Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. o służbie zagranicznej.
Table of Provisions (70)
Statutory Text (70 Articles)
Ustawa określa organizację i funkcjonowanie służby zagranicznej, a także szczególne
prawa i obowiązki osób wchodzących w jej skład.
1.
W skład służby zagranicznej wchodzą
1)
członkowie korpusu służby cywilnej zatrudnieni w ministerstwie obsługującym ministra
właściwego do spraw zagranicznych,
2)
niebędące członkami korpusu służby cywilnej osoby zatrudnione w służbie zagranicznej,
z zastrzeżeniem ust. 2,
3)
pełnomocni przedstawiciele Rzeczypospolitej Polskiej w innym państwie lub przy organizacji
międzynarodowej.
2.
Nie wchodzą w skład służby zagranicznej
1)
osoby zatrudnione w placówce zagranicznej Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie umowy
o pracę zawartej zgodnie z prawem państwa przyjmującego,
2)
osoby zatrudnione w placówce zagranicznej Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie umowy
o pracę zawartej na czas określony - wykonywania funkcji na placówce przez członka
rodziny - chyba że są one członkami korpusu służby cywilnej,
3)
konsul honorowy, o którym mowa w ustawie określonej w art. 4 pkt 3.
1.
Konsulem może być mianowany ten, kto
1)
jest obywatelem polskim i korzysta z pełni praw publicznych,
2)
ma pełną zdolność do czynności prawnych,
3)
jest nieskazitelnego charakteru oraz ze względu na posiadane kwalifikacje i praktykę
zawodową daje rękojmię należytego wykonywania obowiązków służbowych, zgodnie z prawem
i interesami Rzeczypospolitej Polskiej,
4)
posiada tytuł magistra lub równorzędny,
5)
nie był karany za przestępstwo popełnione z winy umyślnej,
6)
spełnia inne wymogi określone w przepisach o pracownikach służby dyplomatyczno-konsularnej.
2.
Jeżeli wymagają tego potrzeby służby, wykonywanie funkcji konsula można powierzyć
osobie, która nie spełnia wymogów określonych w ust. 1 w pkt 4.
W zakresie nieuregulowanym w ustawie do osób wchodzących w skład służby zagranicznej,
zwanych dalej „członkami służby zagranicznej”, z wyłączeniem żołnierzy pełniących
służbę w placówkach zagranicznych, stosuje się przepisy ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o służbie cywilnej
(Dz. U. z 1999 r. Nr 49, poz. 483, Nr 70, poz. 778 i Nr 110, poz. 1255 oraz z 2001 r. Nr 102, poz. 1116 i Nr 111, poz. 1194).
Szczegółowy zakres działania i organizację Instytutu określa statut Instytutu nadany,
w drodze rozporządzenia, przez Prezesa Rady Ministrów, na wniosek ministra właściwego
do spraw zagranicznych - z uwzględnieniem organizacji i funkcjonowania służby zagranicznej.
Ilekroć w ustawie jest mowa o
1)
ambasadorze - oznacza to, mianowanego w trybie określonym w Konstytucji, pełnomocnego
przedstawiciela Rzeczypospolitej Polskiej w innym państwie lub przy organizacji międzynarodowej,
2)
placówce zagranicznej Rzeczypospolitej Polskiej, zwanej dalej „placówką zagraniczną”
- oznacza to przedstawicielstwo dyplomatyczne, stałe przedstawicielstwo przy organizacji
międzynarodowej, urząd konsularny, instytut polski lub inną placówkę podległą ministrowi
właściwemu do spraw zagranicznych, mającą siedzibę poza granicami Rzeczypospolitej
Polskiej,
3)
konsulu - oznacza to osobę wyznaczoną do wykonywania funkcji konsularnych określonych
w ustawie z dnia 13 lutego 1984 r. o funkcjach konsulów Rzeczypospolitej Polskiej
(Dz. U. Nr 9, poz. 34, z 1997 r. Nr 114, poz. 739, z 1998 r. Nr 117, poz. 757, z 1999 r. Nr 52, poz. 532, z 2000 r. Nr 120, poz. 1268 oraz z 2001 r. Nr 42, poz. 475),
4)
służbie cywilnej - oznacza to służbę cywilną, w rozumieniu ustawy z dnia 18 grudnia 1998 r. o służbie cywilnej
(Dz. U. z 1999 r. Nr 49, poz. 483, Nr 70, poz. 778 i Nr 110, poz. 1255 oraz z 2001 r. Nr 102, poz. 1116 i Nr 111, poz. 1194),
5)
państwie przyjmującym - oznacza to państwo przyjmujące w rozumieniu Konwencji wiedeńskiej o stosunkach dyplomatycznych, sporządzonej w Wiedniu dnia 18
kwietnia 1961 r.
(Dz. U. z 1965 r. Nr 37, poz. 232),
6)
członkach rodziny - oznacza to współmałżonka, dzieci własne, przysposobione oraz inne
dzieci wzięte na utrzymanie i wychowanie w ramach rodzin zastępczych, w wieku do lat
18 bądź będące w wieku określonym odrębnymi przepisami dotyczącymi zasiłków rodzinnych
i pielęgnacyjnych, a także osoby niepełnosprawne wymagające stałej opieki członka
służby zagranicznej.
1.
Służbą zagraniczną kieruje minister właściwy do spraw zagranicznych.
2.
Służba zagraniczna działa w ministerstwie obsługującym ministra właściwego do spraw
zagranicznych i w placówkach zagranicznych.
1.
W służbie zagranicznej tworzy się stanowisko dyrektora generalnego służby zagranicznej.
2.
Dyrektor generalny służby zagranicznej jest dyrektorem generalnym urzędu w rozumieniu
przepisów o służbie cywilnej, wykonującym także zadania określone w ustawie.
3.
Dyrektorem generalnym służby zagranicznej może zostać osoba posiadająca stopień dyplomatyczny,
o którym mowa w art. 8.
1.
Zadania służby zagranicznej wykonują
1)
personel dyplomatyczno-konsularny, który stanowią, z zastrzeżeniem ust. 2, członkowie
służby zagranicznej posiadający stopień dyplomatyczny,
2)
personel pomocniczy,
3)
personel obsługi.
2.
W szczególnie uzasadnionych przypadkach dyrektor generalny służby zagranicznej może
powierzyć obowiązki członka personelu dyplomatyczno-konsularnego na czas określony
osobie, która spełnia wymagania określone w art. 12 ust. 1 pkt 2-5, oddelegowanej
lub wyznaczonej, za zgodą dyrektora generalnego służby zagranicznej, w trybie określonym
w odrębnych przepisach, do służby zagranicznej - zatrudniając ją na podstawie umowy
o pracę i nadając jej odpowiedni stopień dyplomatyczny.
1.
Ustanawia się, z zastrzeżeniem art. 10 ust. 2, następujące stopnie dyplomatyczne w
służbie zagranicznej
1)
ambasador tytularny,
2)
radca - minister,
3)
I radca,
4)
radca,
5)
I sekretarz,
6)
II sekretarz,
7)
III sekretarz,
8)
attaché.
2.
Najniższym stopniem dyplomatycznym jest stopień attaché.
1.
Stopnie dyplomatyczne są jednocześnie stanowiskami pracy, a w placówkach zagranicznych
funkcjami, na których członek personelu dyplomatyczno-konsularnego wykonuje czynności
służbowe.
2.
Zatrudnienie członka personelu dyplomatyczno-konsularnego na stanowisku kierowniczym
w służbie zagranicznej, o którym mowa w art. 27 ust. 2 pkt 1, nie powoduje zmiany
posiadanego stopnia dyplomatycznego.
Ilekroć w ustawie jest mowa o obywatelach polskich, odnosi się to, z wyłączeniem przepisów
art. 11-13, 16, 23-26, odpowiednio do osób prawnych, instytucji i innych polskich
jednostek organizacyjnych.
1.
Stosunek służbowy oraz wynikające z niego prawa i obowiązki żołnierzy pełniących służbę
w placówkach zagranicznych określają odrębne przepisy.
2.
