Obwieszczenie Marszałka Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 11 października 2001 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o księgach wieczystych i hipotece.

1

Księgi wieczyste prowadzi się w celu ustalenia stanu prawnego nieruchomości.

2

Księgi wieczyste zakłada i prowadzi się dla nieruchomości, które nie mają ksiąg wieczystych

albo których księgi wieczyste zaginęły lub uległy zniszczeniu.

3

Księgi wieczyste mogą być także prowadzone w celu ustalenia stanu prawnego własnościowego

spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego, spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego

i prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej.

1.

Do złożenia i rozpoznania rewizji od orzeczenia sądu pierwszej instancji, wydanego

przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe.

2.

W sprawie, w której została wniesiona rewizja nadzwyczajna przed dniem wejścia w życie

niniejszej ustawy, rozpoznanie tej rewizji następuje według dotychczasowych przepisów.

Księgi wieczyste są jawne. Nie można zasłaniać się nieznajomością wpisów w księdze

wieczystej ani wniosków, o których uczyniono w niej wzmiankę.

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 lipca 1996 r.

1.

Domniemywa się, że prawo jawne z księgi wieczystej jest wpisane zgodnie z rzeczywistym

stanem prawnym.

2.

Domniemywa się, że prawo wykreślone nie istnieje.

Przeciwko domniemaniu prawa wynikającemu z wpisu w księdze wieczystej nie można powoływać

się na domniemanie prawa wynikające z posiadania.

W postępowaniu wieczystoksięgowym, w sprawach, w których wnioski zostały złożone przed

dniem wejścia w życie ustawy, w zakresie kosztów sądowych stosuje się przepisy dotychczasowe.

W razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej

a rzeczywistym stanem prawnym treść księgi rozstrzyga na korzyść tego, kto przez czynność

prawną z osobą uprawnioną według treści księgi nabył własność lub inne prawo rzeczowe

(rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych).

Ustawa wchodzi w życie po upływie trzech miesięcy od dnia ogłoszenia.

W postępowaniu wieczystoksięgowym, w sprawach wszczętych z urzędu, do których przed

dniem wejścia w życie ustawy nie został złożony wniosek, postępowanie przynaglające

umarza się z urzędu. Nieściągnięte grzywny, nałożone na podstawie art. 35 ustawy,

o której mowa w art. 1, sąd umarza z urzędu.

1.

Rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych nie chroni rozporządzeń nieodpłatnych

albo dokonanych na rzecz nabywcy działającego w złej wierze.

2.

W złej wierze jest ten, kto wie, że treść księgi wieczystej jest niezgodna z rzeczywistym

stanem prawnym, albo ten, kto z łatwością mógł się o tym dowiedzieć.

3

Jeżeli do dokonania rozporządzenia potrzebny jest wpis w księdze wieczystej, chwila

złożenia wniosku o wpis jest rozstrzygająca dla oceny dobrej lub złej wiary nabywcy.

Jednakże gdy rozporządzenie dochodzi do skutku dopiero po dokonaniu wpisu, rozstrzyga

dzień, w którym rozporządzenie doszło do skutku.

Rękojmia wiary publicznej ksiąg wieczystych nie działa przeciwko

1)

prawom obciążającym nieruchomość z mocy ustawy, niezależnie od wpisu,

2)

prawu dożywocia,

3)

służebnościom ustanowionym na podstawie decyzji właściwego organu administracji państwowej,

4)

służebnościom drogi koniecznej albo ustanowionym w związku z przekroczeniem granicy

przy wznoszeniu budynku lub innego urządzenia.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1998 r.

1.

Hipoteki ustawowe wpisane do księgi wieczystej przed dniem wejścia w życie niniejszej

ustawy stają się z tym dniem hipotekami przymusowymi.

2.

W dniu wejścia w życie niniejszej ustawy wygasają hipoteki ustawowe niewpisane do

księgi wieczystej.

3.

Wnioski o wpis do księgi wieczystej hipoteki ustawowej złożone do sądu rejonowego

przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy traktuje się jako wnioski o wpis hipoteki

przymusowej.

Ustawa wchodzi w życie po upływie trzech miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem

art. 7 ustawy wymienionej w art. 4, który wchodzi w życie z dniem 1 września 2001 r.,

oraz art. 626

Rękojmię wiary publicznej ksiąg wieczystych wyłącza wzmianka o wniosku, o skardze

na orzeczenie referendarza sądowego, o apelacji lub kasacji oraz ostrzeżenie dotyczące

niezgodności stanu prawnego ujawnionego w księdze wieczystej z rzeczywistym stanem

prawnym nieruchomości.

Przepisy art. 5-8 stosuje się także w wypadkach niewymienionych w art. 5 rozporządzeń

prawami jawnymi z księgi wieczystej oraz gdy na podstawie wpisanego prawa zostaje

spełnione świadczenie na rzecz osoby uprawnionej według treści księgi.

1.

W razie niezgodności między stanem prawnym nieruchomości ujawnionym w księdze wieczystej

a rzeczywistym stanem prawnym osoba, której prawo nie jest wpisane lub jest wpisane

błędnie albo jest dotknięte wpisem nieistniejącego obciążenia lub ograniczenia, może

żądać usunięcia niezgodności.

2

Roszczenie o usunięcie niezgodności może być ujawnione przez ostrzeżenie. Podstawą

wpisu ostrzeżenia jest nieprawomocne orzeczenie sądu albo zarządzenie tymczasowe sądu.

Do wydania zarządzenia tymczasowego nie jest wymagane uprawdopodobnienie, że roszczenie

jest zagrożone.

Ograniczone prawo rzeczowe na nieruchomości, ujawnione w księdze wieczystej, ma pierwszeństwo

przed takim prawem nieujawnionym w księdze.

Ustawa wchodzi w życie po upływie miesiąca od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem przepisów

art. 1 pkt 2, 4-6, 13 lit. b) i c), pkt 18, 19 lit. c), pkt 20, 22-24, 26, 33 lit.

d), pkt 34 lit. d), pkt 35-38 oraz pkt 63, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia.

1

O pierwszeństwie ograniczonych praw rzeczowych wpisanych do księgi wieczystej rozstrzyga

chwila, od której liczy się skutki dokonanego wpisu.

2.

Prawa wpisane na podstawie wniosków złożonych równocześnie mają równe pierwszeństwo.

1.

Ustanawiając ograniczone prawo rzeczowe, które ma być wpisane w księdze wieczystej,

właściciel może zastrzec pierwszeństwo przed tym prawem lub równe z tym prawem dla

innego prawa.

2.

Zastrzeżenia można dokonać także po ustanowieniu prawa, za zgodą osoby, której to

prawo przysługuje.

3.

Do zastrzeżenia pierwszeństwa ograniczonego prawa rzeczowego niezbędny jest wpis w

księdze wieczystej.

