Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 15 maja 2001 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o zawodach pielęgniarki i położnej.

Ustawa określa zasady i warunki wykonywania zawodów pielęgniarki i położnej.

Od roku szkolnego 2003/2004 nie przeprowadza się rekrutacji kandydatów do szkół, o

których mowa w art. 7 ust. 2 pkt 1 i ust. 3 pkt 1 ustawy, o której mowa w art. 1.

Zawody pielęgniarki i położnej są zawodami samodzielnymi.

1.

Ilekroć w ustawie jest mowa o „pielęgniarce”, należy przez to rozumieć również „pielęgniarza”.

2.

Ilekroć w ustawie jest mowa o „położnej”, należy przez to rozumieć również „położnego”.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 1 pkt

3 w zakresie dotyczącym art. 8c, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2002 r.,

oraz art. 1 pkt 2 w zakresie dotyczącym art. 8 ust. 3 i art. 1 pkt 5-7 i pkt 9, które

wchodzą w życie z dniem uzyskania przez Rzeczpospolitą Polską członkostwa w Unii Europejskiej.

1.

Wykonywanie zawodu pielęgniarki polega na udzielaniu przez osobę posiadającą wymagane

kwalifikacje, potwierdzone odpowiednimi dokumentami, świadczeń zdrowotnych, a w szczególności

świadczeń pielęgnacyjnych, zapobiegawczych, diagnostycznych, leczniczych, rehabilitacyjnych

oraz z zakresu promocji zdrowia.

2.

Udzielanie świadczeń, o których mowa w ust. 1, pielęgniarka wykonuje przede wszystkim

poprzez

1)

rozpoznawanie warunków i potrzeb zdrowotnych,

2)

rozpoznawanie problemów pielęgnacyjnych,

3)

sprawowanie opieki pielęgnacyjnej,

4)

realizację zleceń lekarskich w procesie diagnostyki, leczenia i rehabilitacji,

5)

samodzielne udzielanie w określonym zakresie świadczeń zapobiegawczych, diagnostycznych,

leczniczych i rehabilitacyjnych,

6)

edukację zdrowotną.

3.

Za wykonywanie zawodu pielęgniarki przez osobę, o której mowa w ust. 1, uważa się

również

1)

nauczanie zawodu pielęgniarki,

2)

prowadzenie prac naukowo-badawczych w dziedzinie pielęgniarstwa,

3)

kierowanie pracą zawodową pielęgniarek i położnych.

1.

Wykonywanie zawodu położnej polega na udzielaniu przez osobę posiadającą wymagane

kwalifikacje, potwierdzone odpowiednimi dokumentami, świadczeń zdrowotnych, a w szczególności

świadczeń pielęgnacyjnych, zapobiegawczych, diagnostycznych, leczniczych, rehabilitacyjnych

oraz promocji zdrowia, w zakresie opieki nad kobietą, kobietą ciężarną, rodzącą i

położnicą oraz noworodkiem.

2.

Udzielanie świadczeń, o których mowa w ust. 1, położna wykonuje przede wszystkim poprzez

1)

sprawowanie opieki nad kobietą w przebiegu ciąży fizjologicznej,

2)

prowadzenie fizjologicznego porodu i połogu oraz sprawowanie opieki nad noworodkiem,

3)

udzielanie pomocy położniczej w nagłych przypadkach do czasu przybycia lekarza,

4)

profilaktykę chorób kobiecych i patologii położniczych,

5)

działalność edukacyjno-zdrowotną w zakresie przygotowania młodzieży do życia w rodzinie

oraz metod planowania rodziny, ochrony macierzyństwa i ojcostwa,

6)

realizację zleceń lekarskich w procesie diagnostyki, leczenia i rehabilitacji,

7)

samodzielne udzielanie w określonym zakresie świadczeń zapobiegawczych, diagnostycznych,

leczniczych i rehabilitacyjnych.

3.

Za wykonywanie zawodu położnej przez osobę, o której mowa w ust. 1, uważa się również

1)

nauczanie zawodu położnej,

2)

prowadzenie prac naukowo-badawczych w dziedzinie opieki położniczej,

3)

kierowanie pracą zawodową pielęgniarek i położnych.

Minister Zdrowia i Opieki Społecznej

1.

Pielęgniarka uzyskuje kwalifikacje zawodowe po ukończeniu szkoły pielęgniarskiej.

Położna uzyskuje kwalifikacje zawodowe po ukończeniu szkoły położnych.

2

Szkołą pielęgniarską w rozumieniu ustawy jest, prowadząca kształcenie w zawodzie pielęgniarki

1)

szkoła pomaturalna,

2)

wyższa szkoła zawodowa,

3)

szkoła wyższa, prowadząca kształcenie w formie

a)

studiów magisterskich lub

b)

studiów wyższych zawodowych.

3

Szkołą położnych w rozumieniu ustawy jest, prowadząca kształcenie w zawodzie położnej

1)

szkoła pomaturalna,

2)

wyższa szkoła zawodowa,

3)

szkoła wyższa, prowadząca kształcenie w formie

a)

studiów magisterskich lub

b)

studiów wyższych zawodowych.

1.

Absolwent szkoły pielęgniarskiej, o której mowa w art. 7 ust. 2

1)

w pkt 1 - uzyskuje tytuł zawodowy pielęgniarki,

2)

w pkt 2 i 3 lit. b) - uzyskuje tytuł zawodowy licencjata pielęgniarstwa,

3)

w pkt 3 lit. a) - uzyskuje tytuł zawodowy magistra pielęgniarstwa.

2.

Absolwent szkoły położnych, o której mowa w art. 7 ust. 3

1)

w pkt 1 - uzyskuje tytuł zawodowy położnej,

2)

w pkt 2 i 3 lit. b) - uzyskuje tytuł zawodowy licencjata położnictwa,

3)

w pkt 3 lit. a) - uzyskuje tytuł zawodowy magistra położnictwa.

3

Pielęgniarka, położna będąca obywatelem państwa członkowskiego Unii Europejskiej ma

prawo używania na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej odpowiedniego tytułu zawodowego

wymienionego w ust. 1 i 2, jeżeli posiada dyplom, świadectwo lub inny dokument nadany

przez państwo członkowskie, potwierdzający kwalifikacje uprawniające do wykonywania

zawodu pielęgniarki, położnej.

