Rozporządzenie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 8 grudnia 1998 r. w sprawie wymagań w zakresie kwalifikacji zawodowych oraz dotyczących warunków fizycznych i psychicznych osób zatrudnionych w jednostkach ochrony przeciwpożarowej, a także w zakresie kwalifikacji zawodowych innych osób wykonujących czynności z zakresu ochrony przeciwpożarowej.
Table of Provisions (7)
Statutory Text (7 Articles)
§ 1. Rozporządzenie określ a wymagania w zakresie
kwalifikacji zawodowych oraz dotyczące warunków fi zycznych i psych icznych osób zatrudnionych w jednostkach organi zacyjnych wojskowej ochrony przeciwpożarowej, zakładowej straży pożarnej , zakładowej
służbie ratowniczej, gminnej zawodowej stra ży po ż a r
nej, powiatowej (miejskiej) stra ży po żarnej, t erenowej
służbie ratown iczej i innych jednostkach ratowniczych ,
a także wymaga nia w zakres ie kwal ifikacj i zawodowych innych osób wykonujących c zynności z zakresu
ochrony p r zeciwpoża rowej .
1) wyszkolenie pożarnicze aspiranckie lub
2) wy kszt ałcenie średnie i ukończony kurs d la prowa dzących sprawy ochrony przeciwpożarowej, prowa dzony przez szko ły i ośrodki szkolenia Pań stwo
w ej Straży Pożarnej.
§ 2. Osoby zatrudnione w jed nost kach ochrony
przec i wpo żarowej, o kt órych mowa w § 1, powinny
spełniać odpowiednie do pełnionej funkcji wymaga-
Załącznik nr 2
WARUNKI FIZYCZNE I PSYCHICZNE , KTÓRYM POWINNI ODPOWIADAĆ PRACOWNICY
JEDNOSTEK OCH RONY PRZECIWPOŻAROWEJ
Uwaga
1. Do oceny zdrowia kie rowców obowiązu ją odpowiednio rubryki 4 i 6 oraz wymagania określone w przepisach
zdrowotnych dla kierowców.
2. Symbol e zastosowane w ocenie zd rowi a bad anych oznaczają
Z
-
zdolny do pracy,
N
-
niezdolny do pracy,
Z/ N -
zdolny lub ni ezdolny do pracy na podstawie decyzji leka rza badającego,
N/Z -
niezdolny lub zdolny do pracy na podstawie decyzji lekarza badającego.
-
6207 -
Poz. 1050
WYKAZ CHORÓB I UŁOMNOŚCI
Ocena zdrowia osób badanych
.....m
....
....
~
m
....
m
Il...
Ol
kandydatów do
pracowników na
pracy na
stanowi skach
stanowiskach
specjal ispecjalirato w ni ratownistów (dostów (doków (do ków (dot yczy
tyczy
tyczy
tyczy
osób orosób orosób bezosób bez-
c
Choroby i ułomnośc i
::J
Il...
pośred-
nio w ykonują-
cych za dania ra tow nicze)
1
2
3
ganizują-
cych i
nadzo ru jących
pośred-
nio w ykonują-
cych zadziałania
dania raratown itownicze)
cze)
ganizują-
cych i
nadzoru j ąc ych
d z iałania
ratow nicze)
4
5
6
7
4
5
6
7
ciała
Z
Z
-
-
Słaba budowa ciała nie u po ś l edzająca sprawności
ustroju
Z
Z
Z
Z
3
Słaba budowa ciała niezn aczni e upośledzająca
sprawność ustroju
N
Z
N
Z
Z
N
Z
4
Słaba budowa ciała upośl e d z ająca spra wność ustroju
N
N
N
N
5
Charłactwo nie rokujące pop rawy
N
N
N
N
6
Otyłość nie upośledzająca s p rawności ustroju
Z
N
Z
N
Z
Z
7
Otyłość upośledzająca nieznacznie sp rawność ustroju
N
Z
N
Z
Z
N
Z
8
Otyłość upośledzająca sp ra w n ość ustroju
N
N
N
N
9
Feminizm, infantylizm , eun oc hoidyzm , obojnactwo
N
N
N
N
10
Odwrotne położenie trzewi , be z zaburzeń ustroju
Z
Z
Z
Z
11
Odwrotne położenie trzew i, z zaburzeniami ustroju
N
N
N
N
D z i ał I -
Budowa ciała
1
2
3
§ 1
1
Wzrost poniżej 160 cm p rzy proporcjonalnej budowie
2
O bj aśnienia szczegółowe
Do § 1 pkt 1. Przy kwalifikowaniu kob iet przyjm uje się minimalne wartości wzrostu o 5 cm mniejsze od podanych .
Przy kwalifikowan iu we d łu g p unktu 1 wzrost od 160 do 185 cm pozwala zaliczyć jako zd olnego.
pkt 2 i 3.
Słabą budowę ciała nale ży oc eniać nie tylko na podstaw ie dysproporcji miedzy w zrostem i cięża
rem ciała, lecz biorąc pod u wagę stan umięśnienia oraz stan układu krążenia i od dechowego,
w oparciu o próby czynnoś ci owe (próby bezdechu, spirometria, próba wysił kowa: m ierzenie tętna
i ciśnienia krwi w spoczyn ku i po 20 przysiadach oraz ustalenie czasu powrotu do wartości wyjścio
wych). Ocenę stopnia zdo l ności do sł użby przy słabej budowie ciała należy opierać raczej na stwierdzeniu zaburzeń ogólnej s prawności ustroju niż odchyleniach od wskażników antropom etrycznych .
pkt 6-8.
Należy kwalifikować na podstawie różnicy między wagą aktualną i wagą należną ciała we dług wzoru: waga należna = 0,9 (wzrost w cm - 100), pkt 6 - waga należna + 10% do 20%, pkt 7 - waga
należna + 20% do 30%, pkt 8 - wag a należna + 30% i więcej.
Przy kwalifikowaniu według ru bry ki 7 otyłość przy pełnej wydolności ogólnej nie stan owi przeszkody do pracy, z wyjątkiem pracy na wysokościach .
-
6208-
Poz. 1050
pkt 10 i 11. W razie stwierdzenia całkowitego odwrotnego położenia trzewi, należy zwrócić uwagę na układ oddechowy i moczowy ze względu na często występujące w tych wypadkach rozstrzenie oskrzeli, zapalenie zatok przynosowych i wady rozwojowe nerek. Przy kwalifikowaniu badanych, u których rozpoznano to schorzenie, należy przeprowadzić badanie radiologiczne płuc, nere.k (urografia) i zatok przynosowych.
Dział II -
Skóra i tkanka podskórna
1
2
3
4
5
6
7
§ 2
1
Przewlekłe choroby skóry nieznacznie szpecące i nie
upośledzające sprawności ustroju
Z
Z
Z
Z
Z
Z
2
3
4
§ 3
1
2
Przewlekłe choroby skóry miernie szpecące lub
nieznacznie upośledzające sprawność ustroju
Z
Z
N
N
sprawność ustroju
N
N
N
N
Tatuaże
Z
Z
Z
Z
sprawność ustroju
Z
Z
Z
Z
Blizny upośledzające sprawność ustroju lub znacznie
N
N
N
N
Z
Z
Przewlekłe choroby skóry szpecące lub upośledzające
Blizny nieznacznie szpecące lub miernie upośledzające
szpecące
3
Ciała obce wgojone w powłoki zewnętrzne nie
upośledzające sprawności ustroju
4
§ 4
1
2
Z
Z
Z
N
N
N
N
Z
Z
Z
Z
Z
Z
N
N
Ciała obce wgojone w powłoki zewnętrzne
upośledzające sprawność ustroju
5
Z
Z
Z
N
N
Skupienie powiększonych węzłów chłonnych
obwodowych nie upośledzające sprawności ustroju
Z
Z
Skupienie powiększonych węzłów chłonnych
obwodowych upośledzające sprawność ustroju
N
N
Blizny po samouszkodzeniach
"
Z
3
-
§ 5
1
Przewlekłe zapalenie obwodowych węzłów chłonnych
z ropieniem
....
N
N
N
N
Słoniowatość ograniczona
N
N
N
N
Z
2
Słoniowatość rozległa
N
N
N
N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 2. Nowotwory skóry należy kwalifikować według paragrafów działu XVII -
Nowotwory.
pkt 1-3. Według tych punktów należy kwalifikować różnorodne przewlekłe uogólnione choroby skóry, jak
świerzbiączka uogólniona (wyprysk endogenny), wrodzone zaburzenia rogowacenia skóry znacznego
stopnia (rogowiec dziedziczny, rybia łuska), wrodzone dziedziczne oddzielenie się naskórka, pęcherzy
ca, skóra pergaminowata barwikowa, uogólnione i nawracające lub oporne na leczenie postacie łusz
czycy, gruźlica skóry oporna na leczenie.
Do § 3 pkt 1 i 2. Według tych punktów należy kwalifikować między innymi wyleczoną gruźlicę skóry.
pkt 2. Przez "blizny upośledzające sprawność ustroju" należy rozumieć blizny utrudniające noszenie odzieży
ochronnej i oporządzenia, blizny połączone z ubytkami tkanek miękkich (po zranieniach, oparzeniach itp.)
oraz blizny w miejscach narażonych na tarcie w czasie ruchów i chodzenia.
Do § 4 pkt 3. Według tego punktu należy kwalifikować gruźlicę węzłów chłonnych obwodowych.
::.,...- 6209 Dział III -
2
§ 6
1
Poz. 1050
Czaszka
4
5
6
7
Z
Z
Z
Z
N
N
N
Z
N
Ubytki kości czaszki, zniekształcenia (guzy, wgniecen ia )
oraz choroby kości czaszki , upośledzające czynności
układu nerwowego
N
N
N
N
4
Przepukliny mózgu
N
N
N
N
5
Ciała obce w mózgu
N
N
N
N
2
3
Zniekształcenia czaszki nie upośledzające c zynności
układu nerwowego
Zniekształcenia czaszki (gu zy, wgniecenia). choroby
i ubytki kości , nieznacznie upośledzające cz ynno śc i
układu nerwowego
3
Dział IV -
Narząd wzroku
1
2
3
4
5
6
7
§ 7
1
Zniekształcenie powiek nie upośledzające ich sprawności
Z
Z
Z
Z
2
Zniekształcenie powiek upośledzające ich sprawność
N
N
N
Z
3
Przewlekłe choroby brzegów powiek lub spojówek,
nie upośledzające sprawności oka
N
N
N
Z
N
Przewlekłe choroby brzegów powiek lub spojówek,
trudno poddające się leczeniu i upośledzaj ąc e
sprawność oka
N
N
N
N
5
Obwodowe zrosty spojówki gałkowej i powie kowej,
nie upośledzające ruchów gałki ocznej lub powiek
Z
N
Z
N
Z
Z
6
Zrosty spojówki gałkowej i powiekowej. nieznacznie
upośledzające ruchomość gałki ocznej
N
N
N
Z
4
N
7
§ 8
§ 9
1
N
N
N
N
Nieznaczne upośledzenie wydzielania lub odpływu łe z
N
N
N
N
Z
Z
2
Znaczne upośledzenie wydzielania lub odpływu łe z
N
N
N
N
1
Ślepota jednego oka lub brak gałki ocznej z ostroś ci ą
wzroku oka drugiego 0,8 lub większą po zastosowaniu
szkieł sferycznych do 3,0 D lub cyl indrycznych do 2,0 D
N
N
N
N
Ślepota jednego oka lub brak jednej gałki ocznej
z ostrością w zroku oka drugiego poniżej 0,8 po
zastosowaniu s z kieł sferycznych do 3,0 D lub
cylindrycznych do 2,0 D
N
N
N
N
3
Całkowita ślepota lub brak obu gałek ocznych
N
N
N
N
1
Nieznaczny oczopląs przy skierowaniu gałek ocznych
w bok
N
N
Z
N
Z
N
Nieznaczny oczopląs przy patrzeniu wprost, wz magający
N
N
Z
N
Z
N
N
N
N
N
2
§ 10
Zrosty spojówki gałkowej i powiekowej. upośledzające
ruchomość gałki ocznej
2
się przy patrzeniu w bok
Wyraźny oczopląs przy patrzeniu wprost
-
2
3
§ 11
1
Brak jednoczesnego widzenia obuocznego (zez utajony,
zez jawny, stany po operacji zeza) z ostrością wzroku
ka ż dego oka 0,5 lub większą bez korekcji bądź z korekcją
szkła mi sferycznymi wklęsłymi do 1,0 D, wypukłym i
do 3,0 D albo cylindrycznymi wklęsłymi lub wypukłymi
do 1,0 D
2
3
§ 12
1
Poz. 1050
6210 4
5
6
7
N
N
N
N
Z
Brak jednoczesnego widzenia obuocznego (zezy
i stany po operacji zeza) z ostrością wzroku każdego
oka nie mn iejs zą niż 0,5 z korekcją szkłami sferyczn ymi
wklęsłymi do 3,0 D, wypukłymi do 6,0 D, cylindrycznymi
wklęsłymi albo wypukłymi do 2,0 D
N
N
N
N
Brak jednoczesnego widzenia obuocznego (zezy i stany
po operacji zeza) z ostrością wzroku jednego oka co
najmniej 0,5, a drugiego oka od 0,1 do 0,4 mimo korekcji
szkłami sferycznymi wklęsłymi do 3,0 D, wypukłymi
do 6,0 D albo cylindrycznymi wklęsłymi lub wypukłymi
do 2,0 D
N
N
N
N
N
N
N
N
Niedowłady lub porażenia mięśni zewnętrznych lub
wewnętrznych oka, nieznacznie upośledzające widzenie
Z
obu oczne
2
N i edowłady lub porażenia mięśni zewnętrzn ych lub
wewnętrzny ch oka, znacznie upośledzające widzenie
o buoczne
§ 13
1
2
N
N
N
Z
Z
O strość wzroku jednego lub obu oczu poniżej 0,8, nie
Z
Z
mniejsza niż 0,5, bez korekcji szkłami
N
N
N
N
N
Z
Z
Z
Z
N
N
N
N
N
O st rość wzroku każdego oka co najmniej 0,5 z korekcją
szkłami sferycznymi wklęsłymi do 1,0 D, wypuk łymi
do 3,0 D albo cylindrycznymi wklęsłymi lub wypukłymi
do 1,0 D
3
N
O stroś ć wzroku każdego oka co najmniej 0,5 z korekcją
szkłami sferycznymi wklęsłymi powyżej
1,0 D do
3,0 D lub wypukłymi powyżej 3,0 D do 6,0 D albo
cylindrycznymi wklęsłymi lub wypukłymi powyżej
1,0 D do 2,0 D
4
O stroś ć wzroku każdego oka co najmniej 0,5 z korekcj ą
szkłami sferycznymi wklęsłymi powyżej 3,0 D do 6,0 D,
wypukłymi powyżej 6,0 D do 10,0 D albo cylindrycznym i
wklęsłymi lub wypukłymi powyżej 2,0 D do 3,0 D
5
6
7
§ 14
1
Z
N
N
Z
powy żej 3,0 D
N
N
N
N
O strość wzroku jednego oka co najmniej 0,5, drug ieg o
oka w granicach od 0,1 do 0,4 z korekcją szkłami
sferycznymi do 6,0 D lub cylindrycznymi do 3,0 D
N
N
N
N
Ostro ść wzroku każdego oka w granicach od 0,1 do
0,4 z korekcją szkłami sferycznymi powyżej 6,0 D,
cy lindrycznymi powyżej 3,0 D
N
N
N
N
N
N
N
N
Z
Z
Przebyte przewlekłe choroby rogówki, twardówki,
czynno ść oka
3
N
O strość wzroku każdego oka co najmniej 0,5 z kore kcją
szkł ami sferycznymi wklęsłymi powyżej 6,0 D,
wypukłymi powyżej 10,0 D lub cylindrycznymi
tęczó wki i ciałka rzęskowego, nieznacznie upoś ledzające
2
N
Przebyte przewlekłe choroby tęczówki i ciałka rzęskowego,
upośl edzające czynność oka
Przebyte przewlekłe choroby siatkówki, naczyniówki
i nerwu wzrokowego, nieznacznie upośledzające
czynność oka
N
N
N
N
N
N
N
N
Z
Z
-
6211 -
Poz. 1050
2
3
4
5
6
7
4
Przebyte przewlekłe choroby siatkówki, naczyniówki ,
nerwu wzrokowego, upośledzające czynność oka
N
N
N
N
5
Ni eznaczne upośledzenie rozróżniania barw
Z
Z
Z
Z
6
Zna czne upośledzenie rozróżniania barw
N
N
N
N
Z
Z
N
N
Z
Z
N
N
7
8
J askra
N
Przebyta operacja zaćmy ze wszczepieniem soczewek
N
N
N
Objaśn i enia szczegółowe
Do § 7. Wedł ug tego paragrafu należy kwalifikować ró w ni e ż g ru ź li c ę lub zmiany pogruźlicze.
pkt 3 i 4.
