Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 28 grudnia 2001 r. w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego, jakim powinny odpowiadać dźwigniki.
Table of Provisions (86)
Statutory Text (86 Articles)
§ 6. 1. Zwrotu podatków dokonuje urzàd skarbowy,
o którym mowa w § 5 ust. 2, na rachunek bankowy
wskazany we wniosku, o którym mowa w § 5 ust. 1,
w terminie 90 dni od dnia jego otrzymania, z zastrze˝eniem ust. 2.
2. W przypadku, o którym mowa w § 5 ust. 5, zwrot
podatków mo˝e nastàpiç w terminie póêniejszym ni˝
okreÊlony w ust. 1, wed∏ug kwot faktycznie uznanych
przez urzàd skarbowy, o którym mowa w § 5 ust. 2.
§ 7. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie
14 dni od dnia og∏oszenia.
5. W przypadku uzasadnionych wàtpliwoÊci dotyczàcych sporzàdzonego wniosku, urzàd skarbowy
Minister Finansów: M. Belka
43
ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI
z dnia 28 grudnia 2001 r.
w sprawie warunków technicznych dozoru technicznego, jakim powinny odpowiadaç dêwigniki.
Na podstawie art. 8 ust. 4 ustawy z dnia 21 grudnia
2000 r. o dozorze technicznym (Dz. U. Nr 122, poz. 1321)
zarzàdza si´, co nast´puje
dêwigni, nap´dzanego za pomocà Êruby albo uk∏adu ci´gnowego, hydraulicznego lub pneumatycznego,
DZIA¸ 1
5) dêwigniki pozosta∏e — dêwigniki, w których ∏adunek
przemieszczany jest przy wykorzystaniu zespo∏ów
nap´dowych z∏o˝onych z ró˝nych elementów mechanizmów zastosowanych w dêwignikach wymienionych w pkt 1—4 lub innych mechanizmów, w tym
uk∏adów ci´gnowych: linowych lub ∏aƒcuchowych,
Przepisy ogólne
§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla warunki techniczne dozoru technicznego w zakresie projektowania, wytwarzania i eksploatacji dêwigników nap´dzanych mechanicznie lub r´cznie, przeznaczonych do prostoliniowego przemieszczania ∏adunków w pionie za poÊrednictwem sztywnego elementu, z cz´Êciowym wykorzystaniem uk∏adu ci´gnowego.
§ 2. U˝yte w rozporzàdzeniu okreÊlenia oznaczajà
1) dêwigniki z´batkowe — dêwigniki, w których ∏adunek jest przemieszczany za poÊrednictwem z´batki,
2) dêwigniki Êrubowe — dêwigniki, w których ∏adunek
jest przemieszczany za poÊrednictwem Êruby i nakr´tki,
3) dêwigniki t∏okowe — dêwigniki, w których ∏adunek
jest przemieszczany za poÊrednictwem t∏oka poruszanego ciÊnieniem cieczy w dêwignikach t∏okowych hydraulicznych lub ciÊnieniem powietrza
w dêwignikach t∏okowych pneumatycznych,
4) dêwigniki dêwigniowe — dêwigniki, w których ∏adunek jest przemieszczany za poÊrednictwem uk∏adu
6) dêwigniki sta∏e — dêwigniki umiejscowione na sta∏e w fundamencie lub innym pod∏o˝u,
7) dêwigniki przenoÊne — dêwigniki przystosowane
do zmiany miejsca pracy przez przestawienie (przenoszenie) za pomocà innych urzàdzeƒ lub r´cznie,
8) dêwigniki przewoêne — dêwigniki przystosowane
do zmiany miejsca pracy przez przemieszczenia na
samochodzie lub w∏asnym podwoziu terenowym
lub szynowym,
9) dêwigniki przechylajàce — dêwigniki s∏u˝àce do
jednostronnego podnoszenia ∏adunków, z wyjàtkiem mechanizmów wywrotu skrzyƒ ∏adunkowych
pojazdów oraz mechanizmów pochylania sto∏ów
technologicznych,
10) dêwigniki samochodowe — dêwigniki sta∏e s∏u˝àce
do podnoszenia i opuszczania pojazdów samochodowych,
11) element noÊny — element sk∏adowy konstrukcji noÊnej dêwignika lub jego mechanizmu, którego
uszkodzenie, wynikajàce z p´kni´cia lub zu˝ycia,
mo˝e spowodowaç niekontrolowane opadni´cie ∏adunku (podstawy ∏adunkowej) lub przewrócenie si´
dêwignika albo wywo∏aç inne skutki stanowiàce zagro˝enie dla samego dêwignika lub jego otoczenia,
12) element przenoszàcy obcià˝enie — ruchomà cz´Êç
dêwignika s∏u˝àcà do bezpoÊredniego przej´cia
i utrzymania transportowanego ∏adunku w ruchu
i podczas postoju,
13) udêwig — nominalnà, maksymalnà wielkoÊç obcià˝enia wyra˝onà w kilogramach, dla której zaprojektowano dêwignik w celu zapewnienia prawid∏owej
pracy dêwignika,
14) korba bezpieczeƒstwa — element mechanizmu nap´dowego (przy nap´dzie r´cznym), wyposa˝ony w zespó∏ zabezpieczajàcy przed samoczynnym opadaniem ∏adunku, elementu przenoszàcego obcià˝enie,
po zaprzestaniu dzia∏ania si∏y nap´dowej, w szczególnoÊci za pomocà kinematycznego po∏àczenia hamulca, zapadki z ko∏em zapadkowym i korbà, podczas podnoszenia, opuszczania lub spoczynku,
15) listwa bezpieczeƒstwa — urzàdzenie bezpieczeƒstwa (przesuwnà listw´) przymocowane do brzegów ruchomych cz´Êci dêwignika,
16) odbój — element konstrukcyjny ograniczajàcy ruch
dêwignika lub jego przejezdnego zespo∏u, umieszczony na koƒcach toru jezdnego lub prowadnicy,
17) zderzak — element konstrukcyjny umieszczony na
dêwigniku lub jego przejezdnym zespole, przystosowany do wspó∏pracy z odbojem,
18) zakleszczenie — przypadkowe uchwycenie, przez
poruszajàce si´ elementy dêwignika lub poruszajàcy si´ element i sta∏y fragment konstrukcji, cz´Êci
∏adunku lub cz´Êci cia∏a osoby obs∏ugujàcej, niepowodujàce uci´cia uchwyconej cz´Êci cia∏a.
§ 3. Zespo∏y i elementy dêwignika powinny byç prawid∏owo zaprojektowane pod wzgl´dem mechanicznym i elektrycznym, wykonane z materia∏ów o odpowiedniej jakoÊci i wystarczajàcej wytrzyma∏oÊci oraz
dostosowane do Êrodowiska, w którym b´dà eksploatowane.
§ 4. 1. Rozwiàzania konstrukcyjne inne ni˝ okreÊlone
w rozporzàdzeniu mogà byç stosowane w dêwignikach
pod warunkiem, ˝e zapewniajà one bezpieczeƒstwo nie
mniejsze ni˝ okreÊlajà to przepisy rozporzàdzenia.
2. Zastosowanie rozwiàzaƒ konstrukcyjnych, o których mowa w ust. 1, wymaga uprzedniego uzgodnienia
z organem w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego.
DZIA¸ 2
Wymagania konstrukcyjne
Poz. 43
w okreÊlonych warunkach eksploatacji, ze szczególnym uwzgl´dnieniem mo˝liwoÊci bezpiecznego ich
ustawienia oraz zachowania statecznoÊci elementu
przenoszàcego obcià˝enie bez wzgl´du na po∏o˝enie.
2. W przypadku gdy konstrukcja dêwignika jest zestawiona z oddzielnych cz´Êci, powinny one byç zmontowane w sposób trwa∏y, uniemo˝liwiajàcy samoczynne ich roz∏àczenie lub poluzowanie.
3. Je˝eli podczas pracy dêwignika jest konieczne, ze
wzgl´du na unikni´cie przecià˝eƒ konstrukcji, zachowanie odpowiedniej kolejnoÊci uruchamiania poszczególnych elementów i zespo∏ów, uk∏ad sterowniczy powinien uniemo˝liwiaç zmian´ kolejnoÊci wykonywania
ruchów elementów i zespo∏ów.
§ 6. 1. Dêwigniki przenoÊne i przewoêne przeznaczone do pracy w pozycji pionowej powinny mieç odpowiednià konstrukcj´ zapewniajàcà zachowanie tej
pozycji lub byç wyposa˝one w podpory umo˝liwiajàce
pionowe ustawienie dêwignika.
2. Podpory dêwigników, o których mowa w ust. 1,
powinny byç zabezpieczone przed mo˝liwoÊcià niekontrolowanej zmiany ustalonego po∏o˝enia.
3. Dêwigniki, o których mowa w ust. 1, powinny byç
wyposa˝one w urzàdzenie do kontroli pionowego ich
ustawienia.
§ 7. 1. Elementy przenoszàce obcià˝enie powinny
byç zaprojektowane i wykonane, pod wzgl´dem konstrukcyjnym i funkcjonalnym, odpowiednio do okreÊlonych przez zamawiajàcego warunków eksploatacyjnych dêwignika.
2. Rodzaj konstrukcji, wykonanie i zamocowanie
elementów przenoszàcych obcià˝enie powinno zapewniaç ich stabilnoÊç, aby nie mog∏y w sposób niekontrolowany wahaç si´, przesuwaç, obracaç lub zginaç. Poszczególne cz´Êci wspó∏pracujàce ze sobà jako ca∏oÊç
nie powinny ulegaç przypadkowemu poluzowaniu
i roz∏àczaniu.
3. Elementy przenoszàce obcià˝enie powinny byç
tak uformowane, aby prawid∏owo za∏adowany i transportowany ∏adunek nie móg∏ przypadkowo stoczyç si´,
zsunàç, przechyliç lub obróciç.
Rozdzia∏ 2
Zespo∏y i mechanizmy nap´dowe dêwigników
§ 8. 1. Konstrukcja uk∏adów nap´dowych powinna
uniemo˝liwiaç niekontrolowane przerwanie si´ ciàgu
kinematycznego oraz posiadaç zabezpieczenia zapobiegajàce wystàpieniu przypadkowych ruchów elementów tych uk∏adów.
Konstrukcja dêwignika
2. W uk∏adach nap´dowych mechanizmów podnoszenia nie nale˝y stosowaç opuszczania grawitacyjnego, z wyjàtkiem nap´dów hydraulicznych.
§ 5. 1. Dêwigniki powinny byç zaprojektowane i wykonane odpowiednio do zadaƒ, jakie majà spe∏niaç
3. Zespo∏y nap´dowe przystosowane do zmiany
pr´dkoÊci ruchu mechanizmów powinny byç tak wyko-
Rozdzia∏ 1
nane, aby przy zmianie pr´dkoÊci ruchu dowolnego
mechanizmu nie nastàpi∏o niekontrolowane opuszczenie si´ ∏adunku lub elementu przenoszàcego obcià˝enie.
1) 250 N — w przypadku obs∏ugi obur´cznej,
4. Mechanizmy nap´dowe podpór oraz elementów przenoszàcych obcià˝enie, je˝eli jest dopuszczalne przebywanie na nich lub pod nimi osób, powinny
byç tak zaprojektowane, aby w po∏o˝eniu spoczynkowym utrzymywane by∏y za pomocà uk∏adu samohamownego lub odpowiednich urzàdzeƒ blokujàcych
ruch.
Uk∏ady hydrauliczne, wyposa˝enie
2) 120 N — w przypadku obs∏ugi jednor´cznej.
Rozdzia∏ 3
§ 10. 1. Uk∏ad hydrauliczny powinien byç tak zaprojektowany i wykonany, aby w przypadku
1) p´kni´cia przewodów ciÊnieniowych lub innych
elementów tego uk∏adu lub
2) przerwy w dop∏ywie energii
5. Mechanizmy nap´dowe obrotu lub przemieszczania elementu przenoszàcego obcià˝enie powinny
posiadaç od strony nap´dowej zabezpieczenie uniemo˝liwiajàce przekroczenie dopuszczalnego obcià˝enia.
6. Mechanizmy nap´dowe, w których jest mo˝liwe
przemienne stosowanie nap´du mechanicznego i r´cznego, powinny byç zbudowane w sposób uniemo˝liwiajàcy jednoczesne w∏àczenie i dzia∏anie obu mechanizmów, zaÊ w∏àczony nap´d mechaniczny nie powinien powodowaç uruchomienia nap´du r´cznego.
7. Je˝eli dêwignik jest wyposa˝ony w kilka mechanizmów nap´dowych lub elementów jednoczeÊnie
przenoszàcych obcià˝enie, nale˝y zapewniç, aby podczas pracy
1) przy prawid∏owo przenoszonym ∏adunku nie nastàpi∏o przecià˝enie któregoÊ z mechanizmów lub elementów przenoszàcych obcià˝enie,
2) zachowana by∏a synchronizacja ruchów mechanizmów oraz elementów przenoszàcych obcià˝enie.
8. Przez ruch synchronizowany mechanicznie oraz
elementów przenoszàcych obcià˝enie nale˝y rozumieç
stan, w którym ró˝nica poziomów elementów przenoszàcych obcià˝enie nie przekracza 50 mm lub gdy ich
wzajemne nachylenie nie jest wi´ksze ni˝ 1°.
§ 9. 1. Konstrukcja zespo∏ów nap´dowych powinna
umo˝liwiaç ∏atwà i bezpiecznà regulacj´ nastaw elementów regulowanych, a tak˝e wymian´ zu˝ywajàcych si´ elementów i zespo∏ów.
2. Wirujàce elementy nap´dów powinny byç os∏oni´te przed przypadkowym ich dotkni´ciem. Os∏ony
elementów wymagajàcych kontroli i obs∏ugi powinny
byç zdejmowalne lub odchylne.
— nastàpi∏o unieruchomienie danego mechanizmu,
nawet gdy urzàdzenia sterujàce tym mechanizmem
nie sà w po∏o˝eniu zerowym; powinna byç jednak zapewniona mo˝liwoÊç kontrolowanego opuszczenia
∏adunku.
2. W dêwignikach, których konstrukcja nie jest przystosowana do wymagaƒ, o których mowa w ust. 1,
wchodzenie osób na element przenoszàcy obcià˝enie
lub przebywanie pod nim jest dopuszczalne, gdy opadanie elementu przenoszàcego obcià˝enie z ∏adunkiem
o masie równej udêwigowi odbywa si´ z pr´dkoÊcià
nie wi´kszà ni˝ 0,01 m/s.
§ 11. 1. Uk∏ady hydrauliczne powinny byç wyposa˝one w urzàdzenia wymienione w pkt 1 za∏àcznika nr 1
do rozporzàdzenia.
2. Zawory zabezpieczajàce, akumulatory hydrauliczne, si∏owniki, pompy, silniki hydrauliczne oraz przewody ciÊnieniowe powinny mieç Êwiadectwo (atest)
wystawione przez kontrol´ jakoÊci wytwórcy.
3. Elementy wyposa˝enia hydraulicznego powinny
byç szczelne i odporne na drgania. Dopuszcza si´ przecieki wewn´trzne w uk∏adach hydraulicznych, w wyniku których sk∏adowa pionowa pr´dkoÊç opadania elementu przenoszàcego obcià˝enie z ∏adunkiem o masie
równej udêwigowi nie przekracza 0,1 m/h.
4. Uk∏ad hydrauliczny powinien byç tak zaprojektowany, aby nie zachodzi∏o zjawisko kawitacji, a jego odpowietrzanie odbywa∏o si´ bezpiecznie.
5. Filtrowanie czynnika roboczego powinno byç
skuteczne i odbywaç si´ w sposób ciàg∏y.
3. W zamkni´tych reduktorach powinna byç mo˝liwa kontrola poziomu oleju.
6. Przy powrotnym ruchu t∏oka nie powinno wyst´powaç wprowadzanie zanieczyszczeƒ do przestrzeni
wewn´trznej cylindra si∏ownika.
4. W r´cznych mechanizmach nap´dowych podnoszenia nale˝y stosowaç nap´d za pomocà korby bezpieczeƒstwa lub innego urzàdzenia o zbli˝onym dzia∏aniu.
7. Temperatura czynnika roboczego podczas eksploatacji nie powinna przekroczyç najni˝szej i najwy˝szej wartoÊci dopuszczalnej dla danego czynnika i wyposa˝enia hydraulicznego.
