Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegółowych zasad postępowania w sprawach zgłaszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzenia chorób zawodowych oraz podmiotów właściwych w tych sprawach.
Table of Provisions (13)
Statutory Text (13 Articles)
§ 1. Ustala si´ wykaz chorób zawodowych, stanowiàcy za∏àcznik do rozporzàdzenia.
3. Przy ocenie nara˝enia zawodowego uwzgl´dnia
si´ w odniesieniu do
§ 2. 1. Przy zg∏aszaniu podejrzenia, rozpoznawaniu
i stwierdzaniu chorób zawodowych uwzgl´dnia si´
choroby uj´te w wykazie chorób zawodowych, je˝eli
w wyniku oceny warunków pracy mo˝na stwierdziç
bezspornie lub z wysokim prawdopodobieƒstwem, ˝e
choroba zosta∏a spowodowana dzia∏aniem czynników
szkodliwych dla zdrowia wyst´pujàcych w Êrodowisku
pracy albo w zwiàzku ze sposobem wykonywania pracy, zwanymi dalej „nara˝eniem zawodowym”.
1) czynników chemicznych i fizycznych — rodzaj czynnika, wartoÊç st´˝eƒ lub nat´˝eƒ i okres nara˝enia
zawodowego;
2. Zg∏oszenie podejrzenia choroby zawodowej oraz
jej rozpoznanie mo˝e nastàpiç u pracownika lub by∏ego pracownika, zwanego dalej „pracownikiem”,
w okresie jego zatrudnienia w nara˝eniu zawodowym
lub po zakoƒczeniu pracy w takim nara˝eniu, nie póê-
2) czynników biologicznych — rodzaj czynnika, ustalenie czasu kontaktu oraz stwierdzenie mechanizmu dzia∏ania lub drogi szerzenia si´ czynnika, bez
koniecznoÊci okreÊlenia st´˝enia tego czynnika;
3) czynników o dzia∏aniu uczulajàcym (alergenów) —
rodzaj czynnika i stwierdzenie kontaktu z takim
czynnikiem w czasie pracy, je˝eli wyst´powa∏ on
w Êrodowisku pracy, surowcach, pó∏produktach
lub gotowych wyrobach, bez koniecznoÊci okreÊlania st´˝enia tego czynnika;
4) sposobu wykonywania pracy — okreÊlenie stopnia
obcià˝enia wysi∏kiem fizycznym oraz chronometra˝ czynnoÊci, które mogà powodowaç nadmierne
obcià˝enie odpowiednich narzàdów lub uk∏adów
organizmu ludzkiego.
4. Ocen´ nara˝enia zawodowego sporzàdza si´ na
formularzu okreÊlonym w przepisach w sprawie sposobu dokumentowania chorób zawodowych i skutków
tych chorób, przy wykorzystaniu dokumentacji gromadzonej na podstawie odr´bnych przepisów przez pracodawców i jednostki organizacyjne Paƒstwowej Inspekcji Sanitarnej, a tak˝e, jeÊli post´powanie dotyczy
aktualnego zatrudnienia, na podstawie oceny przeprowadzonej bezpoÊrednio u pracodawcy.
5. Ocen´ nara˝enia zawodowego przeprowadza
1) w zwiàzku z podejrzeniem choroby zawodowej —
lekarz zg∏aszajàcy podejrzenie, je˝eli sprawuje profilaktycznà opiek´ zdrowotnà nad pracownikiem,
którego dotyczy podejrzenie;
2) w toku ustalania rozpoznania choroby zawodowej
— lekarz zatrudniony w jednostce orzeczniczej,
o której mowa w § 5 ust. 2 i 3;
3) w toku podejmowania decyzji o stwierdzeniu choroby zawodowej lub decyzji o braku podstaw do
stwierdzenia choroby zawodowej — paƒstwowy
powiatowy inspektor sanitarny, zwany dalej „w∏aÊciwym paƒstwowym inspektorem sanitarnym”.
