Ustawa z dnia 29 czerwca 1995 r. o referendum.
Table of Provisions (46)
Statutory Text (46 Articles)
Ustawa reguluje zasady i tryb przeprowadzenia referendum, o którym mowa w art. 19 ustawy konstytucyjnej z dnia 17 października 1992 r. o wzajemnych stosunkach
między władzą ustawodawczą i wykonawczą Rzeczypospolitej Polskiej oraz o samorządzie
terytorialnym
(Dz. U. Nr 84, poz. 426 i z 1995 r. Nr 38, poz. 184), oraz w art. 2c i art. 9-11 ustawy konstytucyjnej z dnia 23 kwietnia 1992 r. o trybie przygotowania
i uchwalenia Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej
(Dz. U. Nr 67, poz. 336 i z 1994 r. Nr 61, poz. 251).
1.
Obywatele Rzeczypospolitej Polskiej, w drodze głosowania, wyrażają swoją wolę co do
sposobu rozstrzygnięcia sprawy poddanej referendum.
2.
Referendum polega na udzieleniu, na urzędowej karcie do głosowania, pozytywnej lub
negatywnej odpowiedzi na postawione pytania albo na dokonaniu wyboru między zaproponowanymi
wariantami rozwiązań.
1.
W referendum mają prawo brać udział obywatele polscy posiadający prawo wybierania
do Sejmu. Referendum nie przeprowadza się poza granicami Państwa, z zastrzeżeniem
art. 12.
2.
Spis osób uprawnionych do udziału w referendum sporządza się i aktualizuje odpowiednio
w trybie i na zasadach określonych w ustawie - Ordynacja wyborcza do Sejmu Rzeczypospolitej
Polskiej.
1.
W sprawach, o których mowa w art. 19 ust. 1 ustawy konstytucyjnej z dnia 17 października 1992 r. o wzajemnych stosunkach
między władzą ustawodawczą i wykonawczą Rzeczypospolitej Polskiej oraz o samorządzie
terytorialnym, referendum ma prawo zarządzić
1)
Sejm, uchwałą podjętą bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy
ustawowej liczby posłów, lub
2)
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej, za zgodą Senatu podjętą bezwzględną większością
głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby senatorów.
2.
Sprawa będąca przedmiotem referendum, o którym mowa w ust. 1, nie może być ponownie
poddana pod referendum przed upływem 4 lat od dnia jego przeprowadzenia.
1.
Sejm może postanowić o poddaniu określonej sprawy pod referendum z własnej inicjatywy,
a także na wniosek Senatu, Rady Ministrów lub grupy obywateli. W przypadku gdy Sejm
nie uwzględni wniosku o przeprowadzenie referendum, Marszałek Sejmu informuje o tym
wnioskodawcę.
2.
Wniosek o zarządzenie referendum powinien określać propozycje pytań lub wariantów
rozwiązań w sprawie poddanej pod referendum.
3.
Sejm w uchwale o przeprowadzeniu referendum ustala treść pytań lub wariantów rozwiązań
w sprawie poddanej pod referendum.
4.
Szczegółowy tryb podejmowania przez Sejm uchwały o przeprowadzeniu referendum, jak
również rozpatrywania wniosków, o których mowa w ust. 1, określa regulamin Sejmu.
1.
Sejm może postanowić o poddaniu określonej sprawy pod referendum z inicjatywy grupy
obywateli, którzy dla swojego wniosku uzyskają poparcie co najmniej 500 000 osób posiadających
prawo wybierania do Sejmu. Referendum z inicjatywy grupy obywateli nie może dotyczyć
wydatków i dochodów oraz obronności państwa, a także amnestii.
2.
Zgłoszenia wniosku, o którym mowa w ust. 1, dokonuje na piśmie pełnomocnik, którym
jest osoba wskazana w pisemnym oświadczeniu pierwszych 15 osób, które udzieliły poparcia
wnioskowi.
3.
Do zgłoszenia wniosku załącza się wykaz obywateli popierających zgłoszenie, zawierający
czytelne wskazanie imion, nazwisk, wieku, adresów zamieszkania, serii i numerów dowodów
osobistych lub paszportów osób, które udzielają poparcia, składając na wykazie własnoręczny
podpis. Wzór wykazu ustala Państwowa Komisja Wyborcza.