5. W przypadku zastosowania mechanizmu, o którym mowa w ust. 4, si∏a potrzebna jednemu cz∏owiekowi do nap´du r´cznego tego mechanizmu nie powinna
przekraczaç
8. W zbiorniku powinien byç zaznaczony najni˝szy
i najwy˝szy poziom czynnika roboczego oraz zapewniony prosty i bezpieczny sposób sprawdzania jego
poziomu.
9. Je˝eli w dêwigniku zainstalowanych jest kilka
zbiorników z czynnikiem roboczym, powinny one byç
odpowiednio oznakowane.
§ 12. Nie nale˝y instalowaç zaworów odcinajàcych
mi´dzy pompà a zaworem bezpieczeƒstwa.
§ 13. 1. Obliczenia wytrzyma∏oÊciowe przewodów
ciÊnieniowych wykonuje si´ przy zastosowaniu wspó∏czynnika bezpieczeƒstwa oznaczonego symbolem Xh,
którego wartoÊç okreÊla tablica 1 w za∏àczniku nr 2 do
rozporzàdzenia.
2. Przewody sztywne powinny byç wykonane z rur
stalowych bez szwu, dla których wspó∏czynnik bezpieczeƒstwa okreÊla si´ w stosunku do umownej granicy
plastycznoÊci oznaczonej symbolem R0.2.
Poz. 43
dêwignika jest wymagana systematyczna kontrola wyposa˝enia hydraulicznego.
§ 17. 1. W przypadku zastosowania wi´cej ni˝
dwóch si∏owników powinno byç zainstalowane urzàdzenie synchronizujàce ich ruch.
2. Przy zastosowaniu tylko dwóch si∏owników nie
jest wymagane stosowanie urzàdzenia synchronizujàcego, je˝eli w obliczeniach wytrzyma∏oÊciowych
uwzgl´dniono dodatkowe obcià˝enia wynikajàce z nierównomiernego ruchu t∏oków.
Rozdzia∏ 4
Uk∏ady pneumatyczne, wyposa˝enie
3. Wspó∏czynnik bezpieczeƒstwa dla przewodów
gi´tkich okreÊla si´ w stosunku do napr´˝enia rozrywajàcego.
§ 18. 1. Uk∏ad pneumatyczny powinien byç tak zaprojektowany i wykonany, aby w przypadku
1) p´kni´cia przewodów ciÊnieniowych lub innych
elementów tego uk∏adu lub
2) przerwy w dop∏ywie energii
§ 14. 1. Zamki hydrauliczne powinny byç montowane bezpoÊrednio na si∏owniku lub silniku hydraulicznym.
— nastàpi∏o unieruchomienie danego mechanizmu,
nawet gdy urzàdzenia sterujàce tym mechanizmem
nie znajdujà si´ w po∏o˝eniu zerowym.
2. Je˝eli nie jest mo˝liwe montowanie zamków,
o których mowa w ust. 1, na si∏owniku lub silniku hydraulicznym, przewód ciÊnieniowy mi´dzy zamkiem
hydraulicznym a si∏ownikiem powinien byç wykonany
ze stali. W obliczeniach wytrzyma∏oÊciowych przewodu ciÊnieniowego nale˝y przyjàç wspó∏czynnik bezpieczeƒstwa Xh≥5,5.
3. Na odcinku przewodu mi´dzy zamkiem hydraulicznym a si∏ownikiem dopuszcza si´ wspawanie elementów wyposa˝enia hydraulicznego, w szczególnoÊci ∏àcznika z koƒcówkà kulistà.
2. W przypadku przerwy w dop∏ywie energii do zespo∏u nap´dowego powinna byç zapewniona mo˝liwoÊç awaryjnego opuszczenia ∏adunku.
3. Uk∏ady pneumatyczne powinny byç wyposa˝one
w urzàdzenia i zawory zabezpieczajàce wymienione
w pkt 2 za∏àcznika nr 1 do rozporzàdzenia.
4. Si∏owniki, zbiorniki pneumatyczne, silniki oraz
przewody ciÊnieniowe powinny mieç Êwiadectwo
(atest) wystawione przez kontrol´ jakoÊci wytwórcy.
§ 15. 1. Akumulator hydrauliczny powinien byç zainstalowany w uk∏adzie hydraulicznym w sposób
umo˝liwiajàcy
1) zastosowanie zaworu zabezpieczajàcego przed
nadmiernym wzrostem ciÊnienia wewnàtrz akumulatora podczas ∏adowania,
2) pomiar ciÊnienia w akumulatorze,
3) opró˝nienie akumulatora,
4) od∏àczenie akumulatora od uk∏adu hydraulicznego.
5. Je˝eli w uk∏adzie pneumatycznym znajduje si´
zbiornik wyrównawczy, jego konstrukcja powinna odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym w warunkach
technicznych dozoru technicznego dotyczàcych sta∏ych zbiorników ciÊnieniowych.
2. Konstrukcja akumulatorów hydraulicznych powinna odpowiadaç warunkom okreÊlonym w odr´bnych
przepisach dotyczàcych zbiorników ciÊnieniowych.
2. Badania szczelnoÊci uk∏adów i elementów pneumatycznych nale˝y przeprowadzaç, stosujàc ciÊnienie
nominalne.
3. Spadek ciÊnienia w akumulatorze hydraulicznym
powinien byç sygnalizowany na stanowisku sterowniczym za pomocà sygna∏ów optycznych lub akustycznych.
§ 19. 1. Przewody ciÊnieniowe i ich elementy ze
wzgl´du na wytrzyma∏oÊç powinny byç dobrane do ciÊnienia próbnego równego 1,5 wartoÊci ciÊnienia nominalnego.
3. Stalowe przewody pneumatyczne powinny byç
wykonane z rur bez szwu.
„UWAGA ! Akumulator hydrauliczny! Przed demonta˝em uk∏adu akumulator hydrauliczny od∏àczyç lub roz∏adowaç.”
4. Przewody ciÊnieniowe powinny byç pewnie zamocowane i zabezpieczone przed drganiami i uszkodzeniami, a tak˝e przed utratà szczelnoÊci po∏àczeƒ. Ich
rozmieszczenie i sposób zamocowania do si∏owników
powinny uniemo˝liwiaç powstawanie odkszta∏ceƒ mogàcych powodowaç wystàpienie niedopuszczalnych
napr´˝eƒ.
§ 16. Na stanowisku sterowniczym nale˝y umieÊciç
urzàdzenia sygnalizujàce stan ciÊnienia i temperatury,
je˝eli dla zapewnienia niezawodnoÊci eksploatacji
§ 20. 1. Je˝eli ze wzgl´du na koniecznoÊç zepewnienia niezawodnoÊci eksploatacji dêwignika jest wymagane dokonywanie systematycznej kontroli dzia∏ania
4. Na dêwigniku z akumulatorem hydraulicznym
powinien byç umieszczony, w widocznym miejscu,
ostrzegawczy symbol graficzny lub napis o treÊci
uk∏adu pneumatycznego, na stanowisku sterowniczym
powinny byç umieszczone urzàdzenia sygnalizujàce
stan parametrów tego uk∏adu.
2. W przypadku spadku ciÊnienia w uk∏adzie pneumatycznym lub spadku napi´cia zasilania elektrycznego w sieci, urzàdzenie sygnalizujàce powinno wykazaç
spadek napi´cia; niezale˝nie od dzia∏ania urzàdzeƒ sygnalizujàcych elementy blokujàce powinny automatycznie przerwaç prac´ dêwignika.
Rozdzia∏ 5
Wymagania dodatkowe dla urzàdzeƒ hydraulicznych
i pneumatycznych
§ 21. 1. Elementy oraz zespo∏y hydrauliczne i pneumatyczne, a tak˝e ich po∏àczenia powinny byç szczelne
i odporne na drgania.
Poz. 43
2. Konstrukcja i sposób po∏àczenia urzàdzeƒ sterujàcych w poszczególnych obwodach powinny uniemo˝liwiaç niekontrolowany wzajemny wp∏yw na inne
obwody sterownicze.
3. Na stanowisku sterowniczym powinno byç zainstalowane urzàdzenie umo˝liwiajàce ca∏kowite wy∏àczenie nap´du dêwignika.
4. Uk∏ady oraz urzàdzenia sterujàce powinny byç
zbudowane w sposób uniemo˝liwiajàcy jednoczesne
za∏àczanie przeciwnych kierunków ruchu jakiegokolwiek mechanizmu.
5. Przyciski sterownicze nie powinny wystawaç ponad swojà obudow´.
6. Konstrukcja urzàdzeƒ sterujàcych powinna uniemo˝liwiaç ich niezamierzone za∏àczenie.
2. Podstawowe charakterystyki urzàdzeƒ wyposa˝enia hydraulicznego i pneumatycznego powinny byç
tak dobrane, aby podczas pracy w normalnych warunkach nie nast´powa∏o przecià˝enie elementów noÊnych dêwignika.
7. Urzàdzenia sterujàce po zaniku si∏y, która na nie
oddzia∏uje, powinny samoczynnie wracaç do po∏o˝enia neutralnego i jednoczeÊnie wszystkie ruchy dêwignika powinny samoczynnie zostaç wstrzymane.
3. Elementy oraz zespo∏y uk∏adów hydraulicznych
i pneumatycznych powinny byç rozmieszczone w sposób umo˝liwiajàcy wygodny i bezpieczny do nich dost´p, zw∏aszcza do elementów podlegajàcych regulacji
i wymianie.
8. Urzàdzenia sterujàce powinny mieç wyczuwalne, zaznaczone pozycje stanu ich po∏o˝enia, w szczególnoÊci: wy∏àczone, za∏àczone, kolejne stopnie trybu
pracy.
4. Uk∏ady hydrauliczne i pneumatyczne powinny
byç wyposa˝one w przy∏àczki umo˝liwiajàce pod∏àczenia manometru, w celu przeprowadzenia pomiaru ciÊnienia. Miejsca rozmieszczenia przy∏àczek powinny
byç oznaczone na schematach instalacji.
5. Zawory wymagajàce wyregulowania w celu uzyskania odpowiedniego ciÊnienia powinny byç zabezpieczone, w szczególnoÊci przez plombowanie, aby
osoby nieupowa˝nione nie mog∏y ich przeregulowaç.
6. Przewody ciÊnieniowe gi´tkie powinny byç rozmieszczone w sposób uniemo˝liwiajàcy ich ocieranie
si´, skr´canie i krzy˝owanie podczas przesuwania ruchomych cz´Êci mechanizmów dêwignika lub pod
wp∏ywem ruchów spowodowanych zmianà ciÊnienia
czynnika roboczego.
9. Si∏y potrzebne do uruchomienia urzàdzeƒ sterujàcych nie powinny przekraczaç wartoÊci okreÊlonych
w tablicy 3 za∏àcznika nr 2 do rozporzàdzenia.
10. Dêwigniki, dla których jest przewidziana mo˝liwoÊç sterowania z wi´cej ni˝ jednego stanowiska, powinny posiadaç odpowiednià blokad´ uniemo˝liwiajàcà jednoczesne sterowanie z kilku stanowisk.
11. Wyposa˝enie hydrauliczne i pneumatyczne
oraz urzàdzenia sterujàce powinny byç tak wykonane
i rozmieszczone, aby w miar´ mo˝liwoÊci kierunek ruchu elementów sterujàcych odpowiada∏ wywo∏anemu
przez nie kierunkowi ruchu mechanizmu.
Rozdzia∏ 7
Uk∏ady hamulcowe
7. W przypadku koniecznoÊci spawania przewodów
ciÊnieniowych wytrzyma∏oÊç spawanego odcinka powinna byç równa wytrzyma∏oÊci pozosta∏ej cz´Êci przewodu ciÊnieniowego. Powinna byç tak˝e zapewniona
mo˝liwoÊç oczyszczenia spoiny wewnàtrz przewodu.
§ 23. 1. Spr´˝yny hamulców powinny pracowaç tylko na Êciskanie i byç osadzone w tulejach lub na trzpieniach.
Rozdzia∏ 6
2. Obcià˝niki powinny byç mocowane na dêwigniach hamulcowych, w sposób uniemo˝liwiajàcy ich
spadni´cie lub samoczynne przesuni´cie na dêwigni.
Sterowanie uk∏adów hydraulicznych
i pneumatycznych
§ 22. 1. System sterowania dêwignika powinien zapewniaç p∏ynnoÊç dzia∏ania mechanizmów podczas
ich pracy, rozruchu i hamowania.
3. Mechanizm podnoszenia powinien byç wyposa˝ony w hamulec
1) automatyczny — w przypadku mechanizmu o nap´dzie innym ni˝ r´czny,
2) naciskowy — w przypadku mechanizmu o nap´dzie
r´cznym.
4. Stosowanie hamulca nie jest wymagane w samohamownych Êrubowych mechanizmach nap´dowych oraz mechanizmach wyposa˝onych w si∏owniki
hydrauliczne lub pneumatyczne.
5. Zamiast hamulca naciskowego mo˝na stosowaç
przek∏adni´ samohamownà.
6. Nie nale˝y stosowaç hamulców taÊmowych
w mechanizmach podnoszenia.
7. Tarcza hamulca znajdujàcego si´ mi´dzy silnikiem a przek∏adnià powinna byç zamocowana na wale
przek∏adni.
§ 24. 1. Mechanizmy podnoszenia dêwigników
przeznaczonych do transportu roztopionych metali,
˝u˝lu, Êrodków trujàcych lub ˝ràcych, materia∏ów wybuchowych lub innych ∏adunków niebezpiecznych powinny byç wyposa˝one co najmniej w dwa hamulce.
2. Mechanizmy wyposa˝one w dwa hamulce powinny byç tak zaprojektowane, aby
1) hamulce dzia∏a∏y niezale˝nie od siebie,
2) jeden hamulec by∏ zamontowany mi´dzy silnikiem
a przek∏adnià, zaÊ drugi hamulec na dowolnym wale mechanizmu nap´dowego,
3) przy sprawdzaniu niezawodnoÊci hamowania jednego hamulca mo˝na by∏o wyeliminowaç hamujàce dzia∏anie drugiego.
3. W mechanizmach z dwoma hamulcami dopuszcza si´ wykonanie hamulców o dzia∏aniu niejednoczesnym.
4. Hamulce mechanizmów podnoszenia powinny
zapewniaç, w dowolnych warunkach eksploatacji, niezawodnoÊç hamowania i utrzymywania ∏adunku.
5. Wspó∏czynnik pewnoÊci hamowania, jako stosunek momentu statycznego wywo∏anego przez hamulec
do momentu wyst´pujàcego na tarczy hamulcowej
oraz wywo∏anego przez najwi´ksze obcià˝enie statyczne, z uwzgl´dnieniem sprawnoÊci mechanizmu, powinien byç nie mniejszy ni˝ 1,5.
6. W mechanizmach podnoszenia wyposa˝onych
w dwa hamulce wspó∏czynnik pewnoÊci hamowania
powinien wynosiç dla ka˝dego hamulca nie mniej ni˝
1) 1,25 — w przypadku zastosowania hamulców
o dzia∏aniu jednoczesnym,
Poz. 43
7. Mechanizmy jazdy dêwigników przewoênych
z nap´dem innym ni˝ r´czny powinny byç wyposa˝one w hamulce automatyczne w przypadku, gdy dêwignik jest
1) przemieszczany na otwartej przestrzeni,
2) przemieszczany w pomieszczeniu na torze jezdnym
u∏o˝onym na poziomie roboczym,
3) zdalnie sterowany.
8. W hamulcach automatycznych mechanizmów
jazdy dopuszcza si´ stosowanie dodatkowego urzàdzenia zapewniajàcego p∏ynnoÊç hamowania.
9. Je˝eli w dêwigniku przy pomocy jednego silnika
jest nap´dzany wi´cej ni˝ jeden mechanizm, ka˝dy nap´dzany mechanizm powinien byç wyposa˝ony w niezale˝ny hamulec.
DZIA¸ 3
Zespo∏y i elementy
Rozdzia∏ 1
Liny
§ 25. 1. Liny noÊne powinny odpowiadaç warunkom okreÊlonym w Polskich Normach lub w innych
specyfikacjach technicznych uzgodnionych z organem
w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego oraz posiadaç Êwiadectwo (atest) wystawione przez wytwórc´.
2. Liny noÊne powinny byç wykonane z ocynkowanych drutów stalowych o nominalnej wytrzyma∏oÊci na
rozciàganie wynoszàcej od 1370 N/mm2 do 1770 N/mm2.
W uzasadnionych przypadkach dopuszcza si´ stosowanie lin o nominalnej wytrzyma∏oÊci wy˝szej ni˝
1770 N/mm2.
3. Nale˝y stosowaç liny dwuzwite, odpr´˝one, o co
najmniej szeÊciu splotkach wielowarstwowych. Nie
nale˝y ∏àczyç i sztukowaç lin.
