Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 16 grudnia 1999 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów.

§ 1. Rozporządzenie określa podmioty obowiązane

do prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów, rodzaj oraz sposób jej prowadzenia, szczegółowe warunki, jakim powinna odpowiadać ta księga,

aby stanowiła dowód pozwalający na określenie zobowiązań podatkowych, a także szczegółowy zakres obowiązków związanych z jej prowadzeniem.

§ 2. 1. Osoby fizyczne i spółki cywilne osób fizycznych wykonujące pozarolniczą działalność gospodarczą, w tym również działalność w zakresie wolnych zawodów, są obowiązane prowadzić podatkową księgę

przychodów i rozchodów, zwaną dalej "księgą", według wzoru ustalonego w załączniku do rozporządze­

nia.

2. Obowiązek prowadzenia księgi dotyczy również

osób

1) wykonujących działalność na podstawie umów

agencyjnych i umów na warunkach zlecenia, zawartych na podstawie odrębnych przepisów,

2) prowadzących działy specjalne produkcji rolnej, jeżeli osoby te zgłosiły zamiar prowadzenia tych

ksiąg.

3. Obowiązek prowadzenia księgi nie dotyczy osób,

które

1) prowadzą księgi rachunkowe,

2) opłacają podatek dochodowy w formach zryczałto­

wanych, na zasadach okreŚlonych w ustawie z dnia

20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych

przez osoby fizyczne (Dz. U. Nr 144, poz. 930), zwanej dalej "ustawą o zryczałtowanym podatku",

3) wykonują wyłącznie usługi przewozu osób i towarów taborem konnym,

4) wykonują wolny zawód adwokata wyłącznie w zespole adwokackim,

5) dokonują sprzedaży środków trwałych po likwidacji działalności.

4. Obowiązek prowadzenia księgi nie dotyczy rolników prowadzących gospodarstwo rolne bez zatrudnienia w nim pracowników, członków rolniczych spół­

dzielni produkcyjnych oraz pracowników rolnych wykonujących osobiście lub z udziałem członków rodziny pozostających we wspólnym gospodarstwie domowym - działalność gospodarczą, jeżeli łączny przy-

chód osiągany z tej działalności nie przekracza 8 200 zł

w roku podatkowym.

§ 3. Określenia użyte w rozporządzeniu oznaczają

1) "towary" - towary handlowe, materiały podstawowe i pomocnicze, półwyroby (półfabrykaty),

wyroby gotowe, braki i odpadki oraz materiały

przyjęte od zamawiających do przerobu lub obróbki, z tym że

a) towarami handlowymi są wyroby przeznaczone

do sprzedaży w stanie nie przerobionym; towarami handlowymi są również produkty uboczne

uzyskiwane przy prowadzeniu działów specjalnych produkcji rolnej,

b) materiałami (surowcami) podstawowymi są

materiały, które w procesie produkcji lub przy

świadczeniu usług stają się główną substancją

gotowego wyrobu; do materiałów podstawowych zalicza się również materiały stanowiące

część składową (montażową) wyrobu lub ściśle

z wyrobem złączone (np. opakowania - puszki,

butelki) oraz opakowania wysyłkowe wielokrotnego użytku (np. transportery, palety), jeżeli

opakowania te nie są środkami trwałymi,

c) materiałami pomocniczymi są materiały nie bę­

dące materiałami podstawowymi, które są zuży­

wane w związku z działalnością gospodarczą

i bezpośrednio oddają wyrobowi swoje właści­

wości,

d) wyrobami gotowymi są wyroby własnej produkcji, których proces przerobu został całkowicie zakończony, wykonane usługi, prace naukowo-badawcze, prace projektowe, geodezyjno-kartograficzne, zakończone roboty, w tym także budowlane,

e) produkcją nie zakończoną jest produkcja w toku

oraz półwyroby (półfabrykaty), to jest nie gotowe jeszcze produkty własnej produkcji, a także

wykonywane roboty, usługi przed ich ukończe­

niem,

f) brakami są nie odpowiadające wymaganiom

technicznym wyroby własnej produkcji, całko­

wicie wykończone bądź też doprowadzone do

określonej fazy produkcji; brakami są również

towary handlowe, które na skutek uszkodzenia

lub zniszczenia w czasie transportu bądź magazynowania utraciły częściowo swą pierwotną

wartość,

g) odpadkami są materiały, które na skutek procesów technologicznych lub na skutek zniszczenia

albo uszkodzenia utraciły całkowicie swą pierwotną wartość użytkową,

2) "cena zakupu" - cenę, jaką nabywca płaci za zakupione składniki majątku, pomniejszoną o podatek

-

od towarów i usług, podlegający odliczeniu zgodnie z odrębnymi przepisami, a przy imporcie powiększoną o należne cło, podatek akcyzowy oraz

opłaty celne dodatkowe, w przypadku zaś otrzymania składnika majątku w drodze darowizny lub

spadku - wartość odpowiadającą cenie zakupu takiego samego lub podobnego składnika,

3) "cena nabycia" - cenę zakupu powiększoną

o koszty uboczne związane z zakupem towarów

i składników majątku trwałego do chwili złożenia

w magazynie według ich cen zakupu, a w szczególności koszty transportu oraz załadunku i wyładun­

ku, ubezpieczenia w drodze,

4) "koszt wytworzenia" - wszelkie koszty związane

bezpośrednio i pośrednio z przerobem materiałów,

z wykonywaniem usług lub pozyskaniem (wydobyciem) kopalin, z wyłączeniem kosztów sprzedaży

wyrobów gotowych i usług,

5) "biuro rachunkowe" - przedsiębiorcę uprawnionego na podstawie odrębnych przepisów do prowadzenia ksiąg, który na podstawie umowy zawartej z podatnikiem świadczy usługi w tym zakresie,

6) "przychód" - w rozumieniu przepisów ustawy

z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od

osób fizycznych (Dz. U. z 1993 r. Nr 90, poz. 416

i Nr 134, poz. 646, z 1994 r. Nr 43, poz. 163, Nr 90,

poz. 419, Nr 113, poz. 547, Nr 123, poz. 602 i Nr 126,

poz. 626, z 1995 r. Nr 5, poz. 25 i Nr 133, poz. 654,

z 1996 r. Nr 25, poz. 113, Nr 87, poz. 395, Nr 137,

poz. 638, Nr 147, poz. 686 i Nr 156, poz. 776,

z 1997 r. Nr 28, poz. 153, Nr 30, poz. 164, Nr 71,

poz. 449, Nr 85, poz. 538, Nr 96, poz. 592, Nr 121,

poz. 770, Nr 123, poz. 776, Nr 137, poz. 926, Nr 139,

poz. 932-934, Nr 141, poz. 943 i 945, z 1998 r.

Nr 66, poz. 430, Nr 74, poz. 471, Nr 108, poz. 685,

Nr 117, poz. 756, Nr 137, poz. 887, Nr 144, poz. 930

i Nr 162, poz. 1121 i 1122 oraz z 1999 r. Nr 62,

poz. 689, Nr 72, poz. 801 i Nr 80, poz. 902), zwanej

dalej "ustawą o podatku dochodowym",

7)

Poz. 1199

6122 -

"wyposażenie" rzeczowe składniki majątku,

związanego z wykonywaną działalnością, nie zali-

czone, zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 22 ust. 7 ustawy o podatku dochodowym,

do środków trwałych,

8) "środki trwałe" - w rozumieniu przepisów wydanych na podstawie art. 22 ust. 7 ustawy o podatku

dochodowym,

9) "wartości niematerialne i prawne" -w rozumieniu

przepisów wydanych na podstawie art. 22 ust. 7

ustawy o podatku dochodowym,

10) "przedsiębiorstwo wielozakładowe" - działalność

prowadzoną w oparciu o kilka zespołów składni­

ków materialnych i niematerialnych, jakimi są

w szczególności sklepy, zakłady, punkty usługowe,

przeznaczone do realizacji określonych zadań gospodarczych,

11) "siedziba przedsiębiorstwa" - miejsce położenia

przedsiębiorstwa wskazane w koncesji, zezwoleniu

lub zaświadczeniu o wpisie do ewidencji działalno­

ści gospodarczej, a w razie niedopełnienia tych

obowiązków albo gdy działalność jest wykonywa-

na bez posiadania zorganizowanego zakładu miejsce zamieszkania osoby fizycznej prowadzącej

działalność gospodarczą; w przypadku spółek cywilnych - siedzibę spółki, a jeśli nie można ustalić

siedziby spółki - miejsce zamieszkania jednego ze

wspólników,

12) "podatek dochodowy na ogólnych zasadach" podatek dochodowy od osób fizycznych opłacany

przy zastosowaniu podstawy obliczania podatku,

o której mowa wart. 26 ustawy o podatku dochodowym, i skali, o której mowa wart. 27 ustawy

o podatku dochodowym.

