Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 29 grudnia 1994 r. w sprawie szczegółowych zasad rachunkowości ubezpieczycieli.

§ 1. Rozporządzenie określa szczegółowe zasady rachunkowości

ubezpieczycieli, w tym również tworzenia

rezerw techniczno-ubezpieczeniowych, oraz sporządzania

informacji dodatkowej i innych składników sprawozdań

finansowych.

§ 2. Użyte w rozporządzeniu określenia oznaczają

1) "cedenci" - innych ubezpieczycieli, którym ubezpieczyciel udziela ochrony reasekuracyjnej (cedenci i retrocedenci);

2) "reasekuratorzy" - innych ubezpieczycieli udzielają­

cych ubezpieczycielowi ochrony reasekuracyjnej (reasekuratorzy i retrocesjonariusze) ;

3) "roszczenie regresowe" - roszczenie wobec osób trzecich odpowiedzialnych za szkody;

4) "składki brutto", "odszkodowania i świadczenia brutto", "inne przychody brutto", "inne koszty brutto",

"rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe brutto" - odpowiednio składki, odszkodowania i świadczenia , inne

przychody, inne koszty, rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe przed uwzględnieniem udziału reasekuratorów;

5) "składki na udziale własnym" , "odszkodowania i świad­

czenia na udziale własnym", "inne przychody na udziale

własnym", "inne koszty techniczne na udziale włas­

nym", "rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe na udziale własnym" - odpowiednio składki, odszkodowania

i świadczenia, inne przychody, inne koszty techniczne,

rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe po uwzględnie­

niu udziału reasekuratorów;

6)

"składka

przypisana brutto" -

kwoty składek brutto

należne z tytułu zawartych w okresie sprawozdawczym

umów ubezpieczenia, bez względu na okres odpowiedzialności wynikający z tych umów;

7) " składka zarobiona" - składka przypisana brutto przypadająca na okres sprawozdawczy, skorygowana

o zmiany stanu rezerwy składek;

8) " okres sprawozdawczy" - okres objęty sprawozdaniem

finansowym ubezpieczyciela;

9) " koszty akwizycji " bezpośrednie koszty zawarcia

ubezpieczeń i inkasa składek;

1 O) "grupa" - grupa klasyfikacyjna ubezpieczeń według

załącznika do ustawy z dnia 28 lipca 1990 r. o działalno­

ści ubezpieczeniowej (Dz. U. Nr 59, poz. 344, z 1993 r.

Nr 5, poz. 21 i Nr 44, poz. 201 oraz z 1994 r. Nr 4, poz.17

i Nr 121 , poz. 591 );

11) "lokata" - sposób inwestowania funduszu ubezpieczeniowego, określony w rozdziale 6 ustawy z dnia 28

lipca 1990 r. o działalności ubezpieczeniowej (Dz. U. Nr

59, poz. 344, z 1993 r. Nr 5, poz. 21 i Nr 44, poz. 201 oraz

z 1994 r. Nr 4, poz. 17 i Nr 121 , poz. 591);

12) "współczynnik szkodowości" - stosunek odszkodowań i świadczeń, z uwzględnieniem zmiany stanu rezerwy na nie wypłacone odszkodowania i świadczenia do

składki zarobionej;

13) "kierownik jednostki" - organ jedno- lub wieloosobowy (zarząd) , który zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa lub statutem uprawniony jest do zarządzania

ubezpieczycielem;

14) "ustawa" chunkowości

ustawa z dnia 19 listopada 1994 r. o ra(Dz. U. Nr 121, poz. 591) .

..

Załącznik nr 2

OBJA$NIENIA DO TECHNICZNYCH RACHUNKÓW UBEZPIECZEŃ ORAZ OGÓLNEGO RACHUNKU ZYSKÓW

I STRAT UBEZPIECZYCIELA

1. We wszystkich pozycjach technicznych rachunków

ubezpieczeń oraz ogólnego rachunku zysków i strat muszą

być przedstawione kwoty porównawcze za poprzedni okres

sprawozdawczy.

2. Składki przyp isane brutto, ujęte w technicznym rachunku ubezpieczeń w pozycji 1.1 (załączniki nr 6/ 1 lub 6/ 2

do ustawy), obejmują kwoty należne w trakcie okresu

sprawozdawczego z tytułu zawartych umów ubezpieczenia,

bez wzg l ędu na to, czy kwoty takie mogą się odnosić do

całości lub części następnego okresu sprawozdawczego.

W tej pozycj i należy uwzględniać między innymi

(i) składki jednorazowe, łącznie ze składkami na renty

dożywotnie, w zakresie ubezpieczeń na życie, składki

jednorazowe, wynikające z rezerw premie i rabaty, jeśli

wynika to z umów ubezpieczenia,

(ii) dodatkowe składki w przypadku płatności półrocznych,

kwartalnych lub miesięcznych oraz dodatkowych płat ­

ności ze strony posiadaczy polis na wydatki poniesione

przez ubezpieczyciela,

(iii) w przypadku koasekuracji , część całkowitej składki

przypadającą dla ubezpieczyciela,

(iv) składki reasekuracyjne z reasekuracji czynnej, wynikłe

z cedowania i retrocedowania ubezpieczenia po odliczeniu portfela kwot podjętych przez cedenta i retrocedenta oraz storn technicznych .

Składki wykazuje się łącznie ze wszystkimi dodatkami i uzupełnieniami za okresy zaległe , po potrąceniu storn, zwrotów,

upustów, wszelkich zniżek i bonifikat. W kwotach składek

przypisanych brutto nie uwzględnia się kwot podatków

i opłat obciążających składki .

3. Pozycja 1.2 technicznego rachunku ubezpieczeń (załączniki nr 6/ 1 lub 6/ 2 do ustawy) obejmuje skł adki reaseku-

racyjne przypadające na udział reasekuratorów ze zbioru

technicznego rachunku ubez -

składek ujętego w pozycji 1.1

pieczeń .