W raz ie stwierdzenia przewlekłego zapalenia brzegów powiek i spojówek należy brać pod uwagę wady wzroku przy nieużywaniu szkieł korekcyjnych oraz czyn ni ki szkodliwe, działające z zewnątrz , jak
pył, gazy itp . Podsta wą do uznania badanego za trwale niezdo lnego do pracy jest op inia lekarza oku listy po leczeniu szpitalnym.
pkt 5- 7 .
Przy kw alifikowaniu zrostów spojówki gałkowej powiekowej nale ży brać pod uwagę ograniczenie
ruch om ości oka i upośledzenie widzenia obu oczn ego. Według tych punktów należy także kwal ifikow ać na stępstwa jaglicy.
Do § 9. Przez śl ep otę oka na l eży rozumieć także ostrość wz rok u poniżej 0,1, nie dającą się poprawić szkłami (bez
względu na ich sił ę kory gującą), albo wypadki, w których pole widzenia nie przekracza 10%.
Do § 10. Ka żdy przypadek oczopląsu podlega konsultacj i neurologicznej i laryngologicznej.
Do § 11 pkt 3. J eże li stwierdzona ostrość wzroku wymaga kwalifikacji niżs z ej niż określana w tym punkcie, należy kwalifikowa ć r ów nocześ n ie w edług zasad podanych w § 9 i 13.
Do § 12. W przy padkach stwierdzenia niedowładów lub porażeń mięśn i zewnętrznych lub wewnętrznych oka konieczna jest ko nsultacja neurologiczna .
Do § 13. Je ż el i o st rość wzroku któregokolwiek oka w y nosi poniżej 0,5, należy skierować badanego do badania
okulistycznego w celu stwierdzenia ostrości wzroku i określ enia wady refrakcji . Przy znacznej różnowzroczności
należy uwz gl ę dn i a ć szkła, jakie badany znosi przy patrzeniu obuocznym. Przy ocenie ostrości wzroku nie
uwzględnia si ę szki eł kombinow anych. W przypadku zmętni enia lub zn i ekształcenia środowisk załamujących za
podstawę kwalifikacji przyjmuje się ostrość wzroku.
Do § 14 pkt 1-4. Przy kwalifikacji według tych punktów należy uwzględnia ć równocześnie zasady podane w § 9
i 13.
pkt 1 i 2.
Według tych punktów należy kwalifikować równie ż gru ź licę oraz zmiany pogruźlicze.
pkt 3 i 4.
W przypadkach zapalenia nerwu wzrokoweg o konieczna jest konsultacja neurolog iczn a; według
tych punktów należy kwalifikować również ogran iczenia pola widzenia .
pkt 5 i 6.
Przez "prawidłowe rozróżnianie barw" należy r ozumieć umiejętność rozróżniania czterech barw
podstawowych, tj. czerwonej, żółtej, zielonej i niebieskiej. Stan ten nie stwarza praktycznie ograni cz eń do pełnienia służby prawie na wszystkich stanowiskach służbowych. Prawidłowe rozró żnianie
w szystkich barw wymagane jest jedynie na pojedynczych stanowiskach.
Przez " niezn aczn e upośledzenie rozróżniania barw" należy rozum i eć utrudnienie rozróżniania czterech barw
podstawowych , tj. pomyłki przy odczytywaniu pojedynczych tablic z zestawu Ishihary lub Stillinga bądź przedłu
żony czas odczyt u (ponad 3 sekl. Nieumiejętność rozró żni ania czterech barw podstawowych należy traktować
jako "znaczne u po ś l edzenie rozróżniania barw" kwalifikujące badanych jako niezdolnych . Ocena należy do oku listy. Kandyd atów, u których stwierdza się "nieznaczne upoś ledzenie rozróżniania barw", należy kwalifikować jako niezdo lnych.
Dział V -
Narząd słuchu
4
5
6
7
Zniekształcenie małżowiny usznej
Z
Z
Z
Z
Brak bądź niedorozwój lub znaczne zniekształcenie obu
małżowin usznych, bez równoczesnego upośledzenia
słuchu
Z
N
Z
N
Z
Z
Jedno- lub obustronne zwężenie przewodu słuchowego
zewnętrznego, blizny błony bębenkowej, przewlekły
nieżyt ucha środkowego, bez osłabienia słuchu
N
N
Z
N
Z
N
Jedno- lub obustronne zwęże nie przewodu słuchowego
zewnętrznego, blizny błony bębenkowej, przewlekły
nieżyt ucha środkowego, z osłabieniem słuchu
N
N
N
Z
N
Z
N
N
N
N
Z
N
N
N
N
Z
N
N
N
N
Z
z głuchotą
N
N
N
N
1
Jednostronny suchy ubytek błony bębenkowej
N
Z
N
Z
Z
N
Z
2
Obustronny suchy ubytek błony bębenkowej
N
N
N
Z
N
1
Jednostronne przewlekłe ropne zapale nie ucha
środkowego , z ubytkiem błony bębenkowej lub ziarniną,
polipami lub perlakiem
N
N
N
Z
N
Z
N
N
N
N
słuchu
N
N
N
N
Gru źl ica uszu czynna
N
N
N
N
Stan po przebytej antromastoidektomii bez upośledzenia
Z
N
Z
N
Z
N
Z
słuchu
Stan po wygojonej jedno- lub obustronnej operacji
zachowawczej ucha środkowego, z osłabieniem słuchu
lub bez osłabienia słuchu
N
N
Z
Z
N
N
N
Z
N
Z
1
2
§ 15
1
2
§ 16
6212 -
1
2
3
3
Jednostronne zwężenie przewodu słuchowego
zewnętrznego, blizny zniekształcające błonę bębenkową,
upośledzające ruchomość kosteczek słuchowych,
przewlekły nieżyt ucha środkowego, z przytępieniem
słuchu
4
Obustronne zwężenie przewodu słuchowego
zewnętrznego, blizny zniekształcające błonę bębenkową,
upośledzające ruchomość kosteczek słuchowych,
p rzewlekły nieżyt ucha środkowego, z przytępieniem
słuchu
5
6
Jednostronne zwężenie lub zarośnięcie przewodu
słuchowego zewnętrznego, blizny zniekształcające
błonę bębenkową, upośledzające ruchomość kosteczek
słuchowych, z przytępieniem słuchu graniczącym
z głuchotą
Obustronne zwężenie lub zarośnięcie przewodu
słuchowego zewnętrznego, blizny zniekształcające
błonę bębenkową, upośledzające ruchomość kosteczek
słuchowych, z przytępieniem słuchu graniczącym
§ 17
§ 18
2
Obustronne przewlekłe ropne zapalenie ucha
środkowego, z ubytkiem błony bębenkowej lub
ziarniną, polipami lub perlakiem
3
4
§ 19
1
2
3
Jedno- lub obustronne przewlekłe ropne zapalenie
ucha środkowego powikłane, niezale żni e od ostrości
Stan po wygojonej jednostronnej operacji zachowawczej
ucha środkowego, z przytępieni em słuchu lub
utrzymującym się ropieniem
-
Poz. 1050
6213 -
2
3
4
5
6
7
4
Stan po wygojonej obustronn ej operacji zachowawczej
ucha środkowego, z przytępieniem słuchu lub
utrzy mującym się rop ieniem
N
N
N
N
N
N
N
5
Stan po jednostronnej operacji doszczętnej ucha
środ kowego, wygojonej lub z utrzymującym się
6
Stan po obustronnej operacji doszczętnej ucha
środkowego
7
§ 20
1
2
3
4
5
6
7
§ 21
1
2
3
4
5
6
Z
N
ropieniem
N
N
N
N
móżdżku
N
N
N
N
Jednostronne zwyrodnien ie włókniste lub kostne
(tympano- lub otoskleroza) ucha środkowego,
z osłab ieniem słuchu
N
N
Obustronne zwyrodnienie włókniste lub kostne
(tympano- lub otoskleroza) ucha środkowego,
z osł abieniem słuchu
N
Jednostronne zwyrodnienie włókniste lub kostne
(tympano- lub otoskleroza) ucha środkowego,
z przytępieniem słuchu
N
Stan po operacji doszczętnej ucha środkowego,
z wygojonym usznopochod nym ropniem mózgu lub
Obustronne zwyrodnienie wł ókniste lub kostne
(tymp ano- lub otoskleroza) ucha środkowego,
z jednostronnym przytęp i eni em słuchu przy
drugostronnym osłabieniu słuchu
N
N
N
N
Z
Z
N
N
N
N
Z
Z
Z
Z
N
N
N
N
Z
Obustronne zwyrodnienie włókniste lub kostne
(tympano - lub otoskleroza) ucha środkowego,
z przyt ępieniem słuchu
N
N
N
N
Obustronne zwyrodnienie włókniste lub kostne
(tympano- lub otoskleroza) ucha środkowego,
z przytępieniem słuchu graniczącym z głuchotą
(jedno- lub obustronnie)
N
N
N
N
N
N
N
N
Sta n po jedno- lub obustronnej operacji ucha
środkowego z powodu włóknistego lub kostnego
zwyrodnienia
Z
Jed nostronne upoś l edzeni e słuchu w zakresie tonów
wyso kich, pochodzące z ucha wewnętrznego , z nerwu
słuchowego lub ośrodków centralnych, ze słyszeniem
mowy potocznej
N
N
Z
Z
Obustronne upośledzenie słuchu w zakresie tonów
wysokich, pochodzące z ucha wewnętrznego, z nerwu
słuchowego lub ośrodków centralnych, ze słyszeniem
mowy potocznej
N
N
Z
Z
Jednostronne osłabien i e słuchu pochodzące z ucha
wewnęt rznego, nerwu słuchowego lub ośrodków
centralnych, bez zaburzeń równowagi ciała
N
N
Z
Z
N
N
Z
Z
Obustro nne osłabienie słuchu pochodzące z ucha
wewn ętrznego, nerwu słuchowego lub ośrodków
centralnych, bez zaburzeń równowagi ciała
Jednostronne przytępienie słuchu pochodzące z ucha
wewnętrznego, nerwu słuchowego lub ośrodków
centralnych, bez zabu rze ń równowagi ciała
Jednostronne przytępien i e słuchu przy drugostronnym
os łabieniu słuchu, pochodzące z ucha wewnętrznego,
nerwu słuchowego lub ośrodków centralnych, bez
zaburze ń równowagi c iała
N
N
N
N
N
Z
Z
Z
Z
N
N
6214 -
Poz. 1050
4
5
6
7
centralnych, bez zaburzeń równowagi ciała
N
N
N
N
Zaburzenia równowagi ciała wskutek uszkodzenia
ucha wewnętrznego lub nerwu przedsionkowego po
jednej lub obu stronach (niezależnie od ostrości słuchu)
N
N
N
N
Głuchota lub głuchoniemota
N
N
N
N
2
7
-
3
Obustronne przytępienie słuchu pochodzące z ucha
wewnętrznego, nerwu słuchowego lub ośrodków
8
9
Objaśnienia szczegółowe
Do § 15 pkt 1 i 2. We wszystkich wypadkach obniżenia ostrości słuchu konieczne jest badanie specjalistyczne
w celu określenia rod7" ;" : stopnia upośledzenia słuchu. Zaburzenia w zakresie narządu równowagi wymagają
zawsze badania laryngologicznego i neurologicznego. Przez " osłabienie słuchu" należy rozumieć upośledzenie
zd ol ności słyszenia lżejszego stopnia (słyszenie szeptu z odległości mniejszej niż 3 metry do 1 metra), przez
"przytępienie słuchu" upośledzenie znaczniejszego stopnia (słyszenie szeptu z odległości mniejszej niż 1
metr), przez "przytępienie słuchu graniczące z głuchotą" - upośledzenie dużego stopnia (szept "ad concham").
Do § 16 pkt 5. Kwalifikacja jest zależna od ostrości słuchu ucha drugiego: przy osłabieniu niem", przy przytępieniu - "niezdolny".
"zdolny z ogranicze-
Do § 18 pkt 3. Przez "powikłania " przewlekłego ropnego zapalenia ucha środkowego należy rozumieć zmiany
w zakresie: nerwu twarzowego (porażenie), błędn i ka (zabu rzenia równowagi), opon mózgowych, tkanki mózgowej i zatok czołowych.
pkt 4. Wyleczoną gruźlicę uszu należy kwalifikować zgodnie ze stwierdzonymi zmianami zejściowymi według odpowiednich paragrafów.
Do § 19 pkt 1. W wypadku upośledzenia słuchu należy kwali fi kować zgodnie z zasadami określonymi w § 16.
pkt 2. Kwalifikacja "zdolny z ograniczeniem" -
tylko przy obustronnym osłabieniu słuchu.
pkt 3. W razie stwierdzenia przytępienia bez utrzymująceg o się ropienia , należy kwalifikować "zdolny z ograniczeniem".
pkt 7. Kwalifikacja jest zale ż na od ostrości słuchu zgodnie z odpowiednimi punktami tego paragrafu. Rozpoznanie powinno być oparte na dokumentacj i szpitalnej.
Do § 20 pkt 1 i 2. Kandydatów do służby, która związana jest z koniecznością posiadania dobrego słuchu, należy
poddać badaniom audiometrycznym .
Do § 21 pkt 8. Rozpoznanie zaburzeń równowagi powinno być oparte na wynikach prób przedsionkowych. W razie stwierdzenia odchy l eń w próbach przedsionkowych należy kwalifikować wspólnie z neurologiem. Przy braku odchyleń w próbach przedsionkowych nal e ży kwalifikować zależnie od stopnia upośledzenia słuchu.
