Rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 10 lutego 1998 r. w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczania osób prawnych nieruchomościami będącymi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu.

§ 1. 1. Artykuły powołane w rozporządzeniu bez

-bliższego określenia oznaczają artykuły ustawy z dnia

21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami

(Dz. U. Nr 115, poz. 741), zwanej dalej "ustawą".

2.

i tryb

Rozporządzenie

określa

szczegółowe

zasady

1) stwierdzania dotychczasowego prawa zarządu pań­

stwowych i komunalnych osób prawnych do nieruchomości, a także prawa użytkowania nieruchomości przez spółdzielnie, związki spółdzielcze oraz inne osoby prawne,

2) uznawania środków, o których mowa wart. 200

ust. 1, art. 201 ust. 2 i art. 204 ust. 3, za środki własne,

3) określania wartości nieruchomości oraz wysokości

kwot należnych za nabycie własności budynków,

innych urządzeń i lokali, zabezpieczania wierzytelności z tego tytułu, a także rodzaje dokumentów

stanowiących niezbędne dowody w tych sprawach.

§ 2. Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o

1) właściwym organie -

należy przez to rozumieć

a) wojewodę -

w odniesieniu do nieruchomości

stanowiących własność Skarbu Państwa i będą­

cych w zarządzie państwowych osób prawnych,

b) kierownika urzędu rejonowego - w odniesieniu

do nieruchomości stanowiących własność Skarbu Państwa oraz będących w użytkowaniu spół­

dzielni i innych osób prawnych,

c) zarząd gminy -

w odniesieniu do nieruchomości stanowiących własność gminy, będących

w zarządzie komunalnych osób prawnych lub

w użytkowaniu spółdzielni i innych osób prawnych,

2) spółdzielniach -

należy przez to rozumieć również

związki spółdzielcze.

§ 3. 1. W decyzji stwierdzającej uwłaszczenie pań­

stwowych i komunalnych osób prawnych ustala się cenę nieruchomości gruntowej według stanu na dzień

5 grudnia 1990 r. i według wartości na dzień wydania

tej decyzji.

2. W umowie o oddanie spółdzielniom oraz innym

osobom prawnym nieruchomości gruntowej w użytko­

wanie wieczyste i przeniesienie własności budynków,

Stwierdzanie dotychczasowego prawa zarządu pań­

stwowych i komunalnych osób prawnych do nieruchomości, a także prawa użytkowania nieruchomości

przez spółdzielnie i inne osoby prawne oraz rodzaje

dokumentów stanowiących dowody w tych sprawach

§ 4. 1. Właściwy organ stwierdza dotychczasowe

prawo zarządu, o którym mowa w § 5, na podstawie co

najmniej jednego z następujących dokumentów

1) decyzji o przekazaniu nieruchomości w zarząd,

2) decyzji o przekazaniu nieruchomości w użytkowa­

nie, jeżeli została wydana przed dniem 1 sierpnia

1985 r.,

3) umowy między państwowymi jednostkami organizacyjnymi o przekazaniu prawa zarządu do nieruchomości, zawartej za zgodą organu,

4) umowy, zawartej w formie aktu notarialnego przed

dniem 1 lutego 1989 r. przez państwowe jednostki

organizacyjne, o nabyciu nieruchomości od osób

innych niż Skarb Państwa,

5) odpisu z księgi wieczystej, stwierdzającej prawo zarządu lub prawo użytkowania nieruchomości,

6) decyzji o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu zarządu nieruchomością,

7) decyzji o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu

użytkowania nieruchomości, jeżeli została wydana

przed dniem 1 sierpnia 1985 r.,

8) uchwały, zarządzenia lub decyzji wydanych w sprawie podziału, łączenia, likwidacji i utworzenia pań­

stwowych i komunalnych jednostek organizacyjnych oraz podejmowanych na ich podstawie

uchwał komisji powoływanych w tych sprawach,

jeżeli treść tych dokumentów zawiera oznaczenie

nieruchomości,

9) protokołu przekazania nieruchomości, sporządzo­

nego między państwowymi jednostkami organizacyjnymi przed dniem 1 sierpnia 1985 r.,

10) umowy o przekazaniu nieruchomości lub protokołu przekazania nieruchomości, sporządzonych

przed dniem 22 października 1961 r. między organizacjami społeczno-zawodowymi, politycznymi lub

spółdzielczymi a państwowymi jednostkami organizacyjnymi.