4.
W przypadku uzasadnionych wątpliwości co do prawidłowości złożenia wymaganej liczby
podpisów w sposób, o którym mowa w ust. 3, Prezydium Sejmu zwraca się do Państwowej
Komisji Wyborczej o stwierdzenie, czy jest złożona wymagana liczba podpisów.
5.
Jeżeli po przeprowadzeniu postępowania, o którym mowa w ust. 4, prawidłowo złożona
liczba podpisów popierających wniosek jest mniejsza niż ustawowo wymagana, Prezydium
Sejmu odmawia przyjęcia wniosku. Uchwałę w tej sprawie wraz z uzasadnieniem doręcza
się niezwłocznie pełnomocnikowi.
6.
Uchwała, o której mowa w ust. 5, może być przez pełnomocnika zaskarżona do Sądu Najwyższego
w terminie 14 dni od daty doręczenia. Sąd Najwyższy rozpoznaje skargę w terminie 30
dni w postępowaniu nieprocesowym, w składzie 3 sędziów. Od postanowienia Sądu Najwyższego
nie przysługuje środek prawny.
1.
Prezydent przekazuje Senatowi projekt zarządzenia w sprawie przeprowadzenia referendum,
zawierający treść pytań lub wariantów rozwiązań w sprawie poddanej pod referendum,
a także termin jego przeprowadzenia.
2.
Senat w ciągu 14 dni od dnia przekazania projektu zarządzenia Prezydenta, o którym
mowa w ust. 1, wyraża zgodę na przeprowadzenie referendum.
3.
Szczegółowy tryb wyrażania przez Senat zgody, o której mowa w ust. 2, określa regulamin
Senatu.
1.
Uchwała Sejmu lub zarządzenie Prezydenta w sprawie przeprowadzenia referendum zawiera
1)
podstawę prawną przeprowadzenia referendum,
2)
treść karty do głosowania,
3)
termin przeprowadzenia referendum,
4)
kalendarz czynności związanych z przeprowadzeniem referendum.
2.
Referendum wyznacza się na dzień wolny od pracy.
3.
Uchwałę Sejmu lub zarządzenie Prezydenta, o których mowa w ust. 1, ogłasza się w Dzienniku
Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.
4.
Referendum przeprowadza się najpóźniej w 90 dniu od dnia ogłoszenia uchwały lub zarządzenia,
o których mowa w ust. 1.
1.
Wynik referendum jest wiążący, jeżeli wzięła w nim udział więcej niż połowa uprawnionych
do głosowania.
2.
Rozstrzygnięcie w referendum następuje, jeżeli
1)
za jednym z dwóch przedstawionych rozwiązań opowiedziała się większość biorących udział
w głosowaniu,
2)
za jednym z więcej niż dwóch rozwiązań opowiedziała się największa liczba biorących
udział w głosowaniu.
Właściwe organy państwowe podejmują niezwłocznie czynności dla realizacji wyniku referendum
poprzez wydanie aktów prawnych bądź podjęcie innych decyzji, nie później jednak niż
w terminie 60 dni od dnia ogłoszenia uchwały Sądu Najwyższego o ważności referendum
w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.
Referendum konstytucyjne, o którym stanowi ustawa konstytucyjna z dnia 23 kwietnia 1992 r. o trybie przygotowania i uchwalenia
Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, przeprowadza się na podstawie niniejszej ustawy, z zastrzeżeniem art. 12, 13 i 14.
1.
Prawo udziału w referendum konstytucyjnym przysługuje każdemu obywatelowi Rzeczypospolitej
Polskiej, który ma prawo wybierania do Sejmu.
2.
Obywatele polscy przebywający poza granicami Państwa i posiadający ważne paszporty
biorą udział w referendum konstytucyjnym odpowiednio na zasadach określonych w ustawie
- Ordynacja wyborcza do Sejmu.
1.