4. Przy Êrednicach nominalnych lin wi´kszych ni˝
16 mm powinno si´ stosowaç liny o splotkach co najmniej trzywarstwowych.
§ 26. 1. Przy doborze lin powinien byç spe∏niony
warunek wytrzyma∏oÊciowy okreÊlony wzorem
F
—≥X
Q
gdzie poszczególne symbole oznaczajà
2) 1,50 — w przypadku zastosowania hamulców
o dzia∏aniu niejednoczesnym,
F — rzeczywistà si∏´ zrywajàcà lin´ w ca∏oÊci,
Q — obliczeniowà si∏´ w linie,
X — najmniejszy wspó∏czynnik bezpieczeƒstwa liny.
3) 1,75 — w przypadku zastosowania hamulców dla
mechanizmów, o których mowa w ust. 9.
2. Rzeczywistà si∏´ zrywajàcà lin´ w ca∏oÊci oblicza
si´ wed∏ug wzoru
F = Fnom · K
gdzie poszczególne symbole oznaczajà
F
— rzeczywistà si∏´ zrywajàcà lin´ w ca∏oÊci [N],
Fnom — obliczeniowà si∏´ zrywajàcà lin´ [N],
K
— wspó∏czynnik zmniejszajàcy.
WartoÊci Fnom i K okreÊla si´ zgodnie z Polskimi Normami dla lin.
3. Dla lin, do których nie stosuje si´ Polskich Norm,
wykonanych w sposób okreÊlony w innych normach
lub specyfikacjach technicznych, rzeczywistà si∏´ zrywajàcà lin´ w ca∏oÊci nale˝y okreÊlaç na podstawie danych okreÊlonych przez wytwórc´, przyjmujàc jako
1) równà sile zrywajàcej lin´ w ca∏oÊci okreÊlonej
w odpowiednim Êwiadectwie lub
2) obliczonà wed∏ug wzoru okreÊlonego w pkt 1 za∏àcznika nr 3 do rozporzàdzenia.
4. Obliczeniowà si∏´, oznaczonà symbolem „Q”,
w linie noÊnej uk∏adu linowego wyznacza si´
z uwzgl´dnieniem
1) maksymalnego obcià˝enia pochodzàcego od si∏
udêwigu lub si∏ ci´˝koÊci cz∏onów dêwignika, przemieszczanych przez uk∏ad linowy,
2) oporów ruchu spowodowanych tarciem, w szczególnoÊci oporów ruchu w prowadnicach i przegubach, a tak˝e oporów jazdy i przewijania,
3) sprawnoÊci uk∏adu linowego, obliczonej przy
uwzgl´dnieniu sprawnoÊci czàstkowej krà˝ków
i b´bnów,
4) si∏y bezw∏adnoÊci przejezdnych cz∏onów i elementów dêwignika, obliczonych dla Êredniej wartoÊci
przyspieszenia, je˝eli si∏y te nie przekraczajà 10%
sumy obcià˝eƒ statycznych, wymienionych
w pkt 1—3,
5) si∏y ci´˝koÊci osób wchodzàcych na element przenoszàcy obcià˝enie (platform´).
5. Do obliczeƒ, o których mowa w ust. 4, przyjmuje
si´ si∏´ ci´˝koÊci jednej osoby równà 750 N.
6. Najmniejszy wspó∏czynnik bezpieczeƒstwa lin
noÊnych dêwigników, nieprzystosowanych do wchodzenia osób na element przenoszàcy obcià˝enie lub
przebywania pod nim, powinien mieç wartoÊç oznaczonà wspó∏czynnikiem X = 5.
7. W dêwignikach, w których jest dopuszczalne
wchodzenie osób na element przenoszàcy obcià˝enie
albo przebywanie pod nim, najmniejszy wspó∏czynnik
bezpieczeƒstwa liny powinien mieç wartoÊç oznaczonà
wspó∏czynnikiem X = 10.
§ 27. 1. Do lin noÊnych powinna byç trwale przytwierdzona tabliczka zawierajàca co najmniej
1) nazw´ i adres producenta lin,
Poz. 43
2) symbol identyfikacyjny dokumentu kontroli jakoÊci.
2. Informacje, o których mowa w ust. 1, powinny
byç czytelne i wykonane w sposób zabezpieczajàcy je
przed ∏atwym zatarciem.
Rozdzia∏ 2
Mocowanie lin
§ 28. 1. Elementy mocowania koƒców lin powinny
byç tak zaprojektowane, aby napr´˝enia w nich wyznaczone, przy uwzgl´dnieniu obliczeniowej si∏y w linie,
by∏y co najmniej 2,5-krotnie mniejsze od granicy plastycznoÊci materia∏u, z którego zosta∏y wykonane.
2. Si∏y tarcia utrzymujàce koƒcówk´ liny w jej elemencie mocujàcym, obliczone z uwzgl´dnieniem
wspó∏czynnika tarcia oznaczonego symbolem µ = 0,1,
powinny byç co najmniej 2,5-krotnie wi´ksze od obliczeniowej si∏y w linie.
3. Mocowanie koƒców lin do konstrukcji dêwignika
powinno byç wykonane, z zastrze˝eniem ust. 4, poprzez
1) zaplecenie wolnego koƒca liny na d∏ugoÊci równej
co najmniej 20 Êrednicom liny, ale nie krótszej ni˝
0,3 m, z zastosowaniem kauszy,
2) zaciÊni´cie w co najmniej trzech zaciskach linowych
kab∏àkowych, z zastosowaniem kauszy,
3) mocowanie w koƒcówce klinowej za pomocà klina
samozaciskajàcego si´, o kàcie rozwarcia nie
mniejszym ni˝ 6° i nieprzekraczajàcym 16°, z zabezpieczeniem wolnego koƒca zaciskiem linowym,
niepo∏àczonym z pasmem noÊnym.
4. Do mocowania koƒców lin do konstrukcji dêwignika mo˝e byç zastosowany jeden ze sposobów ich
mocowania, o których mowa w ust. 3.
5. Mocowanie liny do b´bna powinno byç wykonane, z zastrze˝eniem ust. 6, poprzez
1) dociÊni´cie liny za pomocà co najmniej dwóch nak∏adek przykr´conych do p∏aszcza b´bna,
2) w gnieêdzie b´bnowym za pomocà klina samozaciskajàcego si´ o kàcie rozwarcia nie mniejszym ni˝
6° i nieprzekraczajàcym 16°,
3) w gnieêdzie b´bnowym za pomocà wk∏adki z noskiem, dociskanej co najmniej dwoma wkr´tami.
6. Do mocowania lin do b´bna mo˝e byç zastosowany jeden ze sposobów, o którym mowa w ust. 3.
7. W obliczeniach mocowania liny na b´bnie mo˝e
byç uwzgl´dnione oddzia∏ywanie odcià˝ajàce, wynikajàce z zastosowania co najmniej 1,5 zwoju zapasowego liny.
8. Mocowanie i rozmieszczenie lin powinno eliminowaç ich zginanie w zakresie mo˝liwych wychyleƒ,
a tak˝e wykluczyç mo˝liwoÊç spadania z b´bnów lub
krà˝ków oraz stykania si´ lin z elementami konstrukcji
dêwignika lub innymi linami.
2. Odchylenie boczne liny od osi rowka na krà˝ku
lub od osi rowka na b´bnie nie powinno przekraczaç
wielkoÊci okreÊlonej symbolem tg δ = 1/15. W przypadku lin nieodkr´tnych odchylenie to nie powinno przekraczaç tg δ = 1/40.
9. Zamocowanie koƒców lin przy zastosowaniu elementów okreÊlonych w Polskich Normach nie wymaga udowodnienia pewnoÊci ich po∏àczenia za pomocà
obliczeƒ lub badaƒ.
3. Boczne odchylenie liny wzgl´dem p∏aszczyzny
prostopad∏ej do osi b´bna dla b´bnów g∏adkich nie powinno przekraczaç wielkoÊci okreÊlonej symbolem
tg δ = 1/15.
Rozdzia∏ 3
4. Odchylenie liny na rolkach uk∏adacza od p∏aszczyzny stycznej do rolek nie powinno przekraczaç wielkoÊci okreÊlonej symbolem tg δ = 1/22.
B´bny i krà˝ki linowe
§ 29. 1. B´ben do jednowarstwowego nawijania liny powinien mieç rowek naci´ty wed∏ug linii Êrubowej.
2. B´ben do wielowarstwowego nawijania liny powinien mieç konstrukcj´ zapewniajàcà w∏aÊciwe uk∏adanie si´ ka˝dej warstwy oraz przeciwdzia∏ajàcà odwijaniu si´ liny z b´bna.
3. B´bny przeznaczone do nawijania jednego pasma liny powinny mieç obrze˝a
1) od strony przeciwleg∏ej do zamocowania liny —
przy nawijaniu jednowarstwowym,
2) z obu stron b´bna — przy nawijaniu wielowarstwowym.
4. Obrze˝a, o których mowa w ust. 3, powinny wystawaç ponad ostatnià warstw´ nawini´tej liny na wysokoÊç równà co najmniej 1,5 Êrednicy liny.
5. B´bny z rowkami, przeznaczone do jednowarstwowego nawijania dwóch pasm liny, mogà nie mieç
obrze˝y, je˝eli
1) pasma lin nawijajà si´ od skraju ku jego Êrodkowi,
2) zastosowane rozwiàzanie konstrukcyjne uniemo˝liwia spadni´cie liny z b´bna.
6. PojemnoÊç b´bna powinna byç tak dobrana, aby
zapewnia∏a pozostawianie na nim co najmniej 1,5 zwoju zapasowego liny, nie liczàc odcinka liny b´dàcego
w zamocowaniu b´bna przy skrajnym dolnym po∏o˝eniu elementów przenoszàcych obcià˝enie.
§ 30. Krà˝ki linowe i wyrównawcze powinny byç
wyposa˝one w zabezpieczenia przed spadaniem liny.
Odleg∏oÊç powierzchni roboczych tych zabezpieczeƒ
od zewn´trznej Êrednicy krà˝ka nie powinna byç wi´ksza od 1/3 Êrednicy liny i nie powinna przekraczaç
10 mm.
§ 31. 1. Minimalne Êrednice podzia∏owe b´bnów
i krà˝ków nale˝y obliczaç wed∏ug wzoru okreÊlonego
w pkt 2 za∏àcznika nr 3 do rozporzàdzenia.
Rozdzia∏ 4
Wymagania ogólne dla ∏aƒcuchów
§ 32. 1. ¸aƒcuchy sworzniowe i ogniwowe powinny odpowiadaç wymaganiom okreÊlonym w Polskich
Normach lub w innych specyfikacjach technicznych
uzgodnionych z organem w∏aÊciwej jednostki dozoru
technicznego oraz posiadaç Êwiadectwo (atest) wystawione przez kontrol´ jakoÊci wytwórcy.
2. ¸aƒcuchy ogniwowe wspó∏pracujàce z ko∏ami
∏aƒcuchowymi powinny byç wykonane jako kalibrowane.
§ 33. 1. Przy doborze ∏aƒcuchów, o których mowa
w § 32, powinien byç spe∏niony warunek okreÊlony
wzorem
F
—≥X
Q
gdzie poszczególne symbole oznaczajà
F — si∏´ rzeczywistà zrywajàcà ∏aƒcuch,
Q — obliczeniowà si∏´ w ∏aƒcuchu,
X — najmniejszy wspó∏czynnik bezpieczeƒstwa ∏aƒcucha, okreÊlony w ust. 4 lub 5.
2. Obliczeniowà si∏´ w ∏aƒcuchu oznaczonà symbolem „Q” wyznacza si´ z uwzgl´dnieniem
1) maksymalnego obcià˝enia pochodzàcego od si∏
udêwigu i si∏ ci´˝koÊci cz∏onów dêwignika, przemieszczanych przez uk∏ad ∏aƒcuchowy,
2) oporów ruchu spowodowanych tarciem, w szczególnoÊci oporów ruchu w prowadnicach, przegubach, oporów jazdy i przewijania,
3) sprawnoÊci uk∏adu ∏aƒcuchowego, obliczonej
z uwzgl´dnieniem sprawnoÊci czàstkowej kó∏, krà˝ków i b´bnów,
4) si∏y bezw∏adnoÊci przejezdnych cz∏onów i elementów dêwignika, obliczonych dla Êredniej wartoÊci
przyspieszenia, je˝eli si∏y te przekraczajà 10% sumy
obcià˝eƒ statycznych wymienionych w pkt 1—3,
5) si∏y ci´˝koÊci osób wchodzàcych na element przenoszàcy obcià˝enie-platform´.
3. Do obliczeƒ, o których mowa w ust. 2, przyjmuje
si´ si∏´ ci´˝koÊci jednej osoby równà 750 N.
b´bna, przy skrajnym dolnym po∏o˝eniu elementów
chwytajàcych.
4. Najmniejszy wspó∏czynnik bezpieczeƒstwa ∏aƒcucha, zale˝ny od jego rodzaju oraz rodzaju zastosowanych elementów nap´dowych, w dêwignikach nieprzystosowanych do wchodzenia osób na element przenoszàcy obcià˝enie lub przebywania pod nim, powinien
mieç wartoÊç okreÊlonà w tablicy 2 w za∏àczniku nr 2
do rozporzàdzenia.
3. Ârednice b´bnów, na które nawijany jest ∏aƒcuch
ogniwowy, oraz krà˝ków powinny wynosiç nie mniej
ni˝
5. W dêwignikach, w których jest dopuszczalne
wchodzenie na element przenoszàcy obcià˝enie albo
przebywanie pod nim osób, najmniejszy wspó∏czynnik
bezpieczeƒstwa ∏aƒcucha powinien mieç wartoÊç
oznaczonà symbolem X = 8.
§ 34. 1. Do ∏aƒcuchów, na których zawieszone sà
elementy przenoszàce obcià˝enie, powinna byç trwale
przytwierdzona tabliczka zawierajàca co najmniej
1) nazw´ i adres producenta ∏aƒcucha,
2) symbol identyfikacyjny dokumentu kontroli jakoÊci.
1) 20-krotnà podzia∏k´ ∏aƒcucha — przy nap´dzie r´cznym,
2) 30-krotnà podzia∏k´ ∏aƒcucha — przy nap´dzie innym ni˝ r´czny.
§ 37. 1. Ko∏a ∏aƒcuchowe do ∏aƒcuchów ogniwowych lub sworzniowych powinny mieç nie mniej ni˝
pi´ç gniazd lub z´bów, z których co najmniej dwa powinny znajdowaç si´ w pe∏nym sprz´˝eniu z ∏aƒcuchem.
2. Ko∏a ∏aƒcuchowe powinny byç wyposa˝one
w urzàdzenia zapewniajàce w∏aÊciwe uk∏adanie si´ ∏aƒcucha i uniemo˝liwiajàce jego spadanie.
2. Informacje, o których mowa w ust. 1, powinny
byç czytelne i wykonane w sposób zabezpieczajàcy je
przed ∏atwym zatarciem.
3. Odchylenie boczne ∏aƒcuchów ogniwowych,
w stosunku do p∏aszczyzny prostopad∏ej do osi b´bna lub p∏aszczyzny symetrii ko∏a ∏aƒcuchowego, nie
mo˝e przekraczaç wielkoÊci oznaczonej symbolem
tg δ = 1/30.
Rozdzia∏ 5
4. Odchylenie boczne dla ∏aƒcuchów sworzniowych jest niedopuszczalne.
B´bny, krà˝ki, ko∏a ∏aƒcuchowe
oraz mocowanie ∏aƒcuchów
Rozdzia∏ 6
§ 35. 1. Elementy mocowania koƒców ∏aƒcuchów
powinny byç tak zaprojektowane, aby napr´˝enia
w nich wyznaczone, przy uwzgl´dnieniu obliczeniowej
si∏y w ∏aƒcuchu, by∏y co najmniej 2,5-krotnie mniejsze
od granicy plastycznoÊci materia∏u, z którego zosta∏y
wykonane.
2. Mocowanie i rozmieszczenie ∏aƒcuchów powinno wykluczaç mo˝liwoÊç ich spadania z b´bna, krà˝ka
lub ko∏a ∏aƒcuchowego oraz stykania si´ ∏aƒcuchów
z elementami konstrukcji lub innymi ∏aƒcuchami.
3. Do zamocowania koƒców ∏aƒcucha, przy zastosowaniu elementów okreÊlonych w Polskich Normach,
nie wymaga si´ udokumentowania pewnoÊci ich po∏àczenia poprzez dokonanie obliczeƒ lub przeprowadzanie badaƒ.