4. Pozycja 1.3 technicznego rachunku ubezpieczeń (za łączniki nr 6/ 1 lub 6/ 2 do ustawy) obejmuje różnice pomiędzy

stanem rezerwy składek i rezerwy na pokrycie ryzyka niewyna koniec okresu sprawozdawczego a stanem na

początek okresu w ujęciu na udziale własnym , z uwzględ­

nieniem zmian stanu rezerw wynikających z reasekuracji

czynnej . W pozycji tej ujmuje się zmianę stanu rezerw ujętych

w pozycji C.I pasywów bilansu .

gasłego

5. Ubezpieczyciel prowadzący ubezpieczenia w dziale

ubezpieczeń na życie wykazuje przychody z lokat funduszu

ubezpieczeniowego w rozumieniu ustawy o działalności

ubezpieczeniowej wraz z lokatami ubezpieczeń zwiąż"i:inych

z funduszem inwestycyjnym (gdy stosownie do umów

ubezpieczenia ryzyko lokaty ponosi ubezpieczający) w technicznym rachunku ubezpieczeń (pozycji II w załączniku nr

6/ 2 do ustawy) .

6. W przypadku łącznego inwestowan ia (lokowania)

własnych ubezpieczyciela i środków funduszu

ubezpieczeniowego oraz braku rozgraniczenia tych lokat,

ubezpieczyciel może dokonać rozliczenia przychodów z lokat

na część techniczną (ujmowaną w technicznym rachunku

ubezpieczeń) i część ogólną (ujmowaną w ogólnym rachunku zysków i strat) .

środków

7. W przypadku łącznego inwestowania (lokowania)

ubezpieczyciela i środków funduszu

ubezpieczeniowego oraz braku rozgraniczenia tych lokat.

gdy całość tych przychodów jest wykazana w techn icznym

rachunku ubezpieczeń, przychody z lokat środków własnych

ubezpieczyciela w części zarachowanej na dobro ogólnego

rachunku zysków i strat należy wykazać jako koszt w pozycji

XII (załącznik nr 6/ 2 do ustawy) oraz jako przychód w pozycji

III ogólnego rachunku zysków i strat (załącznik nr 6/ 3 do

ustawy) .

środków własnych

8. Odszkodowania i świadczenia wypłacone w okresie

sprawozdawczym w ujęciu brutto (pozycja 111.1 w załączniku

nr 6/ 1 do ustawy lub V.1 w załączniku nr 6/ 2 do ustawy)

obejmują wszelkie wypłaty i obciążenia (rozliczenia w kom pensacie z należnościami) dokonywane w okresie sprawozdawczym z tytułu odszkodowań i świadczeń za szkody

i wypadki powstałe w okresie sprawozdawczym i w okresach

ubiegłych (w tym również świadczenia rentowe i wykupy

w ubezpieczeniach na życie). łącznie z wszelkimi bezpośred­

nimi i pośrednimi kosztami likwidacji szkód i windykacji

regresów, zmniejszone o zwroty, regresy i wszelkie odzyski

(w tym również odzyski ze sprzedaży pozostałości po szko dach) . Koszty likwidacji szkód i windykacji regresów obejmują również koszty postępowania spornego. Pozycja obejmuje również odszkodowania z tytułu koasekuracji , w części

przypadającej na udział ubezpieczyciela, oraz rozliczone

przez cedentów odszkodowania z tytułu reasekuracj i.

9. Odszkodowania

i świadczenia

przypadające

na

udział reasekuratorów w ramach reasekuracji biernej wyka-

zuje się w pozycji 111.1 .b (załącznik nr 6/ 1 do ustawy) lub

w pozycji V.1 .b (załącznik nr 6/ 2 do ustawy) technicznego

rachunku ubezpieczeń.

-

10. W pozycji 1I1.2.b (załącznik nr 6/ 1 do ustawy) lub

w pozycji V.2.b (załącznik nr 6/ 2 do ustawy) technicznego

rachunku ubezpieczeń wykazuje się różnicę pomiędzy sta nem na koniec okresu sprawozdawczego a stanem na

początek okresu sprawozdawczego rezerw na nie wypłacone

odszkodowania i świadczenia na udziale własnym oraz

skapitalizowaną wartość zapadłych świadczeń rentowych

w pozycji C.III pasywów bilansu, z uwzględnieniem zmian

stanu rezerw wynikających z rozliczeń reasekuracji czynnej .

11 . W pozycji V (załącznik nr 6/ 1 do ustawy) lub

w pozycji VII (załącznik nr 6/ 2 do ustawy) technicznego

rachunku ubezpieczeń wykazuje się premie, rabaty, wypłacane lub zaliczane osobom ubezpieczonym, uprawnionym lub uposażonym zgodnie z umową ubezpieczenia. W tej

pozycji wykazuje się również kwoty zaliczone do wypłaty

w okresie sprawozdawczym, wypłacone lub przypadające do

wypłaty na rzecz ubezpieczonego, uprawnionego lub uposażonego., włączając w to kwoty wykorzystane do zwiększenia

rezerw techniczno - ubezpieczeniowych lub wykorzystane do

zmniejszenia przyszłych składek, w wysokości nadwyżek lub

zysku, z całej działalności ubezpieczeniowej lub jej częśc i ,

przeznaczonego do podziału , po odliczeniu kwot przewidzianych do wypłaty w okresie poprzedzającym, które nie są już

wymagane. Rabaty (bonifikaty) obejmują ulgi lub częściowy

zwrot składek przyznany na podstawie wcześniejszych doświadczeń indywidualnych umów ubezpieczenia. Wielkość

premii i rabatów (bonifikat) należy ujmować osobno, jeśli są

to wartości znaczące .

12. Koszty akwizycji obejmują wszelkie koszty bezpośrednie związane z pozyskaniem i zawarciem ubezpieczenia

oraz inkasem składki (jak prowizje agencyjne i brokerskie,

koszty badań lekarskich oraz koszty ekspertyz i atestów przy

ocenie ryzyka itp.).

13. Koszty akwizycji wykazuje się w technicznym rachunku ubezpieczeń w pozycji VI.1 (załącznik nr 6/ 1 do

ustawy) lub w pozycji VII1.1 (załącznik nr 6/ 2 do ustawy) ,

z uwzględnieniem kosztów akwizycji rozliczanych w czasie.

Pozycja ta obejmuje również prowizje reasekuracyjne i udziały w zyskach płacone cedentom .

