Ustawa z dnia 26 listopada 1998 r. o dostosowaniu górnictwa węgla kamiennego do funkcjonowania w warunkach gospodarki rynkowej oraz szczególnych uprawnieniach i zadaniach gmin górniczych.
Table of Provisions (58)
Statutory Text (58 Articles)
Ustawa określa zasady reformy górnictwa węgla kamiennego oraz instrumenty niezbędne
dla osiągnięcia rentowności przez przedsiębiorstwa górnicze, w tym
1)
zasady restrukturyzacji finansowej przedsiębiorstw górniczych,
2)
zasady likwidacji kopalń węgla kamiennego,
3)
zasady restrukturyzacji zatrudnienia w przedsiębiorstwach górniczych,
4)
szczególne uprawnienia i zadania gmin górniczych,
5)
źródła i zasady finansowania reformy,
6)
zasady zarządzania w spółkach węglowych,
7)
zasady sprawowania nadzoru nad realizacją reformy.
Ilekroć w ustawie jest mowa o
1)
zakładzie górniczym - należy przez to rozumieć służący wydobywaniu węgla kamiennego
zakład górniczy w rozumieniu art. 6 pkt 7 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze
(Dz. U. Nr 27, poz. 96, z 1996 r. Nr 106, poz. 496, z 1997 r. Nr 88, poz. 554, Nr 111, poz. 726 i Nr 133, poz. 885 oraz z 1998 r. Nr 106, poz. 668), zwanej dalej „Prawem geologicznym i górniczym”,
2)
spółce węglowej - należy przez to rozumieć jednoosobową spółkę Skarbu Państwa prowadzącą
wydobycie węgla kamiennego na podstawie koncesji albo która prowadzi lub prowadziła
likwidację zakładu górniczego,
3)
przedsiębiorstwie górniczym - należy przez to rozumieć
a)
spółkę węglową,
b)
spółkę, w której akcje lub udziały Skarbu Państwa albo spółek węglowych lub przedsiębiorstw
państwowych przekraczają 50% wartości kapitału akcyjnego lub zakładowego, prowadzącą
wydobycie węgla kamiennego na podstawie koncesji albo która prowadzi lub prowadziła
likwidację zakładu górniczego,
c)
przedsiębiorstwo państwowe wydobywające węgiel kamienny na podstawie koncesji albo
które prowadzi lub prowadziło likwidację zakładu górniczego,
4)
kopalni - należy przez to rozumieć wyodrębnioną jednostkę organizacyjną przedsiębiorstwa
górniczego prowadzącą zakład górniczy,
5)
przedsiębiorstwie robót górniczych - należy przez to rozumieć przedsiębiorcę prowadzącego
roboty górnicze pod ziemią związane z budową, utrzymaniem lub likwidacją zakładu górniczego,
6)
górnictwie - należy przez to rozumieć przedsiębiorstwa górnicze i przedsiębiorstwa
robót górniczych,
7)
opłatach i karach należnych gminie - należy przez to rozumieć należne gminie opłaty
i kary określone w
a)
ustawie z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska
(Dz. U. z 1994 r. Nr 49, poz. 196, z 1995 r. Nr 90, poz. 446, z 1996 r. Nr 106, poz. 496 i Nr 132, poz. 622, z 1997 r. Nr 46, poz. 296, Nr 96, poz. 592, Nr 121, poz. 770 i Nr 133, poz. 885 oraz z 1998 r. Nr 106, poz. 668),
b)
ustawie z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne
(Dz. U. Nr 38, poz. 230, z 1980 r. Nr 3, poz. 6, z 1983 r. Nr 44, poz. 201, z 1989 r. Nr 26, poz. 139 i Nr 35, poz. 192, z 1990 r. Nr 34, poz. 198 i Nr 39, poz. 222, z 1991 r. Nr 32, poz. 131 i Nr 77, poz. 335, z 1993 r. Nr 40 poz. 183, z 1994 r. Nr 27, poz. 96, z 1995 r. Nr 47, poz. 243, z 1996 r. Nr 106, poz. 496, z 1997 r. Nr 47, poz. 299, Nr 88, poz. 554 i Nr 133, poz. 885 oraz z 1998 r. Nr 106, poz. 668), zwane dalej „Prawem wodnym”,
c)
przepisach Prawa geologicznego i górniczego,
8)
pracowniku zatrudnionym pod ziemią oraz pracowniku zatrudnionym w zakładzie przeróbki
mechanicznej węgla - należy przez to rozumieć takiego pracownika zatrudnionego pod
ziemią oraz pracownika zatrudnionego w zakładzie przeróbki mechanicznej węgla, z którym
zawarto umowę o pracę na czas nieokreślony, jeżeli
a)
posiada łącznie co najmniej pięcioletni staż pracy w
-
przedsiębiorstwach górniczych lub spółkach prawa handlowego utworzonych przez te przedsiębiorstwa,
-
przedsiębiorstwach robót górniczych będących przedsiębiorstwami państwowymi lub spółkami
prawa handlowego z udziałem Skarbu Państwa albo przedsiębiorstwa państwowego,
-
Przedsiębiorstwie Budowy Szybów S.A. w Bytomiu
albo
b)
był zatrudniony w dniu 31 grudnia 1997 r. w kopalni całkowicie likwidowanej,
9)
gminie górniczej - należy przez to rozumieć gminę, na której terenie
a)
prowadzona jest działalność objęta koncesją na wydobywanie węgla kamiennego i na rzecz
której przedsiębiorstwo górnicze jest obowiązane uiszczać opłatę eksploatacyjną,
b)
zlokalizowany jest zakład górniczy lub jego część.
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, wykaz przedsiębiorstw górniczych,
o których mowa w art. 2 pkt 3, oraz przedsiębiorstw robót górniczych, o których mowa
w art. 10 i art. 19 ust. 1 pkt 2-4.
1.
Restrukturyzacji finansowej podlegają zobowiązania pieniężne wraz z odsetkami przedsiębiorstw
górniczych, zwane dalej „zobowiązaniami”, wobec
1)
budżetu państwa - z wyłączeniem zobowiązań z tytułu
a)
podatku dochodowego od osób fizycznych,
b)
rat kredytów na budowę kopalń, poręczonych przez Ministra Finansów w imieniu Skarbu
Państwa wraz z odsetkami,
2)
Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Funduszu Pracy i Funduszu Gwarantowanych Świadczeń
Pracowniczych - z tytułu należnych składek,
3)
Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych - z tytułu należnych wpłat,
4)
Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz wojewódzkich funduszy
ochrony środowiska i gospodarki wodnej - z tytułu należnych opłat i kar, w części
dotyczącej tych funduszy,
5)
gminy - z tytułu opłat i kar należnych gminie.
2.
Restrukturyzacja finansowa przedsiębiorstw górniczych może polegać na
1)
umorzeniu całości lub części ich zobowiązań,
2)
odroczeniu terminu spłaty ich zobowiązań na określony czas,
3)
rozłożeniu spłaty ich zobowiązań na raty,
4)
zamianie podlegających spłacie zobowiązań na ich akcje i udziały,
5)
zwolnieniu od obowiązku uiszczania bieżących opłat i kar.
1.
Powstałe przed dniem 1 kwietnia 1998 r. zobowiązania, o których mowa w art. 4 ust.
1 pkt 1-3, oraz zobowiązani wobec Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki
Wodnej z tytułu opłat i kar za szczególne korzystanie z wód i urządzeń wodnych, w
części dotyczącej odprowadzania zasolonych wód kopalnianych do wód określonych przepisami
Prawa wodnego, z zastrzeżeniem ust. 4, ulegają umorzeniu wraz z odsetkami, po spełnieniu
warunków, o których mowa w art. 8 ust. 2.
2.
Powstałe przed dniem 1 kwietnia 1998 r. zobowiązania, o których mowa w art. 4 ust.
1, dotyczące kopalń postawionych w stan całkowitej likwidacji, zostaną umorzone wraz
z odsetkami po spełnieniu warunków, o których mowa w art. 8 ust. 2 pkt 1, 2 i 5.
3.
W czasie postępowania oddłużeniowego, o którym mowa w art. 7 ust. 1, nie nalicza się
odsetek od zobowiązań, o których mowa w ust. 1.
4.
Powstałe przed dniem 1 kwietnia 1998 r. zobowiązania z tytułu podatku od towarów i
usług podlegają restrukturyzacji finansowej na następujących zasadach
1)
termin spłaty zobowiązań głównych podlega odroczeniu do dnia 31 grudnia 2000 r.,
2)
odsetki od zobowiązań głównych podlegają umorzeniu w pełnej wysokości po spełnieniu
warunków, o których mowa w art. 8 ust. 2,
3)
od dnia 1 stycznia 2001 r. następuje spłata zobowiązań, w terminie nie dłuższym niż
pięć lat, na warunkach określonych w umowie zawartej pomiędzy dłużnikiem a wierzycielem,
4)
w przedsiębiorstwach górniczych prowadzących całkowitą likwidację zakładów górniczych
zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług zostaną umorzone wraz z odsetkami
po spełnieniu warunków, o których mowa w art. 8 ust. 2.
5.
Powstałe przed dniem 1 kwietnia 1998 r. zobowiązania, o których mowa w art. 4 ust.
1 pkt 4, z wyjątkiem zobowiązań z tytułu opłat i kar za szczególne korzystanie z wód
i urządzeń wodnych, w części dotyczącej odprowadzania zasolonych wód kopalnych do
wód, podlegają restrukturyzacji finansowej na następujących zasadach
1)
termin spłaty zobowiązań głównych podlega odroczeniu do dnia 31 grudnia 2005 r.,
2)
odsetki od zobowiązań głównych podlegają umorzeniu po spełnieniu warunków, o których
mowa w art. 8 ust. 2,
3)
od dnia 1 stycznia 2006 r. następuje spłata zobowiązań, w terminie nie dłuższym niż
5 lat, na warunkach określonych w umowie zawartej pomiędzy dłużnikiem a wierzycielem,
z możliwością ich przeznaczenia na realizację w przedsiębiorstwach górniczych inwestycji
proekologicznych, uzgodnionych z Narodowym Funduszem Ochrony Środowiska i Gospodarki
Wodnej lub wojewódzkim funduszem ochrony środowiska i gospodarki wodnej.
6.
Powstałe przed dniem 1 kwietnia 1998 r. zobowiązania z tytułu opłat i kar należnych
gminom podlegają restrukturyzacji finansowej na następujących zasadach
1)
termin spłaty zobowiązań głównych i należnych odsetek ulega odroczeniu do dnia 31
grudnia 2000 r.,
2)
począwszy od dnia 1 stycznia 2001 r. następuje spłata zobowiązań w równych ratach
kwartalnych, z tym że ostatnią ratę należy uregulować w terminie do dnia 31 grudnia
2005 r.,
3)
na wniosek dłużnika i za zgodą wierzyciela zobowiązania z tych tytułów mogą być zamienione
w całości lub w części na akcje lub udziały dłużnika w wyniku podwyższenia jego kapitału
akcyjnego lub zakładowego; akcje lub udziały mogą być objęte wyłącznie przez gminy,
4)
wartość akcji lub udziałów, o których mowa w pkt 3, przeznaczonych na zaspokojenie
zobowiązań wobec gmin nie może przekroczyć 49% kapitału akcyjnego lub zakładowego
przed jego podwyższeniem.