§ 36. 1. B´bny przeznaczone do nawijania ∏aƒcuchów ogniwowych powinny mieç obrze˝a z obu stron
b´bna. Obrze˝a powinny wystawaç ponad ostatnià
warstw´ nawini´tego ∏aƒcucha na co najmniej jednà
szerokoÊç ogniwa ∏aƒcucha.
2. PojemnoÊç b´bna dla ∏aƒcucha ogniwowego powinna byç tak dobrana, aby zapewnia∏a pozostawianie
na nim co najmniej 1,5 zwoju zapasowego ∏aƒcucha,
nie liczàc odcinka ∏aƒcucha b´dàcego w zamocowaniu
Zabezpieczenia
§ 38. 1. Zabezpieczenia przed stoczeniem si´ ∏adunków — pojemników okràg∏ych, stosowane w elementach przenoszàcych obcià˝enie, powinny w po∏o˝eniu
roboczym dzia∏aç samoczynnie.
2. W dêwignikach samochodowych, posiadajàcych
ramiona przegubowe w elementach przenoszàcych
obcià˝enie, powinny byç zastosowane urzàdzenia zabezpieczajàce, w celu uniemo˝liwienia przypadkowego przesuni´cia si´ tych ramion. Urzàdzenia te powinny dzia∏aç na zasadzie samohamownoÊci lub posiadaç
po∏àczenia kszta∏towe.
3. W dêwignikach, o których mowa w ust. 2, elementy przenoszàce obcià˝enie, przystosowane do najazdu na nie, powinny byç wyposa˝one po obu stronach platform najazdowych w kraw´˝niki, progi lub inne urzàdzenia zabezpieczajàce przed mo˝liwoÊcià stoczenia si´ podnoszonego samochodu.
4. Dêwigniki z nap´dem mechanicznym, w których
element przenoszàcy obcià˝enie jest utrzymywany na
linach lub ∏aƒcuchach, powinny byç wyposa˝one
w urzàdzenie wy∏àczajàce nap´d, gdy wystàpi poluzowanie lub zwis ci´gna, w przypadku zakleszczenia si´
elementu przenoszàcego obcià˝enie.
5. Dêwigniki, o których mowa w ust. 4, w których
ruch opuszczania elementu przenoszàcego obcià˝enie
odbywa si´ pod w∏asnym ci´˝arem i ruch ten jest podtrzymywany przez mechanizm nap´dowy, powinny
byç wyposa˝one w urzàdzenie wy∏àczajàce nap´d,
w przypadku zablokowania si´ elementu przenoszàcego obcià˝enie.
6. Dêwigniki o wysokoÊci podnoszenia przekraczajàcej 0,4 m, w których elementy przenoszàce obcià˝enie utrzymywane sà przez liny, ∏aƒcuchy lub nakr´tki
noÊne, powinny byç tak zbudowane, aby w przypadku
uszkodzenia liny, ∏aƒcucha lub nakr´tki noÊnej nie nastàpi∏o opadni´cie elementu przenoszàcego obcià˝enie o wi´cej ni˝ 0,1 m.
7. Wymagania okreÊlone w ust. 6 stosuje si´ do
dêwigników samochodowych, ustawionych nad kana∏ami roboczymi, bez wzgl´du na wysokoÊç podnoszenia.
8. Urzàdzenie zabezpieczajàce, zastosowane
w celu niedopuszczenia do przekroczenia wielkoÊci
opadania elementu przenoszàcego obcià˝enie, o którym mowa w ust. 6, powinny zadzia∏aç zarówno podczas ruchu elementu przenoszàcego obcià˝enie, jak
i przy wy∏àczonym nap´dzie. W przypadku zadzia∏ania urzàdzenia zabezpieczajàcego w ruchu, powinno
nastàpiç jednoczesne zatrzymanie mechanizmu nap´dowego.
9. Je˝eli jako urzàdzenie zabezpieczajàce zastosowano dodatkowe liny, ∏aƒcuchy lub nakr´tki bezpieczeƒstwa niezale˝nie od roboczych, powinny one byç
przystosowane do przej´cia i utrzymania pe∏nego obcià˝enia pochodzàcego od elementu przenoszàcego
obcià˝enie wraz z ∏adunkiem.
10. W dêwignikach o wysokoÊci podnoszenia do
2 m, w których po zasterowaniu ruch podnoszenia jest
kontynuowany do osiàgni´cia okreÊlonego konstrukcyjnie najwy˝szego po∏o˝enia elementu przenoszàcego obcià˝enie, zamiast urzàdzeƒ zabezpieczajàcych,
o których mowa w ust. 6, mo˝na zastosowaç na najwy˝szym poziomie automatycznie dzia∏ajàce podchwyty dla elementu przenoszàcego obcià˝enie,
w przypadkach gdy
1) element przenoszàcy obcià˝enie jest zawieszony na
co najmniej dwóch niezale˝nych od siebie ci´gnach, linach lub ∏aƒcuchach,
2) wytrzyma∏oÊç ka˝dego z tych ci´gien jest wystarczajàca do przeniesienia pe∏nego obcià˝enia pochodzàcego od elementu przenoszàcego obcià˝enie wraz z ∏adunkiem.
11. Urzàdzeƒ zabezpieczajàcych, o których mowa
w ust. 6, nie stosuje si´ do dêwigników o wysokoÊci
podnoszenia do 1,5 m, je˝eli nie sà przeznaczone do
wchodzenia osób na element przenoszàcy obcià˝enie
lub przebywania osób pod tym elementem.
Poz. 43
12. Dêwigniki, o których mowa w ust. 11, powinny
byç zaopatrzone w odpowiednià tablic´ ostrzegawczà,
wywieszonà w widocznym miejscu w pobli˝u elementu przenoszàcego obcià˝enie.
§ 39. 1. Elementy przenoszàce obcià˝enie dêwigników, na które mogà wchodziç osoby, powinny byç zaopatrzone w odpowiednie podesty i balustrady
ochronne.
2. Znajdujàce si´ w podestach elementów przenoszàcych obcià˝enie otwory powinny byç zamykane
pokrywami przesuwnymi lub odchylnymi, otwierajàcymi si´ do góry.
3. Przepisu ust. 2 nie stosuje si´ do dêwigników samochodowych.
4. WysokoÊç balustrady przy elementach przenoszàcych obcià˝enie dêwigników, na które jest dopuszczalne
wchodzenie osób, nie powinna byç mniejsza ni˝ 1,1 m.
5. Balustrada powinna byç wyposa˝ona w kraw´˝nik o wysokoÊci co najmniej 70 mm; przestrzeƒ pomi´dzy por´czà i kraw´˝nikiem powinna byç wype∏niona
w sposób uniemo˝liwiajàcy wypadni´cie osób.
6. Konstrukcja balustrady powinna, bez trwa∏ych
odkszta∏ceƒ, przenosiç si∏´ skupionà o wielkoÊci co najmniej 500 N, przy∏o˝onà w dowolnym punkcie na ca∏ej
jej d∏ugoÊci.
7. Ruchome cz´Êci balustrady powinny byç zabezpieczone w po∏o˝eniu roboczym przed przypadkowà
zmianà po∏o˝enia. Cz´Êci balustrad przechylne lub odchylne nie mogà byç przechylane lub odchylane na zewnàtrz.
8. Stosowanie lin lub ∏aƒcuchów zamiast balustrad
jest niedozwolone.
DZIA¸ 4
Wyposa˝enie elektryczne
Rozdzia∏ 1
Wymagania ogólne
§ 40. 1. Budowa wyposa˝enia elektrycznego dêwignika i jego charakterystyka techniczna powinny odpowiadaç parametrom pracy, przeznaczeniu, warunkom,
w jakich b´dzie eksploatowany, oraz wymaganiom
okreÊlonym w odr´bnych przepisach.
2. Wykonanie i sposób zainstalowania wyposa˝enia elektrycznego dêwignika powinny zapewniaç jego
dogodnà i bezpiecznà obs∏ug´.
3. Aparatura sterownicza dêwignika powinna prawid∏owo pracowaç tak˝e w przypadku zmian w napi´ciu
zasilania w granicach ± 10% napi´cia znamionowego.
4. Dopuszczalne zmiany napi´ç zasilania maszyn
i aparatów elektrycznych dêwigników powinny zawieraç si´ w granicach ±5% napi´cia znamionowego.
Rozdzia∏ 2
Instalacje zasilajàce
§ 41. 1. Instalacje zasilajàce dêwigniki mogà byç
wykonane z zastosowaniem przewodów ruchomych.
2. Przewody ruchome mogà byç zwijane na b´bnie
kablowym z pierÊcieniami zbierajàcymi, uk∏adaç si´
harmonijkowo, w szczególnoÊci przewody zawieszane
lub prowadzone systemem gàsienicowym. Do zasilania dêwigników nie nale˝y stosowaç przewodu ruchomego swobodnie wleczonego.
3. Przewody ruchome powinny byç zabezpieczone
przed uszkodzeniami mechanicznymi.
§ 42. 1. B´bny kablowe powinny mieç nap´d mechaniczny, w szczególnoÊci silnikowy, spr´˝ynowy lub
ci´˝arkowy, w celu zapewnienia w∏aÊciwego naciàgu
przewodu.
2. Promieƒ b´bna kablowego oraz promieƒ przegi´cia przewodów ruchomych nie powinny byç mniejsze od promienia przegi´cia dopuszczalnego dla stosowanego przewodu.
§ 43. 1. W obr´bie dêwigników nale˝y stosowaç
przewody opancerzone lub w p∏aszczu metalowym,
dla cz´Êci ruchomych — przewody oponowe z ˝y∏ami
miedzianymi i izolacjà dostosowanà do napi´cia znamionowego równego co najmniej napi´ciu roboczemu, które nie jest mniejsze ni˝ 500 V.
2. Przekrój przewodów izolowanych w obwodach
si∏owych powinien wynosiç co najmniej 2,5 mm2 (Cu).
3. Dozwolone jest stosowanie przewodów bez p∏aszcza metalowego i pancerza, je˝eli w miejscach nara˝onych na uszkodzenia mechaniczne przewody sà prowadzone w odpowiednio ukszta∏towanych os∏onach.
§ 44. Konstrukcja dêwignika nie mo˝e byç wykorzystywana jako przewód roboczy w uk∏adzie zasilania
urzàdzeƒ elektrycznych.
§ 45. 1. Po∏àczenia obwodów zasilania nap´dów
powinny byç wykonane za pomocà oddzielnych przewodów wielo˝y∏owych.
2. Po∏àczenia obwodów sterowniczych, sygnalizacyjnych, oÊwietleniowych, alarmowych mogà byç wykonane za pomocà wspólnego przewodu wielo˝y∏owego, dostosowanego do obwodu o najwy˝szym napi´ciu.
Rozdzia∏ 3
¸àczniki manipulacyjne
§ 46. 1. Dêwignik powinien byç wyposa˝ony w ∏àcznik g∏ówny wy∏àczajàcy ca∏kowicie obwody si∏owe
i sterownicze.
Poz. 43
2. ¸àcznik g∏ówny mo˝e posiadaç nap´d r´czny lub
elektromechaniczny.
3. ¸àcznik g∏ówny z nap´dem r´cznym powinien
byç umieszczony przy stanowisku sterowniczym. Je˝eli zadania ∏àcznika g∏ównego spe∏nia ∏àcznik z nap´dem elektromechanicznym, w szczególnoÊci stycznik,
∏àcznik automatyczny, czyli samoczynny, przy stanowisku sterowniczym dêwignika powinny byç umieszczone co najmniej elementy s∏u˝àce do r´cznego sterowania ∏àcznikiem.
§ 47. 1. Linia zasilajàca obwody elektryczne dêwignika szynowego powinna byç, niezale˝nie od wymagaƒ okreÊlonych w § 46, wyposa˝ona w ∏àcznik
dêwignika, ogólnie dost´pny w miejscu pracy dêwignika.
2. Na ∏àczniku dêwignika powinien byç umieszczony napis „¸àcznik dêwignika”. ¸àcznik powinien posiadaç urzàdzenie umo˝liwiajàce jego zamkni´cie w stanie wy∏àczonym oraz od∏àczaç wszystkie przewody zasilajàce dêwignik.
Rozdzia∏ 4
Obwody i ∏àczniki bezpieczeƒstwa
§ 48. 1. Obwody bezpieczeƒstwa znajdujàce si´
w uk∏adzie elektrycznym dêwignika powinny byç tak
wykonane, aby dzia∏anie ich elementów odbywa∏o si´
na zasadzie powodowania przerwy w danym obwodzie.
2. Je˝eli w obwodach bezpieczeƒstwa znajdujà si´
cz∏ony elektroniczne, których dzia∏anie nie mo˝e byç
realizowane na zasadzie bezpoÊredniego powodowania przerwy w obwodzie, powinna byç stosowana samoczynna kontrola dzia∏ania tych cz∏onów, sygnalizujàca prawid∏owoÊç ich funkcjonowania, w szczególnoÊci podczas za∏àczenia danego obwodu.
3. Obwody bezpieczeƒstwa powinny byç chronione
przed zbocznikowaniem ∏àczników bezpieczeƒstwa,
spowodowanym podwójnym zwarciem do ziemi lub
do obudowy.
4. Je˝eli jeden uziemiony biegun obwodu bezpieczeƒstwa jest celowo po∏àczony trwale z konstrukcjà
dêwignika, do uziemionego bieguna nie powinny byç
przy∏àczone zestyki ∏àczników bezpieczeƒstwa oraz
˝adne zabezpieczenia.
5. W przypadku zaniku napi´cia lub zwarcia doziemnego w obwodach wyposa˝enia elektrycznego
dêwignika, obwody bezpieczeƒstwa, o których mowa
w ust. 1, powinny uniemo˝liwiç wystàpienie sytuacji
niebezpiecznych. Po wznowieniu napi´cia albo zamkni´cia zestyków ∏àczników bezpieczeƒstwa nie powinien mieç miejsca samoczynny ruch mechanizmów
nap´dzanych dêwignika.
§ 49. 1. ¸àcznikami bezpieczeƒstwa sà w szczególnoÊci
1) ∏àczniki kraƒcowe,
2) wy∏àcznik awaryjny „STOP”,
3) ∏àcznik ruchomej listwy bezpieczeƒstwa,
4) ∏àczniki barier, drzwi, ogrodzeƒ.
2. ¸àczniki bezpieczeƒstwa zapewniajà bezpiecznà
eksploatacj´ dêwignika przez wy∏àczenie danego mechanizmu nap´dowego.
3. Zestyki ∏àczników bezpieczeƒstwa powinny byç
rozwierane przez bezpoÊrednie dzia∏anie sztywnych
cz´Êci uk∏adu kinematycznego dêwignika, bez poÊrednictwa spr´˝yn lub innych elementów elastycznych.
W przypadku braku mo˝liwoÊci takiego dzia∏ania powinna byç stosowana samoczynna kontrola funkcjonowania ∏àczników lub ich dublowanie.
4. ¸àczniki elektroniczne zastosowane jako ∏àczniki
bezpieczeƒstwa powinny byç wyposa˝one w uk∏ad samoczynnej kontroli dzia∏ania, uruchamiajàcy si´ co
najmniej przy ka˝dym za∏àczeniu dêwignika do ruchu
lub w uk∏ad samoczynnej kontroli dublowania.
5. Przez dublowanie, o którym mowa w ust. 3 i 4,
nale˝y rozumieç zastosowanie dodatkowych elektrycznych aparatów i elementów lub uk∏adów po∏àczeƒ
w celu przej´cia zadaƒ wykonywanych przez podstawowe aparaty, elementy lub uk∏ady po∏àczeƒ.
§ 50. 1. Stanowisko sterowania dêwignika powinno
byç wyposa˝one w wy∏àcznik awaryjny „STOP”, którego u˝ycie powinno spowodowaç wy∏àczenie wszystkich obwodów si∏owych. W przypadkach uzasadnionych wzgl´dami technicznymi dopuszcza si´ stosowanie dodatkowych wy∏àczników „STOP”, dost´pnych
z poziomu roboczego, umieszczonych na oddzielnych
cz´Êciach dêwignika.
2. W przypadku zastosowania w uk∏adzie zasilania
dêwignika ∏àcznika g∏ównego, o którym mowa w § 46
ust. 1, z nap´dem elektromechanicznym, u˝ycie wy∏àcznika „STOP” powinno spowodowaç jego wy∏àczenie.