Dz i ał VI -
Jama ustna
1
2
3
4
5
6
7
§ 22
1
Zniekształcenie warg wrodzone lub nabyte, nieznacznie
upośledzając e mowę lub przyjmowanie pokarm ów
N
N
N
Z
N
2
Zniekształcen i e warg wrodzone lub nabyte, upośledzające
N
N
N
Z
N
Z
N
N
Z
Z
N
N
mowę i przyjmowanie pokarmów
3
4
5
Warga zajęcza -
po operacji plastycznej
Warga zajęcza z rozszczepienie m szczęki i podniebienia
(wilcza paszcza)
Blizny i ubytki podniebienia twardego i miękkieg o ,
nieznacznie upośledzające mowę albo przyjmowa nie
pokarmów
N
N
N
N
N
N
N
Z
N
Z
-
§ 23
Poz. 1050
6215 -
2
3
4
5
6
7
6
Ubytki podniebieni a twardego znacznie upośledzające
mowę lub przyjmowanie pokarmów
N
N
N
N
i połykania
Z
Z
Z
Z
Zniekszta łcenie języka nieznacznie upośledzające
N
N
Z
N
Z
lub p ołykanie
N
N
N
N
4
Torbiele jamy ustnej nie upośledzające lub nieznacznie
upośle dzające mowę lub połykanie
Z
N
Z
N
Z
Z
5
Torbiele jamy ustnej upośledzające mowę lub połykanie
N
N
Z
Z
N
N
1
2
Zniekształcenie języka nie upośledzające mowy
mowę lub połykanie
3
6
7
Zniekształc enie języka znacznie upośledzające mowę
Przewlekłe zapalenie ślinianek nieznacznie upośledzające
sprawnoś ć ustroju
N
N
Z
Z
Przewlekłe zapalenie ślinianek upośledzające
N
N
Z
N
Z
N
N
N
N
N
Z
Z
sprawność ustroju
8
§ 24
1
2
3
4
§ 25
Przetoki ślinowe
Braki i wady uzębienia z utratą zdolności żucia do 50%,
przy za chowanych zębach przednich
Z
Z
Z
Z
Braki i wady uzębienia, w tym również zębów przednich,
z utratą zdolności żucia do 50%
Z
N
Z
N
Z
Z
Braki i wady uzębienia z utratą zdolności żucia
Z
N
Z
N
Z
Z
powyżej 50% do 67%
Braki i wady uzębienia z utratą zdolności żucia powyżej
67% , nie upośledz ające lub nieznacznie upośledzające
stan odżywiania
N
Z
N
Z
Z
Z
5
Braki i wady uzębienia z utratą zdolności żucia powyżej
67%, znacznie upośledzające stan odżywiania
N
N
N
N
Z
6
Przewlekłe zapalenie okołozębia z zanikiem tkanki
kostnej przyzębia i częściowym rozchwianiem zębów
N
N
N
Z
N
Z
1
Zniekształcenie szczęki lub żuchwy wrodzone lub
nabyte, nieznacznie upośledzające żucie
N
N
Z
Z
Zniekształcenie szczęki lub żuchwy wrodzone lub
N
N
Z
N
Z
N
niepraw idłowo, bardzo znacznie upośledzające żucie
N
N
N
N
Ograniczenie zwierania szczęk (odległość między
górnym i a dolnymi siekaczami poniżej 2 cm)
N
N
Z
Z
N
N
Z
N
Z
N
Z
N
Z
N
Z
Z
upośledzeni a żucia
Stany po przebytych operacjach kostno-korekcyjnych
lub kostno-odtwórczych szczęki lub żuchwy,
z upośl edzeniem żucia
N
N
N
Z
N
N
Z
Z
2
nabyte, znacznie upośledzające żucie
3
4
5
6
7
8
Złamani e szczęki lub żuchwy nie zrośnięte lub zrośnięte
Ograniczenie zwierania szczęk znacznego stopnia
(odległość między dolnymi a górnymi siekaczami
powyżej 2 cm)
Stany po przebytych operacjach kostno-korekcyjnych
lub kostno-odtwórczych szczęki lub żuchwy, bez
Przewlekłe schorzenia stawu żuchwowego nie
upośledzające żucia
-
2
6216 -
Poz. 1050
3
9
Przewlekłe schorzenia stawu żuchwowego znacznie
upośledzające żucie
10
Pr zewlekłe schorzenia stawu żuchwowego bardzo
znacznie upośledzające żucie
4
5
6
7
N
N
N
Z
N
Z
N
N
N
N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 22 pkt 3. Przez "wargę zajęczą" należy rozumieć rozszczepienie wargi z odsłonięciem zębów i dziąseł.
Do § 23 pkt 1- 3 . Przez "zniekształcenie" należy rozumieć także bliznowacenie z ubytkami tkanek.
Do § 24. Przy badaniu uzębienia należy zwrócić uwagę na rodzaj i stan zgryzu, ewentualnie jego zniek s ztałcenie
rozwojowe lub nabyte, na stan tkanek okołozębia i możliwe objawy paradontopatii. Zęby przeznaczone do usunięcia (zęby z miazgą zgorzelinową, wielokorzeniowe ze znacznie zniszczonymi koronami) należy traktować jako brakujące. Przy ocen ie procentowej utraty zdolności żucia przyjmuje się tylko 28 zębów w jamie ustnej. Zęby
mądrości mogą być brane pod uwagę, jeżeli przy zwarciu odtwarzają one w części płaszczyznę żucia ewentualnie brakujących zębów (siódemek). Procentową utratę zdolności żucia oblicza się według poniższej tabeli
ząb
wartość procentowa
4
2
3
4
5
6
7
3
6
7
7
11
12
Przy obl iczaniu wartości procentowej zdolności żucia bierze się pod uwagę nie tylko zęby brakujące, ale również
zęby pozbawio ne antagonistów.
I 6 = 41 %
Przykład obliczania: brak zębów 765
65
Całkowity brak zębów jednej szczęki stanowi utratę 100% zdolności żucia nawet przy zachowaniu wszystki ch zę
bów szczęki drugiej. Jeśli braki uzębienia powodują jednostronną utratę żucia, badanych należy kwalifikować
według p unktu 3.
Protezy stałe, nie za leżnie od ich rozległości, należy traktować jako "odtworzenie zdolności żucia". Ocena wartości funkcjonalno -klinicznej protez stałych i zębów filarowy8h oraz wynikającej z tego powodu utraty zdolności
żucia należy do lekarzy dentystów. Protezy ruchome uzupełniające braki zębów u badanego należy traktować ja-
ko "odtworzenie zdo lno ści żucia".
Do § 25 pkt 1 i 2. Przez "zniekształcenie szczęki lub żuchwy" należy rozumieć: progenię prawdziwą, protruzję
szczęki lub żuchwy, laterog enię, prognację , mikrognację, zgryz otwarty lub wady skojarzone szczęki lub żuchwy,
jak np. progenię prawdziwą z mikrognacją i inne.
Dział VII -
Nos, gardło i krtań
1
2
3
4
5
6
7
§ 26
1
Polipy nosa lub przerosty muszli nosowych nie
upośledzające lub nieznacznie upośledzające drożność
nosa
N
Z
N
Z
Z
Z
Polipy nosa lub przerosty muszli nosowych
upo śledzające drożność nosa
N
N
N
N
3
Skrzywienie przegrody nosa nie upośledzające lub
nieznacznie upośledzające drożność nosa
N
Z
N
Z
Z
N
Z
4
Skrzywienie przegrody nosa upośledzające jego drożność
N
N
N
N
5
Zwężenie nozdrzy (przednich i tylnych) nie upośledzające
Z
N
Z
N
N
Z
Z
lub nieznacznie upośledzające drożność nosa
-
Dzienni k Ustaw Nr 159
Poz. 1050
6217 4
5
6
7
N
N
N
N
znacznego stopnia
N
N
N
N
8
Zniekształcenie lub zniszczenie części nosa nieznacznie
szpecące lub nieznacznie upośledzające jego drożność
Z
N
Z
N
Z
Z
9
Zniekształcenie lub zniszczenie części nosa znacznie
szpecące lub upośledzające jego drożność
N
N
N
N
Z
10
Przewlekłe nieżytowe zapalenie zatok przynosowych
Z
Z
Z
Z
N
N
N
N
N
Z
N
Z
2
3
6
Zwężenie nozdrzy (przednich i tylnych) upośledzające
drożność nosa
7
11
Zarośnięcie jam nosowych lub jamy nosowo -gardłowej
Pr zewlekłe śluzowo - ropne lub ropne zapalenie zatok
przynosowych
§ 27
12
Przewlekły suchy nieżyt nosa nieznacznie upośledzający
sprawność ustroju
Z
N
Z
N
Z
Z
13
Przewlekły suchy lub suchy zanikowy nieżyt nosa
upośledzający sprawność ustroju
N
N
N
Z
N
14
Zanikowy cuchnący nieżyt błony śluzowej nosa (ozena)
N
N
N
N
1
Przewlekły nieżyt ( zwykły, przerostowy lub zanikowy)
gardła lub krtani nieznacznie upośledzający sprawność
N
Z
N
Z
Z
Z
N
N
N
Z
N
N
N
N
Z
Z
N
N
N
N
N
N
Z
N
Z
N
N
N
N
N
N
N
Z
Z
się
N
N
N
N
3
Wady wymowy uniemożliwiające porozumiewanie się
N
N
N
N
1
Przewlekłe alergiczne stany górnych dróg oddechowych
nie upośledzające lub nieznacznie upośledzające
sprawność ustroju
N
N
Z
N
Z
N
Przewlekłe alergiczne stany górnych dróg oddechowych
znacznie upośledzające sprawność ustroju
N
N
N
N
3
Twardziel nosa, gardła, krtani i tchawicy
N
N
N
N
4
Gruźlica nosa, gardła, krtani i tchawicy czynna
N
N
N
N
ustroju
2
Przewlekły nieżyt (zwykły, przerostowy lub zanikowy)
gardła lub krtani upośledzający sprawność ustroju
3
Blizny i zniekształcenia gardła, krtani lub tchawicy, nie
upośledzające lub nieznacznie upośledzające
sprawność ustroju
4
§ 28
1
2
§ 29
§ 30
Blizny i zniekształcenia gardła, krtani lub tchawicy,
upośledzające sprawność ustroju
Zaburzenia ruchomości więzadeł głosowych na tle
organicz'nym lub czynnościowym nieznacznie
upośledzające sprawność ustroju
Zaburzenia ruchomości więzadeł głosowych na tle
organicznym lub czynnościowym upośledzające
sprawność ustroju
1
Wady wymowy nieznacznie upośledzające zdolność
porozumiewania się
Wady wymowy upośledzające zdolność porozumiewania
-
6218 -
Poz. 1050
O bja śn i enia szczegółowe
Do § 26 pkt 1- 4. W razie przerostu m uszli nosow ej, polipów , a zwłaszcza skrzywie nia przegrody nosowej, decydujące znaczen ie p rzy ocenie zdolnoś c i do służby ma zachow an y stopień zdo l no ś c i oddychania przez nos. Przez
"upośledzenie spra wn o ści ustroju" w tyc h wypadkach należy rozumi e ć t rw ałe i wyraźne u p o ś ledzenie oddychania przez nos, ze skło n n ością do częstych za p a l eń jam przy nosowych , uc ha środkoweg o lu b do prz ewlekłych
chorób gardła.
Do § 28. Paragraften obejmuje t akie zabu rzenia głosu , ja k niedomoga głosowa (phonasthenia ), znużenie głoso
we (pseudopho nasth enia), niedo m og a głosowa na tl e z a bu rze ń endokrynologicz nych, bezgłos histe ryczny oraz
bezgłos skurczowy (aphonia spastica) .
Do § 30 pkt 3 i 4. Twardziel i g r u ż licę wyle czoną należy k walifikować zgodni e ze stwierdzonymi zmi anami zejścio
wymi według odpowied nich paragrafów.
Dział V III -
1
2
§ 31
1
Szyja, klatka piersiowa i k r ęgosłup
3
Kręcz karku bez zmian przedm iotowych w u k ładzie
nerw owym
4
5
6
7
N
N
Z
Z
N
Krę c z karku ze zmianami przed miotowymi w układzie
nerwowym
N
N
N
N
3
Przet oki oskrzelopochod ne
N
N
N
N
1
Zni e ks ztałcenia obojczyka nie upośledzające
Z
Z
Z
Z
obrę c zy barkowej
N
N
N
N
3
Stawy rzekome oboj czyka
N
N
N
N
1
Zniekszt ałcenia lub ubytki kostne klatki piersiow ej,
nie u po ś l edzające spr a wno ści ustroju
Z
Z
Z
Z
Znieks ztałceni a lub ubytki kostn e kl at ki piersiowej,
N
N
N
N
Z
Z
Z
Z
Z
Ciała obce wgojone w na rząd y klatki piersiow ej
(oprócz wgojonych w se rce), u pośledzające spra w ność
ustroju
N
N
N
N
Z
Żebra nad liczbowe szyjne
Z
Z
Z
Z
N
N
2
§ 32
spra w n ości obrę czy barkowej
2
§ 33
2
Znieks ztałcenia oboj czyka u p ośledzające spra w ność
upośl edzaj ące spra wn ość ustroju
3
4
5
§ 34
Ciała obce wgojone w na rząd y klatki piersiow ej
(oprócz wgojonych w serce), nie upośledzające
spra wności ustroj u
6
Przetoki głębokie klatki pie rsi owej
N
N
N
N
1
Skrzyw ienia i wady kręgosł u p a, wrodzone lub nabyte,
nie upo śle d zające sprawnośc i ust roju
Z
Z
Z
Z
N
N
Z
N
Z
N
N
N
N
N
N
Z
N
Z
2
Skrzywi enia i wady k ręgo słup a, wrodzone lub nabyte,
niezn acznie upośledza jące sp rawność ustroju
3
Skrzywienia i wady kręgosłup a, wrodzone lub nabyte,
znaczni e upoś l edzające spra wność ustroju (garb)
4
Choroba zwyrodn ien iowa k rę g osłupa niezn acznie
upośled zająca sprawnoś ć ustroju
5
Cho roba zwy rodnieniowa kręgosłupa znacznie
upośled z aj ąca sprawność ustroj u
N
N
N
N
Przewlekłe zesztywniające zapal enie kręgosłupa
N
N
N
N
-
Dzienn ik Ustaw Nr 159
Poz. 1050
6219 -
2
3
4
5
6
7
7
Gruźlica kręgosłupa czynna
N
N
N
N
Inne choroby kręgosłupa nieznacznie up ośledzające
N
Z
N
Z
Z
Z
sprawność ustroju
Inne choroby kręgosłupa upośl e dzając e sprawność
ustroju
N
N
N
N
8
9
Objaśnieni a szczegółowe
Do § 31 pkt 2. Rozpoznanie powinno być potwierdzon e badaniem specjalistycznym.
Przetoki szyjne mogą być wrodzone i nabyte. Przetoki wrodzone oskrzelowopochodne bywają zazwyczaj pojedyncze, kanały przetok są wąskie, a wydzielina - w przypadkach nie powikłanych za kaźen iem
- rzadka , prawie przezroczysta . Przetoki takie nadają się do zabiegu operacyjnego. Przetoki nabyte
powstają zwykle w toku procesu gruźlic z eg o lub grzybiczego, otw ory ich mają brzegi podminowane,
skóra w otoczeniu jest zmien iona, a w s ą s iedztwie stwierdza się powiększone węzły chłonne . Przetoki te należy kwalifikować według § 4.
pkt 3.
Do § 33 pkt 1 i 2. Zniekształcenia lub ubytki kostne klatki piersiowej mogą być wrodzone lub nabyte. P odst awą
kwalifikowania jest ustalenie stopnia upośledzenia czynności narządów klatki piersiowej, a więc zaburzenia krą
żenia, zmniejszenie pojemności życiowej płuc itp .
pkt 5. Żebra nadliczbowe, dające zaburzenia czynności kończyny górnej o charakterze krążeni owy m lub neurologicznym , należy kwalifikować dodatkowo według odpowiednich paragrafów.
Do § 34 pkt 1. Nabyte pourazowe wady kręgosłupa dyskw alifikują kandydata do służby. Skrzyw ienia, wady krę
gosłupa nabyte i wrodzone dyskwalifikują kandyd atów. W razie niemożności wykluczenia ewentualnego skrzywienia bądź wady, należy kandydatów poddać badan iom rentgenologicznym (zdjęcia w 2 płaszc zyzna c h).
pkt 1- 3. Za skrzywienie kręgosłupa uważa się wsze lkie odchylenia od linii pionowej, która prawidłowo pow inna przeb i egać od guzowatości potyl iczn ej zewnętrznej przez w szystkie wyrostki kolczyste k r ęg ó w
i szczelinę międzypośladkową
pkt 4 i 5.
