higieny i zdrowia

u˝ytkowników lub sàsiadów, w szczególnoÊci w wyniku

1) wydzielania si´ gazów toksycznych,

2) obecnoÊci szkodliwych py∏ów lub gazów w powietrzu,

3) niebezpiecznego promieniowania,

4) zanieczyszczenia lub zatrucia wody lub gleby,

5) nieprawid∏owego usuwania dymu i spalin oraz nieczystoÊci i odpadów w postaci sta∏ej lub ciek∏ej,

6) wyst´powania wilgoci w elementach budowlanych

lub na ich powierzchniach,

7) niekontrolowanej infiltracji powietrza zewn´trznego,

8) przedostawania si´ gryzoni do wn´trza,

9) ograniczenia nas∏onecznienia i oÊwietlenia naturalnego.

Rozdzia∏ 2

Ochrona czystoÊci powietrza

§ 310. 1. Budynek przeznaczony na pobyt ludzi

i urzàdzenia z nim zwiàzane powinny byç zaprojektowane i wykonane tak, aby w pomieszczeniach zawartoÊç w powietrzu st´˝eƒ i nat´˝eƒ czynników szkodliwych dla zdrowia, wydzielanych przez grunt, materia∏y i sta∏e wyposa˝enie oraz powstajàcych w trakcie

u˝ytkowania zgodnego z przeznaczeniem pomieszczeƒ, nie przekracza∏a wartoÊci dopuszczalnych, okreÊlonych w przepisach sanitarnych oraz bezpieczeƒstwa

i higieny pracy.

§ 312. 1. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi, dla inwentarza ˝ywego, a tak˝e do

produkcji i przechowywania artyku∏ów spo˝ywczych

oraz farmaceutycznych nie mo˝e byç wykonany z materia∏ów emitujàcych zwiàzki (gazy, pary, py∏y) szkodliwe dla zdrowia lub zapachowe w stopniu przekraczajàcym ich dopuszczalne st´˝enia.

2. Je˝eli zwiàzki, o których mowa w ust. 1, sà emitowane przez materia∏y w niedopuszczalnym st´˝eniu

jedynie przez ograniczony czas, dopuszcza si´ ich stosowanie pod warunkiem, ˝e u˝ytkowanie budynku lub

pomieszczeƒ, w których materia∏y te zosta∏y zastosowane, nastàpi dopiero po up∏ywie terminu karencji,

a w przypadku materia∏ów emitujàcych zanieczyszczenia pyliste lub w∏ókniste — po stwierdzeniu przez w∏aÊciwego paƒstwowego inspektora sanitarnego osiàgni´cia stanu zanieczyszczenia powietrza, zgodnego

z przepisami odr´bnymi w sprawie dopuszczalnych

st´˝eƒ i nat´˝eƒ czynników szkodliwych dla zdrowia

wydzielanych przez materia∏y budowlane, urzàdzenia

i elementy wyposa˝enia.

Rozdzia∏ 3

Ochrona przed promieniowaniem jonizujàcym

i polami elektromagnetycznymi

§ 313. 1. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi na pobyt ludzi i dla inwentarza ˝ywego nie mo˝e

byç wykonany z materia∏ów i elementów wyposa˝enia

niespe∏niajàcych wymagaƒ przepisów odr´bnych

w sprawie dopuszczalnych st´˝eƒ i nat´˝eƒ czynników

szkodliwych dla zdrowia.

2. Ârednie wartoÊci roczne ekwiwalentnego st´˝enia radonu w pomieszczeniach budynku przeznaczonego na sta∏y pobyt ludzi nie mogà przekraczaç dopuszczalnej wartoÊci, okreÊlonej w przepisach odr´bnych

dotyczàcych dawek granicznych promieniowania.

§ 314. Budynek z pomieszczeniami przeznaczonymi

na pobyt ludzi nie mo˝e byç wzniesiony na obszarach

stref, w których wyst´puje przekroczenie dopuszczalnego poziomu oddzia∏ywania pola elektromagnetycznego, okreÊlonego w przepisach odr´bnych dotyczàcych ochrony przed oddzia∏ywaniem pól elektromagnetycznych.