1.
Od dnia wejścia w życie ustawy wstrzymuje się wykonanie zobowiązań, o których mowa
w art. 5 ust. 1 i 2 i ust. 4-6, pod warunkiem złożenia przez dłużnika wniosku, o którym
mowa w art. 7 ust. 2, i zawarcia umowy, o której mowa w art. 8 ust. 1.
2.
W okresie odroczenia terminów spłaty zobowiązań, o których mowa w art. 5 ust. 1 i ust. 4, oraz w okresie spłaty tych zobowiązań nie stosuje się przepisów
art. 57 § 1-4 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa
(Dz. U. Nr 137, poz. 926 i Nr 160, poz. 1083 oraz z 1998 r. Nr 106, poz. 668), z zastrzeżeniem ust. 3.
3.
W przypadku niezapłacenia lub nieterminowego zapłacenia którejkolwiek z rat zobowiązań,
o których mowa w ust. 2, nalicza się odsetki za zwłokę od zaległości podatkowych,
licząc od dnia następnego po upływie terminu, w którym rata miała być zapłacona.
4.
Umorzone kwoty zobowiązań uwzględnia się w rachunkach zysków i strat, na zasadach
ogólnych, określonych w przepisach o rachunkowości, z tym że przychody z tytułu umorzenia
nie stanowią przychodu w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych
(Dz. U. z 1993 r. Nr 106, poz. 482 i Nr 134, poz. 646, z 1994 r. Nr 1, poz. 2, Nr 43, poz. 163, Nr 80, poz. 368, Nr 87, poz. 406, Nr 90, poz. 419, Nr 113, poz. 547, Nr 123, poz. 602 i
Nr 127, poz. 627, z 1995 r. Nr 5, poz. 25, Nr 86, poz. 433, Nr 96, poz. 478, Nr 133, poz. 654 i Nr 142, poz. 704, z 1996 r. Nr 25, poz. 113, Nr 34, poz. 146, Nr 90, poz. 405, Nr 137, poz. 639 i Nr 147, poz. 686, z 1997 r. Nr 9, poz. 44, Nr 28, poz. 153,
Nr 79, poz. 484, Nr 96, poz. 592, Nr 107, poz. 685, Nr 118, poz. 754, Nr 121, poz. 770, Nr 123, poz. 776 i 777, Nr 137, poz. 926, Nr 139, poz. 932, 933, 934, Nr 140, poz. 939 i Nr 141, poz. 945 oraz 1998 r. Nr 60, poz. 383, Nr 108, poz. 685, Nr 117, poz. 756, Nr 137, poz. 887 i Nr 144, poz. 931).
1.
Restrukturyzację finansową, o której mowa w art. 4 ust. 2, przeprowadza się w drodze
postępowania, zwanego dalej „postępowaniem oddłużeniowym”.
2.
Postępowanie oddłużeniowe wszczyna się na wniosek przedsiębiorstwa górniczego, złożony
wierzycielowi nie później niż do dnia 30 czerwca 1999 r.
3.
Integralną część wniosku, o którym mowa w ust. 2, stanowi, pozytywnie zaopiniowany
w trybie ust. 6 i 7, program naprawczy, określający sposoby i środki działania, które
mają zapewnić przedsiębiorstwu górniczemu osiągnięcie dodatniego wyniku finansowego
na działalności operacyjnej, najpóźniej do końca 2000 r, a także określający propozycje
restrukturyzacji finansowej wraz z harmonogramem jej realizacji oraz zadania w zakresie
ochrony środowiska, z zastrzeżeniem ust. 4.
4.
Przedsiębiorstwo górnicze prowadzące całkowitą likwidację zakładów górniczych do wniosku,
o którym mowa w ust. 2, dołącza program likwidacji kopalni, o którym mowa w art. 14.
5.
Do wniosku należy załączyć, sporządzone według stanu na ostatni dzień kwartału poprzedzającego
dzień złożenia wniosku, następujące dokumenty
1)
odpis z właściwego rejestru,
2)
bilans z rachunkiem zysków i strat,
3)
spis wierzycieli zawierający oznaczenie wierzyciela, wysokość wierzytelności, datę
powstania, terminy płatności tych wierzytelności oraz zabezpieczenia ich spłat,
4)
wykaz udzielonych poręczeń i gwarancji oraz ustanowionych hipotek,
5)
wykaz nie wykonanych tytułów egzekucyjnych wystawionych przeciwko przedsiębiorstwu
górniczemu,
6)
wykaz dłużników, z podaniem wysokości należności i terminów ich płatności.
6.
Program naprawczy, o którym mowa w ust. 3, opiniuje Minister Gospodarki, w uzgodnieniu
z Ministrem Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, Ministrem Finansów
i Ministrem Skarbu Państwa, po uzyskaniu stanowiska
1)
Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych - w odniesieniu do zobowiązań wobec Zakładu
Ubezpieczeń Społecznych, Funduszu Pracy i Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych,
2)
Prezesa Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej - w odniesieniu
do zobowiązań wobec Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz
wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej,
3)
Prezesa Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych - w odniesieniu
do zobowiązań wobec tego funduszu,
4)
zarządów gmin górniczych, na których terenie znajduje się przedsiębiorstwo górnicze.
Nieprzedstawienie stanowiska w terminie 14 dni oznacza akceptację programu.
7.
Udzielenie opinii, o której mowa w ust. 6, powinno nastąpić w terminie nie dłuższym
niż 30 dni.
1.
Postępowanie oddłużeniowe prowadzi się na podstawie umowy zawartej przez dłużnika
z wierzycielem, uwzględniającej zasady, o których mowa w ustawie. Umowa określa warunki
realizacji restrukturyzacji finansowej.
2.
Podstawą realizacji postępowania oddłużeniowego jest spełnienie przez dłużnika, w
okresie od dnia wejścia w życie ustawy do dnia 31 grudnia 2002 r., następujących warunków
1)
nieprzekroczenia przyrostu przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia, o którym mowa
w art. 4 ust. 6 i ust. 7 ustawy z dnia 16 grudnia 1994 r. o negocjacyjnym systemie kształtowania
przyrostu przeciętnych wynagrodzeń u przedsiębiorców oraz o zmianie niektórych ustaw
(Dz. U. z 1995 r. Nr 1, poz. 2 i Nr 43, poz. 221, z 1997 r. Nr 121, poz. 770 oraz z 1998 r. Nr 162, poz. 1112),
2)
niedokonywania darowizn, chyba że dotyczy to nieodpłatnego przekazywania obiektów
majątku nieprodukcyjnego ponoszącego straty,
3)
nieudzielania poręczeń i gwarancji,
4)
realizowania przez dłużnika restrukturyzacji przedsiębiorstwa górniczego zgodnie z
programem naprawczym,
5)
terminowego regulowania bieżących zobowiązań z tytułu ubezpieczeń społecznych, składki
na Fundusz Pracy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych, począwszy od
dnia 1 stycznia 1999 r.
3.
Z chwilą zawarcia umowy, o której mowa w ust. 1, wstrzymuje się wykonywanie zawartych
wcześniej i nie wykonanych umów, porozumień oraz decyzji dotyczących zobowiązań, o
których mowa w art. 5 ust. 1 i ust 4-6, a postępowania egzekucyjne zawiesza się do
dnia zakończenia postępowania oddłużeniowego.
4.
W okresie prowadzenia postępowania oddłużeniowego nie stosuje się przepisów art. 5 § 2 i 3 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 października 1934 r.
- Prawo upadłościowe
(Dz. U. z 1991 r. Nr 118, poz. 512, z 1994 r. Nr 1, poz. 1, z 1995 r. Nr 85, poz. 426, z 1996 r. Nr 6, poz. 43, Nr 43, poz. 189, Nr 106, poz. 496 i Nr 149, poz. 703, z 1997 r. Nr 28, poz. 153, Nr 54, poz. 349, Nr 117, poz. 751, Nr 121, poz. 770 i Nr 140, poz. 940 oraz z 1998 r. Nr 117, poz. 756).
5.
W przypadku niespełnienia przez dłużnika któregokolwiek z warunków określonych w ust.
2 postępowanie oddłużeniowe podlega umorzeniu, a objęte tym postępowaniem zobowiązania
wraz z odsetkami stają się wymagalne.
6.
Decyzje w sprawie umorzenia postępowania oddłużeniowego podejmuje Minister Gospodarki,
w uzgodnieniu z Ministrem Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, Ministrem
Finansów i Ministrem Skarbu Państwa.
7.
Przebieg postępowania oddłużeniowego monitoruje Państwowa Agencja Restrukturyzacji
Górnictwa Węgla Kamiennego S.A. w Katowicach, która w przypadku stwierdzenia niespełnienia
przez dłużnika warunków, o których mowa w ust. 2, informuje o tym Ministra Gospodarki.
1.
Zobowiązania, o których mowa w art. 4 ust. 1, powstałe po dniu 31 marca 1998 r., do
czasu uzyskania rentowności, jednak nie dłużej niż do dnia 31 grudnia 2000 r., w przypadku
niemożności ich regulowania stwierdzonej w opinii, o której mowa w art. 7 ust. 6,
mogą być regulowane przez dłużnika na zasadach określonych w umowie zawartej z wierzycielem.
2.
Umowa, o której mowa w ust. 1, może zawierać postanowienia dotyczące
1)
umorzenia istniejących zobowiązań w pełnej wysokości, z wyjątkiem zobowiązań z tytułu
podatku od towarów i usług oraz z tytułu opłat i kar należnych gminom,
2)
odroczenia terminu płatności zobowiązań nie podlegających umorzeniu, jednak na okres
nie dłuższy niż do dnia 31 grudnia 2000 r.,
3)
rozłożenia spłaty zobowiązań, o których mowa w pkt 2, na okres nie przekraczający
pięciu lat.
3.
Powstałe po dniu 31 marca 1998 r. zobowiązania z tytułu podatku od towarów i usług
oraz z tytułu opłat i kar należnych gminom mogą być przedmiotem umów tylko w zakresie
terminów oraz warunków spłaty.
4.
W umowie, o której mowa w ust. 1, określa się sposób oraz inne warunki restrukturyzacji
zadłużenia.
5.
Jeżeli dłużnik przez trzy kolejne miesiące nie będzie realizował warunków umowy, postępowanie
oddłużeniowe może zostać umorzone na wniosek wierzyciela.
6.
Do restrukturyzacji finansowej zobowiązań, o których mowa w ust. 1, przepisy art.
7 i art. 8 stosuje się odpowiednio.
