Uchwała Sądu Najwyższego z dnia 9 grudnia 1995 r. o ważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej dokonanego w dniu 19 listopada 1995 r.

Warszawa, dnia 14 grudnia 1995 r.

Nr 144

TREŚĆ

Poz.

708 -

UCHWAŁA SĄDU NAJWYŻSZEGO

z dnia 9 grudnia 1995 r. o wa ż ności wyboru Prezydenta Rzeczypospol itej Polski ej dokonanego w dniu 19 listopada 1995 r.

3093

709 -

ROZPORZĄDZENIE RADY MINISTRÓW

z dnia 5 grudnia 1995 r. zmieni ające rozporządzenie w sprawie nadania statutu Bankowi

Gospodarstwa Krajowego

3098

ROZPORZĄDZENIE

710 -

Prezesa Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 1995 r. w sprawie nadani a statutu Polskiej

Ag encj i Prasowej

3099

708

Sygn. akt III SW 1102/95

UCHWAŁA SĄDU NAJWYŻSZEGO

z dnia 9 grudnia 1995 r.

o ważności wyboru Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej dokonanego w dniu 19 listopada 1995 r.

Sąd Najwyższy w składz i e całej Izby Administracyj nej. Pracy i Ubezpiecze ń Społecznych

kuratora Generalnego Rzeczypospolitej Polskiej

i Przewodniczącego Państwowej Komisji Wyborczej.

przewodniczący: Prezes Sądu Najwyższego -

Jan Wasilewski,

sędziowie Sądu Najwyższego : Teresa Flemming Kulesza, Józef lwu Iski, Kazimierz Jaśkowski , Adam Józefowicz, Andrzej Kij owski, Jerzy Ku ź niar, Jerzy Kwa śniewski, Janusz Łętowski , Maria Mańkowska , Walery

Masewicz, Teresa Ro me r, Walerian Sanetra, Jadwiga

Skibińska-Adamowicz , Stefania Szymańska, Maria Tyszel, Andrzej Wróbel ,

protokolant: Katarzyna Wróblewska,

Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 76

ust. 1 ustawy z dnia 27 września 1990 r. o wyborze Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej (Dz. U. Nr 67, poz.

398 i Nr 79, poz. 465 oraz z 1993 r. Nr 45, poz . 205

i z 1995 r. Nr 95, poz . 472).

podjął następującą uchwałę

wybór Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej

dokonany w dniu 19 listopada 1995 r.

jest

z udziałem Zastępcy Prokuratora Generalnego

Rzeczypospolitej Polskiej Stefana Śnieżki i Przewod niczącego Państwowej Komisji Wyborczej Wojciecha Łączkowskiego na posiedzeniu jawnym w dniu 9

grudnia 1995 r. rozpoznał sprawę ważności wyboru

Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej .

Na podstawie sprawozdania Państwowej Komi sji Wyborczej z wybo rów Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej przeprowadzonych w dniu 5 listopada

1995 r. i w dniu 19 listopada 1995 r. oraz postano wień wydanych przez Sąd Najwyższy w wyniku rozpoznania protestów przeciwko wyborowi Prezyden ta, a także po wysłuchaniu wniosków Zastępcy Pro-

Przewodniczący

ważny.

Jan Wasilewski

Prezes Sądu Najwyź szego

Sędziowie Sądu Najwyższego: Teresa Flemming-Kule-

sza, Józef lwu Iski, Kazimierz Jaśkowski, Adam Józe fowicz, Andrzej Kijowski, Jerzy Kuźniar (ze

zdaniem odrębnym). Jerzy Kwaśniewski (ze

zdaniem odrębnym) , Janusz Łętowski, Maria Mań ­

kowska (ze zdaniem odrębnym), Walery Masewicz,

Teresa Romer (ze zdaniem odrębnym), Walerian

Sanetra, Jadwiga Skibińska-Adamowicz, Stefania

Szymańska, Maria Tyszel (ze zdaniem odrębnym) ,

Andrzej Wróbel

-

3094 -

Poz. 708

UZASADNIENIE

1. Podstawą uchwały jest sprawozdanie Państwowej

Komisji Wyborczej z wyborów Prezydenta Rzeczypospol itej Polskiej oraz wnioski z postanowień Sądu

Najwyższego wydanych po rozpoznaniu protestów

wyborczych .

