Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 13 sierpnia 2002 r. w sprawie wyłączenia określonych porozumień specjalizacyjnych i porozumień badawczo-rozwojowych spod zakazu porozumień ograniczających konkurencję.
Table of Provisions (14)
Statutory Text (14 Articles)
§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla
1) warunki, jakie muszà byç spe∏nione, aby porozumienia zawierane mi´dzy przedsi´biorcami b´dàcymi konkurentami lub mi´dzy przedsi´biorcami
nieb´dàcymi konkurentami zosta∏y uznane za wy∏àczone spod zakazu, o którym mowa w art. 5 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, zwanej dalej „ustawà”;
2) klauzule, których wyst´powania w porozumieniu
nie uznaje si´ za naruszenie art. 5 ustawy (klauzule
dozwolone);
3) klauzule, których wyst´powanie w porozumieniu
stanowi naruszenie art. 5 ustawy (klauzule niedozwolone);
4) okres obowiàzywania wy∏àczenia.
§ 2. U˝yte w rozporzàdzeniu okreÊlenia oznaczajà
1) dzia∏alnoÊç badawczo-rozwojowa — pozyskiwanie
know-how w odniesieniu do produktów lub procesów, prowadzenie analiz teoretycznych, systematycznych studiów lub doÊwiadczeƒ, w∏àczajàc w to
produkcj´ doÊwiadczalnà, próby techniczne produktów lub procesów, tworzenie niezb´dnych udogodnieƒ w tym zakresie oraz pozyskiwanie praw
w∏asnoÊci intelektualnej i przemys∏owej w odniesieniu do wyników prac;
2) towar obj´ty porozumieniem — towar powsta∏y
w wyniku wspólnej dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej bàdê wytworzony lub dostarczony w zwiàzku
z zastosowaniem procesu obj´tego porozumieniem;
3) proces obj´ty porozumieniem — technologie lub
metody post´powania powsta∏e w wyniku wspólnej dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej;
4) wykorzystanie wyników
a) produkcj´ lub dystrybucj´ towarów obj´tych porozumieniem,
b) zastosowanie procesów obj´tych porozumieniem,
c) przeniesienie praw w∏asnoÊci intelektualnej
i przemys∏owej,
d) udzielenie licencji na prawa, o których mowa
w lit. c, lub
e) udost´pnianie know-how wymaganego do takiej produkcji lub zastosowania;
5) wspólne wykonywanie lub wykorzystywanie wyników dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej — sytuacj´, w której dzia∏alnoÊç ta jest
a) wykonywana przez wspólny zespó∏ osób, wspólnà jednostk´ organizacyjnà lub wspólnego
przedsi´biorc´,
b) wspólnie powierzona innemu podmiotowi,
c) rozdzielona mi´dzy strony porozumienia w formie specjalizacji badaƒ naukowych, prac rozwojowych, dzia∏alnoÊci innowacyjnej, produkcji lub
dystrybucji;
6) know-how — nieopatentowane, nieujawnione do
wiadomoÊci publicznej informacje techniczne lub
technologiczne, lub zasady organizacji i zarzàdzania, co do których podj´to dzia∏ania zmierzajàce do
zapobie˝enia ich ujawnieniu, je˝eli stanowià one ca∏oÊç lub cz´Êç okreÊlonych informacji praktycznych
wynikajàcych z doÊwiadczeƒ, przeprowadzonych
badaƒ lub testów, niezb´dnych do wytworzenia lub
wykorzystania towarów obj´tych porozumieniem;
7) wy∏àczenie — wy∏àczenie spod zakazu, o którym
mowa w art. 5 ustawy.