Przepisy art. 4-9 w odniesieniu do zobowiązań, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt
1-3, stosuje się odpowiednio do przedsiębiorstw robót górniczych będących
1)
przedsiębiorstwami państwowymi,
2)
spółkami prawa handlowego, w których co najmniej 50% akcji lub udziałów należy do
Skarbu Państwa lub przedsiębiorstwa górniczego,
3)
spółkami prawa handlowego, których akcje lub udziały zostały wniesione do Narodowych
Funduszy Inwestycyjnych w trybie art. 10 ustawy z dnia 30 kwietnia 1993 r. o Narodowych Funduszach Inwestycyjnych i
ich prywatyzacji
(Dz. U. Nr 44, poz. 202, z 1994 r. Nr 84, poz. 385 oraz z 1997 r. Nr 30, poz. 164, Nr 47, poz. 298 i Nr 107, poz. 691), w tym do Przedsiębiorstwa Budowy Szybów S.A. w Bytomiu.
Przedsiębiorstwa górnicze prowadzące całkowitą lub częściową likwidację kopalń są
zwolnione z dniem zaprzestania wydobywania węgla od obowiązku zapłaty bieżących wpłat,
opłat i kar, o których mowa w art. 4 ust. 1 pkt 3-5, w wysokości przypadającej na
likwidowaną kopalnię lub jej część.
1.
Całkowita likwidacja kopalni polega na zaprzestaniu wydobywania węgla kamiennego i
likwidacji zakładu górniczego.
2.
Częściowa likwidacja kopalni polega na likwidacji oznaczonej części zakładu górniczego,
zbędnej ze względów technicznych lub technologicznych, dla której zgodnie z przepisami
art. 81 ust. 4 Prawa geologicznego i górniczego sporządzony jest plan ruchu likwidacji
części zakładu górniczego.
1.
Całkowita lub częściowa likwidacja kopalni następuje na podstawie rozstrzygnięcia
właściwego organu.
2.
Rozstrzygnięcie, o którym mowa w ust. 1, określa, w szczególności
1)
zakres likwidacji,
2)
termin rozpoczęcia likwidacji,
3)
termin zakończenia wydobycia węgla kamiennego,
4)
termin zakończenia likwidacji,
5)
osobę likwidatora.
3.
Rozstrzygnięcie, o którym mowa w ust. 1, stanowi podstawę opracowania przez przedsiębiorstwo
górnicze
1)
programu likwidacji kopalni,
2)
programu socjalnego likwidowanej kopalni.
4.
Wydobycie węgla kamiennego nie może być prowadzone dłużej niż przez dwanaście miesięcy
od dnia rozstrzygnięcia o likwidacji kopalni.
5.
Przedsiębiorstwo górnicze opracowuje program socjalny likwidowanej kopalni przy udziale
utworzonego w tej kopalni biura pomocy zawodowej Górniczej Agencji Pracy Sp. z o.o.
Biura pomocy zawodowej Górniczej Agencji Pracy Sp. z o.o. tworzy się w pierwszej kolejności
w kopalniach całkowicie likwidowanych, niezależnie od terminu rozpoczęcia likwidacji.
Biura te uczestniczą w konsultowaniu z poszczególnymi pracownikami propozycji adresowanych
do nich, zawartych w programie socjalnym, oraz w tym zakresie współdziałają ze związkami
zawodowymi działającymi w likwidowanej kopalni.
1.
Program likwidacji kopalni powinien określać
1)
zakres i harmonogram robót likwidacyjnych przewidzianych do wykonania w okresie objętym
rozstrzygnięciem o likwidacji kopalni,
2)
przewidywane koszty likwidacji.
2.
W przypadku ubiegania się o finansowanie likwidacji kopalni ze środków budżetu państwa,
właściwy organ przedsiębiorstwa górniczego przedkłada program likwidacji kopalni Ministrowi
Gospodarki do akceptacji.
1.
Program socjalny likwidowanej kopalni powinien określać
1)
uprawnienia osłonowe i aktywizujące, o których mowa w art. 20, którymi zostaną objęci
pracownicy likwidowanej kopalni, oraz sposób realizacji tych uprawnień przez każdego
pracownika, który utraci miejsce pracy w likwidowanej kopalni,
2)
propozycje zatrudnienia pracowników likwidowanej kopalni
a)
w podmiotach tworzonych na bazie majątku kopalni,
b)
poza górnictwem,
3)
propozycje zatrudnienia w innej kopalni pracowników zatrudnionych pod ziemią, w przypadku
wystąpienia konieczności uzupełnienia załogi tej kopalni,
4)
przewidywany koszt realizacji programu socjalnego oraz źródła jego sfinansowania.
2.
Program socjalny likwidowanej kopalni, w terminie nie dłuższym niż trzy miesiące od
dnia podjęcia rozstrzygnięcia, o którym mowa w art. 13 ust. 1, właściwy organ przedsiębiorstwa
górniczego przedkłada
1)
związkom zawodowym działającym w likwidowanej kopalni,
2)
zarządowi gminy górniczej, na terenie której znajduje się siedziba likwidowanej kopalni.
3.
Program socjalny powinien zostać uzgodniony ze związkami zawodowymi działającymi w
likwidowanej kopalni i podpisany przez te związki oraz zaopiniowany przez zarząd gminy
górniczej, w terminie nie dłuższym niż dwa miesiące od dnia przedłożenia programu.
4.
W przypadku nieuzyskania uzgodnienia lub opinii, o których mowa w ust. 3, program
wchodzi w życie w terminie 15 dni od dnia, w którym upłynął termin do uzgodnienia
lub zaopiniowania programu.
5.
Program socjalny likwidowanej kopalni realizuje likwidator kopalni, o którym mowa
w art. 13 ust. 2 pkt 5.
6.
Tryb przyjmowania i wdrażania programu socjalnego likwidowanej kopalni nie dotyczy
kopalń, wobec których rozstrzygnięcie o likwidacji podjęto przed wejściem w życie
ustawy.
1.
Środki finansowe na realizację programu likwidacji kopalni zapewnia przedsiębiorstwo
górnicze, wykorzystując w tym celu dotacje z budżetu państwa, przychody z likwidacji,
pożyczki lub subwencje z Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej
oraz inne źródła finansowania.
2.
Finansowanie realizacji programu likwidacji kopalni ze środków budżetowych w latach
1998-2002 odbywa się na podstawie umowy zawartej pomiędzy Ministrem Gospodarki a właściwym
organem przedsiębiorstwa górniczego. Umowa ta powinna określać między innymi sposób
monitorowania procesu likwidacji kopalni oraz kontroli wydatkowania środków budżetowych
w procesie likwidacji.
3.
W kopalniach całkowicie likwidowanych kwotę podatku od towarów i usług naliczonego
zgodnie z ustawą z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym
(Dz. U. Nr 11, poz. 50, Nr 28, poz. 127 i Nr 129, poz. 599, z 1994 r. Nr 132, poz. 670, z 1995 r. Nr 44, poz. 231 i Nr 142, poz. 702 i 703, z 1996 r. Nr 137, poz. 640 oraz z 1997 r. Nr 111, poz. 722, Nr 123, poz. 776 i 780, Nr 137, poz. 926, Nr 141, poz. 943 i Nr 162, poz. 1104 oraz z 1998 r. Nr 139, poz. 905 i Nr 161, poz. 1076), zwaną dalej „ustawą o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym”, w związku
z zakupami i usługami związanymi z ich likwidacją, traktuje się tak, jakby wynikała
ze sprzedaży opodatkowanej. Do tych kopalń nie stosuje się art. 20 ustawy o podatku
od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym w odniesieniu do towarów używanych, zwolnionych
od podatku na podstawie art. 7 ust. 1 pkt 5 tej ustawy.
4.
Minister Gospodarki, w porozumieniu z Ministrem Finansów, określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowe zasady i tryb przyznawania oraz sposób wykorzystania dotacji z budżetu
państwa przeznaczonej na finansowanie likwidacji kopalń oraz usuwania szkód wywołanych
ruchem zakładu górniczego, powstałych w wyniku reaktywacji starych zrobów, oraz szczegółowe
warunki powodujące cofnięcie lub czasowe wstrzymanie wypłaty przyznanej dotacji budżetowej.
1.
Z dniem 1 stycznia 2000 r. przedsiębiorstwo górnicze utworzy fundusz likwidacji kopalń,
będący w jego dyspozycji, na który przekazywać będzie od 3% do 10% środków pochodzących
z odpisów amortyzacyjnych każdej z kopalń należących do przedsiębiorstwa górniczego.
2.
Środki funduszu likwidacji kopalń przedsiębiorstwo górnicze gromadzi na wyodrębnionym
rachunku bankowym. Środki te nie podlegają egzekucji.
3.
Od dnia 1 stycznia 2003 r. likwidacja kopalń finansowana jest ze środków funduszu,
o którym mowa w ust. 1, oraz - uzupełniająco - ze środków budżetu państwa. Od dnia
1 stycznia 2006 r. likwidacja kopalń finansowana jest wyłącznie ze środków funduszu.
4.
Dochody funduszu nie stanowią przychodu w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym
od osób prawnych.
5.
Minister Gospodarki, w porozumieniu z Ministrem Finansów, określi, w drodze rozporządzenia,
szczegółowe zasady
1)
tworzenia i funkcjonowania funduszu likwidacji kopalń, o którym mowa w ust. 1,
2)
ustalania wysokości odpisów i terminy przekazywania środków na ten fundusz,
3)
wykorzystania środków funduszu.
Środki finansowe na realizację restrukturyzacji zatrudnienia, w tym realizację programu
socjalnego likwidowanej kopalni, o którym mowa w art. 13 ust. 3 pkt 2, zapewnia przedsiębiorstwo
górnicze, wykorzystując w tym celu dotacje z budżetu państwa oraz inne źródła finansowania.
1.
Przepisy niniejszego rozdziału, z wyjątkiem art. 20 ust. 4, stosuje się do pracowników
zatrudnionych w
1)
przedsiębiorstwach górniczych,
2)
przedsiębiorstwach robót górniczych, w których obowiązuje Układ Zbiorowy Pracy dla
Pracowników Zakładów Górniczych z dnia 21 grudnia 1991 r., zwany dalej „Układem Zbiorowym
Pracy”, jeżeli przedsiębiorstwa te są
a)
przedsiębiorstwami państwowymi,
b)
spółkami prawa handlowego, w których co najmniej 50% akcji lub udziałów należy do
Skarbu Państwa lub przedsiębiorstwa górniczego,
c)
spółkami prawa handlowego, których akcje lub udziały zostały wniesione do Narodowych
Funduszy Inwestycyjnych w trybie ustawy, o której mowa w art. 10, w tym Przedsiębiorstwo
Budowy Szybów S.A. w Bytomiu,
postawionych w stan likwidacji lub upadłości albo w przypadku konieczności zmniejszenia
zatrudnienia,
3)
przedsiębiorstwach robót górniczych będących spółkami prawa handlowego, w których
co najmniej 50% akcji lub udziałów należy do spółki, w której 100% akcji lub udziałów
posiada przedsiębiorstwo górnicze,
4)
przedsiębiorstwach robót górniczych, które w dniu wejścia w życie ustawy, korzystając
z dotacji budżetowej dla górnictwa, realizują system osłon socjalnych na podstawie
przepisów dotychczasowych w zakresie określonym w tych przepisach.
