Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 14 czerwca 1995 r. w sprawie szczegółowych zasad sporządzania przez jednostki inne niż banki skonsolidowanych sprawozdań finansowych.

§ 1. 1. Rozporządzenie

określa

szczegółowe

zasady

sporządzania skonsolidowanego sprawozdania finansowego grupy kapitałowej przez jednostki inne niż banki .

2. Skonsolidowane sprawozdanie finansowe powinno

zapewniać prawidłowe i rzetelne przedstawienie sytuacji

majątkowej i finansowej oraz wyniku finansowego grupy

kapitałowej.

jedna jednostka staje się podmiotem dominującym, inna

zaś podmiotem stowarzyszonym,

5) "dniu objęcia kontroli" lub "dniu rozpoczęcia wywierania znacznego wpływu " - rozumie się przez to dzień

powstania między jednostkami zależności, o których

mowa w pkt 3 lub 4,

6) "dniu ustania kontroli " lub "dniu ustania wywierania

znacznego wpływu " - rozumie się przez to dzień

ustania między jednostkami zależności , o których mowa

w pkt 3 lub 4,

7) "aktywach netto" - rozumie się przez to aktywa bilansu

pomniejszone o rezerwy, zobowiązania , w tym fundusze

specjalne, rozliczenia międzyokresowe bierne i przychody przyszłych okresów; aktywa netto równe są

kwotowo kapitałowi własnemu,

1) "ustawie" - rozumie się przez to ustawę z dnia 29

września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. Nr 121, poz.

591 ),

8) "jednostce dominującej niższego szczebla" - rozumie

się przez to spółkę kapitałową, która jest jednocześnie

zależna lub stowarzyszona w stosunku do określonej

spółki kapitałowej i jest podmiotem dominującym w stosunku do jednej lub kilku innych spółek kapitałowych,

2) "skonsolidowanym sprawozdaniu finansowym" - rozumie się przez to sprawozdanie finansowe grupy kapitałowej, o którym mowa wart. 55 ustawy,

9) "jednostce dominującej wyższego szczebla" - rozumie

się przez to spółkę kapitałową, która jest dominująca dla

jednostki dominującej niższego szczebla .

§ 2. Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o

3) "kontroli" - rozumie się przez to zależności, jakie

powstają w wyniku zdarzeń powodujących , że jedna

jednostka staje się podmiotem dominującym, inna zaś

podmiotem zależnym,

4) "znacznym wpływie" - rozumie się przez to zależności,

jakie powstają w wyniku zdarzeń, powodujących, że

Rozdział 2

Sporządzanie

skonsolidowanego sprawozdania finansowego

§ 3. 1. Jednostka dominująca sporządza skonsolidowane sprawozdanie finansowe grupy kapitałowej , włączając

-

do niego dane jednostki dominującej oraz bez względu na

siedzibę

Poz. 355

-

dominująca wyższego szczebla posiada bezpośrednio w jednostce zależnej od jednostki dominującej niższego szczebla.

1) dane jednostek zależnych, z wyjątkiem danych tych

jednostek zależnych, których akcje (udziały) nabyła

wyłącznie w celu odprzedaży lub nad którymi sprawowanie kontroli będzie trwało krócej niż rok licząc od dnia

bilansowego lub jest w istotnym stopniu ograniczone;

w przypadku gdy sprawowanie kontroli nad jednostką

zależną jest w istotny sposób ograniczone, dane tej

jednostki włącza się do skonsolidowanego sprawozdania metodą praw własności,

3. Jednostka dominująca niższego szczebla powinna

w sporządzanej przez siebie informacji dodatkowej dokonać

adnotacji o zwolnieniu od obowiązku sporządzania skonsolidowanego sprawozdania finansowego, podając nazwę

i siedzibę jednostki dominującej wyższego szczebla sporzą­

dzającej skonsolidowane sprawozdanie finansowe.

2) dane jednostek stowarzyszonych, z wyjątkiem danych

tych jednostek stowarzyszonych, których akcje (udziały) nabyła wyłącznie w celu odprzedaży lub w których

znaczny wpływ będzie trwał krócej niż rok.

wego

2. Jednostka dominująca sprawująca kontrolę nad jednostkami zależnymi o całkowicie odmiennym rodzaju działal­

ności, których objęcie konsolidacją metodą pełną zniekształ­

ciłoby obraz grupy kapitałowej, o którym mowa w § 1 ust. 2,

konsoliduje te jednostki metodą praw własności, z uwzględ­

nieniem § 16 ust. 2. Za całkowicie odmienny rodzaj działalno­

ści można uznać sytuację, w której

1) jednostka dominująca prowadzi działalność wytwórczą,

budowlaną, handlową lub usługową, a działalność jednostki zależnej jest prowadzona na podstawie przepisów

prawa bankowego lub ubezpieczeniowego,

2) jednostka dominująca jest ubezpieczycielem, a działal­

ność jednostki zależnej prowadzona jest na podstawie

przepisów prawa bankowego bądź jest to działalność

wytwórcza, budowlana, handlowa lub usługowa.