-
nieznaczne - gdy linia wyrostków kolczystych w swobodnej postawie wyprostowanej tworzy niewielki, mało widoczny łuk na jednym z odcinków kręgosłupa lub dwa łuki przebiegające przeci w stawnie w sąsiadujących odcinkach kręg osłupa; skrzywienie takie wyrównuje się czynnie,
-
umiarkowane - gdy linia wyrostków tworzy wyraźnie widoczny łuk, garb żebrowy jest mało wi doczny, zauważalne jest małe zniekształc enie klatk i piersiowej i występuje nieznaczne ogranicze ni e
ruchów kręgosłupa ; skrzywienie tak ie daje się wyrównać biernie,
-
z wyraźnym garbem żebrowym - ze zniekształceniem klatki piersiowej, z upośledzeniem spraw ności oddechowej; skrzywien ie nie daje się ani czynnie, ani biernie skorygować .
Ocenę zdolności należy uzale ż n i ać od ro z l egłości i nasilen ia procesu chorobowego i zaburzeń czynn ościowych kręgosłupa.
Stan po przebytej gruźlicy k r ęgosłupa (okres wyleczenia klinicznego ) należy kwalifikować wedł u g
punktów 1- 3.
pkt 7.
Dział IX -
1
2
§ 35
1
N arząd oddechowy
4
5
6
7
N
N
N
N
Z
Przewlekła nieswoista choroba oskrzelow o-płucna,
z dużym upośledzeniem przepływu powietrza
w drogach oddechowych
N
N
N
N
Przewlekła nieswoista choroba oskrzelowo - płucna,
z wybitnym upośledzeniem przepływu powietrza
w drogach oddechowych
N
N
N
N
3
Przewlekła nieswoista choroba óskrze l owo -płucna
(nieżyt oskrzeli lub rozedma płuc), z niezn acznym
upośledzeniem przepływu powietrza w drogach
oddechowych
Dzienn ik Ustaw Nr 159
-
6220 -
Poz. 1050
2
3
4
5
6
7
4
Astm a oskrzelowa i zespoły astmatyczne, ze
sporadycznymi zaostrzeniami o niewielkim nasileniu
N
N
N
Z
N
Z
5
Astma oskrzelowa i zespoły astmatyczne, z częstymi
zaostrzeniami i stanami astmatycznymi wymagającymi
leczenia stacjonarnego, oraz zespoły astmatyczne
o ciężkim przebiegu u chorych sterydozależnych
N
N
N
N
Rozstrzenie oskrzeli
N
N
N
N
6
Z
§ 36
1
Poje dyncze zwapnienia lub niewielkie zwłóknienia po
przebytym procesie gruźliczym
Z
Z
Z
Z
N
N
Z
N
Z
Zm iany bliznowate po przebytej gruźlicy płuc,
z upośle dzeniem sprawności oddechowo - krążeniowej
N
N
N
N
4
Gruźlica węzłowo-płuc na czynna
N
N
N
N
5
Gruźlica prosówkowa ostra
N
N
N
N
6
Rozsiana gruźlica płuc
N
N
N
N
7
Gru źlica płuc naciekowa czynna
N
N
N
N
8
Gruźlica płuc włóknista, włóknisto - guzkowa
N
N
N
N
9
Serowate zapalenie płuc
N
N
N
N
10
Gru ź l ica płuc włóknisto-jamista
N
N
N
N
11
Zrosty i zgrubienia opłucnej, nie upośledzające
Z
Z
Z
Z
N
N
N
N
N
N
N
N
upośledz ające sprawność oddechowo - krążeniową
N
N
N
N
Śródm iąższowe zwłóknienia płuc i inne rzadkie
choroby płuc, nie upośledzające sprawności ustroju
N
N
Z
Z
Z
Z
N
N
Śródmi ąższowe zwłóknienia płuc i inne rzadkie
choroby płuc , upośledzające sprawność ustroju
N
N
N
N
Grzybicze lub pasożytnicze choroby płuc lub opłucnej
N
N
N
N
Ubytki tkanki płucnej po zabiegach operacyjnych nie
Z
N
Z
N
Z
Z
N
N
N
N
N
N
N
N
2
3
Liczne zwapnienia i zwłóknienia po przebytych
rozsiewach krwiopochodnych gruźlicy, bez upośledzenia
sprawnoś ci oddechowej
sprawności oddechowo-krążeniowej
12
Zrosty i zgrubienia opłucnej, upośledzające sprawność
oddech owo - krążeniową
13
Zrosty i zgrubie nia opłucnej, ograniczające ruchomość
przepony z przem ieszczeniem narządów, miernie
upośledzające sprawność oddechowo - krążeniową
14
§ 37
1
2
3
4
Zrosty i zgrubienia opłucnej, ograniczając e ruchomość
przepony z przemieszczenie m narządów, znacznie
upośledzające wydolności oddechowo - krążeniowej
5
Ubytki tkanki płucnej po zabiegach operacyjnych
upośled zające wydolność oddechowo - k r ążeniową
Ubytki tkank i płucnej po zabiegach operacyjnych
znacznie upośledzające wydolność oddechowo-krążeniową
-
6221 -
Poz. 1050
Objaśnienia szczegółowe
Do § 35 pkt 1-3. Wspólnymi objawami klinicznymi przewlekłej nieswoistej choroby oskrzelowo-płucnej są: przewlekły kaszel, odkrztuszanie, duszność i często występujące objawy zaporowe (obturacyjne) dróg oddechowych.
Dla rozpoznania przewlekłej choroby oskrzelowo - płucnej objawy kaszlu i odkrztuszania muszą występować
w większości dni tygodnia co najmniej 3 miesiące w roku bez przerwy i łącznie co najmni ej przez 2 lata. Ocena
stopnia upośledzenia przepływu powietrza opiera się na badaniu spirometrycznym - FEV, - natężona pojemność wydechowa 1 sek: FEF 25 _75 % natężony przepływ wydechowy w środku natężonego wydechu. "Nieznaczne
upośledzenie przepływu powietrza" - FEV" FEF 25_75 % poniżej 75% wartości należnej. "Duże upośledzenie przepływu powietrza" - FEV, i FEF 25_75 % od 50 do 35% wartości należnej. "Wybitne upośledzenie przepływu powietrza" - FEV, i FEF 25_75 % poniżej 35% wartości należnej. Rozpoznanie powinno być oparte na dokumentacji z leczenia ambulatoryjnego lub stacjonarnego z ostatnich 3 lat.
pkt 4 i 5.
Astma oskrzelowa jest chorobą charakteryzującą się rozlanym zwężeniem dolnych dróg oddechowych, występującym nagle i zmieniającym swe nasil enie w krótkim odstępie czasu w przebiegu
reakcji alergicznej typu wczesnego. Zespół astmatyczny polega na rozlanym zwężeniu dolnych
dróg oddechowych, występującym nagle i zmieniającym swe nasilenie, w krótkim odstępie czasu,
czego przyczyną jest reakcja alergiczna typu wczesnego. Zespół astmatyczny dzieli się na
1) zespół astmatyczny w przebiegu zakażenia układu oddechowego (astma bakteryjna, infekcyjna, częściowo endogenna, astmatyczny nieżyt oskrzeli według innych kryteriów podziału),
2) zespół astmatyczny powysiłkowy (astma oskrzelowa wysiłkowa według innych kryteriów podziału),
3) zespół astmatyczny psychogenny (astma psychogenna według innych kryteriów podziału),
4) zespół astmatyczny odruchowy (wskutek drażnienia podśluzówkowych receptorów mechanicznie, substancjami chemicznymi, zimnem itp.),
5) zespół astmatyczny w przebiegu nieimmunologicznego uwolnienia mediatorów reakcji alergicznej,
6) zespół astmatyczny w przebiegu nadwrażliwości na sal icylany lub niesterydowe leki przeciwza palne,
7) zespoły astmatyczne o innej etiologii (np. zespół astmatyczny nienatychm iastowy, odczyny serotoniczne wrakowiaku).
pkt 6.
Podstawą rozpoznania i kwalifikacji zmian jest badanie bronchograficzne oraz dokumentacja leczenia szpitalnego i ambulatoryjnego w ciągu ostatnich 3 lat.
Do § 36. Przypadki czynnej grużlicy płuc oraz przypadki wątpliwe co do dynamiki procesu należy poddawać szpi talnej obserwacji i leczeniu. Po zakończeniu leczenia (w ramach obowiązujących przepisów) należy kwalifikować
w zależności od uzyskanych wyników leczenia.
pkt 1.
Przebyta grużlica płuc w okresie 5 lat od zakończenia leczenia przeciwprątkowego dyskwalifikuje
kandydatów do pracy w jednostkach ochrony przeciwpożarowej .
pkt 3.
Według tego punktu należy kwalifikować marskość płuca po przebytej grużlicy.
pkt 11-14.
Należy kwalifikować na podstawie oceny specjalistycznej obejmujące j badania spirometryczne
oraz gazy krwi w spoczynku i po wysiłku fizycznym .
Do § 37 pkt 1 i 2. Schorzenia wymienione w tych punktach obejmują zmiany nieswoiste: za wodowe choroby
układu oddechowego (pylice, krzemice), pneumopatie wywołane pyłami organicznymi (byssinosa, choroba farmerów) i pneumopatie wywołane pyłami nieorganicznymi , działaniem drażniących gazów i par aerozoli lub dymów, ponadto objawy płucne w chorobach układowych, sarkoidozę oraz niektóre rzadkie choroby płuc (hemosyderozę płuc, kamicę pęcherzykową płuc , pierwotną amyloidozę płuc) .
pkt 1.
Dotyczy chorych z prawidłowymi wynikami badania spirometrycznego i gazów krwi tętniczej
w spoczynku i po submaksymalnym wysiłku fizycznym.
pkt 2.
Dotyczy chorych z nieprawidłowymi wynikami badania gazów krwi w spoczynku.
pkt 4.
Za ubytek tkanki płucnej nie upośledzający sprawności ustroju uważa się brak jednego segmentu.
W razie stwierdzenia zaburzeń związanych z ubytkiem tkanki płucnej, należy dokonać oceny według pkt 5 i 6 § 37.
Dział X -
2
§ 38
1
6222 -
Poz. 1050
Układ krążenia
3
4
5
6
7
N
N
N
N
Z
wydolności lub trwałej niewydolnośc i układu krążenia
N
N
N
N
Choroba wi eńcowa stabilna bez przebytego zawału serca
N
N
N
Z
Choroby mięśnia sercowego w okres ie wydolnośc i
układu krążenia
2
3
Choroby mięśnia sercowego z objawami chwiejnej
N
4
Choroba wieńcowa niestabilna lub z przebytym zawałem
N
N
N
N
5
Wady wrodzone serca
N
N
N
N
6
Zastawkowe wady serca bez powikłań nie upośledzające
sprawności fizycznej (klasa czynnościowa 1)
N
N
N
Z
N
N
N
N
N
z powodu tej choroby
N
N
N
N
9
Ciała obce wgojone w serce
N
N
N
N
10
Gorączka reumatyczna serca
N
N
N
N
11
Wypadanie płatka zastawki dwudzielnej powodujące
zaburzenia sprawności fizycznej
N
N
N
N
fizyczną
N
N
N
N
Łagodne nadc iś nienie tętnicze okresu pierwszego
N
N
N
Z
Z
N
N
N
N
7
Wady zastawkowe serca upośledzające sprawność
fizyczną
8
12
§ 39
1
Zaciskające zapalenie osierdzia lub stan po operacji
Inne choroby serca upośledzające trwale sprawnoś ć
i drugiego
2
Nadciśnienie tętnicze okresu drugiego z przerostem serca
Z
3
Nadciśnienie tętnicze ciężkie złośliwe lub przebiegające
z powikłaniami narządowymi
N
N
N
N
4
Tętniaki naczyń
N
N
N
N
5
Inne choroby naczyń krwionośnych upośled zające
nieznacznie sprawność ustroju
N
N
N
Z
N
Z
6
Choroby naczyń krwionośnych upośledzające
sprawność ustroju lub po zabiegach operacyjnych
dużych naczyń ze znaczną poprawą krążenia
N
N
N
N
Choroby naczyń krwionośnych znacznie upośledzające
sprawność ustroju, w tym także po operacjach
rekonstrukcyjnych bez wyraźnej poprawy
N
N
N
N
7
Objaśnienia szczegółowe
Do § 38 pkt 1-3. Według tych punktów należy kwa lifikować zaburzenia rytmu serca pochodzenia organicznego,
potwierdzone badaniami elektrokardiograficznymi .
pkt 4 i 5. Rozpoznanie powinno być potwierdzone obserwacją szpitalną. W rodzone wady serca leczone operacyjnie, jeżeli zostały przywrócone stosunki anatomiczne i homodynamiczne, należy kwalifikować według pkt 6.
pkt 6 i 7. Zastawkowe zwężenie ujścia aorty powodu jące przerost lewej komory (uchwytne zmiany w obrazie
rtg lub ekg) należy kwalifikować jak pkt 7 przy zachowaniu w pełni sprawności fizycznej. Pozostałe wady zastawkowe należy kwalifikować jak pkt 7, poczynając od klasy czynnościowej drugiej. Dotyczy to
również wad po przebyciu choroby reumatycznej.
pkt 10.
Dotyczy osób po przebytym rzucie choroby reumatycznej, pozostających na leczeniu profilaktycznym
(potwierdzonym dokumentacją ze służby zdrowia) .
-
6223 -
Poz. 1050
pkt 11.
Rozpoznanie wymaga potwierdzenia echokardiograficznego albo zapisem fonokardiograficznym. Nieprawidłowość ta upośledza sprawność fizyczną, jeżeli powoduje bóle lub zaburzenia rytmu. Przypadki przebiegające z niedomykalnością zastawki dwudzielnej należy kwalifikować jak pkt 6.
pkt 12.
Obejmuje choroby nie wymienione uprzednio, np. nowotwory serca.
Do § 39 pkt 1. Łagodne nadciśnienie tętnicze nie utrwalone, ulegające normalizacji pod wpływem spoczynku lub
małych dawek propranololu, potwierdzone dokumentacją leczenia specjalistycznego (wymagany wynik badania dna oka).
pkt 3.
Rozkurczowe ciśnienie powyżej 110 mg Hg stwierdzone wielokrotnie lub zmiany na dnie oka okresu III
lub IV według K-W.
pkt 5- 7.
Przez określenie "choroby naczyń krwionośnych" należy rozumieć przede wszystkim choroby naczyń
obwodowych , jak chorobę Burgera, chorobę Reynauda, czerwienicę bolesną, sinicę kończyn oraz sprawy zapalno -zakrzepowe naczyń. Należy kwalifikować chorych z powikłaniami narządowymi miażdży
cy tętnic, i z powikłaniami i następstwami stanów zapalnych i urazów naczyń krwionośnych.
Guzy krwawnicze odbytu należy kwalifikować według § 47 pkt 3 i 4, a żylaki powrózka nasiennego - według § 52
pkt 1 i 2; żylaki kończyn dolnych - według § 81 pkt 1-3.
Dział XI -
Układ trawienny
1
2
3
4
5
6
7
§ 40
1
Choroby organiczne i czynnościowe przełyku, nieznacznie
upośledzające sprawność ustroju (zwężenia, uchyłki itp.)