1.

Tworzy się Krajową Radę Akredytacyjną Szkolnictwa Medycznego, działającą przy ministrze

właściwym do spraw zdrowia, zwaną dalej „Krajową Radą”.

2.

W skład Krajowej Rady wchodzi do 12 członków, których powołuje i odwołuje minister

właściwy do spraw zdrowia spośród kandydatów zgłoszonych w połowie przez szkoły wymienione

w art. 7 ust. 2 i 3 oraz w połowie przez samorząd pielęgniarek i położnych, stowarzyszenia

i organizacje zawodowe pielęgniarek i położnych. Członkowie Krajowej Rady wybierają

spośród siebie przewodniczącego Krajowej Rady.

3.

Kadencja Krajowej Rady trwa 4 lata.

4.

Krajowa Rada działa na posiedzeniach, którym przewodniczy przewodniczący Krajowej

Rady albo inna upoważniona przez niego osoba.

5.

W posiedzeniach Krajowej Rady uczestniczą, z głosem doradczym, przedstawiciel ministra

właściwego do spraw zdrowia i przedstawiciel ministra właściwego do spraw szkolnictwa

wyższego.

6.

Do zadań Krajowej Rady należy

1)

ocena, czy szkoła wyższa ubiegająca się o akredytację spełnia standardy kształcenia,

w tym wymogi programowe określone odrębnymi przepisami,

2)

bieżąca ocena spełniania przez szkoły standardów kształcenia, w szczególności poprzez

wizytację szkół i analizę wyników nauczania,

3)

występowanie do ministra właściwego do spraw zdrowia z wnioskami o wydanie akredytacji

lub jej cofnięcie w przypadku niespełniania standardów kształcenia.

7.

Przedmiotem wizytacji szkół, o której mowa w ust. 6 pkt 2, jest badanie przebiegu

i warunków realizacji procesu nauczania.

8.

Wizytacja przeprowadzana jest na podstawie imiennego upoważnienia wydanego przez przewodniczącego

Krajowej Rady.

9.

Upoważnienie, o którym mowa w ust. 8, powinno zawierać

1)

imię i nazwisko osoby uprawnionej do przeprowadzenia wizytacji,

2)

nazwę szkoły objętej wizytacją,

3)

cel wizytacji,

4)

termin przeprowadzenia wizytacji.

10.

W trakcie trwania wizytacji szkoła jest obowiązana udostępniać wszelkie dokumenty

i udzielać wyjaśnień w sprawach objętych celem wizytacji.

11.

Członkom Krajowej Rady przysługuje wynagrodzenie w formie ryczałtu. Miesięczna wysokość

ryczałtu nie może być wyższa niż 100% przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze

przedsiębiorstw bez wypłaty nagród z zysku za ubiegły rok, ogłaszanego, w drodze obwieszczenia,

przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej

Polskiej „Monitor Polski”.

12.

Prace Krajowej Rady są finansowane z części budżetu państwa, której dysponentem jest

minister właściwy do spraw zdrowia.

Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia

1)

szczegółowy tryb i zakres działania Krajowej Rady, uwzględniając sposób przeprowadzania

oceny niezbędnej do uzyskania i utrzymania akredytacji,

2)

tryb wyłaniania członków Krajowej Rady, w tym w szczególności dane, jakie powinno

zawierać ogłoszenie o naborze kandydatów, dane objęte wnioskiem o zgłoszeniu kandydata,

a także termin rozpatrzenia wniosku,

3)

wysokość i sposób wynagradzania członków Krajowej Rady, uwzględniając zakres realizowanych

zadań i udział w pracach Krajowej Rady,

4)

tryb uzyskiwania akredytacji, uwzględniając w szczególności dane, jakie powinien zawierać

wniosek o jej przeprowadzenie.

1.

Szkoła pielęgniarska i szkoła położnych, z wyłączeniem szkół określonych w art. 7

ust. 2 pkt 1 i ust. 3 pkt 1, obowiązane są uzyskać akredytację potwierdzającą spełnianie

standardów kształcenia.

2.

Akredytację uzyskuje się po dokonaniu oceny spełniania przez szkołę standardów kształcenia,

o których mowa w art. 8a ust. 6 pkt 1.

3.

Standardy kształcenia określa, w drodze rozporządzenia, minister właściwy do spraw

zdrowia, po zasięgnięciu opinii Krajowej Rady, uwzględniając w szczególności wymagania

dotyczące

1)

sposobu realizacji programu kształcenia,

2)

kadry prowadzącej kształcenie,

3)

bazy dydaktycznej, w tym szkolenia praktycznego,

4)

posiadania wewnętrznego systemu oceny jakości kształcenia.

4.

Akredytację uzyskuje się na okres od 3 do 5 lat.

5.

Uzyskanie, odmowa lub cofnięcie akredytacji następuje w drodze decyzji administracyjnej.

6.

Cofnięcie akredytacji powoduje wstrzymanie rekrutacji do czasu ponownego uzyskania

akredytacji.

7.

Do czasu ponownego uzyskania akredytacji sposób i tryb przeprowadzenia egzaminu dyplomowego

ustala minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego, w drodze decyzji administracyjnej.

8.

Uzyskanie akredytacji potwierdza certyfikat wydawany przez ministra właściwego do

spraw zdrowia, na wniosek Krajowej Rady.

9.

Uzyskanie akredytacji i wydanie certyfikatu podlega opłacie ponoszonej przez ubiegającego

się o uzyskanie akredytacji i wydanie certyfikatu; opłata stanowi dochód budżetu państwa.

10.

Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, wysokość opłat

za uzyskanie akredytacji oraz wydanie certyfikatu, uwzględniając koszty ponoszone

przez Krajową Radę.

1

Pielęgniarka po ukończeniu szkoły, o której mowa w art. 7 ust. 2 pkt 1, oraz położna

po ukończeniu szkoły, o której mowa w art. 7 ust. 3 pkt 1, w celu uzyskania prawa

wykonywania zawodu są obowiązane do odbycia 12-miesięcznego stażu podyplomowego w

zakładzie opieki zdrowotnej.