Rozdzia∏ 4

Ochrona przed zawilgoceniem i korozjà biologicznà

2. Wymagania, o których mowa w ust. 1, stosuje si´

odpowiednio do pomieszczeƒ przeznaczonych dla

zwierzàt.

§ 315. Budynek powinien byç zaprojektowany i wykonany w taki sposób, aby opady atmosferyczne, wo-

da w gruncie i na jego powierzchni, woda u˝ytkowana

w budynku oraz para wodna w powietrzu w tym budynku nie powodowa∏y zagro˝enia zdrowia i higieny

u˝ytkowania.

2. Do budowy nale˝y stosowaç materia∏y, wyroby

i elementy budowlane odporne lub uodpornione na zagrzybienie i inne formy biodegradacji, odpowiednio do

stopnia zagro˝enia korozjà biologicznà.

§ 316. 1. Budynek posadowiony na gruncie, na którym poziom wód gruntowych mo˝e powodowaç przenikanie wody do pomieszczeƒ, nale˝y zabezpieczyç za

pomocà drena˝u zewn´trznego lub w inny sposób

przed infiltracjà wody do wn´trza oraz zawilgoceniem.

3. Przed podj´ciem przebudowy, rozbudowy lub

zmiany przeznaczenia budynku, w przypadku stwierdzenia wyst´powania zawilgocenia i oznak korozji biologicznej, nale˝y wykonaç ekspertyz´ mykologicznà

i na podstawie jej wyników — odpowiednie roboty zabezpieczajàce.

2. Ukszta∏towanie terenu wokó∏ budynku powinno

zapewniaç swobodny sp∏yw wody opadowej od budynku.

§ 317. 1. Âciany piwnic budynku oraz stykajàce si´

z gruntem inne elementy budynku, wykonane z materia∏ów podciàgajàcych wod´ kapilarnie, powinny byç

zabezpieczone odpowiednià izolacjà przeciwwilgociowà.

2. Cz´Êci Êcian zewn´trznych, bezpoÊrednio nad

otaczajàcym terenem, tarasami, balkonami i dachami,

powinny byç zabezpieczone przed przenikaniem wody

opadowej i z topniejàcego Êniegu.

§ 318. Rozwiàzania konstrukcyjno-materia∏owe

przegród zewn´trznych i ich uszczelnienie powinny

uniemo˝liwiaç przenikanie wody opadowej do wn´trza

budynków.

§ 319. 1. Dachy i tarasy powinny mieç spadki umo˝liwiajàce odp∏yw wód opadowych i z topniejàcego

Êniegu do rynien i wewn´trznych lub zewn´trznych rur

spustowych.

2. Dachy w budynkach o wysokoÊci powy˝ej

15 m nad poziomem terenu powinny mieç spadki

umo˝liwiajàce odp∏yw wody do wewn´trznych rur

spustowych. Wymaganie to nie dotyczy budynków kultu religijnego, budynków widowiskowych, hal sportowych, a tak˝e produkcyjnych i magazynowych, w których taki sposób odprowadzenia wody jest niemo˝liwy

ze wzgl´dów technologicznych.

3. W budynku wolno stojàcym o wysokoÊci do

4,5 m i powierzchni dachu do 100 m2 dopuszcza si´

niewykonywanie rynien i rur spustowych, pod warunkiem ukszta∏towania okapów w sposób zabezpieczajàcy przed zaciekaniem wody na Êciany.

§ 320. Balkony, loggie i tarasy powinny mieç posadzki wykonane z materia∏ów nienasiàkliwych, mrozoodpornych i nieÊliskich.

§ 321. W pomieszczeniu przeznaczonym na sta∏y

pobyt ludzi temperatura na wewn´trznej powierzchni

przegród zewn´trznych powinna spe∏niaç wymagania

okreÊlone w pkt 2.2 za∏àcznika do rozporzàdzenia.

§ 322. 1. Rozwiàzania materia∏owo-konstrukcyjne

zewn´trznych przegród budynku, warunki cieplno-wilgotnoÊciowe, a tak˝e intensywnoÊç wymiany powietrza w pomieszczeniach, powinny uniemo˝liwiaç powstanie zagrzybienia.

