Ustawa z dnia 12 maja 2000 r. o zmianie ustawy o Rzeczniku Praw Obywatelskich, ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz o zmianie niektórych innych ustaw.

W ustawie z dnia 15 lipca 1987 r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich

(Dz. U. z 1991 r. Nr 109, poz. 471, z 1998 r. Nr 106, poz. 668, z 1999 r. Nr 49, poz. 483 i z 2000 r. Nr 6, poz. 69) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 1

a)

ust. 2 otrzymuje brzmienie

„

2.

Rzecznik Praw Obywatelskich, zwany dalej «Rzecznikiem», stoi na straży wolności i

praw człowieka i obywatela określonych w Konstytucji oraz w innych aktach normatywnych.

”

,

b)

w ust. 3 wyrazy „tych praw i wolności” zastępuje się wyrazami „tych wolności i praw”;

2)

w art. 1 w ust. 3, w art. 4, w art. 8, w art. 14 w pkt 1 i 2 i w art. 16 w ust. 1

oraz w ust. 2 w pkt 1 użyte w różnych przypadkach i liczbie wyrazy „praw i wolności obywatela” zastępuje się wyrazami „wolności i praw człowieka i obywatela”;

3)

w art. 4 na końcu dodaje się zdanie w brzmieniu: „Ślubowanie może być złożone z dodaniem zdania «Tak mi dopomóż Bóg.»”;

4)

w art. 5 w ust. 1 wyrazy „cztery lata” zastępuje się wyrazami „pięć lat”;

5)

art. 6 i art. 7 otrzymują brzmienie

„

Art. 6.

Po zaprzestaniu wykonywania obowiązków Rzecznik ma prawo powrócić na stanowisko zajmowane

poprzednio albo otrzymać stanowisko równorzędne poprzednio zajmowanemu, jeżeli nie

ma przeszkód prawnych.

Art. 7.

1.

Sejm odwołuje Rzecznika przed upływem okresu, na jaki został powołany, jeżeli

1)

zrzekł się wykonywania obowiązków,

2)

stał się trwale niezdolny do pełnienia obowiązków na skutek choroby, ułomności lub

upadku sił - stwierdzonych orzeczeniem lekarskim.

2.

Sejm odwołuje Rzecznika przed upływem okresu, na jaki został powołany, również jeżeli

Rzecznik sprzeniewierzył się złożonemu ślubowaniu.

3.

Sejm podejmuje uchwałę w sprawie odwołania Rzecznika, w przypadku określonym w ust.

1 pkt 1, na wniosek Marszałka Sejmu.

4.

Sejm podejmuje uchwałę w sprawie odwołania Rzecznika, w przypadkach określonych w

ust. 1 pkt 2 oraz w ust. 2, na wniosek Marszałka Sejmu lub grupy co najmniej 35 posłów,

większością co najmniej 3/5 głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby

posłów.

”

;

6)

w art. 10 wyrazy „praw i wolności” zastępuje się wyrazami „wolności i praw”;

7)

w art. 13

a)

w ust. 1

-

w pkt 1 po wyrazie „zbadać” dodaje się wyrazy „, nawet bez uprzedzenia,”

-

w pkt 3 na końcu skreśla się przecinek i dodaje się wyrazy „oraz żądać do wglądu w Biurze Rzecznika Praw Obywatelskich akt sądowych i prokuratorskich

oraz akt innych organów ścigania po zakończeniu postępowania i zapadnięciu rozstrzygnięcia,”

b)

w ust. 2 wyrazy „o ochronie tajemnicy państwowej i służbowej” zastępuje się wyrazami „o ochronie informacji niejawnych”,

c)

dodaje się ust. 3 w brzmieniu

„

3.

Rzecznik odmawia ujawnienia nazwiska i innych danych osobowych skarżącego, w tym także

wobec organów władzy publicznej, jeżeli uzna to za niezbędne dla ochrony wolności,

praw i interesów jednostki.

”

;

8)

w art. 14

a)

w pkt 6 wyrazy „zaskarżać decyzje” zastępuje się wyrazami „wnosić skargi”,

b)

pkt 8 otrzymuje brzmienie

„

8)

wnieść kasację lub rewizję nadzwyczajną od prawomocnego orzeczenia, na zasadach i

w trybie określonych w odrębnych przepisach.

”

;

9)

w art. 16 w ust. 2

a)

pkt 2 i 3 otrzymują brzmienie

„

2)

występować do Trybunału Konstytucyjnego z wnioskami w sprawach, o których mowa w art.

188 Konstytucji,

3)

zgłosić udział w postępowaniu przed Trybunałem Konstytucyjnym w sprawach skarg konstytucyjnych

i brać udział w tym postępowaniu,

”

b)

w pkt 4 po wyrazie „wątpliwości” dodaje się wyrazy „w praktyce”;

10)

w art. 17

a)

dotychczasowa treść otrzymuje oznaczenie ust. 1,

b)

dodaje się ust. 2 w brzmieniu

„

2.

Rzecznik może określić termin, w jakim powinny być dokonane czynności, o których mowa

w ust. 1.