§ 3. 1. Zg∏oszenia podejrzenia choroby zawodowej
u pracownika, u którego podejrzewa si´ chorob´ zawodowà, dokonuje
1) pracodawca zatrudniajàcy pracownika, u którego
podejrzewa si´ chorob´ zawodowà;
2) lekarz, który podczas wykonywania zawodu powzià∏ podejrzenie choroby zawodowej u pracownika.
2. Zg∏oszenia podejrzenia choroby zawodowej mo˝e równie˝ dokonaç
1) pracownik, który podejrzewa, ˝e wyst´pujàce u niego objawy mogà wskazywaç na takà chorob´, przy
czym pracownik aktualnie zatrudniony zg∏asza podejrzenie za poÊrednictwem lekarza sprawujàcego
nad nim profilaktycznà opiek´ zdrowotnà;
2) lekarz stomatolog, który podczas wykonywania zawodu powzià∏ podejrzenie wystàpienia u pacjenta
choroby zawodowej;
3) lekarz weterynarii, który podczas wykonywania zawodu stwierdzi∏ u pracownika majàcego kontakt
z chorymi zwierz´tami objawy mogàce nasuwaç
podejrzenie choroby zawodowej.
3. Podejrzenie choroby zawodowej zg∏asza si´
1) w∏aÊciwemu paƒstwowemu inspektorowi sanitarnemu;
Poz. 1115
2) w∏aÊciwemu inspektorowi pracy
— których w∏aÊciwoÊç ustala si´ wed∏ug miejsca,
w którym praca jest lub by∏a wykonywana przez pracownika, lub wed∏ug krajowej siedziby pracodawcy
w przypadku, gdy dokumentacja dotyczàca nara˝enia
zawodowego jest gromadzona w tej siedzibie.
4. Zg∏oszenia podejrzenia choroby zawodowej dokonuje si´ na formularzu okreÊlonym w przepisach
w sprawie sposobu dokumentowania chorób zawodowych i skutków tych chorób, a w przypadku choroby
zawodowej o ostrym przebiegu lub podejrzenia, ˝e
choroba zawodowa by∏a przyczynà Êmierci pracownika — dodatkowo w formie telefonicznej. Je˝eli zg∏oszenia podejrzenia choroby zawodowej dokonuje lekarz
lub lekarz stomatolog, zg∏oszenie to nast´puje przez
przes∏anie kopii skierowania na badania w celu rozpoznania choroby zawodowej.
§ 4. 1. W∏aÊciwy paƒstwowy inspektor sanitarny,
który otrzyma∏ zg∏oszenie podejrzenia choroby zawodowej, wszczyna post´powanie, a w szczególnoÊci kieruje pracownika, którego dotyczy podejrzenie, na badanie w celu rozpoznania choroby zawodowej do jednostki orzeczniczej, o której mowa w § 5 ust. 2, powiadamiajàc o tym pracodawc´ i jednostk´ podstawowà
s∏u˝by medycyny pracy sprawujàcà profilaktycznà
opiek´ zdrowotnà nad pracownikiem, z którà pracodawca zawar∏ umow´ w trybie okreÊlonym odr´bnymi
przepisami.
2. Skierowania do jednostki orzeczniczej, o którym
mowa w ust. 1, nie stosuje si´, je˝eli zg∏oszenie podejrzenia choroby zawodowej zosta∏o dokonane przez lekarza lub lekarza stomatologa w formie kopii skierowania, o którym mowa w § 3 ust. 4.
§ 5. 1. W∏aÊciwym do orzekania o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do jej rozpoznania jest lekarz spe∏niajàcy wymagania kwalifikacyjne
okreÊlone w przepisach w sprawie specjalizacji lekarskich niezb´dnych do wykonywania orzecznictwa w zakresie chorób zawodowych, zatrudniony w jednej
z jednostek orzeczniczych, o których mowa w ust. 2 i 3.