§ 4. Jeżeli jednostka dominująca niższego szczebla sporządza skonsolidowane sprawozdanie finansowe, wówczas

jednostka dominująca wyższego szczebla obejmuje swoim

skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym skonsolidowane sprawozdanie finansowe jednostki dominującej niż­

szego szczebla. W przypadku gdy jednostka dominująca

wyższego szczebla posiada bezpośrednio akcje (udziały)

w jednostce zależnej (stowarzyszonej) objętej skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym jednostki niższego

szczebla, to odpowiednio oraz według posiadanego przez

siebie udziału w kapitale własnym tej jednostki włącza dane

tej jednostki do sporządzanego przez siebie skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

§ 5. 1. Jeżeli jednostka dominująca niższego szczebla

została zwolniona od sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego, wówczas jednostka dominująca

wyższego szczebla jest obowiązana do objęcia konsolidacją

zarówno zależnych od niej jednostek dominujących niższego

szczebla, jak i wszystkich jednostek zależnych od jednostki

zwolnionej od sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego konsolidacją pełną, bez względu na wielkość łącznej własności, a stowarzyszonych z jednostką

zwolnioną od sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego metodą praw własności.

2. Własność pośredniąjednostki dominującej wyższego

s~~zebla w jednostce zależnej od jednostki dominującej

nlzszego szczebla ustala się jako iloczyn procentowego

posiadania akcji (udziałów) jednostki dominującej wyższego

szczebla w jednostce dominującej niższego szczebla oraz

jednost~i dominującej niższego szczebla w jednostce od niej

zalezną Dla potrzeb ustalenia własności łącznej wielkość tę

powiększa się o procent akcji (udziałów) , jakie jednostka

Rozdział 3

Składniki skonsolidowanego sprawozdania finanso-

§ 6. 1. Skonsolidowane sprawozdanie finansowe zawiera dane za rok obrotowy oraz za rok poprzedzający, jeżeli

jednostka dominująca była zgodnie z przepisami ustawy

obowiązana do sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego za rok poprzedzający .

2. Składniki skonsolidowanego bilansu wykazuje się

w kolejności i w sposób określony

1) dla jednostek innych niż ubezpieczyciele-w załączniku

nr 1 do rozporządzenia,

2) dla ubezpieczycieli - w załączniku nr 2 do rozporządze­

nia.

3. Składniki skonsolidowanego rachunku zysków i strat

wykazuje się w kolejności i w sposób określony

1) dla jednostek innych niż ubezpieczyciele - w załączniku

nr 3 do rozporządzenia (wariant porównawczy) lub

w załączniku nr 4 do rozporządzenia (wariant kalkulacyjny),

2) dla ubezpieczycieli -

w załącznikach nr 5a-5c do

rozporządzenia.

4. Informacja dodatkowa do skonsolidowanego sprawozdania finansowego powinna zawierać co najmniej informacje określone w załączniku nr 6 do rozporządzenia.

5. Składniki skonsolidowanego sprawozdania z przepływu środków pieniężnych wykazuje się w kolejności

i w sposób określony

1) dla jednostek innych niż ubezpieczyciele - w załączniku

nr 7 do rozporządzenia,

2) dla ubezpieczycieli - w załączniku nr 8 do rozporządze­

nia.

§ 7. 1. Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządza się stosując dla wszystkich jednostek objętych konsolidacją jednakowe zasady i metody określone ustawą

i ustalone przez kierownika jednostki dominującej .

2. Zasady i. metody, o których mowa w ust. 1, obejmują

w szc~~gólnoścl metody wyceny aktywów i pasywów, w tym

równlez wyceny zapasów oraz amortyzacji środków trwałych .

3. Jeżeli określone przez kierownika jednostki dominującej zasady rachunkowości, a w szczególności metody

wyceny. aktywów i pasywów,' oraz zasady sporządzania

skonsol.l dowanego sprawozdania finansowego różnią się od

met~d I zasad st~sowanych przez jednostkę dominującą,

nalezy to uzasadniĆ w informacji dodatkowej.

4. Jeżeli objęte konsolidacją jednostki stosują odmienne meto?y do wyce~y a.~tywów i pasywów lub sporządzają

podlegające konsolidacji sprawozdania finansowe według

-

Poz. 355

zasad różniących się od metod i zasad określonych przez

kierownika jednostki dominującej dla sprawozdań skonsolidowanych, wówczas

§ 9. 1. Podlegające konsolidacji sprawozdania finansowe, wyrażone w walutach obcych , przelicza się na walutę

polską według następujących zasad

należy dokonać odpowiednich korekt w dokumentacj i

konsolidacyjnej. o której mowa w § 17, dostosowując

dane sprawozdań finansowych do metod i zasad okreś­

lonych przez kierownika jednostki; adnotacje o korektach należy zamieścić w informacji dodatkowej,

1) poszczególne pozycje aktywów i pasywów bilansu,

z wyjątkiem kapitałów własnych, przelicza się na walutę

polską według ustalonego dla danej waluty przez Prezesa Narodowego Banku Polskiego kursu średniego na

dzień bilansowy,

2) w przypadku gdy stosowanie odmiennych metod i zasad

nie zniekształca obrazu przedstawianego przez skonsolidowane sprawozdanie finansowe, można zaniechać

dokonywania korekt, o których mowa w pkt 1, uzasadniając przyjęte rozwiązania w informacji dodatkowej.