Osobom wyznaczonym do wykonywania zadań Ministra Obrony Narodowej w placówce zagranicznej
nadaje się stopień dyplomatyczny
1)
attaché obrony (wojskowego, morskiego, lotniczego) albo
2)
zastępcy attaché obrony (wojskowego, morskiego, lotniczego).
3.
Minister właściwy do spraw zagranicznych i Minister Obrony Narodowej określą, w drodze
zarządzenia, szczególne zasady wykonywania obowiązków służbowych przez osoby, o których
mowa w ust. 1, a także organizację i funkcjonowanie w placówkach zagranicznych ataszatów
obrony, z uwzględnieniem przepisów o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.
1.
Stopnie dyplomatyczne, z zastrzeżeniem ust. 2, nadaje dyrektor generalny służby zagranicznej.
2.
Stopień ambasadora tytularnego, na wniosek dyrektora generalnego służby zagranicznej,
nadaje minister właściwy do spraw zagranicznych.
1.
Stopień dyplomatyczny można, z zastrzeżeniem ust. 2, art. 7 ust. 2 oraz art. 18 ust.
1, nadać członkowi służby zagranicznej, który
1)
odbył, z zastrzeżeniem art. 40 ust. 2, aplikację dyplomatyczno-konsularną, o której
mowa w art. 38, albo jest urzędnikiem służby cywilnej lub ukończył Krajową Szkołę
Administracji Publicznej,
2)
złożył egzamin dyplomatyczno-konsularny,
3)
zna co najmniej dwa języki obce,
4)
posiada tytuł magistra lub równorzędny,
5)
wykazuje się odpowiednim stanem zdrowia psychicznego i fizycznego.
2.
W szczególnie uzasadnionych przypadkach członkowi służby zagranicznej niespełniającemu
wymagań określonych w ust. 1 pkt 1-4, w związku z wykonywaniem zadań w placówce zagranicznej,
można nadać stopień dyplomatyczny na czas niezbędny do wykonywania tych zadań.
3.
Prezes Rady Ministrów określi, w drodze rozporządzenia
1)
rodzaje badań lekarskich, jakim podlega członek służby zagranicznej ubiegający się
o stopień dyplomatyczny,
2)
rodzaje dokumentów potwierdzających spełnienie warunków, o których mowa w ust. 1 pkt
3 i 5
- mając na względzie charakter zadań wykonywanych przez członków personelu dyplomatyczno-konsularnego.
1.
Konsul, o ile nie zabrania tego prawo państwa przyjmującego, z urzędu podejmuje przed
sądami lub innymi władzami tego państwa czynności niezbędne dla ochrony praw i interesów
obywateli polskich, jeżeli z powodu nieobecności lub innej ważnej przyczyny nie mogą
oni w odpowiednim czasie bronić swoich praw i interesów ani nie ustanowili pełnomocników.
O podjęciu tych czynności konsul zawiadamia niezwłocznie osobę zainteresowaną.
2.
Konsul, za zgodą ministra właściwego do spraw zagranicznych i na podstawie udzielonego
pełnomocnictwa, może zastępować lub zapewniać zastępstwo obywateli polskich przed
sądami i innymi organami państwa przyjmującego w celu ochrony praw i interesów reprezentowanych
osób, o ile nie zabrania tego prawo państwa przyjmującego.
3.
Przyjęcie pełnomocnictwa konsul może uzależnić od dostarczenia dokumentów oraz wskazania
innych dowodów i okoliczności potwierdzających istnienie wymagających ochrony praw
i interesów obywatela polskiego, a ponadto od złożenia na piśmie zobowiązania do pokrycia
poniesionych kosztów.
1.
Nadanie kolejnego, wyższego stopnia dyplomatycznego członkowi personelu dyplomatyczno-konsularnego
następuje stosownie do przebiegu służby, posiadanych kwalifikacji zawodowych i oceny
służbowej
1)
na wniosek lub po zasięgnięciu opinii kierującego placówką zagraniczną - w stosunku
do członka personelu dyplomatyczno-konsularnego wykonującego zadania w placówce zagranicznej,
2)
na wniosek bezpośredniego przełożonego po uzyskaniu pozytywnej oceny służbowej - w
stosunku do członków personelu dyplomatyczno-konsularnego, innych niż wymienieni w
pkt 1.
2.
W szczególnie uzasadnionych przypadkach członkowi personelu dyplomatyczno-konsularnego,
który otrzymał pozytywną ocenę służbową, można nadać wyższy stopień dyplomatyczny
na czas określony, nie dłuższy niż rok, z pominięciem kolejności nadawanych stopni
i z zawieszeniem na ten czas dotychczasowego stopnia.
Konsul czuwa, aby obywatele polscy zatrzymani, aresztowani lub w inny sposób pozbawieni
wolności w państwie przyjmującym mieli zapewnioną ochronę prawną i traktowanie zgodne
z prawem tego państwa oraz z prawem i zwyczajami międzynarodowymi. W szczególności
może podejmować następujące działania
1)
zwracać się do sądów i innych organów państwa przyjmującego o udzielenie informacji
o przyczynach zatrzymania, aresztowania lub pozbawienia wolności w inny sposób, a
zwłaszcza o zarzutach stawianych tym obywatelom,
2)
odwiedzać tych obywateli oraz porozumiewać się z nimi w inny sposób,
3)
na wniosek obywatela ułatwiać mu porozumiewanie się z rodziną i innymi osobami bliskimi.
1.
Członek personelu dyplomatyczno-konsularnego, przy otrzymaniu po raz pierwszy stopnia
dyplomatycznego, składa ślubowanie następującej treści
„
Przyrzekam i zobowiązuję się godnie reprezentować Rzeczpospolitą Polską, dbać o jej
interesy i dobre imię, rzetelnie i sumiennie wykonywać powierzone mi obowiązki.
”
2.
Prezes Rady Ministrów, na wniosek ministra właściwego do spraw zagranicznych i po
zasięgnięciu opinii Szefa Służby Cywilnej, określi, w drodze zarządzenia, tryb, formę
i ceremoniał nadania stopnia dyplomatycznego oraz składania ślubowania, o którym mowa
w ust. 1, uwzględniając historyczne tradycje i zwyczaje dyplomatyczne.
1.
Przedstawicielstwem dyplomatycznym w innym państwie lub stałym przedstawicielstwem
przy organizacji międzynarodowej kieruje ambasador, a do czasu objęcia placówki zagranicznej
przez ambasadora - kierownik przedstawicielstwa, którego wyznacza, spośród członków
personelu dyplomatyczno-konsularnego, i odwołuje minister właściwy do spraw zagranicznych.
2.
Placówką zagraniczną, inną niż wymieniona w ust. 1, kieruje kierownik placówki zagranicznej,
którego wyznacza, spośród personelu dyplomatyczno-konsularnego, i odwołuje minister
właściwy do spraw zagranicznych na wniosek dyrektora generalnego służby zagranicznej.
Konsul wykonuje czynności dotyczące zabezpieczenia i realizacji spadków lub innych
należności przysługujących Skarbowi Państwa.
Kierujący placówką zagraniczną
1)
jest przełożonym wszystkich członków służby zagranicznej w kierowanej przez niego
placówce zagranicznej oraz osób, o których mowa w art. 2 ust. 2,
2)
odpowiada przed dyrektorem generalnym służby zagranicznej za prawidłowe gospodarowanie
mieniem, przestrzeganie dyscypliny finansów publicznych, przestrzeganie przepisów,
w szczególności przepisów prawa pracy oraz przepisów dotyczących tajemnic ustawowo
chronionych.
1.
Ambasadora mianuje i odwołuje Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek ministra
właściwego do spraw zagranicznych, zaakceptowany przez Prezesa Rady Ministrów.
2.
Ambasador, z zastrzeżeniem art. 16 pkt 2, podlega służbowo ministrowi właściwemu do
spraw zagranicznych.
3.
Prezes Rady Ministrów, na wniosek ministra właściwego do spraw zagranicznych, określi,
w drodze zarządzenia, formę i tryb wydawania poleceń ambasadorowi, kierując się zadaniami
służby zagranicznej i potrzebami polityki państwa.
1.