-

807-

2. Jeżeli właściwy organ nie dysponuje dokumentami, o których mowa w ust. 1, może wezwać państwo­

we i komunalne osoby prawne do ich dostarczenia

w wyznaczonym terminie.

ści znajdujących się

Poz. 120

na niej budynków, innych urzą­

dzeń i lokali.

Rozdział 3

3. Jeżeli nie zachowały się dokumenty, o których

mowa w ust. 1, stwierdzenia dotychczasowego prawa

zarządu do nieruchomości można dokonać na podstawie zeznań świadków lub oświadczeń stron złożonych

zgodnie z art. 75 Kodeksu postępowania administracyjnego, potwierdzających przekazanie nieruchomości

państwowym i komunalnym jednostkom organizacyjnym.

Uznawanie środków państwowych i komunalnych

osób prawnych, spółdzielni oraz innych osób prawnych za środki własne tych osób, określanie wysokości kwot należnych z tytułu nabycia własności budynków, innych urządzeń i lokali przez te osoby prawne,

a także rodzaje dokumentów stanowiących dowody

w tych sprawach

4. Dokumenty stanowiące podstawę stwierdzenia

dotychczasowego prawa zarządu wskazuje się w uzasadnieniu decyzji, o której mowa wart. 200 ust. 1 pkt 2.

§ 8. 1. Za środki własne, o których mowa wart. 200

ust. 1 pkt 1, art. 201 ust. 2 i art. 204 ust. 3, uznaje się

środki finansowe pochodzące ze źródeł innych niż budżet państwa lub budżet gminy, a w szczególności z

§ 5. 1. Właściwy organ z urzędu stwierdza dotychczasowe prawo zarządu państwowych i komunalnych

osób prawnych do nieruchomości, według stanu na

dzień 5 grudnia 1990 r.

2. Właściwy organ z urzędu stwierdza dotychczasowe prawo zarządu państwowych instytucji kultury,

o których mowa wart. 202, do nieruchomości, według

stanu na dzień 5 grudnia 1990 r. oraz na dzień 1 stycznia 1998 r.

3. W przypadku przedsiębiorstw, o których mowa

wart. 201, właściwy organ z urzędu stwierdza dotychczasowe prawo zarządu jednostek organizacyjnych,

wymienionych w tym przepisie, do nieruchomości,

według stanu na dzień 5 grudnia 1990 r.

4. Przed stwierdzeniem dotychczasowego prawa

zarządu, o którym mowa w ust. 1-3, właściwy organ

bada, czy nie zostały zgłoszone roszczenia poprzednich

właścicieli w stosunku do nieruchomości będących

przedmiotem uwłaszczenia oraz czy uwłaszczenie nie

narusza praw osób trzecich.

§ 6. 1. Właściwy organ stwierdza prawo użytkowa­

nia nieruchomości przez spółdzielnię lub inną osobę

prawną na podstawie co najmniej jednego z następu­

jących dokumentów

1) decyzji o przekazaniu nieruchomości w użytkowa­

nie,

2) decyzji o naliczeniu lub aktualizacji opłat z tytułu

użytkowania nieruchomości.

2. Jeżeli właściwy organ nie dysponuje dokumentami, o których mowa w ust. 1, może wezwać spółdziel­

nię lub inną osobę prawną do ich dostarczenia w wyznaczonym terminie.

