Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 16 grudnia 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy czyszczeniu powierzchni, malowaniu i metalizacji natryskowej.

§ 1. 1. Rozporzàdzenie okreÊla wymagania bezpieczeƒstwa i higieny pracy w zakresie

1) czyszczenia powierzchni metali i innych powierzchni przy u˝yciu urzàdzeƒ z otwartym lub z zamkni´tym obiegiem czynnika roboczego w postaci Êcierniwa metalicznego lub niemetalicznego w strumieniu wody lub spr´˝onego powietrza;

2) natryskiwania lub napylania powierzchni przedmiotów materia∏ami p∏ynnymi lub w postaci proszku przy u˝yciu r´cznych urzàdzeƒ natryskowych

lub napylajàcych;

3) natryskiwania cieplnego powierzchni metali, zwanego dalej „metalizacjà natryskowà”, przy u˝yciu

pistoletowych urzàdzeƒ ∏ukowych, plazmowych

i p∏omieniowych — w tym naddêwi´kowych i detonacyjnych.

2. Przepisów rozporzàdzenia nie stosuje si´ do procesów

1) czyszczenia metali za pomocà urzàdzeƒ typu wirnikowego,

2) metalizacji natryskowej wykonywanej w zamkni´tych komorach o obni˝onym ciÊnieniu lub wype∏nionych gazem oboj´tnym oraz pod wodà,

3) malowania w hermetycznych komorach

— odbywajàcych si´ w zamkni´tej przestrzeni, przy

których pracownik obs∏ugujàcy urzàdzenie odizolowany jest od tej przestrzeni.

§ 2. 1. Pracownicy zatrudnieni przy pracach, o których mowa w § 1 ust. 1, powinni posiadaç odpowied———————

1) Minister Gospodarki kieruje dzia∏em administracji rzàdo-

wej — gospodarka, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2002 r.

w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Gospodarki (Dz. U. Nr 97, poz. 867).

2) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zosta∏y

og∏oszone w Dz. U. z 1998 r. Nr 106, poz. 668 i Nr 113,

poz. 717, z 1999 r. Nr 99, poz. 1152, z 2000 r. Nr 19, poz. 239,

Nr 43, poz. 489, Nr 107, poz. 1127 i Nr 120, poz. 1268,

z 2001 r. Nr 11, poz. 84, Nr 28, poz. 301, Nr 52, poz. 538,

Nr 99, poz. 1075, Nr 111, poz. 1194, Nr 123, poz. 1354,

Nr 128, poz. 1405 i Nr 154, poz. 1805 oraz z 2002 r. Nr 74,

poz. 676, Nr 135, poz. 1146, Nr 196, poz. 1660, Nr 199,

poz. 1673 i Nr 200, poz. 1679).

nie przeszkolenie z zakresu bezpieczeƒstwa wykonywania tych prac.

2. Prace, o których mowa w § 1 ust. 1, sà pracami

szczególnie niebezpiecznymi, o których mowa w rozporzàdzeniu Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia

26 wrzeÊnia 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów

bezpieczeƒstwa i higieny pracy (Dz. U. Nr 129, poz. 844

oraz z 2002 r. Nr 91, poz. 811).

Rozdzia∏ 2

Czyszczenie powierzchni metali i innych powierzchni

§ 3. 1. Do czyszczenia powierzchni metali i innych

powierzchni powinno stosowaç si´

1) Êcierniwa metaliczne, w szczególnoÊci w postaci

Êrutu

a) staliwnego lub ˝eliwnego, w tym kulistego, ∏amanego lub lanego,

b) ostrokraw´dziowego,

c) ci´tego z drutu stalowego;

2) Êcierniwa niemetaliczne, w szczególnoÊci

a) piaski kwarcowe w os∏onie wodnej lub w mieszaninie z wodà i ze spr´˝onym powietrzem,

b) odpadowe sztuczne Êcierniwa niemetaliczne,

w tym ˝u˝el pomiedziowy, wielkopiecowy i paleniskowy,

c) elektrokorund,

d) rozdrobnione ska∏y dolomitu, oliwinu i innych.

2. Do czyszczenia powierzchni przedmiotów wykonanych z minera∏ów zawierajàcych krzemionk´ krystalicznà powinno stosowaç si´ wy∏àcznie Êcierniwa niemetaliczne w os∏onie wodnej lub mieszaninie z wodà

i ze spr´˝onym powietrzem.

3. Do czyszczenia powierzchni niedopuszczalne jest

stosowanie suchego piasku kwarcowego jako Êcierniwa lub dodatku do innych rodzajów Êcierniw.