2) poszczególne pozycje rachunku zysków i strat przelicza

się na walutę polską po kursie stanowiącym średnią

arytmetyczną średnich kursów ustalonych dla danej

waluty przez Prezesa Narodowego Banku Polskiego na

dzień kończący każdy miesiąc roku obrotowego,

5. Przy sporządzaniu skonsolidowanych sprawozdań

finansowych ubezpieczycieli mogą być stosowane odstępst­

wa w zakresie jednakowych metod wyceny rezerw, o których

mowa w rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 29 grudnia 1994 r. w sprawie szczegółowych zasad rachunkowości

ubezpieczycieli (Dz. U. Nr 140, poz. 791); odstępstwa należy

szczegółowo przedstawić w informacji dodatkowej wraz

z oszacowaniem ich wpływu na wynik finansowy grupy

3)

1)

kapitały własne , według stanu na dzień objęcia kontroli

lub rozpoczęcia wywierania znacznego wpływu przez

jednostkę dominującą, przelicza się według ustalonego

dla danej waluty przez Prezesa Narodowego Banku

Polskiego na ten dzień kursu średniego,

2. Skonsolidowane kapitały własne, o których mowa

w ust. 1, obejmują wykazane odrębnie

kapitały własne,

kapitałowej .

1)

6. Jednostka dominująca obowiązana jest do stosowania w sposób ciągły jednakowych metod i zasad konsolidacji

w kolejnych latach obrotowych. Dokonywanie w uzasadnionych przypadkach zmiany metod i zasad konsolidacji oraz

ich wpływ na obraz grupy kapitałowej należy wyjaśnić

w informacji dodatkowej .

2) wynik finansowy netto za rok obrotowy, przeliczony

zgodnie z ust. 1 pkt 2,

7. Jeżeli w ciągu roku obrotowego istotnie zmienił się

skład jednostek zależnych i stowarzyszonych objętych skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym, wówczas

1) w informacji dodatkowej należy podać dane umoż­

liwiające dokonanie porównań za poszczególne okresy

lub

2) dokonać odpowiednich prze l iczeń danych bilansu oraz

rachunku zysków i strat za okres poprzedzający, dokonując adnotacji w informacji dodatkowej .

3)

różnice kursowe z konsolidacji.

3. Różnice kursowe z konsolidacji, o których mowa

w ust. 2 pkt 3, składają się z

1) różnic kursowych powstałych przy przeliczeniu na walutę polską kapitału własnego zgodnie z ust. 1 pkt 3 oraz

przy jego przeliczaniu według ustalonego dla danej

waluty przez Prezesa Narodowego Banku Polskiego

kursu średniego na dzień bilansowy,

2)

różnic kursowych powstałych z przeliczenia na walutę

polską wyniku finansowego netto, obliczonego zgodnie

z ust. 1 pkt 2, i przeliczenia według ustalonego dla danej

waluty przez Prezesa Narodowego Banku Polskiego

kursu średniego na dzień bilansowy.

4. Na dzień sprzedaży akcji

§ 8. 1. Skonsolidowane sprawozdanie finansowe sporządza się na ten sam dzień bilansowy i za ten sam rok

obrotowy co sprawozdanie finansowe jednostki dominują­

cej, włączając do niego sprawozdania finansowe zarówno

jednostek zależnych, jak i stowarzyszonych, sporządzone na

ten sam dzień bilansowy i za ten sam rok obrotowy.

2. Jeżeli nie zniekształca to obrazu przedstawianego

przez skonsolidowane sprawozdanie finansowe, dzień bilansowy jednostki zależnej lub stowarzyszonej może wyprzedzać dzień bilansowy, o którym mowa w ust. 1, nie więcej

jednak niż o trzy miesiące; w takim przypadku w informacji

dodatkowej należy przedstawić ważne zdarzenia dotyczące

zarówno aktywów i pasywów, jak i zysków i strat między

dniem bilansowym jednostki zależnej lub stowarzyszonej

a dniem, na który sporządzono skonsolidowane sprawozdanie finansowe.

3. W innych przypadkach niż określone w ust. 2 jednostki zależne i stowarzyszone powinny na dzień bilansowy, na

który sporządza się skonsolidowane sprawozdanie finansowe, sporządzić oddzielne sprawozdanie finansowe, obejmujące kolejne dwanaście miesięcy przed dniem bilansowym

grupy kapitałowej, podlegające włączeniu do skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

(udziałów) objętej

kon -

solidacją jednost ki różnice kursowe z konsolidacji, związane

z tą jednostką,

i strat.

podlegają

odpisaniu na rachunek zysków

Rozdział 4

Konsolidacja metodą pełną

§ 10. 1. Jednostka dominująca włącza do skonsolidowanego sprawozdania finansowego dane jednostek zależ­

nych metodą konsolidacji pełnej. o której mowa wart. 58

ustawy, po ewentualnym przeliczeniu odpowiednich pozycji

sprawozdań finansowych na walutę polską, zgodnie z § 9,

bez względu na wartość wyniku finansowego netto tych

jednostek.

2. Przy konsolidacji metodą pełną w pierwszej kolejności sumowaniu w pełnej wysokości podlegają wszystkie

odpowiednie pozycje

1) bilansów oraz

2) rachunków zysków i strat

jednostki dominującej i poszczególnych jednostek zależ­

nych, bez względu na udział jednostki dominującej we

własności jednostek zależnych .

