Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 17 grudnia 2001 r. w sprawie wymagań zasadniczych dla prostych zbiorników ciśnieniowych podlegających ocenie zgodności.

§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla

1) zasadnicze wymagania w zakresie bezpieczeƒstwa

i ochrony zdrowia dotyczàce projektowania oraz

wytwarzania prostych zbiorników ciÊnieniowych

produkowanych seryjnie,

2) procedury oceny zgodnoÊci,

3) sposób znakowania prostych zbiorników ciÊnieniowych,

4) wzór oznakowania CE.

§ 2. Przepisów rozporzàdzenia nie stosuje si´ do

1) zbiorników przeznaczonych do zastosowaƒ w technice jàdrowej, których awaria mo˝e spowodowaç

emisj´ radioaktywnà,

2) zbiorników stanowiàcych wyposa˝enie statków,

w tym statków powietrznych lub przeznaczonych

do ich nap´du lub rozruchu,

3) gaÊnic.

§ 3. Ilekroç w rozporzàdzeniu jest mowa o

1) prostym zbiorniku ciÊnieniowym — nale˝y przez to

rozumieç dowolny spawany, nieogrzewany p∏omieniem zbiornik podlegajàcy nadciÊnieniu wewn´trznemu wi´kszemu ni˝ 0,5 bar, przeznaczony

do przechowywania powietrza lub azotu, spe∏niajàcy ∏àcznie nast´pujàcego warunki

a) cz´Êci i elementy majàce wp∏yw na wytrzyma∏oÊç zbiornika pod ciÊnieniem sà wykonane ze

stali jakoÊciowej niestopowej, aluminium niestopowego lub ze stopów aluminium nieutwardzajàcych si´ podczas starzenia,

b) sk∏ada si´ z cz´Êci walcowej o przekroju ko∏owym, zamkni´tej dnami wypuk∏ymi skierowanymi wypuk∏oÊcià na zewnàtrz lub dnami p∏askimi

b´dàcymi figurami obrotowymi o tej samej osi

co oÊ cz´Êci walcowej, lub z dwóch den wypuk∏ych, skierowanych wypuk∏oÊcià na zewnàtrz

i b´dàcych figurami obrotowymi o tej samej osi,

c) najwy˝sze ciÊnienie robocze zbiornika jest nie

wi´ksze ni˝ 30 barów, a iloczyn (PS•V) — ciÊnienia roboczego, oznaczonego symbolem „PS”,

wyra˝onego w barach, i pojemnoÊci zbiornika,

oznaczonej symbolem „V”, wyra˝onej w litrach,

jest nie wi´kszy ni˝ 10 000 bar•litr,

d) najni˝sza temperatura robocza zbiornika jest nie

ni˝sza ni˝ –50°C, a najwy˝sza temperatura robocza zbiornika jest nie wy˝sza ni˝ 300°C w przypadku zbiorników stalowych albo 100°C w przypadku zbiorników z aluminium lub jego stopów,

2) ciÊnieniu obliczeniowym, oznaczonym symbolem

„P” — nale˝y przez to rozumieç nadciÊnienie przyj´te przez producenta i stosowane w celu okreÊlenia gruboÊci Êcianki elementów ciÊnieniowych,

wyra˝one w barach,

3) ciÊnieniu roboczym, oznaczonym symbolem „PS”

— nale˝y przez to rozumieç najwy˝sze nadciÊnienie, które mo˝e powstaç w normalnych warunkach

pracy zbiornika, wyra˝one w barach,

4) najni˝szej temperaturze roboczej, oznaczonej symbolem „Tmin” — nale˝y przez to rozumieç najni˝szà

ustalonà temperatur´ Êcianki zbiornika w normalnych warunkach pracy zbiornika, wyra˝onà w °C,

5) najwy˝szej temperaturze roboczej, oznaczonej

symbolem „Tmax” — nale˝y przez to rozumieç najwy˝szà ustalonà temperatur´, którà Êcianka zbiornika mo˝e osiàgnàç w normalnych warunkach pracy zbiornika, wyra˝onà w °C,

6) granicy plastycznoÊci, oznaczonej symbolem „RET”

— nale˝y przez to rozumieç wartoÊç w najwy˝szej

temperaturze

roboczej

„Tmax”,

wyra˝onà

w N/mm2

a) górnej granicy plastycznoÊci, oznaczonej symbolem „ReH” i wyra˝onej w N/mm2, w przypadku materia∏u posiadajàcego górnà i dolnà granic´ plastycznoÊci, lub

b) umownej granicy plastycznoÊci przy wyd∏u˝eniu

trwa∏ym 0,2%, oznaczonej symbolem „Rp0,2”

i wyra˝onej w N/mm2, lub

c) umownej granicy plastycznoÊci przy wyd∏u˝eniu

trwa∏ym 1%, oznaczonej symbolem „Rp1,0”

i wyra˝onej w N/mm2, w przypadku aluminium

niestopowego,

7) typoszeregu — nale˝y przez to rozumieç rodzin´

zbiorników ró˝niàcych si´ od prototypu jedynie

Êrednicà, pod warunkiem spe∏nienia wymagaƒ,

o których mowa w § 17 ust. 4 i 5 albo ust. 6, lub d∏ugoÊcià cz´Êci walcowej, je˝eli

a) prototyp ma jedno dzwono lub wi´cej oraz dna;

warianty w typoszeregu powinny mieç przynajmniej jedno dzwono,

b) prototyp ma tylko dwa dna wypuk∏e; warianty

w typoszeregu nie powinny mieç ˝adnego dzwona, przy czym zmiany d∏ugoÊci cz´Êci walcowej,

powodujàce koniecznoÊç modyfikacji otworów

kontrolnych lub w∏azowych, powinny byç uwidocznione na rysunku,

8) partii zbiorników — nale˝y przez to rozumieç nie

wi´cej ni˝ 3 000 zbiorników tego samego typu,

9) produkcji seryjnej — nale˝y przez to rozumieç produkcj´ wi´cej ni˝ jednego zbiornika tego samego

typu, wytwarzanego w danym okresie w ciàg∏ym

procesie produkcyjnym na podstawie tego samego projektu i przy stosowaniu tego samego procesu produkcyjnego,