§ 3. 1. Wy∏àczeniu podlegajà zawierane mi´dzy
dwoma lub wi´cej przedsi´biorcami porozumienia
1) specjalizacyjne w sprawie
a) specjalizacji jednostronnej, na mocy których jedna ze stron zobowiàzuje si´ do zaprzestania lub
zaniechania produkcji okreÊlonych towarów i do
nabywania ich od drugiej strony lub pozosta∏ych
stron, które zobowiàzujà si´ towary te produkowaç i dostarczaç,
b) specjalizacji wzajemnej, na mocy których strony
wyra˝ajà zgod´ na zasadach wzajemnoÊci na zaprzestanie lub zaniechanie produkcji okreÊlonych, lecz ró˝nych towarów, oraz zobowiàzujà
si´ do nabywania tych towarów od pozosta∏ych
stron porozumienia, które akceptujà ich dostarczanie,
c) wspólnej produkcji, na mocy których strony zobowiàzujà si´ wspólnie produkowaç okreÊlone
towary;
2) badawczo-rozwojowe w sprawie
a) wspólnego wykonywania dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej w odniesieniu do towarów lub
procesów oraz wspólnego wykorzystywania wyników tej dzia∏alnoÊci,
b) wspólnego wykorzystywania wyników dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej w odniesieniu do
towarów lub procesów, prowadzonej wspólnie
na podstawie porozumienia zawartego wczeÊniej mi´dzy tymi samymi stronami,
c) wspólnego wykonywania dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej w odniesieniu do towarów lub
procesów, z wy∏àczeniem wspólnego wykorzystywania wyników tej dzia∏alnoÊci.
2. Wy∏àczenie, o którym mowa w ust. 1, stosuje si´
tak˝e do klauzul zawartych w porozumieniach specjalizacyjnych lub badawczo-rozwojowych, które nie stanowià g∏ównego przedmiotu tych porozumieƒ, ale sà
bezpoÊrednio z nimi zwiàzane i sà niezb´dne do ich
wykonywania, takich jak
1) klauzule dotyczàce udost´pniania lub korzystania
z praw w∏asnoÊci intelektualnej i przemys∏owej
w ramach specjalizacji;
2) zobowiàzania do nieprowadzenia przez okres wykonywania porozumienia, niezale˝nie lub razem
z innymi stronami, dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej w obszarze, którego porozumienie dotyczy,
lub w obszarze ÊciÊle z nim zwiàzanym.
3. Wy∏àczenia okreÊlonego w ust. 1 pkt 1 lit. a nie
stosuje si´ do porozumieƒ zawieranych mi´dzy przedsi´biorcami nieb´dàcymi konkurentami.
Rozdzia∏ 2
Warunki dopuszczalnoÊci wy∏àczenia
§ 4. 1. Wy∏àczenie, o którym mowa w § 3 ust. 1
pkt 1 i ust. 2, stosuje si´, je˝eli ∏àczny udzia∏ stron porozumienia specjalizacyjnego i ich grup kapita∏owych
w rynku w∏aÊciwym nie przekracza 20% dla ka˝dego
z towarów obj´tych specjalizacjà, z zastrze˝eniem przepisu § 5 ust. 1 i 3.
2. Wy∏àczenie, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 2
i ust. 2, stosuje si´, je˝eli ∏àczny udzia∏ stron porozumienia badawczo-rozwojowego i ich grup kapita∏owych w rynku w∏aÊciwym nie przekracza 25% dla ka˝dego z towarów, który ma byç ulepszony lub zastàpiony przez towar obj´ty porozumieniem, z zastrze˝eniem
przepisu § 5 ust. 2 i 3.
3. Je˝eli porozumienie zosta∏o zawarte mi´dzy
przedsi´biorcami nieb´dàcymi konkurentami, wy∏àczenie, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 2, stosuje si´
przez okres wykonywania dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej, bez wzgl´du na ∏àczny udzia∏ stron porozumienia w rynku w∏aÊciwym. Je˝eli wyniki dzia∏alnoÊci
badawczo-rozwojowej sà wspólnie wykorzystywane,
wy∏àczenie ma zastosowanie przez dalsze 5 lat od dnia,
w którym towary obj´te porozumieniem zosta∏y po raz
pierwszy wprowadzone do obrotu.