§ 4. 1. Osoby obowiązane do prowadzenia księgi,

zwane dalej "podatnikami", prowadzą

1) ewidencję środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych zgodnie z odrębnymi przepisami,

2) ewidencję wyposażenia.

2. Ewidencją wyposażenia obejmuje się wyposaże­

nie, którego wartość początkowa, w rozumieniu odręb­

nych przepisów, przekracza 1 500 zł.

3. Ewidencja wyposażenia powinna zawierać co

najmniej następujące dane: numer kolejny wpisu, datę

nabycia, numer faktury lub rachunku, nazwę wyposażenia, cenę zakupu wyposażenia lub koszt wytworzenia, numer pozycji, pod którą wpisano w księdze koszt

związany z nabyciem wyposażenia, datę likwidacji

(w tym również datę sprzedaży lub darowizny) oraz

przyczynę likwidacji wyposażenia.

4. Podatnicy, którzy w ciągu roku podatkowego

utracili lub zrzekli się prawa do zryczałtowanego opodatkowania podatkiem dochodowym albo zakładają

po raz pierwszy ewidencję wyposażenia, dokonują wyceny wyposażenia według cen zakupu lub według wartości rynkowej z dnia założenia ewidencji.

§ 5. 1. Podatnicy wypłacający pracownikom należ­

ności ze stosunku pracy, o których mowa wart. 12 ustawy o podatku dochodowym, są obowiązani prowadzić

indywidualne (imienne) karty przychodów pracowników, zwane dalej "kartami przychodów".

2. Karty przychodów powinny zawierać co najmniej

następujące dane: imię i nazwisko pracownika, Numer

Identyfikacji Podatkowej, miesiąc, w którym nastąpiła

wypłata, sumę osiągniętych w danym miesiącu przycho-

dów brutto (w gotówce i w naturze), koszty uzyskania

przychodu, składkę na ubezpieczenia społeczne (emerytalne, rentowe, chorobowe), podstawę obliczenia zaliczki w danym miesiącu, razem dochód narastająco od początku roku, kwotę należnej zaliczki na podatek dochodowy obliczonej zgodnie z przepisami ustawy o podatku

dochodowym, składkę na ubezpieczenie zdrowotne, należną zaliczkę na podatek dochodowy oraz datę przekazania zaliczki do właściwego urzędu skarbowego.

§ 6. Podatnicy wykonujący

1) działalność kantorową - są obowiązani prowadzić

również ewidencję wszystkich operacji powodują-

-

6123 -

cych zmianę stanu wartości w kantorze, według zasad określonych w przepisach w sprawie szczegółowych warunków prowadzenia działalności kantorowej oraz rodzaju fachowego przygotowania do

jej wykonywania i sposobu jego udokumentowania, lub ewidencję czynności skupu i sprzedaży walut obcych i dewiz, prowadzoną w sposób trwały

i ciągły - według zasad umożliwiających w każ­

dym momencie ustalenie aktualnego stanu waluty

polskiej, walut obcych i dewiz, będących przedmiotem obrotu, według zasad określonych w przepisach w sprawie zasad dokonywania skupu i sprzedaży walut obcych i dewiz przez inne banki niż osoby prawne oraz podmioty nie będące osobami

prawnymi, zwane dalej "ewidencją kupna i sprzedaży wartości dewizowych",

2) działalność w zakresie udzielania pożyczek pod zastaw (prowadzenia lombardów) - są obowiązani

prowadzić również ewidencję pożyczek i zastawionych rzeczy; ewidencja ta powinna zawierać co najmniej następujące dane: numer kolejny wpisu,

imię i nazwisko pożyczkobiorcy, adres, datę udzielenia pożyczki, kwotę udzielonej pożyczki, wysokość umówionych odsetek w złotych, opis zastawionej rzeczy i jej wartość rynkową, termin zwrotu

pożyczki wraz z odsetkami, datę i kwotę zwróconej

pożyczki wraz z odsetkami, datę zwrotu zastawionej rzeczy, datę sprzedaży rzeczy i kwotę należną

z tytułu tej sprzedaży, kwotę prowizji stanowiącej

wartość spłaconych odsetek lub różnicę między

kwotą uzyskaną ze sprzedaży zastawionej rzeczy

a kwotą udzielonej pożyczki.

§ 7. W wypadkach uzasadnionych szczególnymi

okolicznościami, zwłaszcza takimi, jak: rodzaj i rozmiar

wykonywanej działalności, wiek oraz stan zdrowia,

urząd skarbowy, o którym mowa w § 10 ust. 1, na wniosek podatnika może zwolnić go od obowiązku prowadzenia księgi, jak również od poszczególnych czynności z zakresu prowadzenia księgi. Wniosek musi być

złożony co najmniej na 30 dni przed rozpoczęciem miesiąca, od którego zwolnienie miałoby być zastosowane, a w razie rozpoczęcia wykonywania działalności lub

powstania obowiązku prowadzenia księgi w ciągu roku podatkowego - w terminie 14 dni od dnia rozpoczęcia tej działalności lub powstania obowiązku prowadzenia księgi.

§ 8. 1. Jeżeli na zlecenie podatnika prowadzenie

księgi zostało powierzone biuru rachunkowemu, podatnik jest obowiązany

1) w terminie siedmiu dni od dnia zawarcia umowy

z biurem rachunkowym zawiadomić o tym urząd

skarbowy, w którym zostało złożone zawiadomienie o prowadzeniu księgi, wskazując nazwę i adres

biura, miejsce (adres) prowadzenia oraz przechowywania księgi i dowodów związanych z jej prowadzeniem,

2) prowadzić w miejscu wykonywania działalności

ewidencję sprzedaży, z zastrzeżeniem ust. 3, a w razie wykonywania działalności określonej w § 6 także ewidencje, o których mowa w tym przepisie.

Poz. 1199

2. Podatnik jest obowiązany zbroszurować ewidencję sprzedaży, o której mowa w ust. 1 pkt 2, i kolejno

ponumerować jej karty. Ewidencja powinna zawierać

co najmniej następujące dane: numer kolejny wpisu,

datę uzyskania przychodu nie udokumentowanego

fakturami, rachunkami oraz kwotę tego przychodu.

3. Obowiązek, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, nie dotyczy podatników, którzy ewidencjonują obrót przy zastosowaniu kas rejestrujących w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11,

poz. 50, Nr 28, poz. 127 i Nr 129, poz. 599, z 1994 r.

Nr 132, poz. 670, z 1995 r. Nr 44, poz. 231 i Nr 142,

poz. 702 i 703, z 1996 r. Nr 137, poz. 640, z 1997 r. Nr 111,

poz. 722, Nr 123, poz. 776 i 780, Nr 137, poz. 926,

Nr 141, poz. 943 i Nr 162, poz. 1104, z 1998 r. Nr 139,

poz. 905 i Nr 161, poz. 1076 oraz z 1999 r. Nr 50,

poz. 499, Nr 57, poz. 596 i Nr 95, poz. 1100), zwanej dalej " ustawą o VAT".

4. Podatnicy korzystający ze zwolnienia od podatku

od towarów i usług, jeżeli nie prowadzą odrębnej ewidencji sprzedaży, o której mowa wart. 27 ust. 1 ustawy

o VAT, mogą w ewidencji sprzedaży w odrębnej kolumnie wykazywać przychody podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług określone wart. 2

ust. 3 ustawy o VAT oraz łączną kwotę dziennej sprzedaży wynikającą z faktur.

§ 9. 1. Podatnik jest obowiązany zbroszurować księ­

gę i kolejno ponumerować jej karty.

2. Księga oraz dowody, na których podstawie są

dokonywane w niej zapisy, musi znajdować się na stałe w miejscu wykonywania działalności lub miejscu

wskazanym przez podatnika jako jego siedziba, z zastrzeżeniem ust. 6, a jeżeli prowadzenie księgi zostało

zlecone biuru rachunkowemu - w miejscu wskazanym przez podatnika stosownie do § 8 ust. 1 pkt 1.