10) normach zharmonizowanych — nale˝y przez to rozumieç normy europejskie ustanowione przez europejskie organizacje normalizacyjne na podstawie mandatu udzielonego przez Komisj´ Europejskà i og∏oszone w Dzienniku Urz´dowym Wspólnot

Europejskich.

§ 4. Ustala si´ nast´pujàce kategorie prostych

zbiorników ciÊnieniowych produkowanych seryjnie,

zwanych dalej „zbiornikami”

1) kategori´ A — do której zalicza si´ zbiorniki, w których iloczyn ciÊnienia roboczego i pojemnoÊci

zbiornika jest wi´kszy ni˝ 50 bar•litr; w kategorii

A wyró˝nia si´

a) kategori´ A1 — do której zalicza si´ zbiorniki,

w których iloczyn ciÊnienia roboczego i pojemnoÊci zbiornika jest wi´kszy ni˝ 3 000 bar•litr,

b) kategori´ A2 — do której zalicza si´ zbiorniki,

w których iloczyn ciÊnienia roboczego i pojemnoÊci zbiornika jest wi´kszy ni˝ 200 bar•litr, ale

nie wi´kszy ni˝ 3 000 bar•litr,

c) kategori´ A3 — do której zalicza si´ zbiorniki,

w których iloczyn ciÊnienia roboczego i pojemnoÊci zbiornika jest wi´kszy ni˝ 50 bar•litr, ale nie

wi´kszy ni˝ 200 bar•litr,

2) kategori´ B — do której zalicza si´ zbiorniki, w których iloczyn ciÊnienia roboczego i pojemnoÊci

zbiornika jest nie wi´kszy ni˝ 50 bar•litr.

§ 5. Zbiorniki mogà byç wprowadzane do obrotu

i oddawane do u˝ytku tylko wtedy, gdy przy prawid∏owym zainstalowaniu, konserwowaniu oraz u˝ytkowaniu zgodnym z przeznaczeniem nie b´dà stwarza∏y zagro˝enia dla bezpieczeƒstwa i zdrowia osób, zwierzàt

domowych lub mienia.

§ 6. 1. Zbiorniki kategorii A, o których mowa w § 4

pkt 1, wprowadzane do obrotu i oddawane do u˝ytku,

powinny spe∏niaç zasadnicze wymagania bezpieczeƒstwa okreÊlone w rozdziale 2.

Poz. 3

§ 9. W przypadku gdy producent podczas wytwarzania zbiornika nie zastosowa∏ norm zharmonizowanych dotyczàcych prostych zbiorników ciÊnieniowych

albo zastosowa∏ je cz´Êciowo lub gdy takich norm nie

ma, przyjmuje si´, ˝e zbiornik zosta∏ wytworzony zgodnie z zasadniczymi wymaganiami bezpieczeƒstwa

i ochrony zdrowia, je˝eli po otrzymaniu Êwiadectwa

badania typu WE, o którym mowa w § 28 ust. 2, zgodnoÊç zbiornika z zatwierdzonym prototypem zosta∏a

potwierdzona przez naniesienie oznakowania CE.

§ 10. 1. Je˝eli do zbiorników majà zastosowanie

tak˝e przepisy innych rozporzàdzeƒ wydanych na podstawie art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 28 kwietnia 2000 r.

o systemie oceny zgodnoÊci, akredytacji oraz zmianie

niektórych ustaw, które przewidujà naniesienie oznakowania CE, oznakowanie mo˝e byç naniesione pod

warunkiem, ˝e zbiorniki spe∏niajà równie˝ wymagania

tych przepisów.

2. Je˝eli przepisy co najmniej jednego z rozporzàdzeƒ, o których mowa w ust. 1, pozwalajà producentowi w okresie przejÊciowym okreÊlonym w tych przepisach na wybór innych przepisów, oznakowanie CE powinno wskazywaç zgodnoÊç tylko z przepisami tych

rozporzàdzeƒ, które zastosowa∏ producent. W takim

przypadku producent powinien podaç szczegó∏owe dane o zastosowanych przepisach w do∏àczanych do

zbiorników dokumentach, ostrze˝eniach lub instrukcjach, wymaganych przez te przepisy.

Rozdzia∏ 2

Zasadnicze wymagania w zakresie bezpieczeƒstwa

i ochrony zdrowia dotyczàce projektowania oraz wytwarzania zbiorników

§ 11. Materia∏y przeznaczone do wytwarzania zbiorników powinny byç dobrane zgodnie z przewidywanym zastosowaniem zbiornika i spe∏niaç wymagania,

o których mowa w § 12—15.

§ 12. 1. Materia∏y stosowane do wytwarzania elementów ciÊnieniowych powinny byç

1) spawalne,

2) plastyczne i odporne na obcià˝enia dynamiczne,

aby rozerwanie w najni˝szej temperaturze roboczej

nie powodowa∏o fragmentacji zbiornika i kruchych

p´kni´ç,

3) odporne na starzenie.