DZIA¸ IX

Ochrona przed ha∏asem i drganiami

§ 323. 1. Budynek i urzàdzenia z nim zwiàzane powinny byç zaprojektowane i wykonane w taki sposób,

aby poziom ha∏asu, na który b´dà nara˝eni u˝ytkownicy lub ludzie znajdujàcy si´ w ich sàsiedztwie, nie stanowi∏ zagro˝enia dla ich zdrowia, a tak˝e umo˝liwia∏ im

prac´, odpoczynek i sen w zadowalajàcych warunkach.

2. Pomieszczenia w budynkach mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci publicznej nale˝y chroniç przed ha∏asem

1) zewn´trznym przenikajàcym do pomieszczenia

spoza budynku,

2) pochodzàcym od instalacji i urzàdzeƒ stanowiàcych

techniczne wyposa˝enie budynku,

3) powietrznym i uderzeniowym, wytwarzanym przez

u˝ytkowników innych mieszkaƒ, lokali u˝ytkowych

lub pomieszczeƒ o ró˝nych wymaganiach u˝ytkowych.

§ 324. Budynek, w którym ze wzgl´du na prowadzonà w nim dzia∏alnoÊç lub sposób eksploatacji mogà powstawaç ucià˝liwe dla otoczenia ha∏asy lub drgania,

nale˝y kszta∏towaç i zabezpieczaç tak, aby poziom ha∏asów i drgaƒ przenikajàcych z pomieszczeƒ tego budynku nie przekracza∏ wartoÊci dopuszczalnych, okreÊlonych w przepisach odr´bnych dotyczàcych ochrony

Êrodowiska.

§ 325. 1. Budynki mieszkalne, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci publicznej nale˝y sytuowaç

w miejscach najmniej nara˝onych na wyst´powanie

ha∏asu i drgaƒ, a je˝eli one wyst´pujà i poziomy ich

przekraczajà wartoÊci dopuszczalne, okreÊlone w przepisach o ochronie przed ha∏asem i drganiami, nale˝y

stosowaç skuteczne zabezpieczenia.

2. Budynki z pomieszczeniami wymagajàcymi

ochrony przed zewn´trznym ha∏asem i drganiami nale˝y chroniç przed tymi ucià˝liwoÊciami poprzez zachowanie odpowiednich odleg∏oÊci od ich êróde∏, usytuowanie i ukszta∏towanie budynku, stosowanie elementów amortyzujàcych drgania oraz os∏aniajàcych i ekranujàcych przed ha∏asem, a tak˝e racjonalne rozmieszczenie pomieszczeƒ w budynku i zapewnienie wymaganej izolacyjnoÊci przegród zewn´trznych.

§ 326. 1. Poziom ha∏asu oraz drgaƒ przenikajàcych

do pomieszczeƒ w budynkach mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego i u˝ytecznoÊci publicznej, z wy∏àczeniem budynków, dla których jest konieczne spe∏nienie

szczególnych wymagaƒ ochrony przed ha∏asem, nie

mo˝e przekraczaç wartoÊci dopuszczalnych, okreÊlonych w Polskich Normach dotyczàcych ochrony przed

ha∏asem pomieszczeƒ w budynkach oraz oceny wp∏ywu drgaƒ na ludzi w budynkach.

2. W budynkach, o których mowa w ust. 1, przegrody zewn´trzne i wewn´trzne, a tak˝e elementy budowlane powinny mieç izolacyjnoÊç akustycznà

1) od dêwi´ków powietrznych dla: Êcian zewn´trznych, stropodachów, Êcian wewn´trznych, okien

w przegrodach zewn´trznych, drzwi i okien wewn´trznych,

2) od dêwi´ków powietrznych i uderzeniowych dla

stropów,

nie mniejszà od okreÊlonej w Polskiej Normie dotyczàcej izolacyjnoÊci akustycznej przegród w budynkach oraz izolacyjnoÊci akustycznej elementów budowlanych.

3. W budynku wielorodzinnym izolacja akustyczna

stropów mi´dzymieszkaniowych powinna zapewniaç

zachowanie przez te stropy w∏aÊciwoÊci akustycznych,

o których mowa w ust. 2 pkt 2, bez wzgl´du na rodzaj

zastosowanej nawierzchni pod∏ogowej.