2.
Przepisów niniejszego rozdziału nie stosuje się do pracowników zatrudnianych po dniu
wejścia w życie ustawy w przedsiębiorstwach górniczych i w przedsiębiorstwach robót
górniczych, o których mowa w ust. 1, z wyjątkiem tych pracowników, którzy w dniu wejścia
w życie ustawy byli zatrudnieni w przedsiębiorstwach górniczych.
1.
W okresie restrukturyzacji zatrudnienia w przedsiębiorstwach górniczych pracownikom
nie posiadającym uprawnień emerytalnych przysługują następujące uprawnienia
1)
osłonowe - urlop górniczy,
2)
aktywizujące na rynku pracy
a)
zasiłek socjalny,
b)
jednorazowe bezpłatne szkolenie,
c)
jednorazowa odprawa pieniężna,
d)
jednorazowa odprawa pieniężna bezwarunkowa,
e)
pożyczka,
f)
bezpłatna pomoc doradcza.
2.
Poszczególne świadczenia z tytułu uprawnień, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i pkt 2
lit. a)-d), mogą być przyznane pracownikowi tylko jeden raz, na jego wniosek za zgodą
pracodawcy, jeżeli przed dniem złożenia wniosku nie korzystał z takich świadczeń,
chyba że ustawa stanowi inaczej.
3.
Osoba korzystająca z uprawnień, o których mowa w ust. 1 pkt 1 i pkt 2 lit. a), traci
przyznane jej uprawnienia, jeżeli w czasie korzystania z nich
1)
podjęła pracę pod ziemią lub u pracodawcy uprawnionego do przyznawania uprawnień określonych
w ust. 1,
2)
podjęła inne zatrudnienie nie powiadamiając o tym, w terminie jednego miesiąca, przedsiębiorstwa
górniczego zobowiązanego do wypłacania świadczeń związanych z tymi uprawnieniami,
3)
nabyła uprawnienia emerytalne.
4.
Zatrudnionemu pod ziemią pracownikowi całkowicie likwidowanej kopalni, któremu do
uzyskania urlopu górniczego brakuje nie więcej niż dwa lata, przedsiębiorstwo górnicze
zapewnia zatrudnienie w czynnej kopalni.
5.
Uprawnienia, o których mowa w ust. 1, nie ograniczają uprawnień określonych ustawą z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczegółowych
zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu
pracy oraz o zmianie niektórych ustaw
(Dz. U. z 1990 r. Nr 4, poz. 19, Nr 10, poz. 59 i Nr 51, poz. 298, z 1991 r. Nr 83, poz. 372, Nr 106, poz. 457 i Nr 113, poz. 491, z 1992 r. Nr 21, poz. 84, z 1994 r. Nr 1, poz. 1 oraz z 1996 r. Nr 24, poz. 110).
1.
Urlop górniczy, o którym mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1, przysługuje pracownikowi zatrudnionemu
pod ziemią u pracodawcy objętego Układem Zbiorowym Pracy, któremu ze względu na wiek,
łączny staż pracy lub staż pracy pod ziemią wykonywanej stale i w pełnym wymiarze
czasu pracy brakuje nie więcej niż pięć lat do nabycia prawa do emerytury przed dniem
1 stycznia 2007 r. - w wymiarze do lat pięciu.
2.
Urlop górniczy przysługuje pracownikowi w pełnym wymiarze pięciu lat pod warunkiem,
że skorzystanie z niego pozwoli mu nabyć prawo do emerytury przed dniem 1 stycznia
2007 r.
3.
Urlop górniczy może być udzielony przez pracodawcę po ustaleniu przez Zakład Ubezpieczeń
Społecznych okresów uprawniających pracownika do emerytury oraz okresu urlopu górniczego
niezbędnego do nabycia uprawnień emerytalnych.
4.
Urlop górniczy traktuje się na równi z okresami pracy górniczej uprawniającymi do
nabycia uprawnień emerytalnych, z zastrzeżeniem ust. 2.
5.
Korzystanie z urlopu górniczego jest dobrowolne. Urlop górniczy może być przyznany
pod warunkiem złożenia przez pracownika pisemnego oświadczenia, iż wyraża zgodę na
rozwiązanie stosunku pracy z dniem zakończenia urlopu górniczego.
6.
Pracownik korzystający z urlopu górniczego nie może korzystać z innych uprawnień osłonowych
i aktywizujących określonych w ustawie.
1.
W okresie korzystania z urlopu górniczego, o którym mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1, pracownik
otrzymuje świadczenie socjalne w wysokości 75% miesięcznego ekwiwalentu pieniężnego
obliczanego jak wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy, z zastrzeżeniem ust. 2.
2.
Do podstawy obliczania wynagrodzenia za urlop wypoczynkowy, o którym mowa w ust. 1,
wlicza się wynagrodzenie za pracę w godzinach nadliczbowych zgodnie z Kodeksem pracy.
3.
Korzystający z urlopu górniczego, niezależnie od świadczenia socjalnego, otrzymuje
1)
deputat węglowy,
2)
nagrodę z okazji „Dnia Górnika” i dodatkową nagrodę roczną, wynikające z rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 grudnia 1981 r. w sprawie szczególnych przywilejów
dla pracowników górnictwa - Karta Górnika
(Dz. U. z 1982 r. Nr 2, poz. 13), zwanego dalej „Kartą Górnika”,
3)
nagrodę jubileuszową
oraz ma prawo do korzystania z uznaniowych świadczeń z zakładowego funduszu świadczeń
socjalnych. Świadczenia, o których mowa w pkt 1 i 2, przysługują pod warunkiem, że
uprawnienie do takich świadczeń przysługiwało pracownikowi przed uzyskaniem urlopu
górniczego.
4.
Świadczenie socjalne, o którym mowa w ust. 1, jest waloryzowane kwartalnie według
wskaźnika, o którym mowa w ust. 5, z tym że kwota tego świadczenia nie może być niższa
od kwoty wypłaconej w miesiącu poprzedzającym waloryzację.
5.
Wskaźnik wzrostu przeciętnych wynagrodzeń na kolejny kwartał, począwszy od dnia 1
stycznia 1999 r., ustala się jako stosunek, obciążającego koszty, przeciętnego miesięcznego
wynagrodzenia pracowników wszystkich kopalń węgla kamiennego zatrudnionych pod ziemią,
z ostatniego kwartału przed kwartałem, na który wskaźnik jest ustalany, do analogicznego
miesięcznego wynagrodzenia za kwartał przedostatni. Do tego wynagrodzenia nie wlicza
się nagród rocznych, odpraw pieniężnych przyznawanych w związku z rozwiązaniem stosunku
pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy, nagród jubileuszowych, odpraw emerytalnych
i innych wypłat o charakterze jednorazowym.
6.
Waloryzacja świadczenia socjalnego dla pracownika, któremu przyznano urlop górniczy
w danym kwartale, rozpoczyna się od następnego kwartału.
7.
Wskaźnik wzrostu przeciętnych wynagrodzeń, o którym mowa w ust. 5, ustala Minister
Gospodarki i ogłasza, w formie obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej
Polskiej „Monitor Polski”.
8.
Osobie otrzymującej świadczenie socjalne, która podejmie zatrudnienie poza górnictwem,
przysługuje miesięcznie 50% przyznanego świadczenia socjalnego wypłacanego nie dłużej
niż do końca okresu, na który świadczenie przyznano, pod warunkiem, że zgłosi ten
fakt przedsiębiorstwu górniczemu zobowiązanemu do wypłacania świadczenia socjalnego,
w terminie jednego miesiąca od dnia podjęcia pracy.
9.
Osoba korzystająca z urlopu górniczego przed dniem wejścia w życie ustawy otrzymuje
świadczenie socjalne w wymiarze dotychczas ustalonym.
10.
Świadczenie socjalne podlega ochronie prawnej jak wynagrodzenie za pracę - zgodnie
z Kodeksem pracy.
1.
Zasiłek socjalny, o którym mowa w art. 20 ust. 1 pkt 2 lit. a), wypłacany na czas
przekwalifikowania zawodowego i poszukiwania nowego zatrudnienia poza górnictwem,
przysługuje pracownikowi zatrudnionemu pod ziemią nieuprawnionemu do urlopu górniczego,
z którym z przyczyn dotyczących zakładu pracy rozwiązano stosunek pracy, a od dnia
1 stycznia 1999 r. również pracownikowi zatrudnionemu w zakładzie przeróbki mechanicznej
węgla, z którym rozwiązano stosunek pracy w tym samym trybie.
2.
Zasiłek socjalny przyznawany jest na okres do dwóch lat.
3.
Wysokość zasiłku socjalnego wynosi 65% miesięcznego ekwiwalentu pieniężnego obliczanego
jak wynagrodzenie za urlop wypoczynkowy, z uwzględnieniem wynagrodzenia za pracę w
godzinach nadliczbowych - zgodnie z Kodeksem pracy.
4.
Warunkiem przyznania pracownikowi zasiłku socjalnego jest złożenie przez niego pisemnego
zobowiązania do przestrzegania przepisów ust. 5 i ust. 6.
5.
Osoba korzystająca z zasiłku socjalnego obowiązana jest do
1)
zgłaszania się przynajmniej raz w miesiącu we właściwym biurze pomocy zawodowej Górniczej
Agencji Pracy Sp. z o.o. w celu potwierdzenia gotowości do podjęcia zatrudnienia,
2)
przyjęcia przedstawionej przez właściwe biuro pomocy zawodowej Górniczej Agencji Pracy
Sp. z o.o. propozycji szkolenia bądź przekwalifikowania zawodowego, zwiększającej
szansę zatrudnienia.
6.
Osoba uprawniona do pobierania zasiłku socjalnego traci prawo do jego pobierania,
niezależnie od przepisu art. 20 ust. 3, w przypadku
1)
nieusprawiedliwionego niezgłoszenia się w wyznaczonym terminie w biurze pomocy zawodowej,
2)
odmowy podjęcia zaproponowanego szkolenia bądź przekwalifikowania się,
3)
nieuzasadnionej odmowy podjęcia proponowanego zatrudnienia w rozumieniu przepisów
rozdziału 3 ustawy z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu
(Dz. U. z 1997 r. Nr 25, poz. 128, Nr 28, poz. 153, Nr 41, poz. 255, Nr 63, poz. 403, Nr 93, poz. 569, Nr 107, poz. 692, Nr 121, poz. 770 i Nr 123, poz. 776 oraz z 1998 r. Nr 66, poz. 431, Nr 106, poz. 668, Nr 108, poz. 684 i Nr 137, poz. 887); za uzasadnioną uznaje się odmowę przyjęcia propozycji pracy o poziomie wynagrodzenia
niższym niż wysokość otrzymywanego zasiłku socjalnego,
4)
podjęcia zatrudnienia lub działalności gospodarczej.
7.
