Ustawa z dnia 5 czerwca 1997 r. o kasach oszczędnościowo-budowlanych i wspieraniu przez państwo oszczędzania na cele mieszkaniowe.

Ustawa określa zasady tworzenia i funkcjonowania kas oszczędnościowo-budowlanych,

zwanych dalej „kasami”, oszczędzania przez osoby fizyczne na cele mieszkaniowe oraz

udzielania kredytów mieszkaniowych.

Kasy są bankami tworzonymi i działającymi w formie spółek akcyjnych, do których w

zakresie nie uregulowanym niniejszą ustawą mają zastosowanie przepisy ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. - Prawo bankowe

(Dz. U. z 1992 r. Nr 72, poz. 359, z 1993 r. Nr 6, poz. 29, Nr 28, poz. 127 i Nr 134, poz. 646, z 1994 r. Nr 80, poz. 369 i Nr 121, poz. 591, z 1995 r. Nr 4, poz. 18 i Nr 133, poz. 654, z 1996 r. Nr 10, poz. 61, Nr 75, poz. 357, Nr 90, poz. 406, Nr 106, poz. 496 i Nr 149, poz. 703 oraz z 1997 r. Nr 23, poz. 117, Nr 24, poz. 119 i Nr 71, poz. 449).

Określenie „kasa oszczędnościowo-budowlana” może być używane w nazwie oraz do określenia

działalności lub reklamy wyłącznie w odniesieniu do jednostki będącej kasą oszczędnościowo-budowlaną

w rozumieniu niniejszej ustawy.

Działalność kasy, z zastrzeżeniem art. 5 ust. 2, polega wyłącznie na przyjmowaniu

na imienne rachunki docelowego oszczędzania wkładów oszczędnościowych od osób fizycznych

i udzielaniu im kredytów na cele mieszkaniowe.

1.

Środki pochodzące z wkładów oszczędnościowych, w tym przyznane premie mieszkaniowe,

wraz z oprocentowaniem kasa przeznacza na kredyty udzielane na podstawie umów docelowego

oszczędzania na cele mieszkaniowe określone w art. 8.

2.

Okresowo wolne środki kasy mogą lokować

1)

w papiery wartościowe emitowane przez Skarb Państwa lub Narodowy Bank Polski,

2)

na rachunkach lokat terminowych w bankach.

Od wkładów oszczędnościowych gromadzonych zgodnie z umowami docelowego oszczędzania

w kasach nie jest wymagana rezerwa obowiązkowa, o której mowa w art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. - o Narodowym Banku Polskim

(Dz. U. z 1992 r. Nr 72, poz. 360, z 1993 r. Nr 6, poz. 29, z 1994 r. Nr 1, poz. 2, Nr 80, poz. 369, Nr 121, poz. 591 i Nr 136, poz. 703, z 1996 r. Nr 106, poz. 496 i z 1997 r. Nr 79, poz. 484).

Przez umowę docelowego oszczędzania na cele mieszkaniowe należy rozumieć umowę zawartą

między kasą a osobą fizyczną, określającą wysokość docelowej sumy umowy, warunki oszczędzania

oraz udzielenia kredytu na cele mieszkaniowe realizowane na terytorium Rzeczypospolitej

Polskiej.

Celami mieszkaniowymi, o których mowa w art. 7, są

1)

odpłatne nabycie, budowa, odbudowa, remont, z wyjątkiem bieżącej konserwacji, modernizacja,

przebudowa, rozbudowa lub nadbudowa domu albo lokalu mieszkalnego,

2)

uzyskanie w drodze przydziału spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego lub domu

jednorodzinnego,

3)

nabycie własności, a także udziału we współwłasności, gruntu przeznaczonego pod budowę

domu jednorodzinnego lub lokalu mieszkalnego oraz uzbrojenie działki budowlanej,

4)

spłata kredytu bankowego zaciągniętego, po dniu wejścia w życie niniejszej ustawy,

na cele określone w pkt 1-3,

5)

wniesienie wkładu budowlanego przeznaczonego na przekształcenie spółdzielczego lokatorskiego

prawa do lokalu na spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu.

1.

Umowa docelowego oszczędzania powinna być pod rygorem nieważności zawarta na piśmie

i określać w szczególności

1)

cel mieszkaniowy, o którym mowa w art. 8,

2)

docelową sumę umowy,

3)

strony umowy,

4)

kwoty i terminy dokonywania wpłat środków pieniężnych przez osobą fizyczną oraz wysokość

oprocentowania tych środków,

5)

kwoty kredytu i wysokość jego oprocentowania oraz sposób i terminy jego wypłacania,

6)

sposób zabezpieczenia zwrotu kredytu oraz sposób i terminy jego spłaty,

7)

warunki zmiany postanowień umowy,

8)

warunki cesji praw i obowiązków wynikających z umowy oraz Kodeksu cywilnego,

9)

warunki wypowiedzenia umowy,

10)

wysokość opłat i prowizji bankowych.