3. Jeżeli nie zachowały się dokumenty, o których

mowa w ust. 1, stwierdzenia prawa użytkowania nieruchomości można dokonać na podstawie zeznań świad­

ków lub oświadczeń stron złożonych zgodnie z art. 75

Kodeksu postępowania administracyjnego, potwierdzających przekazanie nieruchomości w użytkowanie

spółdzielni lub innej osobie prawnej.

§ 7. Właściwy organ, po stwierdzeniu prawa użyt­

kowania nieruchomości przez spółdzielnię lub inną

osobę prawną według stanu na dzień 5 grudnia 1990 r.,

zawiera ze spółdzielnią lub inną osobą prawną, na jej

wniosek, umowę o oddanie nieruchomości gruntowej

w użytkowanie wieczyste oraz o przeniesienie własno-

1) podziału osiągniętego zysku,

2) funduszy utworzonych z narzutów zaliczanych

w koszty działalności wykorzystywanych na inwestycje,

3) ulg podatkowych i amortyzacyjnych wykorzystanych na inwestycje,

4) wpłat innych osób prawnych z tytułu udziału w wybudowaniu budynków, innych urządzeń i lokali lub

w nabyciu nakładów poniesionych na ich wybudowanie,

5) środków obrotowych,

6) zakładowych funduszy - socjalnego i mieszkaniowego, wykorzystywanych na budowę lub nabycie

budynków, innych urządzeń i lokali,

7) środków otrzymanych przez osobę prawną od byłych zjednoczeń i organizacji równorzędnych, wykorzystanych na budowę budynków, innych urzą­

dzeń i lokali lub na ich nabycie, a także na spłatę

kredytu bankowego,

8) środków otrzymanych w drodze darowizn z funduszy nie pochodzących z budżetu państwa lub budżetów gmin.

2. W odniesieniu do przedsiębiorstw państwo­

wych, o których mowa wart. 201 ust. 1, za środki wła­

sne uznaje się także środki finansowe ich poprzedników prawnych, pochodzące ze źródeł określonych

w ust. 1, oraz środki otrzymane od Generalnej Dyrekcji

Dróg Publicznych, dyrekcji okręgowych dróg publicznych lub ich poprzedników prawnych.

§ 9. 1. Podstawę do uznania środków państwowych

i komunalnych osób prawnych, spółdzielni oraz innych

osób prawnych za środki własne tych osób stanowią

dokumenty, które zgodnie z obowiązującymi przepisami świadczą o źródłach pochodzenia środków finansowych, a w szczególności

1) zarządzenia o utworzeniu lub przekształceniu pań­

stwowej i komunalnej osoby prawnej oraz akty

prawne o utworzeniu lub przekształceniu spółdziel­

ni lub innych osób prawnych,

2) sprawozdania z finansowania inwestycji,

3) decyzje o przekazaniu środków finansowych na inwestycje,

4) umowy o partycypacji w kosztach inwestycji,

-

808-

5) orzeczenia i protokoły z badania bilansów.

2. Jeżeli państwowa lub komunalna osoba prawna,

spółdzielnia

albo inna osoba prawna nie dysponuje

dokumentami stanowiącymi podstawę do uznania

środków za jej własne, podstawę taką mogą stanowić

oświadczenia kierownika i głównego księgowego osoby prawnej o braku dokumentów, o których mowa

w ust. 1, oraz o źródłach pochodzenia środków finansowych. W oświadczeniach powinny być wymienione

rodzaje środków finansowych użytych na wybudowanie lub nabycie budynków, innych urządzeń i lokali,

a także okresy, w których środki te były wydatkowane.

Do oświadczeń stosuje się art. 75 § 2 Kodeksu postępo­

wania administracyjnego.

3. Podstawę do uznania środków jednostek organizacyjnych, o których mowa wart. 201 ust. 1, za środki

własne tych jednostek stanowią dokumenty wymienione w ust. 1 oraz zarządzenia Ministra Transportu

i Gospodarki Morskiej o ich utworzeniu lub przekształ­

ceniu.