§ 4. 1. Urzàdzenia do czyszczenia powierzchni metali i innych powierzchni z otwartym obiegiem Êcierniwa niemetalicznego powinny byç stosowane wy∏àcznie na otwartej przestrzeni.

2. Stanowiska pracy wyposa˝one w urzàdzenia,

o których mowa w ust. 1, powinny byç oznakowane odpowiednimi tablicami informacyjno-ostrzegawczymi

oraz tak zlokalizowane i zorganizowane, aby nie powodowa∏y zagro˝eƒ dla bezpieczeƒstwa i zdrowia pracowników oraz osób postronnych.

3. Po oczyszczeniu powierzchni metali i innych powierzchni, resztki zu˝ytego Êcierniwa i inne zanieczyszczenia nale˝y usunàç z miejsca pracy i przekazaç do

utylizacji.

4. Pracowników obs∏ugujàcych urzàdzenia do

czyszczenia innych powierzchni z otwartym obiegiem

suchego Êcierniwa niemetalicznego, z zastrze˝eniem

§ 3 ust. 3, powinno si´ wyposa˝yç w Êrodki ochrony indywidualnej przeznaczone dla piaskowaczy, w szczególnoÊci w

1) izolujàcy sprz´t ochronny uk∏adu oddechowego;

2) kombinezon, r´kawice i obuwie ochronne, zabezpieczajàce przed py∏em oraz strumieniem Êcierniwa;

3) ochronniki s∏uchu, w przypadku gdy he∏m lub kaptur powietrzny nie zosta∏ w nie wyposa˝ony.

§ 5. W przypadku stosowania w pomieszczeniu

urzàdzeƒ, o których mowa w § 4 ust. 1, stanowisko pracy powinno byç szczelnie os∏oni´te.

§ 6. Usuwanie z powierzchni metali i z innych powierzchni pow∏ok malarskich zawierajàcych zwiàzki

o∏owiu przy u˝yciu urzàdzeƒ z otwartym obiegiem

Êcierniwa niemetalicznego powinno odbywaç si´ wy∏àcznie na stanowisku pracy, spe∏niajàcym wymagania

okreÊlone w § 5.

§ 7. 1. Dopuszczalne jest stosowanie urzàdzeƒ

z otwartym obiegiem Êcierniwa z jednoczesnym wykorzystaniem wysokiego ciÊnienia strumienia wody na

otwartej przestrzeni, pod warunkiem ˝e ciÊnienie wody

jest nie mniejsze ni˝ 3 MPa.

2. Przy ciÊnieniu wody ni˝szym ni˝ 3 MPa, urzàdzenie, o którym mowa w ust. 1, powinno byç stosowane

w pomieszczeniu zamkni´tym.

§ 8. 1. Czyszczenie powierzchni metali i innych powierzchni przy u˝yciu urzàdzeƒ z zamkni´tym obiegiem Êcierniwa mo˝e odbywaç si´ na otwartej przestrzeni lub w pomieszczeniach zamkni´tych przeznaczonych wy∏àcznie do tego celu.

2. Dopuszczalne jest stosowanie w pomieszczeniu

zamkni´tym, nieprzeznaczonym wy∏àcznie do czyszczenia powierzchni metali i innych powierzchni, przenoÊnych i przewoênych bezpy∏owych urzàdzeƒ pracujàcych z zamkni´tym obiegiem Êcierniwa, pod warunkiem ˝e sà wyposa˝one w uk∏ad filtracyjno-wentylacyjny.

§ 9. Urzàdzenia pneumatyczne z zamkni´tym obiegiem Êcierniwa, stosowane do czyszczenia powierzchni metali w komorach roboczych, powinny byç

1) uszczelnione w sposób niepowodujàcy wtórnego

zapylenia pomieszczenia;

2) pod∏àczone do ssàcych uk∏adów filtracyjno-wentylacyjnych z zasobnikami py∏u.

§ 10. Powietrze w pomieszczeniach, w których zainstalowane sà urzàdzenia do czyszczenia powierzchni,

Poz. 2003

o których mowa w § 5, 8 i 9, kontroluje si´, pod wzgl´dem stopnia jego zapylenia, co najmniej z cz´stotliwoÊcià okreÊlonà w rozporzàdzeniu Ministra Zdrowia

i Opieki Spo∏ecznej z dnia 9 lipca 1996 r. w sprawie badaƒ i pomiarów czynników szkodliwych dla zdrowia

w Êrodowisku pracy (Dz. U. Nr 86, poz. 394).