Jeżeli przed wpisaniem prawa, dla którego było zastrzeżone pierwszeństwo, zostało

wpisane inne prawo, do wpisu prawa z zastrzeżeniem pierwszeństwa nie jest potrzebna

zgoda osoby, której to inne prawo przysługuje, chyba że prawo, dla którego zastrzeżono

pierwszeństwo, miałoby być wpisane w szerszym zakresie, niż to wynika z zastrzeżenia

pierwszeństwa.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia.

Przepisy art. 11-14 nie naruszają pierwszeństwa ograniczonych praw rzeczowych określonego

w przepisach szczególnych.

1.

W wypadkach przewidzianych w przepisach ustawowych w księdze wieczystej, poza prawami

rzeczowymi, mogą być ujawnione prawa osobiste i roszczenia.

2.

W szczególności mogą być ujawniane

1)

prawo najmu lub dzierżawy, prawo odkupu lub pierwokupu, prawo dożywocia,

2)

roszczenie o przeniesienie własności nieruchomości lub użytkowania wieczystego albo

o ustanowienie ograniczonego prawa rzeczowego; dotyczy to także roszczeń przyszłych

i warunkowych,

3)

roszczenie wynikające z określenia zarządu lub sposobu korzystania z nieruchomości

przez współwłaścicieli lub wieczystych użytkowników,

4)

roszczenie współwłaścicieli wyłączające uprawnienie do zniesienia współwłasności,

5

wierzytelności banku hipotecznego zabezpieczone hipoteką oraz informacje, że zostały

one wpisane do rejestru zabezpieczenia listów zastawnych, o którym mowa w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. o listach zastawnych i bankach hipotecznych

(Dz. U. Nr 140, poz. 940, z 1998 r. Nr 107, poz. 669, z 2000 r. Nr 6, poz. 70 i Nr 60, poz. 702 oraz z 2001 r. Nr 15, poz. 148 i Nr 39, poz. 459),

6

prawo korzystania z budynku lub pomieszczenia mieszkalnego w oznaczonym czasie w każdym

roku, o którym mowa w ustawie z dnia 13 lipca 2000 r. o ochronie nabywców prawa korzystania z budynku lub

pomieszczenia mieszkalnego w oznaczonym czasie w każdym roku oraz o zmianie ustaw

Kodeks cywilny, Kodeks wykroczeń i ustawy o księgach wieczystych i hipotece

(Dz. U. Nr 74, poz. 855).

Przez ujawnienie w księdze wieczystej prawo osobiste lub roszczenie uzyskuje skuteczność

względem praw nabytych przez czynność prawną po jego ujawnieniu, z wyjątkiem służebności

drogi koniecznej albo służebności ustanowionej w związku z przekroczeniem granicy

przy wznoszeniu budynku lub innego urządzenia.

Równocześnie z wpisem prawa, do którego odnosi się ujawnione w księdze wieczystej

roszczenie, wykreśla się z urzędu wpisy praw nabytych po ujawnieniu roszczenia, jeżeli

wpisy te są sprzeczne z wpisem prawa, którego roszczenie dotyczyło, albo jeżeli w

inny sposób naruszają to prawo.

1.

Roszczenie o przeniesienie własności lub użytkowania wieczystego albo o ustanowienie

ograniczonego prawa rzeczowego na nieruchomości może być po upływie roku od dnia wpisu

w księdze wieczystej wykreślone na jednostronne żądanie właściciela lub wieczystego

użytkownika, jeżeli w tym terminie nie złożono wniosku o wpis prawa, którego dotyczy

roszczenie. Jeżeli złożony w tym terminie wniosek nie został uwzględniony, roszczenie

może być wykreślone z chwilą uprawomocnienia się orzeczenia odmawiającego uwzględnienia

wniosku.

2

Jeżeli uprawniony wykaże przed upływem roku od dnia wpisu, że wystąpił do sądu o przeniesienie

lub ustanowienie prawa określonego w ust. 1, bieg terminu do wykreślenia roszczenia

liczy się od dnia zakończenia postępowania, jednakże w razie nieuwzględnienia żądania

roszczenie może być wykreślone z chwilą zakończenia postępowania.

3.

W razie wpisu roszczenia przyszłego lub warunkowego bieg terminu do wykreślenia takiego

roszczenia liczy się od dnia, w którym stało się ono wymagalne.

1.

Do pierwszeństwa praw osobistych oraz roszczeń ujawnionych w księdze wieczystej stosuje

się odpowiednio przepisy o pierwszeństwie ograniczonych praw rzeczowych.

2

O pierwszeństwie prawa, którego ustanowienie było przedmiotem roszczenia ujawnionego

w księdze wieczystej, rozstrzyga chwila złożenia wniosku o wpis roszczenia.

Właściciel kilku nieruchomości stanowiących całość gospodarczą lub graniczących z

sobą może żądać połączenia ich w księdze wieczystej w jedną nieruchomość.

1.

Ograniczone prawa rzeczowe obciążające którąkolwiek z połączonych nieruchomości obciążają

całą nieruchomość utworzoną przez połączenie. Nie wpływa to jednak na dotychczasowy

zakres wykonywania użytkowania i służebności.

2.

Nieruchomości obciążone ograniczonymi prawami rzeczowymi mogą być połączone tylko

wtedy, gdy uprawnieni ułożą się co do pierwszeństwa tych praw na nieruchomości utworzonej

przez połączenie.

3.

Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do pierwszeństwa praw i roszczeń, o których

mowa w art. 16.

Prowadzenie ksiąg wieczystych należy do właściwości sądów rejonowych. Czynności sądu

w zakresie prowadzenia ksiąg wieczystych mogą wykonywać referendarze sądowi.

Sądy rejonowe prowadzące księgi wieczyste współpracują z Szefem Krajowego Centrum

Informacji Kryminalnych w zakresie niezbędnym do realizacji jego zadań ustawowych.

1.

Dla każdej nieruchomości prowadzi się odrębną księgę wieczystą, chyba że przepisy

szczególne stanowią inaczej. Dotyczy to także nieruchomości lokalowych oraz nieruchomości,

w których nieruchomości lokalowe zostały wyodrębnione.

2.

W księdze wieczystej prowadzonej dla nieruchomości, w której własność lokali została

wyodrębniona, ujawnia się sposób zarządu tą nieruchomością określony w umowie, a w

razie nieujawnienia domniemywa się sposób zarządu wynikający z ustawy.

3.

Minister Sprawiedliwości, w drodze rozporządzenia, określa zakładanie i prowadzenie

ksiąg wieczystych dla lokali stanowiących odrębne nieruchomości oraz dla nieruchomości,

w których wyodrębnienia dokonano.

1.

Do ksiąg wieczystych dla ograniczonych praw rzeczowych, wymienionych w art. 1 ust.

3, stosuje się odpowiednio przepisy o księgach wieczystych dla nieruchomości.

2.