§ 327. 1. Zabrania si´ sytuowania przy pomieszczeniach mieszkalnych pomieszczeƒ technicznych o szczególnej ucià˝liwoÊci, takich jak szyby i maszynownie

dêwigowe lub zsypy Êmieciowe. Wymaganie to nie dotyczy przypadków, o których mowa w § 196 ust. 2 oraz

w § 197 ust. 2 — przy nadbudowie lub adaptacji strychu na cele mieszkalne.

2. Instalacje i urzàdzenia, stanowiàce techniczne

wyposa˝enie budynku mieszkalnego, zamieszkania

zbiorowego i u˝ytecznoÊci publicznej, nie mogà powodowaç powstawania nadmiernych ha∏asów i drgaƒ,

utrudniajàcych eksploatacj´ lub uniemo˝liwiajàcych

ochron´ u˝ytkowników pomieszczeƒ przed ich oddzia∏ywaniem.

3. Sposób posadowienia urzàdzeƒ, o których mowa w ust. 1, oraz sposób ich po∏àczenia z przewodami

i elementami konstrukcyjnymi budynku, jak równie˝

sposób po∏àczenia poszczególnych odcinków przewodów mi´dzy sobà i z elementami konstrukcyjnymi budynku, powinien zapobiegaç powstawaniu i rozchodzeniu si´ ha∏asów i drgaƒ do pomieszczeƒ podlegajàcych ochronie lub do otoczenia budynku.

4. Âciany i stropy oraz inne elementy budowlane

pomieszczeƒ technicznych i gara˝y w budynkach

mieszkalnych wielorodzinnych i zamieszkania zbiorowego powinny mieç konstrukcj´ uniemo˝liwiajàcà

przenikanie z tych pomieszczeƒ ha∏asów i drgaƒ do pomieszczeƒ wymagajàcych ochrony.

Poz. 690

DZIA¸ X

Oszcz´dnoÊç energii i izolacyjnoÊç cieplna

§ 328. Budynek i jego instalacje ogrzewcze, wentylacyjne i klimatyzacyjne powinny byç zaprojektowane

i wykonane w taki sposób, aby iloÊç energii cieplnej,

potrzebnej do u˝ytkowania budynku zgodnie z jego

przeznaczeniem, mo˝na by∏o utrzymaç na racjonalnie

niskim poziomie.

§ 329. 1. Dla budynku mieszkalnego wielorodzinnego i zamieszkania zbiorowego wymagania okreÊlone

w § 328 uznaje si´ za spe∏nione, je˝eli wartoÊç wskaênika E, okreÊlajàcego obliczeniowe zapotrzebowanie

na energi´ koƒcowà (ciep∏o) do ogrzewania budynku

w sezonie grzewczym, wyra˝one iloÊcià energii przypadajàcej w ciàgu roku na 1 m3 kubatury ogrzewanej cz´Êci budynku, jest mniejsza od wartoÊci granicznej E0,

a tak˝e je˝eli przegrody budowlane odpowiadajà wymaganiom izolacyjnoÊci cieplnej oraz innym wymaganiom okreÊlonym w za∏àczniku do rozporzàdzenia.

2. Dla budynku jednorodzinnego wymagania okreÊlone w § 328 uznaje si´ za spe∏nione, je˝eli

1) wartoÊç wskaênika E, o którym mowa w ust. 1, jest

mniejsza od wartoÊci granicznej E0 oraz je˝eli przegrody budowlane odpowiadajà wymaganiom

okreÊlonym w pkt 2 za∏àcznika do rozporzàdzenia

lub

2) przegrody budowlane odpowiadajà wymaganiom

izolacyjnoÊci cieplnej oraz innym wymaganiom

okreÊlonym w za∏àczniku do rozporzàdzenia.

3. Dla budynku u˝ytecznoÊci publicznej i budynku

produkcyjnego wymagania okreÊlone w § 328 uznaje

si´ za spe∏nione, je˝eli przegrody budowlane odpowiadajà wymaganiom izolacyjnoÊci cieplnej oraz innym

wymaganiom okreÊlonym w za∏àczniku do rozporzàdzenia.

