Rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 16 marca 1998 r. w sprawie wymagań kwalifikacyjnych dla osób zajmujących się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci oraz trybu stwierdzania tych kwalifikacji, rodzajów instalacji i urządzeń, przy których eksploatacji wymagane jest posiadanie kwalifikacji, jednostek organizacyjnych, przy których powołuje się komisje kwalifikacyjne, oraz wysokości opłat pobieranych za sprawdzanie kwalifikacji.

§ 1. Rozporządzenie określa

1) wymagania kwalifikacyjne dla osób zajmujących

się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci oraz tryb

stwierdzania tych kwalifikacji,

2) rodzaje urządzeń, instalacji i sieci, przy których eks-

ploatacji wymagane jest posiadanie kwalifikacji,

3) jednostki organizacyjne, przy których powołuje się

komisje kwalifikacyjne,

4) wysokość opłat za sprawdzenie kwalifikacji.

§ 2. Przepisów rozporządzenia nie stosuje się do

osób zatrudnionych przy eksploatacji urządzeń, instalacji i sieci

1) w zakładach górniczych -

w zakresie uregulowanym przepisami prawa geologicznego i górniczego,

2. Prace, o których mowa w ust. 1, dotyczą wykonywania następujących czynności

1) w zakresie obsługi - czynności mających wpływ

na zmiany parametrów pracy obsługiwanych urzą­

dzeń, instalacji i sieci przy zachowaniu wymagań

bezpieczeństwa i ochrony środowiska,

2) w zakresie konserwacji -

czynności związanych

z zabezpieczeniem i utrzymaniem należytego stanu

technicznego urządzeń, instalacji i sieci,

3) w zakresie napraw - czynności związanych z usuwaniem usterek, uszkodzeń oraz remontów urzą­

dzeń, instalacji i sieci w celu doprowadzenia ich do

wymaganego stanu technicznego,

4) w zakresie kontrolno-pomiarowym czynności

niezbędnych dla dokonania oceny stanu technicznego i sprawności energetycznej urządzeń, instalacji i sieci,

5) w zakresie montażu - czynności niezbędnych do

zainstalowania oraz przyłączania urządzeń, instalacji i sieci.

2) związanych z ruchem drogowym, lotniczym, żeglu­

gą śródlądową i morską - w zakresie uregulowanym odrębnymi przepisami .

3. Wykaz stanowisk pracy osób, o których mowa

w ust. 1, ustala pracodawca.

Załącznik nr 2

WZÓR ŚWIADECTWA KWALIFIKACYJNEGO

(nazwa i siedziba komisji)

ŚWIADECTWO KWALIFIKACYJNE Nr ... ......... ... ... .... .

uprawniające do zajmowania się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci na stanowisku

dozoru, eksploatacji*l

Komisja

Kwalifikacyjna ,

działająca

zgodnie z przepisami

rozporządzen i a

Ministra Gospodarki z dnia

16 marca 1998 r. w sprawie wymagań kwalifikacyjnych dla osób zajmujących się eksploatacją urządzeń,

instalacji i sieci oraz trybu stwierdzania tych kwalifikacji , rodzajów instalacji i urządzeń , przy których eksploatacji

wymagane jest posiadanie kwalifikacji, jednostek organizacyjnych , przy których

kwalifikacyjne, oraz

wysokości

opłat

powołuje

się

komisje

pobieranych za sprawdzenie kwalifikacji (Dz. U. Nr 59, poz. 377),

na podstawie wyniku egzaminu złożonego w dniu ............ ... .... ... ... ...... ... ..... ..... ... i protokołu nr ..................... .

stwierdza, że Pan(pani) ...... .. ... .. .. ............. ........ ... ............. .. .. ....... ..... . legitymujący/a się numerem ewidencyjnym

PESEL .. ......... ........ ... . spełnia wymagania kwalifikacyjne do wykonywania pracy na stanowisku: dozoru,

eksploatacji * l w

zakresie

obsługi,

konserwacji , napraw,

kontrolno-pomiarowym,

montażowym * l

dla

następujących urządzeń, instalacji i sieci .... .... .. ... ... ................ .. ..... ... ... .... .. ..... ... ....... .. ....... .. ... ....... ...... .. ....................... .