2.

Umowa nie może zawierać ograniczeń w obowiązku kasy do udzielenia kredytu mieszkaniowego,

jeżeli oszczędzający wypełni warunki określone w umowie.

3.

Kasy wydają regulaminy umów docelowego oszczędzania, stanowiące załącznik będący integralną

częścią umowy docelowego oszczędzania.

4.

Postanowienia regulaminów, o których mowa w ust. 3, są dla stron wiążące, jeżeli strony

w umowie nie ustalą odmiennie swych praw i obowiązków.

Na docelową sumę umowy składają się

1)

wpłaty pieniężne oszczędzającego,

2)

oprocentowanie od wkładów oszczędnościowych, naliczone przez kasę,

3)

premie mieszkaniowe,

4)

kredyt mieszkaniowy.

1.

Wysokość oprocentowania wkładów oszczędnościowych i kredytu mieszkaniowego określona

w umowie docelowego oszczędzania jest niezmienna w czasie obowiązywania umowy.

2.

Różnica między wysokością oprocentowania kredytu mieszkaniowego a wysokością oprocentowania

wkładów oszczędnościowych nie może przekraczać 3 punktów procentowych.

1.

Wysokość kredytu mieszkaniowego nie może przekraczać sumy zgromadzonych oszczędności,

łącznie z premiami i oprocentowaniem, o których mowa w art. 5 ust. 1.

2.

Okres oszczędzania nie może być krótszy niż dwa lata.

Kasa udziela kredytu na cele mieszkaniowe, jeżeli spłata kredytu została zabezpieczona

ustanowieniem hipoteki lub w inny sposób określony w umowie docelowego oszczędzania.

1.

Osobie fizycznej oszczędzającej w kasie przysługuje premia mieszkaniowa, zwana dalej

„premią”. Premia jest udzielana corocznie ze środków budżetu państwa w wysokości 30%

zgromadzonych w danym roku wkładów oszczędnościowych, z zastrzeżeniem ust. 2.

2.

Dla obliczenia premii za dany rok kalendarzowy przyjmuje się kwotę oszczędności nie

wyższą niż trzykrotność ceny 1 m

3.

Jeżeli suma oszczędności zgromadzonych w danym roku na rachunku docelowego oszczędzania

przekracza kwotę ustaloną w ust. 2, to wówczas nadwyżka oszczędności może być podstawą

do uzyskania premii w kolejnych latach, jednakże do wysokości tej kwoty.

4.

Premię dopisuje się do stanu oszczędności na imiennym rachunku docelowego oszczędzania

w dniu otrzymania środków budżetowych na ten cel. Premia powiększa kwotę oszczędności

zgromadzonych na tym rachunku.

1.

Osoba fizyczna oszczędzająca w kasie jest obowiązana do zwrotu na rachunek kasy równowartości

uzyskanych w okresie oszczędzania premii wraz z odsetkami ustawowymi, jeżeli wycofa

środki zgromadzone na rachunku w kasie lub przeznaczy je na inne cele niż określone

w umowie, a kasa do niezwłocznego przekazania zwróconych środków na rachunek dochodów

budżetowych Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast.

2.

W okresie obowiązywania ustawy premia przysługuje osobie fizycznej wyłącznie w jednej

kasie oszczędnościowo-budowlanej i wyłącznie na jednym rachunku docelowego oszczędzania.

3.

Skarbowi Państwa, w przypadkach, o których mowa w ust. 1, przysługuje w stosunku do

kasy roszczenie o zwrot udzielonych premii mieszkaniowych wraz z należnymi odsetkami.

4.

Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowe warunki i tryb udzielania

premii mieszkaniowej, a także jej zwrotu, oraz tryb rozliczeń kasy z budżetem państwa

z tytułu udzielonych premii.

1.

Kasa składa Prezesowi Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast, w terminie do 31 stycznia

danego roku

1)

informację o stanie oszczędności na imiennych rachunkach docelowego oszczędzania na

dzień 31 grudnia poprzedniego roku, według wzoru określonego, w drodze zarządzenia,

przez Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast,

2)

wniosek o przekazanie środków budżetowych w wysokości premii mieszkaniowych przysługujących

osobom oszczędzającym w kasie za rok poprzedni.