Dyrektor generalny nawiązuje z ambasadorem, który przed mianowaniem nie był członkiem
służby zagranicznej, stosunek pracy na podstawie powołania, na czas pełnienia funkcji
ambasadora, nadając mu, z zastrzeżeniem art. 11 ust. 2, na ten czas stopień dyplomatyczny.
2.
Odwołanie przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej ambasadora, o którym mowa w ust.
1, jest równoznaczne z odwołaniem w rozumieniu przepisów prawa pracy.
Ambasador w państwie przyjmującym, w zakresie swoich pełnomocnictw, w szczególności
1)
reprezentuje Rzeczpospolitą Polską,
2)
chroni interesy Rzeczypospolitej Polskiej oraz jej obywateli, zgodnie z prawem międzynarodowym
i prawem państwa przyjmującego,
3)
uczestniczy w czynnościach przedstawicieli organów władzy publicznej w zakresie prowadzonych
przez nich negocjacji i podejmowanych działań, zapewnia współdziałanie tych przedstawicieli,
dba o zgodność ich czynności z założeniami polskiej polityki zagranicznej, a także
udziela im pomocy i współdziała z nimi w zakresie ich zadań w stosunkach z państwem
przyjmującym,
4)
działa na rzecz promocji Polski, a zwłaszcza polskiej kultury, nauki i gospodarki,
5)
udziela pomocy i współdziała w zakresie niezbędnym do wykonywania zadań przez członków
służby zagranicznej oraz innych osób delegowanych do załatwienia określonych spraw
w państwie przyjmującym,
6)
nadzoruje działalność wszystkich placówek zagranicznych w państwie przyjmującym,
7)
prowadzi rokowania z państwem przyjmującym,
8)
popiera przyjazne stosunki między Rzecząpospolitą Polską a państwem przyjmującym,
9)
zaznajamia się z warunkami, wydarzeniami i działalnością prowadzoną przez państwo
przyjmujące i przekazuje właściwym organom władzy publicznej Rzeczypospolitej Polskiej
informacje na ten temat.
Ambasador przy organizacji międzynarodowej, zwanej dalej „organizacją”, w szczególności
1)
reprezentuje Rzeczpospolitą Polską wobec organizacji,
2)
utrzymuje łączność między Rzecząpospolitą Polską a organizacją,
3)
prowadzi rokowania z organizacją i w ramach organizacji,
4)
zaznajamia się z działalnością prowadzoną przez organizację i przekazuje właściwym
organom władzy publicznej Rzeczypospolitej Polskiej informację na temat jej działalności,
5)
zapewnia udział Rzeczypospolitej Polskiej w pracach organizacji,
6)
chroni interesy Rzeczypospolitej Polskiej, jej obywateli oraz polskich osób prawnych
w stosunkach z organizacją,
7)
popiera realizację celów i zasad organizacji przez współpracę z organizacją i w ramach
organizacji,
8)
uczestniczy, poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej oraz w zakresie przedmiotu działalności
organizacji, w czynnościach przedstawicieli organów władzy publicznej w zakresie prowadzonych
przez nich negocjacji i podejmowanych działań, zapewnia współdziałanie tych przedstawicieli,
dba o zgodność ich czynności z założeniami polskiej polityki zagranicznej, a także
udziela im pomocy i współdziała z nimi w zakresie ich zadań w stosunkach z organizacją.
1.
Funkcje konsula wykonuje, wyznaczony przez dyrektora generalnego służby zagranicznej,
członek personelu dyplomatyczno-konsularnego, który złożył egzamin konsularny.
2.
Minister właściwy do spraw zagranicznych określi, w drodze rozporządzenia, zakres
egzaminu konsularnego oraz sposób jego przeprowadzania, uwzględniając możliwość powtarzania
egzaminu, a także sposób powoływania członków komisji egzaminacyjnej oraz wysokość
ich wynagrodzenia.
1.
Urzędem konsularnym kieruje konsul albo konsul honorowy, o którym mowa w przepisach
określonych w art. 4 pkt 3.
2.
Funkcje konsulów oraz tryb postępowania przed konsulem określają przepisy, o których
mowa w art. 4 pkt 3.
Konsul wykonuje czynności konsularne na podstawie upoważnienia ministra właściwego
do spraw zagranicznych, a w stosunku do czynności określonych w art. 19 ust. 1-3,
art. 20 i 21 upoważnienia ministra właściwego do spraw zagranicznych wydanego w porozumieniu
z ministrem właściwym do spraw sprawiedliwości.
1.
Placówki zagraniczne podlegają okresowej inspekcji wykonywanej na polecenie dyrektora
generalnego służby zagranicznej.
2.
Zakres i szczegółowy tryb kontroli określi, w drodze zarządzenia, minister właściwy
do spraw zagranicznych, z uwzględnieniem organizacji służb kontrolnych, wymagań, jakie
muszą spełniać kontrolujący, ich uprawnień w toku przeprowadzania czynności kontrolnych,
a także dokumentów, jakie muszą posiadać kontrolujący, jak też uprawnień przysługujących
w toku czynności kontrolnych kierującemu kontrolowaną placówką zagraniczną.
1.
Stanowisko w służbie zagranicznej wyznacza i odwołuje ze stanowiska dyrektor generalny
służby zagranicznej.
2.
Jeżeli wyznaczenie stanowiska pociąga za sobą zmianę miejsca pobytu członka służby
zagranicznej, wyznaczenie stanowiska następuje z wyprzedzeniem nie krótszym niż 3
miesiące, chyba że na skrócenie tego okresu członek służby zagranicznej wyraził zgodę
lub jeśli za skróceniem okresu przemawiają szczególne potrzeby służby zagranicznej.
1.
Przeniesienia, o którym mowa w art. 51 ustawy o służbie cywilnej, urzędnika służby
cywilnej do służby zagranicznej dokonuje Szef Służby Cywilnej w porozumieniu z dyrektorem
generalnym służby zagranicznej.
2.
Przeniesienie, o którym mowa w art. 52 ust. 2 ustawy o służbie cywilnej, urzędnika
służby cywilnej do służby zagranicznej następuje na wspólny wniosek Szefa Służby Cywilnej
i dyrektora generalnego służby zagranicznej.
Konsul
1)
wydaje decyzje o przyjęciu oświadczenia w sprawie wyboru i odzyskania obywatelstwa
polskiego,
2)
wydaje decyzje w sprawie uznania za osobę pochodzenia polskiego w rozumieniu ustawy
z dnia 9 listopada 2000 r. o repatriacji (Dz. U. Nr 106, poz. 1118 i z 2001 r. Nr
42, poz. 475),
3)
przyjmuje od osób zamieszkałych w okręgu konsularnym podania o nadanie przez Prezydenta
Rzeczypospolitej Polskiej obywatelstwa polskiego oraz podania o wyrażenie przez Prezydenta
Rzeczypospolitej Polskiej zgody na zrzeczenie się obywatelstwa polskiego.
1.
Dyrektor generalny służby zagranicznej, jeżeli przemawia za tym szczególna potrzeba
służby zagranicznej, może przenieść członka personelu dyplomatyczno-konsularnego w
stan nieczynny; przepisy art. 57 ustawy o służbie cywilnej stosuje się odpowiednio,
z tym że czynności Szefa Służby Cywilnej wykonuje dyrektor generalny służby zagranicznej.
2.
O przeniesieniu członka personelu dyplomatyczno-konsularnego w stan nieczynny, przedłużeniu
okresu pozostawania w stanie nieczynnym oraz wezwaniu i podjęciu wykonywania obowiązków
służbowych przez członka tego personelu - dyrektor generalny służby zagranicznej powiadamia
Szefa Służby Cywilnej.
1.
Wynagrodzenie członków służby zagranicznej składa się z wynagrodzenia określonego
dla członków korpusu służby cywilnej, z tym że członkom personelu dyplomatyczno-konsularnego
przysługuje dodatek służby zagranicznej z tytułu posiadanego stopnia dyplomatycznego.
2.