2

Organizacja i zapewnienie odbycia stażu podyplomowego dla osób mających stałe miejsce

zamieszkania na obszarze województwa, absolwentów szkół pielęgniarskich i szkół położnych,

zamierzających wykonywać zawód na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej, jest zadaniem

marszałka województwa z zakresu administracji rządowej.

2a

Okręgowa rada pielęgniarek i położnych, w drodze uchwały, w porozumieniu z marszałkiem

województwa, kieruje do odbycia stażu na obszarze swojego działania pielęgniarki i

położne, którym przyznała ograniczone prawo wykonywania zawodu i które wpisała na

listę członków izby.

2b

Staż podyplomowy odbywany przez cudzoziemców nie jest finansowany ze środków publicznych;

zasady finansowania stażu reguluje umowa zawarta między odbywającym staż a zakładem

opieki zdrowotnej organizującym staż.

3

Minister właściwy do spraw zdrowia, po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady Pielęgniarek

i Położnych, określi, w drodze rozporządzenia

1)

ramowy program stażu pielęgniarki i stażu położnej,

2)

sposób i tryb odbywania oraz zaliczania stażu podyplomowego,

3)

zakres uprawnień zawodowych pielęgniarki i położnej w okresie odbywania stażu podyplomowego,

4)

warunki, jakie powinien spełniać zakład opieki zdrowotnej, w którym odbywane są staże

podyplomowe,

5)

wysokość wynagrodzenia pielęgniarki i położnej odbywającej staż podyplomowy,

6)

zasady finansowania i organizacji stażu podyplomowego.

4.

Marszałek województwa, po zasięgnięciu opinii właściwej okręgowej rady pielęgniarek

i położnych, ustala listę zakładów opieki zdrowotnej, uprawnionych do prowadzenia

staży podyplomowych.

Do czasu wydania przepisów wykonawczych przewidzianych w niniejszej ustawie stosuje

się przepisy dotychczasowe, nie dłużej jednak niż przez 6 miesięcy od dnia wejścia

w życie ustawy.

1.

Pielęgniarka, położna ma prawo do doskonalenia zawodowego w różnych formach kształcenia

podyplomowego oraz obowiązek stałego aktualizowania swojej wiedzy zawodowej.

2.

Pielęgniarka, położna może uzyskać tytuł specjalisty w dziedzinie mającej zastosowanie

w ochronie zdrowia, po odbyciu przeszkolenia i złożeniu egzaminu państwowego.

3.

Podyplomowe kształcenie pielęgniarek i położnych mogą prowadzić jednostki organizacyjne

uprawnione do tego na mocy odrębnych przepisów oraz osoby prawne lub fizyczne po uzyskaniu

zezwolenia właściwej okręgowej rady pielęgniarek i położnych.

4.

Minister Zdrowia i Opieki Społecznej

1)

rodzaje, sposób i tryb odbywania kształcenia podyplomowego, w tym również szczegółowe

warunki i tryb uzyskiwania tytułu specjalisty w dziedzinie mającej zastosowanie w

ochronie zdrowia,

2)

szczegółowe zasady, warunki i tryb wydawania zezwoleń, o których mowa w ust. 3, oraz

sposób ich rejestracji,

3)

sposób i tryb przeprowadzania egzaminu państwowego, o którym mowa w ust. 2.

5.

Minister Zdrowia i Opieki Społecznej

1.

Pielęgniarka, położna będąca obywatelem państwa członkowskiego Unii Europejskiej ma

prawo używania tytułu albo stopnia naukowego, do którego jest uprawniona, o ile ten

tytuł lub stopień albo jego skrót nie jest tożsamy z tytułem zawodowym używanym na

terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, do którego pielęgniarka, położna nie jest uprawniona.

2.

Jeżeli tytuł albo stopień naukowy, do którego pielęgniarka, położna będąca obywatelem

państwa członkowskiego Unii Europejskiej jest uprawniona, jest tożsamy z tytułem zawodowym

używanym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, do którego nie jest uprawniona,

pielęgniarka, położna posługuje się tytułem albo stopniem naukowym określonym przez

ministra właściwego do spraw szkolnictwa wyższego, zgodnie z ust. 3.

3.

Minister właściwy do spraw szkolnictwa wyższego, w porozumieniu z ministrem właściwym

do spraw oświaty i wychowania oraz ministrem właściwym do spraw zdrowia, określi,

w drodze rozporządzenia, nazwy tytułów i stopni naukowych, jakich używać może na terytorium

Rzeczypospolitej Polskiej pielęgniarka, położna będąca obywatelem państwa członkowskiego

Unii Europejskiej, jeżeli tytuł lub stopień naukowy przez nią posiadany jest tożsamy

z tytułem zawodowym używanym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, do którego pielęgniarka,

położna nie jest uprawniona, uwzględniając w szczególności nazwy tytułów lub stopni

naukowych.

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

1.

Zawód pielęgniarki, położnej może wykonywać osoba posiadająca prawo wykonywania zawodu

stwierdzone przez okręgową radę pielęgniarek i położnych.

2.

Prawo wykonywania zawodu pielęgniarki lub odpowiednio zawodu położnej uzyskuje osoba,

która

1)

posiada obywatelstwo polskie,

2)

posiada dyplom ukończenia polskiej szkoły pielęgniarskiej lub odpowiednio polskiej

szkoły położnych bądź uzyskany w innym państwie dyplom uznany w Rzeczypospolitej Polskiej

za równorzędny, zgodnie z odrębnymi przepisami,

3)

odbyła wymagany staż podyplomowy,

4)

posiada pełną zdolność do czynności prawnych,

5)

posiada stan zdrowia pozwalający na wykonywanie zawodu.

3

Okręgowa rada pielęgniarek i położnych przyznaje ograniczone prawo wykonywania zawodu

w celu odbycia stażu osobie, która zamierza wykonywać zawód pielęgniarki lub położnej

na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej i spełnia warunki określone w ust. 2 pkt1, 2,

4 i 5.