-

Poz. 355

3. Jeżeli jednostka dominująca objęła jednostkę zależną

poprzedzającego rok obrotowy, za który jednostka do -

kontrolą w ciągu roku obrotowego, do skonsolidowanego

minująca zobowiązana jest po raz pierwszy do sporzą­

dzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego,

rachunku zysków i strat włącza się w pełnej wysokości

wszystkie pozycje rachunku zysków i strat tej jednostki za

okres następujący od dnia objęcia jej kontrolą przez jedno stkę dominującą ·

4. Po dokonaniu sumowań zgodnie z ust. 2 należy

przeprowadzić korekty i wyłączenia konsolidacyjne, o których mowa wart. 58 ust. 2 i 3 ustawy i według zasad

określonych w § 11 -

14 rozporządzenia .

§ 11 . 1. Na dzień objęcia przez jednostkę dominującą

kontrolą jednostki zależnej ustala się wartość rynkową ak-

tywów netto jednostki zależnej , proporcjonalnie do posiadanego na ten dzień przez jednostkę dominującą udziału

w kapitale własnym jednostki zależnej .

2. Jeżeli jednostka dominująca posiada kilka jednostek

zależnych, dotyczącą tych jednostek wartość firmy z kon-

solidatji i rezerwę kapitałową z konsolidacji wykazuje się

w skonsolidowanym bilansie odrębnie, bez dokonywania

kompensat.

3. Jeżeli na dzień nabycia akcji (udziałów) wartość

rynkowa aktywów netto nabytej jednostki jest różna od ich

wartości księgowej. należy doprowadzić wartość aktywów

i pasywów nabytej jednostki do ich wartości rynkowej .

Wynik z przeszacowania odnosi się na kapitał z aktualizacji

jednostki zależnej. ujmując to w dokumentacji konsolidacyjnej. o której mowa w § 17. W kolejno sporządzanych

skonsolidowanych sprawozdaniach finansowych uwzględ­

nia się odpowiednio zaktualizowane wartości aktywów i pasywów jednostki zależnej .

4. Za wartość rynkową aktywów netto można również

przyjąć ich wartość księgową , jeżeli różnica między tymi

wielkościami nie jest znaczna .

5. Wartość firmy z konsolidacji lub rezerwy kapitałowej

z konsolidacji odpisuje się ratalnie, w sposób planowy, na

skonsolidowany rachunek zysków i strat przez czas określony

w ustawie, począwszy od miesiąca następującego po miesią­

cu, w którym objęto kontrolę nad daną jednostką zależną .

Jeżeli jednostka zależna, której dotyczy wartość firmy z konsolidacji, przestaje przynosić oczekiwane przy nabyciu akcji

(udziałów) korzyści, wówczas dotychczas nie odpisaną

wartość firmy z konsolidacji odpisuje się jednorazowo na

skonsolidowany rachunek zysków i strat.

6. Jeżeli na skutek nabycia przez jednostkę dominującą

dodatkowych akcji (udziałów) jednostka dotychczas stowa rzyszona staje się jednostką zależną lub zwiększa się udział

jednostki dominującej w kapitale jednostki zależnej lub

stowarzyszonej, wówczas ustala się wartość firmy z konsolidacji lub rezerwę kapitałową z konsolidacji z uwzględ­

nieniem dodatkowych udziałów (akcji) obliczonych na dzień

ich nabycia zgodnie z ust. 1. Jednocześnie należy dokonać

odpowiedniej korekty dotychczasowej kwoty pozycji doty czącej wartości firmy z konsolidacji lub rezerwy kapitałowej

z konsolidacji.

7. Jednostka dominująca , która nabyła akcje (udziały)

jednostki zależnej przed dniem wejścia w życie przepisów

ustawy, może

1) przy obliczaniu, w sposób określony w ust. 1, wartości

firmy z konsolidacji lub rezerwy kapitałowej z kon sol idacji zastąpić wartość rynkową nabytej części aktywów netto ich wartością wynikającą z ksiąg rachun kowych jednostki zależnej na koniec roku obrotowego

2) odstąpić od obliczania wartości firmy z konsolidacji lub

rezerwy kapitałowej z konsolidacji w sposób określony

w ust. 1, ustalając w to miejsce kapitał z aktualizacji.

Kapitał z aktualizacji, będący częścią skonsolidowanego

kapitału własnego, oblicza się jako różnicę między ceną

nabycia akcji (udziałów) a wartością księgową nabytej

częśc i aktywów netto, ustaloną na koniec roku obrotowego poprzedzającego rok obrotowy, za który jednostka dominująca zobowiązana jest do sporządzenia

skonsolidowanego sprawozdania finansowego po raz

pierwszy. W razie sprzedaży tych akcji (udziałów), przy

obliczaniu zysku lub straty ze sprzedaży, o których mowa

w § 14 ust. 2, należy odpowiednio skorygować kapitał

z aktualizacji .

8. W informacji dodatkowej należy objaśnić sposób

ustalenia wartości firmy z konsolidacji i rezerwy kapitałowej

z konsolidacji.

§ 12. 1. Kapitałem podstawowym grupy kapitałowej

jest kapitał podstawowy jednostki dominującej .