§ 11. 1. Stanowisko pracy, przy którym odbywa si´

czyszczenie powierzchni metali i innych powierzchni,

powinno byç wyposa˝one w instrukcj´ bezpieczeƒstwa i higieny pracy.

2. Instrukcja, o której mowa w ust. 1, powinna

uwzgl´dniaç wymagania dotyczàce

1) zasad obs∏ugi, konserwacji oraz kontroli urzàdzeƒ

u˝ywanych w procesie czyszczenia powierzchni

metali i innych powierzchni;

2) rodzajów Êrodków ochrony indywidualnej, które

nale˝y stosowaç w zale˝noÊci od technologii czyszczenia oraz wyst´pujàcych czynników niebezpiecznych i szkodliwych dla zdrowia pracownika i osób

przebywajàcych w strefie pracy.

3. Niedopuszczalne jest stosowanie urzàdzeƒ do

strumieniowo-Êciernego czyszczenia powierzchni metali i innych powierzchni, niewyposa˝onych w system

umo˝liwiajàcy zamkni´cie wyp∏ywu Êcierniwa z dyszy

roboczej, bezpoÊrednio przez pracownika wykonujàcego proces czyszczenia.

4. System, o którym mowa w ust. 3, powinien byç

tak skonstruowany, aby w razie wypuszczenia z ràk pracownika dyszy roboczej nastàpi∏o niezw∏oczne zamkni´cie dop∏ywu Êcierniwa do dyszy. System zamkni´cia wyp∏ywu Êcierniwa kontroluje si´ przed rozpocz´ciem pracy i w przypadku jego wadliwej pracy.

§ 12. 1. Pracownicy obs∏ugujàcy urzàdzenia przeznaczone do czyszczenia powierzchni metali, zainstalowane w komorach roboczych, powinni byç asekurowani przez co najmniej jednego pracownika znajdujàcego

si´ na zewnàtrz komory roboczej.

2. Pracownicy obs∏ugujàcy urzàdzenia zainstalowane w komorze roboczej powinni byç wyposa˝eni

w Êrodki ochrony indywidualnej, o których mowa w § 4

ust. 4, oraz w awaryjny wy∏àcznik Êwietlnej sygnalizacji

zagro˝eƒ bezpieczeƒstwa.

3. Praca w komorze roboczej powinna trwaç jednorazowo nie d∏u˝ej ni˝ 40 minut, a przerwa powinna

trwaç co najmniej 20 minut, podczas której pracownicy powinni przebywaç w miejscu z dop∏ywem czystego powietrza.

4. Drzwi wejÊciowe do komory roboczej, w której

zainstalowano urzàdzenie, o którym mowa w ust. 1,

powinny byç otwierane dopiero po uprzednim odpyleniu jej wn´trza.

5. WielokrotnoÊç wymiany powietrza w komorze

roboczej zale˝na jest od

1) czyszczonych metali i usuwanej pow∏oki,

2) stosowanego czynnika roboczego,

3) iloÊci zu˝ywanego Êcierniwa

i powinna wynosiç co najmniej 10 wymian powietrza

na godzin´.

6. Podczas wykonywania czyszczenia powierzchni

metali w komorze roboczej pracownik powinien

1) kierowaç strumieƒ Êcierniwa bezpoÊrednio na

czyszczonà powierzchni´;

2) w razie zatkania si´ dyszy zatrzymaç proces czyszczenia przez zamkni´cie zaworu dolotowego powietrza do oczyszczarki oraz rozpr´˝yç uk∏ad ciÊnieniowy za pomocà zaworu dekompresyjnego zbiornika.

7. Niedopuszczalne jest

1) podejmowanie pracy w komorze roboczej bez odpowiednich Êrodków ochrony indywidualnej;

2) czyszczenie powierzchni metali przy niedomkni´tych drzwiach komory roboczej lub niesprawnym

systemie wentylacyjnym;

3) wykonywanie pracy wewnàtrz komory roboczej bez

asekuracji;

4) kierowanie strumienia Êcierniwa z dyszy poza

czyszczony przedmiot.

§ 13. 1. W przypadku obs∏ugiwania urzàdzeƒ do

czyszczenia powierzchni metali przez otwory w Êcianie

kabiny, otwory te powinny byç wyposa˝one w szczelne gumowe r´kawy usytuowane na wysokoÊci przedramienia pracownika.

2. Stanowiska pracy, o których mowa w ust. 1, powinny byç wyposa˝one w ergonomiczne krzes∏a przystosowane do warunków wykonywanej pracy.