3. W wypadku prowadzenia przedsiębiorstwa wielozakładowego księgi muszą znajdować się w każdym

zakładzie. Podatnik może jednak prowadzić jedną księ­

gę w miejscu wskazanym jako jego siedziba, pod warunkiem że w poszczególnych zakładach jest prowadzona co najmniej ewidencja sprzedaży, o której mowa

w § 8 ust. 1 pkt 2, a w razie wykonywania działalności

określonej w § 6 - również ewidencje określone w tym

przepisie.

4. W wypadku dokonywania przesunięć (przerzutów) towarów handlowych oraz materiałów podstawowych między zakładami należącymi do tego samego

podatnika, podatnik dokumentuje te zdarzenia dowodami wewnętrznymi, zwanymi dalej "dowodami przesunięć". Dowody te sporządza się w dwóch egzemplarzach, z których jeden przechowywany jest w zakładzie,

z którego dokonano przesunięcia towaru lub materiału, a drugi - w zakładzie, w którym przyjęto te towary

lub materiały.

5. Dowody przesunięć powinny zawierać co najmniej następujące dane: numer kolejny wpisu, datę

dokonania przesunięcia, nazwę towarów lub materia-

-

6124-

łów oraz ich ilość i wartość obliczoną według cen zakupu. Jeżeli podatnik prowadzi jedną księgę dla przedsię­

biorstwa wielozakładowego, a zakupione towary przekazuje tylko do jednego zakładu (filii), nie ma obowiąz­

Poz. 1199

4) podatnik uzupełnił zapisy lub dokonał korekty błęd­

nych zapisów w księdze przed rozpoczęciem kontroli przez urząd skarbowy lub przez organ kontroli skarbowej, lub

ku sporządzania dowodu przesunięć, pod warunkiem

że na dowodzie zakupu poda nazwę zakładu, do którego przekazał te towary.

5) błędne zapisy są skutkiem oczywistej omyłki, a podatnik posiada dowody księgowe odpowiadające

warunkom, o których mowa w § 12 ust. 3.

6. U podatników prowadzących działalność w zakresie handlu obnośnego i obwoźnego księga musi

znajdować się w miejscu wykonywania działalności.

Jeżeli podatnik prowadzi ewidencję, o której mowa

w § 8 ust. 1 pkt 2, w miejscu wykonywania działalności

musi znajdować się co najmniej ta ewidencja. W tym

wypadku przepis ust. 4 i 5 stosuje się odpowiednio.

5. Przepisy ust. 4 stosuje się odpowiednio w przypadku stwierdzenia braku zapisów lub błędnych zapisów dotyczących kosztów uzyskania przychodu.

§ 10. 1. Podatn icy, o których mowa w § 2 ust. 1 i 2,

są obowiązani zawiadomić w formie pisemnej urząd

skarbowy właściwy według miejsca zamieszkania podatnika o prowadzeniu księgi w terminie do dnia 20

stycznia roku podatkowego, w którym będą opłacali

podatek dochodowy na ogólnych zasadach. Podatnicy,

u których obowiązek prowadzenia księgi powstaje

w ciągu roku, powinni złożyć zawiadomienie w terminie siedmiu dni od dnia założenia księgi.

2. Złożenie zawiadomienia, o którym mowa

w ust. 1, nie zwalnia podatnika z obowiązku założenia

księgi oraz sporządzenia spisu z natury na dzień

1 stycznia roku podatkowego lub na dzień rozpoczęcia

działalności w ciągu roku.

3. Jeżeli działalność jest prowadzona w formie

cywilnej, zawiadomienie, o którym mowa

w ust. 1, składają wszyscy wspólnicy w urzędzie skarbowym właściwym według miejsca zamieszkania każ­

dego z nich.

spółki

§ 11. 1. Podatnik jest obowiązany prowadzić księgę

rzetelnie i w sposób niewadliwy.

2. Za niewadliwą uważa się księgę prowadzoną

zgodnie z przepisami niniejszego rozporządzenia i objaśnieniami do wzoru księgi.

3. Księgę uważa się za rzetelną, z zastrzeżeniem

ust. 4, jeżeli dokonywane w niej zapisy odzwierciedlają stan rzeczywisty.

4. Księgę uznaje się za rzetelną również, gdy

1) nie wpisane lub błędnie wpisane kwoty przychodu

nie przekraczają łącznie 0,5% przychodu wykazanego w księdze za dany rok podatkowy lub przychodu wykazanego w roku podatkowym do dnia,

w którym urząd skarbowy lub organ kontroli skarbowej stwierdził te błędy, lub

2) brak właściwych zapisów jest związany z nieszczę­

śliwym wypadkiem lub zdarzeniem losowym, które uniemożliwiło podatnikowi prowadzenie księgi,

lub

3) błędy spowodowały podwyższenie kwoty podstawy opodatkowania, z wyjątkiem błędów polegają­

cych na niewykazaniu lub zaniżeniu kosztów zakupu materiałów podstawowych, towarów handlowych oraz kosztów robocizny, lub

§ 12. 1. Zapisy w księdze dokonywane są w języku

polskim i w walucie polskiej w sposób staranny, czytelny i trwały, na podstawie prawidłowych i rzetelnych

dowodów.

2. Stwierdzone

przez

błędy

w zapisach poprawia

się

1) skreślenie dotychczasowej treści i wpisanie nowej,

z zachowaniem czytelności błędnego zapisu, oraz

podpisanie poprawki i umieszczenie daty dokonania poprawki lub

2) wprowadzenie do księgi nie wpisanych dowodów

lub dowodów zawierających korekty błędnych zapisów. Zapisy zmniejszające przychody lub koszty

mogą być dokonywane ze znakiem minus (-) lub

kolorem czerwonym.

3. Podstawą zapisów w księdze są dowody księgo­

we, którymi są

1) faktury, rachunki oraz faktury i noty korygujące,

zwane dalej "fakturami", odpowiadające warunkom określonym w odrębnych przepisach, lub

2) inne dowody, wymienione w § 13 i 14, stwierdzają­

ce fakt dokonania operacji gospodarczej zgodnie

z jej rzeczywistym przebiegiem i zawierające co

najmniej

a) wiarygodne określenie wystawcy lub wskazanie

stron (nazwę i adresy) uczestniczących woperacji gospodarczej, której dowód dotyczy,

b) datę wystawienia dowodu oraz datę lub okres

dokonania operacji gospodarczej, której dowód

dotyczy, z tym że jeżeli data dokonania operacji

gospodarczej odpowiada dacie wystawienia dowodu, wystarcza podanie jednej daty,

c) przedmiot operacji gospodarczej i jego wartość

oraz ilościowe określenie, jeżeli przedmiot operacji jest wymierny w jednostkach naturalnych,

d) podpisy osób uprawnionych do prawidłowego

udokumentowania operacji gospodarczych

oznaczone numerem lub w inny sposób umożli­

wiający powiązanie dowodu z zapisami księgowymi

-

dokonanymi na jego podstawie.

4. Dowód księgowy powinien być sporządzony

w języku polskim. Treść dowodu musi być pełna i zrozumiała; dopuszczalne jest stosowanie skrótów ogólnie przyjętych. Jeżeli w dowodzie podane jest wartościowe określenie operacji gospodarczej tylko w walucie obcej, podatnik posiadający ten dowód jest obowiązany przeliczyć walutę obcą na złote, po obowiązu-

-

6125 -

jącym w dniu dokonania operacji kursie, zgodnie z zasadami określonymi w ustawie o podatku dochodowym. Wynik przeliczenia należy zamieścić w wolnych

polach dowodu lub w załączniku do dowodu sporzą­

dzonego w walucie obcej.

wiać wyłącznie przez skreślenie niewłaściwie napisanego tekstu lub liczby, w sposób pozwalający odczytać

tekst lub liczbę pierwotną, i wpisanie tekstu lub liczby

właściwej. Poprawka dokonana w dowodzie księgo­

wym musi być potwierdzona datą i podpisem osoby

dokonującej poprawki.

6. Zasad, o których mowa w ust. 5, nie stosuje się

do dowodów księgowych, dla których ustalono odręb­

nymi przepisami zakaz dokonywania jakichkolwiek poprawek, oraz do dowodów obcych. Dowody obce mogą być poprawione przez wystawienie i przesłanie kontrahentowi dowodu korygującego (noty). Dowody wła­

sne zewnętrzne przesłane uprzednio kontrahentowi

mogą być poprawione tylko przez wystawienie dowodu korygującego (noty).