14. Koszty administracyjne wykazane w technicznym

rachunku ubezpieczeń w pozycji VI.2 (załącznik nr 6/ 1 do

ustawy) lub w pozycji VII1.2 (załącznik nr 6/ 2 do ustawy)

obejmują wszelkie koszty zarządu i administracji oraz wszelkie koszty o charakterze ogólnym dotyczące działalności

ubezpieczeniowej i reasekuracyjnej, jak: koszty utrzymania

biur, koszty pocztowe i telekomunikacyjne, koszty usług

-

Poz. 791

obcych (transportowych, remontowych itp.). koszty zu ż yc ia

energii, wyposażenia i mate r iałów, amortyzacja ś r odków

trwałych i wartości niematerialnych i prawnych, wynagro dzenia pracowników z tytułu umowy o pracę wraz z narzuta mi, koszty podróży służbowych oraz koszty reklamy itp., po

wydzieleniu kosztów związanych z likwidacją szkód i win dykacją regresów oraz z utrzymaniem i prowadzen iem administracji nieruchomości . Część kosztów admin istracyjnych

może być zaliczona według zasad określonych w planie kont

w ciężar odszkodowań i świadczeń jako pośrednie koszty

likwidacji szkód i uzyskania regresów oraz w ciężar kosztów

utrzymania nieruchomości.

15. W przypadku sporządzania technicznych rachunków ubezpieczeń dla poszczególnych grup lub rodzajów

ubezpieczeń koszty administracyjne podlegają odpowied niemu rozliczeniu według zasad określonych w planie kont.

16. Otrzymane prowizje reasekuracyjne oraz udziały

w zyskach reasekuratorów wykazuje się - jako wielkość

ujemną w technicznym rachunku ubezpieczeń w pozycji

VI.3 (załącznik nr 6/ 1 do ustawy) lub w pozycji VII1.3

(załącznik nr 6/ 2 do ustawy).

17. Pozycja "pozostałe koszty techniczne na udziale

własnym" w technicznym rachunku ubezpieczeń (pozycja

VII w załączniku nr 6/ 1 do ustawy lub pozycja XI w załączniku

nr 6/ 2 do ustawy) obejmuje

1) należne wpłaty na Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny,

2) należne wpłaty na Fundusz Ochrony Ubezpieczonych,

3) należne wpłaty na koszty nadzoru nad działalnośc i ą

ubezpieczeniową ,

4) należne wpłaty członkowskie dla Izby Ubezpieczeń,

5) odpisy na fundusz prewencyjny bądź koszty prowadzenia działalności prewencyjnej, jeżeli ubezpieczyciel nie

tworzy funduszu prewencyjnego,

6)

należne wpłaty dla Komendanta Głównego Państwowej

Straży Pożarnej,

7) inne koszty techniczne na udziale własnym.

18. Pozostałe przychody operacyjne ujęte w pozycji

V ogólnego rachunku zysków i strat ubezpieczyciela (załącz­

nik nr 6/ 3 do ustawy) obejmują

1) przychody z innych operacji finansowych (pomniejszone o koszt tych operacji),

2) przychody z tytułu wykonywanych czynności komisarza

awaryjnego,

3) inne przychody.

§ 3. 1. Przepisy rozporządze'nia dotyczące rachunkowości w zakresie ubezpieczeń na życie (grup działu I). ~osuje

się również do ubezpieczeń ujętych w grupach 1, 2, 10, 11 ,

12 lub 13 działu II , z uwzględnieniem istniejących różnic

wynikających z istoty tych ilp ezpieczeń.

2. W przypadku gdy z umów ubezpieczenia zaliczanych

do działu II powstaną świadczenia płatne okresowo w formie

rent. rezerwę na skapitalizowaną wartość rent ustala się przy

zastosowaniu metody aktuarialnej w tr'y"'llie przewidzianym

dla ubezpieczeń życiowych (grup działu I), zgodnie z § 12.

Załącznik nr 3

ZAKRES INFORMACJI DODATKOWEJ DO SPRAWOZDANIA FINANSOWEGO

1. W informacji dodatkowej należy przedstawić zasady

rachunkowości przyjęte dla

1) uznawania przychodów ze składek,

2) obciążenia kosztami odszkodowań i świadczeń,

3) ustalania i techniki rozliczenia przychodów z lokat,

4) rozliczania kosztów akwizycji,

5) wyceny lokat (osobno dla każdej znaczącej pozycji

lokat, jeśli są odmienne) ,

6) tworzenia rezerw techniczno-ubezpieczeniowych,

7) innych znaczących pozycji sprawozdania finansowego.

2. Przedstawiając powyższe zasady należy uwzględnić

1) zastosowane metody wyceny (np. amortyzacji, walut

obcych) aktywów i pasywów oraz innych przychodów

i kosztów w zakresie, w jakim ustawa pozostawia

jednostce prawo wyboru,

2) dokonane w okresie sprawozdawczym zmiany zasad

rachunkowości i wyceny, wraz z uzasadnieniem, jeżeli

miało to istotny wpływ na sprawozdanie finansowe,

wykazując ich przyczyny i spowodowaną tymi zmianami

różnicę w wyniku finansowym,

-

3) dokonane w stosunku do poprzedniego okresu sprawozdawczego zmiany sposobu sporządzania sprawozdania

finansowego, wraz z uzasadnieniem i skutkami finansowymi w postaci zmian w sytuacji majątkowej i finansowej oraz rentowności jednostki.

3. W informacji dodatkowej do technicznego rachunku

należy wykazać dane dotyczące składek,

ubezpieczeń

a w szczególności

a) w ubezpieczeniach na życie wyszczególnieniu podlegają

składki brutto przypisane w rozbiciu na ubezpieczenia

bezpośrednie oraz pośrednie, ze wskazaniem

- składek indywidualnych,

- składek ubezpieczeń grupowych,

- składek okresowych,

- składek jednorazowych,

- składek z umów ubezpieczenia bezpremiowych,

- składek z umów ubezpieczenia premiowych,

- składek z umów ubezpieczenia, jeżeli ryzyko lokaty

ponosi ubezpieczający,

b) w ubezpieczeniach majątkowych i osobowych wyszczególnieniu podlegają

- składki brutto przypisane,

- składki brutto zarobione,

- kwota odszkodowań brutto,

- salda rozliczeń z tytułu reasekuracji,

- koszty działalności.