Prezydent Rzeczypospolitej Polskiej zarządza poddanie Konstytucji pod referendum w
trybie określonym w art. 9 ustawy konstytucyjnej, o której mowa w art. 11.
2.
Przyjęcie w referendum Konstytucji następuje wówczas, gdy opowiedziała się za nią
większość biorących udział w głosowaniu.
1.
W przypadku określonym w art. 2c ustawy konstytucyjnej, o której mowa w art. 11, o
przeprowadzeniu referendum postanawia Zgromadzenie Narodowe z inicjatywy 56 członków
Zgromadzenia, jego Komisji Konstytucyjnej bądź na wniosek Prezydenta Rzeczypospolitej
Polskiej. W razie gdy Zgromadzenie Narodowe nie uwzględni wniosku Prezydenta, Przewodniczący
Zgromadzenia Narodowego informuje o tym wnioskodawcę.
2.
Przedmiotem referendum mogą być wyłącznie konkretnie określone problemy lub rozwiązania
projektu Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
3.
Uchwałę w sprawie przeprowadzenia referendum Zgromadzenie Narodowe podejmuje bezwzględną
większością głosów w obecności co najmniej połowy ustawowej liczby członków Zgromadzenia
Narodowego.
4.
Podejmując uchwałę w sprawie przeprowadzenia referendum Zgromadzenie Narodowe ustala
jednocześnie treść pytań lub wariantów rozwiązań w sprawie poddanej pod referendum.
Szczegółowy tryb podejmowania przez Zgromadzenie Narodowe uchwały w sprawie przeprowadzenia
referendum określa regulamin Zgromadzenia Narodowego.
5.
Do referendum, o którym mowa w ust. 1, przepisy art. 8 i 9 stosuje się odpowiednio.
Referendum przeprowadzają
1)
Państwowa Komisja Wyborcza, powołana na podstawie przepisów ustawy - Ordynacja wyborcza
do Sejmu,
2)
wojewódzkie komisje do spraw referendum,
3)
obwodowe komisje do spraw referendum.
1.
Państwowa Komisja Wyborcza zapewnia przygotowanie, organizację oraz przeprowadzenie
referendum.
2.
Do zadań Państwowej Komisji Wyborczej należy w szczególności
1)
sprawowanie nadzoru nad przygotowywaniem referendum oraz przestrzeganiem przepisów
regulujących zasady i tryb przeprowadzenia referendum,
2)
wyjaśnianie treści pytań lub wariantów rozwiązań poddanych pod referendum,
3)
powołanie wojewódzkich komisji do spraw referendum i rozpatrywanie skarg na ich działalność
oraz rozwiązanie wojewódzkich i obwodowych komisji do spraw referendum po wykonaniu
ich ustawowych zadań,
4)
ustalenie wzoru urzędowych formularzy, druków, a także wzoru pieczęci wojewódzkich
i obwodowych komisji,
5)
ustalenie i podanie do wiadomości publicznej oraz ogłoszenie w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej
Polskiej wyniku referendum,
6)
sporządzenie sprawozdania z przebiegu referendum i przedłożenie Sądowi Najwyższemu
oraz organowi zarządzającemu referendum.
3.
Państwowa Komisja Wyborcza podejmuje uchwały w zakresie wykonywania swoich ustawowych
uprawnień.
1.
Państwowa Komisja Wyborcza uchwala wytyczne wiążące komisje do spraw referendum niższego
stopnia oraz udziela wyjaśnień organom administracji rządowej i samorządowej, a także
podległym im jednostkom wykonującym zadania związane z przeprowadzeniem referendum.
2.
Państwowa Komisja Wyborcza uchyla uchwały wojewódzkich komisji podjęte z naruszeniem
prawa lub niezgodne z wytycznymi Państwowej Komisji Wyborczej i przekazuje sprawę
właściwej komisji do ponownego rozpatrzenia.
3.
Państwowa Komisja Wyborcza ustala regulaminy wojewódzkich i obwodowych komisji, określając
w nich w szczególności
1)
zasady i tryb pracy,
2)
sposób wykonania zadań,
3)
sposób sprawowania nadzoru nad przestrzeganiem niniejszej ustawy.
4.