W razie przekształcenia własnościowego spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego,

spółdzielczego prawa do lokalu użytkowego lub prawa do domu jednorodzinnego w spółdzielni

mieszkaniowej w prawo odrębnej własności lokalu albo w prawo własności domu jednorodzinnego,

księga wieczysta prowadzona dla ograniczonego prawa rzeczowego staje się księgą wieczystą

dla nieruchomości, a wpisana w tej księdze hipoteka na ograniczonym prawie rzeczowym

staje się hipoteką na nieruchomości.

3.

Właściciel nieruchomości w wypadkach, o których mowa w ust. 2, jest obowiązany do

ujawnienia w księdze wieczystej swego prawa oraz danych do oznaczenia nieruchomości.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 1 miesiąca od dnia ogłoszenia.

1

Księga wieczysta zawiera cztery działy, z których

1)

pierwszy obejmuje oznaczenie nieruchomości oraz wpisy praw związanych z jej własnością,

2)

drugi obejmuje wpisy dotyczące własności i użytkowania wieczystego,

3)

trzeci przeznaczony jest na wpisy dotyczące ograniczonych praw rzeczowych, z wyjątkiem

hipotek, na wpisy ograniczeń w rozporządzaniu nieruchomością lub użytkowaniem wieczystym

oraz na wpisy innych praw i roszczeń, z wyjątkiem roszczeń dotyczących hipotek,

4)

czwarty przeznaczony jest na wpisy dotyczące hipotek.

2

Księga wieczysta dla ograniczonego prawa rzeczowego zawiera cztery działy, z których

1)

pierwszy obejmuje oznaczenie lokalu lub domu jednorodzinnego oraz oznaczenie nieruchomości,

z którą jest związany,

2)

drugi obejmuje wpisy dotyczące osoby, której przysługuje własnościowe spółdzielcze

prawo do lokalu mieszkalnego, spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego lub prawo do

domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,

3)

trzeci jest przeznaczony na wpisy ograniczeń w rozporządzaniu prawem oraz wpisy innych

praw i roszczeń, z wyjątkiem roszczeń dotyczących hipotek,

4)

czwarty jest przeznaczony na wpisy dotyczące hipotek.

3

Księgi wieczyste prowadzi się według ustalonych wzorów, obejmujących poszczególne

działy księgi wieczystej.

1.

Księgi wieczyste mogą być zakładane i prowadzone także w systemie informatycznym wprowadzonym

w trybie, o którym mowa w ust. 2.

2.

Minister Sprawiedliwości może wprowadzić, w drodze rozporządzenia, system informatyczny

zakładania i prowadzenia ksiąg wieczystych, określając szczegółowy sposób zakładania

oraz prowadzenia ksiąg wieczystych w systemie informatycznym, tak aby zachowane zostały

wszystkie cechy ksiąg wieczystych prowadzonych w sposób, o którym mowa w art. 25 ust.

1 i 2, sposób przeglądania ksiąg wieczystych prowadzonych w tym systemie, oraz wyznaczyć

sądy, które zakładają i prowadzą księgi wieczyste w systemie informatycznym.

1

Podstawą oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej są dane z ewidencji gruntów

i budynków.

2

Podstawą oznaczenia lokalu w księdze wieczystej jest zaświadczenie o położeniu i powierzchni

lokalu, wydane przez spółdzielnię mieszkaniową, a domu jednorodzinnego - zaświadczenie

wydane przez spółdzielnię oraz dane z ewidencji gruntów i budynków.

3

O założeniu księgi wieczystej, o której mowa w art. 24

W razie niezgodności danych z ewidencji gruntów i budynków z oznaczeniem nieruchomości

w księdze wieczystej sąd rejonowy dokonuje na wniosek właściciela nieruchomości, wieczystego

użytkownika lub z urzędu - na skutek zawiadomienia właściwej państwowej jednostki

organizacyjnej prowadzącej ewidencję gruntów i budynków - sprostowania oznaczenia

nieruchomości na podstawie danych z tej ewidencji.

Przy każdej księdze wieczystej prowadzi się akta księgi wieczystej. Do akt tych składa

się dokumenty i pisma dotyczące nieruchomości.

Wpis w księdze wieczystej ma moc wsteczną od chwili złożenia wniosku o dokonanie wpisu,

a w wypadku wszczęcia postępowania z urzędu - od chwili wszczęcia tego postępowania.

Wpisem w księdze wieczystej jest również wykreślenie.

1.

Wpis może być dokonany na podstawie dokumentu z podpisem notarialnie poświadczonym,

jeżeli przepisy szczególne nie przewidują innej formy dokumentu.

2

Wpis potrzebny do usunięcia niezgodności między treścią księgi wieczystej a rzeczywistym

stanem prawnym może nastąpić, gdy niezgodność będzie wykazana orzeczeniem sądu innymi

odpowiednimi dokumentami.

1.

Do wpisu ograniczonego prawa rzeczowego na nieruchomości wystarcza dokument obejmujący

oświadczenie właściciela o ustanowieniu tego prawa.

2.

Do wpisu prawa osobistego lub roszczenia wystarcza dokument obejmujący oświadczenie

woli właściciela o ustanowieniu tego prawa albo obejmujący zgodę na wpis roszczenia.

Przepis ten stosuje się odpowiednio do wpisu przeniesienia hipoteki i ustępstwa pierwszeństwa;

jednakże gdy ustępstwem pierwszeństwa mają być dotknięte prawa innej jeszcze osoby,

potrzebny jest także dokument obejmujący zgodę tej osoby.

3.

Zgoda na dokonanie wpisu nie może być uzależniona od warunku lub terminu.

Oświadczenie woli właściciela nieruchomości o ustanowieniu na niej ograniczonego prawa

rzeczowego uważa się za złożone nie tylko wtedy, gdy doszło do wiadomości nabywcy,

lecz także gdy zostało złożone w przepisanej formie w sądzie rejonowym prowadzącym

księgę wieczystą. Przepis ten stosuje się odpowiednio do ustępstwa pierwszeństwa.

Wpis może nastąpić, gdy osoba, której prawo ma być wpisem dotknięte, jest lub zostaje

jednocześnie wpisana do księgi wieczystej jako uprawniona. Jednakże do ujawnienia

właściciela wystarcza, aby następstwo prawne po osobie wpisanej jako właściciel zostało

wykazane odpowiednimi dokumentami.

1.

Właściciel nieruchomości jest obowiązany do niezwłocznego złożenia wniosku o ujawnienie

swego prawa w księdze wieczystej.

2.

Jeżeli osoba trzecia doznała szkody na skutek nieujawnienia prawa własności w księdze

wieczystej, właściciel ponosi odpowiedzialność za szkodę powstałą na skutek niewykonania

obowiązku, o którym mowa w ust. 1, bądź na skutek opieszałości w jego wykonaniu.

1.