2. Jednostkami orzeczniczymi I stopnia sà
1) poradnie i oddzia∏y chorób zawodowych wojewódzkich oÊrodków medycyny pracy;
2) katedry, poradnie i kliniki chorób zawodowych akademii medycznych;
3) przychodnie i oddzia∏y chorób zakaênych poziomu
wojewódzkiego — w zakresie chorób zawodowych
zakaênych i inwazyjnych;
4) jednostki organizacyjne zak∏adów opieki zdrowotnej, w których nastàpi∏a hospitalizacja — w zakresie rozpoznawania chorób zawodowych u pracowników hospitalizowanych z powodu wystàpienia
ostrych objawów choroby.
3. Jednostkami orzeczniczymi II stopnia
1) od orzeczeƒ wydanych przez lekarzy zatrudnionych
w jednostkach orzeczniczych, o których mowa
w ust. 2 pkt 1, 2 i 4, sà przychodnie, oddzia∏y i kliniki chorób zawodowych jednostek badawczo-rozwojowych w dziedzinie medycyny pracy;
2) od orzeczeƒ wydanych przez lekarzy zatrudnionych
w jednostkach orzeczniczych, o których mowa
w ust. 2 pkt 3, sà katedry, poradnie i kliniki chorób
zakaênych i inwazyjnych akademii medycznych,
a w odniesieniu do gruêlicy tak˝e jednostki badawczo-rozwojowe prowadzàce rozpoznawanie i leczenie gruêlicy.
4. W∏aÊciwoÊç jednostki orzeczniczej I stopnia ustala si´ zgodnie z kryteriami okreÊlonymi w § 3 ust. 3,
a w przypadku gdy pracownik zamieszkuje w innym
województwie, ni˝ by∏a wykonywana praca powodujàca zagro˝enie zawodowe, w∏aÊciwoÊç jednostki orzeczniczej I stopnia ustala si´ wed∏ug aktualnego miejsca
zamieszkania pracownika.
§ 6. 1. Lekarz, o którym mowa w § 5 ust. 1, wydaje
orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej na podstawie wyników przeprowadzonych
badaƒ lekarskich i pomocniczych, dokumentacji medycznej pracownika, dokumentacji przebiegu zatrudnienia oraz oceny nara˝enia zawodowego.
2. Je˝eli zakres informacji zawartych w dokumentacji, o której mowa w ust. 1, jest niewystarczajàcy do
wydania orzeczenia lekarskiego, lekarz wyst´puje o ich
uzupe∏nienie do
1) pracodawcy — w zakresie obejmujàcym przebieg
oraz organizacj´ pracy zawodowej pracownika,
w tym prac´ w godzinach nadliczbowych, dane
o nara˝eniu zawodowym, obejmujàce tak˝e wyniki
pomiarów czynników szkodliwych wykonanych na
stanowiskach pracy, na których pracownik by∏ zatrudniony, stosowane przez pracownika Êrodki
ochrony indywidualnej, a w przypadku nara˝enia
pracownika na czynniki o dzia∏aniu uczulajàcym
(alergenów) — tak˝e o przekazanie próbki substancji, w iloÊci niezb´dnej do przeprowadzenia badaƒ
diagnostycznych;
2) lekarza sprawujàcego profilaktycznà opiek´ zdrowotnà nad pracownikiem, którego dotyczy podejrzenie choroby zawodowej — w zakresie dokonania uzupe∏niajàcej oceny nara˝enia zawodowego
oraz o udost´pnienie dokumentacji medycznej pracownika wraz z wynikami przeprowadzonych badaƒ profilaktycznych;
3) lekarza ubezpieczenia zdrowotnego lub innego lekarza prowadzàcego leczenie tego pracownika —
o udost´pnienie dokumentacji medycznej w zakresie niezb´dnym do rozpoznania choroby zawodowej;
4) w∏aÊciwego paƒstwowego inspektora sanitarnego
— w zakresie oceny nara˝enia zawodowego,
Poz. 1115
zw∏aszcza na podstawie dokumentacji archiwalnej
oraz informacji udost´pnianej na jego wniosek
przez odpowiednie jednostki organizacyjne Paƒstwowej Inspekcji Sanitarnej i s∏u˝by medycyny
pracy w odniesieniu do zak∏adów pracy, które uleg∏y likwidacji;
5) pracownika — w zakresie uzupe∏nienia wywiadu zawodowego przeprowadzonego przez lekarza praktykujàcego indywidualnie lub zatrudnionego w zak∏adzie opieki zdrowotnej albo w∏aÊciwego paƒstwowego inspektora sanitarnego wydajàcego
skierowanie na badanie w celu rozpoznania choroby zawodowej.