4. Powyższe dane powinny być przedstawione

z uwzględnieniem podziału na ubezpieczenia bezpośrednie

i pośrednie według następujących klas rachunkowych

- następstwa wypadków i choroba (grupa 1 i 2)

- komunikacyjne - odpowiedzialność cywilna (grupa 10)

- komunikacyjne pozostałe (grupa 3)

- morskie, lotnicze i transportowe (grupy 4, 5, 6, 7)

- od ognia i innych szkód majątkowych (grupy 8, 9)

- odpowiedzialność cywilna (grupy 11, 12, 13)

- kredyt i gwarancje (grupy 14, 15)

- ochrona prawna (grupa 17)

- świadczenie pomocy (grupa 18)

- pozostałe (grupa 16) .

5. Według powyższych klas rachunkowych należy wyodrębnić także koszty likwidacji szkód w dziale pozostałych

ubezpieczeń majątkowych i osobowych oraz koszty związa­

ne z wypłatą świadczeń w dziale ubezpieczeń na życie.

6. W informacji dodatkowej należy wykazywać całko­

witą kwotę prowizji z ubezpieczeń bezpośrednich, zaliczoną

do technicznego rachunku ubezpieczeń za okres sprawozdawczy. Wymóg ten ma zastosowanie do każdego rodzaju

prowizji.

7. Jako informację uzupełniającą należy wyszczególnić

1) kwoty składek otrzymanych z obowiązkowych ubezpieczeń OC według grup ubezpieczeń,

2) kwoty składek ubezpieczeniowych (z ubezpieczeń bezpośrednich i z reasekuracji czynnej) otrzymane z zagranicy,

3) kwoty składek reasekuracyjnych przekazane za granicę.

8. W informacji dodatkowej dotyczącej technicznego

rachunku ubezpieczeń, w przypadku łącznego inwestowania

-

Poz. 791

(lokowania) środków własnych ubezpieczyciela i środków

funduszu ubezpieczeniowego oraz braku rozgraniczenia tych

lokat, należy przedstawić metodę rozliczenia przychodów

z lokat na część techniczną (ujmowaną w technicznym

rachunku ubezpieczeń) i część ogólną (ujmowaną w ogólnym rachunku zysków i strat).

9. W informacji dodatkowej dotyczącej poszczególnych

pozycji ogólnego rachunku zysków i strat dodatkowo należy

przedstawić

1) koszty i straty nie uznawane przez przepisy podatkowe

za koszty uzyskania przychodów (wartość dodatnia),

2) przychody, które zgodnie z przepisami podatkowymi nie

są zaliczone do podstawy opodatkowania (wartość

ujemna),

3) inne zmiany podstawy opodatkowania przewidziane

w przepisach podatkowych (wartość dodatnia lub ujemna),

4) ogółem podstawę opodatkowania.

10. W informacji dodatkowej do bilansu w odniesieniu

do lokat należy

a) w przypadku gdy lokaty wykazywane są w bilansie

według ceny nabycia, należy podać również ich wartość

bieżącą, a w przypadku gdy lokaty wykazywane są

według bieżącej wartości podać również cenę ich

nabycia,

b) wskazać metodę, według której określona została bieżą­

ca wartość nieruchomości wraz z podaniem roku obrachunkowego, w którym dokonano wyceny,

c) przedstawić lokaty w podziale na lokaty długotermino­

we (powyżej 1 roku) i krótkoterminowe (do 1 roku

włącznie),

d) wykazać zmiany stanu lokat (zwiększenia i zmniejszenia) w okresie sprawozdawczym.

11 . W informacji dodatkowej do bilansu podlegają

wykazaniu następujące dane dotyczące należności i zobowiązań

•

a) dane o stanie rezerw innych niż techniczno-ubezpieczeniowe według celu ich utworzenia, o ich zwiększeniu,

wykorzystaniu lub rozwiązaniu oraz stanie na koniec

okresu sprawozdawczego, ze wskazaniem tych, które

korygują stan należności,

b) podział należności i zobowiązań według pozycji bilansu

o pozostałym na dzień bilansowy przewidywanym umową okresie spłaty

- do 1 roku (włącznie),

- powyżej 1 roku do 5 lat (włącznie),

- ponad 5 lat.

Dodatkowo należy przedstawić rozliczenie sald rozrachunków według podziału na walutę polską i waluty obce.

12. W informacji dodatkowej do bilansu podlegają

wykazaniu następujące informacje dotyczące innych skład­

ników majątku

a) szczegółowy zakres zmian wartości grup rodzajowych

środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych

oraz lokat, zawierający stan tych aktywów na początek

okresu sprawozdawczego, zwiększenia z tytułu: przeceny, inwestycji, przemieszczeń wewnętrznych, zmniejszenia oraz stan na koniec okresu sprawozdawczego,

a dla majątku amortyzowanego - podobne przedstawienie stanów i tytułów zmian dotYchczasowej amortyzacji (umorzenia),

b) wartość gruntów w użytkowaniu wieczystym,

c)

-

3014

wartość nie amortyzowanych przez jednostkę środków

trwałych , używanych na podstawie umów najmu, dzier-

żawy i innych umów,

d) zobowiązania wobec budżetu państwa lub gminy z tytułu uzyskania prawa własności budynków i budowli,

e) wykaz czynnych i biernych rozliczeń międzyokresowych

oraz przychodów przyszłych okresów.

13. W informacji dodatkowej do bilansu podlegają

wykazaniu następujące dane dotyczące kapitałów własnych

1) dane o strukturze własności kapitału podstawowego

oraz liczbie i wartości nominalnej subskrybowanych

akcji, z wyszczególnieniem akcji uprzywilejowanych,

2) stan na początku roku, zwiększenia i wykorzystania oraz

stan końcowy kapitałów (funduszów) zapasowych i re zerwowych ,

3) propozycje podziału zysku lub pokrycia straty za rok

obrotowy.

14. W informacji dodatkowej do bilansu należy osobno

wykazać wartość udzielonych gwarancji i poręczeń, w tym

także wekslowych .