4

Pielęgniarce, położnej będącej obywatelem państwa członkowskiego Unii Europejskiej

przysługuje prawo wykonywania zawodu pielęgniarki lub zawodu położnej, jeżeli

1)

posiada dyplom, świadectwo lub inny dokument potwierdzający posiadanie kwalifikacji

do wykonywania czynności pielęgniarki odpowiedzialnej za opiekę ogólną lub czynności

położnej,

2)

posiada pełną zdolność do czynności prawnych,

3)

posiada stan zdrowia pozwalający na wykonywanie zawodu, potwierdzony zaświadczeniem

wydanym przez upoważnione władze państwa członkowskiego, którego obywatelem jest pielęgniarka,

położna,

4)

przedstawi zaświadczenie odpowiedniego organu państwa, którego jest obywatelem, że

nie została pozbawiona prawa wykonywania zawodu lub prawo to nie zostało zawieszone

i nie toczy się przeciwko niej postępowanie w sprawie pozbawienia lub zawieszenia

prawa wykonywania zawodu,

5)

włada językiem polskim w mowie i piśmie w zakresie koniecznym do wykonywania zawodu

pielęgniarki, położnej.

5

Minister właściwy do spraw zdrowia ogłasza, w drodze obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym

Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski” wykaz dyplomów, świadectw i innych dokumentów

potwierdzających posiadanie kwalifikacji do wykonywania zawodu pielęgniarki, położnej

przez obywateli państw członkowskich Unii Europejskiej.

6

Pielęgniarka, położna, o której mowa w ust. 4, wykonująca zawód pielęgniarki, położnej,

legitymująca się dyplomem, świadectwem lub innym dowodem wydanym przez władze państwa

członkowskiego Unii Europejskiej przed 1977 r. w odniesieniu do pielęgniarki i przed

1980 r. w odniesieniu do położnej, niewymienionym w obwieszczeniu wydanym na podstawie

ust. 5, obowiązana jest przedstawić dodatkowo zaświadczenie o przebiegu pracy zawodowej

w okresie 3 lat, wybranym z ostatnich 5 lat.

7

Pielęgniarka, położna, o której mowa w ust. 4, zamierzająca tymczasowo wykonywać zawód

pielęgniarki, położnej, obowiązana jest powiadomić o tym okręgową radę pielęgniarek

i położnych właściwą ze względu na miejsce udzielanych świadczeń oraz przedstawić

dokument potwierdzający prawo wykonywania zawodu w państwie członkowskim Unii Europejskiej

i wskazać miejsce wykonywania świadczeń, z zastrzeżeniem art. 14.

8

Szczegółowy zakres znajomości języka polskiego w mowie i piśmie konieczny do wykonywania

zawodu pielęgniarki, położnej określi, w drodze rozporządzenia, minister właściwy

do spraw zdrowia, uwzględniając zakres uprawnień zawodowych określonych w art. 4 i

5 ustawy.

1.

Prawo wykonywania zawodu albo ograniczone prawo wykonywania zawodu stwierdza, na wniosek

osoby zainteresowanej, okręgowa rada pielęgniarek i położnych, właściwa ze względu

na miejsce przyszłego wykonywania zawodu.

2.

Okręgowa rada pielęgniarek i położnych wydaje zaświadczenie o prawie wykonywania zawodu

albo ograniczonym prawie wykonywania zawodu według ustalonego wzoru.

2a

Stwierdzenie prawa wykonywania zawodu w odniesieniu do pielęgniarki, położnej będącej

obywatelem państwa członkowskiego Unii Europejskiej przez okręgową radę pielęgniarek

i położnych powinno być dokonane niezwłocznie, nie później niż w ciągu 3 miesięcy

od dnia złożenia wszystkich wymaganych dokumentów określonych ustawą.

3

Minister właściwy do spraw zdrowia, po zasięgnięciu opinii Naczelnej Rady Pielęgniarek

i Położnych, określi, w drodze rozporządzenia, wzór zaświadczenia, o którym mowa w

ust. 2.

1

Okręgowa rada pielęgniarek i położnych, o której mowa w art. 12 ust. 1, może przyznać,

z zastrzeżeniem art. 11 ust. 4, prawo wykonywania zawodu pielęgniarki lub zawodu położnej

na stałe albo na czas określony cudzoziemcowi, który

1)

posiada zezwolenie na pobyt stały w Rzeczypospolitej Polskiej,

2)

włada językiem polskim w mowie i piśmie w zakresie koniecznym do wykonywania zawodu

pielęgniarki, położnej,

3)

przedstawił zaświadczenie o wykonywaniu zawodu pielęgniarki, położnej na podstawie

przepisów obowiązujących w państwie, w którym dotychczas wykonywał zawód,

4)

przedstawi zaświadczenie odpowiedniego organu państwa, którego jest obywatelem, że

nie został pozbawiony prawa wykonywania zawodu lub prawo to nie zostało zawieszone

i nie toczy się przeciwko niemu postępowanie w sprawie pozbawienia lub zawieszenia

prawa wykonywania zawodu,

5)

spełnia warunki, o których mowa w art. 11 ust. 2 pkt 2, 4 i 5,

6)

odbył 12-miesięczny staż podyplomowy w zakładzie opieki zdrowotnej.

2.

Okręgowa rada pielęgniarek i położnych może przyznać prawo wykonywania zawodu osobie

nieposiadającej zezwolenia na pobyt stały w Rzeczypospolitej Polskiej, która spełnia

warunki określone w ust. 1 pkt 2-4.

3

Okręgowa rada pielęgniarek i położnych może przyznać cudzoziemcowi niebędącemu obywatelem

państwa członkowskiego Unii Europejskiej, który spełnia warunki określone w art. 11

ust. 2 pkt 2, 4 i 5, ograniczone prawo wykonywania zawodu na czas odbycia stażu podyplomowego

lub kształcenia podyplomowego.