4. WartoÊci graniczne E0 wskaênika sezonowego

zapotrzebowania na ciep∏o do ogrzewania budynku,

w zale˝noÊci od wspó∏czynnika kszta∏tu budynku A/V,

dla budynków mieszkalnych i zamieszkania zbiorowego wynoszà

1) E0 = 29 kWh/(m3 rok) przy A/V ≤ 0,20,

2) E0 = 26,6 + 12 A/V kWh/(m3 rok) przy 0,20 < A/V

< 0,90,

3) E0 = 37,4 kWh/(m3 rok) przy A/V ≥ 0,90,

gdzie

A — jest sumà pól powierzchni wszystkich Êcian zewn´trznych (wraz z oknami i drzwiami balkonowymi), dachów i stropodachów, pod∏óg na gruncie lub stropów nad piwnicà nieogrzewanà, stropów nad przejazdami, oddzielajàcych cz´Êç ogrzewanà budynku od powietrza zewn´trznego, gruntu i przyleg∏ych nieogrzewanych pomieszczeƒ, liczonà po obrysie zewn´trznym,

V — jest kubaturà netto ogrzewanej cz´Êci budynku

obliczanà jako kubatura brutto budynku pomniej-

szona o kubatur´ wydzielonych klatek schodowych, szybów dêwigowych, a tak˝e zewn´trznych,

niezamkni´tych ze wszystkich stron cz´Êci budynku, takich jak: podcienia, balkony, tarasy, loggie

i galerie.

5. Wskaênik sezonowego zapotrzebowania na ciep∏o do ogrzewania budynku mieszkalnego i zamieszkania zbiorowego E, o którym mowa w ust. 1, oblicza si´

zgodnie z Polskà Normà dotyczàcà obliczania sezonowego zapotrzebowania na ciep∏o do ogrzewania budynków mieszkalnych i zamieszkania zbiorowego.

DZIA¸ XI

Przepisy przejÊciowe i koƒcowe

§ 330. Przepisów rozporzàdzenia nie stosuje si´,

z zastrze˝eniem § 2 ust. 1 i § 207 ust. 2, je˝eli przed

dniem wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia

Poz. 690

1) zosta∏a wydana decyzja o pozwoleniu na budow´

lub odr´bna decyzja zatwierdzajàca projekt budowlany,

2) zosta∏o dokonane zg∏oszenie budowy lub wykonania robót budowlanych w przypadku, gdy nie jest

wymagane uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budow´.

§ 331. Traci moc rozporzàdzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia

1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadaç budynki i ich usytuowanie (Dz. U.

z 1999 r. Nr 15, poz. 140 i Nr 44, poz. 434, z 2000 r. Nr 16,

poz. 214 oraz z 2001 r. Nr 17, poz. 207).

§ 332. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie

6 miesi´cy od dnia og∏oszenia.

Minister Infrastruktury: M. Pol

Za∏àcznik do rozporzàdzenia Ministra Infrastruktury

z dnia 12 kwietnia 2002 r. (poz. 690)

WYMAGANIA IZOLACYJNOÂCI CIEPLNEJ I INNE WYMAGANIA ZWIÑZANE Z OSZCZ¢DNOÂCIÑ ENERGII

1. IzolacyjnoÊç cieplna przegród i pod∏óg na gruncie

1.1. WartoÊci wspó∏czynnika przenikania ciep∏a Uk Êcian, stropów i stropodachów, obliczone zgodnie z Polskà Normà dotyczàcà obliczania oporu cieplnego i wspó∏czynnika przenikania ciep∏a, nie mogà byç wi´ksze ni˝

wartoÊci Uk(max) okreÊlone w tabelach

1.2. WartoÊci wspó∏czynnika przenikania ciep∏a Uk okien, drzwi balkonowych i drzwi zewn´trznych nie mogà

byç wi´ksze ni˝ wartoÊci Uk(max) okreÊlone w tabelach

1.3. Dopuszcza si´ dla budynku produkcyjnego wi´ksze wartoÊci wspó∏czynnika Uk ni˝ Uk(max) okreÊlone

w pkt 1.1 i 1.2, jeÊli uzasadnia to rachunek efektywnoÊci ekonomicznej inwestycji, obejmujàcy koszty budowy

i eksploatacji budynku.