15. W informacji dodatkowej do bilansu w odniesieniu

do rezerw techniczno-ubezpieczeniowych

a) należy odrębnie wykazać rezerwę na ryzyka niewygasłe ,

n i ezależnie od jej wysokości,

b) w rezerwie na nie wypłacone odszkodowania i świad­

czenia w wypadku, gdy różnica pomiędzy

- utworzoną rezerwą na początku okresu sprawozdawczego dla pokrycia szkód powstałych w poprzednich okresach sprawozdawczych a

- płatnościami dokonanymi w ciągu okresu sprawozdawczego z tytułu szkód poniesionych w poprzednich okresach sprawozdawczych oraz rezerwą po zostałą na koniec okresu sprawozdawczego na potrzeby takich nie zlikwidowanych szkód

jest znacząca , należy ją wykazać w podziale na grupy

ubezpieczeń .

16. W przypadku gd1 wielkości i kwoty są istotne

(znaczące liczby lub konsekwencje dla ubezpieczyciela),

należy podać również

1) wysokość i wyjaśnienie przyczyn nie planowanych odpisów amortyzacyjnych,

2)

wysokość odpisów aktualizujących wartości zapasów,

o których mowa wart. 35 ust. 3 ustawy,

3) informacje o przychodach, kosztach i wynikach dz i ałal­

ności zaniechanej w roku obrotowym lub przewidzianej

do zaprzestania w roku następnym,

4) rozliczenie głównych pozycji powodujących różnicę

między podstawą opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych a wynikiem finansowym (zysk,

strata) brutto,

5) dane o kosztach administracyjnych

a) zużyciu materiałów i energii,

b) usługach obcych,

c) wynagrodzeniach ,

d) obciążeniach wynagrodzeń,

e) św i adczeniach na rzecz pracowników,

f) amortyzacji,

g) innych,

6) koszt wytworzenia inwestycji rozpoczętych i środków

trwałych ,

7) informacje o zyskach i stratach nadzwyczajnych, z podziałem na losowe i pozostałe,

-

Poz. 791

8) podatek dochodowy od wyniku na operacjach nad zwyczajnych,

9) przyszłe zobowiązania z tytułu podatku dochodowego.

17. W informacji dodatkowej dotyczącej poszczegól nych pozycji sprawozdania z przepływu środków pienięż­

nych należy przedstawić strukturę środków pieniężnych

według stanu na początek i koniec okresu sprawozdaw czego.

18. Informacja dodatkowa dotycząca poszczególnych

pozycji sprawozdania grupy kapitałowej powinna zawierać

1) nazwę i siedzibę jednostki dominującej, sporządzającej

skonsolidowane sprawozdanie finansowe,

2) wykaz spółek (nazwa, siedziba) , w których jednostka

posiada co najmniej 20% udziałów lub akcji; wykaz ten

powinien zawierać także informacje o procencie udzia łów lub akcji i informację o udziale w zarządzaniu oraz

o zysku lub stracie tych spółek za ostatni okres sprawozdawczy,

3) dane liczbowe dotyczące spółek powiązanych kapitało ­

wo z jednostką o

a) trwałych lokatach finansowych w tych spółkach ,

b) wzajemnych należnościach i zobowiązaniach,

c) kosztach i przychodach z wzajemnych transakcji

oraz inne, niezbędne do sporządzenia skonsolidowanego sprawozdania finansowego.

19. W informacji dodatkowej dotyczącej poszczególnych pozycji sprawozdania grupy kapitałowej należy przedstawić informacje o

1) wspólnych przeds i ęwzięciach , które nie podlegają kon solidacji metodą pełną lub praw własności, w tym

a) nazwie, zakresie działalności wspólnego przedsięw­

zięcia ,

b) procentowym udziale, wartościach niematerialnych

i prawnych,

c) częściach wspólnie posiadanych rzeczowych skład ­

ników majątku trwałego , wartościach niematerial nych i prawnych,

d) zobowiązaniach zaciągniętych na potrzeby przed sięwzięcia lub zakupu rzeczowych składników mają­

tku trwałego,

e) części zobowiązań wspólnie zaciągniętych,

f) dochodach otrzymanych ze wspólnego przedsięw ­

zięcia i kosztach związanych z nimi,

g) zobowiązaniach warunkowych i inwestycyjnych do tyczących wspólnego przedsięwzięcia ,

2) wynagrodzeniach, łącznie z wynagrodzeniem z zysku,

wypłaconych członkom zarządu i organów nadzorczych

spółek kapitałowych,

3)

pożyczkach udzielonych członkom zarządu i organów

nadzorczych spółek kapitałowych,

4) transakcjach

a) z członkami zarządu i organów nadzorczych spółki,

ich małżonkami, krewnymi lub powinowatymi w linii

prostej do drugiego stopnia lub osobami związanymi

z nimi stosunkiem przysposobienia, opieki lub kurateli,

b) z jednostkami, w których osoby wymienione pod lit. a)

są znaczącymi udziałowcami (akcjonariuszami) lub

wspólnikami,

5) transakcjach ze spółkami powiązanym i kapitałowo, które nie są objęte skonsolidowanym sprawozdaniem finansowym.

-

20. W informacji dodatkowej należy ponadto przed -

Poz. 791

21 . Informacja dodatkowa powinna zapewniać porówinformacji finansowych zawartych w sprawo zdaniu za rok obrotowy z informacjami zawartymi w sprawozdaniu finansowym za poprzedni rok obrotowy. Informacje

finansowe powinny być przedstawione z zachowaniem po rządku wyznaczonego numeracją rzymską, stosownie do

kolejności prezentacji według poszczególnych części sprawozdania finansowego (techniczny rachunek ubezpieczeń

- ogólny rachunek zysków i strat - bilans - sprawozdanie

z przepływów środków pieniężnych - sprawozdan ie grupy

kapitałowej inne) .

nywalność

stawić

a) informacje o znaczących zdarzeniach , jakie nastąpiły po

dniu bilansowym, nie uwzględn i one w bilansie oraz

rachunku zysków i strat,

b) informacje o znaczących zdarzeniach dotyczących lat

ubiegłych , ujętych w sprawozdaniu finansowym roku

obrotowego,

c) informacje o zobowiązaniach warunkowych (wykaz

zobowiązań zabezpieczonych na majątku jednostki, ze

wskazaniem ich rodzaju, w tym również udzielone przez

jednostkę gwarancje i poręczenia, także wekslowe),

d) informacje o zobowiązaniach kapitałowych .