2.

Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rozwoju Miast przekazuje kasie środki, o których mowa

w ust. 1 pkt 2.

W ustawie z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

(Dz. U. z 1993 r. Nr 90, poz. 416 i Nr 134, poz. 646, z 1994 r. Nr 43, poz. 163, Nr 90, poz. 419, Nr 113, poz. 547, Nr 123, poz. 602 i Nr 126, poz. 626, z 1995 r. Nr 5, poz. 25 i Nr 133, poz. 654, z 1996 r. Nr 25, poz. 113, Nr 87, poz. 395, Nr 137, poz. 638, Nr 147, poz. 686 i Nr 156, poz. 776 oraz z 1997 r. Nr 28, poz. 153, Nr 30, poz. 164 i Nr 71, poz. 449) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 21 w ust. 1 w pkt 53 kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje pkt 54 w brzmieniu

„

54)

premia mieszkaniowa dopisana do stanu oszczędności na imiennym rachunku docelowego

oszczędzania na podstawie przepisów o kasach oszczędnościowo-budowlanych i wspieraniu

przez państwo oszczędzania na cele mieszkaniowe.

”

;

2)

w art. 27a

a)

po ust. 7 dodaje się ust. 7a w brzmieniu

„

7a.

Odliczenia wydatków, o których mowa w ust. 1 pkt 2, nie stosuje się, jeżeli za rok

podatkowy podatnikowi oszczędzającemu w kasie oszczędnościowo-budowlanej, utworzonej

na podstawie przepisów określonych w art. 21 ust. 1 pkt 54, lub jego małżonkowi dopisano

premię mieszkaniową.

”

,

b)

w ust. 13 w pkt 4 po wyrazach „wycofana kwota” dodaje się wyrazy „po określonym w umowie o kredyt kontraktowy okresie systematycznego

oszczędzania”,

c)

w ust. 17 w pkt 2 kropkę zastępuje się przecinkiem i dodaje się pkt 3 w brzmieniu

„

3)

o kwotę premii mieszkaniowej dopisanej w roku podatkowym do stanu oszczędności na

imiennym rachunku docelowego oszczędzania na podstawie przepisów wymienionych w art.

21 ust. 1 pkt 54.

”

;

3)

w art. 41 w ust. 3a po wyrazach „albo że wycofane oszczędności” dodaje się wyrazy „po określonym w umowie o kredyt kontraktowy okresie systematycznego oszczędzania”;

4)

po art. 44a dodaje się art. 44b w brzmieniu

„

Art. 44b.

Kasy oszczędnościowo-budowlane są obowiązane sporządzić w dwóch egzemplarzach, według

ustalonego wzoru, imienne informacje o wysokości premii mieszkaniowej dopisanej do

stanu oszczędności na imiennym rachunku docelowego oszczędzania i przesłać je w terminie

do dnia 28 lutego roku następującego po roku podatkowym, w którym dopisano premię

mieszkaniową

1)

osobom, do których rachunku dopisano premię mieszkaniową,

2)

urzędowi skarbowemu właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania osoby, o której

mowa w pkt 1.

”

W ustawie z dnia 14 grudnia 1994 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym

(Dz. U. z 1995 r. Nr 4, poz. 18 i Nr 133, poz. 654 oraz z 1997 r. Nr 24, poz. 119 i Nr 79, poz. 484) w art. 14 po ust. 1 dodaje się ust. 1a w brzmieniu

„

1a.

Dla kas oszczędnościowo-budowlanych, działających na podstawie ustawy o kasach oszczędnościowo-budowlanych

i wspieraniu przez państwo oszczędzania na cele mieszkaniowe, obowiązkowa opłata roczna,

o której mowa w art. 13 ust. 1, naliczana jest w wysokości nie przekraczającej 0,1%

sumy aktywów bilansowych oraz gwarancji i poręczeń ważonych ryzykiem.

”

Ustawa wchodzi w życie po upływie 3 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem art.

17, który wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1998 r.

Kasy oszczędnościowo-budowlane są obowiązane sporządzić w dwóch egzemplarzach, według

ustalonego wzoru, imienne informacje o wysokości premii mieszkaniowej dopisanej do

stanu oszczędności na imiennym rachunku docelowego oszczędzania i przesłać je w terminie

do dnia 28 lutego roku następującego po roku podatkowym, w którym dopisano premię

mieszkaniową

1)

osobom, do których rachunku dopisano premię mieszkaniową,

2)

urzędowi skarbowemu właściwemu ze względu na miejsce zamieszkania osoby, o której

mowa w pkt 1.