Sądy, organy administracji rządowej i jednostek samorządu terytorialnego zawiadamiają

sąd właściwy do prowadzenia księgi wieczystej o każdej zmianie właściciela nieruchomości,

dla której założona jest księga wieczysta.

2.

Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, wzór zawiadomienia, o którym

mowa w ust. 1.

3.

W razie otrzymania zawiadomienia sąd z urzędu dokonuje wpisu ostrzeżenia, że stan

prawny nieruchomości ujawniony w księdze wieczystej stał się niezgodny z rzeczywistym

stanem prawnym. Zawiadomienie o wpisie ostrzeżenia zawiera pouczenie o obowiązku złożenia

wniosku o ujawnienie prawa własności w terminie miesiąca od daty doręczenia zawiadomienia.

4.

Sąd może wymierzyć opieszałemu właścicielowi grzywnę w wysokości od 500 do 10 000

zł w celu spowodowania ujawnienia prawa własności. W razie ujawnienia prawa własności

nieruchomości, grzywny nieuiszczone mogą być umorzone w całości lub części.

5.

Na postanowienie sądu o nałożeniu grzywny przysługuje zażalenie.

1.

Księgi wieczyste i akta ksiąg wieczystych przechowuje się w sądzie.

2.

Księgi wieczyste nie mogą być wydawane poza budynek sądu rejonowego.

3.

Każdy może przeglądać księgi wieczyste w obecności pracownika sądu.

4.

Akta księgi wieczystej może przeglądać, w sposób określony w ust. 3, osoba mająca

interes prawny oraz notariusz.

1.

Odpisy ksiąg wieczystych według ostatniego stanu wpisów wydaje się na żądanie osób

zainteresowanych lub na żądanie sądu, prokuratora, notariusza, organu administracji

rządowej oraz jednostki samorządu terytorialnego.

2.

Odpisy ksiąg wieczystych obejmujące wpisy wykreślone wydaje się tylko na żądanie sądu,

prokuratora, notariusza, organu administracji rządowej oraz jednostki samorządu terytorialnego,

a w wypadkach uzasadnionych - również na żądanie osoby, której wykreślony wpis dotyczył.

3.

Odpisy dokumentów znajdujących się w aktach ksiąg wieczystych wydaje się na żądanie

osób zainteresowanych lub na żądanie sądu, prokuratora, notariusza, organu administracji

rządowej oraz jednostki samorządu terytorialnego.

4.

Nie wydaje się dokumentów znajdujących się w aktach ksiąg wieczystych, jeżeli dokumenty

te stanowią podstawę wpisu.

(skreślone).

1.

Minister Sprawiedliwości dostosuje do niniejszej ustawy rozporządzenie z dnia 18 marca

1992 r. w sprawie wykonania przepisów ustawy o księgach wieczystych i hipotece (Dz.

U. Nr 29, poz. 128).

2.

Minister Sprawiedliwości dostosuje do niniejszej ustawy przepisy rozporządzenia z

dnia 18 marca 1992 r. w sprawie wykonania przepisów ustawy o księgach wieczystych

i hipotece (Dz. U. Nr 29, poz. 128 i z 1994 r. Nr 136, poz. 711).

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1995 r., z wyjątkiem przepisu art. 40 ust.

1, który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1998 r.

1.

Minister Sprawiedliwości, w drodze rozporządzenia, określi

1)

sądy rejonowe prowadzące księgi wieczyste oraz obszary ich właściwości miejscowej,

2)

czynności, które przy prowadzeniu i przechowywaniu ksiąg wieczystych mogą spełniać

samodzielnie pracownicy sądowi,

3)

szczegółowy sposób prowadzenia ksiąg wieczystych, wzory ksiąg wieczystych oraz szczegółową

treść i sposób dokonywania wpisów w księgach wieczystych.

2.

Minister Sprawiedliwości może określić, w drodze rozporządzenia, sposób wykorzystywania

programu informatycznego dla celów prowadzenia ksiąg wieczystych, na zasadach, o których

mowa w art. 25.

3.

Wydając rozporządzenia, o których mowa w ust. 1 i 2, należy brać pod uwagę zasady

sprawności, racjonalności i szybkiego działania sądu.

1.

W razie powstania stanu zagrożenia zniszczeniem zbioru ksiąg wieczystych w znacznej

skali, na skutek zdarzeń o charakterze nadzwyczajnym, treść wpisów w księgach wieczystych

podlega utrwaleniu, z zachowaniem wszystkich cech ksiąg wieczystych.

2.

Utrwalenie treści wpisów w księgach wieczystych w trybie, o którym mowa w ust. 1,

może być przeprowadzane na podstawie zarządzenia Ministra Sprawiedliwości określającego

sąd, w którym nastąpiło zdarzenie o charakterze nadzwyczajnym, powodujące powstanie

zagrożenia zniszczeniem zbioru ksiąg wieczystych.

3.

Minister Sprawiedliwości określi, w drodze rozporządzenia, sposób utrwalania treści

wpisów w księgach wieczystych, w sytuacjach, o których mowa w ust. 1, oraz szczegółowy

tryb wykonywania czynności z tym związanych, mając na względzie zasady szybkości i

doboru technologii stosowanych przy utrwalaniu treści zapewniających wierne ich zachowanie.

1.

Kopia powstała w trybie określonym w art. 58

2.

W razie konieczności dokonania nowego wpisu, w księdze wieczystej, w miejsce której

została sporządzona kopia, w trybie określonym w art. 58

1.

W celu zabezpieczenia oznaczonej wierzytelności można nieruchomość obciążyć prawem,

na mocy którego wierzyciel może dochodzić zaspokojenia z nieruchomości bez względu

na to, czyją stała się własnością, i z pierwszeństwem przed wierzycielami osobistymi

właściciela nieruchomości (hipoteka).

2.

Część ułamkowa nieruchomości może być obciążona hipoteką, jeżeli stanowi udział współwłaściciela.

3.

Przedmiotem hipoteki może być także użytkowanie wieczyste. W tym wypadku hipoteka

obejmuje również budynki i urządzenia na użytkowanym terenie, stanowiące własność

wieczystego użytkownika.

4

Przedmiotem hipoteki mogą być także

1)

własnościowe spółdzielcze prawo do lokalu mieszkalnego,

2)

spółdzielcze prawo do lokalu użytkowego,

3

prawo do domu jednorodzinnego w spółdzielni mieszkaniowej,

4)

wierzytelność zabezpieczona hipoteką.

5

Do hipotek określonych w ust. 3 i 4 stosuje się odpowiednio przepisy o hipotece na

nieruchomości.

(skreślony).

Do powstania hipoteki niezbędny jest wpis w księdze wieczystej.

Hipoteka zabezpiecza jedynie wierzytelności pieniężne i może być wyrażona tylko w

oznaczonej sumie pieniężnej. Jeżeli wierzytelność zgodnie z prawem została wyrażona

w innym pieniądzu niż pieniądz polski, hipotekę wyraża się w tym innym pieniądzu.