N
N
Z
Z
Choroby organiczne przełyku upośledzające sprawność
ustroju
N
N
N
N
Ciała obce wgojone w narządy jamy brzusznej nie
upośledzające sprawności ustroju
Z
Z
Z
Z
N
N
N
Z
Z
2
§ 41
§ 42
§ 43
1
2
Ciała obce wgojone w narządy jamy brzusznej
nieznacznie upośledzające sprawność ustroju
3
Ciała obce wgojone w narządy jamy brzusznej
upośledzające sprawność ustroju
N
N
N
N
1
Zrosty otrzewnej nie upośledzające sprawności ustroju
Z
Z
Z
Z
2
Zrosty otrzewnej upośledzające sprawność ustroju
N
N
N
N
1
Przewlekły nieżyt żołądka, dwunastnicy lub jelit, bez
N
Z
N
Z
Z
N
N
N
Z
upośledzenia sprawności ustroju
2
Przewlekły nieżyt żołądka, dwunastnicy lub jelit,
z upośledzeniem sprawności ustroju
N
3
Choroba wrzodowa żołądka lub dwunastnicy
N
N
Z
N
Z
N
4
Choroba wrzodowa żołądka lub dwunastnicy,
z licznymi nawrotami lub powikłaniami
N
N
N
N
Z
5
Przebyte owrzodzenie żołądka lub dwunastnicy, bez
nawrotów i powikłań
N
N
Z
N
Z
6
Stan po częściowej resekcji żołądka z powodu wrzodu
lub innych przyczyn , bez upośledzenia sprawności
ustroju
N
N
Z
N
Z
N
N
N
N
N
N
N
N
7
8
Stan po częściowej resekcji żołądka z powodu wrzodu
lub innych przyczyn, z upośledzeniem sprawności
ustroju, lub całkowity brak żołądka
Rozstrzeń lub niedowład żołądka z zastoiną treści
żołądkowej
6224 -
3
Poz. 1050
4
5
6
7
9
Stan po zabiegach operacyjnych na jelitach
(resekcje itp .), bez zaburzeń ustroju
Z
N
Z
N
Z
Z
10
Stan po zabiegach operacyjnych na jelitach
(resekcje itp.), z zaburzeniami ustroju
N
N
N
Z
N
11
Opuszczenie żołądka lub jelit, nie upośled zające
sprawności ustroju
N
Z
N
Z
Z
Z
12
Opuszczenie żołądka lub jelit, upośledzające sprawność
ustroju
N
N
N
Z
N
13
Zmiany organiczne lub czynnościowe jelita cienkiego,
nieznacznie upośledzające sprawność ustroju
N
N
Z
N
Z
14
Zmiany organiczne lub czynnościowe jelita cienkiego,
znacznie upośledzające sprawność ustroju
N
N
N
N
N
N
N
N
Z
15
Zmiany organiczne lub czynnościowe jelita grubego,
upośledzające sprawność ustroju
16
Zmiany organiczne lub czynnościowe jelita grubego,
znacznie upośledzające sprawność ustroju
N
N
N
N
Przetoki jelitowe zewnętrzne
N
N
N
N
żółciowych, nie upośledzające sprawności ustroju
N
N
Z
Z
Przewlekłe zapa lenie pęcherzyka żółciowego lub dróg
N
N
Z
N
Z
N
N
N
Z
Z
17
§ 44
-
1
2
Przewlekłe zapalenie pęcherzyka żółciowego l-u b dróg
żółciowych, upośledzające sprawność ustroju
3
Kamica żółciowa lub inne choroby dróg żółciowych
N
4
Stan po operacj i pęcherzyka żółciowego (dróg
żółciowych), bez zaburzeń ustroju
N
N
Z
Z
5
Stan po operacj i pęcherzyka żółciowego (dróg
żółciowych), z zaburzeniami ustroju
N
N
Z
N
Z
N
6
Przewlekłe zapalenie wątroby
N
N
N
N
7
Marskość wątroby
N
N
N
N
8
Przewlekła hiperbilirubinemia
N
N
N
N
Z
9
Nosicielstwo antygenu Hbs
N
N
Z
Z
N
10
11
Ozdrowieńcy po WZW bez uszkodzenia wątroby
Z
N
Z
N
Z
Z
i nosicielstwa antygenu Hbs
Przebyte pourazowe uszkodzenie wątroby w okresie
N
N
N
Z
N
wydolności
§ 45
§ 46
12
Bruceloza oporna na leczenie
N
N
N
N
1
Przewlekłe choroby trzustki
N
N
Z
Z
N
N
1
Przepukliny wszelkich rodzajów
N
N
N
Z
2
Przepukliny w bliźnie pooperacyjnej lub nawrotowe
N
N
N
Z
N
3
§ 47
1
Przepuklina przeponowa lub zwiotczenie przepony,
upośledzające sprawność ustroju
N
N
N
N
Szczeliny i przetoki odbytnicy lub okolicy odbytu
N
N
N
N
Z
-
Poz. 1050
6225 4
5
6
7
Szczeliny i przetoki odbytnicy lub okolicy odbytu ,
utrzymujące się po leczeniu operacyjnym
N
N
N
N
3
Guzy krwawnicze odbytu bez owrzodzeń
Z
N
Z
Z
4
Guzy krwawnicze odbytu z owrzod zeniami
N
N
N
Z
3
2
2
N
5
Wynicowanie i wypadanie śluzówki odbytnicy
N
N
N
Z
N
§ 48
1
2
Gruźlica narządów jamy brzusznej (otrzewnej, węzłów
chłonnych oraz przewodu pokarmowego) - czynna
N
N
N
N
Stan po przebytej gruźlicy narządów jamy brzusznej
N
N
N
N
Z
3
Bąblowiec , grzybica narządów jamy brzusznej
N
N
N
N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 42 . Według tego paragrafu należy kwalifikować również gruźlicę otrzewnej, w razie zupełnego ustąpienia
objawów chorobowych , po zakończonym całkowitym leczeniu przeciwprątkowym .
Do § 43 pkt 1 i 2. Rozpoznanie przewlekłego nieżytu żołądka lub dwunast n icy pow in no być oparte na badaniu
endoskopowym. Według tych punktów należy kwalifikować stany po wyleczo nej gruź li cy przewodu pokarmowego.
pkt 2-10 .
Według tych punktów należy kwalifikowa ć chorych z okresowym i bieg unkami lub uporczywymi za -
parciami i innymi objawami ze strony jamy brzusznej (wzdęci a, kr uczenia it p. ).
pkt 3 i 4.
Badanie rtg lub endoskopowe z ostatnich s ześ c i u miesięcy powinn o p otwie r d zić obecność niszy
wrzodowej .
pkt 3-7 .
Rozpoznanie choroby wrzodowej oraz stanu po resekcji żołądka n a l eży w miarę możliwości opierać
na badaniu endoskopowym .
pkt 5.
Według tego punktu należy kwalifikować przebytą chorobę wrzodową n ajwyżej z jednym nawrotem
bez czynnej niszy wrzodowej w obrazie rtg (lub w badaniu endoskopowym).
pkt 11 .
Wydłużenie narządów stwierdzone w czasie badania rtg z niewielkimi okresowymi dolegliwościami.
pkt 12.
Wydłużenie narządów stwierdzone podczas badania radiologi czne go z okresowymi lub stałymi,
znacznie nasilonymi dolegliwościami (zgaga, uczucie gniecenia w nad brzuszu itp. ) ora z z zaburze-
niami motoryki i czynności przewodu pokarmowego .
pkt 13 i 14. Chorzy z nawracającymi biegunkami, trudno poddającymi się leczeni u farmakologicznemu, lub objawami zespołu upośledzonego wchłaniania.
pkt 15.
Chorzy z objawami zaburzeń jelita grubego wymagający stałego stosowania d iety i okresowego leczenia farmakologicznego .
pkt 16.
Chorzy ze zmianami wymagającymi stałego leczenia oraz brakiem remisji pomimo systematycznego leczenia specjalistycznego prze z okres co najmniej 3 lat.
Do § 44 pkt 3. Potwierdzone chol ecystografią, cholangiografią lub USG .
pkt 4 i 5.
Według tych punktów należy kwalifikować stany po operacjach pę c he rzyka żółciowego lub dróg żół
ciowych, zależnie od stopnia utrzymujących się dolegliwości ogran icz ających spraw n oś ć ustroju.
pkt 6.
RozPQznanie przewlekłego zapalenia wątroby powinno być pot wi erd zo ne klinicznym leczeniem
szpitalnym lub wynikiem badania biopsyjnego.
pkt 9.
U kandydatów, którzy przebyli WZW, konieczne jest wykonanie ba da nia na nosicielstwo antygenu
Hbs. Wykrycie antygenu Hbs dyskwalifikuje kandydatów do podj ęcia pracy.
Do § 45 pkt 1. Rozpoznanie przewlekłego zapalenia trzustki należy z reguły ustalać na podstaw ie do kumentacji
szpitalnej. Cukrzycę należy kwalifikować według § 56 pkt 4 i 4a.
Do § 47 pkt 5. Rozpoznanie należy opierać na dokumentacji z leczenia w porad ni specj al istycznej lub za kładu leczniczego.
Do § 48 pkt 2. Stan po przebytej gruźlicy należy kwalifi kować zgodnie ze stwierdzon y mi zmia nam i zejściowymi
według odpowiednich paragrafów.
-
Dział XII -
5
6
7
Wady rozwojowe nerek lub nerka ruchoma, nie
upośledzające sprawności ustroju
N
N
Z
Z
Wady rozwojowe nerek lub nerka ruchoma,
upośledzające sprawność ustroju
N
N
N
N -
3
Skaza kamicowa z okresowym wydalaniem złogów
N
N
N
Z
Z
4
Kamica układu moczowego
N
N
N
Z
N
5
Śródmiąższowe bakteryjne (odmiedniczkowel
i abakteryjne zapalenie nerek
N
N
N
Z
N
6
Kłębkowe zapalenie nerek
N
N
N
Z
N
7
Krwiomocz i białkomocz o nie ustalonej etiologii
N
N
N
N
Z
8
Roponercze lub wodonercze
N
N
N
N
9
Niewydolność nerek
N
N
N
N
10
Wrodzony lub pooperacyjny brak jednej nerki, bez
upośledzenia czynności drugiej
N
N
Z
N
Z
11
Wrodzony lub pooperacyjny brak jednej nerki,
z upośledzeniem czynności drugiej
N
N
N
N
Nietrzymanie moczu , ze zmianami w układzie
moczowym
N
N
N
N
2
Przewlekłe zapalenie pęcherza moczowego
N
N
Z
N
Z
N
3
Przewlekłe organiczne choroby pęcherza moczowego,
upośledzające sprawność ustroju
N
N
N
N
4
Przetoki pęcherza moczowego
N
N
N
N
1
Zwężenie cewki moczowej, nie utrudniające oddawania
moczu
Z
Z
Z
Z
Zwężenie cewki moczowej, nawracające, utrudniające
N
N
N
Z
N
2
§ 49
1
2
§ 51
Narząd moczowo-płciowy
4
1
§ 50
Poz. 1050
6226 -
1
2
3
oddawanie moczu
§ 52
3
Spodziectwo lub wierzchniactwo, nie powodujące
zaburzeń w oddawaniu moczu
Z
N
Z
N
Z
Z
4
Spodziectwo lub wierzchniactwo, powodujące
zaburzenia w oddawaniu moczu
N
N
N
N
Z
5
Przetoka prąci owa cewki moczowej
N
N
N
N
6
Przetoka mosznowa lub kroczowa cewki moczowej
N
N
N
N
7
Zniekształcenie prącia znacznego stopnia
Z
N
Z
N
Z
Z
8
Brak prącia
Z
Z
Z
Z
1
Żylaki powrózka nasiennego, nie upośledzające
sprawności ustroju
Z
Z
Z
Z
2
Żylaki powrózka nasiennego, upośledzające sprawność
ustroju
N
N
N
Z
N
3
Wodniaki jądra, powrózka nasiennego lub torbiele
najądrza, nie upośledzające sprawności ustroju
N
Z
N
Z
Z
Z
4
Wodniaki jądra, powrózka nasiennego lub torbiele
najądrza, upośledzające sprawność ustroju
N
N
N
Z
N
-
2
6227 -
3
5
Przewlekłe zapalenie jądra lub najądrza, o nie
Poz. 1050
4
5
6
7
N
N
N
Z
Z
N
wyjaśnionej etiologii
§ 53
§ 54
6
Przewlekłe zapalenie gruczołu krokowego
N
N
N
Z
Z
N
1
Brak lub zanik jednego jądra
Z
Z
Z
Z
2
Brak lub zanik obu jąder
Z
Z
Z
Z
3
Wnęt rostwo jedno- lub dwustronn e
N
N
Z
Z
1
Gruźlica narządu moczowo -płc iowego czynna
N
N
N
N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 49 pkt 1 i 2. Według tych punktów należy kwalifikować również przypadki opuszczenia jednej lub obu nerek.
Rozpoznanie powinno być potwierdzone dokumentacją z zakładu leczniczego lub od lekarza specjalisty.
pkt 3 i 4. Rozpoznanie powinno być oparte na dokumentacji leczenia ambulatoryjnego lub stacjonarnego z badaniem rentgenowskim.
pkt 6.
Rozpoznanie przewlekłego kłębkowego zapalenia nerek powinno być potwierdzone obserwacją stacjonarną, z biopsją diagnostyczną nerki . Według tego punktu należy kwalifikować również przypadki dłu
gotrwałego białkomoczu.
Według tego punktu należy kwalifikować przypadki krwiomoczu po wykluczeniu przyczyn urologicznych i kłębkowego zapalenia nerek na okres nie dłuższy niż 12 miesięcy. W tym okresie konieczna jest
pkt 7.
obserwacj a szpitalna.
pkt 8.
Według tego punktu należy kwalifikować powikłania kamicy oraz wad rozwojowych nerek.
pkt 9.
Rozpoznani e powinno być ustalone po obserwacji szpitalnej.
Do § 50. Rozpoznan ie powinno być potwierdzone dokumentacją z zakładu leczniczego lub od lekarza specjalisty.
pkt 1. Nietrzymanie moczu ze zmianami w ośrodkowym układzie nerwowym należy kwalifikować według § 64;
moczenie nocne - według § 68.
pkt 3. Wysiłkowe nietrzymanie moczu u kob iet należy kwa lifikować według § 87 pkt 3 i 4.
Do § 51 pkt 1 i 2. Rozpoznanie powinno być potwierdzone dokumentacją z zakładu leczniczego lub od lekarza
specjalisty.
Do § 53 pkt 2. W razie stwierdzenia cech eunuchoidyzmu należy kwalifikować według § 1 pkt 9.
pkt 3. Kwalifikacja jest zależna od umiejscowienia jądra: w jamie brzusznej - "zdolny", w kanale pachwinowym
- "zdolny z ograniczeniem".
Do § 54 pkt 1. Stan po przebytej gruźlicy należy kwalifikować zgodnie ze stwierdzonymi zmianami zejściowymi
według odpowiedni ch paragrafów.