Wszelkie dodatkowe informacje, nie wynikające lub nie

w sposób bezpośredni z wymienionymi wyżej

sprawozdaniami, powinny być przedstawione w części koń­

cowej informacji .

związane

§ 4. Kierownik jednostki ustala jednolite zasady rachun kowości, które mają być stosowane przez ubezpieczyciela .

Rozdział 2

Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe

Załącznik nr 4

OBJAŚNIENIA DO SPRAWOZDANIA Z PRZEPŁYWU ŚRODKÓW PIENIĘŻNYCH

Sprawozdanie odzwierciedla zasadnicze strumienie przepływów pieniężnych w jednostce. "Wpływy" oznaczają kwoty

otrzymane przez ubezpieczyciela w okresie sprawozdawczym, " wydatki" oznaczają kwoty wypłacone przez ubezpieczyciela

w okresie sprawozdawczym, a w szczególnośc i

1) wpływy z tytułu składek netto oznaczają wszelkie wpły­

wy z tytułu ubezpieczeń pośrednich i bezpośrednich po

potrąceniu kwot wypłaconych prowizji dla agentów

i pośredników ubezpieczeniowych oraz w przypadku

prowadzenia reasekuracji czynnej po potrąceniu

przekazanych cedentom w okresie sprawozdawczym

prowizji i udziałów w zyskach,

2) składki zapłacone z tytułu reasekuracji netto są to kwoty

przekazane reasekuratorom przez ubezpieczyciela będą­

cego cedentem - po potrąceniu kwot otrzymanych

w okresie sprawozdawczym prowizji i udziałów w zyskach reasekuratora,

3) wpływy z emisji akcji oznaczają kwoty uzyskane netto

- po potrąceniu kosztów emisji; towarzystwa ubez pieczeń wzajemnych wykazują wpłaty na poczet udziałów w kapitale zakładowym.

§ 5. Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe

obejmują

następujące rodzaje rezerw

1) rezerwę składek ,

2)

rezerwę na pokrycie ryzyka niewygasłego,

3) rezerwy na nie wypłacone odszkodowania i świadczenia, w tym rezerwę na skapitalizowaną wartość rent,

4) rezerwy na wyrównanie szkodowości (ryzyka).

5)

rezerwę ubezpieczeń na życie,

6) rezerwy ubezpieczeń na życie , jeżeli ryzyko lokaty ponosi

ubezpieczający,

7) rezerwy na premie i rabaty dla ubezpieczonych,

8) pozostałe rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe przewidziane w statucie ubezpieczyciela .

Załącznik nr 5

METODY TWORZENIA REZERWY NA WYRÓWNANIE SZKODOWOŚCI W UBEZPIECZENIACH GRUPY 14 DZIAŁU"

Metoda nr 1

1. Ubezpieczyciel jest obowiązany utworzyć rezerwę na

wyrównanie szkodowości dla ryzyk z grupy 14. Rezerwa ta

jest przeznaczona na pokrycie ujemnego wyniku technicznego w grupie 14 w danym roku obrotowym .

2. Powyższą rezerwę zwiększa się w każdym roku obrotowym o 75 % dodatniego wyniku technicznego w grupie

14, nie więcej jednak niż o wielkość równą 12% składki

przypisanej na udziale własnym w grupie 14, aż do osiąg­

nięcia wielkości 150% największego zbioru składki na udziale własnym w grupie 14 w ciągu roku obrotowego w ostatnich 5 latach obrotowych.

Metoda 2

1. Ubezpieczyciel jest obowiązany utworzyć rezerwę na

wyrównanie szkodowości dla ryzyk z grupy 14. Jest ona

przeznaczona na pokrycie ujemnego wyn iku technicznego

w grupie 14 w danym roku obrotowym.

2. Minimalna wielkość powyższej rezerwy wynosi

134% średniego zbioru składki na udziale własnym z ubezpieczeń bezpośrednich i pośredn i ch w grupie 14 w ciągu

roku obrotowego w ostatnich 5 latach obrotowych .

3. Powyższą rezerwę zwiększa się w każdym roku ob rotowym o 75 % dodatniego wyniku technicznego w grupie

14, aż do osiągnięcia wielkości minimalnej opisanej w ust. 2.

Metoda nr 3

1. Ubezpieczyciel jest obowiązany utworzyć rezerwę na

wyrównanie szkodowości dla ryzyk z grupy 14. Jest ona

przeznaczona na pokrycie wy2.szego niż przeciętny współ­

czynnika szkodowości w grupie 14 w danym roku obrotowym.

2. Powyższą rezerwę zwiększa się w każdym roku obrotowym, w którym współczynnik szkodowości jest mniejszy

od średniego współczynnika szkodowości w okresie od niesienia, o kwotę równą iloczynowi składki zarobionej

w danym roku w grupie 14 przez różnicę między średnim

współczynnikiem szkodowości w okresie odniesienia oraz

współczynn i k i em szkodowości w danym roku , aż do osiąg­

nięcia wymaganej wielkości tej rezerwy.

3. Wymagana wielkość rezerwy na wyrównanie szko równa jest iloczynowi sześciokrotności standardowego odchylenia z próby współczynnika szkodowości

w kolejnych latach obrotowych okresu odniesienia przez

kwotę składki zarobionej w danym roku w grupie 14.

dowości

-

4. Powyższą rezerwę zmniejsza się w każdym roku

obrotowym, w którym współczynnik szkodowości jest więk­

szy od średniego współczynnika szkodowości w okresie

odniesienia, o kwotę równą iloczynowi składki zarobionej

w danym roku w grupie 14 przez różnicę m i ędzy współczyn­

nikiem szkodowości w danym roku oraz średnim współczyn­

nikiem szkodowości w okresie odniesienia.

5. Niezależnie od przebiegu szkodowości oraz przed

uwzg l ędnieniem korekty rezerwy na wyrównanie szkodowo ści

w danym roku, rezerwę zwiększa się w każdym roku

obrotowym o 3,5 % wymaganej wielkości tej rezerwy, aż do

osiągn i ęcia wymaganej wielkości tej rezerwy.

6. Okres odniesienia wynosi nie mniej niż 151at oraz nie

więcej niż 30 lat. Rezerwy na wyrównanie szkodowości dla

ryzyk grupy 14 nie tworzy się , jeśli w każdym roku w okresie

odniesienia ubezpieczyciel nie wykazał ujemnego wyniku

technicznego w grupie 14.