3. Orzeczenie lekarskie o rozpoznaniu choroby zawodowej lub o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej przesy∏a si´ w∏aÊciwemu paƒstwowemu inspektorowi sanitarnemu, zainteresowanemu
pracownikowi oraz osobie zg∏aszajàcej podejrzenie
choroby zawodowej, a w przypadku gdy orzeczenie lekarskie zosta∏o wydane przez lekarza zatrudnionego
w jednostce orzeczniczej II stopnia — równie˝ jednostce orzeczniczej I stopnia.
§ 7. 1. Pracownik, który nie zgadza si´ z treÊcià orzeczenia lekarskiego o rozpoznaniu choroby zawodowej
lub o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej, mo˝e wystàpiç z wnioskiem o przeprowadzenie
ponownego badania przez jednostk´ orzeczniczà
II stopnia. Wniosek o ponowne badanie sk∏ada si´
w terminie 14 dni od dnia otrzymania orzeczenia lekarskiego za poÊrednictwem jednostki orzeczniczej I stopnia, zatrudniajàcej lekarza, gdy wyda∏ orzeczenie.
2. W przypadku wystàpienia pracownika z wnioskiem o ponowne badanie, jednostka orzecznicza powiadamia o tym w∏aÊciwego paƒstwowego inspektora
sanitarnego.
3. Orzeczenie wydane w wyniku ponownego badania jest ostateczne.
§ 8. 1. W∏aÊciwy paƒstwowy inspektor sanitarny
wydaje decyzj´ o stwierdzeniu choroby zawodowej albo decyzj´ o braku podstaw do stwierdzenia choroby
zawodowej na podstawie materia∏u dowodowego,
a w szczególnoÊci danych zawartych w orzeczeniu lekarskim, o którym mowa w § 6 ust. 1, oraz oceny nara˝enia zawodowego pracownika.
2. Je˝eli w∏aÊciwy paƒstwowy inspektor sanitarny
przed wydaniem decyzji uzna, ˝e materia∏ dowodowy,
o którym mowa w ust. 1, jest niewystarczajàcy do wydania decyzji, mo˝e ˝àdaç od lekarza, który wyda∏ orzeczenie lekarskie, uzupe∏nienia orzeczenia lub wystàpiç
do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkowà konsultacj´ oraz podjàç inne czynnoÊci niezb´dne do uzupe∏nienia materia∏u dowodowego. Od decyzji wydanej
przez w∏aÊciwego paƒstwowego inspektora sanitarnego przys∏uguje odwo∏anie do w∏aÊciwego paƒstwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego, a od
decyzji paƒstwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego — skarga do Naczelnego Sàdu Administracyjnego.
3. W∏aÊciwy paƒstwowy inspektor sanitarny przesy∏a decyzje, o których mowa w ust. 1
1) zainteresowanemu pracownikowi;
2) pracodawcy lub pracodawcom zatrudniajàcym
pracownika w warunkach, które mog∏y spowodowaç skutki zdrowotne uzasadniajàce post´powanie w sprawie rozpoznania i stwierdzenia choroby
zawodowej;
3) jednostce orzeczniczej zatrudniajàcej lekarza, który
wyda∏ orzeczenie lekarskie;
4) w∏aÊciwemu inspektorowi pracy.
§ 9. 1. W∏aÊciwy paƒstwowy inspektor sanitarny
w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja o stwierdzeniu choroby zawodowej sta∏a si´ ostateczna, sporzàdza kart´ stwierdzenia choroby zawodowej i przesy∏a jà do
1) Instytutu Medycyny Pracy im. prof. dr. med. Jerzego Nofera w ¸odzi i paƒstwowego wojewódzkiego
inspektora sanitarnego — w przypadku gdy ostateczna sta∏a si´ decyzja wydana przez w∏aÊciwego
paƒstwowego inspektora sanitarnego;
Poz. 1115
2) Instytutu Medycyny Pracy im. prof. dr. med. Jerzego Nofera w ¸odzi — w przypadku gdy ostateczna
sta∏a si´ decyzja wydana przez paƒstwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego.