2. Zbiorniki kategorii B, o których mowa w § 4 pkt 2,

powinny byç wytwarzane zgodnie z uznanà praktykà

in˝ynierskà oraz oznaczone w sposób okreÊlony w § 23

bez umieszczania oznakowania CE, o którym mowa

w § 22.

§ 7. Zbiorniki, na których naniesiono oznakowanie

CE, przyjmuje si´ za zgodne z wymaganiami okreÊlonymi w rozporzàdzeniu.

§ 8. Przyjmuje si´, ˝e zbiorniki sà zgodne z zasadniczymi wymaganiami bezpieczeƒstwa i ochrony zdrowia, je˝eli przy ich wytwarzaniu producent zastosowa∏

normy krajowe wdra˝ajàce normy zharmonizowane

dotyczàce prostych zbiorników ciÊnieniowych.

2. Materia∏y przeznaczone do wytwarzania zbiorników stalowych, oprócz wymagaƒ, o których mowa

w ust. 1, powinny spe∏niaç wymagania okreÊlone dla

stali jakoÊciowej niestopowej.

3. Materia∏y przeznaczone do wytwarzania zbiorników aluminiowych lub ze stopów aluminium, oprócz

wymagaƒ, o których mowa w ust. 1, powinny spe∏niaç

wymagania okreÊlone dla aluminium niestopowego.

4. Wytwórca materia∏u powinien do∏àczyç do materia∏ów przeznaczonych do wytwarzania zbiorników

stalowych i aluminiowych atest, o którym mowa w § 18

ust. 4 pkt 3.

§ 13. 1. Stale jakoÊciowe niestopowe przeznaczone

do wytwarzania zbiorników stalowych powinny

1) byç uspokojone i dostarczane w stanie normalizowanym lub w stanie równowa˝nym,

2) mieç zawartoÊç w´gla poni˝ej 0,25%, siarki i fosforu poni˝ej 0,05% — dla ka˝dego z tych sk∏adników.

2. Zbiorniki wykonane ze stali jakoÊciowej niestopowej powinny posiadaç nast´pujàce w∏aÊciwoÊci wytrzyma∏oÊciowe

1) najwi´kszà wartoÊç wytrzyma∏oÊci na rozciàganie,

oznaczonà symbolem Rm.max. mniejszà ni˝

580 N/mm2,

2) wyd∏u˝enie po zerwaniu, wyra˝one w %, oznaczone symbolem A przy Lo = 5,65√So lub symbolem

A80 mm przy Lo = 80 mm, spe∏niajàce nast´pujàce

warunki

a) je˝eli próbki sà pobrane równolegle do kierunku

walcowania

— dla gruboÊci ≥ 3 mm: A ≥ 22%,

— dla gruboÊci < 3 mm: A80 mm ≥ 17%,

b) je˝eli próbki sà pobrane poprzecznie do kierunku walcowania

— dla gruboÊci ≥ 3 mm: A ≥ 20%,

— dla gruboÊci < 3 mm: A80 mm ≥ 15%,

3) Êrednià udarnoÊç, oznaczonà symbolem KCV i wyra˝onà w J/cm2, w najni˝szej temperaturze roboczej trzech próbek pobranych równolegle do kierunku walcowania, wynoszàcà nie mniej ni˝

35 J/cm2; najwy˝ej jeden wynik z tych trzech prób

mo˝e byç ni˝szy ni˝ 35 J/cm2, ale nie ni˝szy ni˝

25 J/cm2,

4) w przypadku stali stosowanych do wytwarzania

zbiorników, których najni˝sza temperatura robocza

jest ni˝sza od –10°C i których gruboÊç Êcianki wynosi wi´cej ni˝ 5 mm, nale˝y sprawdziç udarnoÊç.

§ 14. 1. Aluminium niestopowe, przeznaczone do

wytwarzania zbiorników aluminiowych, powinno zawieraç nie mniej ni˝ 99,5% czystego aluminium; stopy

aluminium nieutwardzajàce si´ podczas starzenia powinny wykazywaç odpowiednià odpornoÊç na korozj´

mi´dzykrystalicznà w najwy˝szej temperaturze roboczej.

2. Aluminium niestopowe powinno

1) byç dostarczane w stanie wy˝arzonym,

2) posiadaç nast´pujàce w∏aÊciwoÊci wytrzyma∏oÊciowe w wyrobie

a) najwi´kszà wytrzyma∏oÊç na rozciàganie, nie

wi´kszà ni˝ 350 N/mm2,

b) wyd∏u˝enie po zerwaniu

— A ≥ 16% — dla próbek pobranych równolegle

do kierunku walcowania,

— A ≥ 14% — dla próbek pobranych poprzecznie

do kierunku walcowania.

§ 15. 1. Materia∏y spawalnicze stosowane do wykonania spoin zbiornika lub na zbiorniku powinny byç odpowiednie do materia∏ów spawanych, o w∏aÊciwoÊciach zgodnych z w∏aÊciwoÊciami tych materia∏ów.

Poz. 3

2. Elementy wp∏ywajàce na wytrzyma∏oÊç zbiornika, w szczególnoÊci Êruby, nakr´tki, powinny byç wykonane z materia∏ów, o których mowa w § 12—14, lub

innych rodzajów stali, aluminium lub odpowiednich

stopów aluminium zgodnych pod wzgl´dem w∏aÊciwoÊci z materia∏ami zastosowanymi do wytwarzania

elementów ciÊnieniowych.