3. Urzàdzenie do sterowania dêwignikiem oraz pulpity do sterowania zdalnego — przewodowego lub
bezprzewodowego, wyposa˝one w ∏àcznik z obracanym kluczykiem s∏u˝àcym do za∏àczania i wy∏àczania
napi´cia sterowania, nie powinny byç wyposa˝one
w ∏àcznik „STOP”.
4. Przekr´cenie w ∏àczniku kluczyka w po∏o˝enie
umo˝liwiajàce jego wyj´cie powinno spowodowaç
wy∏àczenie napi´cia sterowania.
5. ¸àcznik „STOP” powinien byç ∏àcznikiem zestykowym. Rozwieranie jego zestyków powinno odpowiadaç warunkom, o których mowa w § 49 ust. 3. Nie
Poz. 43
nale˝y stosowaç ∏àczników wymagajàcych dublowania.
6. Przycisk ∏àcznika „STOP” powinien wystawaç
ponad swà obudow´. Zwolnienie nacisku na przycisk
∏àcznika nie powinno powodowaç ponownego samoczynnego za∏àczenia ∏àcznika g∏ównego, o którym mowa w § 46 ust. 1.
Rozdzia∏ 5
Uk∏ady i urzàdzenia sterownicze
§ 51. 1. Uk∏ady sterownicze dêwignika powinny byç
wykonane w sposób uniemo˝liwiajàcy jednoczesne
w∏àczenie dowolnego mechanizmu nap´dowego do
pracy w przeciwnych kierunkach.
2. Uk∏ady sterownicze oraz zasilania nap´du powinny byç tak wykonane, aby wystàpienie dowolnego uszkodzenia w tych uk∏adach nie spowodowa∏o
uruchomienia któregokolwiek mechanizmu dêwignika.
3. W uk∏adzie nap´dowym nie powinno byç mo˝liwe wsteczne oddzia∏ywanie pràdnicowe na zwalniaki
hamulców.
4. Zasilanie obwodów sterowniczych napi´ciem
przemiennym ni˝szym od napi´cia zasilania dêwignika
powinno odbywaç si´ za poÊrednictwem transformatora z oddzielnymi uzwojeniami.
5. W przypadku zasilania obwodu sterowniczego
napi´ciem sta∏ym za poÊrednictwem transformatora
obni˝ajàcego napi´cie oraz prostownika, jeden z biegunów prostownika powinien byç uziemiony; uzwojenie wtórne transformatora nie powinno byç uziemione.
6. Cewki ∏àczników obwodów kierunkowych - styczników oraz ∏àczników sterowniczych - przekaêników
powinny byç przy∏àczone jednym koƒcem bezpoÊrednio do tego samego przewodu danego obwodu sterowania. Je˝eli zastosowano bezpoÊrednie po∏àczenie
êród∏a zasilania, w szczególnoÊci jednego koƒca uzwojenia transformatora sterowniczego lub jednego bieguna prostownika z ziemià, koƒce cewek tych ∏àczników nale˝y ∏àczyç z uziemionym punktem obwodu.
§ 52. Uk∏ady wyposa˝one w ∏àczniki pó∏przewodnikowe powinny byç zabezpieczone przed zak∏óceniami
w∏asnymi lub zewn´trznymi, mogàcymi spowodowaç
niekontrolowane uruchomienie któregokolwiek z mechanizmów dêwignika.
§ 53. 1. ¸àczniki sterownicze - sterowniki, przyciski
o zestykach zwiernych powinny powracaç do po∏o˝enia neutralnego — zerowego po zaniku si∏y dzia∏ajàcej
na te elementy sterownicze.
2. Dêwignie i pokr´t∏a ∏àczników sterowania stopniowego powinny mieç oznaczone i wyczuwalne pozycje po∏o˝enia ich stanu — wy∏àczone, za∏àczone, kolejne stopnie.
2. W obwodach zasilania pràdu przemiennego zabezpieczenia przed skutkami zwarç powinny znajdowaç si´ we wszystkich fazach, a w obwodach pràdu
sta∏ego — w biegunach nieuziemionych.
3. Przyciski sterownicze nie powinny wystawaç ponad obudow´.
§ 56. Zabezpieczenia przed przecià˝eniem w obwodach zasilania silników powinny byç stosowane
4. ¸àczniki sterownicze powinny byç tak wykonane
lub umiejscowione albo wyposa˝one w odpowiednie
zabezpieczenia, aby niezamierzone ruchy operatora
nie mog∏y spowodowaç zmiany ich po∏o˝enia.
1) we wszystkich fazach — w przypadku pràdu przemiennego,
5. ¸àczniki pó∏przewodnikowe, w szczególnoÊci tyrystorowe, mogà byç stosowane, gdy ich uszkodzenie
nie spowoduje niekontrolowanego zadzia∏ania mechanizmu dêwignika.
Rozdzia∏ 6
Sterowanie
§ 54. 1. Sterowanie dêwignika mo˝e odbywaç si´
1) ze stacjonarnego stanowiska sterowniczego,
2) zdalnie, za pomocà przewodów lub bezprzewodowo.
2. Stanowiska sterowania dêwignikami powinny
byç wykonane i usytuowane w taki sposób, aby obs∏ugujàcy móg∏ obserwowaç wszystkie ruchy elementu
przenoszàcego obcià˝enie i ∏adunku, jak równie˝ przestrzeƒ pod i nad elementem przenoszàcym obcià˝enie.
3. Obserwacja przestrzeni pod elementem przenoszàcym obcià˝enie nie jest wymagana przez obs∏ugujàcego, je˝eli
1) istnieje skuteczne zabezpieczenie tej przestrzeni
przed dost´pem do niej osób lub
2) element przenoszàcy obcià˝enie jest wyposa˝ony
w urzàdzenie zabezpieczajàce, które zatrzyma platform´ po zbli˝eniu si´ do przeszkody lub zetkni´ciu
si´ z nià.
4. W przypadku dêwigników, które wyposa˝one sà
w sterowanie programowane, dost´p osób do strefy
niebezpiecznej znajdujàcej si´ w obr´bie dêwignika
jest mo˝liwy dopiero po wy∏àczeniu tego sterowania
i skasowaniu zaprogramowanych poleceƒ.
5. Sterowanie programowane mo˝e zostaç wznowione po opuszczeniu przez wszystkie osoby strefy
niebezpiecznej znajdujàcej si´ w obr´bie dêwignika.
Rozdzia∏ 7
2) co najmniej w biegunie nieuziemionym — w przypadku pràdu sta∏ego.
§ 57. Zabezpieczenia przed zwarciem i przecià˝eniem powinny spe∏niaç wymagania okreÊlone w odr´bnych przepisach dotyczàcych wykonywania instalacji elektrycznych, Polskich Normach lub innych specyfikacjach technicznych uzgodnionych z organem w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego.
§ 58. W przypadku zaniku napi´cia w sieci zasilajàcej powinno nastàpiç natychmiastowe unieruchomienie mechanizmów znajdujàcych si´ w ruchu. Przy powtórnym wystàpieniu napi´cia samoczynne uruchomienie si´ mechanizmów powinno byç uniemo˝liwione.
Rozdzia∏ 8
OÊwietlenie, sygnalizacja
i ochrona przeciwpora˝eniowa
§ 59. 1. Stanowisko sterownicze dêwignika oraz jego strefa pracy powinny byç odpowiednio oÊwietlone.
2. Dêwignik szynowy nale˝y wyposa˝yç w ostrzegawczy sygna∏ dêwi´kowy, s∏yszalny w strefie pracy
dêwignika.
§ 60. Ochrona przeciwpora˝eniowa dêwignika z wyposa˝eniem elektrycznym powinna spe∏niaç wymagania okreÊlone w odr´bnych przepisach dotyczàcych
wykonywania instalacji elektrycznych, Polskich Normach lub innych specyfikacjach technicznych uzgodnionych z organem w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego.
DZIA¸ 5
Ograniczniki ruchów roboczych
Rozdzia∏ 1
Wymagania ogólne
§ 61. 1. Ogranicznikami ruchów roboczych sà
Zabezpieczenia zwarciowe, przecià˝eniowe
i zanikowe
1) w uk∏adach elektrycznych — ∏àczniki koƒcowe
i kraƒcowe,
§ 55. 1. Obwody zasilania, sterowania, oÊwietlania
powinny byç zabezpieczone przed skutkami zwarç.
2) w uk∏adach hydraulicznych i pneumatycznych —
zawory hydrauliczne lub pneumatyczne.
2. Ograniczniki, o których mowa w ust. 1, powinny
samoczynnie wy∏àczaç ruch odpowiedniego mechanizmu, gdy element przenoszàcy obcià˝enie znajdzie si´
w strefie koƒcowej lub kraƒcowej.
3. Uk∏ad elektryczny dêwignika powinien byç tak
wykonany, aby po zadzia∏aniu kraƒcowego ogranicznika ruchu roboczego - ∏àcznika kraƒcowego ruch danego mechanizmu w odwrotnym kierunku by∏ mo˝liwy.
4. Je˝eli ze wzgl´du na warunki eksploatacyjne
dêwignika jest wymagane cz´ste podnoszenie elementu przenoszàcego obcià˝enie do skrajnych po∏o˝eƒ,
przed ogranicznikiem kraƒcowym powinien byç zainstalowany roboczy ogranicznik koƒcowy - ∏àcznik koƒcowy, wy∏àczajàcy jeden kierunek ruchu. Uruchomienie ogranicznika kraƒcowego - ∏àcznika kraƒcowego
powinno spowodowaç wy∏àczenie zasilania nap´du
w obu kierunkach.
5. W celu umo˝liwienia sprawdzenia dzia∏ania
ogranicznika kraƒcowego nale˝y przewidzieç mo˝liwoÊç bocznikowania roboczego ogranicznika koƒcowego.
6. Ograniczniki ruchów roboczych powinny byç
uruchamiane mechanicznie i spe∏niaç warunki, o których mowa w § 49 ust. 3.
7. W przypadkach uzasadnionych wzgl´dami technicznymi jest dopuszczalne stosowanie ograniczników
ruchów roboczych indukcyjnych i innych o podobnym
dzia∏aniu, niemajàcych kinematycznego sprz´˝enia
z wy∏àczanym mechanizmem, które zapewniajà niezawodne zatrzymanie ruchu mechanizmu. NiezawodnoÊç dzia∏ania tych ograniczników powinna byç zapewniona przez ich dublowanie.
8. Elektryczne i elektroniczne ograniczniki ruchów
roboczych bez sprz´˝enia kinematycznego z wy∏àczanym mechanizmem powinny byç wyposa˝one
w uk∏ad automatycznej kontroli ich dzia∏ania lub sygnalizacj´ informujàcà o uszkodzeniu urzàdzenia dublujàcego.
9. W przypadku nap´du hydraulicznego lub pneumatycznego wystarczajàcym zabezpieczeniem po∏o˝eƒ kraƒcowych ruchomych elementów dêwignika jest
zastosowanie zaworów ograniczajàcych ciÊnienie robocze.
Rozdzia∏ 2
Stosowanie ograniczników ruchów roboczych
§ 62. 1. Mechanizmy dêwigników z nap´dem innym
ni˝ r´czny powinny byç wyposa˝one w ogranicznik ruchów roboczych, z zastrze˝eniem ust. 2.
2. Nie jest wymagane instalowanie ograniczników
ruchów roboczych w mechanizmach
Poz. 43
1) w których zastosowano sprz´g∏o cierne — przecià˝eniowe,
2) jazdy dêwigników szynowych, gdy pr´dkoÊç jazdy
nie przekracza 0,5 m/s.
3. Ogranicznik kraƒcowy ruchu roboczego powinien zapewniç zatrzymanie mechanizmu poruszajàcego si´ z pr´dkoÊcià nominalnà w takim po∏o˝eniu, aby
odleg∏oÊç pomi´dzy elementem ruchomym a konstrukcjà sta∏à dêwignika pozosta∏a nie mniejsza ni˝
50 mm.
4. Spe∏nienie wymagaƒ, o których mowa w ust. 3,
nie jest konieczne w przypadku zastosowania zderzaków spr´˝ynowych lub hydraulicznych.
Rozdzia∏ 3
Zderzaki i odboje
§ 63. 1. Na koƒcach torów jezdnych lub prowadnic,
po których poruszajà si´ dêwigniki oraz ich ruchome
elementy, powinny byç zainstalowane odboje zabezpieczajàce przed zjechaniem z toru.
2. Odboje, o których mowa w ust. 1, na torze lub
prowadnicy powinny byç ustawione w osi zderzaków
zabudowanych na dêwigniku.
3. Elementy ruchome mechanizmów dêwigników
powinny byç wyposa˝one w zderzaki. Zderzaki dêwigników z nap´dem r´cznym mogà byç twarde, z nap´dem innym ni˝ r´czny powinny byç podatne na uderzenia — gumowe, spr´˝ynowe lub hydrauliczne.
4. Odboje i zderzaki przeznaczone dla mechanizmów jazdy dêwigników szynowych powinny byç obliczane wed∏ug si∏ wyznaczonych z energii kinetycznej,
odpowiadajàcej rzeczywistej pr´dkoÊci jazdy, z jakà po
zadzia∏aniu ogranicznika kraƒcowego dêwignik mo˝e
najechaç na odboje, lecz nie mniejszej od po∏owy pr´dkoÊci nominalnej i nie mniejszej ni˝ 0,5 m/s.
5. W dêwignikach, które sà specjalnie przystosowane do opuszczania toru jazdy, nie jest wymagane zainstalowanie zderzaków i odbojów zabezpieczajàcych
przed zjechaniem z toru.
Rozdzia∏ 4
Podpory zabezpieczajàce i zgarniacze
§ 64. 1. Dêwigniki poruszajàce si´ po torach powinny byç wyposa˝one w podpory zabezpieczajàce - ∏apy
oporowe umieszczone w odleg∏oÊci nie wi´kszej ni˝ 20
mm od g∏ówki szyny. Jako podpory zabezpieczajàce
dêwigniki mogà byç wykorzystane odpowiednio
ukszta∏towane elementy ich konstrukcji noÊnej.
2. Dêwigniki poruszajàce si´ po naziemnych torach
szynowych powinny byç wyposa˝one w zgarniacze zabezpieczajàce przed dostaniem si´ pod ko∏a przypad-
kowych przedmiotów. Elementy konstrukcji uk∏adu
jezdnego mogà spe∏niaç funkcje zgarniaczy.
Poz. 43
9. Odleg∏oÊç por´czy od sta∏ych elementów konstrukcyjnych usytuowanych obok przejÊç i dojÊç powinna wynosiç co najmniej 0,1 m.
DZIA¸ 6
Rozdzia∏ 1
10. Powierzchnie klamer, uchwytów i por´czy powinny byç g∏adkie i bez ostrych kraw´dzi oraz pokryte
materia∏em êle przewodzàcym ciep∏o, je˝eli dêwigniki
pracowaç b´dà na otwartej przestrzeni.
Wymagania ogólne
Rozdzia∏ 2
§ 65. 1. W dêwignikach, w których jest przewidziane wchodzenie osób na elementy przenoszàce obcià˝enie, powinny byç zastosowane odpowiednie pomosty, podesty, schody lub w szczególnych przypadkach
drabiny, zapewniajàce bezpieczne wejÊcie i zejÊcie
z tych elementów, je˝eli odleg∏oÊç pionowa pomi´dzy
poziomem dojÊcia a powierzchnià elementu przenoszàcego obcià˝enie wynosi wi´cej ni˝ 0,5 m.
Zabezpieczanie miejsc zagra˝ajàcych obra˝eniami
osób przez zakleszczenie lub uci´cie
DojÊcia, odleg∏oÊci i zabezpieczenia
2. Konstrukcje i wykonanie pomostów, podestów,
schodów i drabin powinny zapewniç bezpieczne i wygodne ich u˝ytkowanie. Wytrzyma∏oÊç tych urzàdzeƒ
powinna byç dostosowana do wyst´pujàcych obcià˝eƒ
i udokumentowana za pomocà rysunków i obliczeƒ.
3. W dêwignikach sta∏ych miejsca dojÊç i za∏adunku, które znajdujà si´ powy˝ej 1 m nad poziomem roboczym lub najni˝szym po∏o˝eniem elementu przenoszàcego obcià˝enie, powinny byç wyposa˝one w balustrady ochronne, o których mowa w § 39, lub inne sta∏e urzàdzenia uniemo˝liwiajàce wypadni´cie osoby obs∏ugujàcej.
4. Ruchome cz´Êci ogrodzeƒ, o których mowa
w ust. 3, w szczególnoÊci zamkni´cia, powinny byç uzale˝nione od mechanizmu nap´dowego, tak aby ruch
elementu przenoszàcego obcià˝enie móg∏ odbywaç
si´ tylko po dok∏adnym zamkni´ciu ogrodzenia.