'

§ 13. Za dowody księgowe uważa się również

1) dzienne zestawienia dowodów (faktur dotyczących

sporządzone

4) kosztów diet i innych należności za czas podróży

służbowej pracowników oraz wartości diet z tytułu

podróży służbowych osób prowadzących działal­

ność gospodarczą i osób z nimi współpracujących,

5) zakupu od ludności odpadków poużytkowych, sta-

5. Błędy w dowodach księgowych można popra-

sprzedaży)

Poz. 1199

do

zaksięgowania

ich

zbiorczym zapisem,

2) noty księgowe, sporządzone w celu skorygowania

zapisu dotyczącego operacji gospodarczej, wynikającej z dowodu obcego lub własnego, otrzymane od kontrahenta podatnika lub przekazane kontrahentowi,

3) dowody przesunięć,

4) dowody opłat pocztowych i bankowych,

5) inne dowody opłat, w tym dokonywanych na pod-

stawie książeczek opłat, oraz dokumenty zawieradane, o których mowa w § 12 ust. 3 pkt 2

lit. al-d).

jące

§ 14. 1. Na udokumentowanie zapisów w księdze,

dotyczących niektórych kosztów (wydatków). mogą

być sporządzone dokumenty zaopatrzone w datę i podpisy osób, które bezpośrednio dokonały wydatków

(dowody wewnętrzne), określające: przy zakupie - nazwę towaru oraz ilość, cenę jednostkową i wartość,

a w innych wypadkach - przedmiot operacji gospodarczych i wysokość kosztu (wydatku).

nowiących surowce wtórne, z wyłączeniem zakupu

(skupu) metali nieżelaznych oraz przeznaczonych

na złom samochodów i ich części składowych,

6) wydatków związanych z opłatami za czynsz, energię elektryczną, telefon, wodę, gaz i centralne

ogrzewanie, w części przypadającej na działalność

gospodarczą; podstawą do sporządzenia tego dowodu jest dokument obejmujący całość opłat na te

cele,

7) opłat uiszczanych znakami opłaty skarbowej oraz

opłat sądowych i notarialnych,

8) wydatków związanych z parkowaniem samochodu

w sytuacji, gdy są one poparte dokumentami nie

zawierającymi danych, o których mowa w § 12

ust. 3 pkt 2; podstawą wystawienia dowodu wewnętrznego jest bilet z parkometru, kupon, bilet jednorazowy załączony do sporządzonego dowodu.

3. Dowody wewnętrzne dotyczące rozliczenia kosztów podróży służbowych pracowników oraz wartości

diet z tytułu podróży służbowych osób prowadzących

działalność gospodarczą i osób z nimi współpracują­

cych powinny zawierać co najmniej następujące dane

imię i nazwisko, cel podróży, nazwę miejscowości docelowej, liczbę godzin i dni przebywania w podróży

służbowej (data i godzina wyjazdu oraz powrotu),

stawkę i wartość przysługujących diet.

4. Zakup w jednostkach handlu detalicznego materiałów, środków czystości i bhp oraz materiałów biurowych może być, z zastrzeżeniem ust. 2 pkt 3, dokumen-

towany paragonami zaopatrzonymi w datę i stempel

(oznaczenie) jednostki wydającej paragon - określają­

cymi ilość, cenę jednostkową oraz wartość, za jaką dokonano zakupu. Na odwrocie paragonu podatnik musi

uzupełnić jego treść wpisując swoje nazwisko (nazwę

zakładu), adres oraz rodzaj (nazwę) zakupionego towaru.

5. Wydatki poniesione za granicą na zakup paliwa

i olejów mogą być dokumentowane paragonami lub

dowodami kasowymi. Przepis ust. 4 stosuje się odpowiednio.

2. Dowody, o których mowa w ust. 1, mogą dotyczyć wyłącznie

1) zakupu bezpośrednio od krajowego producenta lub

hodowcy produktów roślinnych i zwierzęcych, nie

przerobionych sposobem przemysłowym lub przerobionych sposobem przemysłowym, jeżeli przerób polega na kiszeniu produktów roślinnych lub

przetwórstwie mleka albo na uboju zwierząt rzeź­

nych i obróbce poubojowej tych zwierząt,

2) wartości produktów roślinnych i zwierzęcych pochodzących z własnej uprawy lub hodowli prowadzonej przez podatnika,

3) zakupu w jednostkach handlu detalicznego materiałów pomocniczych,

§ 15. Nie wymaga zaksięgowania materiał powierzony przez zleceniodawcę. Jeżeli jednak podatnik nie

może przedstawić dokumentu określającego zleceniodawcę, uważa się, że materiał został przez podatnika

zakupiony bez udokumentowania.

§ 16. 1. Otrzymanie materiałów podstawowych

i pomocniczych, zwanych dalej "materiałami", i towarów handlowych musi być potwierdzone na dowodzie

zakupu datą i podpisem osoby, która je przyjęła.

2. Jeżeli materiał lub towar handlowy, którego zakup - zgodnie z przepisami rozporządzenia - dokumentowany jest fakturami dostawców, został dostar-

-

6126 -

czony do zakładu lub dokonano nim obrotu przed

otrzymaniem faktury, należy sporządzić szczegółowy

opis otrzymanego materiału (lub towaru handlowego),

podając imię, nazwisko (firmę) i adres dostawcy, ilość

i rodzaj oraz cenę jednostkową i wartość materiału (lub

towaru handlowego) i dokonać zapisu w księdze na

podstawie opisu. Opis musi być potwierdzony w sposób określony w ust. 1 oraz przechowywany jako dowód zakupu i połączony z nadesłaną następnie fakturą.

Ewentualna różnica w stosunku do wartości podanej

w fakturze musi być wpisana do księgi (ewidencji)

w dniu otrzymania faktury.

3. Jeżeli podatnik otrzymał materiał lub towar handlowy oraz fakturę na ten materiał lub towar handlowy

w tym samym miesiącu, opis, o którym mowa w ust. 2,

dołącza do otrzymanej faktury, a zapisów w księdze dokonuje na podstawie otrzymanej faktury.

4, Podatnik może nie sporządzać opisu, o którym

mowa w ust. 2, jeżeli zakup udokumentowany jest specyfikacją dostawcy, pod warunkiem że specyfikacja

spełnia wymogi określone dla opisu. Przepisy ust. 2 i 3

stosuje się odpowiednio.

Poz. 1199

kazana jest wartość tych przychodów za dany dzień,

o ile nie jest prowadzona ewidencja sprzedaży lub ewidencja przy zastosowaniu kas rejestrujących.

2. Zapisów, o których mowa w ust. 1, dokonuje się

jeden raz dziennie po zakończeniu dnia, nie później niż

przed rozpoczęciem działalności w dniu następnym,

z zastrzeżeniem § 20 ust. 2 i 3 oraz § 30.

3. Jeżeli w danym dniu podatnik wystawia wiele

faktur, zapisów w księdze można dokonywać jedną sumą wynikającą z dziennego zestawienia tych faktur,

zwanego dalej "zestawieniem sprzedaży".

4. Zestawienie sprzedaży powinno zawierać co najmniej następujące dane: datę i kolejny numer zestawienia, numery od-do faktur objętych zestawieniem,

sumę zbiorczą tych faktur oraz podpis podatnika lub

osoby, która sporządziła zestawienie.

5. Przychody uzyskane ze sprzedaży na eksport na

zasadach umowy komisu muszą być dokonywane na

podstawie Jednolitego Dokumentu Administracyjnego SAD i kopii faktury wystawionej przez komisanta na

rzecz komitenta z tytułu wykonania usługi w eksporcie.

§ 17. 1. Zakup materiałów podstawowych oraz towarów handlowych musi być wpisany do księgi, z zastrzeżeniem § 30, niezwłocznie po ich otrzymaniu, najpóźniej przed przekazaniem do magazynu, przerobu

lub sprzedaży.

6. Podatnicy prowadzący ewidencję, o której mowa

w § 8 ust. 1 pkt 2, mogą dokonywać zapisów dotyczą­

cych przychodu, wykazanych w tej ewidencji, w jednej

pozycji na koniec każdego miesiąca.

2. Zapisów dotyczących pozostałych wydatków dokonuje się; z zastrzeżeniem § 20 i 30, jeden raz dziennie, po zakończeniu dnia, nie później niż przed rozpoczęciem działalności w dniu następnym, z uwzględnie­

niem zasad określonych wart. 22 ustawy o podatku dochodowym.

§ 20. 1. Podatnicy, którzy ewidencjonują obrót przy

zastosowaniu kas rejestrujących, dokonują zapisów

w księdze na podstawie danych wynikających z raportów dobowych, z zastrzeżeniem ust. 2, skorygowanych

o wartości dotyczące zwrotów towarów wynikające

z odrębnych ewidencji.