3. Materia∏y inne ni˝ wymienione w § 12—14, stosowane do wykonania elementów wp∏ywajàcych na

wytrzyma∏oÊç zbiornika, powinny wykazywaç, w najni˝szej temperaturze roboczej, odpowiednie wyd∏u˝enie przy rozerwaniu i udarnoÊç.

4. Elementy nieciÊnieniowe zbiorników spawanych

powinny byç wykonane z materia∏ów o w∏aÊciwoÊciach zgodnych z materia∏ami elementów, z którymi

sà ∏àczone podczas spawania.

§ 16. 1. Producent, projektujàc zbiorniki, powinien

okreÊliç ich zastosowanie, przyjmujàc

1) najni˝szà temperatur´ roboczà,

2) najwy˝szà temperatur´ roboczà,

3) najwy˝sze ciÊnienie robocze.

2. W przypadku przyj´cia najni˝szej temperatury

roboczej wy˝szej ni˝ –10°C, wymagania jakoÊciowe

w stosunku do materia∏ów powinny byç spe∏nione

w temperaturze –10°C.

3. Producent, projektujàc zbiorniki, powinien zapewniç

1) mo˝liwoÊç ogl´dzin wn´trza oraz odwadniania,

2) zachowanie w∏aÊciwoÊci wytrzyma∏oÊciowych

przez okres u˝ytkowania, zgodnie z zamierzonym

przeznaczeniem,

3) odpowiednie zabezpieczenie przed korozjà,

z uwzgl´dnieniem przewidywanego zastosowania

zbiorników.

4. Producent, oprócz wymagaƒ, o których mowa

w ust. 3, powinien uwzgl´dniç wymagania, aby w przewidywanych warunkach u˝ytkowania

1) zbiorniki nie by∏y poddawane napr´˝eniom wp∏ywajàcym niekorzystnie na bezpiecznà prac´,

2) ciÊnienie wewnàtrz zbiorników nie przekracza∏o

trwale najwy˝szego ciÊnienia roboczego; dopuszcza si´ chwilowe przekroczenie ciÊnienia roboczego o nie wi´cej ni˝ 10%.

5. Z∏àcza obwodowe i wzd∏u˝ne powinny byç wykonane przy u˝yciu spoin z pe∏nym przetopem lub innych zapewniajàcych równowa˝nà niezawodnoÊç. Dna

wypuk∏e, z wyjàtkiem kulistych, powinny mieç cz´Êç

walcowà.

§ 17. 1. W przypadku zbiorników, w których iloczyn

ciÊnienia roboczego i pojemnoÊci zbiornika jest nie

wi´kszy ni˝ 3 000 bar•litr, producent powinien okreÊliç

gruboÊç ich Êcianek na podstawie jednej z metod,

o których mowa w ust. 4—6.

2. W przypadku zbiorników, w których iloczyn ciÊnienia roboczego i pojemnoÊci jest wi´kszy ni˝

3 000 bar•litr lub gdy najwy˝sza temperatura robocza

przekracza 100°C, gruboÊç Êcianek zbiorników nale˝y

okreÊliç, stosujàc metody, o których mowa w ust. 4 i 5.

3. Rzeczywista gruboÊç Êcianek cz´Êci walcowej

i den zbiorników wykonanych ze stali powinna wynosiç co najmniej 2 mm, z aluminium lub stopów aluminium — co najmniej 3 mm.

4. Stosujàc metod´ obliczeniowà, najmniejszà gruboÊç Êcianek elementów ciÊnieniowych oblicza si´

z uwzgl´dnieniem wielkoÊci wyst´pujàcych napr´˝eƒ

oraz nast´pujàcych wymagaƒ

Poz. 3

wyroby spe∏niajà wymagania okreÊlone w zamówieniu,

i zamieszcza wyniki planowo przeprowadzonej kontroli

wewn´trznej, w szczególnoÊci wyniki badaƒ sk∏adu chemicznego i w∏aÊciwoÊci wytrzyma∏oÊciowych.

6. Kontrola wewn´trzna dotyczy wyrobów wytworzonych w tym samym procesie produkcyjnym co dostawa; nie jest wymagane, aby kontrola wewn´trzna

dotyczy∏a wyrobów dostarczonych.

§ 19. 1. Do∏àczone do dokumentacji projektowo-wykonawczej instrukcje powinny zawieraç

1) przyj´te ciÊnienie obliczeniowe nie powinno byç

ni˝sze ni˝ przyj´te najwy˝sze ciÊnienie robocze,

1) informacje, o których mowa w § 23, z wyjàtkiem numeru fabrycznego,

2) dopuszczalne napr´˝enie b∏onowe nie powinno

przekraczaç mniejszej z dwu wartoÊci: 0,6 RET lub

0,3 Rm; w celu okreÊlenia napr´˝enia dopuszczalnego przyjmuje si´ najmniejsze wartoÊci granicy

plastycznoÊci oraz wytrzyma∏oÊci na rozciàganie

gwarantowane przez producenta materia∏u.

2) przewidywane zastosowanie zbiornika,

5. W przypadku gdy w cz´Êci walcowej zbiornika

wykonano jedno lub wi´cej spawanych z∏àczy wzd∏u˝nych, w procesie spawania nieautomatycznego gruboÊç Êcianki, obliczonà w sposób, o którym mowa

w ust. 4, nale˝y pomno˝yç przez wspó∏czynnik 1,15.

6. Stosujàc metod´ doÊwiadczalnà, gruboÊç Êcianki

nale˝y ustaliç tak, aby w temperaturze otoczenia zbiornik wytrzyma∏ ciÊnienie równe co najmniej pi´ciokrotnemu najwy˝szemu ciÊnieniu roboczemu, przy trwa∏ym odkszta∏ceniu obwodowym nie wi´kszym ni˝ 1%.