(wys zczegó l nić rodzaje zgod nie z p r otoko ł e m egzam in u)

Świadectwo jest ważne do dnia ..... ...... .... ........ ...... .. .... ..... .... .

m.p.

(data i miejsce wystaw ie nial

* ) Zbędne skre ś li ć.

podpis p rzewo dn ic zące g o ko misj i

(p ieczęć imienna)

§ 3. Rodzaje urządzeń, instalacji i sieci, przy których

eksploatacji wymagane jest posiadanie kwalifikacji,

określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.

jących się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci obejmują znajomość

§ 4. Nie wymaga się potwierdzenia posiadania

kwalifikacji przy eksploatacji w zakresie obsługi urzą­

dzeń i instalacji

1) w gospodarstwach domowych i rolnych,

2) w zakładach eksploatujących

a) urządzenia elektryczne niskiego napięcia (o napięciu poniżej 1 kV) i o określonej w umowie

sprzedaży mocy maksymalnej do 20 kW,

b) urządzenia, instalacje o mocy cieplnej zainstalowanej do 50 kW.

§ 5. 1. Eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci mogą

zajmować się osoby, które spełniają wymagania kwa lifikacyjne dla następujących stanowisk pracy

§ 6. 1. Wymagania kwalifikacyjne dla osób zajmu-

1) przez osoby na stanowiskach dozoru

a) przepisów w zakresie przyłączania urządzeń i instalacji do sieci, dostarczania paliw i energii oraz

dysponowania mocą,

b) przepisów i zasad postępowania przy programowaniu pracy sieci, instalacji i urządzeń

z uwzględnieniem zasad racjonalnego użytko­

wania paliw i energii,

c) przepisów w zakresie eksploatacji, wymagań

w zakresie prowadzenia dokumentacji technicznej i eksploatacyjnej oraz stosowania instrukcji

eksploatacji sieci, instalacji i urządzeń,

d) przepisów dotyczących budowy sieci, urządzeń

i instalacji oraz norm i warunków technicznych,

jakim powinny odpowiadać te sieci, instalacje

i urządzenia,

1) dozoru - do których zalicza się stanowiska pracowników technicznych i innych osób kierujących

czynnościami osób wykonujących prace w zakresie: obsługi, konserwacji, napraw, kontrolno-pomiarowym i montażu oraz stanowiska osób sprawujących nadzór nad eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci,

e) przepisów w zakresie bezpieczeństwa i higieny

pracy

oraz

bezpieczeństwa

pożarowego,

z uwzględnieniem udzielania pierwszej pomocy

oraz wymagań ochrony śrllJowiska,

2) eksploatacji - do których zalicza się stanowiska

osób wykonujących prace w zakresie określonym

w pkt 1.

f) zasad postępowania w razie awarii, pożaru lub

innego zagrożenia bezpieczeństwa ruchu urzą­

dzeń przyłączonych do sieci,

-

2360 -

g) zasad dysponowania mocą urządzeń przyłączo ­

nych do sieci,

h) zasad wykonywania prac kontrolno-pomiaro wych i montażowych,

2) przez osoby na stanowiskach eksploatacji

a) zasad budowy, dz i ałania oraz warunków technicznych obsługi urządzeń , instalacji i sieci energetycznych,

b) zasad eksploatacji ora z inst rukcji eksploatacji

urządzeń , instalacji i sieci energetycznych ,

c) ogólnych zasad racjonaln ej gospodarki energetycznej,

d) warunków wykonywania prac kontrolno-pomia rowych i montażowych ,

e) zasad i wymagań bezpieczeństwa pracy i bezpieczeństwa przeciwpożarowego oraz umiejętności

udzielania pierwszej pomocy,

f) instrukcji postępowania w razie awarii, pożaru

lub innego zagrożenia bezpieczeństwa obsługi

lub otoczenia.