Państwowa

Komisja Wyborcza stwierdziła, że

bez wydarzeń zakłócają­

cych w istotny sposób jego przebieg . Zdarzały się

pojedyncze przypadki komplikacji z terminowym

otwarciem lokali wyborczych . Przy czynnościach

głosowania oraz ustalania wyników głosowania

w obwodach i województwach uczestniczyli mężo­

wie zaufania kandydatów. W pierwszej turze głoso­

wania pełnomocnicy podmiotów wyborczych zgło­

sili ponad 22 tysiące mężów zaufania do obwodowych komisji wyborczych.

głosowanie

Zarzuty

przebiegało

mężów

Podsumowując Państwowa Komisja Wyborcza

stwierdza, że w świetle posiadanych dokumentów

z wyborów i info rmacji o ich przebiegu nie było takich naruszerl przez o rgany przeprowadzające wybory przepisów prawa wyborczego, które mogły

wywrzeć wpływ na wynik wyborów.

Protestów wyborczych wpłynęło do Sądu Najwyższego ogółem: a) 25 przed te rminem wyborów;

b) 593 238 w ustawowym terminie i c) ponad 1 700

po tym terminie . Podstawową g r upę protestów

można podzielić na dwie zasadnicze części, tj. na te,

które zawierały zarzut wprowadzen ia wyborców

w błąd co do wykształcenia kandydata wybranego

na urząd Prezydenta, i na te, które zawierały inne

zarzuty naruszenia prawa wyborczego, dotyczące

-

niezgodności ustaw y o wyborze Prezydenta z postanowieniami Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej przez pozbawienie czynnego prawa wyborczego w drugiej tu rze głosowania obywateli zamieszkałych za granicą,

-

praktyki niepotwierdzania własnoręcznym podpisem faktu wydania karty do głosowania,

zaufania i sporadyczne za-

strzeżenia członków obwodowych komisji wybor-

czych wniesiono w drugiej turze głosowania do

204 obwodowych komisji wyborczych. Dotyczyły

one

-

praktyk obwodowych kom isji wyborczych,

a zwłaszcza nierzetelnego obliczania oddanych

głosów lub wręcz zniekształcania wyników gło ­

sowania, niewłaściwego zachowania się człon­

ków tych komisji , n i ewłaściwego zabezpieczania

dokumentów wyborczych ,

udz i ał u mężów zaufania we wstępnych czynnościach komisji,

-

niedopuszczenia do czynności mężów zaufania,

którzy nie zostal i odpowiednio zgłoszeni (dwa

przypadki),

-

opieczętowania przed rozpoczęciem głosowania

jedynie części kart do głosowania,

-

występujących pomyłek w

stawianiu znaku "V"

przy nazwisku wyborców, którym wydano karty

do głosowania.

-

-

-

próbę nierzetelnego liczenia kart do głosowania

w obwodzie nr 324 w Warszawie,

-

dopisanie do spisu wyborców i dopuszczenie do

głosowania przez Obwodową Komisję Wyborczą

nr 177 w Bydgoszczy dwóch wyborców, którzy

nie posiadali zaświadczeń o prawie do głosowa­

nia,

-

uniemożliwien i e przez męża zaufania członkowi

Obwodowej Komisji Wyborczej nr 4 w Krzepiach,

woj. bydgoskie, oddania głosu i

-

prowadzenie przez męża zaufania agitacji w lokalu wyborczym wOleśnie.

niedopuszczalnej ag itacji wyborczej w dniach

obowiązywania tzw. " ciszy wyborczej",

Wojewódzkie komisje wyborcze po rozpatrzeniu

zarzutów większość z nich uznały za nieuzasadnione lub dotyczące drobnych uchybień , które nie miały wpływu na wynik głosowania. Jako uzasadnione

uznano

bezpodstawnego skreśl a nia uprawnionych wyborców z listy bądź stworzenia możliwości dwukrotnego głosowania przez poszczególnych wyborców,

inne zarzuty b ędące b ą dź odwoływaniem się do

faktów lub oko l iczności mających - w przekonaniu ich autorów - wpływ na wynik wyborów

bądź stanowiących próbę oceny kwalifikacji osobistych lub cech moralnych wybranego Prezydenta.