§ 18. 1. Zbiorniki powinny byç wytwarzane i poddawane kontroli podczas wytwarzania, zgodnie z dokumentacjà projektowo-wykonawczà.

2. Dokumentacja projektowo-wykonawcza zbiornika powinna zawieraç opis przyj´tych metod i czynnoÊci zapewniajàcych spe∏nienie zasadniczych wymagaƒ

lub norm zharmonizowanych, zastosowanych materia∏ów, procesów spawania, badaƒ i kontroli, które b´dà

wykonane, oraz istotne szczegó∏y dotyczàce konstrukcji zbiornika.

3. Do dokumentacji projektowo-wykonawczej nale˝y do∏àczyç szczegó∏owy rysunek wykonawczy danego

typu zbiornika oraz instrukcje, zwane dalej „instrukcjami”.

4. W przypadku stosowania procedur oceny zgodnoÊci, o których mowa w § 29—38, do dokumentacji

projektowo-wykonawczej powinny byç do∏àczone

1) protoko∏y uznania zastosowanych technologii spawania,

2) zaÊwiadczenia kwalifikacyjne spawaczy lub operatorów spawalniczych,

3) atest materia∏ów zastosowanych do wytwarzania

cz´Êci i zespo∏ów wp∏ywajàcych na wytrzyma∏oÊç

zbiornika,

3) wymagania bezpieczeƒstwa dotyczàce konserwacji

i instalacji zbiornika.

2. Instrukcje powinny byç sporzàdzone w j´zyku

polskim oraz j´zykach urz´dowych kraju przeznaczenia

zbiornika.

§ 20. 1. Przygotowanie elementów sk∏adowych

zbiornika, takie jak kszta∏towanie, ukosowanie kraw´dzi, nie powinno powodowaç powstawania wad powierzchniowych lub p´kni´ç ani zmian w∏aÊciwoÊci

wytrzyma∏oÊciowych majàcych niekorzystny wp∏yw na

bezpieczeƒstwo.

2. Spoiny elementów ciÊnieniowych i przyleg∏e do

nich strefy powinny wykazywaç podobne w∏aÊciwoÊci

jak materia∏ spawany oraz nie powinny mieç niezgodnoÊci zewn´trznych i wewn´trznych, które mog∏yby

niekorzystnie wp∏ywaç na bezpieczeƒstwo zbiornika.

3. Z∏àcza powinny byç wykonywane przez spawaczy lub operatorów spawalniczych posiadajàcych odpowiednie uprawnienia wydane przez jednostk´ notyfikowanà, zgodnie z uznanymi przez t´ jednostk´ technologiami spawania.

4. Producent podczas wytwarzania zbiornika powinien zapewniç sta∏à jakoÊç spawania, przeprowadzajàc

w tym celu odpowiednie badania na podstawie odpowiednich procedur. Z przeprowadzonych badaƒ powinny byç sporzàdzane protoko∏y.

§ 21. Producent powinien sporzàdziç i do∏àczyç do

zbiornika instrukcje.

Rozdzia∏ 3

Oznakowanie CE oraz informacje

§ 22. 1. Na zbiorniku albo na tabliczce znamionowej, przymocowanej do zbiornika w sposób uniemo˝liwiajàcy jej usuni´cie, powinny byç umieszczone

w sposób widoczny, czytelny i trwa∏y oznakowanie CE

oraz informacje, o których mowa w § 23 ust. 1.

4) protokó∏ przeprowadzonych badaƒ i prób lub opis

planowanych kontroli.

2. Obok oznakowania CE nale˝y umieÊciç numer

identyfikacyjny jednostki notyfikowanej odpowiedzialnej za weryfikacj´ WE, o której mowa w § 29, lub za

nadzór WE, o którym mowa w § 36.

5. Atest, o którym mowa w ust. 4 pkt 3, jest dokumentem, w którym producent poÊwiadcza, ˝e dostarczone

3. Na zbiorniku nie nale˝y umieszczaç oznakowaƒ,

które mog∏yby wprowadziç w b∏àd strony trzecie co do

oznakowania CE pod wzgl´dem znaczenia i formy.

Wszelkie inne oznakowania mogà byç umieszczone na

zbiorniku lub jego tabliczce znamionowej pod warunkiem, ˝e nie spowodujà ograniczenia widocznoÊci

i czytelnoÊci oznakowania CE.

§ 26. Adnotacje i korespondencja dotyczàce procedur oceny zgodnoÊci, o których mowa w § 24 i 25, nale˝y sporzàdzaç w j´zyku polskim; mogà te˝ byç sporzàdzane w j´zyku akceptowanym przez jednostk´ notyfikowanà.

4. Wzór oznakowania CE okreÊla za∏àcznik do rozporzàdzenia.

§ 27. 1. Przez badanie typu WE jednostka notyfikowana upewnia si´ i poÊwiadcza, ˝e przedstawiony prototyp zbiornika spe∏nia wymagania okreÊlone w rozporzàdzeniu, dotyczàce tego zbiornika.

§ 23. 1. Na zbiorniku albo tabliczce znamionowej

powinny byç podane co najmniej nast´pujàce informacje dotyczàce zbiornika

1) najwy˝sze ciÊnienie robocze,

2) najwy˝sza temperatura robocza,

3) najni˝sza temperatura robocza,

4) pojemnoÊç,

5) nazwa lub znak producenta,

6) typ, numer fabryczny lub numer wyprodukowanej

partii,

7) dwie ostatnie cyfry roku, w którym naniesiono

oznakowanie CE.