2. Kapitał podstawowy jednostek zależnych , w części,

w jakiej stanowi on własność jednostki dominującej, jest

kompensowany z wartością nominalną akcji (udziałów)

ujętych w bilansie jednostki dominującej na dzień objęcia

kontroli, a pozostałą część zalicza się do kapitałów własnych

akcjonariuszy (udziałowców) mniejszościowych, o których

mowa w ust. 4.

3. Do poszczególnych składników kapitału własnego

jednostki dominującej. z wyjątkiem jej kapitału podstawowe go, dodaje się części odpowiednich składników kapitału

własnego jednostek zależnych, odpowiadające udziałowi

jednostki dominującej we własności jednostek zależnych

według stanu na dzień bilansowy. Do kapitału własnego

grupy włącza się tylko te części odpowiednich składników

kapitału własnego jednostek zależnych, które powstały od

dnia objęcia nad nimi kontroli przez jednostkę dominującą;

w szczególności dotyczy to zmiany wysokości kapitału

własnego , spowodowanej osiągniętymi przez jednostki zale żne wynikami finansowymi oraz aktualizacją wyceny środ­

ków trwałych .

4. Jeżeli część objętej konsolidacją jednostki zależnej

stanowi własność innych akcjonariuszy (udziałowców) niż

objęte konsolidacją jednostki wchodzące w skład grupy

kapitałowej, wówczas w odrębnych pozycjach, odpowiednio do udziału we własności jednostki zależnej. należy

wykazać

1) w bilansie - kapitał własny akcjonariuszy (udziałow­

ców) mniejszościowych,

2) w rachunku zysków i strat - zyski (straty) akcjonariuszy

(udziałowców) mniejszościowych .

5. Akcje (udziały) własne jednostki dominującej posiadane przez inną jednostkę objętą konsolidacją wykazuje się

w bilansie skonsolidowanym jako akcje (udziały) własne .

§ 13. 1. Przy dokonywaniu wyłączeń , o których mowa

wart. 58 ust. 3 ustawy, stosuje się następujące zasady

1) środki pieniężne w drodze i dostawy w drodze dotyczące

jednostek objętych konsolidacją pełną należy wykazać

jako otrzymane przez jednostki będące ich odbiorcą,

-

1969 -

Poz. 355

2) do wymagających wyłączenia wzajemnych należności

i zobowiązań zalicza się wszelkie rozrachunki między

jednostkami objętymi konsolidacją pełną, zarówno do tyczące dostaw i usług , jak też z innych tytułów , jak na

przykład nie wniesionych wkładów, należności weks lowych, zaliczek i pożyczek,

rezerwy kapitałowej z konsolidacji, ustaloną na dzień objęcia

kontroli nad tą jednostką, oraz ewentualną różnicę między

wartością rynkową i ks i ęgową określonej wyżej części aktywów netto.

3) bez względu na to, czy w przychodach z operacji

dokonanych między jednostkami objętymi konsolidacją

pełną zyski lub straty są czy też nie są zawarte, wyłącze ­

niu podlegają wszelkie wzajemne obroty tych jednostek,

jednostką zależną

4) zawarte w skonsolidowanyc h aktywach, nie zrealizowa ne z punktu widzenia grupy kapitałowej zyski lub straty,

powstałe na skutek dokonania między jednostkami objętymi konsolidacją sprzedaży składników majątkowych

po innych cenach niż ich wartość ks i ęgowa netto

wykazana w księgach rachunkowych jednostki sprzedającej , podlegają wyłączeniu ze skonsolidowanego bilan su w powiązaniu z rachunkiem zysków i strat jednostki

sprzedającej ; w przypadku gdy przedmiotem tego rodza ju sprzedaży jest środek trwały , w skonsolidowanym

sprawozdaniu finansowym należy dodatkowo skorygować jego amortyzację w taki sposób, aby była ona

obliczona od zaktualizowanej pierwotnej ceny nabycia

(kosztu wytworzenia) środka trwałego ,

5) dywidendy należne jednostce dominującej od jednostki

zależnej

a) za okres następujący od dnia objęcia kontroli - podlegają wyłączeniu z jej przychodów finansowych,

a włączeniu do kapitału własnego jednostki wypłacającej dywidendę ; korekta kapitału własnego

jednostki zależnej nie wplywa na obliczenie wysokości kapitału własnego akcjonariuszy (udziałowców)

mniejszościowych , o którym mowa w § 1 2 ust. 2,

b) za okres przed dniem objęcia kontroli - zmniejszają

cenę nabycia akcji (udziałów); wpływa ona na

obliczenie wartości firmy z konsolidacji lub rezerwy

kapitałowej z konsolidacji .

2. Jeżeli nie powoduje to zniekształcenia obrazu przed stawionego przez skonsolidowane sprawozdan ie finansowe,

można zaniechać wyłączeń , o których mowa w ust. 1 pkt 3 i 4,

gdy wzajemne obroty między jednostkami objętymi konsolidacją pełną są nieznaczne z punktu widzenia grupy

kapitałowej, a sprzedaż następuje po cenach nabycia (kosztach wytworzenia) lub po cenach i według warunków

płatności nie odbiegających od ogólnie stosowanych przy

tego rodzaju operacjach.

§ 14. 1. Do skonsolidowanego rachunku zysków i strat

włącza się w pełnej wysokości

1) poszczególne pozycje rachunku zysków i strat każdej

jednostki zależnej za okres

a) od początku roku obrotowego lub od dnia objęcia

kontroli , jeżeli nastąpiło to w ciągu roku obrotowego,

b) do końca roku obrotowego lub do dnia ustania

kontroli , jeżeli nastąpiło to w ciągu roku obrotowego,

2) zysk lub stratę na sprzedaży całości lub części tej

jednostki.