Prezes Rady Ministrów, na wniosek ministra właściwego do spraw zagranicznych, po zasięgnięciu
opinii Szefa Służby Cywilnej, określi, w drodze rozporządzenia
1)
stanowiska w służbie zagranicznej, w tym stanowiska kierownicze w służbie zagranicznej,
a w ich ramach stanowiska obsadzane w drodze konkursu - z uwzględnieniem porównywalności
stanowisk pracy personelu dyplomatyczno-konsularnego ze stanowiskami w służbie cywilnej
oraz stanowiska personelu pomocniczego i personelu obsługi - z uwzględnieniem specyfiki
zadań wykonywanych na tych stanowiskach,
2)
mnożniki do ustalenia wynagrodzenia zasadniczego członków korpusu służby zagranicznej,
3)
mnożniki dodatku służby zagranicznej,
4)
mnożniki dodatku z tytułu zajmowania stanowiska kierowniczego w ramach personelu dyplomatyczno-konsularnego
- kierując się specyfiką i charakterem zadań służby zagranicznej.
1.
O stanowiska obsadzane w drodze konkursu może ubiegać się członek personelu dyplomatyczno-konsularnego
lub osoba, która spełnia wymagania określone w art. 12 ust. 1 pkt 2-5 oraz inne warunki
sformułowane w ogłoszeniu o konkursie.
2.
Konkursy na stanowiska, o których mowa w ust. 1, przeprowadza dyrektor generalny służby
zagranicznej, z wyłączeniem konkursu na stanowisko dyrektora generalnego służby zagranicznej,
który przeprowadza Szef Służby Cywilnej z udziałem wyznaczonych przez ministra właściwego
do spraw zagranicznych członków personelu dyplomatyczno-konsularnego posiadających
stopnie dyplomatyczne nie niższe niż radca.
3.
W celu przeprowadzenia konkursu dyrektor generalny służby zagranicznej powołuje zespół
konkursowy. W skład zespołu konkursowego wchodzą: dyrektor generalny służby zagranicznej,
trzej członkowie personelu dyplomatyczno-konsularnego wyznaczeni przez dyrektora generalnego
służby zagranicznej oraz trzej przedstawiciele Szefa Służby Cywilnej.
4.
Konkursy na stanowiska, o których mowa w ust. 1, ogłasza się w Biuletynie Służby Cywilnej,
w ministerstwie obsługującym ministra właściwego do spraw zagranicznych oraz w placówkach
zagranicznych, z co najmniej miesięcznym wyprzedzeniem przed otwarciem konkursu -
powiadamiając o tym Szefa Służby Cywilnej.
1.
Konsul wykonuje funkcje w odniesieniu do statków podnoszących polską banderę oraz
ich załóg, pasażerów i ładunków, a w szczególności
1)
kontroluje, czy statek jest uprawniony do podnoszenia bandery polskiej, oraz wystawia
statkowi, który otrzymał polską przynależność, tymczasowe świadectwo polskiej przynależności
statku,
2)
przeprowadza inspekcje statku lub występuje z wnioskiem do organu administracji państwa,
w którego porcie przebywa statek, o przeprowadzenie inspekcji lub przeglądów statku
związanych z przedłużeniem ważności międzynarodowych świadectw,
3)
przedłuża termin ważności dokumentów bezpieczeństwa statku i dokumentów dotyczących
ochrony środowiska morskiego,
4)
wydaje statkom o polskiej przynależności dokumenty przewidziane w odrębnych przepisach
oraz przedłuża termin ich ważności,
5)
wystawia książeczki żeglarskie oraz przedłuża termin ich ważności,
6)
w razie uszkodzenia lub innego wypadku morskiego statku udziela pomocy w organizowaniu
akcji ratowniczej oraz podejmuje czynności niezbędne dla zapewnienia bezpieczeństwa
uratowanych osób, jak również zabezpieczenia ich mienia oraz ładunku i mienia statku,
a także interesów armatora polskiego,
7)
przyjmuje protesty morskie oraz przesłuchuje kapitana i innych członków załogi, a
także pasażerów na okoliczność wypadku morskiego,
8)
uczestniczy przy wszelkich czynnościach podejmowanych na statku przez władze państwa
przyjmującego związanych z zatrzymaniem, aresztowaniem lub pozbawieniem wolności w
inny sposób członka załogi statku względnie pasażera albo zajęcia mienia znajdującego
się na statku,
9)
zapewnia opiekę i pomoc prawną członkom załogi statku w razie ich zatrzymania, aresztowania
lub pozbawienia wolności w inny sposób, a także przy rozpatrywaniu przez sądy i organy
administracyjne państwa przyjmującego spraw dotyczących tych osób,
10)
udziela pomocy członkom załogi statku pozostałym na lądzie z powodu choroby lub z
innych przyczyn oraz umożliwia im powrót do Rzeczypospolitej Polskiej,
11)
podejmuje interwencje w razie dyskryminowania przez władze państwa przyjmującego statku
lub członków jego załogi.
2.
O czynnościach, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3, konsul powiadamia polską instytucję
klasyfikacyjną i urząd morski właściwy dla portu macierzystego statku.
3.
Szczegółowy zakres funkcji, o których mowa w ust. 1, określają odrębne przepisy.
1.
Warunki pracy w placówkach zagranicznych powinny zapewniać prawidłowe i godne wykonywanie
zadań służby zagranicznej.
2.
Członek służby zagranicznej wykonujący obowiązki służbowe w placówce zagranicznej
może otrzymać, na swój pisemny wniosek, wynagrodzenie w walucie państwa przyjmującego.
3.
Członkowi służby zagranicznej wykonującemu obowiązki służbowe w placówce zagranicznej
przysługuje dodatek zagraniczny na pokrycie zwiększonych kosztów związanych z wykonywaniem
obowiązków służbowych w placówce zagranicznej, uwzględniający poziom kosztów utrzymania
w państwie przyjmującym.
4.
Członkowi służby zagranicznej wykonującemu obowiązki służbowe w placówce zagranicznej
zapewnia się
1)
nieodpłatne korzystanie z lokalu mieszkalnego odpowiedniego do sytuacji rodzinnej
członka służby zagranicznej oraz częściowy zwrot kosztów jego eksploatacji,
2)
pokrycie kosztów podróży przesiedleniowej, w tym przewozu mienia, oraz, raz na 2 lata,
podróży urlopowej do kraju członka służby zagranicznej i członków jego rodziny, a
także zwrot kosztów podróży i przewozu w przypadkach szczególnych i losowych,
3)
zwrot uzasadnionych, udokumentowanych kosztów leczenia w państwie przyjmującym oraz
kosztów leczenia przebywających z nim stale za granicą członków rodziny,
4)
zwrot opłat za naukę dzieci ze względu na szczególne warunki państwa przyjmującego,
jeżeli nie mają one możliwości uczęszczania do bezpłatnej publicznej szkoły typu podstawowego
lub średniego,
5)
zasiłek adaptacyjny, na pokrycie kosztów zagospodarowania się w państwie przyjmującym,
6)
ryczałt z tytułu używania do celów służbowych samochodów osobowych i motocykli niebędących
własnością pracodawcy.
5.
Ambasadorowi i konsulowi kierującemu urzędem konsularnym, którego małżonek przebywa
wraz z nim na placówce zagranicznej i nie jest zatrudniony na podstawie art. 31 ust.
1, przysługuje dodatek na pokrycie zwiększonych kosztów utrzymania rodziny.
6.
Do osób niepełnosprawnych wymagających stałej opieki członka służby zagranicznej stosuje
się odpowiednio przepisy dotyczące dzieci członka służby zagranicznej.
Prezes Rady Ministrów, na wniosek ministra właściwego do spraw zagranicznych, określi,
w drodze rozporządzenia
1)
wysokość i szczegółowe zasady przyznawania i wypłaty dodatku zagranicznego,
2)
rodzaje, wysokość, tryb i szczegółowe zasady przyznawania świadczeń, o których mowa
w art. 29 ust. 4 i 5
- uwzględniając funkcje dyplomatyczne lub konsularne na placówce, specyfikę państw
przyjmujących i kierując się potrzebą zachowania warunków socjalno-bytowych porównywalnych
do warunków posiadanych przez członków korpusu dyplomatycznego lub konsularnego innych
państw, a także mając na względzie wypadki szczególne, takie jak związane ze zgonami
lub innymi wyjątkowymi wydarzeniami rodzinnymi.