2. Tabliczka znamionowa przymocowana do zbiornika powinna byç zaprojektowana w taki sposób, aby

nie mog∏a byç ponownie u˝ywana oraz aby zawiera∏a

wolne miejsce na inne informacje ni˝ wymienione

w ust. 1.

Rozdzia∏ 4

Procedury oceny zgodnoÊci

§ 24. Producent, przed rozpocz´ciem produkcji seryjnej zbiorników kategorii A, powinien uzyskaç

1) Êwiadectwo potwierdzajàce, zwane „Êwiadectwem

odpowiednioÊci”, lub

2) Êwiadectwo badania typu WE.

§ 25. 1. Je˝eli zbiorniki b´dà wytwarzane zgodnie

z odpowiednimi normami zharmonizowanymi, producent lub jego upowa˝niony przedstawiciel

1) powiadamia jednostk´ notyfikowanà, która, po zbadaniu dokumentacji projektowo-wykonawczej, wystawia Êwiadectwo odpowiednioÊci potwierdzajàce, ˝e dokumentacja jest w∏aÊciwa, albo

2) poddaje prototyp zbiornika procedurze badania typu WE, o której mowa w § 27.

2. Producent lub jego upowa˝niony przedstawiciel

poddaje prototyp zbiornika procedurze badania typu

WE, je˝eli zbiornik b´dzie wytwarzany niezgodnie lub

cz´Êciowo niezgodnie z normami zharmonizowanymi.

3. Zbiornik wytwarzany zgodnie z normami zharmonizowanymi lub zgodnie z zatwierdzonym prototypem powinien byç poddany, w przypadku zbiornika zaliczanego do

1) kategorii A1 — weryfikacji WE, o której mowa

w § 29,

2) kategorii A2 lub A3, w zale˝noÊci od wyboru producenta — procedurze

a) deklarowania zgodnoÊci WE, o której mowa

w § 35, albo

b) weryfikacji WE.

2. Producent lub jego upowa˝niony przedstawiciel

sk∏ada w jednej jednostce notyfikowanej wniosek

o przeprowadzenie badania typu WE prototypu zbiornika lub prototypu reprezentujàcego typoszereg zbiorników.

3. Wniosek, o którym mowa w ust. 2, powinien zawieraç

1) nazw´ i adres producenta lub jego upowa˝nionego

przedstawiciela,

2) miejsce wyprodukowania zbiornika,

3) dokumentacj´ projektowo-wykonawczà.

4. Wraz z wnioskiem, o którym mowa w ust. 1, nale˝y przedstawiç zbiornik reprezentatywny dla planowanej produkcji.

§ 28. 1. Jednostka notyfikowana przeprowadza badanie typu WE w nast´pujàcy sposób

1) sprawdza dokumentacj´ projektowo-wykonawczà

w celu stwierdzenia jej zgodnoÊci oraz bada przedstawiony zbiornik,

2) podczas badania zbiornika

a) sprawdza, czy zosta∏ wytworzony zgodnie z dokumentacjà projektowo-wykonawczà i mo˝e byç

bezpiecznie u˝ytkowany, w przewidywanych dla

zbiornika warunkach pracy,

b) przeprowadza odpowiednie badania i próby

w celu sprawdzenia, czy spe∏nia odnoszàce si´

do niego zasadnicze wymagania.

2. Je˝eli prototyp zbiornika spe∏nia wymagania,

o których mowa w ust. 1, jednostka notyfikowana sporzàdza Êwiadectwo badania typu WE i przesy∏a je producentowi lub upowa˝nionemu przedstawicielowi.

3. Âwiadectwo badania typu WE powinno zawieraç

wnioski z badaƒ oraz warunki jego wa˝noÊci. Do Êwiadectwa nale˝y do∏àczyç opisy i rysunki niezb´dne do

identyfikacji zatwierdzonego prototypu zbiornika.

4. Jednostka notyfikowana, która wyda∏a Êwiadectwo badania typu WE, mo˝e przes∏aç kopi´ Êwiadectwa

zainteresowanym jednostkom notyfikowanym oraz, na

uzasadniony wniosek tych jednostek, dokumentacj´

projektowo-wykonawczà i protoko∏y przeprowadzonych badaƒ i prób.

5. Jednostka notyfikowana, która odmówi wydania

Êwiadectwa badania typu WE, powinna powiadomiç

o tym pozosta∏e jednostki notyfikowane.

6. Jednostka notyfikowana, która wycofa Êwiadectwo badania typu WE, powinna powiadomiç o tym ministra, który jednostk´ notyfikowa∏.

§ 29. 1. Przez procedur´ weryfikacji WE producent

lub jego upowa˝niony przedstawiciel zapewnia i deklaruje, ˝e zbiorniki sprawdzone w sposób okreÊlony

w § 30—33 sà zgodne z typem opisanym w Êwiadectwie

badania typu WE lub z dokumentacjà projektowo-wykonawczà, która uzyska∏a Êwiadectwo odpowiednioÊci.

2. Producent powinien zastosowaç w procesie wytwarzania wszelkie niezb´dne Êrodki w celu zapewnienia zgodnoÊci zbiornika z typem opisanym w Êwiadectwie badania typu WE lub z dokumentacjà projektowo-wykonawczà.

3. Na ka˝dym zbiorniku producent lub jego upowa˝niony przedstawiciel nanosi oznakowanie CE i wystawia deklaracj´ zgodnoÊci.