W granicach przewidzianych w Kodeksie postępowania cywilnego hipoteka zabezpiecza także roszczenia o odsetki nieprzedawnione oraz o przyznane koszty

postępowania.

Zmiany dotyczące wierzytelności hipotecznej, naruszające prawa obciążające nieruchomość

z pierwszeństwem równym lub niższym, wymagają zgody osób, którym prawa te przysługują.

Nie dotyczy to zmiany terminów płatności.

Domniemanie istnienia prawa wynikające z wpisu hipoteki obejmuje, jeżeli chodzi o

odpowiedzialność z nieruchomości, także wierzytelność zabezpieczoną hipoteką.

Niedopuszczalne jest zastrzeżenie, przez które właściciel nieruchomości zobowiązuje

się względem wierzyciela hipotecznego, że nie dokona zbycia lub obciążenia nieruchomości

przed wygaśnięciem hipoteki.

Właściciel nieruchomości niebędący dłużnikiem osobistym może, niezależnie od zarzutów,

które mu przysługują osobiście przeciwko wierzycielowi hipotecznemu, podnosić zarzuty

przysługujące dłużnikowi oraz te, których dłużnik zrzekł się po ustanowieniu hipoteki.

Wierzyciel hipoteczny może dochodzić zaspokojenia z nieruchomości obciążonej hipoteką,

bez względu na ograniczenie odpowiedzialności dłużnika wynikające z prawa spadkowego.

Zaspokojenie wierzyciela hipotecznego z nieruchomości następuje według przepisów o

sądowym postępowaniu egzekucyjnym. Umowa przeciwna jest nieważna.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia.

1.

W razie podziału nieruchomości hipoteka obciążająca dotychczas nieruchomość obciąża

wszystkie nieruchomości utworzone przez podział (hipoteka łączna).

2.

Wierzyciel, któremu przysługuje hipoteka łączna, może według swego uznania żądać zaspokojenia

w całości lub w części z każdej nieruchomości z osobna, z niektórych z nich lub ze

wszystkich łącznie. Może również według swego uznania dokonać jej podziału pomiędzy

poszczególne nieruchomości.

3

W celu zabezpieczenia tej samej wierzytelności można, w drodze czynności prawnej,

obciążyć więcej niż jedną nieruchomość (hipoteka łączna umowna).

4

Do hipoteki zabezpieczającej kredyt udzielony na budowę domów mieszkalnych, jeżeli

podział nieruchomości polega na przeniesieniu własności części nieruchomości zabudowanej

domem mieszkalnym, przepisu ust. 1 nie stosuje się. W takim wypadku hipoteka ulega

podziałowi zgodnie z postanowieniami umowy.

Przedawnienie wierzytelności zabezpieczonej hipoteką nie narusza uprawnienia wierzyciela

hipotecznego do uzyskania zaspokojenia z nieruchomości obciążonej. Przepisu tego nie

stosuje się do roszczenia o odsetki.

1.

Jeżeli wymagalność wierzytelności hipotecznej zależy od wypowiedzenia przez wierzyciela,

wypowiedzenie jest skuteczne względem właściciela nieruchomości niebędącego dłużnikiem

osobistym, gdy było dokonane w stosunku do niego.

2.

Jeżeli wymagalność wierzytelności hipotecznej zależy od wypowiedzenia przez dłużnika,

właściciel nieruchomości niebędący dłużnikiem osobistym może dokonać wypowiedzenia

ze skutkiem co do hipoteki.

3.

Wypowiedzenie, o którym mowa w ust. 1 i 2, jest skuteczne, chociażby wierzyciel wiedział,

że osoba wpisana w księdze wieczystej jako właściciel nieruchomości nie jest właścicielem.

1.

Wierzytelność zabezpieczona hipoteką nie może być przeniesiona bez hipoteki, chyba

że ustawa stanowi inaczej.

2.

Hipoteka nie może być przeniesiona bez wierzytelności, którą zabezpiecza.

W razie przelewu wierzytelności hipotecznej nabywca może, jeżeli chodzi o zaspokojenie

z nieruchomości obciążonej, powołać się na przepisy o rękojmi wiary publicznej ksiąg

wieczystych również w odniesieniu do wierzytelności zabezpieczonej oraz w odniesieniu

do zarzutów przeciwko wierzytelności, które mogły być podniesione przeciwko zbywcy.

W razie przelewu wierzytelności hipotecznej właściciel nieruchomości obciążonej, który

dokonał zapłaty do rąk zbywcy, nie może powołać się wobec nabywcy na brak zawiadomienia

o przelewie. Jednakże zapłata odsetek do rąk zbywcy zwalnia właściciela, jeżeli nie

otrzymał zawiadomienia o przelewie od zbywcy lub nabywcy albo nie został zawiadomiony

przez sąd rejonowy prowadzący księgę wieczystą.

Właściciel nieruchomości obciążonej nie może powołać się wobec nabywcy wierzytelności

hipotecznej na zapłatę odsetek dokonaną do rąk zbywcy za więcej niż jeden pełny okres

płatności, chyba że zapłata była ujawniona w księdze wieczystej albo że nabywca o

niej wiedział w chwili przelewu.

Przepisów oddziału niniejszego nie stosuje się do przelewu roszczenia o zaległe odsetki

od wierzytelności hipotecznej.

Hipoteka obejmuje nieruchomość wraz z przynależnościami i utrzymuje się na niej jako

na całości aż do zupełnego wygaśnięcia wierzytelności, którą zabezpiecza.

1.

Części składowe nieruchomości są objęte hipoteką również po ich odłączeniu, dopóki

pozostają na nieruchomości, chyba że zostały zbyte w granicach prawidłowej gospodarki,

a umowa zbycia jest stwierdzona pismem z datą urzędowo poświadczoną.

2.

Hipoteka nie obejmuje odłączonych części składowych, które przypadają dzierżawcy,

oraz tych, które przypadają użytkownikowi lub mającemu służebność, jeżeli użytkowanie

lub służebność ma pierwszeństwo przed hipoteką.

Rzeczy, które wskutek zbycia przestały być przynależnościami, są objęte hipoteką do

czasu pozostawania ich na nieruchomości, chyba że zostały zbyte w granicach prawidłowej

gospodarki, a umowa zbycia została stwierdzona pismem z datą urzędowo poświadczoną.

Do chwili zajęcia nieruchomości wierzyciel hipoteczny nie może sprzeciwić się usunięciu

jej części składowych lub przynależności, jeżeli właściciel nie narusza przez to zasad

prawidłowej gospodarki.

1.

Hipoteka obejmuje roszczenie właściciela o czynsz najmu lub dzierżawy, jednakże do

chwili zajęcia nieruchomości przez wierzyciela hipotecznego właściciel może czynsz

pobierać.

2.