1.4. W budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego, budynku u˝ytecznoÊci publicznej, a tak˝e budynku

produkcyjnym pod∏oga na gruncie w ogrzewanym pomieszczeniu powinna byç izolowana dodatkowà izolacjà

cieplnà. Suma oporów cieplnych warstw pod∏ogowych, dodatkowej izolacji cieplnej (poziomej lub pionowej)

i gruntu, obliczona zgodnie z Polskà Normà dotyczàcà obliczania oporu cieplnego i wspó∏czynnika przenikania

ciep∏a, nie powinna byç mniejsza od wartoÊci okreÊlonych w poni˝szej tabeli

Pod∏ogom stykajàcym si´ z gruntem w pomieszczeniach o temperaturze obliczeniowej ti ≤ 8°C oraz pod∏ogom usytuowanym poni˝ej 0,6 m od poziomu terenu nie stawia si´ ˝adnych wymagaƒ izolacyjnoÊci cieplnej.

1.5. W budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego, budynku u˝ytecznoÊci publicznej, a tak˝e w budynku produkcyjnym wartoÊci oporów cieplnych Êcian stykajàcych si´ z gruntem, na odcinku Êciany równym

1,0 m, liczàc od poziomu terenu, nie mogà byç mniejsze ni˝

a) przy ti > 16°C — 1,0 m2 ⋅ K/W,

b) przy 4°C < ti ≤ 16°C — 0,8 m2 ⋅ K/W.

Na odcinku Êciany poni˝ej 1,0 m, liczàc od poziomu terenu, wartoÊci oporu cieplnego nie ogranicza si´.

2. Inne wymagania zwiàzane z oszcz´dnoÊcià energii

2.1. Powierzchnia okien

2.1.1. W budynku jednorodzinnym pole powierzchni A0, wyra˝one w m2, okien oraz przegród szklanych

i przezroczystych, o wspó∏czynniku przenikania ciep∏a Uk nie mniejszym ni˝ 2,0 W/(m2 ⋅ K), obliczone wed∏ug ich

wymiarów modularnych, nie mo˝e byç wi´ksze ni˝ wartoÊç A0max obliczona wed∏ug wzoru

A0max = 0,15 Az + 0,03 Aw

gdzie

Az — jest sumà pól powierzchni rzutu poziomego wszystkich kondygnacji nadziemnych (w zewn´trznym obrysie budynku) w pasie o szerokoÊci 5 m wzd∏u˝ Êcian zewn´trznych,

Aw — jest sumà pól powierzchni pozosta∏ej cz´Êci rzutu poziomego wszystkich kondygnacji po odj´ciu Az.

2.1.2. W budynku u˝ytecznoÊci publicznej pole powierzchni A0, wyra˝one w m2, okien oraz przegród szklanych i przezroczystych, o wspó∏czynniku przenikania ciep∏a Uk nie mniejszym ni˝ 2,0 W/(m2 ⋅ K), obliczone wed∏ug ich wymiarów modularnych, nie mo˝e byç wi´ksze ni˝ wartoÊç A0max obliczona wed∏ug wzoru okreÊlonego w pkt 2.1.1, jeÊli nie jest to sprzeczne z warunkami odnoÊnie do zapewnienia niezb´dnego oÊwietlenia Êwiat∏em dziennym, okreÊlonymi w § 57 rozporzàdzenia.

2.1.3. W budynku produkcyjnym ∏àczne pole powierzchni okien oraz Êcian szklanych w stosunku do powierzchni ca∏ej elewacji nie mo˝e byç wi´ksze ni˝

a) w budynku jednokondygnacyjnym (halowym) — 15%,

b) w budynku wielokondygnacyjnym — 30%.