Rozdzia∏ 3

Natryskiwanie lub napylanie powierzchni

przedmiotów

§ 14. 1. Do natryskiwania lub napylania powierzchni przedmiotów u˝ywa si´ wy∏àcznie materia∏ów, których opakowania sà oznakowane w sposób umo˝liwiajàcy ich identyfikacj´.

2. Niedopuszczalne jest stosowanie podczas tych

prac materia∏ów zawierajàcych zwiàzki o dzia∏aniu rakotwórczym, o których mowa w rozporzàdzeniu Ministra Zdrowia i Opieki Spo∏ecznej z dnia 11 wrzeÊnia

1996 r. w sprawie czynników rakotwórczych w Êrodowisku pracy oraz nadzoru nad stanem zdrowia pracowników zawodowo nara˝onych na te czynniki (Dz. U.

Nr 121, poz. 571).

§ 15. 1. Podczas natryskiwania lub napylania powierzchni przedmiotów stosuje si´ Êrodki ochrony

zbiorowej, które zapewniajà nieprzekraczanie najwy˝-

Poz. 2003

szych dopuszczalnych st´˝eƒ i nat´˝eƒ czynników

szkodliwych dla zdrowia ludzi, okreÊlonych w przepisach rozporzàdzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej

z dnia 17 czerwca 1998 r. w sprawie najwy˝szych dopuszczalnych st´˝eƒ i nat´˝eƒ czynników szkodliwych

dla zdrowia w Êrodowisku pracy (Dz. U. Nr 79, poz. 513

oraz z 2001 r. Nr 4, poz. 36).

2. Miejsca natryskiwania lub napylania powierzchni przedmiotów oznacza si´ odpowiednimi tablicami

informacyjno-ostrzegawczymi i zabezpiecza przed dost´pem osób postronnych.

3. Natryskiwanie lub napylanie powierzchni przedmiotów materia∏ami p∏ynnymi lub w postaci proszku

powinno byç prowadzone z zachowaniem wymagaƒ

ochrony przeciwpo˝arowej oraz oceny zagro˝enia wybuchem, o których mowa w rozporzàdzeniu Ministra

Spraw Wewn´trznych z dnia 3 listopada 1992 r. w sprawie ochrony przeciwpo˝arowej budynków, innych

obiektów budowlanych i terenów (Dz. U. Nr 92,

poz. 460 oraz z 1995 r. Nr 102, poz. 507).

§ 16. 1. Natryskiwanie lub napylanie powierzchni

przedmiotów materia∏ami p∏ynnymi lub sproszkowanymi wykonuje si´ w przystosowanych do tego celu

pomieszczeniach lub kabinach, wyposa˝onych w uk∏ad

wentylacji odciàgowej wraz z wymuszonym nawiewem powietrza.

2. Natryskiwanie lub napylanie powierzchni przedmiotów wykonuje si´ tak, aby nadmiar materia∏u natryskiwanego lub napylanego by∏ wychwytywany i odzyskiwany przez uk∏ad wentylacji odciàgowej.

3. IloÊç przechowywanego w pomieszczeniach materia∏u p∏ynnego lub w postaci proszku nie powinna

przekraczaç zapotrzebowania jednej zmiany roboczej.

4. W przypadku gdy warunki techniczne nie pozwalajà na wykonywanie prac w kabinach, o których mowa w ust. 1, dopuszczalne jest wykonywanie tych prac

poza kabinami, pod warunkiem ˝e iloÊç zu˝ywanego

materia∏u nie przekracza 5 kg na jednà zmian´ roboczà,

a miejsce natryskiwania lub napylania oddzielono od

pozosta∏ych miejsc pracy w sposób zapewniajàcy bezpieczeƒstwo i higien´ pracy.

§ 17. 1. Pomieszczenia i kabiny, w których odbywa

si´ natryskiwanie lub napylanie powierzchni przedmiotów, powinny spe∏niaç wymagania techniczno-budowlane dla obiektów zagro˝onych wybuchem, o których mowa w rozporzàdzeniu Ministra Spraw Wewn´trznych z dnia 3 listopada 1992 r. w sprawie ochrony przeciwpo˝arowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów.

2. Silniki nap´dowe u˝ywane w pomieszczeniach

i kabinach powinny odpowiadaç wymaganiom pracy

w strefach zagro˝enia wybuchem.

3. Strefy zagro˝enia wybuchem oraz miejsca wyst´powania materia∏ów niebezpiecznych po˝arowo

powinny byç oznakowane zgodnie z przepisami rozporzàdzenia wymienionego w ust. 1.