Dział XIII -
1
2
§ 55
1
§ 56
Gruczoły wydziela nia wewnętrznego
3
4
5
6
7
Wole nieznacznych rozmiarów
Z
Z
Z
Z
2
Wole znacznych rozmiarów
N
N
N
Z
N
3
Wole z objawami matołectwa, obrzęk śluzowaty
N
N
N
N
4
Zmiany czynności tarczycy z wolem lub bez wola
N
N
Z
Z
5
Choroba Graves-Basedowa
N
N
N
N
Z
1
Choro by przysadki mózgowej
N
N
N
N
Z
2
Choroby nadnerczy
N
N
N
N
Z
3
Choroby gruczołów przytarczycznych
N
N
N
N
Z
4
Cukrzyca typu I (insulinozależna)
N
N
N
N
-
6228 -
3
2
Poz. 1050
4
5
6
7
4a
Cukrzyca typu II
N
N
N
N
Z
5
Zaburzenia przemiany węglowodanowej nie
wymagające stosowania leków przeciwcukrzycowych
N
N
Z
N
Z
6
Otyłość bolesna
N
N
N
N
7
Wielogruczołowe zaburzenia czynnościowe, nieznacznie
N
N
N
Z
Z
N
N
N
N
N
upośledzające sprawność ustroju
8
Wielogruczołowe zaburzenia czynnościowe,
upośledzające sprawność ustroju
Objaśnienia szczegółowe
Do § 55. pkt 1. Powiększenie gruczołu tarczowego nie upośledzające przepływu powietrza w drogach oddechowych w czasie wysiłku fizycznego i nie dające objawów uciskowych na narządy sąsiednie (przełyk, tchawica).
pkt 2. Powiększenie gruczołu tarczowego stwierdzone palpacyjnie lub wole zamostkowe upośledzające przepływ
powietrza w drogach oddechowych (zaburzenia wentylacji, stridor, zaburzenia ruchomości strun głoso
wych), w czasie spoczynku lub po wysiłku fizycznym, albo dające objawy uciskowe na narządy sąsiednie
w badaniu rentgenowskim klatki piersiowej.
pkt 4. Obejmuje wszystkie postacie nadczynności tarczycy poza chorobą Graves-Basedowa w okresie remisji
oraz niedoczynności tarczycy wyrównane leczeniem substytucyjnym.
pkt 5. Udokument owane leczeniem szpitalnym lub specjalistycznym niezależnie od aktualnego stanu czynności
tarczycy.
Do § 56. Zaburzenia hormonalne u kobiet dotyczące gruczołów płciowych należy kwalifikować według § 86 pkt 3
i 4.
Dział XIV -
Inne choroby wewnętrzne
1
2
3
4
5
6
7
§ 57
1
Niedokrwistość niedobarwliwa stała niewielkiego stopnia
N
Z
N
Z
Z
Z
2
Niedokrwistość niedobarwliwa stała znacznego stopnia
N
N
N
N
Z
3
Wszelkie inne choroby krwi (niedokrwistość złośliwa,
aplastyczna, czerwienica, białaczki, skazy krwotoczne,
ziarnica złośliwa itp.)
N
N
N
N
4
Nosiciele wirusa HIV
N
N
N
N
5
Zespół nabytego upośledzenia odporności (AIDS)
i inne defekty immunologiczne (nabyte i wrodzone)
N
N
N
N
1
Powiększenie śledziony bez zmian w wątrobie lub krwi
N
N
Z
Z
2
Brak pooperacyjny śledziony bez zmian we krwi
Z
N
Z
N
Z
N
Z
1
Choroba popromienna -
lekka postać
N
N
N
Z
N
2
Choroba popromienna -
średnia i ciężka postać
N
N
N
N
N
N
N
Z
Z
N
§ 58
§ 59
3
Skażenie wewnętrzne mało - i średniotoksycznymi
substancjami
§ 60
4
Skażenie wewnętrzne wysokotoksycznymi substancjami
N
N
N
N
1
Choroby kolagenowe w okresie czynnym lub w stanie
remisji
N
N
N
N
Z
-
2
§ 61
1
Skaza moczanowa (dna) nieznacznie upośledzająca
sprawność ustroju
2
Skaza moczanowa (dna) upośledzająca sprawność
ustroju
§ 62
Poz. 1050
6229 -
3
1
Inne choroby przemiany materii nieznacznie
upośledzające sprawność ustroju
2
Inne choroby przemiany materii znacznie upośledzające
sprawność ustroju
4
5
6
7
N
N
Z
N
Z
N
N
N
N
N
N
N
Z
N
Z
N
N
N
N
Objaśnienia szczegółowe
Do § 57 pkt 1 i 2. Za wartości graniczne niedokrwistości niedobarwliwej niewielkiego stopnia należy przyjąć
11 g% hemoglobiny i 3 500 000 krwinek czerwonych w 1 mm 3 ; wartości niższe należy traktować jako niedokrwistość znacznego stopnia.
pkt 3. Rozpoznanie schorzenia powinno być potwierdzone dokumentacją zakładu leczniczego.
pkt 5. Rozpoznanie powinno być potwierdzone obserwacją lub leczeniem szpitalnym.
Do § 58 pkt 2. Przy stwierdzeniu zmian we krwi należy kwalifikować według § 57.
Do § 59. Rozpoznanie choroby popromiennej wymaga obserwacji szpitalnej.
Do § 60. Rozpoznanie choroby kolagenu (twardzina, rumień guzowaty, liszaj rumieniowaty, guzkowe zapalenie
okołotętnicze, zapalenie wielomięśniowe itp.) powinno być ustalone wyłącznie na podstawie dokumentacji szpi-
talnej.
Do § 61 pkt 1. Dotyczy osób z podwyższonymi wartościami kwasu moczowego w surowicy krwi bez powikłań
narządowych.
pkt 2. Dotyczy osób z powikłaniami narządowymi skazy moczanowej (artropatia dnawa, zmiany w układzie moczowym - kamica, stany zapalne, guzki dnawe) niezależnie od aktualnej wartości kwasu moczowego w su rowicy krwi.
Do § 62. Przez inne choroby przemiany materii należy rozumieć tłuszczakowatość (Iipomatosis), hemosyderozę,
porfirię, chorobę glikogenową Gierkego, Gauche ra, Niemann-Piecka i inne potwierdzone obserwacją szpitalną.
Dział XV -
Układ nerwowy
1
2
3
§ 63
1
Przewlekłe zespoły bólowe korzeniowe , korzeniowo-nerwowe, splotów nerwowych, nerwobóle pojedynczych
lub licznych nerwów, z okresowymi niezbyt częstymi
zaostrzeniami
2
3
4
5
4
5
6
7
N
N
Z
N
Z
Przewlekłe zespoły bólowe korzeniowe, korzeniowo-nerwowe, splotów nerwowych, nerwobóle i zapalenie
pojedynczych lub licznych nerwów, z częstymi
zaostrzeniami i objawami przedmiotowymi
N
N
N
N
Przewlekłe zespoły bólowe korzeniowe, korzeniowo-n erwowe, splotów nerwowych, nerwobóle i zapalenie
pojedynczych nerwów, z częstymi zaostrzeniami lub
utrwalonymi objawami ubytkowymi
N
N
N
N
N
N
N
Z
Z
N
N
N
N
N
Przewlekłe choroby i trwałe następstwa chorób lub
urazów nerwów obwodowych z zaburzeniami
ruchowymi, czuciowymi i troficznymi, nieznacznie
upośledzające sprawność ustroju
Przewlekłe choroby i trwałe następstwa chorób lub
urazów nerwów obwodowych z zaburzeniami
ruchowymi (znaczne niedowłady lub porażenia),
czuciowymi i troficznymi, upośledzające sprawność
ustroju
Dzienn ik Ustaw Nr 159
-
6230-
1
2
3
§ 64
1
Objawy szczątkowe po przebytych chorobach
organicznych lub urazach ośrodkowego układu
nerwowego bez wyraźniejs zych zaburzeń mózgowo-rdzeniowych lub z nieznacznymi zaburzeniami, które
ze w zględu na umiejscowienie bądź mechanizmy
wyrównawcze nie upośledzają sprawności ustroju
2
Poz. 1050
4
5
6
7
N
N
N
Z
Z
N
N
N
Z
Z
N
-rdzeniowymi, upośledzające sprawność ustroju
N
N
N
N
Organiczl""'C' ;:. ,, ::;t ępujące choroby ośrodkowego układu
nerwowego, nie rokujące poprawy
N
N
N
N
Przebyty krwotok podpajęczynówkowy samoistny (bez
stwierdzonego urazu tętniaka lub nadciśnienia)
N
N
N
N
Zaniki po przebytych chorobach lub urazach albo
wrodzone braki mięśni, nie upośledzające sprawn ości
ustroju
N
N
Z
N
Z
Choroby układu mięśniowego i zaniki po przebytych
chorobach lub urazach albo wrodzone braki mię śni,
nieznacznie upośledzające sprawność ustroju
N
N
Z
N
Z
N
Ch oro by układu mięśniowego i zaniki po przebytych
chorobach lub urazach albo wrodzone braki mięś ni,
upośledzające sprawność ustroju
N
N
N
N
Napadowe zaburzenia świadomości o nie ustalo nej
etiologii bez zmian organicznych w układzie nerwowym
N
N
N
N
Padaczka z rzadko występującymi napadami bez zmian
w zakresie intelektu i bez zaburzeń zachowania
N
N
N
N
Padaczka z częstymi napadami niezależnie od ic h
rodzaju lub ze zmianami w zakresie intelektu
i zaburzeniami zachowania
N
N
N
N
Trwałe następstwa chorób lub urazów ośrodkowego
układu nerwowego z zaburzeniami mózgowo-rdzeniowymi , nieznacznie upośledzające sprawn ość
ustroju
3
4
5
§ 65
1
2
3
§ 66
1
2
3
Trwałe następstwa chorób lub urazów ośrodkowego
układu nerwowego, z zaburzeniami mózgowo-
Objaśnienia szcz egółowe
Do § 63. Rozpoznanie nerwobólów i przewlekłych z a paleń nerwów wymaga odpowiedniej dokumentacji specjalistycznej . Przy orzekaniu należy brać pod uwagę nie tylko zmiany przedmiotowe, stopień nasilenia bólów, lecz
również częstość ich występowania. Zakwalifikowanie wedłu g właściwego punktu zależy od tego, w jakim stopniu porażenia (niedowłady), zaburzenia czucia i zaburzenia troficzne - ze względu na umiejscowienie, rozległość
i mechanizmy wyrównawcze - u p ośledzają s prawność ustroju.
pkt 3.
Za objawy ubytkowe uważa się różnice w odruchach (oraz zaburzenia czucia).
pkt 1-5. Rozpoznania powinny być potwierdzone dokumen tacją po leczeniu szpitalnym lub z poradni neurologicznej .
Do § 64. Rozpoznanie powinno być potwierdzone dokume ntacją po leczeniu szpitalnym lub z poradni specjalistycznej neurologicznej lub z leczenia w poradni zdrowia psychicznego.
pkt 1-3.
Według tych punktów należy kwalifikować następstwa po przebytej gruźlicy opon mózgowych (zabu -
rzenia mózgowo-rdzenio we ). W razie niestwierdze nia następstw, jeżeli od zachorowania nie upłynę
ło 5 lat, kandydatów do służby na l eży traktować ja ko niezdolnych . Encefalopatię należy kwalifikować
według pkt 2 lub 3 w zależności od ciężkości zesp ołu neurologicznego.
pkt 4.
Według tego punktu należy kwalifikować stward nienie rozsiane (sclerosis multipiex). Rozpoznanie
powinno być potwierdzone obserwacją s z p i talną.
Do § 65. Według tego paragrafu należy kwalifikowa ć choroby układu mięśniowego, jak np. zaniki mięśni postę
pujące, choroba Thomsena .
-
6231 -
Poz. 1050
Do § 66. Ka ż dy bada ny podejrzany o padaczkę powinien w zasadzie przejść obserwację szpita lną, w tym wszystkie badania dodat kowe mające znaczenie w rozpoznawaniu tej choroby. Przez "rzadko w yst ę puj ące napady" należy rozumieć napady padaczkowe występujące co kilka miesięcy i nie dające żadnych objawów neurologicznych i psychicznych w okresie między napadami.
Dział XVI -
1
2
§ 67
1
4
5
6
7
Z
Z
N
Z
Z
sprawno ść ustroju
N
N
Z
Z
Przew l ekłe nerwice upośledzające sprawność ustroju
i nie po ddające się leczeniu
N
N
N
N
Przewle kłe nerwice narządowe nie upośledzające lub
miern ie u po śledzaj ące sprawność ustroju
Z
N
Z
N
Z
N
Z
sprawn ość ustroju
N
N
N
N
3
Mocze nie nocne
N
N
N
N
1
Sytuacyjne reakcje dezadaptacyjne nieznacznie
upośled za j ące zdolności przystosowawcze
N
Z
N
Z
Z
Z
2
Sytuacyjne reakcje dezadaptacyjne znacznie
upośl edzające zdolności przystosowawcze
N
N
N
N
Osobow ość nieprawidło wa nieznacznie upośledzająca
z dolno ści adaptacyj ne
N
N
N
Z
N
N
N
N
zdol n o ści adaptacyjne, nie poddająca się korekcji
N
N
N
N
1
Psych ozy reaktywne
N
N
N
N
2
Psychozy egzogenne (pourazowe, infekcyjne, z wyjątkiem
alkoholow ych) przebyte bez pozostawienia defektu
N
N
N
Z
N
Z
3
Psychozy egzogenn e (pourazowe, infekcyjne, z wyjątkiem
alkohol owych) przebyte z pozostawieniem defektu
N
N
N
N
zesp ó ł Korsakowa i inne)
N
N
N
N
Psychozy endogenn e (schizofrenia, paranoja, parafrenia,
cyklofren ia) oraz psychozy inwolucyjne, przedstarcze
i starcze
N
N
N
N
1
Ocię żałoś ć u mysłowa
N
N
N
N
2
Pogranicze u pośledzenia umysłowego
N
N
N
N
3
Upośl edzenie umysłowe
N
N
N
N
1
Nadu żyw a n ie alkoholu i środków odurzających bez
cech u za l eż n ienia
N
N
N
N
N
N
N
N
odurz aj ącyc h ) z cech ami psychodegradacji
N
N
N
N
Zaburzeni a psychiczn e niepsychotyczne pochodzenia
organi cznego, nieznacznie upośledzające zdolnośc i
adaptacyjne
N
N
N
N
2
3
§ 68
1
2
§ 69
§ 70
Stan psychiczny
1
2
3
Nerwice nie upośled zające sprawności ustroju
Prze wlekłe nerwice nieznacznie upośledzające
Przewl ekłe nerwice narządowe znacznie upośledzające
Osobo wo ść niepraw idłowa znacznie upośledzająca
zdolno śc i adaptacyjne, poddająca się korekcji
3
§ 71
4
5
§72
§ 73
2
Osobowo ś ć nieprawidłowa znacznie upośledzająca
Psych ozy al koholowe (majaczenia, drżenie, halucynacja,
Zale ż n o ść alkoholowa (i od innych środków
odurz ających) w fazie początkowej
3
§ 74
Zależnoś ć alkoholowa (i od innych środków
6232 -
Poz. 1050
2
3
4
5
6
7
2
Zaburzenia psychiczne niepsychotyczne pochodzenia
organicznego, znacznie upośledzające zdolności
adaptacyjne w okresie kompensacji objawów
N
N
N
N
Zaburzenia psychiczne niepsychotyczne pochodzenia
organicznego, znacznie upośledzające zdolności
adaptacyjne, nie rokujące wyleczenia lub istotnej
poprawy
N
N
N
N
Inne przewlekłe zaburzenia psychiczne znacznie
upośledzające zdolności adaptacyjne, rokujące poprawę
N
N
N
N
Inne przewlekłe zaburzenia psychiczne znacznie
upośledzające zdolności adaptacyjne, nie rokujące
wyleczenia lub istotnej poprawy
N
N
N
N
3
§ 75
-
1
2
Objaśnienia szczegółowe
Do § 67. Przez nerwice należy rozumieć zespoły zaburzeń psychicznych, w których stwierdzono nastę pujące
cechy
1 ) urazy psych iczne jako czynnik wywołujący,
2) brak objawów organicznego uszkodzenia tkanek, a w szczególności ośrodkowego układu nerwoweg o,
3) zaburzenia psychiczne mieszczące się w zasadzie w ramach zmian ilościowych, a nie jakościowych , osobowość nie zmieniona,
4) zaburzenia dotyczące w większości zaburzeń życia emocjonalnego; zaburzenia te (lęk, depresja, dysforia) wydają się być objawami pierwotnymi,
5) zachowane, a nawet wyolbrzymione, poczucie choroby,
6) zmiany psychiczne, a także fizyczne, w zasadzie odwracalne, zejście bez defektu,
7) przebieg przewlekły, tendencje do nawrotów,
8) obraz kliniczny przeważnie odpowiadający jednemu ze znanych zespołów nerwicowych: neurastenii, histerii, nerwicy lękowej, nerwicy z natręctwami, nerwicy z przewagą skarg hipochondrycznych, depresji nerwicowej lub innym.