Państwowa Komisja Wyborcza może na czas przeprowadzenia referendum utworzyć swoją
inspekcję i określić jej zadania.
Do zadań wojewódzkiej komisji do spraw referendum należy w szczególności
1)
sprawowanie nadzoru nad przygotowaniem referendum na terenie województwa oraz przestrzeganiem
przepisów niniejszej ustawy przez obwodowe komisje do spraw referendum,
2)
rozpatrywanie skarg na działalność obwodowych komisji do spraw referendum,
3)
zarządzenie druku obwieszczeń dotyczących referendum i dostarczenie ich obwodowym
komisjom do spraw referendum,
4)
ustalenie zbiorczych wyników głosowania na obszarze województwa i przekazanie ich
do Państwowej Komisji Wyborczej,
5)
zapewnienie, we współdziałaniu z właściwymi organami administracji rządowej oraz samorządowej,
prawidłowego przygotowania i przeprowadzenia referendum na obszarze województwa,
6)
wykonywanie innych zadań przewidzianych w ustawie lub zleconych przez Państwową Komisję
Wyborczą.
1.
W skład wojewódzkiej komisji do spraw referendum wchodzi 7-9 sędziów powoływanych
na zasadach określonych przepisami ustawy - Ordynacja wyborcza do Sejmu, dotyczących
okręgowych komisji wyborczych.
2.
Do zasad działalności wojewódzkich komisji do spraw referendum stosuje się odpowiednio
przepisy ustawy - Ordynacja wyborcza do Sejmu, dotyczące okręgowych komisji wyborczych.
Do zadań obwodowej komisji do spraw referendum należy
1)
przeprowadzenie głosowania w obwodzie,
2)
czuwanie w dniu referendum nad przestrzeganiem niniejszej ustawy w miejscu i czasie
głosowania,
3)
ustalenie wyników głosowania w obwodzie i podanie ich do publicznej wiadomości,
4)
przekazanie protokołu głosowania w obwodzie właściwej wojewódzkiej komisji do spraw
referendum.
1.
Obwodową komisję do spraw referendum w składzie od 5 do 7 osób powołuje zarząd gminy
spośród osób uprawnionych do udziału w referendum, najpóźniej w 21 dniu przed dniem
referendum. Sposób zgłaszania kandydatów oraz tryb powoływania obwodowych komisji
określa Państwowa Komisja Wyborcza.
2.
Do zasad działalności obwodowych komisji do spraw referendum stosuje się odpowiednio
przepisy ustawy - Ordynacja wyborcza do Sejmu, dotyczące obwodowych komisji wyborczych.
1.
Organizacyjno-techniczne warunki wykonywania zadań związanych z przeprowadzeniem referendum
przez Państwową Komisję Wyborczą i wojewódzkie komisje do spraw referendum zapewniają
odpowiednio Krajowe Biuro Wyborcze i wojewódzkie biura wyborcze działające na podstawie
przepisów ustawy - Ordynacja wyborcza do Sejmu.
2.
Obsługę i techniczno-materialne warunki pracy obwodowej komisji do spraw referendum
zapewnia, jako zadanie zlecone gminie, wójt lub burmistrz (prezydent miasta).
3.
Obowiązki przewidziane w ust. 2 w odniesieniu do obwodowych komisji powołanych w obwodach
głosowania za granicą i na polskich statkach morskich wykonują odpowiednio konsul
i kapitan statku.
4.
Organizacje polityczne i społeczne o zasięgu ogólnopolskim mają prawo delegować do
komisji do spraw referendum wszystkich szczebli mężów zaufania w celu prowadzenia
obserwacji przebiegu referendum. Przepisy ustawy - Ordynacja wyborcza do Sejmu stosuje
się odpowiednio.
1.
Państwowa Komisja Wyborcza ustala wzór karty do głosowania w referendum.
2.