§ 10.1. Państwowa lub komunalna osoba prawna,

albo inna osoba prawna ubiegająca się

o uznanie środków finansowych za ś rodki własne

przedstawia właściwemu organowi dokumenty lub

oświadczenia, o których mowa w § 9.

kładów poniesionych odpowiednio przed dniem

5 grudnia 1990 r. lub dniem zawarcia umowy, o której

mowa w § 7.

3. Przy ustalaniu wartości poniesionych nakładów,

o których mowa w ust. 1 i 2, przyjmuje się za podstawę

faktycznie wykonane w ramach tych nakładów roboty

oraz wartość tych robót - odpowiednio na dzień wydania decyzji stwierdzającej nabycie lub na dzień za warcia umowy, o której mowa w § 7.

§ 13. W przypadku nabycia przez państwowe i komunalne osoby prawne, spółdzielnie albo inne osoby

prawne własności budynków, innych urządzeń i lokali

wpisanych do rejestru zabytków, przy ustalaniu wysokości należnych kwot stosuje się odpowiednio art. 68

ust. 3.

Rozdział 4

Zabezpieczenie wierzytelności z tytułu nabycia wła­

sności budynków, innych urządzeń i lokali przez pań­

stwowe i komunalne osoby prawne

spółdzielnia

2. W razie wątpliwości co do faktów stwierdzonych

w oświadczeniach, właściwy organ może żądać dostarczenia dokumentów lub uzupełnienia oświadczeń

w wyznaczonym terminie albo złożenia dodatkowych

wyjaśnień.

3 . Nieprzedstawienie w wyznaczonym terminie dokumentów lub oświadczeń albo uchylenie się od dodatkowych wyjaśnień może być uznane za brak dowodów na to, że państwowa lub komunalna osoba prawna, spółdzielnia albo inna osoba prawna wybudowała

albo nabyła budynki, inne urządzenia i lokale ze środ­

ków własnych .

§ 11 .1. Wysokość kwot należnych z tytułu nabycia

własności budynków, innych urządzeń i lokali przez

państwowe i komunalne osoby prawne ustala się

zgodnie z § 3 ust. 1.

2. Wysokość kwot należnych z tytułu nabycia wła­

sności budynków, innych urządzeń i lokali przez spół­

dzielnie oraz inne osoby prawne ustala się zgodnie

z § 3 ust. 2.

§ 12. 1. Jeżeli państwowa lub komunalna osoba

prawna, spółdzielnia albo inna osoba prawna sfinansowała budowę lub nabycie budynków, innych urzą­

dzeń i lokali w części ze środków własnych, o których

mowa w § 8, a w części ze środków budżetu państwa

lub gminy, wysokość kwoty należnej z tytułu nabycia

własności tych obiektów odpowiada wartości nakła­

dów budżetu państwa lub gminy ustalonych na dzień

wydania decyzji stwierdzającej nabycie lub na dzień zawarcia umowy, o której mowa w § 7.

2. Jeżeli państwowa lub komunalna osoba prawna,

spółdzielnia albo inna osoba prawna dokonała ze środ­

ków własnych odbudowy, rozbudowy, nadbudowy,

przebudowy lub modernizacji budynków, innych urzą­

dzeń i lokali, wysokość kwoty należnej z tytułu nabycia

własności tych obiektów pomniejsza się o wartość na-

Poz. 120

§ 14. Do zabezpieczenia hipotecznego wierzytelności z tytułu nabycia własności budynków i innych urzą­

dzeń oraz lokali przez państwowe i komunalne osoby

prawne stosuje się przepisy ustawy z dnia 6 lipca

1982 r. o księgach wieczystych i hipotece (Dz. U. Nr 19,

poz. 147, z 1991 r. Nr 22, poz. 92 i Nr 115, poz. 496,

z 1994 r. Nr 85, poz. 388, z 1996 r. Nr 107, poz. 499 oraz

z 1997 r. Nr 117, poz. 752, Nr 137, poz. 926 i Nr 140,

poz. 940), z uwzględnieniem zasad wynikających

z przepisów art. 200 ust. 2 i 3.