2. Zysk lub stratę powstające dla grupy kapitałowej na

sprzedaży jednostki zależnej stanowi różnica między przychodem ze sprzedaży a ustaloną na dzień objęcia kontroli

wartością rynkową aktywów netto sprzedanej jednostki

zależnej , w części będącej własnością jednostki dominującej ,

skorygowaną o nie odpisaną wartość firmy z konsolidacji lub

3. Zysk lub stratę, o której mowa w ust. 2, ustala się

również przy każdorazowej sprzedaży części akcji (udziałów)

w jednostce zależnej, jeżeli jednostka ta pozostaje nadal

lub staje się jednostką stowarzyszoną .

W takim przypadku ustalając zysk lub stratę na sprzedaży

uwzględn i a się tylko odpowiednią część wartości firmy

z konsolidacji lub rezerwy kapitałowej z konsolidacji oraz

ewentualnej różnicy między wartością rynkową i księgową

określonej wyżej części aktywów netto.

4. Jeżeli na skutek sprzedaży części akcji (udziałów)

jednostka przestaje być zależna lub stowarzyszona, stosuje

się przepisy ust. 2 oraz § 18 ust. 2.

5. Zysk lub stratę na sprzedaży całości lub części akcji

(udziałów) w jednostce zależnej wykazuje się w skonsolido wanym rachunku zysków i strat jako zysk lub stratę nadzwyczajną ·

6. W informacji dodatkowej do skonsolidowanego

sprawozdania finansowego należy podać

1) wartość księgową netto każdej sprzedanej lub zakupionej jednostki zależnej.

2) sposób rozliczeń pomiędzy jednostką sprzedającą a kupującą akcje (udziały).

3) wynik na sprzedaży każdej jednostki zależnej z osobna.

§ 15. 1. Skonsolidowane sprawozdanie z przepływu

środków

pieniężnych sporządza się poprzez sumowanie

odpowiednich pozycji sprawozdań z przepływu środków

pieniężnych jednostek zależnych wchodzących w skład grupy kapitałowej i objętych konsolidacją metodą pełną oraz

dokonania korekt konsolidacyjnych lub na podstawie skonsolidowanego bilansu i skonsolidowanego rachunku zysków

i strat oraz informacji dodatkowej .

2. Korekty konsolidacyjne, o których mowa w ust. 1,

polegają na wyłączeniu wszelkich przepływów p i eniężnych

między objętymi konsolidacją jednostką dominującą a jednostkami od niej zależnymi oraz między poszczególnymi jednostkami zależnymi, w szczególności z tytułu

1) wypłaconych dywidend,

2) zapłaty za nabyte akcje lub udziały ,

3) udzielenia i spłaty pożyczek.

3. W przypadku zakupu akcji (udziałów) jednostki zależnej środki pieniężne wydane jako zapłata pomniejsza o odpowiednią część środków pieniężnych i powiększa się o odpowiednią część kredytów krótkoterminowych, płatnych

w okresie do trzech miesięcy od daty zakupu, należących do

aktywów i pasywów tej jednostki zależnej .

4. W przypadku zbycia akcji (udziałów) jednostki zależ­

nej, środki pieniężne otrzymane jako zapłata powiększa się

o odpowiednią część środków pieniężnych i pomniejsza

o odpowiednią część kredytów krótkoterminowych płatnych

w okresie do trzech miesięcy od daty zbycia , należących do

aktywów i pasywów tej jednostki zależnej .

Rozdział 5

Konsolidacja metodą praw własności

§ 16. 1. Do skonsolidowanego sprawozdan ia finansowego włącza się wartość akcji (udziałów) posiadanych przez

-

1970 -

jednostkę dominującą w

jednostkach stowarzyszonych lub

traktowanych na równi z nimi jednostkach zależnych o cał­

kowicie odmiennym rodzaju działalności, ustaloną metodą

praw własności w sposób określony w ust. 2-6, oraz ich

wynik finansowy w sposób określony w ust. 8. Nie sumuje się

poszczególnych pozycji bilansów oraz rachunków zysków

i strat jednostek włączanych do skonsolidowanego sprawozdania finansowego metodą praw własności z odpowiednimi

danymi jednostki dom i nującej i jednostek zależnych.

2. Jednostka dominująca posiadająca wyłącznie jednostki stowarzyszone może nie sporządzać skonsolidowanego

sprawozdania finansowego, dokonując odpowiedniej adnotacji w informacji dodatkowej w swoim sprawozdaniu

finansowym . Przepis ten nie dotyczy jednostek wymienionych w § 21.

3. Na dzień rozpoczęcia wywierania znacznego wpływu

przez jednostkę dominującą na jednostkę stowarzyszoną

ustala się wartość księgową kapitału własnego jednostki

stowarzyszonej z uwzględnieniem objętego na ten dzień

udziału w kapitale własnym jednostki stowarzyszonej .