§ 18. 1. Pod∏ogi w pomieszczeniach i kabinach,

w których stosowane sà metody elektrostatycznego

natryskiwania lub napylania powierzchni przedmiotów, powinny odpowiadaç wymogom okreÊlonym

w przepisach rozporzàdzenia Ministra Pracy i Polityki

Socjalnej z dnia 26 wrzeÊnia 1997 r. w sprawie ogólnych przepisów bezpieczeƒstwa i higieny pracy oraz

w rozporzàdzeniu Ministra Infrastruktury z dnia

12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych,

jakim powinny odpowiadaç budynki i ich usytuowanie

(Dz. U. Nr 75, poz. 690).

2) przechowywaç materia∏y przeznaczone do natryskiwania lub napylania powierzchni metali w szczelnych naczyniach niepalnych i niet∏ukàcych si´;

2. Podczas pracy, o której mowa w ust. 1, przedmioty poddawane natryskiwaniu lub napylaniu powinny

byç uziemione. Pracownicy powinni byç wyposa˝eni

w antyelektrostatycznà odzie˝, obuwie robocze

i w Êrodki ochrony indywidualnej.

5) przy pracach na wysokoÊci stosowaç odpowiedni

sprz´t chroniàcy przed upadkiem z wysokoÊci;

§ 19. 1. Pomieszczenia i kabiny, w których odbywa

si´ natryskiwanie lub napylanie powierzchni przedmiotów, powinny byç wyposa˝one w instrukcje bezpieczeƒstwa i higieny pracy.

§ 24. 1. Natryskiwanie lub napylanie przedmiotów

o rozmiarach, które nie pozwalajà na wykonanie tych

prac w kabinach, powinno byç wykonywane w pomieszczeniach przeznaczonych do tego celu o powierzchni dostosowanej do rozmiarów tych przedmiotów.

2. Instrukcja, o której mowa w ust. 1, powinna

uwzgl´dniaç

1) specyfik´ stosowanych materia∏ów pow∏okowych,

technologi´ nanoszenia oraz wymagane Êrodki

ochrony indywidualnej;

2) wymagania dotyczàce obs∏ugi i konserwacji urzàdzeƒ i sprz´tu pomocniczego u˝ywanego podczas

natryskiwania lub napylania powierzchni przedmiotów oraz zasad kontroli urzàdzeƒ pracujàcych

pod ciÊnieniem.

§ 20. Urzàdzenia, sprz´t i narz´dzia przeznaczone

do pracy w pomieszczeniach i strefach zagro˝enia po˝arem bàdê wybuchem powinny spe∏niaç wymagania,

o których mowa w rozporzàdzeniu Ministra Spraw Wewn´trznych z dnia 3 listopada 1992 r. w sprawie ochrony przeciwpo˝arowej budynków, innych obiektów budowlanych i terenów oraz Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 26 wrzeÊnia 1997 r. w sprawie ogólnych

przepisów bezpieczeƒstwa i higieny pracy.

§ 21. Suszenie powierzchni przedmiotów powinno

odbywaç si´ w odleg∏oÊci co najmniej 5 m od otworów

kabin i stanowisk pracy, na których wykonuje si´ natryskiwanie lub napylanie.

3) przed u˝yciem materia∏ów przeznaczonych do natryskiwania lub napylania powierzchni metali zapoznaç si´ ze stopniem zagro˝enia dla zdrowia ludzi;

4) przed przystàpieniem do pracy uruchomiç wszystkie dost´pne urzàdzenia wentylacyjne, w tym wywiewne;

6) nanosiç tylko r´cznie, za pomocà p´dzla lub wa∏ka,

farby zawierajàce zwiàzki o∏owiu (farby miniowe).

2. Pomieszczenia, o których mowa w ust. 1, powinny byç wyposa˝one w wentylacj´ podciÊnieniowà, nawiewno-wywiewnà, zapewniajàcà nieprzekraczanie

najwy˝szych dopuszczalnych st´˝eƒ czynników szkodliwych dla zdrowia ludzi.