Podstawową grupę protestów stanowiły te,

w których wyborcy podnosili zarzut naruszenia

art. 41 ust. 1 pkt 1 i art. 43 ustawy o wyborze Prezydenta w dwóch dokumentach, tj . a) w zgłoszeniu

Ogólnopolskiego Komitetu Wyborczego Aleksandra Kwaśniewskiego jako kandydata na urząd Prezydenta przez podanie nieprawdziwych danych co

do wykształcenia kandydata i b) w l iście wyborczej

Państwowej Komisji Wyborczej w części dotyczącej

wykształcenia wybranego Prezydenta. Zarzut ten

kwalifikowany był przez niektórych autorów protestów także jako przestępstwo przeciwko wyborom

przez wyłudzenie poświadczenia nieprawdy na liście wyborczej Państwowej Komisji Wyborczej

bądź jako inaczej kwalifikowany czyn karalny przeciwko wyborom.

-

Odnosząc się do z asadnośc i zarzutów dotyczą­

cych danych o wykształceniu Sąd Najwyższy

w składzie całej Izby Administracyjnej, Pracy

i Ubezpieczeń Spo łecznyc h w pełn i podziela stanowisko wyrażone w uzasadnieniu postanowienia Są­

du Najwyższego z dnia 5 grudnia 1995 r. III SW

1094/95 (potwierdzone tak ż e w uzasadnieniach

wszystkich innych postanow i eń orzekających o za sadności dużych grup protestów), że Aleksander

Kwaśniewski nie posiada wyższego wykształcenia,

a więc informacja w tym przedmiocie podana

w zgłoszeniu jego kandydatury była nieprawdziwa.

Sąd Najwyższy podkreśla niezgodność tej informaćji ze stanem rzeczywistym , gdyż nie ma potrzeby

dokonywać analizy elementów subiektywnych, leżących u podstaw udzielenia takiej informacji. Kwestia, czy jej podanie było zawin ione czy niezawinione, umyślne czy nieumyślne, nie zmienia bowiem

faktu, że informacja była niezgodna z prawdą . W tej

sytuacji należy stwierdzić , że przekazanie takiej informacji przez Komitet Wyborczy zgłaszający kan dydata na Prezydenta i jej podanie w obwieszczeniu

Państwowej Komisj i Wyborczej było naruszen iem

przepisów ustawy o wyborze Prezyde nta .

Wzajemna zależność między po danym stwierdzeniem faktu, a jego wpływem na wyn ik wyborów

w postanowieniach składów orze k ających Sądu

Najwyższego nie została jednakowo oceniona, co

miało wpływ zarówno na treść sentencji w sprawach rozstrzygających o dużyc h grupach protestów, jak i w sposobie ich uzasadnienia. Różnice

wyrażają się w tym, że

a) w sprawie o sygn . akt III SW 38/95 Sąd Najwyż ­

szy oddalił protesty, uznając , że nie jest możliwe

stwierdzenie, iż podanie przez Komitet Wyborczy Aleksandra Kwaśniewskiego nieprawdziwej

informacji, jakoby posiada ł on wyższe wykształ­

cenie, zamiast informacji prawdziwej o wykształceniu niepełnym wyższym , a następnie

przeniesienie tej nieprawdziwej informacji do

obwieszczenia Państwowej Komisji Wyborczej

z dnia 10 października 1995 r. spowodowało taki wpływ na preferencje wyborcze, ż e Aleksander Kwaśniewski w drugiej turze głosowania

otrzymał o ponad 650 000 głosów więcej niż

Lech Wałęsa . Uniemożliwia to przyjęcie, że gdyby w obwieszczeniu Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 10 pa ź dziernika 1995 r. znajdowała się prawdziwa informacja, że Aleksander

Kwaśniewski ma wykształcenie niepełne wyż­

sze, a więc gdyby nie nastąpiło naruszen ie ustawy, to Aleksander Kwaśniewski otrzymałby

o tyle głosów mniej (albo Lech Wałęsa o tyle

głosów więcej), że zost ałaby zniwelowana

wskazana wyżej różnica głosów. Prowadzi to do

wniosku, że analizowane protesty nie są zasadne, gdyż wykazane przez nie naruszenie ustawy

o wyborze Prezyde nta nie mogło wpłynąć na

wynik wyborów.

b) w sprawie o sygn. akt III SW 1091/95 Sąd Najwyższy uznał , że zarzut pod an ia nieprawdziwej

informacji o wykształceniu kandydata na Prezy-

Poz. 708

denta Rzeczypospolitej Polskiej Aleksandra

Kwaśniewskiego, zamieszczonej na liście wyborczej sporządzonej przez Państwową Komisję

Wyborczą, jest zasadny i stanowi naruszenie

art. 43 w związku z art. 41 ust. 1 pkt 1 ustawy

o wyborze Prezydenta, które mogło wywrzeć

wpływ na wynik wyborów.