Okres wypłacania zasiłku kończy się z dniem podjęcia zatrudnienia lub działalności
gospodarczej.
8.
Przepisy art. 22 ust. 4-7 stosuje się odpowiednio.
1.
Pracownik kopalni, z którym pracodawca rozwiązał umowę o pracę z przyczyn dotyczących
zakładu pracy, korzystający z zasiłku socjalnego uprawniony jest do odbycia jednorazowego
bezpłatnego szkolenia, o którym mowa w art. 20 ust. 1 pkt 2 lit. b), w celu zmiany
kwalifikacji umożliwiających podjęcie nowego zatrudnienia poza górnictwem lub nabycia
kwalifikacji potrzebnych do podjęcia samodzielnej działalności gospodarczej, z zastrzeżeniem
ust. 2 i ust. 3.
2.
Uprawnienie do sfinansowania kosztów jednorazowego bezpłatnego szkolenia w 1998 r.
przysługuje także pracownikowi zatrudnionemu w kopalni pod ziemią, a od dnia 1 stycznia
1999 r. - każdemu pracownikowi kopalni oraz osobie przebywającej na zasiłku socjalnym.
3.
Jeżeli były pracownik, o którym mowa w ust. 1 i ust. 2, zarejestrowany we właściwym
urzędzie pracy jako osoba poszukująca pracy, skierowany zostanie przez ten urząd,
na wniosek biura pomocy zawodowej Górniczej Agencji Pracy Sp. z o.o., na szkolenie,
a rejonowy urząd pracy sfinansuje tylko w części koszty tego szkolenia, to pozostałą
część kosztów finansuje pracodawca, o którym mowa w ust. 1, lub wnioskujące biuro
pomocy zawodowej - ze środków budżetowych albo innych źródeł finansowania.
4.
Jeżeli pracownik, o którym mowa w ust. 1 i ust. 2, nie otrzyma propozycji szkolenia,
o którym mowa w ust. 1, a odbędzie szkolenie zaproponowane przez biuro pomocy zawodowej
Górniczej Agencji Pracy Sp. z o.o., koszt tego szkolenia finansuje pracodawca, o którym
mowa w ust. 1, lub wnioskujące biuro pomocy zawodowej - ze środków budżetowych albo
innych źródeł finansowania.
1.
Jednorazowa odprawa pieniężna, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 2 lit. c), udzielana
w celu zintensyfikowania aktywności zawodowej, przysługuje osobie przebywającej na
zasiłku socjalnym, jeżeli w okresie do 24 miesięcy od dnia rozwiązania umowy o pracę
podejmie zatrudnienie poza górnictwem.
2.
Odprawa przysługuje z dniem podjęcia zatrudnienia poza górnictwem lub działalności
gospodarczej udokumentowanej powstaniem obowiązku podatkowego.
3.
Odprawa, o której mowa w ust. 1, przysługuje
1)
do dnia 31 grudnia 1998 r. - w wysokości 14,4-krotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia
w kopalniach z trzeciego kwartału roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy,
2)
od dnia 1 stycznia 1999 r. w wysokości
a)
14,4-krotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w kopalniach z trzeciego kwartału
roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy - od dnia 1 stycznia 1999 r. do dnia
31 grudnia 1999 r.,
b)
12-krotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w kopalniach z trzeciego kwartału
roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy - od dnia 1 stycznia 2000 r. do dnia
31 grudnia 2000 r.,
c)
9,6-krotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w kopalniach z trzeciego kwartału
roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy - od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia
31 grudnia 2001 r.,
d)
7,2-krotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w kopalniach z trzeciego kwartału
roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy - od dnia 1 stycznia 2002 r. do dnia
31 grudnia 2002 r.
1.
Jednorazowa odprawa pieniężna bezwarunkowa, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 2 lit.
d), przysługuje zwalnianemu po dniu 1 stycznia 1998 r. pracownikowi zatrudnionemu
pod ziemią, nieuprawnionemu do urlopu górniczego, a od dnia 1 stycznia 1999 r. także
zatrudnionemu w zakładzie przeróbki mechanicznej węgla, z którym została rozwiązana
umowa o pracę na jego wniosek i który zrezygnował ze świadczeń, o który mowa w art.
20 ust. 1 pkt 2 lit. a) i c), oraz z zatrudnienia, o którym mowa w art. 20 ust. 4.
2.
Odprawa, o której mowa w ust. 1, przysługuje
1)
do dnia 31 grudnia 1998 r. - w wysokości 24-krotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia
w kopalniach z trzeciego kwartału roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy,
2)
od dnia 1 stycznia 1999 r. w wysokości
a)
24-krotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w kopalniach z trzeciego kwartału
roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy - do dnia 31 grudnia 1999 r.,
b)
21,6-krotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w kopalniach z trzeciego kwartału
roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy - od dnia 1 stycznia 2000 r. do dnia
31 grudnia 2000 r.,
c)
16,8-krotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w kopalniach z trzeciego kwartału
roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy - od dnia 1 stycznia 2001 r. do dnia
31 grudnia 2001 r.,
d)
12-krotnego przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w kopalniach z trzeciego kwartału
roku poprzedzającego rozwiązanie stosunku pracy - od dnia 1 stycznia 2002 r. do dnia
31 grudnia 2002 r.
3.
Począwszy od dnia 1 stycznia 1999 r. jednorazowa odprawa pieniężna bezwarunkowa przysługuje
także pozostałym pracownikom całkowicie likwidowanej kopalni, w wysokości 3,6-krotnego
przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w kopalniach z trzeciego kwartału roku poprzedzającego
rozwiązanie stosunku pracy.
1.
Pracownik przedsiębiorstwa górniczego, z którym rozwiązano umowę o pracę z przyczyn
dotyczących zakładu pracy, ma prawo do ubiegania się o pożyczkę, o której mowa w art.
20 ust. 1 pkt 2 lit. e), na preferencyjnych warunkach w celu podjęcia działalności
gospodarczej na własny rachunek.
2.
Przepis ust. 1 do dnia 31 grudnia 1998 r. ma zastosowanie do pracowników zatrudnionych
pod ziemią, a od dnia 1 stycznia 1999 r. - do wszystkich pracowników kopalń.
Pracodawca spoza górnictwa, który zobowiąże się do zatrudnienia byłego pracownika
przedsiębiorstwa górniczego, z którym rozwiązano umowę o pracę z przyczyn dotyczących
zakładu pracy, na co najmniej 24 miesiące na specjalnie w tym celu utworzonym stanowisku
pracy, może ubiegać się do pożyczkę lub kredyt bankowy na preferencyjnych warunkach
z przeznaczeniem na pokrycie związanych z tym kosztów.
Pożyczki, o których mowa w art. 27 ust. 1, oraz pożyczki i kredyty, o których mowa
w art. 28, udzielane są przez banki i lokalne lub regionalne instytucje finansowe
Kontraktu Regionalnego dla Województwa Katowickiego zasilane z budżetu państwa lub
z innych źródeł finansowania.
1.
Pracodawcy spoza górnictwa, który zatrudni na czas nieokreślony byłego pracownika
przedsiębiorstwa górniczego, z którym rozwiązano umowę o pracę z przyczyn dotyczących
zakładu pracy, i będzie go zatrudniał co najmniej przez 24 miesiące, przysługuje w
tym okresie prawo do zwrotu kwoty odpowiadającej wysokości zapłaconej składki na ubezpieczenia
społeczne oraz składki na Fundusz Pracy i Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych
w części przypadającej na tego pracownika - jednak w kwocie miesięcznej nie wyższej
niż średniomiesięczna składka przypadająca od kwoty wynagrodzeń w kwartale poprzedzającym
kwartał, za który przysługuje refundacja.
2.
Wysokość przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia dla określenia średniomiesięcznej
składki, o której mowa w ust. 1, ustala Minister Gospodarki i ogłasza, w formie obwieszczenia,
w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”.
3.
Zwrot kwoty odpowiadającej wysokości zapłaconej składki dokonywany jest przez przedsiębiorstwo
górnicze, w którym pracownik był poprzednio zatrudniony - ze środków budżetu państwa.
4.
W przypadku niespełnienia przez pracodawcę warunku dotyczącego okresu zatrudnienia,
o którym mowa w ust. 1, z przyczyn niezawinionych przez pracownika, pracodawca ten
jest zobowiązany zwrócić przedsiębiorstwu górniczemu otrzymane kwoty, o których mowa
w ust. 1.
W przypadku likwidacji przedsiębiorstwa górniczego obowiązek wypłacania świadczeń
wynikających z uprawnień, o których mowa w niniejszym rozdziale, przejmuje jednostka
organizacyjna wskazana przez Ministra Gospodarki, w drodze rozporządzenia, w terminie
jednego miesiąca od dnia zakończenia likwidacji.
Pracodawca, w przypadku nieskorzystania przez pracownika kopalni objętej całkowitą
likwidacją z uprawnień osłonowych i aktywizujących, o których mowa w art. 20 ust.
1, oraz z propozycji zatrudnienia, o którym mowa w art. 20 ust. 4, rozwiązuje umowę
o pracę z pracownikiem na zasadach określonych w ustawie z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami
stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy oraz o zmianie niektórych ustaw
(Dz. U. z 1990 r. Nr 4, poz. 19, Nr 10, poz. 59 i Nr 51, poz. 298, z 1991 r. Nr 83, poz. 372, Nr 106, poz. 457 i Nr 113, poz. 491, z 1992 r. Nr 21, poz. 84, z 1994 r. Nr 1, poz. 1 oraz z 1996 r. Nr 24, poz. 110).
1.
Przedsiębiorstwa górnicze, przedsiębiorstwa robót górniczych i spółki prawa handlowego,
o których mowa w art. 19 ust. 1, obowiązane są do niezatrudniania nowych pracowników,
z wyjątkiem
a)
pracowników zwalnianych z likwidowanych kopalń, którzy nie skorzystali ze świadczeń,
o których mowa w art. 20 ust. 1,
b)
absolwentów szkół specjalistycznych, w stosunku do których zostały wcześniej podjęte
zobowiązania o zatrudnieniu.
2.
W uzasadnionych przypadkach, za zgodą rady nadzorczej spółki węglowej, dopuszcza się
możliwość zatrudnienia w kopalniach pracowników o specjalistycznych kwalifikacjach,
innych niż określeni w ust. 1.
1.
Monitoring zmian stanu zatrudnienia w górnictwie węgla kamiennego, w tym wykorzystania
wszystkich form osłonowych i aktywizujących wprowadzonych ustawą, oraz rejestr pracowników,
którzy skorzystali z uprawnień, o których mowa w art. 20 ust. 1, prowadzi Państwowa
Agencja Restrukturyzacji Górnictwa Węgla Kamiennego S.A. w Katowicach.
2.
Agencja, o której mowa w ust. 1, obowiązana jest do przekazywania Ministrowi Gospodarki
oraz Ministrowi Pracy i Polityki Socjalnej comiesięcznej informacji o wynikach monitoringu,
o którym mowa w ust. 1.
1.