3. Podczas natryskiwania lub napylania niedopuszczalne jest

1) prowadzenie czynnoÊci natryskiwania lub napylania instalacji lub urzàdzeƒ elektrycznych b´dàcych

pod napi´ciem;

2) gromadzenie na stanowisku pracy opró˝nionych

naczyƒ i pojemników po materia∏ach;

3) u˝ywanie materia∏ów do natryskiwania lub napylania

bez znajomoÊci ich sk∏adu i dzia∏ania toksycznego;

4) u˝ywanie zwiàzków o∏owiu, arsenu, rt´ci, benzyny

zawierajàcej czteroetylek o∏owiu, dwusiarczku w´gla i chloropochodnych w´glowodorów;

5) u˝ywanie grzejników z otwartà spiralà grzejnà;

6) prowadzenie prac spawalniczych.

Rozdzia∏ 4

§ 22. Podczas natryskiwania lub napylania wielokrotnego lub seryjnego powierzchni przedmiotów,

w szczególnoÊci przy stosowaniu materia∏ów szkodliwych dla zdrowia ludzi, prace te powinny byç w miar´

technicznych mo˝liwoÊci zautomatyzowane lub zmechanizowane.

Metalizacja natryskowa

§ 23. Pracownicy zatrudnieni przy natryskiwaniu

lub napylaniu powinni

§ 25. Metalizacj´ natryskowà wykonuje si´ z zachowaniem wymagaƒ ochrony przeciwpo˝arowej oraz

oceny zagro˝enia wybuchem, o których mowa w rozporzàdzeniu Ministra Spraw Wewn´trznych z dnia 3 listopada 1992 r. w sprawie ochrony przeciwpo˝arowej

budynków, innych obiektów budowlanych i terenów.

1) przechowywaç naczynia z materia∏ami niebezpiecznymi po˝arowo w miejscach oddalonych od êród∏a

ciep∏a i urzàdzeƒ nawiewnych;

§ 26. Metalizacj´ natryskowà powinny wykonywaç

osoby, które posiadajà wa˝ne zaÊwiadczenie uprawniajàce do wykonywania tych prac.

§ 27. Metalizacja natryskowa mo˝e byç wykonywana

1) na otwartej przestrzeni, z zachowaniem zasad w∏aÊciwej lokalizacji urzàdzeƒ;

2) w specjalnie przystosowanych pomieszczeniach,

oddzielonych od innych pomieszczeƒ.

§ 28. 1. W przypadku doraênego przeprowadzenia

czyszczenia powierzchni metali przed przeprowadzeniem metalizacji natryskowej w pomieszczeniach nieprzeznaczonych do tych prac, pracowników powinno si´

wyposa˝yç w niezb´dne Êrodki ochrony indywidualnej.

2. Podczas czyszczenia powierzchni metali i ich metalizacji natryskowej na otwartej przestrzeni, wokó∏

miejsca prowadzenia tych prac powinien byç wydzielony pas ochronny o szerokoÊci co najmniej 5 m. W pasie tym nie mogà przebywaç osoby postronne lub

niewyposa˝one w Êrodki ochrony indywidualnej.

3. Wydzielony pas ochronny oznacza si´ za pomocà tablic informacyjno-ostrzegawczych.

§ 29. Po zakoƒczeniu metalizacji natryskowej na

otwartej przestrzeni, o której mowa w § 28 ust. 2, resztki materia∏u Êciernego i inne zanieczyszczenia usuwa

si´ i przekazuje do utylizacji.

§ 30. 1. Pomieszczenie przeznaczone do metalizacji

natryskowej powinno byç usytuowane na parterze budynku zak∏adu, o ile nie jest to sprzeczne z wymaganiami ochrony przeciwpo˝arowej, i zlokalizowane w taki sposób, aby czynnoÊci zwiàzane z natryskiwaniem

cieplnym metali nie zak∏óca∏y innej dzia∏alnoÊci produkcyjnej tego zak∏adu.

2. W przypadku braku technicznych mo˝liwoÊci

spe∏nienia wymagaƒ, o których mowa w ust. 1, pomieszczenie takie w sposób trwa∏y oddziela si´ od innych pomieszczeƒ produkcyjnych.

§ 31. 1. Metalizacja natryskowa powinna odbywaç

si´ w pomieszczeniu

1) o wysokoÊci co najmniej 3,5 m;

2) wyposa˝onym w mechanicznà wentylacj´ nawiewno-wywiewnà przystosowanà do pracy w pomieszczeniach zagro˝onych wybuchem;

3) z oÊwietleniem dziennym oraz oÊwietleniem sztucznym posiadajàcym instalacj´ w wykonaniu py∏oszczelnym.

2. Âciany i sufit w pomieszczeniach, o których mowa w ust. 1, powinny byç wykonane z niepalnych i nieiskrzàcych materia∏ów, umo˝liwiajàcych czyszczenie

na mokro.