W uzasadnieniu tego postanowienia

Sąd

Najwyższy zwrócił m. in . uwagę na to, że poda-

nie nieprawdziwej informacji o wyższym wyAleksandra Kwaśniewskiego wpły­

nęło na wynik głosowan i a , tzn. na liczbę głosów

oddanych w pierwszej turze głosowania na

Aleksandra Kwaśniewskiego. Kierunek tego

wpływu był w drugiej turze głosowania korzystny dla Aleksandra Kwaśniewskiego, choć ustalenie, a tym bardziej zmierzenie siły owego

wpływu nie jest możliwe. Nie sposób zatem

udzielić naukowo uzasadnionej i stanowczej odpowiedzi na pytanie, czy informacja o posiadaniu przez Aleksandra Kwaśniewskiego wyższe ­

go wykształcenia wpłynęła na wynik wyborów,

jeżeli przez wynik wyborów rozumie się wybór

Aleksandra Kwaśniewskiego na Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. Sąd Najwyższy zwrócił

uwagę, że druga przesłanka zas a dności protestu

wyborczego zostaje spełniona już wtedy, gdy

naruszenie przepisów ustawy "mogło" wywrzeć

wpływ na wynik wyborów, bez względu na wymierność skali takiego wpływu. Gdyby skalę tę

utożsamiać z ogólną liczbą protestów, jakie

wniesiono do Sądu Najwyższego, to należałoby

zakładać , że informacja Państwowej Komisji

Wyborczej o nieposiadaniu przez Aleksandra

Kwaśniewskiego wyższego wykształcenia mogła nawet zmienić ostateczną kolejność kandydatów. Takie rozumowanie nie jest jednak

uprawnione. Legitymowany do wniesienia protestu jest bowiem wyborca, który w dn iu wyborów był umieszczony w spisie wyborców. Nie

można zatem wykluczyć, ż e protesty wnieśli

również wyborcy faktycznie nie uczestniczący

w drugiej turze głosowania. Ci natomiast, którzy

w dniu 19 listopada 1995 r. brali udział w głoso ­

waniu, najczęściej znali wątpliwości co do wyż­

szego wykształcenia Aleksandra Kwaśniewskie­

go, gdyż w niektórych środkach masowego

przekazu była już o tym mowa przed pierwszą

turą wyborów, a w okresie poprzedzającym drugą turę wyborów sprawa ta została upowszechniona i nagłośniona, zwłaszc z a przez telewizję.

kształceniu

Protestów z powodu głosowania na Aleksandra Kwaśniewskiego w związku z wprowadzeniem w błąd, że ma on wyższe wykształce­

nie, należałoby więc racjonalnie oczekiwać tylko

ze strony wyborców nie korzystających ze środ­

ków masowego przekazu, względnie wyborców,

którzy kwestionowanie jego wyższego wykształ­

cenia traktowali do końca jako element politycznej gry wyborczej.

że

Powyższe rozumowanie wzmacnia hipotezę,

naruszenie przepisów ustawy mogło wy-

-

wrzeć wpływ na wynik wyborów rozumiany ja-

ko różnica pomiędzy liczbą głosów rzeczywiście

oddanych na Aleksandra Kwaśniewskiego a liczbą głosów, jaką uzyskałby ten kandydat, gdyby

sprawa jego wykształcenia została autorytatywnie rozstrzygnięta przed drugą turą głosowania .

Powyższe rozumowanie wyklucza równocześnie

możliwość sformułowania stanowczej konkluzji,

że byłaby to różnica odwracająca ostateczną kolejność kandydatów.

c) w postanowien iu z dnia 4 grudnia 1995 r., sygn .

akt III SW 50/95, Sąd Najwyższy uznając zarzut

protestu za zasadny z powodu naruszenia przepisów ustawy o wyborze Prezydenta, które mogło mieć wpływ na wynik wyborów, w uzasadnieniu podkreślił, że wpływu tego nie da się

ustalić ani oszacować, nie można tym samym

stwierdzić, Żb analizowane tu naruszenie przepisów wpłynęło na wynik wyborów.