Pielęgniarka, położna o odpowiednio wysokich kwalifikacjach, nieposiadająca prawa

wykonywania zawodu w Rzeczypospolitej Polskiej, ale posiadająca to prawo w innym państwie,

może brać udział w naradzie pielęgniarskiej oraz udzielać świadczeń wymienionych w

art. 4 lub w art. 5, których potrzeba wynika z narady, jeżeli została zaproszona przez

1)

szpitale lub medyczne instytuty naukowo-badawcze,

2)

Naczelną Radę Pielęgniarek i Położnych lub właściwą okręgową radę pielęgniarek i położnych.

1.

Podjęcie wykonywania zawodu pielęgniarki lub położnej po upływie pięciu lat od ukończenia

stażu podyplomowego lub po przerwie w wykonywaniu zawodu dłuższej niż pięć lat wymaga

odbycia przeszkolenia.

2.

Okręgowa rada pielęgniarek i położnych ustala program i sposób przeszkolenia, o którym

mowa w ust. 1.

1.

Jeżeli istnieje uzasadnione podejrzenie całkowitej albo częściowej niezdolności pielęgniarki,

położnej do wykonywania zawodu, spowodowanej jej stanem zdrowia, okręgowa rada pielęgniarek

i położnych powołuje komisję lekarską, zwaną dalej „komisją”, złożoną ze specjalistów

odpowiednich dziedzin medycyny.

2.

Komisja wydaje orzeczenie w przedmiocie niezdolności pielęgniarki, położnej do wykonywania

zawodu.

3.

Pielęgniarka, położna, której sprawa dotyczy, obowiązana jest do stawienia się przed

komisją.

4.

Okręgowa rada pielęgniarek i położnych, na podstawie orzeczenia komisji, podejmuje

uchwałę o zawieszeniu prawa wykonywania zawodu na okres trwania niezdolności albo

o ograniczeniu wykonywania określonych czynności zawodowych na okres trwania niezdolności.

5.

Pielęgniarka, położna, o której mowa w ust. 3, uprawniona jest do uczestnictwa, z

prawem zabrania głosu, w posiedzeniu okręgowej rady pielęgniarek i położnych w czasie

rozpatrywania jej sprawy.

6.

Jeżeli pielęgniarka, położna odmawia poddania się badaniu przez komisję lub gdy okręgowa

rada pielęgniarek i położnych na podstawie wyników postępowania wyjaśniającego uzna,

że dalsze wykonywanie zawodu lub ściśle określonych czynności zawodowych ze względu

na jej stan zdrowia nie jest możliwe - okręgowa rada pielęgniarek i położnych podejmuje

uchwałę o zawieszeniu prawa wykonywania zawodu pielęgniarki, położnej albo o ograniczeniu

wykonywania określonych czynności zawodowych.

7.

Pielęgniarce, położnej, o której mowa w ust. 6, przysługuje prawo wniesienia odwołania

do Naczelnej Rady Pielęgniarek i Położnych w terminie 14 dni od otrzymania zawiadomienia

o podjęciu uchwały okręgowej rady pielęgniarek i położnych.

8.

Pielęgniarka, położna, w stosunku do której podjęto uchwałę o zawieszeniu prawa wykonywania

zawodu albo ograniczeniu wykonywania określonych czynności zawodowych, może wystąpić

do okręgowej rady pielęgniarek i położnych o uchylenie uchwały, jeżeli ustaną przyczyny

zawieszenia lub ograniczenia, nie wcześniej jednak niż po upływie 6 miesięcy od podjęcia

uchwały okręgowej rady pielęgniarek i położnych.

9.

Postępowanie w sprawach określonych w ust. 1-6 jest poufne.

10.

Minister Zdrowia i Opieki Społecznej

1.

Prawo wykonywania zawodu albo ograniczone prawo wykonywania zawodu pielęgniarki, położnej

wygasa w razie

1)

utraty obywatelstwa polskiego,

2)

utraty prawa stałego pobytu,

3)

utraty pełnej zdolności do czynności prawnych,

4)

upływu czasu, na jaki zostało przyznane.

2.

Wygaśnięcie prawa wykonywania zawodu albo ograniczonego prawa wykonywania zawodu,

z przyczyn określonych w ust. 1, powoduje wykreślenie z rejestru właściwej okręgowej

izby pielęgniarek i położnych, której członkiem była pielęgniarka lub położna.

Pielęgniarka, położna wykonuje zawód zgodnie z aktualną wiedzą medyczną, dostępnymi

jej metodami i środkami, zgodnie z zasadami etyki zawodowej oraz ze szczególną starannością.

Pielęgniarka, położna ma obowiązek udzielić pomocy w każdym przypadku niebezpieczeństwa

utraty życia, poważnego uszczerbku na zdrowiu pacjenta, zgodnie z posiadanymi kwalifikacjami

zawodowymi.

1.

Pielęgniarka, położna ma obowiązek poinformować pacjenta o jego prawach.

2.

Pielęgniarka, położna udziela pacjentowi lub jego przedstawicielowi ustawowemu informacji

o stanie zdrowia pacjenta, w zakresie koniecznym do sprawowania opieki pielęgnacyjnej.

3.

Pielęgniarka, położna ma obowiązek prowadzenia dokumentacji medycznej określonej odrębnymi

przepisami.

1.

Pielęgniarka, położna ma obowiązek do zachowania w tajemnicy informacji związanych

z pacjentem, a uzyskanych w związku z wykonywaniem zawodu.

2.

Przepisu ust. 1 nie stosuje się, gdy

1)

tak stanowią odrębne przepisy,

2)

zachowanie tajemnicy może stanowić niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia pacjenta

lub innych osób,

3)

pacjent lub jego przedstawiciel ustawowy wyraża zgodę na ujawnienie tajemnicy,

4)

zachodzi potrzeba przekazania niezbędnych informacji o pacjencie związanych z udzielaniem

świadczeń zdrowotnych osobom uczestniczącym w udzielaniu tych świadczeń,

5)

jest to niezbędne do praktycznej nauki zawodów medycznych,

6)

jest to niezbędne dla celów naukowych.

3.

Pielęgniarka, położna, z zastrzeżeniem sytuacji, o których mowa w ust. 2 pkt 1-3,

5 i 6, jest związana tajemnicą również po śmierci pacjenta.

4.