§ 18. 1. Podatnik jest obowiązany dokonywać zapisów w ewidencjach, o których mowa w § 6 pkt 1 i w § 8

ust. 1 pkt 2, jeden raz dziennie po zakończeniu dnia, nie

później niż przed rozpoczęciem działalności w dniu następnym.

2. Kwota udzielonej pożyczki i umownych odsetek

oraz przyjęcie zastawionej rzeczy muszą być niezwłocz­

nie wpisane do ewidencji, o której mowa w § 6 pkt 2.

3. Podatnik jest obowiązany wypełnić karty przychodów pracowników najpóźniej w terminie przewidzianym dla przekazania zaliczki na podatek dochodowy od tych przychodów do właściwego urzędu skarbowego.

4. Podatnik jest obowiązany dokonywać zapisów

w ewidencji wyposażenia, o której mowa w § 4 ust. 1

pkt 2, najpóźniej w dniu przekazania wyposażenia do

używania.

2. Podatnicy, o których mowa w ust. 1, mogą dokonywać zapisów w księdze na koniec każdego miesiąca,

w terminie określonym w § 30 ust. 1, na podstawie danych wynikających z miesięcznych zestawień raportów

dobowych.

3. Zestawienie, o którym mowa w ust. 2, powinno

zawierać: numer kolejny wpisu, numer unikatowy pa-

mięci fiskalnej kasy, numery i daty raportów dobowych, wynikającą z raportów łączną kwotę należności

pomniejszoną o łączną kwotę podatku i skorygowaną

o wartości dotyczące zwrotów towarów wynikające

z odrębnych ewidencji.

4. Podatnicy, o których mowa w ust. 1, nie wpisują

do księgi kwot wynikających z faktur dokumentujących

dokonanie sprzedaży uprzednio zarejestrowanej przy

zastosowaniu kas rejestrujących, natomiast są obowiązani do połączenia w sposób trwały zwróconych

oryginałów paragonów fiskalnych z kopiami wystawionych faktur.

§ 19. 1. Zapisy w księdze dotyczące przychodów ze

sprzedaży wyrobów, towarów handlowych i usług są

§ 21. 1. Jeżeli podatnik prowadzi odrębną ewiden-

dokonywane na podstawie wystawionych faktur,

a w przypadku sprzedaży nie udokumentowanej fakturami - na podstawie wystawionego na koniec dnia

dowodu wewnętrznego, w którym w jednej kwocie wy-

cję, o której mowa wart. 27 ust. 1 i 4 ustawy o VAT, za-

pisy w księdze dotyczące przychodów ze sprzedaży towarów i usług mogą być dokonywane na koniec miesiąca łączną kwotą wynikającą z miesięcznego zesta-

-

6127 -

wienia sporządzonego na podstawie danych wynikają­

cych z tej ewidencji.

Poz. 1199

§ 28. 1. Spis z natury powinien być sporządzony

w sposób staranny i trwały oraz zakończony i zaopatrzony w podpisy osób uczestniczących w spisie.

2. Zestawienie, o którym mowa w ust. 1, powinno

zawierać co najmniej następujące dane: datę i kolejny

numer zestawienia, sumę przychodów ze sprzedaży

pomniejszoną o należny podatek od towarów i usług

oraz o wartość towarów i usług nie stanowiącą przychodów w rozumieniu ustawy o podatku dochodowym

i powiększoną o przychody nie objęte obowiązkiem

ewidencjonowania dla celów podatku od towarów

i usług.

§ 22. Podatnik, opłacający na podstawie odrębnych

przepisów podatek od towarów i usług, może w ciągu

roku podatkowego ewidencjonować przychody w dacie wystawienia faktury, a w ostatnim dniu roku jest

obowiązany wpisać do księgi kwoty przychodów odnoszące się do wydanych towarów lub wykonanych

usług do dnia 31 grudnia danego roku , na które zostaną wystawione faktury w roku następnym, a po ich wystawieniu odnotować w księdze w kolumnie " uwagi",

przy każdej pozycji odnoszącej się do danej transakcji

- numery i daty faktur. Ewidencjonując przychody

w roku następnym podatnik nie wykazuje wartości

przychodów wynikających z faktur odnoszących się do

przychodów z roku poprzedniego.

§ 23. W razie likwidacji działalności, a także w razie

zmiany wspólnika lub zmiany umowy spółki w ciągu

roku podatkowego, przepis § 22 stosuje się odpowiednio.

§ 24. Podatnicy, o których mowa wart. 30 ustawy

o VAT, mogą ewidencjonować przychody w księdze

oraz w ewidencji sprzedaży łącznie z podatkiem od towarów i usług, z tym że na koniec miesiąca przychód

pomniejsza się o należny podatek od towarów i usług .

§ 25. Zapisy w księdze dotyczące pozostałych przychodów muszą być dokonywane na podstawie dowodów potwierdzających te przychody.

§ 26. Zapisy w ks i ędze dotyczące wydatków (kosztów) są dokonywane na podstawie dowodów, o których mowa w § 12-16.

§ 27. 1. Przed zaprowadzeniem księgi i na koniec każ­

dego roku podatkowego, a także w razie zmiany wspólnika, zmiany proporcji udziałów wspólników lub likwidacji działalności, podatnik jest obowiązany do sporzą­

dzenia i wpisania do księgi spisu z natury towarów handlowych, materiałów (surowców) podstawowych i pomocniczych, półwyrobów, wyrobów gotowych, braków

i odpadków, zwanego dalej "spisem z natury" .

2. Spis z natury podlega wpisaniu do księgi także

wówczas, gdy osoby prowadzące działalność gospodarczą sporządzają go za okresy miesięczne oraz gdy

na podstawie odrębnych przepisów jego sporządzenie

zarządził urząd skarbowy.

3. W razie zawiadomienia urzędu skarbowego o likwidacji działalności spisem z natury należy objąć również wyposażenie.

2. Spis z natury powinien zawierać co najmniej nadane: imię i nazwisko właściciela zakładu

(nazwę firmy), datę sporządzenia spisu, numer kolejny

pozycji arkusza spisu z natury, szczegółowe określenie

towaru i innych składników wymienionych w § 27, jednostkę miary, ilość stwierdzoną w czasie spisu, cenę

w złotych i groszach za jednostkę miary, wartość wynikającą z przemnożenia ilości towaru przez jego cenę

jednostkową, łączną wartość spisu z natury oraz klauzulę "Spis zakończono na pozycji. .. ", podpisy osób

sporządzających spis oraz podpis właściciela zakładu

(wspólników), z tym że przy prowadzeniu

stępujące

1) księgarń i antykwariatów księgarskich - spisem

z natury można obejmować jedną pozycją wydawnictwa o tej samej cenie, bez względu na nazwę

i nazwisko autora, z podziałem na książki, broszury, albumy i inne,

2) działalności kantorowej - spisem z natury należy

objąć nie sprzedane wartości dewizowe,

3) działalności polegającej na udzielaniu pożyczek

pod zastaw - spisem z natury należy objąć rzeczy

zastawione pod udzielone pożyczki,

4) działów specjalnych produkcji rolnej - spisem

z natury należy objąć nie zużyte w toku produkcji

materiały i surowce oraz ilość zwierząt według gatunków z podziałem na grupy.

3. Spis z natury powinien obejmować również towary stanowiące własność podatnika, znajdujące się

w dniu sporządzenia spisu poza zakładem podatnika,

a także towary obce znajdujące się w zakładzie podatnika. Towary obce nie podlegają wycenie; wystarczają­

ce jest ilościowe ich ujęcie w spisie towarów z podaniem, czyją stanowią własność.

4. O zamiarze sporządzenia spisu z natury w innym

terminie niż na dzień 1 stycznia, 31 grudnia oraz na

dzień rozpoczęcia działalności gospodarczej podatnicy

są obowiązani zawiadomić w formie pisemnej właści­

wy urząd skarbowy w terminie co najmniej siedmiu dni

przed datą sporządzenia tego spisu.

§ 29. 1. Podatnik jest obowiązany wycenić materiały i towary handlowe objęte spisem z natury według

cen zakupu lub nabycia albo według cen rynkowych

z dnia sporządzenia spisu, jeżeli są one niższe od cen

zakupu lub nabycia; spis z natury półwyrobów (półfa­

brykatów), wyrobów gotowych i braków własnej produkcji wycenia się według kosztów wytworzenia, a odpadków użytkowych, które w toku działalności utraciły

swoją pierwotną wartość użytkową, wycenia się według wartości wynikającej z oszacowania uwzględnia­

jącego ich przydatność do dalszego użytkowania.

