Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 27 kwietnia 2000 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy w pralniach i farbiarniach.

§ 1. 1. Rozporzàdzenie okreÊla wymagania bezpieczeƒstwa i higieny pracy przy czyszczeniu, praniu i farbowaniu wyrobów w∏ókienniczych, skórzanych i futrzarskich, zwanych dalej „odzie˝à”.

§ 2. Wymagania szczególne dla pralni szpitalnych

okreÊlajà odr´bne przepisy.

2. Przepisy rozporzàdzenia dotyczà pralni oraz farbiarni us∏ugowych, zwanych dalej „pralniami i farbiarniami”.

§ 3. Pomieszczenia pralni i farbiarni, niezale˝nie od

miejscowych wyciàgów zainstalowanych bezpoÊrednio przy urzàdzeniach lub maszynach pralniczych, powinny mieç zapewnionà wymian´ powietrza w ciàgu

godziny co najmniej

Nawiew

(iloÊç wymian/godz.)

Wywiew

(iloÊç wymian/godz.)

— pomieszczenia sortowni i magazynów odzie˝y brudnej oraz przeznaczone

do p∏ukania, odwirowania i farbowania odzie˝y

5

6

— pomieszczenia s∏u˝àce do moczenia, odka˝ania oraz r´cznego prasowania

odzie˝y

3

4

— pomieszczenia przeznaczone do gotowania odzie˝y, prania r´cznego

i mechanicznego oraz farbowania

6

7

— pomieszczenia suszenia i mechanicznego prasowania odzie˝y (maglowania)

4

5

— pomieszczenia sortowni i magazynów odzie˝y wypranej lub ufarbowanej

1

1

Rodzaj pomieszczenia

§ 4. 1. W pomieszczeniach nara˝onych na dzia∏anie

substancji chemicznych, wody i par Êciany powinny

byç pokryte do wysokoÊci co najmniej 2,0 m materia∏em nienasiàkliwym, ∏atwo zmywalnym i odpornym na

dzia∏anie Êrodków stosowanych do czyszczenia, usuwania plam, prania i farbowania.

2. Temperatura powierzchni zewn´trznych rur przewodzàcych goràcà wod´ i par´ oraz maszyn i urzàdzeƒ

pralniczych, z którymi mo˝e mieç bezpoÊredni kontakt

pracownik, nie powinna przekraczaç 55°C (328 K).

3. Rury przewodzàce zimnà wod´ nale˝y os∏oniç

izolacjà ochronnà, je˝eli przebiegajà przez pomieszczenia o wilgotnoÊci wzgl´dnej powietrza przekraczajàcej

75%.

4. Pod∏ogi we wszystkich pomieszczeniach pralni

i farbiarni nara˝onych na dzia∏anie stosowanych preparatów i Êrodków chemicznych oraz wody powinny

byç wykonane z materia∏ów odpornych na nasiàkanie.

5. Âcieki z urzàdzeƒ i maszyn stosowanych w pralni i farbiarni powinny byç odprowadzane w sposób nie

powodujàcy zalewania pod∏ogi.

6. Otwory i studzienki kana∏ów Êciekowych na

drogach i przejÊciach oraz na stanowiskach pracy nale˝y zabezpieczyç odpowiednimi pokrywami lub kratkami.

§ 5. 1. Pranie odzie˝y zanieczyszczonej substancjami chemicznymi powinno odbywaç si´ wy∏àcznie

w maszynach i urzàdzeniach do tego celu przeznaczonych.

2. W pralni, w której odbywa si´ pranie odzie˝y zanieczyszczonej substancjami chemicznymi, powinny

byç zainstalowane urzàdzenia do neutralizacji tych

substancji.

3. W pralniach zak∏adów przemys∏owych lub

Êwiadczàcych us∏ugi dla tych zak∏adów powinny byç

zainstalowane urzàdzenia do odpylania, degazacji i dezynfekcji odzie˝y roboczej i ochronnej.

4. Pomieszczenia pralni oraz odzie˝ roboczà pracowników nale˝y odka˝aç i dezynfekowaç w okresach

ustalonych instrukcjà zak∏adowà.