5. Wymaganie, o którym mowa w ust. 3, nie dotyczy miejsc znajdujàcych si´ od strony dost´pu do dêwigników samochodowych pracujàcych na kolumnach
nad stanowiskiem roboczym.
6. Nawierzchnia dojÊç i przejÊç powinna byç wykonana w sposób zapobiegajàcy poÊliêni´ciu. Nawierzchnie a˝urowe powinny mieç otwory o powierzchni nie
wi´kszej ni˝ 17 cm2 i wymiarach uniemo˝liwiajàcych
przejÊcie kuli o Êrednicy wi´kszej ni˝ 36 mm.
7. Poziome dojÊcia, przejÊcia i platformy, usytuowane powy˝ej 0,5 m od pod∏o˝a, oraz schody, na które mogà wchodziç osoby, powinny byç ze wszystkich
stron, z wyjàtkiem wejÊç i miejsc ∏adowania, wyposa˝one w balustrady. Balustrady powinny spe∏niaç wymagania okreÊlone w § 39.
8. Stosowanie balustrad nie jest wymagane w miejscach, gdzie przejÊcia i dojÊcia przylegajà do Êcian lub
sà ograniczone konstrukcjami o zabudowie odpowiadajàcej Êcianie.
§ 66. 1. Znajdujàce si´ w konstrukcji dêwigników
oraz w ich otoczeniu miejsca, które zagra˝ajà zakleszczeniem lub uci´ciem, powinny byç odpowiednio zabezpieczone, poprzez zapewnienie dostatecznych odst´pów pomi´dzy cz´Êciami wzajemnie si´ poruszajàcymi lub ruchomymi i sta∏ymi.
2. Je˝eli spe∏nienie wymagaƒ, o których mowa
w ust. 1, jest niemo˝liwe, powinny byç zastosowane inne Êrodki i urzàdzenia zabezpieczajàce przed wystàpieniem zagro˝eƒ dla osób znajdujàcych si´ w obr´bie
dêwignika w strefie ruchu elementu przenoszàcego obcià˝enie lub obok dêwignika na wejÊciach, przejÊciach,
podestach i pomostach, usytuowanych w bezpoÊrednim sàsiedztwie cz´Êci ruchomych.
3. Urzàdzenia wy∏àczajàce ruch dêwignika, których
zadaniem jest zabezpieczenie przed uci´ciem lub mo˝liwoÊcià zakleszczenia osób znajdujàcych si´ w strefie
pracy dêwignika, powinny spowodowaç zatrzymanie
cz´Êci ruchomych dêwignika z odpowiednim wyprzedzeniem tak, aby nie dopuÊciç do powstania obra˝eƒ
cia∏a.
DZIA¸ 7
Napisy i oznakowania
§ 67. 1. Na dêwignikach powinny byç umieszczone
trwa∏e i dobrze widoczne napisy
1) okreÊlajàce
a) wielkoÊç udêwigu w kg, z okreÊleniem sposobu
roz∏o˝enia ∏adunku na elementach przenoszàcych obcià˝enie, je˝eli udêwig jest zale˝ny od
roz∏o˝enia tego ∏adunku,
b) numer ewidencyjny, nadany przez organ w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego,
c) mas´ w∏asnà, dla dêwigników przenoÊnych,
2) informujàce o zakazie przebywania pod elementem
przenoszàcym obcià˝enie, wst´pu na ten element
oraz jazdy, je˝eli dêwignik nie jest do tego przystosowany.
2. Napisy, o których mowa w ust. 1 pkt 1, powinny
byç wykonane czarnymi literami i cyframi na bia∏ym
tle, zaÊ napisy, o których mowa w ust. 1 pkt 2, powinny byç wykonane czarnymi literami na ˝ó∏tym tle.
5) okreÊlenie wielkoÊci udêwigu i ewentualne jego
roz∏o˝enie,
§ 68. 1. Przy wejÊciu na pomosty powinien byç
umieszczony napis „Nieupowa˝nionym wst´p wzbroniony”.
6) okreÊlenie masy w∏asnej dla dêwigników przenoÊnych,
2. Elementy konstrukcji dêwignika, które mogà
stwarzaç zagro˝enie dla otoczenia, w szczególnoÊci
1) kraw´dzie elementu przenoszàcego obcià˝enie,
7) okreÊlenie wielkoÊci ciÊnienia roboczego w przypadku dêwigników z nap´dem pneumatycznym
lub hydraulicznym, je˝eli wytwarzanie ciÊnienia nie
odbywa si´ w urzàdzeniu stanowiàcym cz´Êç dêwignika.
2) kraw´dzie poczàtkowego i koƒcowego stopnia
schodów wejÊciowych,
DZIA¸ 8
powinny byç oznaczone pasami ostrzegawczymi.
Dokumentacja techniczna
3. Pasy ostrzegawcze w kolorach ˝ó∏to-czarnym lub
bia∏o-czerwonym powinny mieç jednakowe szerokoÊci
od 30 mm do 150 mm i byç nachylone pod kàtem 45°
wzgl´dem poziomu.
Rozdzia∏ 1
§ 69. 1. Zaciski na tabliczkach i listwach oraz koƒce
przewodów powinny byç ponumerowane i oznaczone
zgodnie ze schematem po∏àczeƒ elektrycznych.
Dokumentacja konstrukcyjna
§ 71. 1. Wytwarzajàcy do∏àcza do dêwignika dokumentacj´ sporzàdzonà w dwóch egzemplarzach. Dokumentacja powinna zawieraç
1) opis techniczny,
2. ¸àczniki i urzàdzenia sterownicze uruchamiane
r´cznie powinny byç oznaczone napisami lub symbolami graficznymi. ¸àczniki powinny mieç oznaczenie
stanu
2) obliczenia, o których mowa w ust. 2,
3) instrukcj´ eksploatacji uwzgl´dniajàcà instalowanie, obs∏ug´, konserwacj´, naprawy i demonta˝.
1) „Z” — zamkni´cie,
2) „O” — otwarcie.
3. Urzàdzenia sterownicze powinny mieç oznaczenie kierunków ruchu mechanizmów dêwignika.
4. Napisy i oznaczenia urzàdzeƒ sterowniczych powinny byç dobrze widoczne dla obs∏ugujàcego te urzàdzenia.
5. Przycisk wy∏àcznika awaryjnego „STOP” powinien byç oznaczony kolorem czerwonym.
6. W przypadku zastosowania w ∏àczniku lampek
sygnalizacyjnych powinny wskazywaç kolorami
1) zielonym — sygna∏ stanu gotowoÊci ∏àcznika do
pracy,
2) pomaraƒczowym — ostrze˝enie o zbli˝aniu si´ do
stanu niebezpiecznego,
2. Obliczenia techniczne dêwignika odpowiednio
do konstrukcji powinny dotyczyç
1) konstrukcji stalowej,
2) mechanizmów i uk∏adów ci´gnowych,
3) statecznoÊci,
4) nacisków kó∏ na tor jezdny lub obcià˝enia podpór,
5) zabezpieczeƒ przed przemieszczeniem dêwignika
na torze si∏ami wiatru oraz zderzaków, odbojów
i ∏ap oporowych.
§ 72. Opis techniczny dêwignika powinien zawieraç
informacje i dane okreÊlone w pkt 1 za∏àcznika nr 4 do
rozporzàdzenia.
§ 73. Instrukcja eksploatacji powinna zawieraç informacje okreÊlone w pkt 2 za∏àcznika nr 4 do rozporzàdzenia.
3) czerwonym — o niebezpieczeƒstwie.
§ 70. Na dêwigniku powinna byç umieszczona,
w dost´pnym i widocznym miejscu, tabliczka fabryczna zawierajàca
1) nazw´ wytwórcy,
§ 74. 1. Dla dêwigników wytwarzanych seryjnie
kontrola jakoÊci wystawia poÊwiadczenie zgodnoÊci,
b´dàce potwierdzeniem wykonania i zbadania dêwignika, zgodnie z wymaganiami okreÊlonymi w rozporzàdzeniu. W poÊwiadczeniu zamieszcza si´ numer fabryczny i typ dêwignika.
2) numer fabryczny,
3) rok produkcji,
4) oznaczenie typu,
2. Dla dêwigników wytwarzanych jednostkowo
kontrola jakoÊci wystawia poÊwiadczenie zgodnoÊci
wykonania i zbadania dêwignika na podstawie uzgod-
nionej dokumentacji technicznej z organem w∏aÊciwej
jednostki dozoru technicznego.
§ 75. Wytwarzajàcy powinien dostarczyç nabywajàcemu dêwignik
1) 2 egzemplarze dokumentacji, o której mowa w § 71
ust. 1 pkt 1 i 3,
2) 1 egzemplarz dokumentacji, o której mowa w § 74,
oraz katalog cz´Êci zamiennych umo˝liwiajàcy ich
jednoznaczne okreÊlenie.
Rozdzia∏ 2
Dokumentacja uzupe∏niajàca
§ 76. Po dokonaniu instalacji dêwignika nale˝y sporzàdziç dokumentacj´ uzupe∏niajàcà, której elementy
okreÊla pkt 3 za∏àcznika nr 4 do rozporzàdzenia.
§ 77. W fazie eksploatacji dêwignika eksploatujàcy
uzgadnia z organem w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego dokumentacj´ uzupe∏niajàcà w przypadku
zmiany miejsca zainstalowania dêwignika w zwiàzku
z demonta˝em i ponownym monta˝em, a tak˝e naprawy, przebudowy lub modernizacji dêwignika.
DZIA¸ 9
Zakresy i terminy badaƒ technicznych
Rozdzia∏ 1
Rodzaje badaƒ
§ 78. Organ w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego wykonuje nast´pujàce rodzaje badaƒ technicznych
dêwigników
1) badanie typu — przeprowadzane przed rozpocz´ciem wytwarzania danego typu urzàdzenia (elementu) lub dopuszczeniem dêwignika do obrotu
i oznaczeniem znakiem dozoru technicznego,
2) badanie odbiorcze — wykonywane po wytworzeniu
dêwignika przed wydaniem decyzji zezwalajàcej na
eksploatacj´,
3) badanie okresowe — polegajàce na wykonaniu
czynnoÊci w toku eksploatacji dêwignika obj´tego
dozorem pe∏nym,
4) badanie doraêne — polegajàce na wykonywaniu
czynnoÊci wynikajàcych z doraênych potrzeb; badania wykonywane sà jako eksploatacyjne, powypadkowe i kontrolne.
Poz. 43
przed∏o˝yç, w zale˝noÊci od rodzaju badania, odpowiednià dokumentacj´ technicznà albo dokumentacj´
uzupe∏niajàcà.
2. Dêwignik przedstawiany do badaƒ powinien byç
ca∏kowicie zmontowany, z wyjàtkiem przypadków, gdy
zakres badaƒ wymaga, aby by∏ zdemontowany. Dêwignik powinien byç sprawny technicznie i przygotowany do eksploatacji zgodnie z wymaganiami okreÊlonymi w rozporzàdzeniu i instrukcji eksploatacji.
3. Badania dêwignika przeprowadzane u eksploatujàcego powinny byç wykonywane w obecnoÊci eksploatujàcego lub jego przedstawiciela oraz uprawnionego
konserwatora i obs∏ugujàcego dêwignik. Przeprowadzajàcemu badanie powinna byç udost´pniona ksi´ga
rewizyjna dêwignika oraz dokumentacja techniczna.
4. Przepis ust. 3 stosuje si´ odpowiednio do badaƒ
wykonywanych u wytwarzajàcego, po naprawie lub
monta˝u dêwignika.
5. Przedsi´biorca zg∏aszajàcy dêwignik do badaƒ
powinien zapewniç bezpieczne warunki pracy oraz
oprzyrzàdowanie do przeprowadzenia badaƒ.
Rozdzia∏ 3
Zakres badaƒ
§ 80. 1. Badania techniczne obejmujàce próby techniczne odpowiednie dla danego typu dêwignika oraz
zastosowanych w nim rozwiàzaƒ konstrukcyjnych
i przeznaczenia polegajà na sprawdzeniu
1) dzia∏ania urzàdzeƒ sterowniczych i ograniczników
ruchów roboczych,
2) uk∏adów ci´gnowych i ich zamocowaƒ,
3) dzia∏ania mechanizmów i pr´dkoÊci ruchów roboczych,
4) dzia∏ania urzàdzeƒ zabezpieczajàcych,
5) dzia∏ania urzàdzeƒ sygnalizacyjnych i oÊwietleniowych.
2. Oprócz badaƒ, o których mowa w ust. 1, wykonuje si´ próby dêwigników z obcià˝eniem kontrolnym.
§ 81. 1. Podczas badaƒ dzia∏ania urzàdzeƒ sterowniczych i ograniczników ruchów roboczych dokonuje
si´ sprawdzenia
Rozdzia∏ 2
1) dzia∏ania urzàdzeƒ sterowniczych oraz sprawdzenia, czy peda∏y, dêwignie albo przyciski wyposa˝one w spr´˝yny zwrotne wracajà do po∏o˝enia zerowego po ustaniu dzia∏ania si∏ zewn´trznych,
Przygotowanie do badaƒ
2) prawid∏owoÊci realizacji zasterowanych ruchów
poszczególnych mechanizmów dêwignika,
§ 79. 1. Wytwarzajàcy, naprawiajàcy lub eksploatujàcy, przedstawiajàc dêwignik do badaƒ, powinien
3) wy∏àcznika awaryjnego „STOP” i innych ∏àczników
bezpieczeƒstwa, o których mowa w § 49 ust. 1, czy
po ich zadzia∏aniu zostanà wy∏àczone obwody zasilania nap´du,
4) dzia∏ania ograniczników ruchów roboczych mechanizmów nap´dowych, w szczególnoÊci ∏àczników
kraƒcowych i koƒcowych, zaworów i innych elementów, poprzez sprawdzenie
a) wspó∏dzia∏ania ograniczników ruchów roboczych z elementami wspó∏pracujàcymi, w szczególnoÊci krzywek, zderzaków, dêwigni, ich stanów zamkni´cia i otwarcia,
b) dzia∏ania ograniczników ruchów roboczych
z pr´dkoÊcià odpowiednià dla danego mechanizmu i przy nieobcià˝onym elemencie przenoszàcym obcià˝enie,
c) skutecznoÊci wy∏àczania nap´du danego mechanizmu w po∏o˝eniach skrajnych, z uwzgl´dnieniem warunków, o których mowa w § 61.
2. W dêwignikach wyposa˝onych w ograniczniki
kraƒcowe i koƒcowe w pierwszej kolejnoÊci powinno
byç sprawdzone dzia∏anie ograniczników koƒcowych.
Dzia∏anie ograniczników kraƒcowych sprawdza si´
przy zbocznikowanych ogranicznikach koƒcowych.
§ 82. Podczas badaƒ uk∏adów ci´gnowych i ich zamocowaƒ dokonuje si´ sprawdzenia
1) zgodnoÊci ci´gien z dokumentacjà technicznà,
2) zamocowania ci´gien do konstrukcji dêwignika
i urzàdzeƒ nap´dowych,
3) stanu technicznego lin stalowych oraz okreÊlenia
stopnia ich zu˝ycia,
4) ogniw lub p∏ytek ∏aƒcuchowych; zu˝ycie ogniw nie
mo˝e przekraczaç 5% przekroju nominalnego,
a ogniwa lub p∏ytki ∏aƒcuchowe nie powinny wykazywaç deformacji kszta∏tu, rys i p´kni´ç.
§ 83. Podczas badaƒ dzia∏ania mechanizmów
i pr´dkoÊci ruchów roboczych dokonuje si´ sprawdzenia
1) dzia∏ania mechanizmów dêwignika, bez obcià˝enia
próbnego; ka˝dy mechanizm podlega co najmniej
dwukrotnej próbie ruchowej w ca∏ym zakresie pracy i przy kojarzeniu ruchów,
2) dzia∏ania urzàdzeƒ sterowniczych mechanizmów,
hamulców, sprz´gie∏ i przek∏adni,
3) pr´dkoÊci ruchów roboczych wszystkich mechanizmów, przy obcià˝eniu próbnym wynoszàcym
100% udêwigu nominalnego.
§ 84. Podczas badaƒ dzia∏ania urzàdzeƒ zabezpieczajàcych dokonuje si´ sprawdzenia, czy zainstalowane urzàdzenia zabezpieczajàce odpowiadajà warunkom, o których mowa w § 38 i 39.