4. Wartość firmy z konsolidacji lub rezerwę kapitałową

z konsolidacji wykazuje się w skonsolidowanym bilansie,

sporządzanym po raz pierwszy po tym dniu. Jeżeli jednostka

dominująca posiada kilka jednostek stowarzyszonych, dotyczącą tych jednostek wartość firmy z konsolidacji lub rezerwy

kapitałowej z konsolidacji wykazuje się odrębnie , bez dokonywania kompensat. Przepisy § 11 ust. 5 i 6 stosuje się

odpowiednio.

5. Jednostka dominująca , która nabyła akcje (udziały)

jednostki stowarzyszonej przed dniem wejścia w życie przepisów ustawy, może , przy obliczaniu wartości firmy z konsolidacji lub rezerwy kapitałowej z konsolidacji , wykazać

wartość kapitału własnego jednostki stowarzyszonej w kwocie wynikającej z jej ksiąg rachunkowych według stanu na

koniec roku obrotowego poprzedzającego rok obrotowy, za

który jednostka dominująca zobowiązana jest do sporządze ­

nia skonsolidowanego sprawozdania finansowego po raz

pierwszy.

6. W skonsol idowanym bilansie udział jednostki dominującej w jednostce stowarzyszonej, obliczony w sposób

określony w ust. 3, koryguje się o przypadające na rzecz

jednostki dominującej zwiększenie lub zmniejszenie kapitału

własnego jednostki stowarzyszonej, które nastąpiło w ciągu

okresu objętego konsol i dacją, oraz pomniejsza o należne od

jednostki stowarzyszonej dywidendy.

7. Jednostka stowarzyszona podlega konsolidacji także

wtedy, gdy wartość udziału posiadanego w tej jednostce,

stanowiąca część jej kapitału własnego , wykazuje wielkość

ujemną lub zerową; odpowiednie dane objaśniające należy

zamieścić w informacji dodatkowej .

nie dane nie są jednostce dominującej znane lub nie mogą

być ustalone.

Rozdział 6

Dokumentacja konsolidacyjna

§ 17. 1. Jednostka

dominująca

obowiązana

jest do

sporządzania i prowadzenia dokumentacji konsolidacyjnej .

2. Podstawą do sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego jest dokumentacja konsolidacyjna,

na którą składają się w szczególności

1) sprawozdania finansowe

w skład grupy kapitałowej ,

jednostek

wchodzących

2) wszelkie korekty i wyłączenia konsolidacyjne sprawozdań finansowych objętych konsolidacją ,

3) obliczenie wartości f irmy z konsolidacji lub rezerwy

kapitałowej z konsolidacji oraz ich odpisów,

4) obliczenie kapitałów własnych akcjonariuszy (udziało­

wców) mniejszościowych,

5) obliczenie różnic kursowych z konsolidacji każdej jednostki grupy kapitałowej.

3. Do ochrony i przechowywania dokumentacji konsolidacyjnej art. 74 ust. 2 pkt 8 ustawy stosuje się odpowiednio.

Rozdział 7

Przepisy końcowe

§ 18. 1. Wartość akcji (udziałów) nabytych dodatkowo

przez jednostkę dominującą w jednostce zależnej lub stowarzyszonej wykazuje się w sposób określony w § 11 ust. 1 lub

§ 16 ust. 1, chyba że ich nabycie nie zmienia obrazu grupy

kapitałowej.

2. Wartość zaliczanych do majątku trwałego akcji (udziałów) posiadanych przez jednostkę dominującą w innych

jednostkach niż zależne i stowarzyszone oraz w jednostkach

zależnych i stowarzyszonych nie objętych skonsolidowanym

sprawozdaniem finansowym, wykazuje się w cenach nabycia, pomniejszonych o odpisy spowodowane trwałą utratą

ich wartości , zgodnie z art. 28 ust. 1 pkt 2 ustawy.

§ 19. Jednostka dominująca powinna zapewnić sobie

spełnienie

przez jednostki zależne i stowarzyszone okreś­

lonych w rozporządzeniu wymogów, umożliwiających prawidłowe i terminowe sporządzenie skonsolidowanego sprawozdania finansowego .

9. Ze skonsolidowanego sprawozdania finansowego

§ 20. W przypadkach gdy zastosowanie jednego z przepisów § 10-16 uniemożliwiłoby stosownie do § 1 ust. 2

przedstawienie rzetelnej sytuacji majątkowej i finansowej

oraz wyniku finansowego grupy kapitałowej, można odstąpić od stosowania takiego przepisu; odstępstwo takie

należy szczegółowo uzasadnić, a jego wpływ na obraz grupy

kapitałowej przedstawić w informacji dodatkowej .

wyłącza się zyski i straty powstałe w toku transakcji dokonanych między jednostką stowarzyszoną a pozostałymi jednostkami objętymi skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym, proporcjonalnie do posiadanych przez grupę kapitałową akcji (udziałów) w jednostce stowarzyszonej . Przepisy

§ 13 ust. 1 pkt 4 i ust. 2 stosuje się odpowiednio, z tym że nie

dokonuje się tych wyłączeń również wtedy, gdy odpowied-

§ 21. Emitenci papierów wartościowych ubiegający się

o ich dopuszczenie do publicznego obrotu lub dopuszczonych do tego obrotu stosują przepisy rozporządzenia

z uwzględnieniem ostrzejszych kryteriów, określonych przez

Przewodniczącego Komisji Papierów Wartościowych na

podstawie art. 56 ust. 4 ustawy.