2. Na podstawie zakresu wymagań kwalifikacyj nych, określonego w ust. 1, kierownik jednostki orga nizacyjnej, przy której działa komisja kwalifikacyjna ,

określa szczegółowy zakres wymagań dla osób egzaminowanych.

§ 7. 1. Prezes Urzędu Regulacji Energetyki powołu ­

je komisje kwalifikacyjne

1) u przedsiębiorcy zatrudn i a j ącego co najmniej

100 osób na stanowiskach objętych wykazem,

o którym mowa w § 5 ust. 3,

2) przy stowarzyszeniach naukowo-technicznych.

zespołu egzaminacyjnego wyznaczony przez przewodniczącego komisji.

3. Egzamin jest ustny i powinien wykazać umiejęt­

ności kandydata w zakresie, o którym mowa w § 6.

Szczegółową tematykę egzaminu ustala komisja kwa-

lifikacyjna i podaje do wiadomości osobom ubiegają­

cym się o potwierdzenie kwalifikacji, na 14 dni przed

wyznaczoną datą egzaminu .

4. Wynik egzaminu określa się jako "pozytywny"

lub " negatywny" .

5. O wyniku egzaminu zespół egzaminacyjny rozstrzyga większością głosów.

6. Z przebiegu egzaminu sporządza się protokół,

w którym stwierdza się wynik egzaminu; protokół podpisują przewodniczący i członkowie zespołu egzaminacyjnego.

7. Dokumentację z przeprowadzonego egzaminu

przewodniczący zespołu egzaminacyjnego przedkłada

niezwłocznie kierownikowi jednostki organizacyjnej,

przy której działa komisja.

8. W razie negatywnego wyniku egzaminu osoba

potwierdzenie kwalifikacji może ponownie przystąpić do egzaminu, nie wcześniej niż po

upływie trzech miesięcy od dnia ogłoszenia wyniku tego egzaminu, składając wniosek, o którym mowa

w § 11, oraz uiszczając opłatę za egzamin.

ubiegająca się o

9. Kierownik, o którym mowa w ust. 7, prowadzi rejestr wydanych świadectw i protokołów przeprowadzonych egzaminów oraz zapewnia obsługę administracyjną komisji kwalifikacyjnej .

2. Właściwi ministrowie, o których mowa wart. 54

ust. 3 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Pra wo energetyczne (Dz. U. Nr 54, poz. 348 i Nr 158,

poz. 1042), powołują kom isje kwalifikacyjne w podległych im jednostkach.

§ 10. Spełnienie wymagań kwalifikacyjnych stwierdza się na podstawie egzaminu obejmującego sprawdzenie znajomości zagadnień wymienionych w § 6,

z uwzględnieniem rodzaju pracy osoby ubiegającej się

o stwierdzenie kwalifikacji i rodzaju eksploatowanych

przez nią si eci , urządzeń i instalacji energetycznych.

3. Komisje kwalifikacyjne, o których mowa w ust. 1

i 2, powoływane są na wniosek kierowników zainteresowanych jednostek organizacyjnych, mogących zapewnić właściwe przeprowadzenie postępowań kwali fikacyjnych.

§ 11. 1. Egzamin przeprowadza się na wniosek osoby zainteresowanej lub na wniosek pracodawcy zatrudniającego osobę prowadzącą eksploatację sieci,

urządzeń i instalacji energetycznych.

§ 8. W skład komisj i kwalifikacyjnej wchodzą

2. Wniosek o sprawdzenie kwalifikacji, o którym

mowa w ust. 1, powinien zawierać

1) przewodniczący i zastępca przewodniczącego , posiadający wykształcenie wyższe,

odpowiadające

specjalności osób egzaminowanych, i co najmniej

pięcioletni staż pracy,

2) co najmniej czterech członków z wykształceniem

technicznym, odpowiadającym specjalności osób

egzaminowanych,

3) sekretarz komisji.