Stwierdzając w sentencji postanowienia, że

ustalone naruszenie przepisów ustawy o wyborze Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej mogło

mieć wpływ na wynik wyborów, Sąd Najwyższy

dał więc w tej sprawie wyraz jedynie stanowi sku , że nie da się ustalić, jaki wpływ na wynik

wyborów miało to naruszenie, oraz że w pewnym zakresie - co wynika chociażby z doświad­

czenia życiowego - zadecydowało ono o wyborze dokonanym przez niektórych wyborców i tylko w tym znaczeniu mogło mieć wpływ na to, iż

wybrany został Aleksander Kwaśniewski.

d) w postanowieniu z dnia 5 grudnia 1995 r., sygn.

akt III SW 247/95, Sąd Najwyższy stwierdził naruszenie art. 41 ust. 1 pkt 1 i art. 43 ustawy o wyborze Prezydenta zarówno w zgłoszeniu Komitetu Wyborczego Aleksandra Kwaśniewskiego ,

jak i na liście wyborczej Państwowej Komisji

Wyborczej , podając w uzasadnieniu, że rozpatrując tę grupę protestów, Sąd Najwyższy podjął próbę ukazania pewnych uwarunkowań

ogólnych, dotyczących zależności między aktem dezinformacji zawartej w dokumentach publicznych dotyczących osoby Aleksandra Kwaśniewskiego a procesem indywidualnych ocen

i podjętych na tej podstawie decyzji wyborczych. Krytyczna weryfikacja tej zależności nie

daje jednak podstaw do wniosku, że związek

między tymi wydarzeniami jest prosty i bezpośredni, albowiem procesy motywacyjne poprzedzające decyzję wyborczą nieomal w każ­

dym indywidualnym wypadku były złożone,

niemożliwe obecnie do odtworzenia. Stwierdzenie tego związku wymagałoby jednak jeżeli nie

dowodów bezpośrednich, to w każdym bądź razie przesłanek motywacyjnych o większej wartości dowodowej niż i ndywidualny pogląd

przedstawiciela socjologii nie będący przy tym

reasumpcją własnych badań empirycznych. Jedynie w takiej sytuacji uprawniony byłby wniosek ogólny, że w skali masowej wyborcy głosu ­

jąc w drugiej turze uznawali czynnik wykształce­

nia kandydatów za rozstrzygający. Podejmując

Poz. 708

bowiem decyzje wyborcze nie byli poinformowani o wątpliwościach dotyczących tej cechy

w stosunku do Aleksandra Kwaśniewskiego,

a dokonując wyboru między kandydatami

w drugiej turze działali wyłącznie w zaufaniu do

informacji zawartych na liście wyborczej Pań­

stwowej Komisji Wyborczej.

e) w postanowieniu wydanym w sprawie o sygn .

akt III SW 43/95, obejmującym także dalszych 30

spraw, Sąd Najwyższy stwierdził naruszenie

przepisu art. 41 ust. 1 ustawy o wyborze Prezydenta nie orzekając jednak w sentencji postanowienia o jego wpływie na wynik wyborów. Uzasadnienie tego postanowienia stwierdza, że informacja o wyższym wykształceniu kandydata

zawarta w obwieszczeniu Państwowej Komisji

Wyborczej mogła mieć wpływ na ukształtowa­

nie decyzji wyborcy, ale skoro nie jest możliwa

rzetelna ocena rozmiaru tego wpływu, nie moż­

na stwierdz i ć, by mogła ona wpłynąć na wynik

wyborów. Rozstrzygnięcie o spełnieniu drugiej

przesłanki z art. 72 ust. 1 nie może opierać się

na odczuciach i przypuszczeniach co do konse kwencji naruszen ia przepisów ustawy.