Pielęgniarka, położna nie może podać do publicznej wiadomości danych umożliwiających

identyfikację pacjenta, bez jego zgody.

1.

Pielęgniarka, położna zobowiązana jest do wykonywania zleceń lekarskich odnotowanych

w dokumentacji medycznej.

2.

Zapis w dokumentacji medycznej, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy zleceń wykonywanych

podczas zabiegów ratujących życie pacjenta i w sytuacjach grożących bezpośrednim niebezpieczeństwem

utraty życia lub poważnym uszczerbkiem na zdrowiu pacjenta.

3.

Pielęgniarka, położna ma prawo uzyskania od lekarza informacji o stanie zdrowia pacjenta,

rozpoznaniu, proponowanych metodach diagnostycznych, leczniczych, rehabilitacyjnych

i dających się przewidzieć następstwach podejmowanych działań, w zakresie niezbędnym

do udzielanych przez siebie świadczeń zdrowotnych.

4.

W przypadku uzasadnionych wątpliwości pielęgniarka, położna ma prawo domagać się od

lekarza, który wydał zlecenie, by uzasadnił potrzebę wykonania tego zlecenia.

5.

W wyjątkowych przypadkach pielęgniarka, położna ma prawo odmówić wykonania zlecenia

lekarskiego, podając niezwłocznie przyczynę odmowy na piśmie.

6.

Pielęgniarka, położna ma prawo uzyskania pełnej informacji o celowości, planowanym

przebiegu i dających się przewidzieć skutkach eksperymentu medycznego, w którym ma

uczestniczyć.

7.

W przypadku uzasadnionych wątpliwości pielęgniarka, położna może odmówić uczestniczenia

w eksperymencie, podając przyczynę odmowy na piśmie.

Pielęgniarka, położna może powstrzymać się, po uprzednim powiadomieniu na piśmie przełożonego,

od wykonania świadczenia zdrowotnego niezgodnego z jej sumieniem, z zastrzeżeniem

art. 19.

Pielęgniarce, położnej, wykonującej zawód na podstawie umowy o pracę lub w przypadku,

o którym mowa w art. 19, przysługuje ochrona prawna przewidziana dla funkcjonariusza

publicznego.

1.

Pielęgniarka, położna może wykonywać indywidualną praktykę pielęgniarki, położnej

lub indywidualną specjalistyczną praktykę pielęgniarki, położnej, zwanych dalej odpowiednio

indywidualną praktyką albo indywidualną specjalistyczną praktyką, po uzyskaniu zezwolenia

właściwej ze względu na miejsce wykonywania praktyki okręgowej rady pielęgniarek i

położnych.

2

Zezwolenie na wykonywanie indywidualnej praktyki wydaje się, jeżeli pielęgniarka,

położna

1)

posiada prawo wykonywania zawodu,

2)

wykonywała zawód co najmniej przez okres 2 lat.

2

Zezwolenie na wykonywanie indywidualnej praktyki wydaje się, jeżeli pielęgniarka,

położna posiada prawo wykonywania zawodu.

3.

Zezwolenie na wykonywanie indywidualnej specjalistycznej praktyki wydaje się, jeżeli

pielęgniarka, położna

1

spełnia warunki, o których mowa w ust. 2,

1

posiada prawo wykonywania zawodu,

2)

posiada specjalizację w dziedzinie mającej zastosowanie w ochronie zdrowia.

4.

Pielęgniarka, położna uzyskuje zezwolenie na wykonywanie indywidualnej praktyki, indywidualnej

specjalistycznej praktyki, po przedstawieniu właściwej okręgowej radzie pielęgniarek

i położnych danych o

1)

spełnieniu warunków określonych w ust. 2 lub 3,

2)

pomieszczeniu, w którym zamierza wykonywać praktykę, oraz jego wyposażeniu w aparaturę

i sprzęt medyczny, a także opinię organu sanitarnego o spełnieniu warunków umożliwiających

udzielenie określonych świadczeń zdrowotnych z zastrzeżeniem ust. 8 i art. 27.

5.

Zezwolenia, o których mowa w ust. 2 i 3, podlegają wpisowi do rejestru indywidualnych

praktyk i indywidualnych specjalistycznych praktyk, prowadzonego przez okręgową radę

pielęgniarek i położnych, o której mowa w ust. 1.

6.

Za równoznaczne z indywidualną praktyką lub indywidualną specjalistyczną praktyką

w rozumieniu ustawy uważa się wykonywanie zawodu pielęgniarki, położnej poza zakładem

opieki zdrowotnej na podstawie umowy o pracę lub umowy cywilnoprawnej, z zastosowaniem

ust. 1-4.

7.

Indywidualna praktyka lub indywidualna specjalistyczna praktyka może być także wykonywana

przez pielęgniarkę, położną wyłącznie w miejscu wezwania.

8.

Pielęgniarka, położna w celu wykonywania indywidualnej praktyki lub indywidualnej

specjalistycznej praktyki w miejscu wezwania uzyskuje zezwolenie, o którym mowa w

ust. 1, po przedstawieniu właściwej okręgowej radzie pielęgniarek i położnych danych

o

1)

spełnieniu warunków określonych w ust. 2 lub 3,

2)

adresie praktyki i przechowywania dokumentów medycznych,

3)

sprzęcie medycznym umożliwiającym udzielanie określonych świadczeń zdrowotnych w miejscu

wezwania.

1

W celu udzielania świadczeń zdrowotnych pielęgniarki, położne mogą prowadzić grupową

praktykę w formie spółki cywilnej lub partnerskiej.

2.

W ramach grupowej praktyki pielęgniarek, położnych mogą być udzielane świadczenia

zdrowotne wyłącznie przez pielęgniarki, położne będące wspólnikami spółki, o której

mowa w ust. 1, spełniające warunki określone w art. 25 ust. 2 i 3.

3.

Grupowa praktyka pielęgniarek, położnych może rozpocząć działalność po uzyskaniu zezwolenia

na wykonywanie grupowej praktyki pielęgniarek, położnych właściwej ze względu na miejsce

wykonywania praktyki okręgowej rady pielęgniarek i położnych.

4.