§ 9. 1. Komisja kwalifikacyjna przeprowadza egza min na stwierdzenie kwalifikacji w zespołach, zwanych

dalej "zespołami egzaminacyjnymi", złożonych co naj mniej z trzech osób, w tym przewodniczącego lub jego

zastępcy.

2. Za właściwe przygotowanie i prawidłowy przebieg egzaminu odpowiedzialny jest przewodniczący

1) dane personalne osoby ubiegającej się o potwierdzeni e kwa lifikacji,

2) nazwę zakładu pracy, tytuł zawodowy, zajmowane

stanowisko, okresy odbytej praktyki z zakresu dozoru bąd ź eksploatacji,

3) wskazanie rodzaju kwalifikacji, o które ubiega się

wnioskujący.

3. Do wniosku należy dołączyć potwierdzenie dokonania opłaty za egzamin .

§ 12. 1. Komisja kwalifikacyjna, na podstawie uzyskanego przez osobę zainteresowaną pozytywnego

wyniku egzaminu, wydaje świadectwo kwalifikacyjne

według ustalonego wzoru, stanowiącego załącznik nr 2

do rozporządzenia.

-

2361 -

2. Zmiana miejsca zatrudnienia nie powoduje utraty ważności świadectwa kwalifikacyjnego, o którym

mowa w ust. 1.

§ 13. 1. Sprawdzenie spełnienia wymagań kwalifikacyjnych na podstawie egzaminu powtarza się okresowo co 5 lat, z zastrzeżeniem ust. 2.

2. W razie stwierdzenia, że eksploatacja urządzeń,

instalacji i sieci jest prowadzona niezgodnie z obowią ­

zującymi przepisami, sprawdzenie, o którym mowa

w ust. 1, powtarza się na wniosek pracodawcy, inspektora pracy, Prezesa Urzędu Regulacji Energetyki lub innego organu właściwego w sprawach regulacji gospodarki paliwami i energią .

§ 14. 1. Za przeprowadzenie egzaminu na stwierdzenie kwalifikacji, o których mowa w rozporządzeniu,

Poz. 377

pobierane są od osób kierujących wniosek opłaty egzaminacyjne w wysokości 15% najniższego wynagrodzenia za pracę pracowników, obowiązującego w dniu

złożenia wniosku .

2. Jeżeli osoba zainteresowana nie przystąpiła do

egzaminu z przyczyn od niej niezależnych, na jej wniosek przewodniczący komisji kwalifikacyjnej wyznacza

następny termin egzaminu lub zarządza zwrot opłaty

egzaminacyjnej.

§ 15. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie

3 miesięcy od dnia ogłoszenia.

Minister Gospodarki: w z. A. Skowrońska -Łuczyń ska

-

2359 -

Poz. 377

377

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI

z dnia 16 marca 1998 r.

w sprawie wymagań kwalifikacyjnych dla osób zajmujących się eksploatacją urządzeń, instalacji i sieci

oraz trybu stwierdzania tych kwalifikacji, rodzajów instalacji i urządzeń, przy których eksploatacji wymagane

jest posiadanie kwalifikacji, jednostek organizacyjnych, przy których powołuje się komisje kwalifikacyjne,

oraz wysokości opłat pobieranych za sprawdzenie kwalifikacji.

Na podstawie art. 54 ust. 6 ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. - Prawo energetyczne (Dz. U. Nr 54, poz. 348

i Nr 158, poz. 1042) zarządza się, co następuje

Załącznik i do rozporząd ze nia Ministra Gospodarki

z dnia 16 marca 1998 r. (poz. 377)