2. Wyprowadzając wn ioski z postanowień Sądu Najwyższego wydanych po rozpoznaniu protestów oraz

ze sprawozdania Państwowej Komisji Wyborczej,

Izba Administracyjna, Pracy i Ubezpieczeń Społecz ­

nych Sądu Najwyższego stwierdza , co następuje

Pomimo rozbieżnych stanowisk składów orzekają­

cych co do obowiązku Państwowej Komisji Wyborczej badania prawdziwości danych zawartych

w zgłoszeniu kandydata na Prezydenta nie ma podstaw do kwestionowania zgodności przeprowadzonych wyborów z ustawą i wiarygodności ich końco­

wych wyników, zawartych w części III obwieszczenia

Państwowej Komisji Wyborczej z dnia 20 listopada

1995 r. o wynikach głosowania i wyniku wyborów

Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w drugiej turze

głosowania, przeprowadzonej w dniu 19 listopada

1995 r. (Dz. U. Nr 131, poz. 636).

Sąd Najwyższy orzeka o ważności wyborów na

podstawie przesłanek wymienionych wart. 76 ustawy o wyborze Prezydenta, biorąc pod uwagę rozpoznane protesty jako jedną z podstaw uchwały. Materiały i dowody, jak i wnioski składów orzekających

Sądu Najwyższego podlegają powtórnej ocenie ca łej Izby Adm inistracyjnej, Pracy i Ubezpieczeń Społecznych. W granicach tej generalnej oceny konieczne było także dokonanie krytycznej weryfikacji

podanych wyżej stwierdzeń i konkluzji co do wpły­

wu stwierdzonych przypadków naruszenia ustawy

na wynik wyborów Prezydenta. Dotyczyło to

w szczególności zależności międ zy stwierdzonymi

naruszeniami tej ustawy a wynikami wyborów.

Odnosząc się do tej kwestii Sąd Najwyższy

w składzie całej Izby stwierdza, że w żadnym z po-

stanowień składów orzekających Sądu Najwyższe­

go w sprawach protestów nie uznano wymiernego

i sprawdzalnego wpływu stwierdzonych naruszeń

prawa wyborczego na wynik wyborów.

-

Pomimo różnic w rozumieniu tej zależności, ża­

den ze sktadów orzekających Sądu Najwyższego

nie uznał, że wykazane naruszenia prawa wyborczego zmienity lub chociażby mogty zmienić w decydującym stopniu wzajemne proporcje co do liczby

gtosów oddanych na dwóch pretendentów do urzę­

du Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej. wptyw

tych naruszeń rozumiany byt jako pośredni dowód

pewnych potencjalnych preferencji przy podejmowaniu decyzji wyborczych w drugiej turze gtosowania, jednakże bez możliwości stwierdzenia jego rzeczywistego wptywu na bezwzględny wymiar, jak

i wzajemną konfigurację liczb podanych w pkt III

obwieszczenia Państwowej Komisji Wyborczej

z dnia 20 listopada 1995 r. Zdaniem Sądu Najwyż­

szego jedynie wiarygodny, udokumentowany

i sprawdzalny wptyw naruszeń prawa na wynik wyborów daje podstawę do ich unieważnienia. Wyniki

postępowania toczącego się przed Sądem Najwyż­

szym w granicach zakreślonych w rozdziale 10 ustawy o wyborze Prezydenta nie dają jednak podstaw

do takiego wniosku.

3. Nie stanowią uzasadnionych podstaw do unieważ­

nienia wyboru Prezydenta także i inne zarzuty zawarte w pewnej części protestów wyborczych.

Zarzut niezgodności ustawy o wyborze Prezydenta z Konstytucją mógtby być zasadny, jeżeli porówna się wynikające z art. 95 Konstytucji powszechne prawo wybierania zagwarantowane dla

ogótu obywateli z ograniczeniami wynikającymi

z art. 70 ust. 1 pkt 2 ustawy o wyborze Prezydenta.

Jednakże stwierdzen ie nieważności ustawy z powodu jej sprzeczności z Konstytucją przekracza kompetencje Sądu Najwyższego . Podstawą protestów

wyborczych, a zatem także i tej uchwaty, mogą być

wytącznie zarzuty naruszenia ustawy wyborczej

o takiej treści i w takim zakresie, w jakim stanowi

ona część systemu prawa Rzeczypospolitej Polskiej .

Zarzuty naruszen ia art. 51 ustawy o wyborze

Prezydenta, wyrażające się w twierdzeniu, że

sprzeczne z prawem wyborczym byto nieprzestrzeganie zasady, by wyborcy potwierdzali fakt otrzymania karty do gtosowania wtasnoręcznym podpi sem na spisie wyborców, wykraczają poza treść tego przepisu. Ustawa wymaga jedynie, by komisja

wyborcza w spisie zaznaczy ta fakt wydania karty do

gtosowania znakiem "V" przy nazwisku wyborcy.