Urzędowa karta do głosowania obejmuje
1)
oznaczenie referendum i organu, który postanowił o jego przeprowadzeniu, oraz datę
referendum,
2)
pytania albo warianty rozwiązania sprawy będącej przedmiotem referendum. Jeżeli referendum
polega na udzieleniu odpowiedzi na postawione pytanie, na karcie do głosowania zamieszcza
się również wyrazy „tak” i „nie”, a gdy referendum polega na dokonaniu wyboru pomiędzy
zaproponowanymi wariantami rozwiązań, przy każdym z wariantów umieszcza się po lewej
stronie numer wariantu,
3)
pouczenie o sposobie głosowania.
3.
W przypadku poddania pod referendum więcej niż jednej sprawy, na karcie do głosowania
zamieszcza się kolejno wszystkie postawione pytania lub warianty, z zachowaniem wymagań
określonych w ust. 2 pkt 2.
4.
Karta do głosowania może być zadrukowana tylko po jednej stronie. Na karcie do głosowania
drukuje się odcisk pieczęci Państwowej Komisji Wyborczej.
5.
Zasady sporządzania i tryb przekazywania kart do głosowania obwodowym komisjom do
spraw referendum ustala Państwowa Komisja Wyborcza.
1.
Głosowanie przeprowadza się w obwodach głosowania utworzonych dla ostatnio przeprowadzonych
wyborów do Sejmu.
2.
W uzasadnionych przypadkach, na wniosek wójta lub burmistrza (prezydenta miasta),
rada gminy może dokonać zmian w podziale na obwody głosowania lub ustalić inne siedziby
obwodowych komisji do spraw referendum.
3.
Przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio do obwodów głosowania utworzonych za granicą
i na polskich statkach morskich.
4.
W sprawach, o których mowa w ust. 2 i 3, stosuje się odpowiednio przepisy ustawy -
Ordynacja wyborcza do Sejmu, dotyczące zasad i trybu tworzenia obwodów głosowania.
1.
Głosować można tylko osobiście.
2.
Zasady oraz tryb przeprowadzenia głosowania określają odpowiednio przepisy ustawy
- Ordynacja wyborcza do Sejmu.
1.
Głosujący udziela odpowiedzi na postawione pytanie w ten sposób, że stawia znak w
kratce obok odpowiedzi pozytywnej „tak” lub obok odpowiedzi negatywnej „nie”.
2.
Głosujący dokonuje wyboru pomiędzy zaproponowanymi wariantami w ten sposób, że stawia
znak w kratce obok numeru wariantu, za którym się opowiada.
3.
Znakiem, o którym mowa w ust. 1 i 2, są dwie przecinające się linie, których punkt
przecięcia znajduje się w obrębie kratki.
1.
Niezwłocznie po zakończeniu głosowania obwodowa komisja do spraw referendum ustala
liczbę nie wykorzystanych kart do głosowania i umieszcza je w zapieczętowanych pakietach.
2.
Komisja ustala, na podstawie spisu uprawnionych do głosowania w referendum, liczbę
osób uprawnionych do głosowania oraz liczbę osób, którym wydano karty do głosowania.
3.
Przewodniczący, w obecności komisji, otwiera urnę, po czym komisja liczy znajdujące
się w niej karty do głosowania.
4.
Kart do głosowania przedartych całkowicie na dwie lub więcej części nie bierze się
pod uwagę przy obliczeniach, o których mowa w ust. 3.
5.
Jeżeli liczba kart do głosowania w urnie przewyższa liczbę wydanych kart, komisja
podaje w protokole przypuszczalną przyczynę tej niezgodności.
Nieważne są karty do głosowania inne niż urzędowo ustalone lub nie opatrzone pieczęcią
obwodowej komisji do spraw referendum.
1.
Po ustaleniu liczby ważnych kart do głosowania obwodowa komisja do spraw referendum
ustala wyniki głosowania w obwodzie.
2.
Za nieważny uznaje się głos, jeżeli na karcie do głosowania
1)
znak, o którym mowa w art. 26 ust. 3, postawiono w obu kratkach odpowiadających odpowiedziom
na postawione pytanie lub nie postawiono tego znaku w żadnej z kratek odpowiadających
odpowiedziom na pytanie,
2)
znak, o którym mowa w art. 26 ust. 3, postawiono w kratkach odpowiadających dwóm lub
więcej numerom wariantów albo nie postawiono tego znaku w żadnej z kratek odpowiadających
numerowi wariantu.