Konsul odmówi wykonania czynności, która byłaby sprzeczna z prawem lub zasadami współżycia
społecznego.
1.
Jeżeli wymagają tego szczególne potrzeby służby zagranicznej, małżonkowie oraz osoby
pozostające ze sobą w stosunku pokrewieństwa lub powinowactwa oraz w stosunku przysposobienia,
opieki lub kurateli mogą być, za zgodą dyrektora generalnego służby zagranicznej,
zatrudnione w tej samej placówce zagranicznej, nawet gdyby powstał między nimi stosunek
podległości służbowej.
2.
Małżonek ambasadora albo konsula kierującego urzędem konsularnym nie może podejmować
zatrudnienia poza granicami kraju w czasie pełnienia funkcji przez współmałżonka,
z zastrzeżeniem ust. 1.
1.
Jeżeli wymagają tego potrzeby służby zagranicznej, członek służby zagranicznej wykonuje
pracę poza normalnymi godzinami pracy, a w wyjątkowych przypadkach także w niedziele
i święta, bez prawa do oddzielnego wynagrodzenia i prawa do czasu wolnego w zamian
za czas przepracowany.
2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się do członków służby zagranicznej będących kobietami
w ciąży oraz do członków służby zagranicznej sprawujących pieczę nad osobami wymagającymi
stałej opieki lub opiekujących się dziećmi w wieku do 8 lat, chyba że na taką pracę
wyrażą oni zgodę.
3.
Członek służby zagranicznej ma prawo do nieprzerwanego 11-godzinnego odpoczynku.
Konsul prowadzi, w szczególności w formie zapisu elektronicznego, rejestry spraw,
rejestry czynności konsularnych, jak również inne rejestry określone odrębnymi przepisami
i przetwarza umieszczone w nich dane osobowe na zasadach określonych w przepisach
odrębnych.
1.
Członek służby zagranicznej wykonujący obowiązki służbowe w placówce zagranicznej,
jeżeli wymagają tego szczególne potrzeby służby zagranicznej, obowiązany jest wykonywać
polecenia kierującego placówką niezwiązane z pełnioną funkcją.
2.
Członek służby zagranicznej wykonujący obowiązki służbowe w placówce zagranicznej,
jeżeli wymagają tego potrzeby służby zagranicznej, może być czasowo przeniesiony do
innej placówki zagranicznej. Czas tego przeniesienia nie powinien przekraczać 6 miesięcy.
3.
Członkowi personelu dyplomatyczno-konsularnego, w przypadku, o którym mowa w ust.
2, jeżeli czas przeniesienia przekracza 3 miesiące, przysługuje wynagrodzenie przewidziane
dla stopnia dyplomatycznego lub funkcji dyplomatycznej, na których okresowo wypełnia
obowiązki, jeżeli jest ono wyższe od dotychczasowego.
1.
Członkowi personelu dyplomatyczno-konsularnego po 10 latach pozostawania w służbie
zagranicznej przysługuje urlop dodatkowy w wymiarze 6 dni roboczych, a po 20 latach
- 12 dni roboczych.
2.
Członkowi służby zagranicznej w okresie służby w placówce zagranicznej w miejscu o
klimacie szczególnie szkodliwym dla zdrowia przysługuje, w okresie służby w tej placówce,
urlop dodatkowy w wymiarze 5 dni roboczych rocznie.
3.
Minister właściwy do spraw zagranicznych, w porozumieniu z ministrem właściwym do
spraw zdrowia, określi, w drodze rozporządzenia, wykaz miejsc o klimacie szczególnie
szkodliwym dla zdrowia przebywających w nich na placówkach zagranicznych członków
służby zagranicznej.
1.
Do urlopu wypoczynkowego członka służby zagranicznej wykonującego obowiązki służbowe
w placówce zagranicznej nie wlicza się przypadających w tym okresie dni niebędących
dniami pracy w państwie przyjmującym.
2.
Członkowi służby zagranicznej, wykonującemu obowiązki służbowe w placówce zagranicznej,
jeżeli przemawia za tym interes służby zagranicznej, może być, za jego zgodą, udzielony
urlop wypoczynkowy łącznie za 2 lata kalendarzowe, zamiast dwóch corocznych urlopów
wypoczynkowych.
1.
Członek służby zagranicznej nie może podejmować zatrudnienia lub wykonywać innych
zajęć zarobkowych bez pisemnej zgody dyrektora generalnego służby zagranicznej.
2.
Minister właściwy do spraw zagranicznych określi, w drodze rozporządzenia, warunki
1)
ogłaszania przez członków służby zagranicznej prac naukowych i publicystycznych związanych
ze stosunkami międzynarodowymi, a także rozpowszechniania w środkach masowego przekazu
wiadomości dotyczących takich stosunków lub służby zagranicznej, w tym udzielania
wywiadów i ogłaszania prac naukowych,
2)
przyjmowania upominków i innych świadczeń o podobnym charakterze
- biorąc pod uwagę interes służby zagranicznej i tradycje w dyplomacji oraz zapewnienie
rozwoju intelektualnego i naukowego członków służby zagranicznej.
1.
Członek służby zagranicznej za naruszenie obowiązków służbowych odpowiada dyscyplinarnie
na zasadach określonych w przepisach o służbie cywilnej, z zastrzeżeniem ust. 2-4.
2.
W służbie zagranicznej działa rzecznik dyscyplinarny służby zagranicznej, będący rzecznikiem
dyscyplinarnym w rozumieniu przepisów o służbie cywilnej.
3.
Do ambasadorów, o których mowa w art. 18 ust. 1, nie stosuje się przepisów art. 107
ust. 2 pkt 4-6 ustawy o służbie cywilnej.
4.
W placówce zagranicznej postępowanie wyjaśniające może prowadzić zamiast rzecznika
dyscyplinarnego służby zagranicznej członek personelu dyplomatyczno-konsularnego wyznaczony,
na wniosek rzecznika, przez dyrektora generalnego służby zagranicznej.
1.
W celu przygotowania do służby zagranicznej osób nieposiadających stopnia dyplomatycznego
ustanawia się odbywaną w ministerstwie obsługującym ministra właściwego do spraw zagranicznych
aplikację dyplomatyczno-konsularną, trwającą rok i sześć miesięcy oraz obejmującą
również służbę przygotowawczą w rozumieniu ustawy o służbie cywilnej, z zastrzeżeniem
ust. 3.
2.
Program aplikacji dyplomatyczno-konsularnej, w części nieobejmującej służby przygotowawczej,
przygotowuje dyrektor generalny służby zagranicznej po zasięgnięciu opinii Szefa Służby
Cywilnej.
3.
W przypadku odbycia służby przygotowawczej aplikacja trwa rok i obejmuje jedynie program
przygotowany przez dyrektora generalnego służby zagranicznej, o którym mowa w ust.
2.
1.
Aplikantem dyplomatyczno-konsularnym może zostać osoba, będąca obywatelem polskim,
spełniająca wymagania określone w art. 12 ust. 1 pkt 3-5.
2.
Nabór na aplikację jest otwarty oraz odbywa się w drodze konkursu. Konkurs ma na celu
sprawdzenie poziomu wiedzy ogólnej i stopnia znajomości języka obcego u kandydatów
oraz ich predyspozycji i przydatności do pracy w służbie zagranicznej, przy czym sprawdzenie
wiedzy odbywane jest z zachowaniem zasady anonimowości.
3.
Ogłoszenie o konkursie na aplikację zamieszcza w Biuletynie Służby Cywilnej dyrektor
generalny służby zagranicznej, który konkurs organizuje i przeprowadza.
4.
Minister właściwy do spraw zagranicznych określi, w drodze rozporządzenia, po zasięgnięciu
opinii Szefa Służby Cywilnej, szczegółowe zasady i tryb przeprowadzania konkursu,
o którym mowa w ust. 2, z uwzględnieniem przeprowadzania testów, w tym testów psychologicznych,
treści i formy wniosku o przyjęcie na aplikację dyplomatyczno-konsularną, z możliwością
wykorzystania elektronicznych środków przekazu danych.
1.
Aplikację dyplomatyczno-konsularną organizuje i przeprowadza dyrektor generalny służby
zagranicznej.