Możliwość potwierdzenia otrzymania karty do gtosowania wtasnym podpisem stanowi jedynie dodatkowe, nie przewidziane ustawą, a wynikające

z wytycznych Państwowej Komisji Wyborczej

uprawnienie wyborców. Niejednolitość praktyki obwodowych komisji wyborczych w tym zakresie nie

stanowi naruszenia warunków określonych w ustawie wyborczej.

Poz. 708

przepisami ustawy wyborczej i aczkolwiek ich

ewentualna niezgodność z rzeczywistości ą cha rakteryzuje osobę, która ztożyta takie oświadc zenie, to

jednak nie może ona stanowić podstawy protestów

wyborczych, ani tym bardziej prowadzić do stwierdzenia nieważności wyborów.

także podstaw do kwestionowania

wyborów stwierdzone w postanowieniach poszczególnych sktadów orzekających S ądu

Najwyższego przypadki naruszenia ustawy wyborczej, polegające na pominięciu niektórych wyborców w spisach, dwukrotnym gtosowaniu przez poszczególne osoby, niewtaściwym lub wręcz nierzetelnym sposobie obliczania wyników gtosowani a

w obwodach, braku petnej reprezentacji poszczególnych komitetów wyborczych w obwodowych

komisjach wyborczych, jak również na inaczej kwa lifikowanych dziataniach lub zachowaniach niezgodnych z regulacjami ustawy o wyborze Prezydenta. Ogólna liczba takich stwierdzonych przez

sktady orzekające Sądu Najwyższego przypadków

uznanych za naruszające ustawę wyborczą i ich

z natury rzeczy ograniczony wptyw na wynik gtosowania w poszczególnych obwodach - oceniana catościowo nie daje podstaw do kwestionowania

wyników wyborów.

Nie

dają

ważności

Biorąc pod rozwagę catoksztatt okoliczności wynikających

z dokumentów określonych wart. 76

ustawy o wyborze Prezydenta, a także dokonując

oceny treści postanowień wydanych przy rozpoznawaniu poszczególnych protestów wyborczych przez

sktady orzekające Sądu Najwyższego, z uwzgl ę d ­

nieniem catego zebranego w tych sprawach materiatu dowodowego, Sąd Najwyższy w sktad zie catej

Izby Administracyjnej, Pracy i Ubezpieczeń Spotecznych stwierdza ważność wyboru Aleksandra

Kwaśniewskiego na Prezydenta Rzeczypospolitej

Polskiej, zgodnie z treścią pkt III obwieszczenia Pań ­

stwowej Komisji Wyborczej z dnia 20 listopada

1995 r. o wynikach gtosowania i wyniku wyborów

Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej w d rugiej tu rze gtosowania, przeprowadzonej w dniu 19 listopada 1995 r.

Sąd Najwyższy podkreśla, że uchwata ta jest tyl ko stwierdzeniem braku podstaw prawnych do

zakwestionowania ważności wyborów. Poza zakresem kompetencji Sądu Najwyższego pozostaje zatem, podnoszona w protestach, ocena przymiotów

osobistych i cech moralnych osoby wybranej na

urząd Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej.

Przewodniczący

Jan Wasilewski

Prezes S ąd u N a jwyż s zego

Sędziowie Sądu Najwyższego : Teresa Flemming-Kule-

Zawarte w niektórych protestach zarzuty nieprawdziwości danych dotyczących stanu majątko­

wego wybranego Prezydenta, a podanych w jego

oświadczeniu ztożonym Marszatkowi Sejmu, dotyczyty jego obowiązków poselskich. Dane te nie stanowity integralnej części dokumentów ustalonych

sza, Józef lwu Iski, Kazimierz Jaśkowski, Adam J ózefowicz, Andrzej Kijowski, Jerzy Kuźniar, Jerzy

Kwaśniewski, Janusz Łętowski, Maria Mańkowska,

Walery Masewicz, Teresa Romer, Walerian Sanetra, Jadwiga Skibińska -Adamowicz, Stefania Szymańska, Maria Tyszel, Andrzej Wróbel