Poz. 43
§ 85. Podczas badaƒ dzia∏ania urzàdzeƒ sygnalizacyjnych i dêwi´kowych dokonuje si´ sprawdzenia, czy
zainstalowane wskaêniki, urzàdzenia sygnalizacyjne
i oÊwietleniowe dzia∏ajà prawid∏owo podczas postoju
i w ruchu dêwignika.
§ 86. 1. Wykonuje si´ nast´pujàce próby dêwigników z obcià˝eniem kontrolnym
1) statycznà, z obcià˝eniem wynoszàcym
a) 150% udêwigu nominalnego — dla dêwigników
z nap´dem r´cznym,
b) 125% udêwigu nominalnego — dla dêwigników
z nap´dem innym ni˝ r´czny,
2) dynamicznà, wykonywanà z obcià˝eniem równym
110% udêwigu nominalnego,
3) szczelnoÊci uk∏adów hydraulicznych i pneumatycznych z obcià˝eniem równym 110% udêwigu nominalnego.
2. Próba statyczna powinna byç wykonana przy najbardziej niekorzystnym, pod wzgl´dem statecznoÊci,
usytuowaniu elementów przenoszàcych obcià˝enie.
Czas jej trwania nie powinien byç krótszy ni˝ 10 min.
3. Próba dynamiczna powinna byç przeprowadzona po uzyskaniu pomyÊlnego wyniku próby statycznej
i powinna polegaç na wykonaniu co najmniej dwóch
cykli pracy, z pr´dkoÊciami i kojarzeniem ruchów elementów dêwignika, okreÊlonymi w dokumentacji konstrukcyjnej dêwignika.
4. Próba szczelnoÊci polega na sprawdzeniu szczelnoÊci elementów wyposa˝enia hydraulicznego lub
pneumatycznego dêwignika, obcià˝onych ci´˝arem
próbnym. Czas trwania tej próby powinien wynosiç
1 godzin´.
§ 87. 1. Po wykonaniu próby statycznej i dynamicznej nale˝y przeprowadziç wyrywkowà kontrol´
stanu konstrukcji noÊnej dêwignika w miejscach dost´pnych do ogl´dzin, w szczególnoÊci z∏àczy spawanych i po∏àczeƒ roz∏àcznych. Elementy konstrukcji nie
powinny wykazywaç uszkodzeƒ oraz trwa∏ych odkszta∏ceƒ.
2. Wynik próby szczelnoÊci uznaje si´ za pozytywny, je˝eli w uk∏adzie hydraulicznym nie wystàpi∏y zewn´trzne wycieki cieczy roboczej, zaÊ w wyniku nieszczelnoÊci wewn´trznych uk∏adu element przenoszàcy obcià˝enie nie opuÊci∏ si´ wi´cej ni˝ o 0,1 m. WielkoÊç ta powinna byç mierzona w pionie.
§ 88. W dêwignikach wyposa˝onych w uk∏ady hydrauliczne i pneumatyczne, oprócz prób, o których mowa w § 86, nale˝y sprawdziç prawid∏owoÊç dzia∏ania
zaworów zwrotnych sterowanych lub zaworów zabezpieczajàcych przed p´kni´ciem przewodów ciÊnieniowych. Warunki przeprowadzenia tej próby i ocena wyników powinny byç zgodne z zaleceniami wytwórcy za-
worów, okreÊlonymi w dokumentacji, o której mowa
w § 71 ust. 1.
Rozdzia∏ 4
Wykonywanie badaƒ
§ 89. 1. Przed uruchomieniem produkcji seryjnej
wytwarzajàcy powinien uzyskaç dla danego typu dêwignika Êwiadectwo badania typu.
2. Wytwarzajàcy przygotowuje i zg∏asza dany typ
dêwignika do organu w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego.
3. Program badaƒ typu ustala organ w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego.
4. Przeprowadzajàcy badanie typu mo˝e wykorzystaç lub uznaç wyniki badaƒ wykonanych przez wyspecjalizowane jednostki.
5. W badaniach typu mo˝e uczestniczyç przedstawiciel wytwarzajàcego jako obserwator.
§ 90. 1. Badanie odbiorcze przeprowadza si´ w miejscu zainstalowania dêwignika, je˝eli jest to wskazane ze
wzgl´dów technicznych — tak˝e u wytwórcy.
2. Badaƒ odbiorczych wykonanych u wytwórcy nie
powtarza si´ u eksploatujàcego.
3. Badanie odbiorcze polega na
1) sprawdzeniu kompletnoÊci i prawid∏owoÊci dokumentacji technicznej, o której mowa w § 71 i 72
oraz w § 74,
2) badaniu budowy dêwignika w zakresie zgodnoÊci
z dokumentacjà technicznà oraz warunkami pracy
okreÊlonymi przez wytwarzajàcego,
3) przeprowadzeniu prób technicznych w warunkach
gotowoÊci dêwignika do pracy podczas pracy,
o których mowa w § 80—88.
§ 91. 1. Badaniu okresowemu podlegajà dêwigniki
obj´te dozorem technicznym pe∏nym.
Poz. 43
nia uk∏adów hamulcowych przy obcià˝eniu próbnym równym 100% udêwigu nominalnego oraz
wyrywkowej kontroli konstrukcji noÊnej w miejscach dost´pnych do ogl´dzin,
5) przeprowadzeniu dodatkowej próby, w zakresie
ustalonym przez organ w∏aÊciwej jednostki dozoru
technicznego, niezb´dnej dla przeprowadzenia
kontroli stanu technicznego.
3. Badania okresowe dêwigników powinny byç wykonywane co najmniej raz w roku.
4. Terminy badaƒ okresowych wyznacza si´ od daty zakoƒczenia badania odbiorczego.
5. Na uzasadniony wniosek eksploatujàcego badanie okresowe mo˝e byç przeprowadzone w okresie
do 3 miesi´cy przed wyznaczonym terminem badania, pod warunkiem ˝e termin wczeÊniejszego badania zostanie uzgodniony z organem w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego, z 14-dniowym wyprzedzeniem.
6. W wyjàtkowych przypadkach, na uzasadniony
wniosek eksploatujàcego, organ w∏aÊciwej jednostki
dozoru technicznego mo˝e odroczyç termin badania
okresowego do jednego roku, pod warunkiem przeprowadzenia badania doraênego zakoƒczonego wynikiem
pozytywnym.
7. Je˝eli badanie doraêne obejmuje pe∏ny zakres
odpowiedniego badania okresowego, kolejny termin
tego badania mo˝e byç, za zgodà eksploatujàcego,
ustalony od daty zakoƒczenia badania doraênego.
§ 92. 1. Badania doraêne eksploatacyjne przeprowadza si´ na wniosek eksploatujàcego, w przypadku
1) wymiany ci´gien noÊnych,
2) naprawy lub wymiany mechanizmu podnoszenia,
3) wymiany lub naprawy urzàdzeƒ bezpieczeƒstwa,
4) naprawy lub wymiany konstrukcji noÊnej,
5) zmiany miejsca pracy dêwignika, zwiàzanej z demonta˝em i ponownym monta˝em.
2. Badanie okresowe polega na
1) skontrolowaniu ksi´gi rewizyjnej i dziennika konserwacji,
2) sprawdzeniu protoko∏ów pomiarów elektrycznych
rezystancji izolacji, skutecznoÊci ochrony przeciwpora˝eniowej,
3) sprawdzeniu, czy osoby konserwujàce posiadajà
odpowiednie zaÊwiadczenia kwalifikacyjne uprawniajàce do wykonywania tych czynnoÊci,
4) przeprowadzeniu prób technicznych, o których mowa w § 81—85, sprawdzaniu prawid∏owoÊci dzia∏a-
2. Badania doraêne powypadkowe przeprowadza
si´ po zg∏oszeniu do organu w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego niebezpiecznego uszkodzenia dêwignika lub nieszcz´Êliwego wypadku, zwiàzanego z jego
eksploatacjà.
3. Badania doraêne kontrolne oraz kontrole stanu
urzàdzeƒ przeprowadza si´ u eksploatujàcego z inicjatywy organu w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego.
4. Zakres badaƒ, o których mowa w ust. 1—3, ustala ka˝dorazowo organ w∏aÊciwej jednostki dozoru
technicznego.
DZIA¸ 10
Eksploatacja
Rozdzia∏ 1
Wymagania ogólne
§ 93. 1. Dêwignik powinien byç eksploatowany
zgodnie z przeznaczeniem, wymaganiami okreÊlonymi
w rozporzàdzeniu i instrukcjà eksploatacji, o której mowa w § 71 ust. 1 pkt 3.
Poz. 43
2. Konserwator i obs∏ugujàcy dêwignik powinni posiadaç niezb´dnà wiedz´ teoretycznà i praktycznà w zakresie wykonywanych czynnoÊci.
§ 96. 1. Konserwator dêwignika powinien spe∏niaç
warunki, o których mowa w § 95 ust. 2, potwierdzone
zaÊwiadczeniem kwalifikacyjnym, wydanym przez organ w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego.
2. Wykonujàc czynnoÊci zwiàzane z konserwacjà
dêwignika, nale˝y
1) przestrzegaç instrukcji eksploatacji,
2. Do dêwignika powinna byç do∏àczona instrukcja
obs∏ugi stanowiàca cz´Êç instrukcji eksploatacji, dost´pna dla obs∏ugujàcego w miejscu sterowania.
2) dokonywaç przeglàdów urzàdzeƒ technicznych
w terminach i zakresie okreÊlonym w instrukcji
eksploatacji, w szczególnoÊci sprawdzaç
3. Eksploatujàcy dêwignik powinien prowadziç
dziennik konserwacji, w którym konserwator odnotowuje wykonywane czynnoÊci.
a) stan techniczny mechanizmów nap´dowych,
uk∏adów hamulcowych oraz ci´gien noÊnych
i ich zamocowania,
§ 94. 1. Pomiary elektryczne dêwigników wyposa˝onych w aparaty elektryczne powinny byç wykonywane
b) dzia∏anie urzàdzeƒ zabezpieczajàcych i ograniczników ruchowych,
1) pomiar rezystancji izolacji obwodów elektrycznych
a) nie rzadziej ni˝ raz w roku — dla dêwigników pracujàcych w pomieszczeniach lub strefach zagro˝onych wybuchem, z wyziewami ˝ràcymi, albo
na otwartej przestrzeni,
b) nie rzadziej ni˝ raz na dwa lata — dla dêwigników
pracujàcych w warunkach innych ni˝ wymienione w lit. a),
2) pomiary skutecznoÊci ochrony przeciwpora˝eniowej
a) nie rzadziej ni˝ raz w roku — dla dêwigników pracujàcych na otwartej przestrzeni lub w pomieszczeniach bardzo wilgotnych, goràcych albo
w których wydzielajà si´ ˝ràce wyziewy,
b) nie rzadziej ni˝ raz na dwa lata — dla dêwigników
pracujàcych w warunkach innych ni˝ wymienione w lit. a).
c) prawid∏owoÊç obs∏ugi dêwignika,
3) usuwaç na bie˝àco usterki i nieprawid∏owoÊci
w dzia∏aniu urzàdzeƒ technicznych,
4) sprawdzaç co najmniej raz w roku, o ile w instrukcji eksploatacji nie ustalono innych terminów, stan
a) konstrukcji noÊnej, w szczególnoÊci po∏àczeƒ
spawanych, nitowanych i roz∏àcznych,
b) toru jezdnego dla dêwigników szynowych,
c) instalacji ochronnej przeciwpora˝eniowej,
5) odnotowaç z aktualnà datà i potwierdziç podpisem
w dzienniku konserwacji wyniki przeglàdów i wykonywane czynnoÊci,
6) bezzw∏ocznie
powiadamiaç
eksploatujàcego
dêwignik o usterkach, które spowodowa∏y koniecznoÊç wy∏àczenia dêwignika z eksploatacji
i dokonanie odpowiedniego wpisu do dziennika
konserwacji.
2. Niezale˝nie od terminów wymienionych w ust. 1,
pomiary nale˝y wykonywaç ka˝dorazowo po wprowadzeniu zmian lub przeprowadzeniu prac w instalacji
elektrycznej, przestawieniu dêwignika na nowe miejsce pracy i jego zmontowaniu, gdy stan izolacji lub
ochrony przeciwpora˝eniowej uleg∏ pogorszeniu lub
wystàpi∏y uszkodzenia.
3. W uzasadnionych przypadkach organ w∏aÊciwej
jednostki dozoru technicznego mo˝e okreÊliç inne terminy przeglàdów, o których mowa w ust. 2 pkt 2.
Rozdzia∏ 2
Obs∏uga i konserwacja
§ 97. 1. Zakres i sposób modernizacji lub naprawy
dêwignika powinien byç uzgodniony z organem w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego.
§ 95. 1. Dla zapewnienia bezpiecznej pracy dêwignika eksploatujàcy powinien w∏aÊciwie konserwowaç
i obs∏ugiwaç dêwignik.
2. Uzgodnienia, o których mowa w ust. 1, stanowià
podstaw´ do rozpocz´cia prac zwiàzanych z modernizacjà lub naprawà dêwignika.
Rozdzia∏ 3
Modernizacje i naprawy
§ 98. 1. Wymiany elementów zu˝ytych lub uszkodzonych w procesie eksploatacji, o których mowa w za∏àczniku nr 5 do rozporzàdzenia, nie uznaje si´ za napraw´ dêwignika.
2. Zainstalowane w trakcie wymiany nowe elementy wyposa˝enia dêwignika powinny byç tego samego
typu oraz o takich samych parametrach i charakterystykach jak elementy wymienione.
DZIA¸ 11
Przepisy przejÊciowe i koƒcowe
§ 99. 1. Dêwigniki eksploatowane przed dniem wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia powinny byç do dnia
30 czerwca 2002 r. zg∏oszone przez eksploatujàcego do
organu w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego w celu przeprowadzenia badaƒ odbiorczych i dodatkowych
w terminie do dnia 30 wrzeÊnia 2002 r. Eksploatujàcy
powinien przekazaç do organu w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego dokumentacj´, o której mowa w §
71—74, dostarczonà przez wytwórc´, z zastrze˝eniem
ust. 3.
2. W przypadku gdy eksploatujàcy
1) nie posiada dokumentacji dostarczonej przez wytwórc´ lub jest ona niekompletna, ale na dêwigniku umieszczona jest tabliczka fabryczna umo˝liwiajàca identyfikacj´ urzàdzenia technicznego — powinien odtworzyç dokumentacj´ w formie uproszczonej,
2) nie posiada dokumentacji dostarczonej przez wytwórc´ oraz ˝adnych elementów identyfikacyjnych
— powinien z∏o˝yç pisemne oÊwiadczenie zawierajàce co najmniej
Poz. 43
c) stwierdzenie, ˝e dêwignik ma oryginalnà konstrukcj´ fabrycznà,
d) stwierdzenie, ˝e w dêwigniku nie dokonano wymiany podstawowych cz´Êci i elementów noÊnych.
3. Dokumentacja uproszczona, o której mowa
w ust. 2 pkt 1, powinna zawieraç co najmniej informacje, o których mowa w pkt 4 za∏àcznika nr 4 do rozporzàdzenia.
4. Dla dêwigników, o których mowa w ust. 2 pkt 2,
organ w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego ustala,
w zale˝noÊci od stwierdzonego stanu technicznego, indywidualny zakres dokumentacji i badaƒ odbiorczych
oraz badaƒ materia∏owych, wytrzyma∏oÊciowych i specjalistycznych.
§ 100. Po otrzymaniu dokumentacji, o której mowa
w § 99 ust. 2, organ w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego poddaje dêwigniki badaniom odbiorczym
i badaniom dodatkowym.
§ 101. Dêwignik, dla którego badania odbiorcze
i dodatkowe zakoƒczone zosta∏y wynikiem negatywnym, powinien byç wycofany z u˝ytkowania albo, je˝eli jest to technicznie i ekonomicznie uzasadnione, poddany odpowiedniej naprawie lub modernizacji i ponownie przedstawiony do badaƒ odbiorczych.
§ 102. Dêwigniki, których proces wytwarzania rozpoczà∏ si´ przed dniem wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia,
mogà byç do dnia 30 wrzeÊnia 2002 r. zg∏aszane do organu w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego. Przepisy § 99 stosuje si´ odpowiednio.