3.
W razie poddania pod referendum więcej niż jednej sprawy (przedstawionej w formie
pytania lub wyboru wariantu), komisja ustala wyniki głosowania oddzielnie dla każdego
pytania lub wyboru wariantu.
4.
Dopisanie na karcie do głosowania dodatkowych pytań lub wariantów albo poczynienie
innych dopisków nie wpływa na ważność głosu.
1.
Obwodowa komisja do spraw referendum sporządza w dwóch egzemplarzach protokół głosowania
w obwodzie, którego wzór ustala Państwowa Komisja Wyborcza.
2.
W protokole głosowania w obwodzie wymienia się liczby
1)
osób uprawnionych do głosowania,
2)
osób, którym wydano karty do głosowania,
3)
kart nieważnych,
4)
kart ważnych (czyli liczbę osób, które wzięły udział w głosowaniu),
5)
głosów nieważnych,
6)
głosów ważnych,
7)
głosów ważnych oddanych na poszczególne odpowiedzi postawionego pytania lub za wyborem
określonego wariantu.
3.
Przepis art. 29 ust. 3 stosuje się odpowiednio.
4.
Protokół podpisują wszystkie osoby wchodzące w skład komisji, obecne przy jego sporządzeniu.
Protokół opatruje się pieczęcią komisji.
5.
Członkom komisji przysługuje prawo wniesienia do protokołu głosowania uwag z wymienieniem
konkretnych zarzutów.
6.
Po sporządzeniu protokołu obwodowa komisja podaje niezwłocznie do publicznej wiadomości
wyniki głosowania.
1.
Przewodniczący obwodowej komisji do spraw referendum niezwłocznie przesyła do wojewódzkiej
komisji do spraw referendum, w zapieczętowanej kopercie, jeden egzemplarz protokołu
głosowania w obwodzie.
2.
Tryb przekazywania protokołów, o których mowa w ust. 1, ustala Państwowa Komisja Wyborcza.
3.
Państwowa Komisja Wyborcza może określić zasady i tryb wcześniejszego przekazywania
danych z protokołu za pośrednictwem sieci telekomunikacyjnej użytku publicznego lub
elektronicznego przesyłania danych.
Po dokonaniu czynności wymienionych w art. 31 przewodniczący obwodowej komisji niezwłocznie
przekazuje wójtowi lub burmistrzowi (prezydentowi miasta) dokumenty z głosowania.
1.
Niezwłocznie po otrzymaniu od wszystkich obwodowych komisji protokołów głosowania
wojewódzka komisja do spraw referendum dokonuje sprawdzenia prawidłowości ustalenia
wyników głosowania w obwodach. W razie stwierdzenia nieprawidłowości w ustaleniu wyników
głosowania, komisja zarządza ponowne ich ustalenie i powiadamia o tym Państwową Komisję
Wyborczą.
2.
Na podstawie protokołów głosowania w obwodach wojewódzka komisja ustala łączne wyniki
głosowania w całym województwie i sporządza, w dwóch egzemplarzach, protokół zbiorczych
wyników głosowania w województwie, którego wzór ustala Państwowa Komisja Wyborcza.
W protokole wymienia się łączne dane, o których mowa w art. 30 ust. 2.
3.
Przepisy art. 30 ust. 4-6 stosuje się odpowiednio.
4.
Przewodniczący wojewódzkiej komisji przekazuje niezwłocznie Państwowej Komisji Wyborczej,
w trybie art. 31 ust. 3, dane z protokołu dotyczące
1)
osób uprawnionych do głosowania,
2)
kart nieważnych,
3)
kart ważnych (czyli liczbę osób, które wzięły udział w głosowaniu),
4)
głosów nieważnych,
5)
głosów ważnych,
6)
głosów ważnych oddanych na poszczególne odpowiedzi postawionego pytania lub za wyborem
określonego wariantu.
5.
Protokół, o którym mowa w ust. 2, przewodniczący wojewódzkiej komisji przesyła niezwłocznie
do Państwowej Komisji Wyborczej, w trybie przez nią ustalonym. Pozostałe dokumenty
z przeprowadzonego referendum przechowuje kierownik wojewódzkiego biura wyborczego
właściwego dla siedziby komisji.