W razie zajęcia nieruchomości zapłata czynszu, dokonana z góry więcej niż za jeden

pełny okres płatności przypadającej po zajęciu, nie ma skutku względem wierzyciela

hipotecznego, chyba że została ujawniona w księdze wieczystej przed wpisem hipoteki.

Przepisy te stosuje się odpowiednio do rozporządzenia roszczeniem o czynsz.

1.

Jeżeli nieruchomość obciążona hipoteką lub jej część składowa jest ubezpieczona, zakład

ubezpieczeń może bez zgody wierzyciela hipotecznego zapłacić ubezpieczającemu odszkodowanie

w celu pokrycia poniesionych przez niego wydatków na przywrócenie nieruchomości do

stanu poprzedniego. W wypadku takim zapłata odszkodowania może być dokonywana w ratach

płatnych w miarę przywracania nieruchomości do stanu poprzedniego.

2.

Zapłata odszkodowania ubezpieczającemu na inne cele niż przywrócenie nieruchomości

do stanu poprzedniego może nastąpić tylko za zgodą wierzyciela hipotecznego.

W razie sprzedaży części nieruchomości obciążonej hipoteką sprzedawca lub kupujący

mogą żądać, aby wierzyciel zwolnił tę część od obciążenia, jeżeli jest ona stosunkowo

nieznaczna, a wartość pozostałej części nieruchomości zapewnia wierzycielowi dostateczne

zabezpieczenie. Na żądanie wierzycieli kwota uzyskana ze sprzedaży powinna im być

wypłacona według pierwszeństwa służących im hipotek.

Jeżeli właściciel lub osoba trzecia oddziaływa na nieruchomość w taki sposób, że może

to pociągnąć za sobą zmniejszenie jej wartości w stopniu zagrażającym bezpieczeństwu

hipoteki, wierzyciel może żądać zaniechania tych działań.

Jeżeli na skutek okoliczności, za które właściciel odpowiada, wartość nieruchomości

uległa zmniejszeniu w stopniu naruszającym bezpieczeństwo hipoteki, wierzyciel może

wyznaczyć właścicielowi odpowiedni termin do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego

albo do ustanowienia dostatecznego zabezpieczenia dodatkowego. Po bezskutecznym upływie

wyznaczonego terminu wierzyciel może żądać niezwłocznego zaspokojenia z nieruchomości

obciążonej.

Jeżeli zmniejszenie wartości nieruchomości naruszające bezpieczeństwo hipoteki nastąpiło

na skutek okoliczności, za które właściciel nie odpowiada, hipoteka obejmuje przysługujące

właścicielowi roszczenie o naprawienie szkody.

Wygaśnięcie wierzytelności zabezpieczonej hipoteką pociąga za sobą wygaśnięcie hipoteki,

chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

W razie wykreślenia hipoteki z księgi wieczystej bez ważnej podstawy prawnej hipoteka

wygasa po upływie lat dziesięciu.

Skuteczność zrzeczenia się zabezpieczenia hipotecznego bez wygaśnięcia wierzytelności

wymaga wykreślenia hipoteki.

Jeżeli dłużnikowi osobistemu, który zaspokoił wierzyciela hipotecznego, przysługuje

roszczenie zwrotne względem właściciela nieruchomości obciążonej albo względem jego

poprzednika prawnego, hipoteka przechodzi na dłużnika aż do wysokości przysługującego

mu roszczenia. Jednakże gdy wierzyciel został zaspokojony tylko w części, przysługuje

mu co do pozostałej części pierwszeństwo przed hipoteką dłużnika osobistego.

1.

Gdy na skutek zaspokojenia wierzyciela z jednej z nieruchomości obciążonych łącznie

jej właściciel uzyskał roszczenie zwrotne względem właściciela nieruchomości współobciążonej

albo względem jego poprzednika prawnego, hipoteka obciążająca dotychczas tę nieruchomość

jako łączna przechodzi na uprawnionego do zwrotu, aż do wysokości przysługującego

mu roszczenia. Jednakże gdy wierzyciel został zaspokojony tylko w części, przysługuje

mu co do pozostałej części pierwszeństwo przed hipoteką uzyskaną przez uprawnionego

do zwrotu.

2.

Jeżeli w chwili przejścia hipoteki na uprawnionego do zwrotu ciążą na nieruchomości

prawa z pierwszeństwem równym z hipoteką łączną lub z niższym, prawom tym służy pierwszeństwo

przed hipoteką uzyskaną przez uprawnionego do zwrotu.

1.

Gdy wierzytelność zabezpieczona hipoteką jest wymagalna, a wierzyciel dopuszcza się

zwłoki albo też zaspokojenie go napotyka trudności, hipoteka wygasa, jeżeli właściciel

nieruchomości złoży zabezpieczoną kwotę do depozytu sądowego, zrzekając się uprawnienia

do odebrania jej z powrotem.

2.

Wykreślenie hipoteki następuje na wniosek właściciela nieruchomości na podstawie prawomocnego

postanowienia sądu o zezwoleniu na złożenie do depozytu sądowego oraz dowodu wpłaty

zabezpieczonej kwoty do depozytu sądowego ze zrzeczeniem się odebrania jej z powrotem.

W razie wygaśnięcia hipoteki wierzyciel obowiązany jest dokonać wszelkich czynności

umożliwiających wykreślenie hipoteki z księgi wieczystej.

Wierzycielom hipotecznym użytkowania wieczystego, którzy utracili hipoteki wskutek

wygaśnięcia użytkowania wieczystego, przysługuje ustawowe prawo zastawu na roszczeniach

użytkownika wieczystego o wynagrodzenie za wzniesione przez niego lub nabyte na własność

budynki albo inne urządzenia istniejące w dniu zwrotu użytkowanej nieruchomości.

1.

Wierzytelności o wysokości nieustalonej mogą być zabezpieczone hipoteką do oznaczonej

sumy najwyższej (hipoteka kaucyjna).

2.

Hipoteka kaucyjna może w szczególności zabezpieczać istniejące lub mogące powstać

wierzytelności z określonego stosunku prawnego albo roszczenia związane z wierzytelnością

hipoteczną, lecz nieobjęte z mocy ustawy hipoteką zwykłą.

Hipoteką kaucyjną jest również hipoteka, która zabezpiecza wierzytelności z dokumentów

zbywalnych przez indos, chociażby wysokość wierzytelności była z góry ustalona.

Hipoteka kaucyjna zabezpiecza odsetki oraz koszty postępowania mieszczące się w sumie

wymienionej we wpisie hipoteki.

Wierzyciel nie może powołać się na wpis hipoteki kaucyjnej w celu udowodnienia wierzytelności

zabezpieczonej.

Do wypowiedzenia wierzytelności zabezpieczonej hipoteką kaucyjną nie stosuje się przepisów

o wypowiedzeniu wierzytelności hipotecznej.