§ 15. 1. Z wnioskiem o dokonanie wpisu hipoteki zabezpieczającej wierzytelność występuje właściwy

organ, dołączając do wniosku decyzję, o której mowa

wart. 200 ust. 1 pkt 2.

2. Wniosek o dokonanie wpisu hipoteki powinien

dodatkowo zawierać oświadczenie właściwego organu, że wierzytelność z tytułu nabycia własności budynków, innych urządzeń i lokali nie została zaspokojona

do dnia złoźenia wniosku, mimo upływu terminu wyznaczonego w decyzji, o której mowa wart. 200 ust. 1

pkt 2.

3. Jeżeli dla nieruchomości nie ma założonej księgi

wieczystej, wniosek, o którym mowa w ust. 1, należy

połączyć z wnioskiem o jej założenie, stosownie do

art. 61 ust. 1 ustawy o księgach wieczystych i hipotece,

oraz o dokonanie w tej księdze wpisu własności nieruchomości gruntowej na rzecz Skarbu Państwa lub gminy oraz użytkowania wieczystego tej nieruchomości,

a także własności położonych na niej budynków, innych urządzeń i lokali na rzecz państwowej lub komunalnej osoby prawnej.

§ 16. 1. Wykreślenie hipoteki następuje w przypad-

ku

1) zaspokojenia

wierzytelności

-

na

podstawie

oświadczenia właściwego organu,

2) zaspokojenia wierzytelności w wysokości równej

kwocie uzyskanej ze zbycia nieruchomości, jeżeli

państwowa lub komunalna osoba prawna, zobowiązana do spłacenia wierzytelności, wystąpiła

o zgodę na zrzeczenie się własności nieruchomo-

-

809-

ści, a właściwy organ zgody tej odmówił - na podstawie oświadczenia właściwego organu,

3) wygaśnięcia wierzytelności w przypadkach, o których mowa wart. 200 ust. 3 - odpowiednio na

podstawie aktu przekształcenia przedsiębiorstwa

państwowego w spółkę z wyłącznym udziałem

Skarbu Państwa lub na podstawie zarządzenia

o prywatyzacji bezpośredniej, wydanego zgodnie

z przepisami ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw pań­

stwowych (Dz. U. Nr 118, poz. 561 i Nr 156, poz. 575

oraz z 1997 r. Nr 32, poz. 184, Nr 98, poz. 603,

Nr 106, poz. 673, Nr 121, poz. 770, Nr 137, poz. 926

i Nr 141, poz. 945),

4) przekształcenia przedsiębiorstwa komunalnego

w jednoosobową spółkę gminy - na podstawie

wypisu z rejestru przedsiębiorstw państwowych

potwierdzającego

wykreślenie

przedsiębiorstwa

komunalnego z tego rejestru,

5) zbycia wszystkich lokali mieszkalnych, które stały

się przedmiotem odrębnej własności, jeżeli w budynku znajdują się wyłącznie lokale mieszkalne na podstawie umów sprzedaży tych lokali.

2. Wykreślenie hipoteki następuje na wniosek, z zastrzeżeniem ust. 3.

3. Wykreślenie hipoteki może nastąpić z urzędu,

w przypadku, o którym mowa w ust. 1 pkt 5, jeżeli sąd

prowadzący księgi wieczyste dysponuje dokumentami

Poz. 120 i 121

stwierdzającymi

zbycie wszystkich lokali mieszkal-

nych.

§ 17. Państwowe i komunalne osoby prawne są zobowiązane do zawiadomienia właściwego organu

o sprzedaży, wydzierżawieniu, wynajęciu lub innym

odpłatnym udostępnieniu nieruchomości lub jej czę­

ści, jeżeli na nieruchomościach tych dokonano zabezpieczenia hipotecznego wierzytelności.