§ 5. 1. Je˝eli udzia∏ w rynku, o którym mowa w § 4
ust. 1
1) nie przekracza 20%, ale po zawarciu porozumienia
wzrasta powy˝ej tej wielkoÊci, nie przekraczajàc
jednak 25%, wy∏àczenie, o którym mowa w § 3
Poz. 1188
ust. 1 pkt 1 i ust. 2, stosuje si´ przez okres dwóch
lat kalendarzowych nast´pujàcych po up∏ywie roku, w którym próg 20% zosta∏ przekroczony po raz
pierwszy;
2) nie przekracza 20%, ale po zawarciu porozumienia
wzrasta powy˝ej 25%, wy∏àczenie, o którym mowa
w § 3 ust. 1 pkt 1 i ust. 2, stosuje si´ przez okres jednego roku kalendarzowego nast´pujàcego po
up∏ywie roku, w którym próg 25% zosta∏ przekroczony po raz pierwszy.
2. Je˝eli udzia∏ w rynku, o którym mowa w § 4
ust. 2
1) nie przekracza 25%, ale po zawarciu porozumienia
wzrasta powy˝ej tej wielkoÊci, nie przekraczajàc
jednak 30%, wy∏àczenie, o którym mowa w § 3
ust. 1 pkt 2 i ust. 2, stosuje si´ przez okres dwóch
lat kalendarzowych nast´pujàcych po up∏ywie roku, w którym próg 25% zosta∏ przekroczony po raz
pierwszy;
2) nie przekracza 25%, ale po zawarciu porozumienia
wzrasta powy˝ej 30%, wy∏àczenie, o którym mowa
w § 3 ust. 1 pkt 2 i ust. 2, stosuje si´ przez okres jednego roku kalendarzowego nast´pujàcego po
up∏ywie roku, w którym próg 30% zosta∏ przekroczony po raz pierwszy.
3. Okres wy∏àczeƒ, o których mowa w ust. 1 i 2, nie
mo˝e ∏àcznie trwaç d∏u˝ej ni˝ dwa kolejne lata kalendarzowe.
§ 6. 1. Udzia∏ w rynku, o którym mowa w § 4 i 5, oblicza si´ na podstawie wartoÊci sprzeda˝y. Je˝eli dane
dotyczàce wartoÊci sprzeda˝y nie sà dost´pne, udzia∏
w rynku przedsi´biorców uczestniczàcych w porozumieniu oblicza si´ na podstawie innych wiarygodnych
informacji rynkowych, w tym informacji o iloÊci towarów b´dàcych przedmiotem sprzeda˝y.
2. Udzia∏ w rynku oblicza si´ na podstawie danych
dotyczàcych roku kalendarzowego poprzedzajàcego
rok zawarcia porozumienia.
3. Przy obliczaniu udzia∏u w rynku nie uwzgl´dnia
si´ sprzeda˝y dokonywanej mi´dzy przedsi´biorcami
nale˝àcymi do jednej grupy kapita∏owej.