§ 6. 1. Urzàdzenia do mechanicznego czyszczenia

odzie˝y lub miejscowego usuwania plam przy u˝yciu

substancji chemicznych powinny byç szczelne lub wyposa˝one w wentylacj´ wyciàgowà miejscowà, niezale˝nie od czynnej wentylacji ogólnej, o której mowa

w § 3.

2. Maszyny i urzàdzenia pralnicze nale˝y wyposa˝yç w szczelne pokrywy samozamykajàce wraz z urzàdzeniami zabezpieczajàcymi pokrywy otworów za∏adunkowych przed przypadkowym otwarciem podczas

pracy tych maszyn i urzàdzeƒ.

3. Maszyny i urzàdzenia pralnicze sterowane automatycznymi programatorami nale˝y wyposa˝yç w mechanizmy umo˝liwiajàce r´czny spust kàpieli i otwarcie

pokryw w przypadku awarii programatorów.

4. Maszyny pralnicze z osobnymi otworami za∏adunkowymi b´bna zewn´trznego i wewn´trznego powinny byç wyposa˝one w urzàdzenie unieruchamiajàce b´ben pralniczy w czasie ∏adowania i wyjmowania

odzie˝y.

§ 7. Podczas stosowania benzyny i przy obróbce

odzie˝y we∏nianej, jedwabnej i futrzanej nale˝y stosowaç Êrodki neutralizujàce procesy wytwarzania elektrycznoÊci statycznej.

§ 8. 1. Odzie˝ brudnà przeznaczonà do prania nale˝y dostarczaç do pralni wy∏àcznie w workach lub pojemnikach eliminujàcych bezpoÊredni kontakt z tà

odzie˝à osób zatrudnionych przy transporcie.

2. W pralniach i farbiarniach nale˝y wyodr´bniç pomieszczenia z oddzielnymi stanowiskami pracy do

przyjmowania odzie˝y brudnej i przeznaczonej do farbowania oraz do wydawania odzie˝y upranej lub ufarbowanej.

3. Odzie˝ brudnà z sortowni lub magazynu nale˝y

przewoziç na stanowiska prania wózkami r´cznymi lub

przy u˝yciu wózków mechanicznych.

4. Odzie˝ mokrà po procesie moczenia, gotowania

lub prania nale˝y przewoziç na kolejne stanowiska pracy w sposób nie powodujàcy zalewania pod∏ogi.

§ 9. Odzie˝ przeznaczona do mechanicznego czyszczenia przy u˝yciu substancji chemicznych ∏atwo palnych nie powinna zawieraç cz´Êci lub ozdób metalowych mogàcych spowodowaç iskrzenie.

§ 10. 1. Podczas prac na stanowiskach mechanicznego czyszczenia odzie˝y nale˝y

1) naczynia i urzàdzenia zawierajàce rozpuszczalniki

i inne substancje chemiczne otwieraç z zachowaniem szczególnej ostro˝noÊci,

2) zbiorniki operacyjne, destylatory i inne pojemniki

nape∏niaç i opró˝niaç w sposób zmechanizowany

lub przy u˝yciu odpowiednich urzàdzeƒ dozujàcych,

3) czynnoÊci nape∏niania i opró˝niania maszyn pralniczych, w których stosuje si´ ró˝nego rodzaju rozpuszczalniki, wykonywaç przy uruchomionej wentylacji wyciàgowej miejscowej i otwartej przepustnicy kana∏u wentylacyjnego odprowadzajàcego

opary tych rozpuszczalników na zewnàtrz pomieszczenia,

4) odzie˝ poddanà czyszczeniu rozpuszczalnikami,

w razie koniecznoÊci wyj´cia jej z urzàdzenia przed

procesem wysuszenia i przewietrzenia, przemieÊciç poza miejsce obecnego stanowiska pracy

i poddaç wietrzeniu w pomieszczeniu przeznaczonym do tego celu,

5) odzie˝ po zakoƒczonym procesie czyszczenia, przed

jej przekazaniem do dalszej obróbki technologicz-

Poz. 469

nej, poddaç procesowi wietrzenia w pomieszczeniu wyposa˝onym w skutecznà wentylacj´,

6) substancje chemiczne przechowywaç na stanowiskach pracy w iloÊciach niezb´dnych do zapewnienia ciàg∏oÊci pracy na jednej zmianie roboczej,

7) nape∏nianie maszyn pralniczych substancjami chemicznymi oraz procesy wirowania i suszenia odzie˝y przeprowadzaç przy zamkni´tych pokrywach

otworów za∏adunkowych i manipulacyjnych,

8) pokrywy otworów za∏adunkowych i manipulacyjnych w maszynach stosowanych do czyszczenia

odzie˝y przy u˝yciu rozpuszczalników chlorowanych zamykaç, a przepustnic´ kana∏u wentylacyjnego odprowadzajàcego opary na zewnàtrz pozostawiaç otwartà.