”

;

11)

dodaje się art. 17a w brzmieniu

„

Art. 17a.

Rzecznik współdziała ze stowarzyszeniami, ruchami obywatelskimi, innymi dobrowolnymi

zrzeszeniami i fundacjami na rzecz ochrony wolności i praw człowieka i obywatela.

”

;

12)

art. 18 otrzymuje brzmienie

„

Art. 18.

Przepisy ustawy dotyczące ochrony wolności i praw człowieka i obywatela odnoszą się

również odpowiednio do osób nie będących obywatelami polskimi, znajdujących się pod

władzą Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie przysługujących im wolności i praw.

”

;

13)

w art. 19

a)

ust. 1 otrzymuje brzmienie

„

1.

Rzecznik corocznie informuje Sejm i Senat o swojej działalności oraz o stanie przestrzegania

wolności i praw człowieka i obywatela.

”

,

b)

w ust. 2 wyrazy „Sprawozdanie Rzecznika podawane” zastępuje się wyrazami „Informacja Rzecznika podawana”.

W ustawie z dnia 17 listopada 1964 r. - Kodeks postępowania cywilnego

(Dz. U. Nr 43, poz. 296, z 1965 r. Nr 15, poz. 113, z 1974 r. Nr 27, poz. 157 i Nr 39, poz. 231, z 1975 r. Nr 45, poz. 234, z 1982 r. Nr 11, poz. 82 i Nr 30, poz. 210, z 1983 r. Nr 5, poz. 33, z 1984 r. Nr 45, poz. 241 i 242, z 1985 r. Nr 20, poz. 86, z 1987 r. Nr 21, poz. 123, z 1988 r. Nr 41, poz. 324, z 1989 r. Nr 4, poz. 21, Nr 33, poz. 175, z 1990 r. Nr 14, poz. 88, Nr 34, poz. 198, Nr 53, poz. 306, Nr 55, poz. 318 i Nr 79, poz. 464, z 1991 r. Nr 7, poz. 24, Nr 22, poz. 92 i Nr 115, poz. 496, z 1993 r. Nr 12, poz. 53, z 1994 r. Nr 105, poz. 509, z 1995 r. Nr 83, poz. 417, z 1996 r. Nr 24, poz. 110, Nr 43, poz. 189, Nr 73, poz. 350 i Nr 149, poz. 703, z 1997 r. Nr 43, poz. 270, Nr 54, poz. 348, Nr 75, poz. 471, Nr 102, poz. 643, Nr 117, poz. 752, Nr 121, poz. 769 i 770, Nr 133, poz. 882, Nr 139, poz. 934, Nr 140, poz. 940 i Nr 141, poz. 944, z 1998 r. Nr 106, poz. 668 i Nr 117, poz. 757, z 1999 r. Nr 52, poz. 532 oraz z 2000 r. Nr 22, poz. 269 i 271) w art. 3934 dotychczasową treść oznacza się jako § 1 i dodaje się § 2 w brzmieniu

„

§ 2.

Rzecznik Praw Obywatelskich może wnieść kasację w terminie 6 miesięcy od dnia doręczenia

orzeczenia stronie. W razie wniesienia kasacji po upływie terminu określonego w §

1, podstawę kasacji powinno ponadto stanowić naruszenie przepisów Konstytucji dotyczących

wolności i praw człowieka i obywatela. Przepisu art. 393 § 1 nie stosuje się.

”

W ustawie z dnia 31 lipca 1981 r. o wynagrodzeniu osób zajmujących kierownicze stanowiska

państwowe

(Dz. U. Nr 20, poz. 101, z 1982 r. Nr 31, poz. 214, z 1985 r. Nr 22, poz. 98 i Nr 50, poz. 262, z 1987 r. Nr 21, poz. 123, z 1989 r. Nr 34, poz. 178, z 1991 r. Nr 100, poz. 443, z 1993 r. Nr 1, poz. 1, z 1995 r. Nr 34, poz. 163 i Nr 142, poz. 701, z 1996 r. Nr 73, poz. 350, Nr 89, poz. 402, Nr 106, poz. 496 i Nr 139, poz. 647, z 1997 r. Nr 75, poz. 469 i Nr 133, poz. 883, z 1998 r. Nr 155, poz. 1016 i Nr 160, poz. 1065, z 1999 r. Nr 110, poz. 1255 oraz z 2000 r. Nr 6, poz. 69) w art. 2 w pkt 4 po wyrazach „Sekretarza Komitetu Integracji Europejskiej” dodaje się wyrazy „, Zastępcy Rzecznika Praw Obywatelskich”.

W ustawie z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym

(Dz. U. z 1996 r. Nr 13, poz. 74, Nr 58, poz. 261, Nr 106, poz. 496 i Nr 132, poz. 622, z 1997 r. Nr 9, poz. 43, Nr 106, poz. 679, Nr 107, poz. 686, Nr 113, poz. 734 i Nr 123, poz. 775, z 1998 r. Nr 155, poz. 1014 i Nr 162, poz. 1126 oraz z 2000 r. Nr 26, poz. 306) w art. 94 w ust. 1 na końcu kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje się wyrazy

„albo jeżeli uchwała jest aktem prawa miejscowego.”