2. Spis z natury nie sprzedanych wartości dewizowych wycenia się według cen zakupu z dnia sporządze­

nia spisu, a w dniu kończącym rok podatkowy - według cen zakupu, jednak w wysokości nie wyższej niż

kurs średni ogłaszany przez Narodowy Bank Polski

-

6128 -

w dniu kończącym rok podatkowy, a wartość rzeczy zastawionych - według ich wartości rynkowej.

3. Przy działalności usługowej i budowlanej pronie zakończoną wycenia się według kosztów

wytworzenia, z tym że nie może to być wartość niższa

od kosztów materiałów bezpośrednich zużytych do

produkcji nie zakończonej.

dukcję

4. Produkcję zwierzęcą objętą spisem z natury wycenia się według cen rynkowych z dnia sporządzenia

spisu, z uwzględnieniem gatunku, grupy i wagi zwierząt.

5. Spis z natury musi być wpisany do księgi według

poszczególnych rodzajów jego składników lub w jednej pozycji (sumie), jeżeli na podstawie spisu zostało

sporządzone odrębne, szczegółowe zestawienie poszczególnych jego składników. Zestawienie przechowuje się łącznie z księgą.

6. Podatnik jest obowiązany dokonać wyceny naj14 dni od dnia zakończenia spisu

z natury.

póżniej w terminie

7. W razie przyjęcia wyceny towarów w kwocie niż­

szej od ceny zakupu lub nabycia albo od kosztów wytworzenia, w szczególności z powodu uszkodzenia,

wyjścia z mody, należy przy poszczególnych pozycjach

uwidocznić również jednostkową cenę zakupu (nabycia) lub koszt wytworzenia.

8. Podatnik jest obowiązany dokonać wyceny,

w tym wyposażenia objętego spisem z natury, sporzą­

dzonym na dzień likwidacji działalności, według cen

zakupu.

§ 30. 1. W razie prowadzenia księgi przez biuro rachunkowe, zapisy są dokonywane w porządku chronologicznym na podstawie dowodów, o których mowa

w § 12-16, oraz sum miesięcznych przychodu wynikających z ewidencji, o której mowa w § 8 ust. 1 pkt 2, lub

danych wynikających z zestawienia, o którym mowa

w § 20 ust. 2, przekazywanych przez podatnika zgodnie

z postanowieniami umowy, w czasie zapewniającym

prawidłowe i terminowe rozliczenia z budżetem, lecz

nie póżniej niż do dnia 20 każdego miesiąca za miesiąc

poprzedni.

2. Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio do podatników prowadzących przedsiębiorstwa wielozakłado­

we.

3. Podatnicy mogą dokonywać wpisów do księgi na

zasadach określonych w ust. 1 pod warunkiem prowadzenia równocześnie ewidencji, o której mowa w § 8

ust. 1 pkt 2. Warunek ten nie dotyczy podatników dokonujących sprzedaży dokumentowanej wyłącznie fakturami.

§ 31. 1. W razie prowadzenia księgi przy zastosowaniu technik informatycznych, warunkiem uznania ksiąg

za prawidłowe jest

1) określenie na piśmie szczegółowej instrukcji obsłu­

gi programu komputerowego, wykorzystywanego

do prowadzenia ksiąg,

2) stosowanie programu komputerowego zapewniaJącego bezzwłoczny wgląd w treść dokonywanych

zapisów oraz wydrukowanie wszystkich danych

w porządku chronologicznym, zgodnie z wzorem

księgi,

3) przechowywanie zapisanych danych na magne-

tycznych nośnikach informacji, do czasu wydruku

zawartych na nich danych, w sposób chroniący

przed zatarciem lub zniekształceniem tych danych

albo naruszeniem ustalonych zasad ich przetwarzania.

2. W przypadku, o którym mowa w ust. 1, na koniec

każdego miesiąca w czasie zapewniającym prawidło­

we i terminowe rozliczenia z budżetem, lecz nie później

niż do dnia 20 każdego miesiąca za miesiąc poprzedni,

podatnik jest obowiązany sporządzić wydruk zapisów

dokonanych za dany miesiąc. Wydruk powinien być

zgodny z wzorem księgi określonym w załączniku do

rozporządzenia.

3. Podatnik posługujący się programem komputerowym, który nie zapewnia wydrukowania księgi, według wzoru określonego w załączniku, jest obowiązany

założyć księgę, o której mowa w § 2 ust. 1. Po zakoń­

czeniu miesiąca należy sporządzić wydruk komputerowy zawierający podsumowanie zapisów za dany miesiąc i wpisać do odpowiednich kolumn księgi sumy

miesięczne wynikające z tego wydruku.

§ 32. 1. Podatnicy, którzy zgodnie z przepisami ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym zrzekli się

opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym w formie ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych, są obowiązani na dzień 1 stycznia roku podatkowego lub na dzień rozpoczęcia działalności w ciągu

roku podatkowego założyć księgę, a w razie obowiąz­

ku prowadzenia ewidencji sprzedaży, o której mowa

w § 8 ust. 1 pkt 2 - również tę ewidencję, oraz sporzą­

dzić spis z natury towarów handlowych, materiałów

i surowców, półwyrobów, wyrobów gotowych, produkcji w toku i wycenić poszczególne składniki według

cen zakupu lub nabycia, lub według kosztów wytworzenia.

2. Do podatników, o których mowa w ust. 1, przepis

§ 10 stosuje się odpowiednio.

§ 33. Traci moc rozporządzenie Ministra Finansów

z dnia 14 grudnia 1995 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów (Dz. U. Nr

148, poz. 720).

§ 34. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem

1 stycznia 2000 r.

Minister Finansów: w z. J. Bauc

-

6121 -

Poz. 1199

1199

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW

z dnia 16 grudnia 1999 r.

w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów.

Na podstawie art. 85 pkt 1 lit. b) i pkt 2 ustawy z dnia

29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U.

Nr 137, poz. 926 i Nr 160, poz. 1083, z 1998 r. Nr 106,

poz. 668 oraz z 1999 r. Nr 11, poz. 95) zarządza się, co

następuje

Załącznik do rozporządzenia Ministra Finansów

z dnia 16 grudnia 1999 r. (poz. 1199)

oN

CD'

~

~

Strona tytutowa podatkowej księgi przychodów i rozchodów

~

C

en

PODATKOWA

KSIĘGA PRZYCHODÓW I ROZCHODÓW

.-+

Dl

:E

Z

..,

Imię i nazwisko (firma)

.....

o

01

Adres

Rodzaj działalności

UWAGA: przed rozpoczęciem zapisów w księdze należy się szczegółowo zapoznać z przepisami rozporządzenia i objaśnien i ami zamieszczonymi w załącz­

niku do rozporządzenia.

Przychód

Kontrahent

Lp.

Data

zdarzenia

gospodarczego

Nr dowodu

księgowego

imię

i nazwisko

(firma)

adres

Opis zdarzenia

gospodarczego

wartość

sprzedanych

towarów i usług

2

3

4

razem przychód

(7+8)

C)

zł

1

pozostałe

przychody

5

6

gr

7

zł

gr

8

zł

gr

.....

N

CD

9

Suma strony

Przen. z poprzedniej

strony

Razem od początku

roku

"O

O

N

.....

.....

CD

CD

Zakup towarów

handlowych

i materiałów według cen zakupu

I gr

zł

10

oN

Wydatki

(koszty)

Koszty uboczne

zakupu

I gr

zł

11

koszty reprezentacji i reklamy

objęte limitem

I gr

zł

12

wynagrodzenia

w gotówce

i w naturze

I gr

zł

13

pozostałe

wydatki

I gr

zł

14

(1)

::J

::J

Uwagi

razem wydatki

(12+13+14)

I gr

zł

15

"

C

.....

Q)

Ul

::E

I gr

zł

16

z

"'"

.....

17

o

Ol

Ol

.....

tA)

o

""'C

o

!'I

.....

.....

<O

<O

-

6131 -

Poz. 1199

OBJAŚNIENIA DO PODATKOWEJ KSIĘGI PRZYCHODÓW I ROZCHODÓW

1. Przy dokonywaniu zapisów w księdze, wynikają­

cych z prowadzonych przez podatnika

a) ewidencji sprzedaży,

b) ewidencji kupna i sprzedaży wartości dewizowych,

c) ewidencji pożyczek i zastawionych rzeczy,

d) ewidencji dla potrzeb podatku od towarów

i usług,

- nie wypełnia się kolumn 3-5 księgi.