Rozdział 5

Przepisy przejściowe i końcowe

§ 18. Jeżeli w decyzjach wydanych przed dniem

24 grudnia 1992 r. lub w umowach zawartych przed

tym dniem nie określono sposobu i terminów zapłaty

kwot należnych z tytułu nabycia własności budynków,

innych urządzeń i lokali, właściwe organy wydadzą

decyzje uzupełniające, określając w nich terminy, po

których upływie nie spłacona część należności będzie

podlegała zabezpieczeniu hipotecznemu na zasadach

określonych ustawą. Ustalone w decyzjach i umowach, wydanych lub zawartych przed dniem 24 grudnia 1992 r., wysokości kwot należnych z tytułu nabycia własności budynków, innych urządzeń i lokali oraz

sposoby i terminy ich zapłaty pozostają bez zmian.

§ 19. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie

14 dni od dnia ogłoszenia.

Prezes Rady Ministrów: J. Buzek

121

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW

z dnia 10 lutego 1998 r.

w sprawie zakresu, szczegółowych zasad i trybu kontroli przeprowadzanej przez Ministra Skarbu Państwa.

Na podstawie art. 20 pkt 1 ustawy z dnia 8 sierpnia

1996 r. o urzędzie Ministra Skarbu Państwa (Dz. U.

Nr 106, poz. 493 i Nr 156, poz. 775 oraz z 1997 r. Nr 106,

poz. 673 i Nr 115, poz. 741) zarządza się, co następuje

§ 1. Rozporządzenie określa zakres, szczegółowe

zasady i tryb przeprowadzania przez Ministra Skarbu

Państwa, zwanego dalej "Ministrem", kontroli

1) wykonywania uprawnień wynikających z praw majątkowych Skarbu Państwa przez państwowe jednostki organizacyjne,

2) wykonywania przez inne organy administracji pań­

stwowej oraz państwowe osoby prawne zadań,

określonych w odrębnych przepisach, w zakresie

przekształceń własnościowych.

§ 2. 1. Zakres kontroli, o której mowa w § 1 pkt 1,

obejmuje zgodność wykonywania przez państwowe

jednostki organizacyjne uprawnień majątkowych Skarbu Państwa.

2. Zakres kontroli, o której mowa w § 1 pkt 2, obejmuje

1) zgodność realizacji procesów prywatyzacji z udzielonym upoważnieniem lub zgodą Ministra na dokonanie przekształceń własnościowych,

2) dochowanie procedur prywatyzacyjnych określo­

nych odrębnymi przepisami.

§ 3. 1. Przeprowadzenie kontroli ma na celu ustalenie stanu faktycznego w zakresie przedmiotu kontroli

w jednostce kontrolowanej oraz dokonanie oceny kontrolowanej działalności pod względem legalności, gospodarności, celowości i rzetelności.

2. Pracownicy Ministerstwa Skarbu Państwa, zwanego dalej "Ministerstwem", przeprowadzają kontrolę

na podstawie upoważnienia Ministra, ważnego z dowodem osobistym.

3. Upoważnienie do kontroli, o którym mowa

w ust. 2, określa jednostkę kontrolowaną, imię, nazwisko i stanowisko kontrolującego, przedmiot kontroli

i jej zakres, czas trwania oraz tryb jej przeprowadzenia

określony w rozporządzeniu.

-

806-

Poz. 120

120

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW

z dnia 10 lutego 1998 r.

w sprawie przepisów wykonawczych dotyczących uwłaszczania osób prawnych nieruchomościami będący­

mi dotychczas w ich zarządzie lub użytkowaniu.

Na podstawie art. 206 ustawy z dnia 21 sierpnia

1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 115,

poz. 741) zarządza się, co następuje

innych urządzeń i lokali ustala się cenę nieruchomości

gruntowej według stanu i wartości na dzień zawarcia

umowy.

Rozdział 1

3. Wartość nieruchomości, o których mowa w ust. 1

i 2, określa się zgodnie z przepisami działu IV rozdziału 1 ustawy.

Przepisy ogólne

Rozdział 2