8. W skonsolidowanym rachunku zysków i strat wykazuje się w oddzielnej pozycji wynik netto jednostki stowarzyszonej w części, która odpowiada udziałowi jednostki dominującej w wyniku jednostki stowarzyszonej.

-

§ 22. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogło­

szenia i ma zastosowanie do skonsolidowanych sprawozdań

Poz. 355

finansowych sporządzanych po raz pierwszy za rok obrotowy

rozpoczynający się w 1995 r.

Minister Finansów: G. W. K%dko

Warszawa, dnia 26 czerwca 1995 r.

Nr 71

TREŚĆ

Poz.

ROZPO RZĄDZ EN lA

366 -

Ministra Finansów z dnia 14 czerwca 1995 r. w sprawie szczegółowych zasad sporządzania przez

jednostki inne niż banki skonsolidowanych sprawozdań finansowych

1965

366 -

Ministra Finansów z dnia 14 czerwca 1995 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie kwalifikacji

i innych wymagań, których spełnienie uprawnia do usługowego prowadzenia ksiąg rachunkowych 1979

355

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW

z dnia 14 czerwca 1995 r.

w sprawie szczegółowych zasad sporządzania przez jednostki inne niż banki skonsolidowanych sprawozdań

finansowych.

Na podstawie art. 81 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 29

września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. Nr 121 , poz. 591 )

zarządza się, co następuje

Rozdzia ł 1

Przepisy ogólne

Załączniki do rozporządzenia Ministra Fi -

nansów z dnia 14 czerwca 1995 r. (poz.

355)

Załącznik nr 1

SKONSOLIDOWANY BILANS JEDNOSTEK, Z WYŁĄCZENIEM UBEZPIECZYCIELI

Aktywa

4. Należności dochodzone na drodze sądowej

5. Pozostałe należności

A. Majątek trwały

I. Wartości niematerialne i prawne

1. Koszty organizacji poniesione przy założeniu lub

późniejszym rozszerzeniu spółki akcyjnej

2. Koszty prac rozwojowych

3. Wartość firmy

4. Inne wartości niematerialne i prawne

5. Zaliczki na poczet wartości niematerialnych i prawnych

II. Wartość firmy z konsolidacji

1. Wartość firmy z konsolidacji 2. Wartość firmy z konsolidacji rzyszone

jednostki zależne

jednostki stowa-

III. Rzeczowy majątek trwały

1. Grunty własne

2. Budynki i budowle

3. Urządzenia techniczne i maszyny

4. Środki transportu

5. Pozostałe środki trwałe

6. Inwestycje rozpoczęte

7. Zaliczki na poczet inwestycji

IV. Finansowy majątek trwały

1. Akcje i udziały w jednostkach stowarzyszonych

2. Akcje i udziały własne

3. Pozostałe akcje i udziały

4. Inne papiery wartościowe

5. Pożyczki długoterminowe udzielone jednostkom

stowarzyszonym

6. Pozostałe udzielone pożyczki długoterminowe

7. Inne składniki finansowego majątku trwałego

V. Należności długoterminowe

B. Majątek obrotowy

I. Zapasy

1. Materiały

2. Półprodukty i produkty w toku

3. Produkty gotowe

4. Towary

5. Zaliczki na poczet dostaw

II. Należności i roszczenia

1. Należności z tytułu dostaw i usług

2. Należności z tytułu podatków, dotacji i ubezpieczeń społecznych

3. Należności od jednostek stowarzyszonych

III. Papiery wartościowe przeznaczone do obrotu

1. Akcje lub udziały własne do zbycia

2. Akcje i udziały w jednostkach zależnych

3. Akcje i udziały w jednostkach stowarzyszonych

4. Inne papiery wartościowe

IV. Środki pieniężne

1. Środki pieniężne w kasie

2. Środki pieniężne w banku

3. Inne środki pieniężne (weksle, czeki obce itp.)

C. R ozl iczen ia m i ędzyokresowe

1. Czynne rozliczenia międzyokresowe kosztów

2. Inne rozliczenia międzyokresowe

Suma aktywów

Pasywa

A. Kapitał (fundusz) własny

I. Kapitał (fundusz) podstawowy

II. Należne, lecz nie wniesione wkłady na poczet kapitału podstawowego (wielkość ujemna)

III. Kapitał (fundusz) zapasowy

1. Ze sprzedaży akcji powyżej ich wartości nominalnej

2. Tworzony ustawowo

3. Tworzony zgodnie ze statutem lub umową

4. Z dopłat wspólników

5. Inny

I V. Kapitał (fundusz) z aktualizacji wyceny

V. Pozostałe kapitały (fundusze) rezerwowe

VI. Różnice kursowe z konsolidacji

VII. Nie podzielony wynik finansowy z lat ubiegłych

1. Zysk (wielkość dodatnia)

2. Strata (wielkość ujemna)

VIII. Wynik finansowy netto roku obrotowego

1. Zysk netto (wielkość dodatnia)

2. Strata netto (wielkość ujemna)

3. Odpisy z wyniku finansowego bieżącego roku

obrotowego

B. Rezerwa kapitałowa z konsolidacji

I. Rezerwa kapitałowa z konsolidacji - jednostki zależne

II. Rezerwa ka pitałowa z konsol idacj i - jed nostki stowarzyszone