2. Kol. 1 jest przeznaczona do wpisania kolejnego numeru zapisów do księgi. Tym samym numerem należy oznaczyć dowód stanowiący podstawę dokonania zapisu.

3. W kol. 2 należy wpisywać dzień miesiąca wynikają­

cy z dokumentu stanowiącego podstawę dokonywania wpisu (datę poniesienia wydatku, otrzymania towaru lub uzyskania przychodu albo datę zestawienia sprzedaży).

4. W kol. 3 należy wpisywać numer faktury lub innego

dowodu. Jeżeli zapisów dokonuje się na podstawie

dziennego zestawienia sprzedaży, należy wpisywać numer zestawienia faktur.

5. Kol. 4 i 5 są przeznaczone do wpisywania imion i nazwisk (nazw firm) oraz adresów kontrahentów (dostawców lub odbiorców), z którymi zawarte zostały transakcje dotyczące zakupu surowców, materiałów, towarów itp. lub sprzedaży wyrobów gotowych (towarów), gdy transakcje te udokumentowane są fakturami i paragonami. Kolumn tych nie

wypełnia się w wypadku zapisów dotyczących

przychodu ze sprzedaży na podstawie dziennych

zestawień sprzedaży oraz dowodów wewnętrz­

nych.

6. W kol. 6 należy wpisać rodzaje przychodów lub wydatków. Określenie to powinno zwięźle oddawać

istotę dokonanego zdarzenia gospodarczego, np.

zakup blachy, zapłata za poniklowanie obręczy, wypłata wynagrodzeń za okres .... itp.

7. Kol. 7 jest przeznaczona do wpisywania przychodów ze sprzedaży wyrobów (towarów handlowych) i ze sprzedaży usług. Podatnicy prowadzący

działalność kantorową w kolumnie tej wpisują miesięczną kwotę przychodu (sprzedaży wartości dewizowych) wynikającą z ewidencji kupna i sprzedaży wartości dewizowych. W wypadku prowadzenia

działalności polegającej na udzielaniu pożyczek

pod zastaw (w lombardach) do kolumny 7 wpisuje

się na koniec miesiąca kwotę prowizji stanowiącą

wartość spłaconych w danym miesiącu odsetek

lub różnicę między kwotą uzyskaną ze sprzedaży

zastawionych rzeczy a kwotą udzielonych . poży­

czek.

a. Kol. a jest przeznaczona do wpisywania pozostałych przychodów.

9. Kol. 9 jest przeznaczona do wpisywania łącznej

kwoty przychodów zaewidencjonowanych w kol. 7

i 8.

10. Kol. 10 jest przeznaczona do wpisywania zakupu

materiałów oraz towarów handlowych według cen

zakupu. Podatnicy prowadzący działalność kantorową w kolumnie tej wpisują miesięczną kwotę zakupionych wartości dewizowych, wynikającą z ewidencji kupna i sprzedaży wartości dewizowych.

11. Kol. 11 jest przeznaczona do wpisywania kosztów

ubocznych związanych z zakupem, np. kosztów dotyczących transportu, załadunku i wyładunku,

ubezpieczenia w drodze itp.

12. Kol. 12 jest przeznaczona do wpisywania kosztów

reprezentacji i reklamy prowadzonej w inny sposób niż w środkach masowego przekazu lub prowadzonej publicznie w inny sposób. W kolumnie

tej wykazuje się tylko koszty reprezentacji i reklamy, które określone zostały do wysokości 0,25%

przychodu.

13. Kol. 13 jest przeznaczona do wpisywania wynagrodzeń brutto wypłacanych pracownikom (w gotówce i w naturze). Wynagrodzenia w naturze - jeżeli

przedmiotem świadczeń w naturze są rzeczy lub

usługi wchodzące w zakres działalności gospodarczej pracodawcy - wpisuje się według cen stosowanych wobec innych odbiorców niż pracownicy,

a w pozostałych przypadkach - według cen rynkowych stosowanych w obrocie rzeczami, usługami

lub prawami tego samego rodzaju i gatunku,

z uwzględnieniem w szczególności czasu i miejsca

ich uzyskania oraz stanu i stopnia zużycia rzeczy.

Wpisu dokonuje się na podstawie list płac lub innych dowodów, na których pracownik potwierdza

własnym podpisem kwoty otrzymanych wynagrodzeń w gotówce i w naturze. W kolumnie tej ewidencjonuje się również wynagrodzenia wypłacane

osobom z tytułu umów zlecenia i umów o dzieło.

14. Kol. 14 jest przeznaczona do wpisywania pozostałych kosztów (poza wymienionymi w kol. 10-13),

z wyjątkiem kosztów, których zgodnie z art. 23 ustawy o podatku dochodowym nie uznaje się za koszty uzyskania przychodów. W kolumnie tej wpisuje

się w szczególności takie wydatki, jak: czynsz za lokai, opłatę za energię elektryczną, gaz, wodę, c.o.,

opłatę za telefon, zakup paliw, wydatki dotyczące

remontów, amortyzację środków trwałych, składki

na ubezpieczenie emerytalne i rentowe pracowników w części finansowanej przez pracodawcę,

składki na ubezpieczenie wypadkowe pracowników, wartość zakupionego wyposażenia. Wydatki

z tytułu używania nie wprowadzonego do ewidencji środków trwałych samochodu osobowego lub

innego samochodu o dopuszczalnej ładowności

nie przekraczającej 500 kilogramów, w tym także

stanowiącego własność osoby prowadzącej działalność gospodarczą, dla potrzeb działalności gospodarczej podatnika, należy wpisywać w tej kolumnie po zakończeniu miesiąca na podstawie

miesięcznego zestawienia poniesionych wydatków wynikających z faktur zawierających lub uzupełnionych numerem rejestracyjnym pojazdu. Suma wydatków zaliczonych do kosztów uzyskania

przychodów w poszczególnych miesiącach, ustalo-

-

6132 -

na od początku roku podatkowego, nie może przekraczać kwoty wynikającej z ewidencji przebiegu

pojazdu za ten sam okres, to jest kwoty wynikają­

cej z przemnożenia liczby kilometrów faktycznego

przebiegu pojazdu oraz stawki za jeden kilometr

przebiegu, określonej w odrębnych przepisach

przez właściwego ministra. Zapisów dotyczących

kosztów podróży służbowej, w tym również diet wła­

ściciela oraz osób z nim współpracujących, dokonuje się na podstawie rozliczenia tych kosztów sporzą­

dzonego na znormalizowanym formularzu, zwanym

popularnie Polecenie wyjazdu stużbowego, lub na

dowodzie wewnętrznym, zwanym rozliczeniem delegacji służbowej. Do rozliczenia należy dołączyć dowody (faktury) potwierdzające poszczególne wydatki. Jeżeli uzyskanie dowodu (faktury) nie było możli­

we, pracownik musi złożyć pisemne oświadczenie

o dokonanym wydatku i przyczynach braku jego

udokumentowania. Nie wymagają udokumentowania fakturami diety oraz wydatki objęte ryczałtem,

a także koszty przejazdu własnym samochodem pracownika.

15. Kol. 15 jest przeznaczona do wpisywania łącznej

kwoty wydatków wykazanych w kolumnach 12-14.

16. Podatnicy, o których mowa wart. 20 ustawy o VAT,

dokonują po zakończeniu miesiąca w kol. 10-12

i 14 korekty zapisów dotyczących kosztów uzyskania przychodów o tę część naliczonego podatku od

towarów i usług, która nie może być odliczona od

podatku należnego. Jeżeli występują trudności

w zakwalifikowaniu podatku do kosztów wpisywa nych w wymienionych kolumnach, podatnik może

dokonać tej korekty w kol. 14. Podatnicy, o których

mowa wart. 14 ust. 3 ustawy o VAT, dokonują, po

zakończeniu miesiąca, w którym nastąpiło przekroczenie kwoty 80 000 zł wartości sprzedanych towarów, korekty zapisów dotyczących kosztów uzyskania przychodów o tę część naliczonego podatku od

towarów i usług, którą odliczają od podatku należ­

nego.

17. Kol. 16 jest wolna. W kolumnie tej można wpisywać

inne zaszłości gospodarcze poza wymienionymi

w kol. 1-14. W kolumnie tej można również wpi sywać wydatki odnoszące się do przychodów miesiąca lub roku następnego (lat następnych).