Załącznik nr 1

RODZAJ URZĄDZEŃ , INSTALACJI I SIECI ENERGETYCZNYCH ,

PRZY KTÓRYCH EKSPLOATACJI WYMAGANE JEST POSIADANIE KWALIFIKACJI

Grupa 1. Sieci, urządzenia i instalacje

energetyczne

wytwarzające,

przesyłające

i zużywające energię elektryczną

1) urządzenia prądotw órcze przyłączone do krajowej

sieci elektroenergetycznej bez względu na napięcie

znamionowe,

3) turbiny parowe i wodne o mocy od 20 kW wzwyż

wraz z urządzeniami pomocniczymi,

4) przemysłowe urządzenia odbiorcze pary i gorącej

wody powyżej 50 kW,

5) urządzenia wentylacji , klimatyzacji i chłodni cze

o mocy ponad 10 kW każde, z wyjątkiem urządzeń

i instalacji wymienionych w § 4 i 5 rozporządzenia ,

2) sieci, urządzenia i instal acje o na pi ęciu do 1 kV,

z wyjątkiem urządzeń i instalacji wymienio nych

w § 4 rozporządzenia,

6) pompy, ssawy, wentylatory i dmuchawy o mocy

powyżej 20 kW każda,

3) sieci, urządzenia i instalacje o napięciu znamionowym wyższym od 1 kV,

7) sprężarki i instalacje sprężonego powietrza o mocy

powyżej 20 kW,

4) zespoły prądotwórcze o mocy łącznie od 20 kW

8) urządzenia do składowania, magazynowania i rozładunku paliwo pojemności ponad 100 Mg ,

wzwyż,

5) urządzenia elektrotermiczne,

9) piece przemysłowe o mocy ponad 50 kW,

6) urządzenia do elektrolizy,

10) aparatura kontrolno-pomiarowa i urządzenia automatycznej regulacji do urządzeń i instalacji wymienionych w pkt 1-9,

7) sieci elektrycznego oświetlenia ulicznego,

8) elektryczna sieć trakcyjna,

11) urządzenia techniki wojskowej lub uzbrojenia,

9) elektryczne urządzen ia w wyk onaniu przeciwwybuchowym,

12) urządzenia ratowniczo - gaśnicze i ochrony granic.

10) aparatura kontrolno -pomiarowa oraz urządzenia

i instalacje automatycznej regulacji, sterowania

i zabezpieczeń urządzeń i instalacji wymienionych

w pkt 1-9,

Grupa 3. Sieci, urządzenia i instalac je gazowe, służące do wytwarzania , przetwarzania , przesyłania, magazynowania i zużywają­

ce paliwa gazowe

11) urządzenia techniki wojskowej lub uzbrojenia,

1) urządzenia do produkcji paliw gazowych, generatory gazu,

12) urządzenia ratowniczo-gaśnicze i ochron y granic.

Grupa 2. Urządzenia zużywające ciepło,

paliwa stałe i płynne oraz przetwarzające

i przesyłające ciepło

2) urządzenia do przetwarzania i uzdatniania paliw gazowych, rozkładnie paliw gazowych, urządzenia

przeróbki gazu ziemnego, oczyszczalnie gazu, rozprężalnie i rozlewnie gazu płynnego, odazotownie,

mieszalnie,

1) kotły parowe i wodne o mocy od 50 kW wzwyż wraz

z urządzeniami pomocniczymi,

3) urządzenia do magazynowania paliw gazowych,

2) sieci i instalacje cieplne wraz z urządzeniami pomocniczymi o przesyle ciepła powyżej 50 kW,

4) sieci gazowe przesyłowe o ciśnieniu wyższym od

0,4 MPa (gazociągi, stacje gazowe, tłocznie gazu),

-

2362 -

8) przemysłowe odbiorniki paliw gazowych o mocy

5) sieci gazowe rozdzielcze o clsnleniu do 0,4 MPa

włącznie (gazociągi i punkty redukcyjne, stacje ga-

powyżej 35 kW,

zowe),

9) turbiny gazowe,

6) urządzenia, instalacje i przybory gazowe o ciśnieniu

do 5 kPa włącznie,

10) aparatura kontrolno-pomiarowa, urządzenia stero-

7) urządzenia, instalacje i przybory gazowe o ciśnieniu

powyżej 5 kPa,

wania do sieci, urządzeń i instalacji wymienionych

w pkt 1-9.