§ 7. Wy∏àczenie, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 2
i ust. 2, stosuje si´, je˝eli
1) wszystkie strony porozumienia majà dost´p do wyników wspólnej dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej do celów dalszych badaƒ lub wykorzystania ich
wyników; jednak˝e strony, które prowadzà dzia∏alnoÊç badawczo-rozwojowà na zasadzie zarobkowego Êwiadczenia us∏ug, a dla których wykorzystywanie wyników dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej nie stanowi g∏ównego przedmiotu dzia∏alnoÊci, mogà wyraziç zgod´ na ograniczenie wykorzystania wyników dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej tylko do celów dalszych badaƒ;
2) ka˝da ze stron porozumienia pozostaje niezale˝na
w zakresie wykorzystania wyników wspólnej dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej lub istniejàcego
wczeÊniej know-how niezb´dnego do wykorzysta-
nia tych wyników, je˝eli porozumienie przewiduje
wy∏àcznie wspólne prowadzenie dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej; je˝eli strony porozumienia
nie sà konkurentami, prawo wykorzystania wyników dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej mo˝e byç
ograniczone do jednego lub wi´cej technicznych
obszarów zastosowania;
3) wspólne wykorzystywanie wyników dzia∏alnoÊci
badawczo-rozwojowej dotyczy wy∏àcznie wyników
chronionych przez prawa w∏asnoÊci intelektualnej
i przemys∏owej lub stanowiàcych know-how, które
istotnie przyczyniajà si´ do post´pu technicznego
lub gospodarczego, przy czym wyniki te muszà byç
decydujàce dla wytwarzania towarów lub procesów obj´tych porozumieniem;
4) od przedsi´biorców zobowiàzanych do wytwarzania w formie specjalizacji produkcji wymaga si´ realizacji zamówieƒ na dostawy pochodzàce od
wszystkich stron porozumienia, z wyjàtkiem sytuacji, gdy porozumienie przewiduje tak˝e wspólnà
dystrybucj´.
Rozdzia∏ 3
Klauzule dozwolone
Poz. 1188
8) zobowiàzaniu stron porozumienia do zapewnienia
klientom us∏ug serwisowych dla towarów obj´tych
specjalizacjà.
§ 9. Wy∏àczenie, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 2
i ust. 2, stosuje si´ do klauzul ograniczajàcych konkurencj´ w porozumieniach badawczo-rozwojowych, polegajàcych w szczególnoÊci na
1) ustaleniu kierunków produkcji, je˝eli wykorzystanie
wyników dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej obejmuje wspólne wytwarzanie towarów obj´tych porozumieniem;
2) okreÊlaniu kierunków sprzeda˝y oraz cen pobieranych od bezpoÊrednich klientów, je˝eli wykorzystywanie wyników dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej obejmuje wspólnà dystrybucj´ towarów obj´tych porozumieniem;
3) zobowiàzaniu do nabywania towarów obj´tych porozumieniem wy∏àcznie od stron, wspólnych jednostek lub przedsi´biorców albo osób trzecich, którym wspólnie powierzono produkcj´ (klauzula dotyczàca specjalizacji);
4) zobowiàzaniu do przekazywania know-how niezb´dnego do wykonywania programu dzia∏alnoÊci
badawczo-rozwojowej lub do wykorzystywania jego wyników;
§ 8. Wy∏àczenie, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 1
i ust. 2, stosuje si´ do klauzul ograniczajàcych konkurencj´ w porozumieniach specjalizacyjnych, polegajàcych w szczególnoÊci na
5) zobowiàzaniu do niekorzystania z know-how otrzymanego od drugiej strony do celów innych ni˝ wykonywanie programu dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej oraz do wykorzystania jego wyników;
1) zobowiàzaniu stron porozumienia do niezawierania z osobà trzecià porozumieƒ specjalizacyjnych
obejmujàcych towary takie same lub uznawane
przez nabywców za substytuty;