18. Kol. 17 jest przeznaczona do wpisywania uwag co

do treści zapisów w kolumnach 2-16. Kolumna ta

może być także wykorzystywana, np. do wpisywania pobranych zaliczek, obrotu opakowaniami

zwrotnymi.

19. Po zakończeniu miesiąca, wpisy dokonane w danym miesiącu należy podkreślić, a dane z kol. 7-15

zsumować. Wynikłe z podsumowania kwoty należy podkreślić. Podatnik może pod podsumowaniem danego miesiąca wpisać w poszczególnych

kolumnach sumy od początku roku do miesiąca poprzedzającego dany miesiąc i w kolejnej pozycji

wpisać w poszczególnych kolumnach sumę od początku roku.

20. Jeżeli podatnik nie dokonuje podsumowania zapisów kolejnych miesięcy narastająco od początku

roku, to po zakończeniu roku podatkowego musi na

oddzielnej stronie w księdze sporządzić zestawienie

Poz. 1199

roczne. W tym celu należy wpisać do właściwych

kolumn sumy z poszczególnych miesięcy i dodać je.

21. W celu ustalenia wartości poszczególnych składni­

ków spisu z natury materiałów i towarów handlowych według cen nabycia należy ustalić procentowy wskażnik kosztów ubocznych zakupu (kol. 11)

w stosunku do ogólnej wartości zakupu towarów

handlowych i materiałów zaewidencjonowanych

(w kol. 10) (suma kosztów ubocznych zakupu przemnożona przez 100 i podzielona przez wartość zakupu). O tak ustalony wskaźnik należy podwyż­

szyć jednostkowy koszt zakupu, a następnie ustalić wartość poszczególnych składników spisu z natury. Podatnik może również dokonać wyceny wartości materiałów i towarów handlowych według

cen zakupu, tj. bez podwyższenia tej ceny o wskaź­

nik kosztów ubocznych zakupu.

22. W celu ustalenia dochodu osiągniętego w roku podatkowym należy na oddzielnej stronie księgi

1) ustalić wartość osiągniętego przychodu w roku

podatkowym (kol. 9),

2) ustalić wysokość poniesionych w roku podatkowym kosztów uzyskania przychodów w sposób

następujący

do wartości spisu z natury na początek roku

podatkowego doliczyć wartość zakupu towarów handlowych (materiałów) z kolumn 10

i 11, a następnie pomniejszyć o wartość spisu

z natury sporządzonego na koniec roku podatkowego,

- kwotę wynikającą z tego obliczenia powięk­

szyć o kwotę wydatków z kolumny 15 oraz pomniejszyć o wartość wynagrodzeń w naturze

w tej części, w której wydatki (koszty) związa­

ne z wynagrodzeniami w naturze zostały zaksięgowane w innych kolumnach księgi przychodów i rozchodów (np. w gastronomii

koszty zakupu materiałów i towarów handlowych zużytych do przygotowania posiłków

dla pracowników zostały wpisane w kol. 10),

3) wartość osiągniętego przychodu (kol. 9) pomniejszyć o wysokość poniesionych w roku podatkowym kosztów uzyskania przychodu, obliczonych zgodnie z objaśnieniami zawartymi

w pkt 2; wynikająca z tego obliczenia różnica stanowi kwotę dochodu osiągniętego w roku podatkowym.

23. Określony w ust. 22 sposób obliczenia dochodu dotyczy również podatników sporządzających spis

z natury (np. na koniec miesiąca lub jeśli sporzą­

dzenie spisu z natury zarządził urząd skarbowy).

24. Przykład obliczenia dochodu

zł gr

1. Przychód (kol. 9)

117 324,80

2. Wysokość kosztów uzyskania przychodów poniesionych w roku podatkowym

a) wartość spisu z natury na

początek roku podatkowego

15 115,70

b) plus wydatki na zakup towarów

handlowych i materiałów (kol. 10) 28879,46

-

-

6133 -

c) plus wydatki na koszty uboczne

zakupu (kol.ll)

1 025,13

d) minus wartość spisu z natury na

koniec roku podatkowego

6482,07

e) plus kwota pozostałych wydatków

(kol. 15)

45273,18

f) minus wartość wynagrodzeń w naturze ujętych w innych kolumnach

2309,50

księgi

Razem koszty uzyskania przychodu

81 501,90

Poz. 1199, 1200 i 1201

3. Ustalenie dochodu osiągniętego

w roku podatkowym

a) przychód (pkt 1)

117324,80

b) minus koszty uzyskania przychodów (pkt 2)

81 501.90

Dochód (a-b)

35 822,90

25. Zasady określone w ust. 1-24 stosuje się odpowiednio w przypadku prowadzenia podatkowej

księgi przychodów i rozchodów w imieniu podatnika przez biuro rachunkowe.

1200

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW

z dnia 21 grudnia 1999 r.

w sprawie łącznego zobowiązania pieniężnego.

Na podstawie art. 1 ust. 4 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 1993 r. Nr 94,

poz. 431, z 1994 r. Nr 1, poz. 3, z 1996 r. Nr 91, poz. 409,

z 1997 r. Nr 43, poz. 272 i Nr 137, poz. 926 oraz z 1998 r.

Nr 108, poz. 681) zarządza się, co następuje

§ 1. 1. Podatnicy podatku rolnego będący równocześnie

podatnikami podatku od nieruchomości lub

podatku leśnego wpłacają te podatki, należne za dany

rok podatkowy na terenie tej samej gminy, w formie

łącznego zobowiązania pieniężnego, na podstawie jednego nakazu płatniczego, z zastrzeżeniem ust. 2.

2. Łączne zobowiązanie pieniężne przypadające od

przedmiotów opodatkowania stanowiących współwła­

sność albo będących we współposiadaniu osób fizycznych ustala się w odrębnym nakazie płatniczym.

§ 2. 1. Jeżeli gospodarstwo rolne, z zastrzeżeniem

ust. 2, oraz las lub nieruchomość jest współwłasnością

albo jest we współposiadaniu dwóch lub więcej osób

fizycznych - osobą, na którą wystawia się odrębny nakaz płatniczy, prowadzi rachunkowość, wystawia tytuły wykonawcze w postępowaniu i z którą załatwia się

inne sprawy ze skutkiem dla pozostałych osób, jest którykolwiek ze współwłaścicieli (współposiadaczy).

2. Jeżeli gospodarstwo rolne jest współwłasnością

albo jest we współposiadaniu dwóch lub więcej osób

fizycznych, a prowadzi je w całości jeden ze współwła­

ścicieli (współposiadaczy) - osobą, na którą wystawia

się odrębny nakaz płatniczy, jest ten współwłaściciel

(współposiadacz).

§ 3. Rozporządzenie wchodzi w

1 stycznia 2000 r.

życie

z dniem

Minister Finansów: w z. J. Bauc

1201

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW

z dnia 21 grudnia 1999 r.

w sprawie obowiązku składania zeznań podatkowych przez podatników podatku od spadków i darowizn.

Na podstawie art. 85 pkt 1 lit. a) ustawy z dnia

29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U.

Nr 137, poz. 926 i Nr 160, poz. 1083, z 1998 r. Nr 106,

poz. 668 oraz z 1999 r. Nr 11, poz. 95) zarządza się, co

następuje

§ 1. 1. Podatnicy podatku od spadków i darowizn

obowiązani są do składania zeznań podatkowych o na-

byciu własności rzeczy lub praw majątkowych w drodze spadku lub darowizny, z wyjątkiem darowizny

ustanowionej w formie aktu notarialnego na obszarze

Rzeczypospolitej Polskiej. W zeznaniu należy wymienić

rzeczy lub prawa majątkowe nabyte w drodze spadku

lub darowizny oraz określić ich wartość.

2. Obowiązek złożenia zeznań podatkowych dotyczy również podatników, którzy nabyli prawa do wkła­

dów oszczędnościowych na podstawie dyspozycji

wkładcy na wypadek jego śmierci, nabyli własność

rzeczy lub innych praw majątkowych przez zasiedzenie lub nabyli nie należące do spadku prawa do środ­

ków zgromadzonych pracowniczym funduszu emerytalnym, funduszu inwestycyjnym otwartym lub

specjalistycznym funduszu inwestycyjnym otwartym

- w wyniku realizacji pracowniczego programu emerytalnego, na podstawie rozrządzenia dokonanego

przez uczestnika tego programu na wypadek jego

w

śmierci.