Minister Gospodarki, w porozumieniu z Ministrem Finansów i Ministrem Pracy i Polityki
Socjalnej, określi, w drodze rozporządzenia
1)
szczegółowe zasady i tryb przyznawania oraz sposób wykorzystania dotacji przeznaczonych
na finansowanie restrukturyzacji zatrudnienia,
2)
warunki, zasady i tryb przyznawania, obliczania i wypłacania świadczeń, o których
mowa w niniejszym rozdziale,
3)
wysokość minimalnych świadczeń i zasiłków socjalnych,
4)
szczegółowe warunki powodujące cofnięcie lub czasowe wstrzymanie wypłaty przyznanej
dotacji budżetowej.
2.
Wysokość przeciętnego wynagrodzenia niezbędnego dla ustalenia odpraw, o których mowa
w art. 25 i art. 26, ustala Minister Gospodarki i ogłasza, w formie obwieszczenia,
w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”.
1.
Przedsiębiorstwo górnicze obowiązane jest współdziałać w realizacji reformy górnictwa
węgla kamiennego z gminami górniczymi w celu zagospodarowania majątku nieprodukcyjnego
kopalń i tworzenia alternatywnych miejsc pracy.
2.
Za majątek nieprodukcyjny kopalń, o którym mowa w ust. 1, uznaje się nieruchomości
1)
zabudowane budynkami mieszkalnymi lub hotelowymi,
2)
zabudowane budynkami szkolnymi lub budynkami wykorzystywanymi do działalności kulturalnej,
3)
zabudowane obiektami sportowymi, domami wypoczynkowymi i kolonijnymi,
4)
zabudowane budynkami szpitalnymi lub związanymi z profilaktyką zdrowotną,
5)
zabudowane budynkami wyłączonymi z działalności produkcyjnej,
6)
inne nie wykorzystywane na cele produkcyjne.
1.
Przedsiębiorstwo górnicze może, w zakresie zagospodarowania majątku nieprodukcyjnego
kopalń, a także zbędnego majątku produkcyjnego
1)
zawiązywać z gminami górniczymi i z innymi przedsiębiorcami spółki akcyjne lub spółki
z ograniczoną odpowiedzialnością w celu aktywizacji gospodarczej gminy, pokrywając
obejmowane akcje lub udziały w tych spółkach wkładem niepieniężnym w postaci określonych
składników majątku,
2)
zrzec się na rzecz gminy górniczej, za jej zgodą, własności lub prawa użytkowania
wieczystego nieruchomości, które stały się dla niego zbędne; zrzeczenie wymaga formy
aktu notarialnego; przepisu art. 179 § 2 Kodeksu cywilnego nie stosuje się.
2.
Do czynności, o których mowa w ust. 1, nie stosuje się przepisów
1)
art. 5 ust. 3 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o urzędzie Ministra Skarbu Państwa
(Dz. U. Nr 106, poz. 493 i Nr 156, poz. 775, z 1997 r. Nr 106, poz. 673, Nr 115, poz. 741 i Nr 141, poz. 943 oraz z 1998 r. Nr 155, poz. 1014),
2)
art. 1 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej
(Dz. U. Nr 4, poz. 23 i Nr 74, poz. 443, z 1992 r. Nr 21, poz. 86, z 1993 r. Nr 11, poz. 50, z 1995 r. Nr 86, poz. 433 oraz z 1997 r. Nr 117, poz. 751 i Nr 137, poz. 926).
3.
Przedsiębiorstwo górnicze może pomniejszyć kapitał zapasowy o wartość bilansową przekazywanych
nieruchomości, a w następnej kolejności pomniejszyć z tego tytułu kapitał rezerwowy
oraz kapitał (fundusz) z aktualizacji wyceny. Pomniejszenie kapitału zapasowego i
rezerwowego następuje z zachowaniem warunków określonych w przepisach art. 427 § 4
i § 5 Kodeksu handlowego.
4.
Przepisu art. 31 ust. 5 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości
(Dz. U. Nr 121, poz. 591, z 1997 r. Nr 32, poz. 183, Nr 43, poz. 272, Nr 88, poz. 554, Nr 118, poz. 754, Nr 139, poz. 933 i poz. 934, Nr 140, poz. 939 i Nr 141, poz. 945 oraz z 1998 r. Nr 60, poz. 382, Nr 106, poz. 668, Nr 107, poz. 669 i Nr 155, poz. 1014), nie stosuje się w przypadku określonym w ust. 3, w odniesieniu do zakazu podziału
kapitału (funduszu) z aktualizacji wyceny.
5.
Przepisy ust. 3 i ust. 4 stosuje się odpowiednio w przypadku nieodpłatnego przekazania
przez przedsiębiorstwo górnicze innej niż gmina osobie prawnej zasobów budynków mieszkalnych
wraz z towarzyszącymi obiektami infrastruktury technicznej i społecznej na zasadach
określonych w ustawie z dnia 12 października 1994 r. o zasadach przekazywania zakładowych budynków
mieszkalnych przez przedsiębiorstwa państwowe
(Dz. U. Nr 119, poz. 567, z 1996 r. Nr 52, poz. 236 i z 1997 r. Nr 6, poz. 32), przy czym oświadczenia o zamiarze przekazania mogą być składane do dnia 30 czerwca
1999 r.
6.
Na zasadach określonych w ust. 3 i ust. 4 spółka węglowa może także pomniejszyć kapitał
zapasowy, rezerwowy oraz z aktualizacji wyceny o wartość umorzenia części udziałów
lub akcji odpowiadającej wartości bilansowej majątku nieprodukcyjnego kopalń przekazanego
przez spółki, w których akcje lub udziały spółki węglowej przekraczają 50% wartości
kapitału akcyjnego lub zakładowego.
Gmina górnicza uprawniona jest do korzystania z wszystkich szczególnych instrumentów
ekonomiczno-finansowych i innych preferencji określonych w odrębnych przepisach.
1.
Gminie górniczej przysługuje zwiększony udział we wpływach z podatku dochodowego od
osób fizycznych zamieszkałych na terenie gminy, w wysokości i na zasadach określonych
w przepisach o dochodach jednostek samorządu terytorialnego.
2.
Do gminy górniczej nie stosuje się przepisów, o których mowa w ust. 1, dotyczących
wpłaty przeznaczonej na zwiększenie łącznej kwoty subwencji ogólnej dla wszystkich
gmin.
3.
Gmina górnicza ma prawo do otrzymania kredytu na warunkach preferencyjnych na finansowanie
inwestycji wspierających tworzenie nowych miejsc pracy.
4.
Kredytu, o którym mowa w ust. 3, udziela Bank Gospodarstwa Krajowego, zwany dalej
„Bankiem”, na zasadach określonych w umowie zawartej pomiędzy Bankiem a Ministrem
Gospodarki.
5.
Kredyt na cele, o których mowa w ust. 3, jest objęty dopłatą ze środków budżetowych.
6.
Środki budżetowe, o których mowa w ust. 5, określa ustawa budżetowa.
7.
Minister Finansów, w porozumieniu z Ministrem Gospodarki, określi, w drodze rozporządzenia
1)
szczegółowe zasady i tryb udzielania, spłacania kredytu oraz stosowania karencji i
umarzania kredytu, o którym mowa w ust. 3,
2)
warunki i tryb rozliczeń z tytułu dopłat do kredytów, o których mowa w ust. 5,
3)
zasady zawarcia umowy między Bankiem a Ministrem Gospodarki.
8.
Warunkiem uzyskania kredytu, o którym mowa w ust. 3, jest przedłożenie programu aktywizacji
gospodarczej gminy górniczej, w którym określone zostaną zadania realizacyjne w celu
utworzenia nowych miejsc pracy z podziałem na zadania, które mają być finansowane
ze środków własnych gminy, oraz zadania, dla których realizacji konieczne jest znalezienie
zewnętrznych źródeł finansowania.
Zwalnia się gminę górniczą z wpłat przeznaczonych na zwiększenie subwencji ogólnej
budżetu państwa od przypadającej jej części opłaty eksploatacyjnej.
Przedsiębiorcy podejmujący działalność gospodarczą na terenie gminy górniczej, wykorzystując
do tego celu majątek nieprodukcyjny kopalni, uprawnieni są do korzystania, na zasadach
określonych w odrębnych przepisach, z preferencji i szczególnych instrumentów ekonomiczno-finansowych,
a w szczególności z
1)
podwyższonych stawek amortyzacji środków trwałych,
2)
poręczeń budżetu państwa spłaty kredytu inwestycyjnego,
3)
pomocy, w formie dotacji lub pożyczek, ze środków budżetowych pochodzących z pożyczek
banków zagranicznych,
4)
odliczeń od dochodu wydatków inwestycyjnych i obniżek podatku dochodowego.
1.
W każdym roku budżetowym - poczynając od roku 1999, a kończąc na 2002, z zastrzeżeniem
ust. 8 - Rady Ministrów, na wniosek Ministra Gospodarki, określi, w projekcie budżetu
państwa, na cele określone w ust. 2, dotacje w wysokości niezbędnej dla realizacji
reformy górnictwa węgla kamiennego.
2.
Dotacje budżetowe, o których mowa w ust. 1, przeznaczone są na finansowanie kosztów
1)
likwidacji kopalń oraz usuwania szkód wywołanych reaktywacją starych zrobów,
2)
restrukturyzacji zatrudnienia,
3)
deputatów węglowych przysługującym emerytom i rencistom górniczym kopalni całkowicie
likwidowanych,
4)
ekwiwalentów pieniężnych z tytułu prawa do bezpłatnego węgla, przysługującego emerytom
i rencistom górniczym, wypłacanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych,
5)
rent wyrównawczych przysługujących od kopalń całkowicie likwidowanych,
6)
tworzenia nowych miejsc pracy w gminach górniczych,
7)
monitoringu, o którym mowa w art. 8 ust. 7 i art. 34, oraz nadzorowania i kontroli
wydatkowania środków budżetowych,
8)
utrzymywania biur pomocy zawodowej Górniczej Agencji Pracy Sp. z o.o.,
9)
obsługi wypłat dokonywanych przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, o których mowa w
pkt 4.
3.
Dysponentem dotacji, o których mowa w ust. 1, jest Minister Gospodarki.
4.
Podstawą przyznania dotacji budżetowej na realizację zadań określonych w ustawie jest
umowa zawarta pomiędzy Ministrem Gospodarki a wnioskodawcą.
5.
Dotację wypłaca się zaliczkowo, w ratach miesięcznych, na rachunek wnioskodawcy, o
którym mowa w ust. 4.
6.
W przypadku wykorzystania dotacji niezgodnie z przeznaczeniem, Minister Gospodarki
wstrzymuje przekazywanie dalszych rat zaliczki dotacji do czasu rozliczenia się wnioskodawcy
z otrzymanych dotychczas rat zaliczki.
7.
Dotacje wykorzystane niezgodnie z przeznaczeniem podlegają zwrotowi do budżetu państwa
w trybie określonym w odrębnych przepisach.
8.