7. Wymagana wielkość rezerwy na wyrównanie szko dowości oraz kwoty jej zmniejszeń powinny być zredukowa -

ne, jeśli z analizy średniego współczynnika szkodowości

i współczynnika kosztów w okresie odniesienia wynika, że

w składce skalkulowany jest narzut bezpieczeństwa .

8. Wszystkie obliczenia odnoszą się do wpływów i kosztów na udziale własnym .

Metoda nr 4

1. Ubezpieczyciel ma obowiązek utworzyć rezerwę na

wyrównanie szkodowości dla ryzyk grupy 14. Jest ona

przeznaczona na pokrycie wyższego niż przeciętny współ­

czynnika szkodowości w grupie 14 w danym roku obrotowym.

2. Powyższą rezerwę zwiększa się w każdym roku obrotowym, w którym współczynnik szkodowości jest mniejszy

od średniego współczynnika szkodowości w okresie od niesienia, o kwotę równą iloczynowi składki zarobionej

w danym roku w grupie 14 przez różnicę między średnim

współczynnikiem szkodowości w okresie odniesienia oraz

współczynnikiem szkodowości w danym roku, aż do osiąg­

nięcia wymaganej wielkości tej rezerwy.

Poz. 791 i 792

3. Maksymalna wymagana wielkość rezerwy na wyrównanie szkodowości równa jest iloczynowi sześciokrotno­

ści standardowego odchylenia z próby współczynnika szkodowości w okresie odniesienia przez kwotę składki zarobio nej w danym roku w grupie 14.

4. Powyższą rezerwę zmniejsza się w każdym roku

obrotowym, w którym współczynnik szkodowości jest więk­

szy od średniego współczynnika szkodowości w kolejnych

latach obrotowych okresu odniesienia, o kwotę równą ilo czynowi składki zarobionej w danym roku w grupie 14 przez

różnicę między współczynnikiem szkodowości w danym

roku oraz średnim współczynnikiem szkodowości w okresie

odniesienia, aż do osiągnięcia minimalnej wymaganej wiel kości tej rezerwy .

5. Minimalna wymagana wielkość rezerwy na wyrównanie szkodowości równa jest iloczynowi trzykrotności standardowego odchylenia z próby współczynnika szkodowości

w kolejnych latach obrotowych okresu odniesienia przez

kwotę składki zarobionej w danym roku w grupie 14.

6. Okres odniesienia wynosi nie mniej niż 151at oraz nie

więcej niż 30 lat. Rezerwy na wyrównanie szkodowośc i dla

ryzyk grupy 14 nie tworzy się, jeśli w każdym roku w okresie

odniesienia ubezpieczyciel nie wykazał ujemnego wyniku

technicznego w grupie 14.

7. Obie wymagane wielkości, maksymalna i minimalna,

rezerwy na wyrównanie szkodowości oraz kwoty jej zmniejszeń powinny być zredukowane, jeśli z analizy średnigo

współczynnika szkodowości i współczynnika kosztów

w okresie odniesienia wynika, że w składce skalkulowany jest

narzut bezpieczeństwa oraz że współczynnik narzutu bezpieczeństwa jest równy co najmniej półtorakrotności standardowego odchylenia z próby współczynnika szkodowości

w kolejnych latach obrotowych okresu odniesienia. Wymienione wielkości powinny być zredukowane poprzez pomnożenie ich przez iloraz półtorakrotności standardowego

odchylenia z próby współczynnika szkodowości w kolejnych

latach obrotowych okresu odniesienia i współczynnika narzutu bezpieczeństwa.

8. Wszystkie obliczenia odnoszą się do wpływów i kosztów na udziale własnym .

792

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW

z dnia 30 grudnia 1994 r.

zmieniające rozporządzenie w

sprawie zasad i trybu udzielania dotacji przedmiotowych.

Na podstawie art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 5 stycznia

1 991 r. - Prawo budżetowe (Dz. U. z 1 993 r. Nr 72, poz. 344

oraz z 1994 r. Nr 76, poz. 344, Nr 121, poz. 591 i Nr 133, poz.

685) oraz w związku z art. 4 ust. 9 ustawy z dnia 7 lipca

1994 r. o denominacji złotego (Dz. U. Nr 84, poz. 386)

zarządza się, co następuje

§ 1. W rozporządzeniu Ministra Finansów z dnia 11

maja 1991 r. w sprawie zasad i trybu udzielania dotacji

przedmiotowych (Dz. U. Nr 43, poz. 191) w § 8 w ust. 1

wyrazy "do pełnego 1 000 zł" zastępuje się wyrazami " do

pełnych 10 groszy."

§ 2.

1995 r.

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia

Minister Finansów: wz. K. Kalicki

§ 6. Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe tworzy się

stosując metody

1)

indywidualną - polegającą na ocenie lub oszaco.(1laniu

pojedynczej szkody lub wypadku zgłoszonych ubezpieczycielowi i przez niego zarejestrowanych albo ustalaną odrębnie dla każdej umowy ubezpieczen ia,

2)

ryczałtową - polegającą na ustalaniu rezerwy zbiorczo

dla całego portfela ubezpieczeń lub jego części , jako

procentu zbioru składki lub wartości wypłaconych odszkodowań i świadczeń , jeżeli uzyskane przy jej użyciu

wyniki będą zbliżone do wyników uzyskanych przy

użyciu metody indywidualnej.

3)

-

Poz. 791

3008

aktuarialną polegającą na ustalaniu rezerwy przy

zastosowaniu metod matematyki i statystyki ubezpieczeniowej .

§ 7. 1. Rezerwę składek tworzy się jako część składki

przypisanej brutto, przypadającej na przyszłe okresy sprawo zdawcze, proporcjonalnie do okresu, na jaki składka jest

przypisana, w części przekraczającej ostatni dzień okresu

sprawozdawczego lub w relacji do stopnia ryzyka przewidywanego w następnych okresach sprawozdawczych.

2. Rezerwę składek ustala się metodą indywidualną,

w odniesieniu do każdej umowy oddzielnie.

3. W rodzajach ubezpieczeń , w których występuje masowość zawieranych umów ubezpieczenia i mało zróźnico­

wana wysokość składki dla poszczególnych umów, a także

brak istotnych zmian w rozkładzie czasowym zawieranych

umów, rezerwy składek można ustalać metodą ryczałtową.