2.
Dyrektor generalny służby zagranicznej może skrócić okres aplikacji dyplomatyczno-konsularnej
lub zwolnić z obowiązku jej odbywania osobę spełniającą warunki, o których mowa w
art. 12 ust. 1 pkt 3-5, której doświadczenie zawodowe w sferze stosunków zagranicznych
gwarantuje fachowe wykonywanie obowiązków członka personelu dyplomatyczno-konsularnego
służby zagranicznej.
1.
Aplikacja dyplomatyczno-konsularna kończy się egzaminem dyplomatyczno-konsularnym.
2.
Celem egzaminu dyplomatyczno-konsularnego jest sprawdzenie wiedzy, kwalifikacji i
posiadania predyspozycji niezbędnych do wykonywania obowiązków członka personelu dyplomatyczno-konsularnego.
3.
Absolwent Krajowej Szkoły Administracji Publicznej oraz urzędnik służby cywilnej,
spełniający wymogi, o których mowa w art. 12 ust. 1 pkt 3-5, a także osoba, o której
mowa w art. 40 ust. 2, mogą przystąpić do egzaminu dyplomatyczno-konsularnego bez
konieczności odbycia aplikacji dyplomatyczno-konsularnej.
4.
Minister właściwy do spraw zagranicznych określi, w drodze rozporządzenia, organizację
aplikacji dyplomatyczno-konsularnej, sposób dokumentowania znajomości języków obcych
oraz szczegółowe zasady i tryb dopuszczenia do egzaminu dyplomatyczno-konsularnego
oraz zakres tego egzaminu, ze szczególnym uwzględnieniem sposobu powoływania członków
komisji egzaminacyjnej, wysokości ich wynagrodzenia oraz sposobu przeprowadzania egzaminu
dyplomatyczno-konsularnego, z zachowaniem zasady anonimowości przy sprawdzaniu wiedzy
i z uwzględnieniem możliwości powtarzania egzaminu.
1.
W ministerstwie obsługującym ministra właściwego do spraw zagranicznych tworzy się
środki specjalne, w rozumieniu przepisów o finansach publicznych, w celu wsparcia
finansowania inwestycji i utrzymania placówek zagranicznych oraz finansowania wydatków
wynikających z art. 27 i 29.
2.
Środki specjalne tworzy się z następujących źródeł
1)
opłat z tytułu zryczałtowanych kosztów rzeczywistych za wykonywane czynności konsularne,
2)
wpływów ze sprzedaży składników majątkowych placówek zagranicznych,
3)
przychodów uzyskiwanych z najmu pokoi gościnnych, mieszkań i lokali służbowych w placówkach
zagranicznych,
4)
zwrotów w państwie przyjmującym placówkom zagranicznym kwot podatku od towarów i usług,
5)
odsetek z tytułu wkładów i lokat na rachunkach bankowych placówek zagranicznych,
6)
darowizn, spadków i zapisów.
3.
Minister właściwy do spraw finansów publicznych, w porozumieniu z ministrem właściwym
do spraw budżetu i ministrem właściwym do spraw zagranicznych, określi, w drodze rozporządzenia,
tryb wydatkowania środków, a także rodzaj sprawozdawczości i tryb przekazywania danych
o przychodach ze środków specjalnych oraz tryb przekazywania na rachunek środka specjalnego
jego przychodów - biorąc pod uwagę uzyskiwanie przychodów w różnych walutach i w bankach
różnych państw.
1.
Zamówienia publiczne, o wartości od ponad 3 000 euro do 200 000 euro składane przez
placówkę zagraniczną na roboty budowlane, dostawy lub usługi wykonywane poza granicami
kraju, wymagają uprzedniej zgody dyrektora generalnego służby zagranicznej, która
określa również zakres uprawnień kierującego placówką zagraniczną przy udzielaniu
zamówienia.
2.
Prezes Rady Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, warunki, jakim musi odpowiadać
zamówienie, o którym mowa w ust. 1, oraz szczegółowy tryb wydawania i zakres zgody,
a także zakres i sposób prowadzenia dokumentacji zamówienia - kierując się koniecznością
zapewnienia ochrony interesów państwa przy wykonywaniu zamówienia, jak też zapewnienia
kontroli prawidłowości udzielania zamówienia i wydatkowania środków na jego realizację
z uwzględnieniem specyfiki i szczególnych obowiązków służby zagranicznej wykonywanej
w placówkach zagranicznych.
W ustawie z dnia 25 lutego 1964 r. - Kodeks rodzinny i opiekuńczy
(Dz. U. Nr 9, poz. 59, z 1975 r. Nr 45, poz. 234, z 1986 r. Nr 36, poz. 180, z 1990 r. Nr 34, poz. 198, z 1995 r. Nr 83, poz. 417, z 1998 r. Nr 117, poz. 757, z 1999 r. Nr 52, poz. 532 i z 2000 r. Nr 122, poz. 1322) w art. 1 dodaje się § 4 w brzmieniu
„
§ 4.
Mężczyzna i kobieta, będący obywatelami polskimi przebywającymi za granicą, mogą zawrzeć
małżeństwo przed konsulem lub przed osobą wyznaczoną do wykonywania funkcji konsula.
”
W ustawie z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych
(Dz. U. z 2001 r. Nr 86, poz. 953, Nr 98, poz. 1071 i Nr 123, poz. 1353) w art. 47 skreśla się wyrazy „urzędników służby dyplomatyczno-konsularnej oraz”.
W ustawie z dnia 13 lutego 1984 r. o funkcjach konsulów Rzeczypospolitej Polskiej
(Dz. U. Nr 9, poz. 34, z 1997 r. Nr 114, poz. 739, z 1998 r. Nr 117, poz. 757, z 1999 r. Nr 52, poz. 532, z 2000 r. Nr 120, poz. 1268 i z 2001 r. Nr 42, poz. 475) wprowadza się następujące zmiany
1)
art. 2 otrzymuje brzmienie
„
Art. 2.
1.
Konsulem może być mianowany ten, kto
1)
jest obywatelem polskim i korzysta z pełni praw publicznych,
2)
ma pełną zdolność do czynności prawnych,
3)
jest nieskazitelnego charakteru oraz ze względu na posiadane kwalifikacje i praktykę
zawodową daje rękojmię należytego wykonywania obowiązków służbowych, zgodnie z prawem
i interesami Rzeczypospolitej Polskiej,
4)
posiada tytuł magistra lub równorzędny,
5)
nie był karany za przestępstwo popełnione z winy umyślnej,
6)
spełnia inne wymogi określone w przepisach o pracownikach służby dyplomatyczno-konsularnej.
2.
Jeżeli wymagają tego potrzeby służby, wykonywanie funkcji konsula można powierzyć
osobie, która nie spełnia wymogów określonych w ust. 1 w pkt 4.
”
;
2)
art. 9 otrzymuje brzmienie
„
Art. 9.
Ilekroć w ustawie jest mowa o obywatelach polskich, odnosi się to, z wyłączeniem przepisów
art. 11-13, 16, 23-26, odpowiednio do osób prawnych, instytucji i innych polskich
jednostek organizacyjnych.
”
;
3)
art. 12 i 13 otrzymują brzmienie
„
Art. 12.
1.
Konsul, o ile nie zabrania tego prawo państwa przyjmującego, z urzędu podejmuje przed
sądami lub innymi władzami tego państwa czynności niezbędne dla ochrony praw i interesów
obywateli polskich, jeżeli z powodu nieobecności lub innej ważnej przyczyny nie mogą
oni w odpowiednim czasie bronić swoich praw i interesów ani nie ustanowili pełnomocników.
O podjęciu tych czynności konsul zawiadamia niezwłocznie osobę zainteresowaną.
2.
Konsul, za zgodą ministra właściwego do spraw zagranicznych i na podstawie udzielonego
pełnomocnictwa, może zastępować lub zapewniać zastępstwo obywateli polskich przed
sądami i innymi organami państwa przyjmującego w celu ochrony praw i interesów reprezentowanych
osób, o ile nie zabrania tego prawo państwa przyjmującego.
3.