2. Stanowiska pracy, na których stosowane substancje chemiczne do czyszczenia, prania, apretowania

lub farbowania mogà byç przyczynà poÊlizgu pracownika, nale˝y wyposa˝yç w a˝urowe podesty.

3. W razie rozlania na pod∏og´ substancji chemicznych, o których mowa w ust. 2, nale˝y je niezw∏ocznie

usunàç, a miejsce rozlania oczyÊciç lub osuszyç.

4. Podczas przelewania substancji chemicznych

stosowanych w pralni i farbiarni oczy i r´ce pracowników nale˝y zabezpieczyç odpowiednimi Êrodkami

ochrony indywidualnej.

5. Sposoby bezpiecznego dozowania rozpuszczalników i innych substancji chemicznych stosowanych

w procesie czyszczenia odzie˝y, prania lub farbowania

okreÊlajà stanowiskowe instrukcje bezpieczeƒstwa i higieny pracy.

§ 11. 1. Suszarnie w pralniach i farbiarniach nale˝y

wyposa˝yç w odpowiednie do technologii suszenia

wieszaki jezdne i inne urzàdzenia eliminujàce ucià˝liwoÊç pracy i zwi´kszajàce jej bezpieczeƒstwo.

2. W razie gdy wewnàtrz suszarni temperatura jest

wy˝sza ni˝ 27°C (300 K), czynnoÊci zawieszania odzie˝y mokrej i jej zdejmowania po wysuszeniu z wieszaków jezdnych i innych urzàdzeƒ nale˝y wykonaç na zewnàtrz suszarni.

§ 12. 1. Stanowiska r´cznego prasowania odzie˝y

przy u˝yciu elektrycznych ˝elazek nale˝y wyposa˝yç

w podesty lub dywaniki izolacyjne z materia∏ów dielektrycznych, je˝eli nie zastosowano innych skutecznych

Êrodków ochrony przeciwpora˝eniowej.

2. Urzàdzenia do mechanicznego prasowania

odzie˝y za pomocà

1) walców obrotowych nale˝y wyposa˝yç w zabezpieczenie chroniàce przed przypadkowym wciàgni´ciem odzie˝y roboczej pracownika lub jego ràk pomi´dzy prasujàce elementy,

2) p∏yt dociskanych mechanicznie nale˝y wyposa˝yç

w zabezpieczenie chroniàce przed zwarciem lub

dociÊni´ciem tych p∏yt w sytuacji, gdy pomi´dzy

p∏ytami znajdujà si´ r´ce obs∏ugujàcego pracownika, lub w czasie prac konserwacyjno-naprawczych.

§ 13. W przypadku niekontrolowanego wyp∏ywu

z urzàdzeƒ i zbiorników rozpuszczalników chlorowanych, pracowników nara˝onych na dzia∏anie tych rozpuszczalników nale˝y poddaç profilaktycznym badaniom lekarskim.

§ 14. 1. Pomieszczenia sortowni i magazynów

odzie˝y brudnej oraz Êrodki transportowe do jej przewo˝enia nale˝y dezynfekowaç co najmniej raz w roku.

Poz. 469 i 470

§ 15. Traci moc rozporzàdzenie Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Ârodowiska z dnia 28 listopada

1973 r. w sprawie bezpieczeƒstwa i higieny pracy w zak∏adach pralniczych (Dz. U. Nr 49, poz. 285).

§ 16. Rozporzàdzenie wchodzi w ˝ycie po up∏ywie

3 miesi´cy od dnia og∏oszenia.

2. Pomieszczenia sortowni i magazynów, o których

mowa w ust. 1, nale˝y odnawiaç co najmniej jeden raz

w roku.