1.
Po otrzymaniu protokołów od wojewódzkich komisji do spraw referendum Państwowa Komisja
Wyborcza dokonuje sprawdzenia prawidłowości ustalenia zbiorczych wyników głosowania
w województwach.
2.
W razie stwierdzenia nieprawidłowości w ustaleniu danych, o których mowa w ust. 1,
Państwowa Komisja Wyborcza zarządza ponowne ustalenie tych danych.
3.
Państwowa Komisja Wyborcza
1)
ustala wynik referendum i sporządza protokół o wyniku referendum,
2)
przekazuje protokół wraz ze sprawozdaniem z przebiegu referendum Sądowi Najwyższemu
oraz organowi, który zarządził referendum,
3)
podaje niezwłocznie wynik referendum do wiadomości publicznej i zarządza jego ogłoszenie
w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.
1.
Przeciwko ważności referendum może być wniesiony protest ze względu na zarzut dopuszczenia
się przestępstwa przeciwko referendum lub naruszenia przepisów niniejszej ustawy dotyczących
głosowania, ustalenia wyników głosowania lub wyniku referendum.
2.
Jeżeli podstawę protestu stanowi zarzut popełnienia przestępstwa przeciwko referendum
lub naruszenia przez Państwową Komisję Wyborczą przepisów niniejszej ustawy dotyczących
ustalenia wyników głosowania i wyniku referendum, może go wnieść każda osoba uprawniona
do udziału w referendum.
3.
Protest przeciwko ważności referendum z powodu naruszenia przepisów niniejszej ustawy
dotyczących głosowania, ustalenia wyników głosowania w obwodzie lub województwie może
wnieść osoba, której nazwisko w dniu głosowania było umieszczone w spisie uprawnionych
do głosowania w tym obwodzie głosowania i województwie.
1.
Protest wnosi się na piśmie do Sądu Najwyższego od następnego dnia po dniu referendum,
nie później jednak niż w 7 dniu od daty ogłoszenia wyniku referendum przez Państwową
Komisję Wyborczą w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Do warunków i trybu wnoszenia protestu oraz sposobu jego rozpatrywania przez Sąd Najwyższy
stosuje się odpowiednio przepisy ustawy - Ordynacja wyborcza do Sejmu, z zastrzeżeniem
ust. 3.
3.
Sąd Najwyższy rozstrzyga o ważności referendum, podejmując w tej sprawie uchwałę nie
później niż w 60 dniu po dniu głosowania. Uchwałę o ważności referendum przedstawia
się niezwłocznie organowi zarządzającemu referendum, ogłasza w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej
Polskiej oraz przesyła Państwowej Komisji Wyborczej.
1.
Uchwała Sądu Najwyższego o unieważnieniu głosowania w obwodzie jest niezwłocznie przekazywana
Państwowej Komisji Wyborczej w celu skorygowania wyników głosowania i wyniku referendum.
Przepis art. 34 ust. 3 stosuje się odpowiednio.
2.
Unieważnienie głosowania w obwodzie powoduje, że przy ustalaniu wyniku referendum
nie uwzględnia się liczby uprawnionych do głosowania oraz wyników głosowania w tym
obwodzie.
3.
Uchwałę Sądu Najwyższego, o której mowa w ust. 1, przedstawia się niezwłocznie organowi
zarządzającemu referendum, podaje się do wiadomości publicznej i ogłasza w Dzienniku
Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.
Kampania referendalna służy przedstawianiu i wyjaśnianiu odpowiednio przez organ zarządzający
referendum i Państwową Komisję Wyborczą treści pytań i wariantów oraz problemów poddanych
pod referendum, a także prezentowaniu stanowiska partii politycznych, organizacji
społecznych oraz innych podmiotów w sprawie poddanej referendum.
1.
Kampania referendalna rozpoczyna się z dniem ogłoszenia uchwały Sejmu, uchwały Zgromadzenia
Narodowego lub zarządzenia Prezydenta o przeprowadzeniu referendum i ulega zakończeniu
na 24 godziny przed dniem głosowania.