6) zobowiàzaniu do uzyskania i utrzymania w mocy
praw w∏asnoÊci intelektualnej i przemys∏owej na
towary lub procesy obj´te porozumieniem;
2) zobowiàzaniu stron porozumienia do wy∏àcznej
dostawy lub wy∏àcznego zakupu towarów obj´tych
specjalizacjà;
3) zobowiàzaniu stron porozumienia do zaprzestania
samodzielnej sprzeda˝y towarów obj´tych specjalizacjà, o której mowa w § 3 ust. 1 pkt 1 lit. c, z jednoczesnym ustanowieniem klauzuli o wspólnej
dystrybucji lub powierzeniu dystrybucji wskazanej
osobie trzeciej na zasadach wy∏àcznoÊci, pod warunkiem ˝e ta osoba trzecia nie jest ich konkurentem na rynku w∏aÊciwym;
4) w przypadku, o którym mowa w pkt 3, okreÊleniu
kierunków sprzeda˝y oraz cen pobieranych od bezpoÊrednich klientów;
5) uzgodnieniu przez strony porozumienia iloÊci towarów obj´tych specjalizacjà, w przypadku specjalizacji, o której mowa w § 3 ust. 1 pkt 1 lit. a i lit. b, lub
ustaleniu zdolnoÊci produkcyjnej i wielkoÊci produkcji, w przypadku specjalizacji, o której mowa
w § 3 ust. 1 pkt 1 lit. c;
6) zobowiàzaniu stron porozumienia do zapewnienia
minimum zapasów dla towarów obj´tych specjalizacjà oraz cz´Êci zamiennych do nich;
7) zobowiàzaniu stron porozumienia do przestrzegania minimalnych standardów jakoÊci towarów obj´tych specjalizacjà;
7) zobowiàzaniu do informowania pozosta∏ych stron
o naruszeniu ich praw w∏asnoÊci intelektualnej
i przemys∏owej, do podj´cia Êrodków prawnych
przeciw naruszajàcym prawa, do pomocy w ka˝dym przypadku podj´cia takich Êrodków lub udzia∏u w kosztach z tym zwiàzanych;
8) zobowiàzaniu do uiszczania op∏at licencyjnych lub
wykonywania us∏ug na rzecz innych stron w celu
zrekompensowania nierównych wk∏adów do
wspólnej dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej lub
nierównego wykorzystywania ich wyników;
9) zobowiàzaniu do dzielenia si´ op∏atami licencyjnymi otrzymanymi od osób trzecich z pozosta∏ymi
stronami;
10) zobowiàzaniu do dostarczania innym stronom minimalnych iloÊci towarów obj´tych porozumieniem i dochowywania minimalnych standardów
jakoÊci;
11) zobowiàzaniu do zachowania w tajemnicy know-how otrzymanego lub wspólnie rozwini´tego
w ramach programu dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej, tak˝e po wygaÊni´ciu porozumienia.
Rozdzia∏ 4
Klauzule niedozwolone
§ 10. Wy∏àczenia, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 1
i ust. 2, nie stosuje si´ do porozumieƒ specjalizacyj-
nych, które bezpoÊrednio lub poÊrednio, samodzielnie
lub w powiàzaniu z innymi czynnikami zale˝nymi od
stron, majà na celu
1) ustalanie cen sprzeda˝y osobom trzecim towarów
obj´tych specjalizacjà;
2) ograniczanie produkcji lub sprzeda˝y towarów obj´tych specjalizacjà;
3) podzia∏ rynków zbytu towarów obj´tych specjalizacjà.
§ 11. Wy∏àczenia, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 2
i ust. 2, nie stosuje si´ do porozumieƒ badawczo-rozwojowych, które bezpoÊrednio lub poÊrednio, samodzielnie lub w powiàzaniu z innymi czynnikami zale˝nymi od stron, majà na celu
kwestionuje wa˝noÊç takich praw w∏asnoÊci intelektualnej i przemys∏owej;
6) zakaz podwa˝ania, po wygaÊni´ciu porozumienia
badawczo-rozwojowego, wa˝noÊci praw w∏asnoÊci intelektualnej i przemys∏owej, którymi strony
dysponujà, chroniàcych wyniki dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej;
7) zobowiàzanie do nieudzielenia osobom trzecim licencji do wytwarzania towarów obj´tych porozumieniem lub zastosowania procesów obj´tych porozumieniem, je˝eli wykorzystywanie wyników
dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej przez przynajmniej jednà ze stron nie jest przewidziane lub nie
jest wykonywane.