§ 30. W ramach procedury weryfikacji jednostka

notyfikowana przeprowadza odpowiednie badania

i próby zbiorników, w celu sprawdzenia ich zgodnoÊci

z wymaganiami okreÊlonymi w rozporzàdzeniu, w sposób, o którym mowa w § 31—33.

§ 31. 1. Producent powinien stosowaç wszelkie niezb´dne Êrodki, aby w procesie wytwarzania zbiornika

zapewniç jednorodnoÊç ka˝dej wyprodukowanej partii

zbiorników.

2. Producent, przedstawiajàc zbiornik do badaƒ

w formie jednorodnych partii, do∏àcza

1) Êwiadectwo badania typu WE lub

2) dokumentacj´ projektowo-wykonawczà sprawdzanà przez jednostk´ notyfikowanà przed przeprowadzeniem weryfikacji WE, w celu poÊwiadczenia jej

zgodnoÊci, gdy zbiornik nie jest wytwarzany zgodnie z zatwierdzonym prototypem.

§ 32. 1. Jednostka notyfikowana podczas badania

partii zbiorników

1) upewnia si´, czy zbiorniki zosta∏y wytworzone

i sprawdzone zgodnie z dokumentacjà projektowo-wykonawczà,

2) przeprowadza prób´ hydraulicznà lub równowa˝nà

prób´ pneumatycznà ka˝dego zbiornika z partii,

przy ciÊnieniu próby Ph równym 1,5 ciÊnienia obliczeniowego, w celu sprawdzenia wytrzyma∏oÊci

zbiornika.

2. Zasady przestrzegania bezpieczeƒstwa podczas

przeprowadzania próby pneumatycznej podlegajà akceptacji przez organ w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia

21 grudnia 2000 r. o dozorze technicznym (Dz. U.

Nr 122, poz. 1321).

3. W celu sprawdzenia jakoÊci z∏àczy spawanych

jednostka notyfikowana przeprowadza badania próbek

pobranych z reprezentatywnych produkcyjnych odcinków próbnych lub ze zbiornika, zgodnie ze wskazaniem

producenta

1) na z∏àczach wzd∏u˝nych,

2) na z∏àczach obwodowych

— je˝eli dla z∏àczy wzd∏u˝nych i obwodowych zastosowano ró˝ne metody spawania.

Poz. 3

4. W przypadku zbiorników, w których iloczyn ciÊnienia roboczego i pojemnoÊci zbiornika jest nie wi´kszy ni˝ 3 000 bar•litr, którego gruboÊç Êcianki spe∏nia

wymagania, o których mowa w § 17 ust. 6, badania

próbek, o których mowa w ust. 3, nale˝y zastàpiç próbà hydraulicznà wykonywanà na pi´ciu zbiornikach

pobranych losowo z ka˝dej partii, w celu sprawdzenia

zgodnoÊci z tymi wymaganiami.

§ 33. 1. Jednostka notyfikowana, po zakoƒczeniu

badaƒ partii zbiorników i przyj´ciu tej partii

1) umieszcza swój numer identyfikacyjny na ka˝dym

zbiorniku lub powoduje jego umieszczenie,

2) wystawia Êwiadectwo zgodnoÊci dotyczàce przeprowadzonych prób.

2. Producent mo˝e umieÊciç na zbiorniku, podczas

jego wytwarzania, numer identyfikacyjny jednostki notyfikowanej na jej odpowiedzialnoÊç.

3. Do obrotu mogà byç wprowadzane zbiorniki

z przyj´tej partii, z wyjàtkiem zbiorników, dla których

próby hydrauliczne lub pneumatyczne da∏y wynik negatywny.

4. Je˝eli partia zbiorników zosta∏a odrzucona, jednostka notyfikowana albo jednostka kontrolujàca wyroby wprowadzane do obrotu, okreÊlona w odr´bnych

przepisach, podejmuje dzia∏ania w celu zapobie˝enia

wprowadzenia tej partii zbiorników do obrotu. W przypadku cz´stego odrzucania partii zbiorników, jednostka notyfikowana mo˝e przerwaç badania wyrywkowe.

§ 34. Producent lub jego upowa˝niony przedstawiciel, na ˝àdanie jednostki kontrolujàcej, dostarcza

Êwiadectwa zgodnoÊci, o których mowa w § 33 ust. 1

pkt 2.

§ 35. 1. Deklarowanie zgodnoÊci WE jest procedurà, przez którà producent wype∏nia zobowiàzania,

o których mowa w § 37, oraz umieszcza oznakowanie

CE na zbiornikach, dla których deklaruje, w wystawionej deklaracji zgodnoÊci, ˝e sà zgodne z

1) dokumentacjà projektowo-wykonawczà, dla której

wydano Êwiadectwo odpowiednioÊci, lub

2) zatwierdzonym prototypem zbiornika.

2. Producent zbiorników kategorii A2, stosujàcy

procedur´ deklarowania zgodnoÊci WE, zostaje obj´ty

nadzorem WE.

§ 36. 1. Nadzór WE jest procedurà, której celem jest

zapewnienie, aby producent w∏aÊciwie wype∏nia∏ zobowiàzania, o których mowa w § 37 ust. 4.

2. Je˝eli zbiorniki zosta∏y wytworzone zgodnie z zatwierdzonym prototypem, nadzór WE przeprowadza

jednostka notyfikowana, która wystawi∏a Êwiadectwo

badania typu WE.

3. W przypadkach innych ni˝ okreÊlone w ust. 2

nadzór WE przeprowadza jednostka notyfikowana, która wystawi∏a Êwiadectwo odpowiednioÊci i do której

przes∏ano dokumentacj´ projektowo-wykonawczà.