Rada Ministrów, na wniosek Ministra Gospodarki, w projekcie ustawy budżetowej określi
także dotacje na finansowanie zadań określonych w ustawie
1)
w latach 2003-2006 - kosztów likwidacji kopalń,
2)
w latach 2003-2006 - kosztów restrukturyzacji zatrudnienia,
3)
w latach 2003-2004 - kosztów refundacji składek Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Funduszu
Pracy i Funduszu Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych pracodawcom spoza górnictwa,
którzy zatrudnią byłych pracowników przedsiębiorstwa górniczego,
4)
w latach 2003 - aż do wygaśnięcia - ekwiwalentów pieniężnych z tytułu prawa do bezpłatnego
węgla, przysługującego emerytom i rencistom górniczym, wypłacanych przez Zakład Ubezpieczeń
Społecznych.
1.
O ile niniejsza ustawa nie stanowi inaczej, do spółek węglowych stosuje się przepisy
ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw
państwowych
(Dz. U. Nr 118, poz. 561 i Nr 156, poz. 775, z 1997 r. Nr 32, poz. 184, Nr 98, poz. 603, Nr 106, poz. 673, Nr 121, poz. 770, Nr 137, poz. 926 i Nr 141, poz. 945 oraz z 1998 r. Nr 106, poz. 668).
2.
Spółka węglowa z wyłącznym udziałem Skarbu Państwa może być jedynym założycielem spółki
akcyjnej.
3.
Jeżeli kapitał akcyjny lub zakładowy spółki utworzonej w trybie określonym w ust.
2 pokryty zostanie przez spółkę węglową przedsiębiorstwem w rozumieniu art. 55Kodeksu cywilnego będącym kopalnią, to spółka ta wstępuje, z dniem zarejestrowania, we wszystkie prawa
i obowiązki dotyczące kopalni, wynikające z czynności cywilnoprawnych i decyzji administracyjnych,
w tym także określone w Prawie geologicznym i górniczym oraz przepisach wydanych na
jego podstawie.
4.
Czynność prawna utworzenia spółki, o której mowa w ust. 2, jest wolna od opłaty skarbowej
określonej w art. 1 ust. 1 pkt 2 lit. e) ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej.
5.
W przypadku sprzedaży przez spółkę węglową kopalni będącej przedsiębiorstwem w rozumieniu
art. 55Kodeksu cywilnego, do nabywcy takiej kopalni stosuje się odpowiednio przepisy ust. 3.
6.
Należące do spółek węglowych akcje lub udziały spółki, o której mowa w ust. 2, są
zbywane w trybie
1)
oferty ogłoszonej publicznie,
2)
rokowań podjętych na podstawie publicznego zaproszenia.
1.
Z zastrzeżeniem przepisów Kodeksu handlowego oraz postanowień statutu spółki, do zadań rady nadzorczej spółki węglowej należy
nadzór nad realizacją reformy górnictwa węgla kamiennego w zakresie dotyczącym spółki.
2.
Członków rady nadzorczej spółki węglowej, w liczbie określonej w statucie, powołuje
i odwołuje walne zgromadzenia akcjonariuszy.
3.
Wybór kandydatów na członków rady nadzorczej spółki węglowej odbywa się w drodze konkursu
przeprowadzanego przez Komitet Sterujący, o którym mowa w art. 49 ust. 1.
4.
Przepis ust. 3 nie narusza uprawnień pracowników do udziału w radzie nadzorczej, wynikających
z ustawy, o której mowa w art. 43 ust. 1.
1.
Od dnia wejścia w życie ustawy w odniesieniu do spółek węglowych, Państwowej Agencji
Restrukturyzacji Górnictwa Węgla Kamiennego S.A. w Katowicach, centrali zbytu węgla
„Węglozbyt” S.A. w Katowicach i „Węglokoks” S.A. w Katowicach, z wyjątkiem Kopalni
Węgla Kamiennego „Bogdanka” S.A., kompetencje Ministra Skarbu Państwa określone w
art. 2 pkt 5 oraz w art. 18 ust. 1 ustawy z dnia 8 sierpnia 1996 r. o urzędzie Ministra
Skarbu Państwa wykonuje Minister Gospodarki, z zastrzeżeniem ust. 2 i ust. 5.
2.
Zgody Ministra Skarbu Państwa wymaga
1)
sprzedaż przedsiębiorstwa prowadzącego wydobycie węgla kamiennego wydzielonego ze
spółki węglowej,
2)
wniesienie do spółki przedsiębiorstwa prowadzącego wydobycie węgla kamiennego wydzielonego
ze spółki węglowej,
3)
oddanie na czas oznaczony do odpłatnego korzystania przedsiębiorstwa prowadzącego
wydobycie węgla kamiennego wydzielonego ze spółki węglowej,
4)
podwyższenie kapitału akcyjnego i umorzenie akcji spółek węglowych,
5)
podwyższenie kapitału akcyjnego lub zakładowego i umorzenie oraz zbycie akcji lub
udziałów w spółkach tworzonych na podstawie art. 43 ust. 2,
6)
łączenie spółek węglowych lub spółek tworzonych na podstawie art. 43 ust. 2, na zasadach
art. 463 i art. 464 Kodeksu handlowego,
7)
likwidacja spółek węglowych,
8)
emisja obligacji zamiennych na akcje spółki węglowej,
9)
zamiana wierzytelności na akcje spółki węglowej,
10)
ustanowienie zastawu na akcjach spółek węglowych oraz podejmowanie innych czynności
prawnych mogących ograniczyć zbycie akcji spółek węglowych w przyszłości.
3.
Przy wyrażaniu zgody, o której mowa w ust. 2 pkt 1, Minister Skarbu Państwa określa
jednocześnie tryb i warunki sprzedaży przedsiębiorstwa.
4.
Czynność prawna sprzedaży przedsiębiorstwa, o której mowa w ust. 2 pkt 1, jest wolna
od opłaty skarbowej określonej w art. 1 ust. 1 pkt 2 lit. a) ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o opłacie skarbowej.
5.
Zamiar dokonania czynności, o których mowa w ust. 2, podlega zgłoszeniu Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, o ile
taki obowiązek wynika z przepisów ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o przeciwdziałaniu
praktykom monopolistycznym
(Dz. U. z 1997 r. Nr 49, poz. 318, Nr 118, poz. 754 i Nr 121, poz. 770 oraz z 1998 r. Nr 106, poz. 668 i Nr 145, poz. 938).
6.
Prywatyzacji spółek węglowych dokonuje Minister Skarbu Państwa.
1.
Członków zarządu spółki węglowej powołuje i odwołuje walne zgromadzenie akcjonariuszy.
2.
Do pełnienia funkcji prezesa zarządu spółki węglowej może być powołana osoba wyłoniona
w drodze publicznego konkursu przeprowadzonego w sposób określony uchwałą walnego
zgromadzenia akcjonariuszy spółki.
3.
Pozostali członkowie zarządu spółki węglowej są powoływani i odwoływani na wniosek
prezesa zarządu.
4.
Radzie nadzorczej przysługuje prawo do złożenia wniosku o odwołanie członka zarządu
spółki węglowej.
5.
Odstąpienie od przeprowadzenia konkursu, o którym mowa w ust. 2, jest możliwe w przypadku
powołania na stanowisko prezesa zarządu spółki węglowej osoby, która pełniła wcześniej
funkcję prezesa zarządu tej spółki węglowej w dniu wejścia w życie ustawy i została
wyłoniona do pełnienia tej funkcji w drodze publicznego konkursu.
6.
W celu zwiększenia odpowiedzialności prezesa zarządu i pozostałych członków zarządu
spółki węglowej za wyniki działalności przedsiębiorstwa spółki w okresie realizacji
programu reformy pełnomocnik walnego zgromadzenia akcjonariuszy spółki zawiera z poszczególnymi
członkami zarządu spółki węglowej umowę, nazywaną „umową menedżerską”, która określa
w szczególności
1)
zakres obowiązków i odpowiedzialności w zakresie bieżącego zarządzania oraz zmian
i usprawnień w przedsiębiorstwie spółki,
2)
zasady wynagradzania uwzględniające powiązanie wynagrodzenia z wynikiem finansowym
spółki oraz stopniem realizacji zadań wykonywanych w ramach obowiązków określonych
w pkt 1, w tym zasady ustalania wysokości premii,
3)
zasady udziału w zysku spółki,
4)
czas, na jaki umowa zostanie zawarta,
5)
przesłanki przedterminowego rozwiązania umowy.
1.
Walne zgromadzenie akcjonariuszy spółki węglowej może zdecydować o zawarciu przez
spółkę umowy z osobą prawną wyłonioną w drodze publicznego konkursu przeprowadzonego
w sposób ustalony w uchwale walnego zgromadzenia akcjonariuszy o świadczenie usług
w zakresie zarządzania spółką.
2.
W przypadku, o którym mowa w ust. 1, w spółce węglowej ustanawia się jednoosobowy
zarząd i powołuje do zarządu osobę wskazaną przez osobę prawną, z którą zawarto umowę,
o której mowa w ust. 1. Przepisy art. 46 ust. 5 i ust. 6 stosuje się odpowiednio.
1.
Nadzór nad realizacją reformy górnictwa węgla kamiennego sprawuje Minister Gospodarki.
2.
Za pośrednictwem podmiotu, o którym mowa w art. 8 ust. 7, przedsiębiorstwa górnicze
składają Ministrowi Gospodarki informacje niezbędne do sprawowania nadzoru.
3.
Minister Gospodarki składa Radzie Ministrów roczne sprawozdanie z realizacji reformy
górnictwa węgla kamiennego w terminie określonym przez Radę Ministrów.
1.
Prezes Rady Ministrów, na wniosek Ministra Gospodarki, powoła Komitet Sterujący, w
skład którego wejdą członkowie kierownictw: Ministerstwa Gospodarki, Ministerstwa
Finansów, Ministerstwa Skarbu Państwa, Ministerstwa Pracy i Polityki Socjalnej, Ministerstwa
Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa oraz wojewoda katowicki i marszałek
sejmiku województwa śląskiego.
2.
Do zadań Komitetu Sterującego należy
1)
kontrola przebiegu realizacji reformy górnictwa węgla kamiennego,
2)
pełnienie funkcji doradczych dla Ministra Gospodarki, w zakresie realizacji reformy
górnictwa węgla kamiennego,
3)
przeprowadzanie konkursu, o którym mowa w art. 44 ust. 3.