2. Pracodawca po zakoƒczeniu post´powania majàcego na celu ustalenie uszczerbku na zdrowiu lub niezdolnoÊci do pracy w zwiàzku ze stwierdzonà chorobà
zawodowà pracownika przesy∏a do Instytutu Medycyny Pracy im. prof. dr. med. Jerzego Nofera w ¸odzi oraz
do w∏aÊciwego paƒstwowego inspektora sanitarnego
zawiadomienie o skutkach choroby zawodowej.
§ 10. Post´powanie w sprawie rozpoznania choroby zawodowej lub jej stwierdzenia, rozpocz´te przed
dniem wejÊcia rozporzàdzenia w ˝ycie, jest prowadzone na podstawie dotychczasowych przepisów.
§ 11. Traci moc rozporzàdzenie Rady Ministrów
z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 i z 1989 r. Nr 61, poz. 364).
§ 12. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie
14 dni od dnia og∏oszenia.
Prezes Rady Ministrów: w z. M. Pol
Za∏àcznik do rozporzàdzenia Rady Ministrów
z dnia 30 lipca 2002 r. (poz. 1115)
WYKAZ CHORÓB ZAWODOWYCH
Warszawa, dnia 19 sierpnia 2002 r.
Nr 132
TREÂå
Poz.
ROZPORZÑDZENIA RADY MINISTRÓW
1115 — z dnia 30 lipca 2002 r. w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegó∏owych zasad post´powania w sprawach zg∏aszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób
0zawodowych oraz podmiotów w∏aÊciwych w tych sprawach
. . . . . . . 8345
1116 — z dnia 14 sierpnia 2002 r. zmieniajàce rozporzàdzenie w sprawie ustanowienia Taryfy
0celnej
. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 8355
1117 — z dnia 14 sierpnia 2002 r. uchylajàce rozporzàdzenie w sprawie ustanowienia kontyngen0tu taryfowego na przywóz blach powlekanych pochodzàcych z Republiki S∏owackiej . 8357
ROZPORZÑDZENIA
1118 — Ministra Gospodarki z dnia 9 sierpnia 2002 r. w sprawie ustanowienia tymczasowej op∏aty celnej dodatkowej w zwiàzku z nadmiernym przywozem na polski obszar celny nie0których produktów stalowych
. . . . . . . . . . . . . . . 8357
1119 — Ministra Gospodarki z dnia 9 sierpnia 2002 r. zmieniajàce rozporzàdzenie w sprawie usta0nowienia automatycznej rejestracji obrotu w przywozie niektórych wyrobów hutniczych 8359
1120 — Ministra Spraw Wewn´trznych i Administracji z dnia 7 sierpnia 2002 r. w sprawie wysokoÊci i warunków przyznawania funkcjonariuszom Biura Ochrony Rzàdu równowa˝nika
0pieni´˝nego w zamian za umundurowanie i kwot na zakup ubrania typu cywilnego
. 8360
1121 — Ministra Zdrowia z dnia 1 sierpnia 2002 r. w sprawie sposobu dokumentowania chorób
0zawodowych i skutków tych chorób
. . . . . . . . . . . . . 8362
1115
ROZPORZÑDZENIE RADY MINISTRÓW
z dnia 30 lipca 2002 r.
w sprawie wykazu chorób zawodowych, szczegó∏owych zasad post´powania w sprawach zg∏aszania podejrzenia, rozpoznawania i stwierdzania chorób zawodowych oraz podmiotów w∏aÊciwych w tych sprawach.
Na podstawie art. 237 § 1 pkt 2 i 3 Kodeksu pracy
zarzàdza si´, co nast´puje
niej jednak ni˝ w okresie, który zosta∏ okreÊlony w wykazie chorób zawodowych.