§ 37. 1. Producent stosujàcy procedur´ deklarowania zgodnoÊci WE, o której mowa w § 35, przed rozpocz´ciem produkcji przesy∏a jednostce notyfikowanej,

która wystawi∏a Êwiadectwo badania typu WE lub

Êwiadectwo odpowiednioÊci, o którym mowa w § 25

ust. 1 pkt 1, dokument opisujàcy proces wytwarzania

i ustalone systematyczne dzia∏ania podejmowane

w celu zapewnienia zgodnoÊci zbiorników z normami

zharmonizowanymi lub zatwierdzonym prototypem.

§ 38. 1. Jednostka notyfikowana, która wyda∏a

Êwiadectwo badania typu WE lub Êwiadectwo odpowiednioÊci, bada przed rozpocz´ciem produkcji dokument, o którym mowa w § 37 ust. 1, dokumentacj´ projektowo-wykonawczà, w celu poÊwiadczenia ich zgodnoÊci, je˝eli zbiorniki nie sà wytwarzane zgodnie z zatwierdzonym prototypem.

2. Dokument, o którym mowa w ust. 1, powinien zawieraç

2. Podczas wytwarzania zbiorników kategorii A2

jednostka notyfikowana dodatkowo

1) opis Êrodków wykorzystywanych do wytwarzania

i kontroli odpowiednich do konstrukcji zbiorników,

1) upewnia si´, ˝e producent sprawdza produkowane

seryjnie zbiorniki, zgodnie z wymaganiami, o których mowa w § 37 ust. 2 pkt 3,

2) plan kontroli opisujàcy badania i próby przewidywane podczas wytwarzania zbiornika wraz z procedurami i cz´stotliwoÊcià ich przeprowadzania,

3) zobowiàzanie do przeprowadzania badaƒ i prób,

zgodnie z planem kontroli, oraz do przeprowadzania próby hydraulicznej lub, za zgodà organu w∏aÊciwej jednostki dozoru technicznego, próby pneumatycznej na wytworzonym zbiorniku, przy ciÊnieniu równym 1,5 ciÊnienia obliczeniowego,

4) wskazanie miejsc i daty rozpocz´cia wytwarzania

oraz magazynowania zbiorników.

3. Badania i próby, o których mowa w ust. 2 pkt 3,

przeprowadza wykwalifikowany personel, niezale˝ny

od personelu produkcyjnego. Z przeprowadzonych badaƒ i prób nale˝y sporzàdziç protokó∏.

4. Producent zbiorników kategorii A2 umo˝liwia

jednostkom odpowiedzialnym za przeprowadzenie

nadzoru WE dost´p, w celach kontroli, do miejsc wytwarzania i magazynowania zbiorników, wybranie

zbiorników do badaƒ oraz dostarcza niezb´dne informacje, w szczególnoÊci

1) dokumentacj´ projektowo-wykonawczà,

4) protokó∏ przeprowadzonych badaƒ i prób.

2) pobiera losowo wybrane próbki w miejscu wytwarzania lub magazynowania zbiorników, w celu

przeprowadzenia kontroli.

3. Kopie sprawozdania z kontroli, o której mowa

w ust. 2 pkt 2, jednostka notyfikowana przekazuje ministrowi, który jednostk´ notyfikowa∏, oraz pozosta∏ym

jednostkom notyfikowanym na ich ˝àdanie.

Rozdzia∏ 5

Przepisy przejÊciowe i koƒcowe

§ 39. 1. Przepisy rozporzàdzenia, dotyczàce oznakowania CE i pos∏ugiwania si´ tym oznakowaniem, stosuje si´ od dnia uzyskania przez Rzeczpospolità Polskà

cz∏onkostwa w Unii Europejskiej, chyba ˝e wczeÊniej

stosowna umowa mi´dzynarodowa zezwoli na

umieszczenie oznakowania CE na wyrobach wyprodukowanych przez polskich przedsi´biorców.

2. Przepis ust. 1 nie uchybia mo˝liwoÊci umieszczania na wyrobach i pos∏ugiwania si´ oznakowaniem CE

na podstawie prawa paƒstw obcych.

2) sprawozdanie z kontroli, o którym mowa w § 38

ust. 3,

§ 40. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie z dniem

1 stycznia 2003 r.

3) Êwiadectwo badania typu WE lub Êwiadectwo odpowiednioÊci,

Prezes Rady Ministrów: L. Miller

Za∏àcznik do rozporzàdzenia Rady Ministrów z dnia

17 grudnia 2001 r. (poz. 3)

WZÓR OZNAKOWANIA CE

Oznakowanie CE sk∏ada si´ z liter o poni˝szych kszta∏tach

Je˝eli oznakowanie CE jest zmniejszane lub powi´kszane, nale˝y zachowaç proporcje podane na rysunku.

Ró˝ne elementy oznakowania CE powinny z zasady mieç t´ samà wysokoÊç, która nie powinna byç mniejsza ni˝ 5 mm.

3

ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW

z dnia 17 grudnia 2001 r.

w sprawie wymagaƒ zasadniczych dla prostych zbiorników ciÊnieniowych podlegajàcych ocenie zgodnoÊci.

Na podstawie art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 28 kwietnia 2000 r. o systemie oceny zgodnoÊci, akredytacji

oraz zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 43, poz. 489

i z 2001 r. Nr 63, poz. 636) zarzàdza si´, co nast´puje

Rozdzia∏ 1

Przepisy ogólne