Do przelewu wierzytelności zabezpieczonej hipoteką kaucyjną nie stosuje się przepisów

o przelewie wierzytelności hipotecznej. Jednakże gdy wraz z wierzytelnością ma być

przeniesiona także hipoteka, do przelewu niezbędny jest wpis w księdze wieczystej.

Hipoteka kaucyjna może być zmieniona na hipotekę zwykłą, a hipoteka zwykła na kaucyjną.

Do zmiany stosuje się odpowiednio przepisy o zmianie treści hipoteki. Zgoda osób,

którym przysługują prawa z pierwszeństwem równym lub niższym, nie jest potrzebna.

Zmiana hipoteki kaucyjnej na zwykłą nie wpływa na zakres zabezpieczenia odsetek i

kosztów postępowania.

Spłata wierzytelności hipotecznej obciążonej hipoteką może być dokonana do wysokości

tej hipoteki tylko do rąk wierzyciela, któremu ona przysługuje, chociażby jego wierzytelność

nie była jeszcze wymagalna; jeżeli hipoteka na wierzytelności hipotecznej jest kaucyjna,

suma odpowiadająca jej wysokości powinna być złożona do depozytu sądowego.

Jeżeli wierzytelność zabezpieczona hipoteką na wierzytelności hipotecznej oraz obciążona

wierzytelność hipoteczna są już wymagalne, wierzyciel, któremu przysługuje hipoteka

na wierzytelności hipotecznej, może żądać zapłaty wprost od dłużnika wierzytelności

obciążonej; może również dochodzić zaspokojenia z nieruchomości.

Jeżeli właściciel nieruchomości dokonał zapłaty do rąk wierzyciela, któremu przysługuje

hipoteka na wierzytelności hipotecznej, hipoteka na nieruchomości wygasa aż do wysokości

sumy uiszczonej przez właściciela.

Wierzytelność zabezpieczona hipoteką na wierzytelności hipotecznej może być przedmiotem

dalszych hipotek.

W wypadkach nieobjętych przepisami działu niniejszego stosuje się do hipoteki na wierzytelności

hipotecznej przepisy o zastawie na wierzytelności.

1.

Wierzyciel, którego wierzytelność jest stwierdzona tytułem wykonawczym, określonym

w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym, może na podstawie tego tytułu uzyskać hipotekę

na wszystkich nieruchomościach dłużnika (hipoteka przymusowa).

2

Jeżeli nieruchomość jest własnością Skarbu Państwa, hipoteka przymusowa może być ustanowiona

w wypadkach przewidzianych w przepisach ustawowych.

Hipotekę przymusową można uzyskać także na podstawie tymczasowego zarządzenia sądu,

postanowienia prokuratora albo na mocy przepisów szczególnych na podstawie decyzji,

chociażby decyzja nie była ostateczna.

Hipoteka przymusowa wpisana na podstawie nieprawomocnego orzeczenia, tymczasowego

zarządzenia sądu, postanowienia prokuratora albo nieostatecznej decyzji jest hipoteką

kaucyjną.

1.

Jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, łączne obciążenie kilku nieruchomości hipoteką

przymusową jest niedopuszczalne, chyba że nieruchomości te są już obciążone inną hipoteką

łączną albo stanowią własność dłużników solidarnych.

2.

Podział zabezpieczenia między poszczególne nieruchomości zależy od uznania wierzyciela.

W razie przelewu wierzytelności zabezpieczonej hipoteką przymusową albo w razie innego

rozporządzenia taką wierzytelnością nie stosuje się przepisów o rękojmi wiary publicznej

ksiąg wieczystych.

W ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93, z 1971 r.

Nr 27, poz. 252, z 1976 r. Nr 19, poz. 122 i z 1982 r. Nr 11, poz. 81) wprowadza się

następujące zmiany

1)

po art. 245 dodaje się art. 245

«

Art. 245

Do przeniesienia ograniczonego prawa rzeczowego na nieruchomości potrzebna jest umowa

między uprawnionym a nabywcą oraz - jeżeli prawo jest ujawnione w księdze wieczystej

- wpis do tej księgi, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

»

;

2)

w art. 246 dotychczasową treść oznacza się jako § 1 i dodaje się § 2 w brzmieniu

«

§ 2.

Jednakże gdy ustawa nie stanowi inaczej, a prawo było ujawnione w księdze wieczystej,

do jego wygaśnięcia potrzebne jest wykreślenie prawa z księgi wieczystej.

»

;

3)

w art. 248 § 1 otrzymuje brzmienie

«

§ 1.

Do zmiany treści ograniczonego prawa rzeczowego potrzebna jest umowa między uprawnionym

a właścicielem rzeczy obciążonej, a jeżeli prawo było ujawnione w księdze wieczystej

- wpis do tej księgi.

»

;

4)

w art. 250 w § 2 dodaje się drugie zdanie w brzmieniu

«

Jeżeli chociaż jedno z tych praw jest ujawnione w księdze wieczystej, potrzebny jest

także wpis do księgi wieczystej.

»”

;

(pominięty).

Księgi wieczyste istniejące w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy stają się księgami

wieczystymi w rozumieniu tej ustawy.

Skutki wpisów, które zostały dokonane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy,

a które według tej ustawy nie są dopuszczalne, podlegają przepisom dotychczasowym.

1.

Postępowanie wszczęte przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy toczy się według

przepisów tej ustawy.

2.

Czynności dokonane przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy są skuteczne, jeżeli

nie naruszyły przepisów dotychczasowych.

Treść hipotek istniejących w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy oraz hipotek wpisanych

po tym dniu na podstawie tytułów dotychczasowych powstałych przed dniem wejścia w

życie tej ustawy oraz ich przeniesienie, obciążenie, zmiana treści lub pierwszeństwa

albo zniesienie podlega przepisom tej ustawy, chyba że przepisy poniższe stanowią

inaczej.

Przepisy niniejszej ustawy o zakresie obciążenia hipoteką oraz o ochronie hipoteki

stosuje się także do hipotek, długów gruntowych i długów rentowych istniejących w

dniu wejścia w życie tej ustawy.

Listy hipoteczne, a także listy długów gruntowych i rentowych w rozumieniu kodeksu cywilnego niemieckiego, wydane przed dniem wejścia w życie dekretu z dnia 11 października 1946 r. - Prawo rzeczowe, pozostają w mocy, jeżeli zostały zarejestrowane w trybie przewidzianym w dekrecie z dnia 10 grudnia 1946 r. o rejestracji i umarzaniu listów hipotecznych,

listów długów gruntowych i rentowych, wydanych przed dniem 1 września 1939 r.

(Dz. U. z 1947 r. Nr 5, poz. 19).

Do hipoteki zabezpieczającej w rozumieniu kodeksu cywilnego niemieckiego stosuje się, od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy, przepisy tej

ustawy o hipotece kaucyjnej.