Rozdzia∏ 5
1) ustalanie cen sprzeda˝y towarów obj´tych porozumieniem osobom trzecim;
2) ograniczanie produkcji lub sprzeda˝y towarów obj´tych porozumieniem;
3) ograniczenie kr´gu odbiorców, którzy mogà byç zaopatrywani po up∏ywie 5 lat od wprowadzenia na
rynek po raz pierwszy towarów obj´tych porozumieniem;
4) ograniczanie swobody uczestnictwa stron porozumienia w prowadzeniu dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej samodzielnie lub we wspó∏pracy z osobami trzecimi w innej dziedzinie ni˝ obj´ta porozumieniem — w czasie trwania tej dzia∏alnoÊci bàdê
w tej samej dziedzinie — po jej zakoƒczeniu;
5) zakaz podwa˝ania, po zakoƒczeniu dzia∏alnoÊci badawczo-rozwojowej, wa˝noÊci praw w∏asnoÊci intelektualnej i przemys∏owej, istotnych dla tej dzia∏alnoÊci, którymi strony dysponujà; nie narusza to
mo˝liwoÊci wypowiedzenia porozumienia badawczo-rozwojowego w przypadku, gdy jedna ze stron
Poz. 1188 i 1189
Przepisy przejÊciowe i koƒcowe
§ 12. 1. Przepisy rozporzàdzenia stosuje si´ tak˝e do
porozumieƒ zawartych przed dniem jego wejÊcia w ˝ycie.
2. Je˝eli w przypadku porozumieƒ, o których mowa
w ust. 1, przekroczenie progów udzia∏u w rynku, o których mowa w § 5 ust. 1 i 2, nastàpi∏o przed dniem wejÊcia w ˝ycie rozporzàdzenia, przyjmuje si´, ˝e mia∏o
ono miejsce po raz pierwszy w dniu jego wejÊcia w ˝ycie.
§ 13. Rozporzàdzenie obowiàzuje do dnia 31 grudnia 2007 r.
§ 14. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie
14 dni od dnia og∏oszenia.
Prezes Rady Ministrów: L. Miller
1189
ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW
z dnia 13 sierpnia 2002 r.
w sprawie wy∏àczenia okreÊlonych porozumieƒ wertykalnych spod zakazu porozumieƒ ograniczajàcych
konkurencj´.
Na podstawie art. 7 ustawy z dnia 15 grudnia
2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U.
Nr 122, poz. 1319, z 2001 r. Nr 110, poz. 1189 i Nr 154,
poz. 1800 oraz z 2002 r. Nr 129, poz. 1102) zarzàdza si´,
co nast´puje
Rozdzia∏ 1
Przepisy ogólne
§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla
1) warunki, jakie muszà byç spe∏nione, aby porozumienia wertykalne zosta∏y uznane za wy∏àczone
spod zakazu, o którym mowa w art. 5 ustawy z dnia
15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów, zwanej dalej „ustawà”;
2) klauzule, których wyst´powania w porozumieniu
nie uznaje si´ za naruszenie art. 5 ustawy (klauzule
dozwolone);
3) klauzule, których wyst´powanie w porozumieniu
stanowi naruszenie art. 5 ustawy (klauzule niedozwolone);
4) okres obowiàzywania wy∏àczenia.
§ 2. U˝yte w rozporzàdzeniu okreÊlenia oznaczajà
1) porozumienia wertykalne — porozumienia zawierane mi´dzy dwoma lub wi´cej przedsi´biorcami,
dzia∏ajàcymi — w ramach takiego porozumienia —
na ró˝nych szczeblach obrotu, których celem jest
zakup, sprzeda˝ lub odsprzeda˝ towarów;
1188
ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW
z dnia 13 sierpnia 2002 r.
w sprawie wy∏àczenia okreÊlonych porozumieƒ specjalizacyjnych i porozumieƒ badawczo-rozwojowych
spod zakazu porozumieƒ ograniczajàcych konkurencj´.
Na podstawie art. 7 ustawy z dnia 15 grudnia
2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U.
Nr 122, poz. 1319, z 2001 r. Nr 110, poz. 1189 i Nr 154,
poz. 1800 oraz z 2002 r. Nr 129, poz. 1102) zarzàdza si´,
co nast´puje
Rozdzia∏ 1
Przepisy ogólne