Przyjęcie pełnomocnictwa konsul może uzależnić od dostarczenia dokumentów oraz wskazania
innych dowodów i okoliczności potwierdzających istnienie wymagających ochrony praw
i interesów obywatela polskiego, a ponadto od złożenia na piśmie zobowiązania do pokrycia
poniesionych kosztów.
Art. 13.
Konsul czuwa, aby obywatele polscy zatrzymani, aresztowani lub w inny sposób pozbawieni
wolności w państwie przyjmującym mieli zapewnioną ochronę prawną i traktowanie zgodne
z prawem tego państwa oraz z prawem i zwyczajami międzynarodowymi. W szczególności
może podejmować następujące działania
1)
zwracać się do sądów i innych organów państwa przyjmującego o udzielenie informacji
o przyczynach zatrzymania, aresztowania lub pozbawienia wolności w inny sposób, a
zwłaszcza o zarzutach stawianych tym obywatelom,
2)
odwiedzać tych obywateli oraz porozumiewać się z nimi w inny sposób,
3)
na wniosek obywatela ułatwiać mu porozumiewanie się z rodziną i innymi osobami bliskimi.
”
;
4)
art. 15 otrzymuje brzmienie
„
Art. 15.
Konsul wykonuje czynności dotyczące zabezpieczenia i realizacji spadków lub innych
należności przysługujących Skarbowi Państwa.
”
;
5)
art. 22 otrzymuje brzmienie
„
Art. 22.
Konsul wykonuje czynności konsularne na podstawie upoważnienia ministra właściwego
do spraw zagranicznych, a w stosunku do czynności określonych w art. 19 ust. 1-3,
art. 20 i 21 upoważnienia ministra właściwego do spraw zagranicznych wydanego w porozumieniu
z ministrem właściwym do spraw sprawiedliwości.
”
;
6)
w art. 23 w ust. 1
a)
w pkt 2 kropkę zastępuje się przecinkiem,
b)
dodaje się pkt 3 w brzmieniu
„
3)
wydaje zastępcze dokumenty podróży obywatelom innych państw oraz udziela wiz uprawniających
do wjazdu do innych państw.
”
;
7)
art. 25 otrzymuje brzmienie
„
Art. 25.
Konsul
1)
wydaje decyzje o przyjęciu oświadczenia w sprawie wyboru i odzyskania obywatelstwa
polskiego,
2)
wydaje decyzje w sprawie uznania za osobę pochodzenia polskiego w rozumieniu ustawy
z dnia 9 listopada 2000 r. o repatriacji (Dz. U. Nr 106, poz. 1118 i z 2001 r. Nr
42, poz. 475),
3)
przyjmuje od osób zamieszkałych w okręgu konsularnym podania o nadanie przez Prezydenta
Rzeczypospolitej Polskiej obywatelstwa polskiego oraz podania o wyrażenie przez Prezydenta
Rzeczypospolitej Polskiej zgody na zrzeczenie się obywatelstwa polskiego.
”
;
8)
art. 28 otrzymuje brzmienie
„
Art. 28.
1.
Konsul wykonuje funkcje w odniesieniu do statków podnoszących polską banderę oraz
ich załóg, pasażerów i ładunków, a w szczególności
1)
kontroluje, czy statek jest uprawniony do podnoszenia bandery polskiej, oraz wystawia
statkowi, który otrzymał polską przynależność, tymczasowe świadectwo polskiej przynależności
statku,
2)
przeprowadza inspekcje statku lub występuje z wnioskiem do organu administracji państwa,
w którego porcie przebywa statek, o przeprowadzenie inspekcji lub przeglądów statku
związanych z przedłużeniem ważności międzynarodowych świadectw,
3)
przedłuża termin ważności dokumentów bezpieczeństwa statku i dokumentów dotyczących
ochrony środowiska morskiego,
4)
wydaje statkom o polskiej przynależności dokumenty przewidziane w odrębnych przepisach
oraz przedłuża termin ich ważności,
5)
wystawia książeczki żeglarskie oraz przedłuża termin ich ważności,
6)
w razie uszkodzenia lub innego wypadku morskiego statku udziela pomocy w organizowaniu
akcji ratowniczej oraz podejmuje czynności niezbędne dla zapewnienia bezpieczeństwa
uratowanych osób, jak również zabezpieczenia ich mienia oraz ładunku i mienia statku,
a także interesów armatora polskiego,
7)
przyjmuje protesty morskie oraz przesłuchuje kapitana i innych członków załogi, a
także pasażerów na okoliczność wypadku morskiego,
8)
uczestniczy przy wszelkich czynnościach podejmowanych na statku przez władze państwa
przyjmującego związanych z zatrzymaniem, aresztowaniem lub pozbawieniem wolności w
inny sposób członka załogi statku względnie pasażera albo zajęcia mienia znajdującego
się na statku,
9)
zapewnia opiekę i pomoc prawną członkom załogi statku w razie ich zatrzymania, aresztowania
lub pozbawienia wolności w inny sposób, a także przy rozpatrywaniu przez sądy i organy
administracyjne państwa przyjmującego spraw dotyczących tych osób,
10)
udziela pomocy członkom załogi statku pozostałym na lądzie z powodu choroby lub z
innych przyczyn oraz umożliwia im powrót do Rzeczypospolitej Polskiej,
11)
podejmuje interwencje w razie dyskryminowania przez władze państwa przyjmującego statku
lub członków jego załogi.
2.
O czynnościach, o których mowa w ust. 1 pkt 1-3, konsul powiadamia polską instytucję
klasyfikacyjną i urząd morski właściwy dla portu macierzystego statku.
3.
Szczegółowy zakres funkcji, o których mowa w ust. 1, określają odrębne przepisy.
”
;
9)
art. 30 otrzymuje brzmienie
„
Art. 30.
Konsul odmówi wykonania czynności, która byłaby sprzeczna z prawem lub zasadami współżycia
społecznego.
”
;
10)
dodaje się art. 32a w brzmieniu
„
Art. 32a.
Konsul prowadzi, w szczególności w formie zapisu elektronicznego, rejestry spraw,
rejestry czynności konsularnych, jak również inne rejestry określone odrębnymi przepisami
i przetwarza umieszczone w nich dane osobowe na zasadach określonych w przepisach
odrębnych.
”
W ustawie z dnia 10 czerwca 1994 r. o zamówieniach publicznych
(Dz. U. z 1998 r. Nr 119, poz. 773, z 1999 r. Nr 45, poz. 437, z 2000 r. Nr 12, poz. 136, Nr 93, poz. 1027 i Nr 110, poz. 1167 oraz z 2001 r. Nr 56, poz. 580, Nr 76, poz. 813 i Nr 113, poz. 1208) w art. 6 w ust. 1
1)
w pkt 7 na końcu kropkę zastępuje się przecinkiem;
2)
dodaje się pkt 8 w brzmieniu
„
8)
udzielania zamówień o wartości od ponad 3 000 EURO do 200 000 EURO przez placówkę
zagraniczną Rzeczypospolitej Polskiej na towary i usługi wykonywane poza granicami
kraju, określonych w przepisach o służbie zagranicznej.
”
W ustawie z dnia 20 grudnia 1996 r. o Polskim Instytucie Spraw Międzynarodowych
(Dz. U. Nr 156, poz. 777) wprowadza się następujące zmiany
1)
art. 3 otrzymuje brzmienie
„
Art. 3.
Szczegółowy zakres działania i organizację Instytutu określa statut Instytutu nadany,
w drodze rozporządzenia, przez Prezesa Rady Ministrów, na wniosek ministra właściwego
do spraw zagranicznych - z uwzględnieniem organizacji i funkcjonowania służby zagranicznej.
”
;
2)
w art. 5 w ust. 2 wyrazy „Ministra Spraw Zagranicznych” zastępuje się wyrazami „ministra właściwego do spraw zagranicznych”;
3)
w art. 6 w ust. 2 wyrazy „Minister Spraw Zagranicznych” zastępuje się wyrazami „minister właściwy do spraw zagranicznych”;
4)
w art. 7
a)
ust. 2 otrzymuje brzmienie
„
2.