3. Sto∏y warsztatowe i inne urzàdzenia powinny

byç wykonane z materia∏ów umo˝liwiajàcych ich

czyszczenie poprzez odpylanie.

§ 32. Instalacje i w´˝e gazowe oraz miejsca i sposób ich mocowania powinny spe∏niaç wymagania jak

Poz. 2003

dla urzàdzeƒ stosowanych do prac spawalniczych,

okreÊlonych w przepisach rozporzàdzenia Ministra Gospodarki z dnia 27 kwietnia 2000 r. w sprawie bezpieczeƒstwa i higieny pracy przy pracach spawalniczych

(Dz. U. Nr 40, poz. 470).

§ 33. 1. Powietrze usuwane z pomieszczeƒ, w których odbywa si´ metalizacja natryskowa, powinno byç

oczyszczane za pomocà urzàdzeƒ filtracyjnych.

2. W przypadku metalizacji natryskowej przy u˝yciu

aluminium i cynku, urzàdzenia wentylacyjne wywiewno-nawiewne powinny byç przystosowane do pracy

z czynnikami wykazujàcymi podatnoÊç do samozap∏onu

oraz tworzenia z powietrzem mieszaniny wybuchowej.

3. Niedopuszczalne jest stosowanie filtrów wodnych do usuwania py∏ów z aluminium.

§ 34. 1. W przypadku wykonywania metalizacji natryskowej w wydzielonych komorach, komory te zaopatruje si´ w specjalne obrotniki lub manipulatory

po∏àczone z wentylacjà wywiewnà.

2. Ssawy wentylacji wywiewnej nale˝y tak usytuowaç, aby obejmowa∏y ca∏y natryskiwany przedmiot.

3. Dla zapewnienia czystoÊci powietrza w pomieszczeniu, jego pr´dkoÊç wywiewu z miejsca natryskiwania cieplnego metali powinna wynosiç

1) 2—3 m/s przy stosowaniu pistoletowych urzàdzeƒ

p∏omieniowych;

2) 3—4 m/s przy stosowaniu pistoletowych urzàdzeƒ

∏ukowych;

3) 4—5 m/s przy stosowaniu pistoletowych urzàdzeƒ

plazmowych;

4) 4—5 m/s przy stosowaniu pistoletów naddêwi´kowych lub detonacyjnych.

4. Urzàdzenia wentylacyjne wywiewno-nawiewne

powinny zapewniaç w pomieszczeniach metalizacji natryskowej podciÊnienie rz´du 5—15%, a ruch powietrza

powinien byç zgodny z naturalnym ruchem grawitacyjnym powietrza.

5. Wentylatory i nagrzewnice stosowane w urzàdzeniach wywiewno-nawiewnych, o których mowa

w ust. 4, powinny byç odpowiednio przystosowane do

u˝ytkowania w pomieszczeniach i strefach zagro˝enia

wybuchem.

§ 35. 1. W przypadku zastosowania procesu metalizacji natryskowej do produkcji seryjnej powinien on

byç zautomatyzowany lub zmechanizowany.

2. Podczas metalizacji natryskowej gazy palne doprowadzone do pistoletów p∏omieniowych powinny

byç czerpane z pojedynczych butli, wiàzek butli lub z instalacji rozpr´˝ajàcej gaz p∏ynny, zgodnie z wymaganiami okreÊlonymi w rozporzàdzeniu Ministra Gospodarki z dnia 27 kwietnia 2000 r. w sprawie bezpieczeƒstwa i higieny pracy przy pracach spawalniczych.

3. W´˝e doprowadzajàce gaz do pistoletów, o których mowa w ust. 2, powinny byç wyposa˝one w odpowiednie urzàdzenie zabezpieczajàce przed cofni´ciem si´ p∏omienia do butli lub instalacji.

4. Niedopuszczalne jest podczas metalizacji natryskowej czerpanie acetylenu bezpoÊrednio z wytwornic

acetylenowych.

Poz. 2003 i 2004

3) ochronniki s∏uchu, w przypadku gdy he∏m lub kaptur powietrzny nie zosta∏ w nie wyposa˝ony.

§ 38. Niedopuszczalne jest podczas pracy pistoletu

p∏omieniowego lub regulacji nat´˝enia przep∏ywu gazów kierowanie strumienia pracujàcego pistoletu

w kierunku butli gazowych oraz zbli˝anie si´ do butli

gazowych z pracujàcym pistoletem na odleg∏oÊç

mniejszà ni˝ 4 m.