Minister Gospodarki: J. Steinhoff

470

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI

z dnia 27 kwietnia 2000 r.

w sprawie bezpieczeƒstwa i higieny pracy przy pracach spawalniczych.

Na podstawie art. 23715 § 2 Kodeksu pracy zarzàdza

si´, co nast´puje

Rozdzia∏ 1

Przepisy ogólne

§ 1. Rozporzàdzenie okreÊla wymagania bezpieczeƒstwa i higieny pracy przy pracach spawalniczych

obejmujàcych spawanie, napawanie, lutowanie, zgrzewanie i ci´cie termiczne metali i tworzyw termoplastycznych.

§ 2. Rozporzàdzenie nie dotyczy zgrzewania wybuchowego oraz prac spawalniczych prowadzonych pod

wodà, w górnictwie pod powierzchnià ziemi, w górnictwie naftowym, podczas akcji ratowniczych prowadzonych przez specjalistyczne s∏u˝by ratownicze i prac naukowo-badawczych, których wykonanie jest uzale˝nione od zastosowania metod lub warunków odmiennych

ni˝ okreÊlone w rozporzàdzeniu.

§ 3. Ilekroç w rozporzàdzeniu jest mowa o

1) stanowisku spawalniczym — nale˝y przez to rozumieç stanowisko pracy, na którym sà wykonywane

prace przy zastosowaniu procesów wymienionych

w § 1,

2) sta∏ym stanowisku spawalniczym — nale˝y przez

to rozumieç stanowisko pracy przeznaczone do powtarzalnego wykonywania prac spawalniczych,

którego wyposa˝enie techniczne i instalacje zasilajàce majà charakter sta∏y,

3) ruchomym stanowisku spawalniczym — nale˝y

przez to rozumieç stanowisko pracy przeznaczone

do okresowego wykonywania prac spawalniczych,

którego wyposa˝enie techniczne i instalacje zasila-

jàce sà kompletowane doraênie, tylko na czas wykonywania okreÊlonej pracy,

4) spawalni — nale˝y przez to rozumieç odpowiednio

przystosowane pomieszczenie lub wydzielonà

cz´Êç pomieszczenia, w którym sà zlokalizowane

sta∏e stanowiska spawalnicze,

5) kabinie spawalniczej — nale˝y przez to rozumieç

cz´Êç spawalni zawierajàcà stanowisko spawalnicze, os∏oni´tà Êciankami o lekkiej konstrukcji lub

parawanem,

6) bezpieczniku — nale˝y przez to rozumieç urzàdzenie zawierajàce w sobie co najmniej element chroniàcy przed wstecznym przep∏ywem gazu oraz element powodujàcy wygaszenie p∏omienia,

7) butli — nale˝y przez to rozumieç naczynie metalowe do przechowywania i transportowania gazów

spr´˝onych, skroplonych (ciek∏ych) lub rozpuszczonych,

8) baterii (zbieraczu) butli — nale˝y przez to rozumieç

zespó∏ butli przy∏àczonych do kolektora i jednoczeÊnie opró˝nianych,

9) wiàzkach butli — nale˝y przez to rozumieç zespó∏

butli trwale po∏àczonych z kolektorem i tworzàcych

zbiornik wielonaczyniowy,

10) materia∏ach dodatkowych — nale˝y przez to rozumieç materia∏y do wykonania spoiny lub lutowiny,

takie jak spoiwo, topnik, gaz,

11) kwalifikacjach spawalniczych — nale˝y przez to rozumieç ukoƒczenie odpowiedniego przeszkolenia

teoretycznego i praktycznego w zakresie spawalnictwa, potwierdzone egzaminem oraz dokumentem upowa˝niajàcym do wykonywania prac spawalniczych.

469

ROZPORZÑDZENIE MINISTRA GOSPODARKI

z dnia 27 kwietnia 2000 r.

w sprawie bezpieczeƒstwa i higieny pracy w pralniach i farbiarniach.

Na podstawie art. 23715 § 2 Kodeksu pracy zarzàdza

si´, co nast´puje

3. Przepisy rozporzàdzenia nie majà zastosowania

do pralni na statkach morskich.