Oddział zamiejscowy tworzy, w drodze rozporządzenia, minister właściwy do spraw zagranicznych,
na wniosek Dyrektora Instytutu, po zasięgnięciu opinii Rady Instytutu - z uwzględnieniem
możliwości zatrudnienia na terenie działania oddziału pracowników o odpowiednich kwalifikacjach.
”
,
b)
w ust. 3 wyrazy „Ministra Spraw Zagranicznych” zastępuje się wyrazami „ministra właściwego do spraw zagranicznych”;
5)
w art. 10 wyrazy „Minister Spraw Zagranicznych” zastępuje się wyrazami „minister właściwy do spraw zagranicznych”;
6)
w art. 11
a)
wyrazy „Minister Spraw Zagranicznych” zastępuje się wyrazami „Minister właściwy do spraw zagranicznych”,
b)
wyrazy „Ministrem Pracy i Polityki Socjalnej” zastępuje się wyrazami „ministrem właściwym do spraw pracy”,
c)
kropkę zastępuje się myślnikiem i dodaje się wyrazy „kierując się charakterem zadań Instytutu.”;
7)
w art. 12 wyrazy „Minister Spraw Zagranicznych” zastępuje się wyrazami „minister właściwy do spraw zagranicznych”.
W ustawie z dnia 9 stycznia 1997 r. - Kodeks celny
(Dz. U. z 2001 r. Nr 75, poz. 802, Nr 89, poz. 972 i Nr 110, poz. 1189) w art. 190
„
§ 2a.
Warunek, o którym mowa w § 1 pkt 1, nie dotyczy członków służby zagranicznej.
”
W ustawie z dnia 18 grudnia 1998 r. o służbie cywilnej
(Dz. U. z 1999 r. Nr 49, poz. 483, Nr 70, poz. 778 i Nr 110, poz. 1255 oraz z 2001 r. Nr 102, poz. 1116 i Nr 111, poz. 1194) w art. 111 ust. 1 i 2 otrzymują brzmienie
„
1.
Wyższą Komisję Dyscyplinarną powołuje Prezes Rady Ministrów.
2.
W skład Wyższej Komisji Dyscyplinarnej wchodzi 15 członków powoływanych przez Prezesa
Rady Ministrów na okres 6 lat, w tym 12 członków powoływanych na wniosek Szefa Służby
Cywilnej spośród urzędników służby cywilnej oraz 3 członków powoływanych przez dyrektora
generalnego służby zagranicznej spośród członków personelu dyplomatyczno-konsularnego.
Członkowie Wyższej Komisji Dyscyplinarnej pełnią swoje funkcje do czasu powołania
ich następców.
”
W ustawie z dnia 9 listopada 2000 r. o repatriacji
(Dz. U. Nr 106, poz. 1118 i z 2001 r. Nr 42, poz. 475) w art. 5 dodaje się ust. 5 w brzmieniu
„
5.
Minister właściwy do spraw zagranicznych, w porozumieniu z ministrem właściwym do
spraw wewnętrznych, określi, w drodze rozporządzenia, wzór wniosku o uznanie za osobę
pochodzenia polskiego oraz szczegółowy tryb postępowania w sprawach wydawania przez
konsula decyzji o uznaniu za osobę pochodzenia polskiego w rozumieniu ustawy.
”
Ambasadorowie pełniący swoje funkcje w dniu wejścia ustawy w życie pełnią je na zasadach
dotychczasowych do czasu odwołania w trybie określonym w Konstytucji.
1.
Z dniem wejścia ustawy w życie
1)
członkowie korpusu służby cywilnej zatrudnieni w Ministerstwie Spraw Zagranicznych
stają się członkami służby zagranicznej,
2)
osoby zatrudnione w placówkach zagranicznych, z wyłączeniem osób, o których mowa w
art. 2 ust. 2, stają się członkami służby zagranicznej,
3)
dyrektor generalny w Ministerstwie Spraw Zagranicznych staje się dyrektorem generalnym
służby zagranicznej,
4)
pracownicy oddelegowani lub wyznaczeni, w trybie określonym w przepisach odrębnych,
do pracy w Ministerstwie Spraw Zagranicznych lub w placówkach zagranicznych, z dniem
wejścia ustawy w życie, stają się członkami personelu dyplomatyczno-konsularnego zatrudnionymi
na podstawie umowy o pracę w służbie zagranicznej; przepisy art. 54 stosuje się odpowiednio.
2.
Z dniem wejścia ustawy w życie osoby, o których mowa w ust. 1 i art. 2 ust. 2, wykonują
swoje obowiązki na dotychczasowych warunkach.
1.
Osobom zatrudnionym w Ministerstwie Spraw Zagranicznych i w placówkach zagranicznych,
spełniającym wymagania określone w art. 12 ust. 1 pkt 4 i 5 oraz znającym przynajmniej
jeden język obcy, odpowiednio dyrektor generalny służby zagranicznej lub minister
właściwy do spraw zagranicznych, w terminie 3 miesięcy od dnia wejścia ustawy w życie,
nada, z zastrzeżeniem ust. 4, stopień dyplomatyczny odpowiedni do zajmowanego stanowiska,
biorąc pod uwagę stopień służbowy nadany na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 marca 1983 r. w sprawie niektórych praw i
obowiązków pracowników służby dyplomatyczno-konsularnej
(Dz. U. Nr 20, poz. 90), przy czym osoby, które przed zatrudnieniem w placówce zagranicznej nie były zatrudnione
w Ministerstwie Spraw Zagranicznych stopień dyplomatyczny otrzymują na czas określony,
do dnia odwołania z placówki zagranicznej.
2.
Osoby wykonujące obowiązki służbowe w placówce zagranicznej wykonują je do czasu odwołania
z placówki zagranicznej, pełniąc funkcje posiadane w dniu wejścia ustawy w życie.
3.
Osobom, które w dniu wejścia w życie ustawy nie posiadają stopnia służbowego nadanego
na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów, określonego w ust. 1, lub też
nie spełniają wymagań określonych w art. 12 ust. 1 pkt 4 i 5 oraz nie znają języka
obcego, dyrektor generalny służby zagranicznej wyznacza, z zastrzeżeniem ust. 4, stanowisko,
przy czym osobom, które przed zatrudnieniem w placówce zagranicznej nie były zatrudnione
w Ministerstwie Spraw Zagranicznych - dyrektor generalny służby zagranicznej wyznacza
stanowisko na czas określony, do dnia odwołania z placówki zagranicznej.
4.
Wyznaczenie stanowiska osobom, które nie spełniają wymogu określonego w art. 12 ust.
1 pkt 3, następuje na okres nie dłuższy niż 5 lat od dnia wejścia ustawy w życie.
W okresie 5 lat od dnia wejścia ustawy w życie określony w art. 12 ust. 1 pkt 1 wymóg
odbycia aplikacji dyplomatyczno-konsularnej uważa się za spełniony także w przypadku,
gdy doświadczenie zawodowe danej osoby w sferze stosunków zagranicznych gwarantuje
fachowe wykonywanie obowiązków członka personelu dyplomatyczno-konsularnego służby
zagranicznej.
Prowadzone z udziałem konsula postępowania w sprawach spadkowych, wszczęte i niezakończone
do dnia wejścia ustawy w życie, toczą się według przepisów dotychczasowych.
Minister właściwy do spraw zagranicznych może wyrazić zgodę na utrzymanie zatrudnienia
poza granicami kraju przez zatrudnionego w dniu wejścia w życie ustawy małżonka ambasadora
albo małżonka konsula kierującego urzędem konsularnym.
Do czasu wejścia w życie przepisów wykonawczych, określonych w ustawie, nie dłużej
jednak niż przez okres 2 lat od dnia wejścia ustawy w życie, zachowują moc przepisy
rozporządzenia Rady Ministrów, o którym mowa w art. 54 ust. 1, i przepisy wykonawcze
wydane na podstawie ustawy określonej w art. 4 pkt 4 - w zakresie niesprzecznym z
niniejszą ustawą.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia, z tym że art. 42,
w zakresie, w jakim dotyczy utworzenia środka specjalnego w celu wsparcia inwestycji
i utrzymania placówek zagranicznych, oraz art. 43 wchodzą w życie z dniem 1 stycznia
2002 r.