§ 36. 1. Stanowisko pracy, na którym odbywa si´

metalizacja natryskowa, powinno byç wyposa˝one

w instrukcj´ bezpieczeƒstwa i higieny pracy.

Rozdzia∏ 5

Przepisy koƒcowe

2. Instrukcja, o której mowa w ust. 1, powinna okreÊlaç

1) specyfik´ materia∏ów stosowanych do metalizacji

natryskowej i technologi´ procesu oraz wymagane

Êrodki ochrony indywidualnej;

2) zasady obs∏ugi, konserwacji oraz kontroli urzàdzeƒ

u˝ywanych w procesie metalizacji natryskowej

oraz przy pracach przygotowawczych.

§ 37. 1. Metalizacja natryskowa cynkiem, niklem,

chromem, kadmem i ich stopami lub zwiàzkami chemicznymi powinna byç prowadzona wy∏àcznie w pomieszczeniach przeznaczonych do tego celu i wyposa˝onych w wentylacj´ nawiewno-wywiewnà.

2. Pracownicy wykonujàcy metalizacj´ natryskowà

metalami wymienionymi w ust. 1 powinni byç wyposa˝eni w Êrodki ochrony indywidualnej przeznaczone

dla metalizatorów, w szczególnoÊci w

§ 39. Tracà moc rozporzàdzenia

1) Ministrów: Pracy i Opieki Spo∏ecznej, Zdrowia,

Przemys∏u Ci´˝kiego i Przemys∏u Lekkiego z dnia

3 paêdziernika 1951 r. w sprawie bezpieczeƒstwa

i higieny pracy przy metalizacji natryskowej (Dz. U.

Nr 53, poz. 374);

2) Ministrów: Pracy i Opieki Spo∏ecznej, Zdrowia,

Przemys∏u Lekkiego, Przemys∏u Ci´˝kiego oraz ˚eglugi z dnia 23 sierpnia 1950 r. w sprawie bezpieczeƒstwa i higieny pracy przy stosowaniu dmuchawek piaskowych (Dz. U. Nr 42, poz. 382);

3) Ministrów: Pracy i Opieki Spo∏ecznej, Górnictwa

i Energetyki, Przemys∏u Ci´˝kiego, Przemys∏u Lekkiego, Przemys∏u Rolnego i Spo˝ywczego, ˚eglugi,

Komunikacji, Zdrowia oraz Budownictwa z dnia

12 wrzeÊnia 1949 r. w sprawie bezpieczeƒstwa i higieny pracy przy u˝yciu aparatów natryskowych

(Dz. U. Nr 54, poz. 420).

1) izolujàcy sprz´t ochrony uk∏adu oddechowego;

2) kombinezon, r´kawice i obuwie ochronne, zabezpieczajàce pracownika przed czàsteczkami roztopionego metalu i innymi czynnikami goràcymi oraz

przed py∏em;

§ 40. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie

60 dni od dnia og∏oszenia.

Minister Gospodarki: J. Piechota

2004

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI1)

z dnia 23 grudnia 2002 r.

w sprawie automatycznej rejestracji w przywozie niektórych wyrobów w∏ókienniczych.

Na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 26 wrzeÊnia

2002 r. o administrowaniu obrotem towarami z zagranicà, o zmianie ustawy — Kodeks celny oraz o zmianie

innych ustaw (Dz. U. Nr 188, poz. 1572) zarzàdza si´, co

nast´puje

§ 1. Do dnia 31 grudnia 2003 r. ustanawia si´ automatycznà rejestracj´ w przywozie na polski obszar celny niektórych wyrobów w∏ókienniczych, polegajàcà na

rejestracji przez organ celny przywozu towarów wymienionych w za∏àczniku do rozporzàdzenia.

———————

§ 2. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie z dniem

1 stycznia 2003 r.

1) Minister Gospodarki kieruje dzia∏em administracji rzàdo-

wej — gospodarka, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporzàdzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2002 r.

w sprawie szczegó∏owego zakresu dzia∏ania Ministra Gospodarki (Dz. U. Nr 97, poz. 867).

Minister Gospodarki: J. Piechota

2003

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI1)

z dnia 16 grudnia 2002 r.

w sprawie bezpieczeƒstwa i higieny pracy przy czyszczeniu powierzchni, malowaniu i metalizacji natryskowej.

Na podstawie art. 23715 § 2 ustawy z dnia 26

czerwca 1974 r. — Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21,

poz. 94, z póên. zm.2)) zarzàdza si´, co nast´puje

Rozdzia∏ 1

Przepisy ogólne