2.2. Punkt rosy

2.2.1. W budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego, budynku u˝ytecznoÊci publicznej, a tak˝e w budynku produkcyjnym opór cieplny nieprzezroczystych przegród zewn´trznych powinien umo˝liwiaç utrzymanie

na wewn´trznych jej powierzchniach temperatury wy˝szej co najmniej o 1°C od punktu rosy powietrza w pomieszczeniu, przy obliczeniowych wartoÊciach temperatury powietrza wewn´trznego i zewn´trznego oraz przy

obliczeniowej wilgotnoÊci wzgl´dnej powietrza w pomieszczeniu, obliczonej zgodnie z Polskà Normà dotyczàcà

parametrów obliczeniowych powietrza wewn´trznego.

2.2.2. W pomieszczeniu klimatyzowanym, z utrzymywanà sta∏à wilgotnoÊcià wzgl´dnà powietrza, temperatura na wewn´trznej powierzchni przegród powinna byç wy˝sza od punktu rosy powietrza w pomieszczeniu.

2.3. SzczelnoÊç na przenikanie powietrza

2.3.1. W budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego, budynku u˝ytecznoÊci publicznej, a tak˝e w budynku produkcyjnym przegrody zewn´trzne nieprzezroczyste, z∏àcza mi´dzy przegrodami i cz´Êciami przegród

oraz po∏àczenia okien z oÊcie˝ami nale˝y projektowaç i wykonywaç pod kàtem osiàgni´cia ich ca∏kowitej szczelnoÊci na przenikanie powietrza.

2.3.2. W budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego i budynku u˝ytecznoÊci publicznej wspó∏czynnik

infiltracji powietrza dla otwieranych okien i drzwi balkonowych w pomieszczeniach, w których nap∏yw powietrza

zewn´trznego jest zapewniony przez nawiewniki, powinien wynosiç nie wi´cej ni˝ 0,3 m3/(m ⋅ h ⋅ daPa2/3), a w pozosta∏ych przypadkach powy˝ej 0,5, lecz nie wi´cej ni˝ 1,0 m3/(m ⋅ h ⋅ daPa2/3), z zastrze˝eniem § 155 ust. 3 i 4

rozporzàdzenia.

Szanowni Paƒstwo

WYDZIA¸ WYDAWNICTW I POLIGRAFII

GOSPODARSTWA POMOCNICZEGO

KANCELARII PREZESA RADY MINISTRÓW

uprzejmie informuje, ˝e stosownie do art. 70 ust. 1 ustawy z dnia 29 wrzeÊnia 1994 r. o rachunkowoÊci (Dz. U.

Nr 121, poz. 591 z póên. zmianami) jednostki, o których mowa w art. 64 ust. 1 cytowanej ustawy, a mianowicie

1. banki oraz zak∏ady ubezpieczeƒ,

2. jednostki dzia∏ajàce na podstawie przepisów o publicznym obrocie papierami wartoÊciowymi i funduszach

powierniczych oraz przepisów o funduszach inwestycyjnych,

3. jednostki dzia∏ajàce na podstawie przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych,

4. spó∏ki akcyjne,

5. pozosta∏e jednostki, które w poprzedzajàcym roku obrotowym, za który sporzàdzono sprawozdania finansowe,

spe∏ni∏y co najmniej dwa z nast´pujàcych warunków

a) Êrednioroczne zatrudnienie w przeliczeniu na pe∏ne etaty wynios∏o co najmniej 50 osób,

b) suma aktywów bilansu na koniec roku obrotowego stanowi∏a równowartoÊç w walucie polskiej co najmniej

2 500 000 EURO,

c) przychody netto ze sprzeda˝y towarów i produktów oraz operacji finansowych za rok obrotowy stanowi∏y

równowartoÊç w walucie polskiej co najmniej 5 000 000 EURO,

zobowiàzane sà do og∏oszenia rocznego sprawozdania finansowego w „Monitorze Polskim B”.

Kierownik jednostki, w ciàgu 15 dni od dnia zatwierdzenia sprawozdania finansowego, obowiàzany jest z∏o˝yç

do publikacji

bilans,

rachunek zysków i strat,

sprawozdanie z przep∏ywów Êrodków pieni´˝nych za rok obrotowy,

opini´ bieg∏ego rewidenta,

odpis uchwa∏y bàdê postanowienia organu zatwierdzajàcego o zatwierdzeniu sprawozdania finansowego

i podziale zysku lub pokryciu straty.