Jeżeli przepisy ustawy nie stanowią inaczej, grupowa praktyka pielęgniarek, położnych

uzyskuje zezwolenie, o którym mowa w ust. 3, po przedstawieniu właściwej okręgowej

radzie pielęgniarek i położnych

1)

umowy spółki, o której mowa w ust. 1,

2)

listy pielęgniarek, położnych grupowej praktyki pielęgniarek, położnych,

3)

danych o spełnieniu przez pielęgniarki, położne warunków określonych w art. 25 ust.

2 lub 3,

4)

danych, o których mowa w art. 25 ust. 4 pkt 2.

5.

Zezwolenie, o którym mowa w ust. 3, podlega wpisowi do rejestru grupowych praktyk

pielęgniarek, położnych prowadzonego przez właściwą okręgową radę pielęgniarek i położnych.

6.

Grupowa praktyka pielęgniarek, położnych wykonywana w miejscu wezwania w celu uzyskania

zezwolenia, o którym mowa w ust. 3, przedstawia właściwej okręgowej radzie pielęgniarek

i położnych dane o spełnieniu warunków, o których mowa w ust. 4 pkt 1 i 2 oraz w art.

25 ust. 2 lub 3, oraz dane, o których mowa w art. 25 ust. 8 pkt 3.

7.

Grupowa praktyka pielęgniarek, położnych może być wykonywana na podstawie umowy cywilnoprawnej

zawartej z innym podmiotem niż zakład opieki zdrowotnej, z zachowaniem ust. 3-5.

8.

Wykonywanie grupowej praktyki pielęgniarek, położnych, o której mowa w ust. 1, nie

jest prowadzeniem zakładu opieki zdrowotnej.

Pielęgniarki, położne prowadzące indywidualną praktykę, indywidualną specjalistyczną

praktykę oraz grupową praktykę pielęgniarek, położnych mają obowiązek w terminie 30

dni powiadomić okręgową radę pielęgniarek i położnych, która wydała zezwolenie, o

zmianie danych objętych zezwoleniem.

1.

Indywidualną praktykę, indywidualną specjalistyczną praktykę i grupową praktykę pielęgniarek,

położnych prowadzi się w pomieszczeniach i przy użyciu urządzeń, które odpowiadają

określonym wymaganiom technicznym i sanitarnym, chyba że przepisy ustawy stanowią

inaczej.

2.

Minister Zdrowia i Opieki Społecznej określi, w drodze rozporządzenia, wymagania,

jakim powinny odpowiadać pod względem technicznym i sanitarnym urządzenia i pomieszczenia,

w których można wykonywać indywidualną praktykę, indywidualną specjalistyczną praktykę

i grupową praktykę pielęgniarek, położnych.

W przypadku gdy indywidualna praktyka, indywidualna specjalistyczna praktyka i grupowa

praktyka pielęgniarek, położnych jest wykonywana na zasadach określonych w art. 25

ust. 6 oraz w art. 25a ust. 7, obowiązek spełnienia danych, o których mowa w art.

25 ust. 4 pkt 2, spoczywa na podmiocie, który zawarł odpowiednią umowę z wyłączeniem

sytuacji, w której pomieszczenie, sprzęt i aparatura medyczna nie stanowią własności

tego podmiotu.

1.

Grupowa praktyka pielęgniarek, położnych nie może być wykonywana w publicznym zakładzie

opieki zdrowotnej na podstawie umowy cywilnoprawnej o udzielanie świadczeń zdrowotnych.

2.

Pielęgniarka, położna może wykonywać w zakładzie opieki zdrowotnej opiekę pielęgnacyjną,

o której mowa w art. 19 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 1991 r. o zakładach opieki zdrowotnej

(Dz. U. Nr 91, poz. 408, z 1992 r. Nr 63, poz. 315, z 1994 r. Nr 121, poz. 591, z 1995 r. Nr 138, poz. 682, z 1996 r. Nr 24, poz. 110, z 1997 r. Nr 104, poz. 661, Nr 121, poz. 769 i Nr 158, poz. 1041, z 1998 r. Nr 106, poz. 668, Nr 117, poz. 756 i Nr 162, poz. 1115, z 1999 r. Nr 28, poz. 255 i 256 i Nr 84, poz. 935, z 2000 r. Nr 3, poz. 28, Nr 12, poz. 136, Nr 43, poz. 489, Nr 84, poz. 948, Nr 114, poz. 1193 i Nr 120, poz. 1268 oraz z 2001 r. Nr 5, poz. 45), na podstawie umowy cywilnoprawnej zawartej z pacjentem, członkiem jego rodziny lub

opiekunem prawnym.

Jeżeli pielęgniarka, położna zamierzająca wykonywać indywidualną praktykę, indywidualną

specjalistyczną praktykę lub co najmniej jedna z pielęgniarek, położnych grupowej

praktyki jest członkiem innej okręgowej izby pielęgniarek i położnych, w uzasadnionych

przypadkach okręgowa rada pielęgniarek i położnych może podjąć uchwałę o zarejestrowaniu

tej praktyki.

1.

Naczelna Rada Pielęgniarek i Położnych ustala opłaty za wydanie zezwoleń, o których

mowa w art. 25 ust. 1 i art. 25a ust. 3.

2.

Opłaty, o których mowa w ust. 1, pobiera właściwa okręgowa rada pielęgniarek i położnych.

1.

Okręgowa rada pielęgniarek i położnych cofa zezwolenie na prowadzenie indywidualnej

praktyki lub indywidualnej specjalistycznej praktyki wykonywanej przez pielęgniarkę,

położną w razie

1)

pozbawienia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki, położnej,

2)

zawieszenia prawa wykonywania zawodu pielęgniarki, położnej,

3)

zrzeczenia się przez pielęgniarkę, położną prawa wykonywania zawodu,

4)

skreślenia pielęgniarki, położnej z listy członków okręgowej izby pielęgniarek i położnych,

5)

rezygnacji z prowadzenia indywidualnej praktyki lub indywidualnej specjalistycznej

praktyki,

6)

niespełnienia wymogów określonych w art. 26 ust. 1.

2.

Okręgowa rada pielęgniarek i położnych cofa zezwolenie, o którym mowa w art. 25a ust.