O rozpozn aniu nerwicy decyduje stwierdzenie wszystkich wymienionych wyżej cech.
Według aktualnej terminologii polskiej określenia "nerwice" i "psychonerwice" traktuje się jako synonimy.
Nerwice ni eznacznie lub miernie upośledzające sprawność ustroju należy poddawać leczeniu. O przew lekłej nerwicy upośledzającej sprawność ustroju mówi się wtedy, gdy jej objawy uniemożliwiają wykonywanie obowiąz
ków służbowych.
Do § 68 pkt 1 i 2. Przewlekłe psychogenne zaburzenia somatyczne, nazywane "nerwicami narządowymi " , należą w zasadzie do zakresu odpowiednich specjalności lekarskich - chorób wewnętrznych, laryngo logii, oku listyk i itp., a zatem rozpoznanie ich jest sprawą odpowiednich specjalistów ze współudziałem neurologa lub
psych iatry.
Badanych z przewlekłymi nerwicami narządowymi, zwłaszcza z objawami ze strony układu trawienia, dającymi
tylko nieznaczne dolegliwości bez upośledzenia stanu ogólnego, należy kwalifikować jako "zdolnych".
W razie stwierdzenia średniego nasilenia dolegliwości lub powtarzających się objawów, jak częstoku rcz napadowy, zapaść napadowa, omdlenie, bóle typu dusznicowego, kurcz wpustu, uporczywe wymioty, przewlekła
dyskineza dróg żółciowych itp., należy badanych w zasadzie kwalifikować jako "zdolnych z ograniczeniem".
Badanych należy kwalifikować indywidualnie zależnie od stopnia upośledzenia sprawności ustroju, biorąc pod
uwagę opinię służbową oraz lekarską z miejsca pracy.
Do § 69 . Sytu acyjne reakcje dezadaptacyjne (tzw. reakcje nerwicowe lub psychopatyczne) to
a) ostre niepsychotyczne zaburzenia, przebiegające najczęściej pod postacią napadów histerycznych, ucieczek,
samouszkodzeń, zaburzeń wegetatywnych itp.,
b) trwaj ące od kilku godzin, dni do kilku miesięcy,
c) występujące pod wpływem trudnych sytuacji,
d) występujące u osób w zasadzie zdrowych psychicznie lub z anomaliami charakterologicznymi.
-
6233 -
Poz. 1050
pkt 1. Dotyczy osób, u których reakcje dezadaptacyjne rokuj ą ustąpienie w ciągu 3 miesięcy.
pkt 2. Odnosi się do przypadków, w których leczeni e i wszelkie oddziaływani e readaptacyjne nie rokują istotnej
poprawy.
Do § 70. Przez osobowość niepra wid ł ową (psychopatia, socjopatia, charakteropatia) należy rozumieć niedorozwój lub defekt jej sfery dążeniowej i uczuciowej, bez wzgl ę du na etiologię. Rozpoznanie ustala się
a) na podstawie obecności cech nieprawidłowej osobowości,
b) na podstawie trwającej od wczesnej młodości lub dzieciństwa niedostatecznej adaptacji w zwykłych sytuacjach (defekty osobowości spowodowane uszkodzeniem ośrodkowego układu nerwowego w wieku dojrzałym - porównaj § 74),
c) po wykluczeniu niedorozwoju umysłowego,
d) po wykluczeniu psychozy,
e) po wykluczeniu sytuacyjnych reakcji dezadaptacyjnych (porównaj § 69) .
pkt 1. Dotyczy badanych z cechami nieprawidłowej osobowości bez objawów trwałego nieprzystosowania.
pkt 2. Stosować u badanych, u których w przeszłości występowały okresy zadowalającego przystosowania się .
pkt 3. Dotyczy w szczególności tzw. psychopatów antyspołecznych po pobytach w zakładach karnych, zaburzeń
charakterologicznych na podłożu encefalopatii ze współistniejącą ociężałością umysłową, alkoholizmem
itp. Rozpoznanie należy ustalać na podstawie obiektywizującej wywiad dokumentacji specjalistycznej.
Do § 71. Rozpoznanie ustala się na podstawie historii choroby z zakładu psychiatrycznego.
Do § 72. Upośledzenie umysłowe (niedorozwój umysłowy, oligofrenia) to stan charakteryzujący się
a) wyraźnie niższą od p rzeciętnej sprawnością intelektualną (1.1. według skali Wechslera poniżej 70),
b) zaburzeniami dojrzewania, uczenia się i przystosowania społecznego; oceny sprawności intelektualnej należy dokonywać ze współudziałem psychologa i lekarza specjalisty psychiatry.
Do § 73. Przez zespół zależności alkoholowej (oraz innych środków odurzających) należy rozumieć stan charakteryzujący się
a) nieodpartym wewn ętrznym przymusem ciągłego lub okresowego spożywania alkoholu (przyjmowania środ
kówodurzających),
b) występowaniem objawów z espołu odstawienia po przerwaniu picia (przyjmowa nia środka),
c) zmienionym sposobem reagowania na alkohol (utrata kontroli nad piciem, zmianami w jego tolerancji, lukami pamięciowymi i innymi), stałym zwiększaniem dawki środka odurzając ego,
d) postępującym przebiegiem, prowadzącym do nieodwracalnych następstw psychicznych i fizycznych.
Rozpoznanie należy ustalać na podstawie dokumentacji z poradni przeciwalkoholowej lub poradni zdrowia psychicznego.
W wypadkach wątpliwych n a l e ży kierowa ć na badania specjalistyczne.
pkt 1. Według tego punktu należy kwalifikować osoby okresowo nadużywające alkoholu (przyjmowanie leków)
bez cech uzależnienia.
pkt 2. Dotyczy początkowej fazy zależności.
pkt 3. Według tego punktu należy kwalifikować osoby, u których stwierdza się objawy psychodegradacji oraz typowe dla przewlekłej intoksykacji zmiany somatyczne .
Do § 74. Dotyczy
a) zaburzeń podobnych do nerwic (cerebrastenia, zespoły rzekomonerwicowe) lub nieprawidłowych osobowości (charakteropatia, encefalopatia z zaburzeniami charakteru),
b) zaburzeń spowodowanych chorobam i, urazami lub infekcjami centralnego układu nerwowego,
c) przypadków, gdy badanie neurologiczne eeg , testy psychologiczne, rtg czaszki , tomografia komputerowa i inne wskazują na organiczne uszkodzenie centralnego układu nerwowego lub gdy istnieje poważne podejrzenie takiego uszkodzen ia, uzasadnione przebiegiem choroby, urazu lub infekcji.
Paragraf 74 nie obejmuje następstw uszkodzeń centralnego układu nerwowego, które , miały miejsce we wczesnym okresie rozwojowym (por. § 70 i 72) . Kwalifikacji orzeczniczych należy dokonywać nie wcześniej niż po
upływie 6 miesięcy od ustąpienia objawów ostrej fazy choroby lub urazu.
pkt 1. Dotyczy zespołów pourazowych i innych z przewagą objawów subiektywnych bez somatycznych cech
upośledzenia sprawnośc i ustroju .
-
6234 -
Poz. 1050
pkt 2. Odnosi się do stanów, w których nastąpiła częściowa kompensacja skutków uszkodzenia ośrodkowego
układu nerwowego.
pkt 3. O rozpoznaniu decyduje obecność objawów rozwiniętego zespołu psychoorganicznego: otępiennych,
charakteropatycznych itp . oraz wieloletni niepomyślnie rokujący przebieg.
Do § 75. Dotyczy przypadków z rozpoznaniami nie uwzględnionymi w § 67-74. Kwalifikacji do pkt 1 lub pkt 2
należy dokonywać na podstawie dokumentacji dotychczasowego leczenia w poradniach zdrowia psychicznego
lub szpitalach specjalistycznych oraz własnej oceny stanu psychicznego badanego.
Dział XVII -
4
5
6
7
Brak kończyny górnej
N
N
N
N
2
Brak kończyny dolnej
N
N
N
N
1
Zniekształcenie kości miednicy, obręczy barkowej
Z
N
Z
N
Z
Z
i kończyn (wrodzone, po złamaniach i po stanach
zapalnych), upoś l edzające sprawność
N
N
N
N
3
Przewlekłe stany zapalne kości
N
N
N
N
Z
1
Skrócenie kończyny dolnej od 1 cm do 2 cm
Z
N
Z
N
Z
Z
2
Skrócenie kończyny dolnej powyżej 2 cm do 4 cm
z nieznacznym upośledzeniem sprawności ruchowej
N
N
N
Z
Z
3
Skrócenie kończyny dolnej powyżej 4 cm do 6 cm
z upośledzeniem sprawności ruchowej
N
N
N
N
Z
Skrócenie kończyny do lnej ze znacznym upośledzeniem
sprawności ruchowej
N
N
N
N
1
Zwichnięcie nawykowe
N
N
N
N
2
Zniekształcenie w obrębie w ielkich stawów kończyn
N
N
Z
N
Z
N
N
N
N
N
N
N
N
N
Z
ustroju
N
N
N
N
Dawno przebyty rzut choroby reumatycznej bez zmian
w ustroju
Z
Z
Z
Z
1
2
§ 76
1
§77
Kończyny
3
i kończyn (wrodzone, po złamaniach i po stanach
zapalnych), bez upośledzenia sprawności
2
§ 78
4
§ 79
Zniekształcenie kości miednicy, obręczy barkowej
nieznacznie upoś l edzające sprawność ruchową
3
Zniekształcenie w obrębie wielkich stawów kończyn
znacznie upośledzające sprawność ruchową
4
Przewlekłe choroby stawów bez znieks ztałcenia oraz
przewlekłe zapalenia tkanki łącznej rozlane i
okołostawowe
5
6
Przewlekłe choroby stawów upośledzające sprawność
7
Rzut choroby reumatycznej w okresie leczenia lub
postępowania profilaktycznego
N
N
N
Z
N
Z
8
Przewlekłe reumatoidalne zapalenie stawów
N
N
N
N
9
Zmiany zwyrodnieniowe stawów nieznacznie
upośledzające sprawność ruchową
N
N
Z
Z
Zmiany zwyrodnieniowe stawów upośledzające
N
N
N
N
Z
Z
Z
Z
Z
10
sprawność ruchową
§ 80
Stopa płaska lub wydrążona bez upośledzenia
• sprawności
-
6235 --
Poz. 1050
4
5
6
7
N
N
Z
N
Z
Stopa szpotawa , k oń s ka, piętowa i in na, znacznie lub
wybitnie upo ś l e d zające s p rawność
N
N
N
N
1
Żylaki kończyn, bez up o śledzenia s prawnośc i
N
Z
N
Z
N
Z
2
Rozległe żylak i ko ń c zy n bez zmi an troficznych skóry
N
N
N
Z
N
owrzodzeniami
N
N
N
N
Brak jednego pal ucha lub inn ych palców stóp,
z zachowaniem gł ó wek kości ś ródstopia, nie
upośledzający chodzenia
Z
N
Z
Z
Z
Brak obu pal uchów lub jednego palucha i innych palców
stóp, z zachowani em główek ko ści śródstopia,
I \~pośledzający chodzenie
N
N
N
Z
N
Braki palców stóp z uszkodzeniem g ł ówek kości
N
N
N
N
Z
Z
N
Z
Z
Z
obuwia i chodzenia
Zniekształcen ie palców stóp utrudniające noszenie
N
N
N
N
Z
3
2
2
Stopa płask a, k o ślawa lub wyd rążona, miernie
upośledzając a s p r aw n ość
3
§ 81
i owrzodzeń
3
§ 82
1
2
3
Rozległe żyla k i k o ńczy n ze zmi anami troficznym
lub
śródstop i a
4
5
Zniekształceni e pal ców stóp nie utrudniające noszenia
obuwia i chodzenie
§ 83
1
Brak czwa rtego lub piątego palca ręki prawej lub brak
jednego dowol neg o palca ręki lewej, z wyjątkiem kciuka
N
N
N
Z
Z
2
Braki pal ców rąk nieznacznie upośledzające chwyt
N
N
N
Z
N
Z
3
Braki pal ców rą k upośledzające chwyt
N
N
N
N
Z
4
Częśc i owe braki pa lców rąk bez upośledzenia chwytu
N
Z
N
Z
Z
5
Częściow e braki palców rąk z upośledzeniem chwytu
N
N
N
Z
N
6
Ograniczen ie ruc hów palców rąk lub ich przykurcz, bez
upośled zenia ch w ytu
N
N
N
Z
Z
7
Ograniczenie ruc hów pa lców rąk lub ich przykurcz,
z upośle d zen iem chwytu
N
N
N
N
Z
8
Zrośn i ę c i e pa lców rąk lub palce nadliczbowe, bez
upośledzenia chwytu
N
N
N
Z
N
9
Zrośnię ci e pa lców rąk lub palce nadliczbowe,
N
N
N
N
Z
z upośl e dzeniem chwytu
O bj a ś ni enia szczegółowe
Do § 76. Przez " brak k o ń czyny" należy r o zumieć nie tylko brak całej kończyny (d o lnej lub górnej ), ale także brak
zasadniczej części koń czy n y : dłoni, przedramienia, stopy, podudzia itp.
W razie braku kończyny gó rn ej, jeżeli to dotyczy personelu dowódczego lub administracyj nego, o zd olności do
pracy należy orzeka ć indyw id ualnie.
-
6236 -
Poz. 1050
Do § 77 pkt 1 i 2. Zniekształcenia, ubytki i stawy rzekome obojczyka należy kwalifikować według § 32.
pkt 2.
Według tego punkt u należy kwalifikować również stawy rzekome.
pkt 3.
Według tego punkt u należy kwalifikować również gru ź lic ę kości.
Do § 78. Kończyny dolne należy mierzyć w pozycji leżącej wyprostowane ze zsuniętymi stopami. Długość bezwzględną kończyny dolnej mierzy się od szczytu krawędzi kostki bocznej. Długość względną mierzy się od kolca
biodrowego górnego do szczytu kostki przyśrodkowej. W wypadkach wątpliwych, gdy istnieją różnice w wymiarach obu kończyn, należy wykonać rtg.
pkt 4.
Skrócenie kończyny powyżej 6 cm.
Do § 79 pkt 1. Zwichnięcia nawykowe można rozpoznać tylko na podstawie stwierdzenia w czasie badania bądź
na podstawie dokumentacji lekarskiej stwierdzającej kilkakrotni e przebyte zwichnięcia.
pkt 2 i 3.