W ustawie z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych
(Dz. U. z 1993 r. Nr 106, poz. 482 i Nr 134, poz. 646, z 1994 r. Nr 1, poz. 2, Nr 43, poz. 163, Nr 80, poz. 368, Nr 87, poz. 406, Nr 90, poz. 419, Nr 113, poz. 547, Nr 123, poz. 602 i Nr 127, poz. 627, z 1995 r. Nr 5, poz. 25, Nr 86, poz. 433, Nr 96, poz. 478, Nr 133, poz. 654 i Nr 142, poz. 704, z 1996 r. Nr 25, poz. 113, Nr 34, poz. 146, Nr 90, poz. 405, Nr 137, poz. 639 i Nr 147, poz. 686, z 1997 r. Nr 9, poz. 44, Nr 28, poz. 153, Nr 79, poz. 484, Nr 96, poz. 592, Nr 107, poz. 685, Nr 118, poz. 754, Nr 121, poz. 770, Nr 123, poz. 776 i 777, Nr 137, poz. 926, Nr 139, poz. 932-934, Nr 140, poz. 939 i Nr 141, poz. 945 oraz 1998 r. Nr 60, poz. 383, Nr 108, poz. 685, Nr 117, poz. 756, Nr 137, poz. 887 i Nr 144, poz. 931) w art. 16 dodaje się ust. 1a w brzmieniu
„
1a.
Przepisu ust. 1 pkt 1 nie stosuje się do inwestycji bezpośrednio związanych z likwidacją
kopalni węgla kamiennego lub przez ten proces wywołanych.
”
W ustawie z dnia 14 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu
(Dz. U. z 1997 r. Nr 25, poz. 128, Nr 28, poz. 153, Nr 41, poz. 255, Nr 63, poz. 403, Nr 93, poz. 569, Nr 107, poz. 692, Nr 121, poz. 770 i Nr 123, poz. 776 oraz z 1998 r. Nr 66, poz. 431, Nr 106, poz. 668, Nr 108, poz. 684 i Nr 137, poz. 887) wprowadza się następujące zmiany
1)
w art. 27 w ust. 1 pkt 5 otrzymuje brzmienie
„
5)
otrzymał przewidziane Układem Zbiorowym Pracy dla Pracowników Zakładów Górniczych
z dnia 21 grudnia 1991 r. oraz przepisach ustawy z dnia 26 listopada 1998 r. o dostosowaniu
górnictwa węgla kamiennego do funkcjonowania w warunkach gospodarki rynkowej oraz
szczególnych uprawnieniach i zadaniach gmin górniczych (Dz. U. Nr 162, poz. 1112)
świadczenie w postaci jednorazowego ekwiwalentu pieniężnego za urlop górniczy, jednorazowej
odprawy socjalnej lub zasiłkowej albo odszkodowanie za skrócenie okresu wypowiedzenia
umowy o pracę.
”
;
2)
w art. 16 w ust. 10, w art. 18 w ust. 1 w pkt 2, w art. 30 w ust. 3 i w art. 53 w
ust. 1 w pkt 1 w lit. f) po wyrazach „z dnia 21 grudnia 1991 r.” dodaje się wyrazy „i w ustawie z dnia 26 listopada 1998 r. o dostosowaniu górnictwa węgla kamiennego
do funkcjonowania w warunkach gospodarki rynkowej oraz szczególnych uprawnieniach
i zadaniach gmin górniczych (Dz. U. Nr 162, poz. 1112)”.
W ustawie z dnia 16 grudnia 1994 r. o negocjacyjnym systemie kształtowania przyrostu
przeciętnych wynagrodzeń u przedsiębiorców oraz o zmianie niektórych ustaw
(Dz. U. z 1995 r. Nr 1, poz. 2 i Nr 43, poz. 221 oraz z 1997 r. Nr 121, poz. 770) wprowadza się następujące zmiany
1)
w art. 2 pkt 2 otrzymuje brzmienie
„
2.
Wynagrodzenie - wydatki pieniężne oraz wartość świadczeń w naturze, wypłacane pracownikom
z tytułu zatrudnienia u przedsiębiorcy, obliczone według zasad statystyki zatrudnienia
i wynagrodzeń określonych przez Główny Urząd Statystyczny jako „wynagrodzenia bez
wypłat z zysku”, z tym że u przedsiębiorców wymienionych w art. 4 ust. 6 do wynagrodzenia
nie zalicza się
a)
odpraw emerytalnych wypłacanych osobom przechodzącym na emerytury z urlopów górniczych,
b)
odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami
stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy oraz o zmianie niektórych ustaw
(Dz. U. z 1990 r. Nr 4, poz. 19, Nr 10, poz. 59 i Nr 51, poz. 298, z 1991 r. Nr 83, poz. 372, Nr 106, poz. 457 i Nr 113, poz. 491, z 1992 r. Nr 21, poz. 84, z 1994 r. Nr 1, poz. 1 oraz z 1996 r. Nr 24, poz. 110),
”
;
2)
w art. 4 dodaje się ust. 6 i ust. 7 w brzmieniu
„
6.
U przedsiębiorców realizujących postępowanie oddłużeniowe na podstawie przepisów ustawy
z dnia 26 listopada 1998 r. o dostosowaniu górnictwa węgla kamiennego do funkcjonowania
w warunkach gospodarki rynkowej oraz szczególnych uprawnieniach i zadaniach gmin górniczych
(Dz. U. Nr 162, poz. 1112) przyrost przeciętnych wynagrodzeń w roku 1998 bezwarunkowo
nie może przekroczyć wskaźnika wzrostu ustalonego przez Radę Ministrów.
7.
W latach 1999-2002 przyrost przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia nie może przekroczyć
średniorocznego wskaźnika wzrostu cen towarów i usług konsumpcyjnych, założonego na
dany rok w projekcie ustawy budżetowej. Wyższy wzrost wynagrodzeń dopuszcza się wyłącznie
w przypadku poprawy wyniku finansowego netto przedsiębiorstwa górniczego, skorygowanego
o skutki postępowania oddłużeniowego, maksymalnie do wysokości połowy wskaźnika poprawy
wyniku finansowego netto, jednakże nie więcej niż wskaźnik wzrostu ustalony na dany
rok przez Komisję Trójstronną.
”
1.
Rezerwa tworzona przez przedsiębiorstwa górnicze oraz przez przedsiębiorstwa robót
górniczych, o których mowa w art. 19 ust. 1, na wypłatę świadczeń i nagród, wraz ze
składkami na ubezpieczenia społeczne, Fundusz Pracy i inne fundusze celowe utworzone
na podstawie ustaw, przysługujących na podstawie Karty Górnika, do wysokości w niej
określonej, stanowi koszt uzyskania przychodu w rozumieniu przepisów ustawy o podatku
dochodowym od osób prawnych, z zastrzeżeniem ust. 2.
2.
Wypłata świadczeń i nagród, o których mowa w ust. 1, do wysokości rezerw nie jest
kosztem uzyskania przychodu w rozumieniu przepisów ustawy o podatku dochodowym od
osób prawnych.
3.
W okresie obowiązywania ustawy nagroda z okazji Dnia Górnika, przysługująca na podstawie
Karty Górnika, jest wyłączona z podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne,
Fundusz Pracy oraz Fundusz Gwarantowanych Świadczeń Pracowniczych.
Przy ustalaniu prawa do emerytury górniczej na podstawie ustawy z dnia 1 lutego 1983 r. o zaopatrzeniu emerytalnym górników i ich rodzin
(Dz. U. z 1995 r. Nr 30, poz. 154, z 1997 r. Nr 28, poz. 153 i z 1998 r. Nr 74, poz. 473) na podstawie wniosków złożonych do dnia 31 grudnia 2002 r., do okresów pracy górniczej
wykonywanej pod ziemią stale i w pełnym wymiarze czasu pracy, o której mowa w art.
10 ust. 1 tej ustawy, zalicza się
1)
okresy czynnej służby wojskowej, poprzedzonej pracą górniczą pod ziemią wykonywaną
stale i w pełnym wymiarze pod warunkiem podjęcia takiej pracy w ciągu 30 dni od dnia
zakończenia tej służby,
2)
okresy niezdolności do pracy z powodu choroby lub odosobnienia w związku z chorobą
zakaźną, za które wypłacone zostało wynagrodzenie lub zasiłek chorobowy.
1.
Osobie uprawnionej na podstawie Układu Zbiorowego Pracy do bezpłatnego węgla, która
uzyskała lub uzyska emeryturę lub rentę przed dniem 31 grudnia 2002 r., wypłacany
jest przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, ze środków budżetowych, oprócz emerytury
lub renty, ekwiwalent pieniężny z tytułu prawa do bezpłatnego węgla, z zastrzeżeniem
ust. 2-4.
2.
Ekwiwalent pieniężny, o którym mowa w ust. 1, może otrzymać osoba, która pobierała
bezpłatny węgiel w naturze lub pobierała z tego tytułu ekwiwalent u pracodawcy objętego
reformą górnictwa węgla kamiennego, albo osoba, która na emeryturę lub rentę przeszła
od pracodawcy objętego Układem Zbiorowym Pracy, pod warunkiem, że w okresie trzech
miesięcy od dnia uzyskania uprawnienia nie złoży wniosku do pracodawcy o pobieranie
deputatu węglowego w naturze. Wysokość ekwiwalentu stanowi iloczyn ilości węgla objętego
uprawnieniem i przeciętnej średniorocznej ceny zbytu węgla, o której mowa w ust. 4,
która nie może być wyższa niż 3 Mg węgla kamiennego rocznie.
3.
W przypadku gdy prawo do bezpłatnego węgla wynika z górniczej renty rodzinnej - wszystkim
osobom do niej uprawnionym przysługuje łącznie jeden ekwiwalent. W razie podziału
renty rodzinnej ekwiwalent ulega podziałowi w częściach równych, odpowiednio do liczby
uprawnionych.
4.
Minister Gospodarki w terminie do dnia 20 stycznia każdego roku ustala i ogłasza,
w formie obwieszczenia, w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”,
przeciętną średnioroczną cenę zbytu 1 Mg węgla kamiennego w asortymencie Orzech II,
z roku poprzedzającego rok, w którym ekwiwalent pieniężny z tytułu bezpłatnego węgla
ma być wypłacany, skorygowaną o przewidywany wskaźnik wzrostu cen towarów i usług
konsumpcyjnych na rok planowany.
5.
Minister Gospodarki, w porozumieniu z Ministrem Pracy i Polityki Socjalnej, określi,
w drodze rozporządzenia, szczegółowe zasady przyznawania ekwiwalentu pieniężnego z
tytułu prawa do bezpłatnego węgla i wypłacania tego ekwiwalentu oraz zasady refundowania
kosztów deputatu węglowego za ten deputat i rent wyrównawczych.
W stosunku do przedsiębiorstw górniczych, w których po dniu wejścia w życie ustawy
udostępniono na zasadach ogólnych akcje lub udziały osobom trzecim lub podniesiono
kapitał z udziałem podmiotów nie będących państwowymi osobami prawnymi lub dokonano
w inny sposób prywatyzacji w rozumieniu ustawy, o której mowa w art. 43 ust. 1, nie
stosuje się przepisów rozdziału 2-4.
Traci moc ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o restrukturyzacji finansowej jednostek górnictwa
węgla kamiennego oraz o wprowadzeniu opłaty węglowej
(Dz. U. Nr 113, poz. 735 i Nr 160, poz. 1081).
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia i obowiązuje do dnia 31
grudnia 2002 r., z wyjątkiem art. 6, art. 8, art. 9, art. 11, art. 42 ust. 8, art.
54 i art. 55.