Na obszarze byłej mocy obowiązującej prawa o ustalaniu własności dóbr nieruchomych,

o przywilejach i hipotekach z 1818 r. - prawa, które nie mogły być wpisane do księgi

wieczystej ze względu na brak zgody wierzycieli hipotecznych, lecz zostały ujawnione

przez zastrzeżenia, mogą być wpisane bez tej zgody z pierwszeństwem wynikającym z

zastrzeżenia ujawnionego w księdze dotychczasowej.

Jeżeli ograniczenie możności rozporządzenia nieruchomością lub prawami rzeczowymi

na nieruchomości, które przestało być wiążące, jest nadal wpisane w księdze wieczystej,

wykreślenie jego może nastąpić z urzędu.

1

Dla nieruchomości, które nie mają założonych ksiąg wieczystych albo których księgi

zaginęły lub uległy zniszczeniu, prowadzi się we właściwych sądach rejonowych, do

czasu założenia ksiąg, zbiory dokumentów przeznaczone do składania wniosków i dokumentów

dotyczących ograniczonych praw rzeczowych i ograniczeń w rozporządzaniu tymi nieruchomościami.

Jednakże złożenie dokumentu dotyczącego hipoteki dopuszczalne jest, gdy przepis szczególny

na to zezwala.

2.

Do ustroju zbioru dokumentów oraz do postępowania o złożenie dokumentów do zbioru

stosuje się odpowiednio przepisy rozdziału 2 działu I.

3

Złożenie dokumentów do zbioru na podstawie postanowienia sądu rejonowego ma wszelkie

skutki wpisu w księdze wieczystej, z wyjątkiem przewidzianych w przepisach o rękojmi

wiary publicznej ksiąg wieczystych, chyba że przepis szczególny dotyczący rękojmi

stanowi inaczej.

1.

Zbiory dokumentów istniejące w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy stają się zbiorami

dokumentów w rozumieniu tej ustawy. Przepis art. 114 stosuje się odpowiednio.

2.

Złożenie dokumentów do zbioru może nastąpić tylko wtedy, gdy dokument określony w

art. 123 ust. 1 ma być złożony do zbioru już istniejącego. Jeżeli do zbioru ma być

złożony dokument dotyczący prawa własności albo brak jest zbioru, zgłoszenie wniosku

o złożenie dokumentu do zbioru traktuje się jak zgłoszenie wniosku o założenie księgi

wieczystej.

3.

W postępowaniu o złożenie dokumentu do zbioru wszczętym przed dniem wejścia w życie

niniejszej ustawy stosuje się odpowiednio przepisy art. 116.

1.

Minister Sprawiedliwości, w drodze rozporządzenia, wyda

1)

szczegółowe przepisy o prowadzeniu ksiąg wieczystych założonych po dniu wejścia w

życie dekretu z dnia 11 października 1946 r. - Prawo o księgach wieczystych,

2)

szczegółowe przepisy o prowadzeniu zbioru dokumentów oraz o postępowaniu w tych sprawach.

2.

Minister Sprawiedliwości, w drodze rozporządzenia, może określić termin utraty mocy prawnej ksiąg wieczystych założonych

przed dniem wejścia w życie dekretu z dnia 11 października 1946 r. - Prawo o księgach

wieczystych, zasady prowadzenia tych ksiąg do czasu utraty przez nie mocy prawnej, zasady zakładania

nowych ksiąg wieczystych dla nieruchomości, których księgi wieczyste utraciły moc

prawną, oraz zasady zwalniania od opłat sądowych w sprawach związanych z utratą mocy

prawnej ksiąg wieczystych.

Tracą moc

1)

dekret z dnia 11 października 1946 r. - Prawo o księgach wieczystych

(Dz. U. Nr 57, poz. 320 i z 1950 r. Nr 38, poz. 349),

2)

utrzymane w mocy przez art. III pkt 3 oraz art. XVII ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Przepisy wprowadzające

kodeks cywilny

(Dz. U. Nr 16, poz. 94 i z 1974 r. Nr 24, poz. 142)art. 14-27, 190-249, 290-293, 295 oraz w zakresie ksiąg wieczystych i hipoteki art.

114, 115, 118-120, 122-126 i 300 § 2 dekretu z dnia 11 października 1946 r. - Prawo

rzeczowe

(Dz. U. Nr 57, poz. 319, z 1950 r. Nr 34, poz. 312, z 1954 r. Nr 41, poz. 184, z 1961 r. Nr 32, poz. 159, z 1962 r. Nr 38, poz. 166 i z 1964 r. Nr 16, poz. 94),

3)

utrzymane w mocy przez art. III pkt 4 oraz art. XVIII ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Przepisy wprowadzające

kodeks cywilny

(Dz. U. Nr 16, poz. 94 i z 1974 r. Nr 24, poz. 142) w zakresie ksiąg wieczystych i hipoteki art. XIX-XXV, XXXVII, XXXVIII, XL-XLVI, L

i LIV-LXIII dekretu z dnia 11 października 1946 r. - Przepisy wprowadzające prawo

rzeczowe i prawo o księgach wieczystych (Dz. U. Nr 57, poz. 321, z 1950 r. Nr 38,

poz. 349, z 1953 r. Nr 29, poz. 113, z 1960 r. Nr 54, poz. 311 i z 1964 r. Nr 16,

poz. 94),

4)

ustawa z dnia 16 listopada 1964 r. o przekazaniu państwowym biurom notarialnym prowadzenia

ksiąg wieczystych

(Dz. U. Nr 41, poz. 278).

Do czasu wydania przepisów wykonawczych na podstawie niniejszej ustawy obowiązują

przepisy dotychczasowe, jeżeli nie są sprzeczne z przepisami tej ustawy.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1983 r.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1999 r., z wyjątkiem art. 26, art. 128 pkt

2, art. 139 pkt 1 i 10, art. 145 ust. 2 i 4, art. 146 ust. 2 i 4 oraz art. 147 ust.

2 i 3, które wchodzą w życie z dniem ogłoszenia, i art. 34 pkt 1, art. 36 pkt 23,

art. 48 pkt 1 i 3, art. 84, art. 97 pkt 1-3, 5-10 i 12-36 oraz art. 139 pkt 9 lit.

a), które wchodzą w życie z dniem 1 stycznia 2000 r.

Do przeniesienia ograniczonego prawa rzeczowego na nieruchomości potrzebna jest umowa

między uprawnionym a nabywcą oraz - jeżeli prawo jest ujawnione w księdze wieczystej

- wpis do tej księgi, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1998 r., z tym że przepisy art. 22 § 6,

art. 28 § 3, art. 46 § 3, art. 48 § 3, art. 56 § 3, art. 58, art. 67 § 3, art. 79

§ 3, art. 82 § 3, art. 83, art. 84 § 2, art. 87 § 5, art. 119, art. 196 § 4, art.

283 § 3, art. 303, art. 314 pkt 2 i 3, art. 316 pkt 1 oraz art. 328 wchodzą w życie

z dniem ogłoszenia.