Według tych punktów należy kwalifikować staw biodrowy szpotawy i koślawy oraz kolana szpotawe
i koślawe. Przez "staw biodrowy szpotawy" nale ży rozumieć takie wzajemne ustawienie szyjki i trzonu kości udowej, które tworzy kąt zbliżony do prostego, a przez "staw biodrowy koślawy" - które tworzy kąt nadmiernie rozwarty powyżej 130°. Rozpoznanie stawu biodrowego szpotawego i koślawego
należy opierać na zdjęciu rtg. Ustawienie koślawego lub szpotawego kolana nie należy zawsze uważać
za wadę powodującą zaburzenia statyki. W prawidłowej ocenie takiego stanu pomocne mogą być pomiary odległości między kolanami lub stopami , płaskostopie z różnym nasileniem jako wyraz wyróż
nienia koślawości lub szpotawości i dolegliwości spowodowane rozciąganiem więzadeł stawu kolanowego. Pomiarów dokonuje się w pozycji stojącej z zestawionymi (złączonymi) kończynami dolnymi.
Przy kolanach szpotawych (O-kształtnych) miarodajny jest odstęp między kłykciami przyśrodkowymi
kości udowych (przy złączonych stopach), przy kolanach koślawych (x- kształtnych) - odstęp między
wypukłościami kostek wewnętrznych podudzi (przy złączonych kolanach). Przy odstępie między kolanami do 5 cm lub między stopami do 3 cm z reguły nie występują zaburzenia statyki. Badanych takich
należy kwalifikować jako "zdolnych". Przy odstępie między kolanami do 10 cm mogą występować nieznaczne zaburzenia statyki, słabo nasilone dolegliwości więzadeł stawu kolanowego, tendencja do pła
skostopia . Badanych takich należy kwalifikować jako " zdolnych z ograniczeniem". Przy odstępie mię
dzy kolanami ponad 10 cm lub między stopami ponad 6 cm stwierdza się często występowanie bólów
statycznych kolan i płaskostopie, a nierzadko i koślawe ustawienie stóp. Przy bardzo znacznych zniekształceniach i zaburzeniach statyki spowodowanych szpotawością lub koślawością kolan badanych
należy kwalifikować jako "niezdolnych". W wypadkach wątpliwych - szczególnie z pogranicza - należy badanych kierować do ortopedy.
pkt 5.
Według tego punktu należy kwalifikować również gruźlicę stawów.
pkt 6 i 7.
Według tego punktu należy kwalifikować wyłącznie na podstawie dokumentacji lekarskiej z przebyte-
go leczenia oraz aktualnych wyników badań lekarskich dodatkowych . Za dawno przebyty rzut należy
uważać rzut sprzed 5 lat.
Do § 80. Przez stopę płaską należy rozumieć obniżenie sklepienia podłużnego oraz poprzecznego. Przy stopie
płaskiej wiotkiej stopa bez obciążenia ma kształt prawidłowy. Obniżenie sklepienia następuje tylko przy obciąże
niu stopy W) .
Przez stopę płaską z upośledzeniem sprawności należy rozumie ć stopę płaską ze stałym obniżeniem sklepienia
podłużnego, z koślawością, bolesnym napinaniem się mięśni str z a ł kowych (W).
Przy dalszym nasilaniu się objawów występują wyraźne zmiany w p r awidłowym ustawieniu kości i zmiany w stawach stępu . Chód jest niezgrabny, męczący (IW) .
Do § 83. Za brak palca uważa się: w przypadku kciuka - przynajmniej brak paliczka paznokciowego, a w przypadku pozostałych palców - przynajmniej dwóch paliczków.
Przy ocenie lewej ręki u osób leworęcznych można stosować kwalifikacje, jakie u praworęcznych obowiązują
przy ocenie prawej ręki.
pkt 1-7. Według tych punktów należy kwalifikować palce młotowate, przykrywające, nadliczbowe i paluch koślawy.
pkt 2-7. Wymagana jest ocena lekarza chirurga ortopedy.
pkt 8 i 9. Przez zrośnięcie palców z upośledzeniem sprawności należy rozumieć zrośnięcie kciuka ze wskazicielem lub wskaziciela z trzecim palcem albo zrośnięc i e ze sobą palców trzeciego, czwartego i piątego.
-
6237 -
Dział XVIII -
Nowotwory
1
2
3
4
5
6
7
§ 84
1
Nowotwory niezłośliwe nie upośledzające sprawności
ustroju
Z
N
Z
N
Z
Z
2
Nowotwory niezłośliwe szpecące lub powodujące
zaburzenia czynności narządów
N
N
N
N
Z
1
Nowotwory złośliwe wszelkich rodzajów i stopni
N
N
N
N
2
Blizny po usunięciu nowotworów złośliwych lub po
leczeniu energią promienistą
N
N
N
Z
N
Z
§ 85
Objaśnienia szczegółowe
Do § 85 pkt 1. Nowotwory należy rozpoznawać wyłącznie na podstawie badania histopatologicznego.
pkt 2. Z wyjątkiem blizn po nabłoniakach, które należy traktować według § 3.
Dział XIX -
Narząd rodny
1
2
3
4
5
6
7
§ 86
1
Wady rozwojowe narządu rodnego nie upośledzające
ogólnej sprawności
Z
Z
Z
Z
§ 87
2
Wady rozwojowe narządu rodnego upośledzające
sprawność ustroju
N
N
N
Z
N
3
Zaburzenia hormonalne cyklu miesiączkowego
z nieznacznym upośledzeniem sprawności ustroju
N
N
Z
Z
N
Z
4
Zaburzenia hormonalne cyklu miesiączkowego ze
znacznym upośledzeniem sprawności ustroju
N
N
N
N
1
Zestarzałe pęknięcia lub blizny krocza nie upośledzające
sprawności ustroju
N
N
Z
Z
Z
2
Obniżenie ścian pochwy z wytworzeniem z achyłka
N
N
N
Z
N
N
N
N
N
nietrzymaniem moczu lub zaburzeniem czynności
zwieracza odbytu
N
N
N
N
5
Całkowite wypadanie narządu rodnego
N
N
N
N
6
Guzy przydatków, torbiele sromu , mięśniaki macicy
N
N
N
Z
N
sprawności ustroju
Z
Z
Z
Z
Nieprawidłowe położenie macicy z częściowym
N
Z
N
Z
N
Z
Z
upośledzeniem sprawności ustroju
3
Przetoki maciczne, pochwowe i kroczowe
N
N
N
N
1
Ostre i podostre stany zapalne narządu rodnego
wewnętrznego bez zmian anatomicznych
N
N
N
Z
N
N
N
N
pęcherzowego lub odbytniczego
3
Obniżenie ścian pochwy z wytworzeniem z achyłka
pęcherzowego i towarzyszącym wysiłkowym
nietrzymaniem moczu
4
Obniżenie ścian pochwy z wytworzeniem zachyłka
pęcherzowego lub odbytniczego, z całkowitym
§ 88
1
2
§ 89
2
Nieprawidłowe położenie macicy nie upośled z ające
Ostre i podostre stany zapalne narządu rodnego
wewnętrznego ze zmianami anatomicznymi w zakresie
przydatków, przymacicza
-
2
3
4
5
6238 -
Poz. 1050 i 1051
3
4
5
6
7
N
N
N
N
ztośliwe
Z
Z
Z
Z
Stan po wycięciu catkowitym macicy z powod u
nowotworu ztośliwego. Nowotwory ztośl i we narządu
rodnego
N
N
N
N
Powtarzające się przewlekte zmiany zapalne n ar z ądu
rodnego wewnętrznego , ze znacznymi zmiana mi
anatomicznymi przydatków, przymacicza i objawami
otrzewnowymi
Stan po odcięciu nadpochwowym lub wycięciu
catkowitym macicy z powodów innych niż nowotwory
§ 90
1
Udokumentowana gruźlica narządu rodnego
N
N
N
N
§ 91
1
Ciąża
N
N
-
-
Objaśnienia szczegółowe
Badania ginekologiczne należy przeprowadzać zarówno przy kwali f ikowan iu kandydatek do pracy, jak i pracują
cych kobiet. Badania przeprowadza specjalista chorób kobi ecych.
Do § 86 pkt 1. Należą tu przegrody i przewężenia pochwy, macica jednorożna , dwurożna, dwuszyjkowa, podwójna, wady rozwojowe jajowodów.
pkt 2. Znaczny niedorozwój lub brak macicy, zmiana skoja rzona jest zazwyczaj z niedomogą hormonalną uktadu
rozrodczego, która rzutuje na ogólną sprawność ustroju.
pkt 3. Obfite miesiączki przy jednoczesnym istnieniu mięśniakó w, bolesne mies i ączki przy zmianach o charakterze endometriozy, potwierdzone aktualnym wynikiem badani a ginekologicznego.
Do § 87 pkt 6. Dotyczy np. torbieli gruczotu przedsionkowego, mi ę śniaków m acicy i innych zmian.
Do § 88 pkt 1. Np. tytozgięcie macicy wolne.
pkt 2. Np. tytozgięcie macicy umocowane.
1051
ROZPORZĄDZENIE MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI
I
z dnia 15 grudnia 1998 r.
w sprawie wykazu ras psów uznawanych za agresywne oraz w arunków wydawania zezwoleń na utrzymywanie psa takiej rasy.
Na podstawie art. 10 ust. 2 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. Nr 111, poz. 724
oraz z 1998 r. Nr 106, poz. 668 i Nr 113, poz. 715) zarzą
dza się, co następuje
§ 1. Wykaz ras psów uznawanych za agresywne, zwany dalej "wykazem", obejmuje następujące rasy psów
1) Amerykański pit buli terrier,
2) Perro de Presa Mallorquin,
3) Buldog amerykański ,
4) Dog argentyńsk i ,
5) Perro de Presa Canario,
6) Tosa inu,
7) Rottweiler,
8) Akbash dog,
9) Anatolian karabash,
10) Moskiewski stróżujący,
11) Owcza rek kaukaski .
§ 2. Osoba ub i egająca się o wydanie zezwolenia,
o którym mowa wart. 10 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. Nr 111,
poz. 724 oraz z 1998 r. Nr 106, poz. 668 i Nr 113,
poz. 715), zwana dalej " wnioskodawcą", sktada pisemny wniosek o wydanie tego zezwolenia do wtaściwego,
ze względu na swoje miejsce zamieszkania, organu
g m iny, w termin ie 30 dni od nabycia psa rasy wymienionej w wykazie.
§ 3. 1. Wniosek, o którym mowa w § 2, powinien zawi e ra ć ozn aczenie wnioskodawcy i jego adres zamiesz-
ka ni a.
§ 4. Traci moc rozporządzenie Ministra Sp raw We-
nia
wn ęt rznych z dnia 25 marca 1993 r. w sprawie wym a-
1) w zakres ie kwalifikacj i zawodowych,
w załączn i ku nr 1 do ro z po rz ądzen i a,
ga ń w zakresie wykształceni a i kwalifikacj i zawo dowych o raz warunków psychofizycznych dla osó b podej mu jącyc h p r acę w jed nostkach ochrony przeciwpoż arow ej (Dz. U. Nr 43, poz. 199).
okre ś lo ne
2) dotyczące warunków fizycznych i psych icznych,
określ o ne w załącznik u nr 2 do rozp orządzenia .
§ 5. R o zporządzenie wchodzi w
1 stycznia 1999 r.
§ 3. 1. Osoby nie zatru d ni o ne w j ednostkach ochro-
ny przeciwpożarowej wykonujące czynności z zakresu
ochrony przeciwpożarowej, pol e gające na zapobieganiu powstawa ni u i rozprzestrze nianiu się pożaru, k l ę sk i
żywiołowej lub innego miejscowego z agrożenia , powinny posiadać kwalifikacje zawodowe obejmując e
życie
z dniem
M inister Spraw Wewnętrznych i Administracji
J. Tomasze wski
-
6205 -
1050
ROZPORZĄDZENIE MINISTRA
SPRAW WEW NĘTRZNYCH I ADMINISTRACJI
z dn ia 8 grudn ia 1998 r.
w sprawie wymagań w zakresie kwalifikacji zawodowych oraz dotyczących wa runków fizycznych i psychicznych osób zatrudnionych w jednostkach ochrony przeciwpoż a rowej, a także w zakresie kwalifikacji zawodowych innych osób wykonujących czynnośc i z zakresu ochrony przeciwpożarowej.
1) w yszkolenie pożarnicze oficerskie lub
Na podstawie art. 4 ust. 3 ustawy z dnia 24 sierp nia
1991 r. o ochroni e przeciwpożarowej (Dz. U. Nr 81 ,
poz. 351 , z 1994 r. Nr 27, poz. 96 i Nr 89, poz. 414,
z 1996r. Nr 106, poz. 496, z 1997 r. Nr 111, poz. 725
i Nr 121, poz. 770 oraz z 1998 r. Nr 106, poz. 668) zarzą
dza się, co następuje
2) wy kształcenie wyższe i ukończone szkolen ie specja li stów ochrony przeciwpożarowej prowadzone
przez Szk ołę Główną Służby Pożarniczej.
2. Osoby wymienione w ust. 1 wykonujące czynnow zakresie wynikającym z art. 4 ust. 1
ustawy z dnia 24 sie rpnia 1991 r. o ochronie przeciw pożarowej (Dz. U. Nr 81, poz. 351 , z 1994 r. Nr 27, poz. 96
i Nr 89, poz. 414, z 1996r. Nr 106, poz. 49 6, z 1997 r.
Nr 11 1, poz. 725 i Nr 121, poz. 770 oraz z 1998 r. Nr 106,
poz. 668) powinny posiadać kwalifikacje zawod owe
obej mujące co najmniej
ści wy łącznie
Załączniki
do rozporządzenia Ministra
Spraw Wewnętrznych i Administracji
z dnia 8 grudnia 1998 r. (poz. 1050)
Z a łącz n i k nr 1
WYMAGANIA W ZAKRESIE KWALIFIKACJI ZAWODOWYCH OSÓB ZATRUDNIONYCH W JEDNOSTKA CH
OCHRONY PRZECIWPO ŻAR OWEJ
Lp.
Funkcja
Wy ks zta łcenie
ogóln e
Kw alif ikacje
zaw odowe
Sta ż pra cy
w ochroni e
przeciw pożaro wej
1
2
1
Kierownik i zastępca kierownika jednostki
ochrony przeciwpożarowej
(komendant, szef służby ratowniczej) *)
3
4
5
wy ższe
of icerskie
3
średn i e
aspiranckie
-
3
2
Specjalista, inspektor do spraw
zapobiegania pożarom * )
2
Poz. 1050
6206 -
wyższe
5
4
oficerskie lub szkolenie
specjalistów ochrony
przeciwpożarowej
średnie
3
Dowódca kompanii
Dowódca plutonu
4
5
6
-
aspiranckie lub szkolenie
specjalistów ochrony
przeciwpożarowej
2
wy ższe
oficerskie
2
ś rednie
aspiranckie
3
wyższe
oficerskie
-
średnie
aspiranckie
1
Dowódca sekcji
średnie
aspiranckie
-
Dowódca zastępu
za sadnicze
zawodowe
kurs pOdoficerskj**),
kursy specjalistyczne
3
Dyżurny punktu alarmowego
ś r e dnie
aspiranckie
1
zasadnicze
zaw odowe
kurs podoficerski **)
2
-
7
Kierowca *) operator sprzętu pożarn i cze go
zasadnicze
zawodowe
kurs podoficerski **),
kursy specjalistyczne
8
Ratownik
za sadnicze
zawodowe
kurs pOdoficerski **),
kursy specjalistyczne
3
9
Młodszy ratownik
zasadnicze
zawodowe
ku rs szeregowych **)
1
10
Sta żysta
za sadnicze
zawodowe
-
-
") lub oso ba zaj mu j ąca analogiczne sta nowisko ust alone w regulaminie jednostki ochrony przec i wpożarowej .
• ") we d ł ug progra m ów kszta łce n i a ob ow iązujących w Państwowej Straży Pożarnej.