Nale˝noÊç za us∏ug´ zale˝na jest od obj´toÊci sprawozdania.

Koszt strony og∏oszeniowej w „Monitorze Polskim B” wynosi 522,50 z∏ + VAT.

Prosimy o za∏àczenie oÊwiadczenia upowa˝niajàcego do wystawienia faktury VAT bez podpisu odbiorcy.

Nie przyjmujemy przedp∏at. Nale˝noÊç prosimy uiÊciç w ciàgu 14 dni od dnia otrzymania wyceny.

Nasz adres

Wydzia∏ Wydawnictw i Poligrafii GP KPRM

ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa

tel. 0-prefix-22 694-67-36

•

•

•

•

•

Egzemplarze bie˝àce oraz archiwalne mo˝na nabywaç

– w Wydziale Wydawnictw i Poligrafii Gospodarstwa Pomocniczego Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, ul. Powsiƒska 69/71,

02-903 Warszawa, tel. 694-67-00, 694-60-96 — na podstawie nades∏anego zamówienia (wy∏àcznie sprzeda˝ wysy∏kowa);

– w punktach sprzeda˝y Dziennika Ustaw i Monitora Polskiego w Warszawie (sprzeda˝ wy∏àcznie za gotówk´)

– ul. Powsiƒska 69/71, tel. 694-62-96

– al. Szucha 2/4, tel. 629-61-73 (od 1997 r.)

Reklamacje z powodu niedor´czenia poszczególnych numerów zg∏aszaç nale˝y na piÊmie do Wydzia∏u Wydawnictw i Poligrafii

Gospodarstwa Pomocniczego Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa,

do 15 dni po otrzymaniu nast´pnego kolejnego numeru

O wszelkich zmianach nazwy lub adresu prenumeratora prosimy niezw∏ocznie informowaç na piÊmie Wydzia∏ Wydawnictw i Poligrafii

Gospodarstwa Pomocniczego Kancelarii Prezesa Rady Ministrów

Dziennik Ustaw i Monitor Polski dost´pne sà w Internecie pod adresem www.gpkprm.gov.pl

Wydawca: Kancelaria Prezesa Rady Ministrów

Redakcja: Rzàdowe Centrum Legislacji — Redakcja Dziennika Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej

i Dziennika Urz´dowego Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”,

ul. Bagatela 14, 00-585 Warszawa, tel. 622-66-56

Sk∏ad, druk i kolporta˝: Wydzia∏ Wydawnictw i Poligrafii Gospodarstwa Pomocniczego Kancelarii Prezesa Rady Ministrów

ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa, tel.: 694-67-50, 694-67-52, 694-64-77; fax 694-62-06, 694-64-77

Bezp∏atna infolinia: 0-800-287-581

www.gpkprm.gov.pl

e-mail: dziust@gpkprm.gov.pl

'8 



 Z\G 



 !

T∏oczono z polecenia Prezesa Rady Ministrów w Wydziale Wydawnictw i Poligrafii Gospodarstwa Pomocniczego Kancelarii Prezesa Rady Ministrów,

ul. Powsiƒska 69/71, 02-903 Warszawa

Zam. 310/W/C/2002

ISSN 0867-3411

Cena brutto 9,00 z∏

Warszawa, dnia 15 czerwca 2002 r.

Nr 75

TREÂå

Poz.

ROZPORZÑDZENIE

690 — Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych,

jakim powinny odpowiadaç budynki i ich usytuowanie

. . . . . . . . . 5201

690

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA INFRASTRUKTURY

z dnia 12 kwietnia 2002 r.

w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadaç budynki i ich usytuowanie.

Na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. — Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r. Nr 106,

poz. 1126, Nr 109, poz. 1157 i Nr 120, poz. 1268, z 2001 r.

Nr 5, poz. 42, Nr 100, poz. 1085, Nr 110, poz. 1190,

Nr 115, poz. 1229, Nr 129, poz. 1439 i Nr 154, poz. 1800

oraz z 2002 r. Nr 74, poz. 676) zarzàdza si´, co nast´puje

DZIA¸ I

Przepisy ogólne