2.
Do kampanii referendalnej stosuje się odpowiednio przepisy ustawy - Ordynacja wyborcza
do Sejmu dotyczące prowadzenia kampanii wyborczej, z uwzględnieniem zmian wynikających
z przepisów art. 40-43 niniejszej ustawy.
1.
W programach publicznych i niepublicznych nadawców radiowych i telewizyjnych kampania
referendalna prowadzona jest w sposób i na zasadach określonych przepisami o radiofonii
i telewizji, z zastrzeżeniem ust. 2-4.
2.
„Telewizja Polska - Spółka Akcyjna” i „Polskie Radio - Spółka Akcyjna”, zwane dalej
„Telewizją Polską” i „Polskim Radiem”, obowiązane są w okresie od 20 dnia przed dniem
referendum do nieodpłatnego rozpowszechniania w ogólnopolskich programach telewizyjnych
i radiowych wyjaśnień Państwowej Komisji Wyborczej dotyczących kwestii prawnych zarządzonego
referendum, w szczególności treści pytań lub wariantów rozwiązań, sposobu głosowania
i jego skutków prawnych.
3.
Wyjaśnienia, o których mowa w ust. 2, przedstawiane są w specjalnych audycjach referendalnych
przygotowanych przez Telewizję Polską i Polskie Radio, których łączny czas nie może
być krótszy niż 3 godziny w Telewizji Polskiej i 4 godziny w Polskim Radiu.
4.
Tryb postępowania w sprawie prowadzenia kampanii referendalnej w jednostkach publicznej
radiofonii i telewizji określi, w drodze rozporządzenia, Krajowa Rada Radiofonii i
Telewizji.
Wydatki związane z organizacją przygotowań i przeprowadzeniem referendum pokrywane
są z budżetu państwa.
1.
Wydatki ponoszone przez partie polityczne, organizacje społeczne oraz inne podmioty
w związku z referendum pokrywane są wyłącznie z ich źródeł własnych.
2.
Do finansowania kampanii referendalnej partii, organizacji oraz innych podmiotów,
o których mowa w ust. 1, nie stosuje się przepisów ustawy - Ordynacja wyborcza do
Sejmu dotyczących organizowania zbiórek publicznych środków finansowych na cele wyborcze,
sporządzania i publikowania sprawozdań finansowych o źródłach pozyskanych funduszy
i poniesionych wydatkach oraz o prawie do otrzymania z budżetu państwa dotacji podmiotowej
w związku z poniesionymi wydatkami na kampanię wyborczą.
1.
W przypadku przeprowadzenia referendum w tym samym dniu co wybory do Sejmu i Senatu
lub wybory Prezydenta
1)
głosowanie przeprowadza się w obwodach głosowania utworzonych dla właściwych wyborów
i na podstawie spisów wyborców sporządzonych dla tych wyborów,
2)
zadania wojewódzkich i obwodowych komisji wyborczych do spraw referendum wykonują
odpowiednie komisje wyborcze powołane do przeprowadzania właściwych wyborów,
3)
do kampanii referendalnej stosuje się przepisy art. 40 ust. 2 i 3, art. 41 oraz art.
42 ust. 1.
2.
Państwowa Komisja Wyborcza w przypadku, o którym mowa w ust. 1, w drodze uchwały,
określi
1)
szczegółowy sposób i tryb przygotowania i przeprowadzenia referendum oraz wyborów,
2)
zasady łącznego finansowania kampanii referendalnej oraz kampanii wyborczej.
3.
Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji, w porozumieniu z Państwową Komisją Wyborczą,
w drodze rozporządzenia, określi zasady i sposób łącznego prowadzenia kampanii referendalnej
oraz kampanii wyborczej w programach radiowych i telewizyjnych.
W sprawach nie uregulowanych niniejszą ustawą stosuje się odpowiednio przepisy ustawy
- Ordynacja wyborcza do Sejmu.
Traci moc ustawa z dnia 6 maja 1987 r. o konsultacjach społecznych i referendum
(Dz. U. Nr 14, poz. 83).
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.