3, na prowadzenie grupowej praktyki pielęgniarek, położnych, jeżeli nie spełnia wymagań

określonych w art. 25 ust. 2 albo 3, ust. 8 pkt 3, art. 25a ust. 2 oraz art. 26 ust.

1.

1

Nadzór nad indywidualną praktyką, indywidualną specjalistyczną praktyką oraz nad grupową

praktyką pielęgniarek, położnych sprawuje właściwa okręgowa rada pielęgniarek i położnych.

2.

Okręgowa rada pielęgniarek i położnych jest uprawniona w ramach nadzoru do

1)

przeprowadzania czynności kontrolnych, a w szczególności

a)

wizytacji pomieszczeń, w których udzielane są świadczenia, o których mowa w art. 4

lub art. 5,

b)

obserwowania czynności związanych z udzielaniem świadczeń w ramach indywidualnej praktyki,

c)

żądania informacji i udostępniania dokumentacji medycznej,

2)

wydawania zaleceń pokontrolnych, mających na celu usunięcie stwierdzonych braków i

wadliwości.

(skreślony).

1.

Kto, nie będąc uprawnionym, udziela zawodowo świadczeń, o których mowa w art. 4 lub

art. 5, podlega karze grzywny.

2.

W przypadku określonym w ust. 1 orzekanie następuje w trybie przepisów o postępowaniu

w sprawach o wykroczenia.

W ustawie z dnia 19 kwietnia 1991 r. o samorządzie pielęgniarek i położnych (Dz. U.

Nr 41, poz. 178 i z 1996 r. Nr 24, poz. 110) w art. 3 skreśla się wyrazy «i „asystentkę

pielęgniarską”».

(pominięte).

1.

Pielęgniarka, położna, która uzyskała kwalifikacje zawodowe wymagane do otrzymania

prawa wykonywania zawodu przed dniem wejścia w życie ustawy, zachowuje te uprawnienia.

2.

Pielęgniarka, położna, która uzyska kwalifikacje zawodowe wymagane do otrzymania prawa

wykonywania zawodu w okresie 3 lat od dnia wejścia w życie ustawy, otrzymuje prawo

wykonywania zawodu na podstawie dotychczas obowiązujących przepisów.

3.

Pielęgniarka, położna, która rozpoczęła specjalizację na podstawie dotychczas obowiązujących

przepisów, odbywa ją zgodnie z tymi przepisami.

Do postępowań dotyczących uzyskania, pozbawiania, zawieszania prawa wykonywania zawodu,

wszczętych i niezakończonych przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się przepisy

dotychczasowe.

Pielęgniarka, położna, która prowadzi indywidualną praktykę na podstawie dotychczas

obowiązujących przepisów, obowiązana jest uzyskać zezwolenie, o którym mowa w art.

25 ust. 1, w terminie 1 roku od dnia wejścia w życie ustawy.

Pielęgniarka, położna, która na podstawie dotychczas obowiązujących przepisów uzyskała

zaświadczenie o prawie wykonywania zawodu pielęgniarki lub położnej, powinna uzyskać

we właściwej okręgowej radzie pielęgniarek i położnych zaświadczenie o prawie wykonywania

zawodu, według ustalonego wzoru zgodnie z art. 12 ust. 2, do dnia 31 grudnia 2001

r.

Do czasu wydania przepisów wykonawczych przewidzianych w ustawie zachowują moc przepisy

dotychczas obowiązujące, o ile nie są sprzeczne z ustawą, nie dłużej jednak niż przez

okres 6 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.

(pominięty).

Tracą moc

1)

rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 16 marca 1928 r. o położnych

(Dz. U. z 1934 r. Nr 5, poz. 41 i Nr 110, poz. 976 oraz z 1991 r. Nr 41, poz. 178),

2)

ustawa z dnia 21 lutego 1935 r. o pielęgniarstwie

(Dz. U. Nr 27, poz. 199, z 1947 r. Nr 32, poz. 141 i z 1991 r. Nr 41, poz. 178).

Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia

Przepisy wykonawcze, wydane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy na podstawie

upoważnień zmienianych w ustawach nowelizowanych tą ustawą, zachowują moc do dnia

30 czerwca 2000 r.

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia, z wyjątkiem

1)

art. 71, który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 stycznia 1999 r.,

2)

art. 5 pkt 6 i 8, art. 8 pkt 3, art. 25 pkt 26 i art. 29 pkt 2, które wchodzą w życie

z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 stycznia 2000 r.,

3)

art. 24 pkt 6-10 i art. 41 pkt 2, które wchodzą w życie z dniem 1 kwietnia 2000 r.,

4)

art. 63 ust. 2, który wchodzi w życie z dniem 1 września 2000 r.,

5)

art. 2, art. 14 pkt 2 lit. a), c)-e), pkt 3, 4 i 5 lit. a), art. 15 pkt 10 lit. d),

art. 26 pkt 1, art. 30 pkt 1, art. 39 pkt 1 lit. a), art. 40 pkt 2 lit. b), art. 46

pkt 1 i 3 i art. 62, które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2001 r.,

6)

art. 25 pkt 20, który wchodzi w życie z dniem 1 września 2001 r.,

7)

art. 46 pkt 2, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2002 r.

Akty wydane na podstawie upoważnień ustawowych zmienianych niniejszą ustawą zachowują

moc do czasu ich zastąpienia przez akty wydane na podstawie niniejszej ustawy.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem przepisów

1)

art. 74, który wchodzi w życie z dniem 30 grudnia 2000 r.,

2)

art. 27 pkt 5 lit. b) i c), które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2001 r.,

3)

art. 61, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2001 r.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1999 r., z wyjątkiem art. 26, art. 128 pkt

2, art. 139 pkt 1 i 10, art. 145 ust. 2 i 4, art. 146 ust. 2 i 4 oraz art. 147 ust.

2 i 3, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia, i art. 34 pkt 1, art. 36 pkt 23,

art. 48 pkt 1 i 3, art. 84, art. 97 pkt 1-3, 5-10 i 12-36 oraz art. 139 pkt 9 lit.

a), które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2000 r.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2001 r.