§ 103. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie
14 dni od dnia og∏oszenia.
a) sposób nabycia dêwignika,
b) iloÊç lat eksploatacji, w tym rok jego budowy,
Minister Gospodarki: J. Piechota
Za∏àczniki do rozporzàdzenia Ministra Gospodarki
z dnia 28 grudnia 2001 r. (poz. 43)
Za∏àcznik nr 1
WYMAGANE WYPOSA˚ENIE UK¸ADÓW HYDRAULICZNYCH I PNEUMATYCZNYCH
1. Wymagane wyposa˝enie uk∏adów hydraulicznych
1.1. Zawory bezpieczeƒstwa, które otwierajà si´ samoczynnie, je˝eli nastàpi przekroczenie nie wi´cej ni˝
o 10% ciÊnienia nominalnego w przewodzie t∏ocznym.
1.2. Zawory przelewowe, które utrzymujà w uk∏adzie
ciÊnienie o okreÊlonej wartoÊci.
1.3. Zawory zabezpieczajàce przed skutkami p´kni´cia
przewodów ciÊnieniowych.
1.4. Zamki hydrauliczne — zawory stosowane w mechanizmach nap´dowych, dla których wymagane
jest utrzymywanie ich elementów w niezmiennym
po∏o˝eniu roboczym; mogà one stanowiç równie˝
zabezpieczenie przed skutkami p´kni´cia przewodów ciÊnieniowych.
2. Wymagane wyposa˝enie uk∏adów pneumatycznych
Poz. 43
2.1.4. odmra˝ajàce, zapobiegajàce zamarzaniu wykroplonej w uk∏adzie wody.
2.2. Zawory zabezpieczajàce
2.1. Urzàdzenia
2.1.1. oczyszczajàce czynnik roboczy lub sterujàcy z zanieczyszczeƒ mechanicznych oraz czàstek oleju
pochodzàcych ze spr´˝arki,
2.1.2. odwadniajàce — odwil˝ajàce czynnik roboczy
lub sterujàcy,
2.1.3. naoliwiajàce czynnik roboczy lub sterujàcy, je˝eli taki sposób smarowania uk∏adu jest przewidziany w dokumentacji technicznej,
2.2.1. zawory bezpieczeƒstwa, które otwierajà si´ samoczynnie przy przekroczeniu nie wi´cej ni˝
o 10% ciÊnienia nominalnego w przewodzie
t∏ocznym,
2.2.2. zawory zwrotne, zabezpieczajàce uk∏ad pneumatyczny przed skutkami p´kni´cia przewodów ciÊnieniowych,
2.2.3. zawory redukcyjne, utrzymujàce sta∏e ciÊnienie
na wyjÊciu przy ciÊnieniu zmieniajàcym si´ na
wejÊciu.
Za∏àcznik nr 2
WSPÓ¸CZYNNIKI BEZPIECZE¡STWA I MAKSYMALNE SI¸Y URUCHAMIAJÑCE
Tablica 1: Wspó∏czynniki bezpieczeƒstwa Xh
WartoÊç Xh
Rodzaj przewodów
Xh ≥ 2,5
dla przewodów sztywnych — stalowych, w instalacjach wyposa˝onych w zawór zabezpieczajàcy przed skutkami p´kni´cia przewodu
Xh ≥ 5,5
dla przewodów sztywnych — stalowych, w instalacjach niezabezpieczonych przed skutkami p´kni´cia przewodu
Xh ≥ 5,0
dla przewodów gi´tkich
Tablica 2: Wspó∏czynniki bezpieczeƒstwa ∏aƒcucha X
Najmniejszy wspó∏czynnik
bezpieczeƒstwa ∏aƒcucha X
Rodzaj ∏aƒcucha
nap´d r´czny
nap´d inny ni˝
r´czny
Ogniwowy, pracujàcy na g∏adkim b´bnie
4
6
Ogniwowy kalibrowany, pracujàcy na kole
∏aƒcuchowym
4
8
Sworzniowy (p∏ytkowy)
4
5
Tablica 3: Maksymalne si∏y uruchamiajàce elementy sterownicze
Element sterowniczy
Najwi´ksza wartoÊç si∏y uruchamiajàcej [N]
Przycisk
10
Dêwignia
120
Peda∏
Pokr´t∏o
100 (mierzona na obwodzie)
Za∏àcznik nr 3
WZORY I WSPÓ¸CZYNNIKI OBLICZENIOWE
1. Obliczenie rzeczywistej si∏y zrywajàcej lin´ w ca∏oÊci
F = Fo ⋅ K1
gdzie poszczególne symbole oznaczajà
F
— rzeczywistà si∏´ zrywajàcà lin´ w ca∏oÊci,
Fo — obliczeniowà si∏´ zrywajàcà lin´ w ca∏oÊci, wyznaczonà jako suma si∏ zrywajàcych poszczególne druty —
wynik próby zrywania drutów — lub jako iloczyn przekrojów drutów noÊnych liny i wytrzyma∏oÊci drutów
na rozerwanie,
K1 — wspó∏czynnik dla lin dwuzwitych oraz lin nieodkr´tnych, okreÊlony w tablicy 1
Tablica 1: WartoÊci wspó∏czynnika K1
Rdzeƒ liny
noÊny
Cechy konstrukcyjne liny
nienoÊny
wspó∏czynnik K1
liny
dwuzwite
o splotkach dwuwarstwowych
0,82
0,85
o splotkach trzy- i wielowarstwowych
0,78
0,82
0,74
—
liny nieodkr´tne
2. Obliczanie minimalnych Êrednic podzia∏owych b´bnów i krà˝ków linowych
D≥d⋅e
gdzie poszczególne symbole oznaczajà
d — Êrednic´ liny,
e — wspó∏czynnik zale˝ny od rodzaju nap´du mechanizmu, okreÊlony zgodnie z tablicà 2
Tablica 2: WartoÊci wspó∏czynnika e
B´bny linowe
Krà˝ki linowe
Rodzaj nap´du
Krà˝ki
wyrównawcze
wspó∏czynnik e
Nap´d r´czny
11,2
12,5
11,2
Nap´d mechaniczny
Za∏àcznik nr 4
ZAWARTOÂå DOKUMENTACJI
1. ZawartoÊç opisu technicznego
1.1. Nazwa i adres wytwórcy
1.2. Nazwa i adres nabywcy (do wype∏nienia)
1.3. Numer fabryczny
1.4. Rok produkcji
1.5. Oznaczenie typu i rodzaju dêwignika oraz jego
przeznaczenie
1.6. WielkoÊç udêwigu w kg
1.7. OkreÊlenie wysokoÊci podnoszenia
1.8. WielkoÊç pr´dkoÊci roboczej mechanizmów dêwignika
1.9. OkreÊlenie rodzaju nap´du
1.10. OkreÊlenie sposobu zasilania
1.11. OkreÊlenie miejsca sterowania
1.12. WielkoÊç ca∏kowitej masy w∏asnej dêwigników
przenoÊnych
1.13. OkreÊlenie najwi´kszych nacisków kó∏ jezdnych
dêwigników szynowych
1.22.2. schematy po∏àczeƒ elektrycznych w przypadku
zastosowania elektrycznych uk∏adów sterowniczych i nap´dowych
1.22.2.1. schemat ideowy po∏àczeƒ instalacji elektrycznej z zaznaczeniem numeracji zacisków ∏àczeniowych, wielkoÊci napi´cia w poszczególnych obwodach, wielkoÊci zabezpieczeƒ oraz
przekroje przewodów,
1.22.2.2. schemat monta˝owy po∏àczeƒ instalacji elektrycznej z zaznaczeniem numeracji zacisków
∏àczeniowych oraz podaniem typów, rodzajów, wraz z opisem wielkoÊci charakterystycznych, silników, zwalniaków, rezystorów, sterowników, ∏àczników,
1.22.3. schematy uk∏adów hydraulicznych i pneumatycznych, w przypadku zastosowania nap´du
i sterowania hydraulicznego lub pneumatycznego, zawierajàce charakterystyczne dane i parametry uk∏adu roboczego, przewodów i wyposa˝enia,
1.22.4. schematy kinematyczne mechanizmów,
1.14. Dane ci´gien noÊnych okreÊlone w ateÊcie wytwórcy z podaniem charakterystyki lin, ich Êrednicy, konstrukcji, si∏y zrywajàcej, wspó∏czynnika
bezpieczeƒstwa lub ∏aƒcuchów, ich typu, konstrukcji, podzia∏ki, si∏y zrywajàcej, wspó∏czynnika
bezpieczeƒstwa
1.22.5. schematy uk∏adów ci´gnowych, z podaniem
wielkoÊci charakterystycznych lin lub ∏aƒcuchów, Êrednic b´bnów, kó∏, krà˝ków i sposobu
mocowania koƒców lin.
1.15. Dane znamionowe silników elektrycznych
2. ZawartoÊç instrukcji eksploatacji
1.16. Dane znamionowe silników hydraulicznych lub
pneumatycznych okreÊlone dla nap´dów hydraulicznych lub pneumatycznych
2.1. Wymagania dotyczàce bezpiecznej eksploatacji
dêwignika, w zale˝noÊci od jego przeznaczenia
i warunków pracy
1.17. Dane dotyczàce przek∏adni z´batych poszczególnych mechanizmów
2.2. Informacje dotyczàce wymaganych kwalifikacji
i uprawnieƒ osób zajmujàcych si´ obs∏ugà i konserwacjà dêwignika
1.18. Dane dotyczàce hamulców poszczególnych mechanizmów
1.19. Zestawienie materia∏ów u˝ytych do budowy podstawowych elementów konstrukcji dêwigników,
w szczególnoÊci elementów przenoszàcych obcià˝enie, kolumn noÊnych, kó∏ jezdnych
1.20. Informacje dotyczàce zastosowanych rodzajów
ograniczników ruchów roboczych: ∏àczników
kraƒcowych, koƒcowych oraz zderzaków, odbojów i innych urzàdzeƒ
1.21. Informacje dotyczàce urzàdzeƒ sygnalizacyjnych,
ich rodzaju, przeznaczenia i dzia∏ania
1.22. Za∏àczniki do opisu technicznego zawierajàce
1.22.1. rysunek przedstawiajàcy ogólny widok dêwignika z podaniem wymiarów gabarytowych
i wymiarów okreÊlajàcych jego fabryczne parametry techniczno-ruchowe oraz zabudowanych
na elemencie przenoszàcym obcià˝enie os∏on
i ogrodzeƒ
2.3. Opis budowy, dzia∏ania i regulacji mechanizmów
nap´dowych oraz ich zespo∏ów i elementów wyposa˝enia: mechanicznego, elektrycznego, hydraulicznego lub pneumatycznego
2.4. Opis budowy, dzia∏ania i regulacji urzàdzeƒ zabezpieczajàcych
2.5. W zakresie obs∏ugi dêwignika: opis dzia∏ania urzàdzeƒ sterowniczych i sygnalizacyjnych, wskazaƒ
przyrzàdów pomiarowo-kontrolnych wraz z rysunkami rozmieszczenia tych urzàdzeƒ i przyrzàdów,
sposób i zasady sterowania oraz obowiàzki operatora i jego czynnoÊci przed, w czasie i po zakoƒczeniu pracy
2.6. W zakresie konserwacji: zasady wykonywania
czynnoÊci konserwacyjnych, z podaniem rodzajów
i terminów przeprowadzanych przeglàdów, oraz
czynnoÊci wykonywane przez konserwatora, nale˝àce do zakresu jego obowiàzków
2.7. Instrukcja smarowania, zawierajàca okreÊlenie
miejsc — punktów smarowania, rodzajów stosowanych Êrodków u˝ywanych do smarowania,
w szczególnoÊci olejów i smarów, oraz okresów
smarowania
3.3. Schematy po∏àczeƒ elektrycznych albo uk∏adów
hydraulicznych lub pneumatycznych zasilania
dêwignika, ze wskazaniem: osprz´tu, wielkoÊci zabezpieczeƒ, przekrojów przewodów, wielkoÊci ciÊnieƒ, rodzajów zaworów zabezpieczajàcych
2.8. Wykaz usterek lub nieprawid∏owoÊci, które mogà
wyst´powaç podczas eksploatacji dêwignika,
z podaniem przyczyn i sposobu ich usuni´cia
3.4. Protokó∏ dotyczàcy prawid∏owoÊci monta˝u i przeprowadzonych prób pomonta˝owych dêwignika,
na zasadach ustalonych przez wytwórc´, oraz potwierdzajàcy spe∏nienie wymagaƒ warunków technicznych dozoru technicznego
2.9. Terminy planowanych o charakterze zapobiegawczym przeglàdów technicznych, okreÊlane na
podstawie czasu efektywnej pracy, z podaniem
zakresu czynnoÊci przeglàdu i wykazu elementów
podlegajàcych wymianie po danym okresie eksploatacji dêwignika
2.10. Zasady, jakie powinny byç przestrzegane podczas
naprawy, w szczególnoÊci: kolejnoÊç przy demonta˝u, zachowanie tolerancji monta˝owych,
przestrzeganie wielkoÊci momentów dokr´cania
Êrub oraz sprawdzenia wykonanej naprawy, z podaniem zakresu prób i badaƒ
2.11. Dla dêwigników szynowych — wymagania dotyczàce uk∏adania toru i torowiska.
3. ZawartoÊç dokumentacji uzupe∏niajàcej
3.1. Szkic sytuacyjny dêwignika uwzgl´dniajàcy rzeczywiste odleg∏oÊci od otoczenia, d∏ugoÊci toru jezdnego, przejÊcia i dojÊcia do miejsc ∏adowania
i wchodzenia na element przenoszàcy obcià˝enie
3.2. Szkic ogrodzeƒ, bramek i ich zamkni´ç oraz os∏on
zabudowanych w miejscach oraz na dojÊciach
i przejÊciach
3.5. Protoko∏y pomiarów elektrycznych, o których mowa w § 94 ust. 1 rozporzàdzenia
3.6. Protokó∏ odbioru cz´Êci budowlanej, stwierdzajàcy zgodnoÊç wykonania z projektem: obudowy,
podstawy fundamentowej albo toru jezdnego
wraz z rysunkami i obliczeniami odbojnic — podpisany przez inspektora nadzoru budowlanego.
4. ZawartoÊç dokumentacji uproszczonej
4.1. Skrócony opis techniczny dêwignika z nazwà wytwórcy, numerem fabrycznym, rokiem budowy
4.2. Szkic dêwignika lub zdj´cie fotograficzne
4.3. Schemat zasilania, uproszczony schemat elektryczny, rodzaje przewodów
4.4. Schemat hydrauliczny lub pneumatyczny
4.5. Protoko∏y pomiarów rezystancji oraz skutecznoÊci
ochrony przeciwpora˝eniowej
4.6. Obliczenia wytrzyma∏oÊci lin noÊnych lub ∏aƒcuchów
4.7. Dokumenty kontroli materia∏ów na liny noÊne lub
∏aƒcuchy.
Za∏àcznik nr 5
ELEMENTY DèWIGNIKA, KTÓRYCH WYMIANA NIE WYMAGA UZGODNIENIA
Z ORGANEM W¸AÂCIWEJ JEDNOSTKI DOZORU TECHNICZNEGO
1. Elementy wyposa˝enia elektrycznego
1.1. Bezpieczniki
1.2. Styczniki
1.3. Przekaêniki
1.4. Przyciski i kasety sterownicze
1.5. Silniki nap´dowe
1.6. Luzowniki hamulców
1.7. ¸àczniki i przewody ∏àczàce aparaty elektryczne
2. Elementy wyposa˝enia hydraulicznego i pneumatycznego
2.1. Manometry
2.2. Termometry
2.3. Z∏àcza i przewody ciÊnieniowe
3. Elementy wyposa˝enia mechanicznego
3.1. Ci´gna noÊne i ich zamocowania
3.2. Cierne cz´Êci hamulców
3.3. Sworznie
3.4. ¸o˝yska
3.5. Fragmenty podestów platformy roboczej
3.6. Bariery ochronne
1) wykaz paliw udost´pnionych odp∏atnie si∏om zbrojnym i ich personelowi cywilnemu zawierajàcy
a) oznaczenie Paƒstwa wysy∏ajàcego,
b) okreÊlenie rodzaju i iloÊci paliw,
c) poÊwiadczenie odbioru paliw,
d) wyliczenie kwoty podatku od towarów i us∏ug
oraz podatku akcyzowego na podstawie faktur
nabycia,
2) kopie
a) faktury, na podstawie której organ wojskowy naby∏ paliwa,
b) faktury obcià˝ajàcej si∏y zbrojne za udost´pnione paliwa.
Poz. 42 i 43
przekazuje go wraz z dokumentami wymienionymi
w ust. 4 — do zaopiniowania organowi sprawujàcemu,
na podstawie odr´bnych przepisów, nadzór nad organem wojskowym. Opinia jest sk∏adana do urz´du skarbowego w terminie 30 dni.