W ustawie z dnia 28 lipca 1990 r. o działalności ubezpieczeniowej

(Dz. U. z 1996 r. Nr 11, poz. 62, z 1997 r. Nr 43, poz. 272, Nr 88, poz. 554, Nr 107, poz. 685, Nr 121, poz. 769 i 770 i Nr 139, poz. 934, z 1998 r. Nr 155, poz. 1015, z 1999 r. Nr 49, poz. 483, Nr 101, poz. 1178 i Nr 110, poz. 1255 oraz z 2000 r. Nr 43, poz. 483) w art. 9 w ust. 2

1)

w pkt 5 na końcu kropkę zastępuje się przecinkiem,

2)

dodaje się pkt 6 w brzmieniu

„

6)

Rzecznika Praw Obywatelskich w sprawach, które podjął do prowadzenia w związku ze

skargą ubezpieczonego, osoby upoważnionej z umowy ubezpieczenia lub osoby uprawnionej

do odszkodowania w związku ze zdarzeniem objętym ubezpieczeniem odpowiedzialności

cywilnej.

”

Po zaprzestaniu wykonywania obowiązków Rzecznik ma prawo powrócić na stanowisko zajmowane

poprzednio albo otrzymać stanowisko równorzędne poprzednio zajmowanemu, jeżeli nie

ma przeszkód prawnych.

W ustawie z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym

(Dz. U. Nr 74, poz. 368 i Nr 104, poz. 515, z 1997 r. Nr 75, poz. 471, Nr 106, poz. 679, Nr 114, poz. 739 i Nr 144, poz. 971, z 1998 r. Nr 162, poz. 1126, z 1999 r. Nr 75, poz. 853 oraz z 2000 r. Nr 2, poz. 5) w art. 35 dodaje się ust. 2a w brzmieniu

„

2a.

Prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich mogą wnieść skargę na akt lub uchwałę stanowiące

przepisy prawa miejscowego także po upływie terminu, o którym mowa w ust. 2.

”

1.

Sejm odwołuje Rzecznika przed upływem okresu, na jaki został powołany, jeżeli

1)

zrzekł się wykonywania obowiązków,

2)

stał się trwale niezdolny do pełnienia obowiązków na skutek choroby, ułomności lub

upadku sił - stwierdzonych orzeczeniem lekarskim.

2.

Sejm odwołuje Rzecznika przed upływem okresu, na jaki został powołany, również jeżeli

Rzecznik sprzeniewierzył się złożonemu ślubowaniu.

3.

Sejm podejmuje uchwałę w sprawie odwołania Rzecznika, w przypadku określonym w ust.

1 pkt 1, na wniosek Marszałka Sejmu.

4.

Sejm podejmuje uchwałę w sprawie odwołania Rzecznika, w przypadkach określonych w

ust. 1 pkt 2 oraz w ust. 2, na wniosek Marszałka Sejmu lub grupy co najmniej 35 posłów,

większością co najmniej 3/5 głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby

posłów.

W ustawie z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym

(Dz. U. Nr 102, poz. 643) w art. 51 ust. 2 otrzymuje brzmienie

„

2.

Rzecznik Praw Obywatelskich może, w terminie 60 dni od otrzymania informacji, zgłosić

udział w postępowaniu.

”

W ustawie z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie województwa

(Dz. U. Nr 91, poz. 576, Nr 155, poz. 1014, Nr 160, poz. 1060 i Nr 162, poz. 1126 oraz z 2000 r. Nr 12, poz. 136, Nr 26, poz. 306 i Nr 48, poz. 550) w art. 90 skreśla się ust. 2.

W ustawie z dnia 5 czerwca 1998 r. o administracji rządowej w województwie

(Dz. U. Nr 91, poz. 577, z 1999 r. Nr 70, poz. 778 oraz z 2000 r. Nr 12, poz. 136, Nr 22, poz. 268 i Nr 48, poz. 550) w art. 44 skreśla się ust. 2.

W ustawie z dnia 5 czerwca 1998 r. o samorządzie powiatowym

(Dz. U. Nr 91, poz. 578 i Nr 155, poz. 1014 oraz z 2000 r. Nr 12, poz. 136 i Nr 26, poz. 306) w art. 82 w ust. 1 na końcu kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje się wyrazy

„albo jeżeli uchwała jest aktem prawa miejscowego.”

Marszałek Sejmu ogłosi w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej jednolity tekst

ustawy z dnia 15 lipca 1987 r. o Rzeczniku Praw Obywatelskich, z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem wydania

jednolitego tekstu.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art. 2, który

wchodzi w życie z dniem 1 lipca 2000 r.

Rzecznik współdziała ze stowarzyszeniami, ruchami obywatelskimi, innymi dobrowolnymi

zrzeszeniami i fundacjami na rzecz ochrony wolności i praw człowieka i obywatela.

Przepisy ustawy dotyczące ochrony wolności i praw człowieka i obywatela odnoszą się

również odpowiednio do osób nie będących obywatelami polskimi, znajdujących się pod

władzą Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie przysługujących im wolności i praw.