,

§ 8. 1. Rezerwę na pokrycie ryzyka niewygasłego tworzy się oddzielnie, jako uzupełnienie rezerwy składek, na

pokrycie odszkodowań , świadczeń i kosztów, jakie mogą

wyn i knąć z przyszłych szkód i wypadków w odniesieniu do

umów ubezpieczenia, które nie, wygasają z ostatnim dniem

okresu sprawozdawczego. Rezerwa na pokrycie ryzyka niewygasłego stanowi różnicę pomiędzy przewidywaną wartością przyszłych odszkodowań, świadczeń i kosztów, które

mogą wyniknąć z przyszłych zdarzeń w odniesieniu do umów

ubezpieczenia, któ\{: nie wygasają z końcem okresu sprawozdawczego, a wielkością rezerwy składek oraz ewentualnych

składek, które w dalszym ciągu mogą być przypisane z tytułu

tych umów i dotyczą tego samego okresu ubezpieczenia.

2. Rezerwę na pokrycie ryzyka niewygasłego ustala się

metodą aktuarialną lub ryczałtową dla poszczególnych grup

ubezpieczeń .

§ 9. 1. Rezerwę na nie wypłacone odszkodowania

i świadczenia tworzy się w wysokości odpowiadającej ustalonej lub przewidywanej wielkości przyszłych wypłat odszkodowań i świadczeń związanych z zaszłymi szkodami,

powiększonej o koszty likwidacji szkód . W szczególności

dotyczy to szkód, które

1) zostały zgłoszone ubezpieczycielowi i dla których zostały ustalone odszkodowania i świadczenia bądź gdy

posiadane informacje pozwalają na ocenę wysokości

odszkodowań i świadczeń ,

2) zostały zgłoszone ubezpieczycielowi, gdy posiadane

informacje nie pozwalają na ocenę wysokości odszkodowań i świadczeń,

3) zaszły w okresie sprawozdaVlr.:::zym, lecz nie zostały

jeszcze zgłoszone ubezpieczycielowi.

2. Rezerwy na nie wypłacone odszkodowania i świad ­

czenia ustala się metodą indywidualną , aktuarialną lub ryczałtową ·

7. ,.Metodę ryczałtową można stosować w rodzajach

ubezpieczeń , w których występuje masowość szkód oraz

mało zróżnicowana wysokość odszkodowań i świadczeń .

4. Część rezerwy, która dotyczy kosztów likwidacji

szkód, powinna być utworzona odrębnie dla każdej grupy

ubezpieczeń .

§ 10. 1. Rezerwę na wyrówna n ie szkodowości (ryzyka)

tworzy się w wysokości mającej zapewnić wyrównanie

wahań współczynnika szkodowości w przyszłości .

2. Rezerwa na wyrównanie szkodowości (ryzyka) two rzona jest dla grup ubezpieczeń, z wyjątkiem rezerwy dla

grupy 14 działu II, w których występują lub mogą wystąpić

istotne wahania współczynnika szkodowości .

3. Rezerwę na wyrównanie szkodowości (ryzyka) tworzy się na ostatni dzień roku obrotowego. Rezerwę koryguje

się w takiej wysokości, aby współczynnik szkodowości dla

bieżącego roku obrotowego - po uwzględnieniu tej korekty

był równy średniemu współczynnikowi szkodowości

w danych grupach ubezpieczeń w ostatnich 5 latach obrotowych, obliczanego bez uwzględnienia korekt rezerwy na

wyrównanie szkodowośc i , z wyłączeniem bieżącego roku .

Wielkość zmniejszenia rezerwy nie może przekroczyć jej

aktualnej wysokości, a wielkość zwiększenia rezerwy nie

może przekroczyć 5 % składki na udziale własnym w tych

grupach. Wielkość rezerwy na wyrównanie szkodowości nie

może ponadto przekroczyć 30 % wypłat odszkodowań na

udziale własnym w bieżącym roku obrotowym w danych

grupach ubezpieczeń.

4. W kalkulacji współczynnika szkodowości uwzględ­

nia się koszty likwidacji szkód . W przypadku tej rezerwy nie

ustala się udziału reasekuratora, chyba że umowy reasekuracyjne przewidują inaczej.

§ 11. 1. W przypadku prowadzenia ubezpieczeń w gru pie 14 działu II, ubezpieczyciel jest obowiązany do tworzenia

rezerwy na wyrównanie szkodowości przeznaczonej na pokrycie ujemnego wyniku technicznego osiągniętego w tej

grupie ubezpieczeń w roku obrotowym lub na wyrównanie

wyższego niż przeciętny współczynnika szkodowości w tej

grupie w roku obrotowym, przed uwzględnieniem zmiany

stanu rezerw na wyrównanie szkodowości .

2. Rezerwę tworzy się według jednej z metod przedstawionych w załączniku nr 5, ustalonej przez kierownika

jednostki .

3. Wyboru metody tworzenia rezerwy należy dokonać

w oparciu o dostępne w jednostce zasoby informacji statys tycznych, z tym że ubezpieczyciele prowadzący ubezpieczenia w grupie 14 działu II przez okres krótszy niż 5 lat

obrotowych tworzą rezerwę, o której mowa w ust. 1 - metodą nr 1 lub nr 2, przedstawioną w załączniku nr 5, z zastosowaniem odpowiednio średnich narastających stosownie do okresu prowadzenia tych ubezpieczeń .

§ 12. 1. Rezerwę ubezpieczeń na życie tworzy się w wysokości ustalonej metodą aktuarialną (prospektywną lub retrospektywną).

z uwzględnieniem kosztów obsługi umów

i kosztów związanych z wypłatą odszkodowań i świadczeń .

2. W przypadku ubezpieczeń na życie kwota rezerwy na

nie wypłacone odszkodowania i świadczenia powinna być

równa kwocie należnej ubezpieczonym, uprawnionym lub

uposażonym, powiększonej o inne koszty związane z wypłatą

świadczeń.

3. Rezerwy ubezpieczeń na życie tworzy się indywidualnie dla każdej umowy ubezpieczenia. Rezerwy mogą być

ustalone sumarycznie dla określonych grup umów ubezpieczenia, pod warunkiem że dają one w przybliżeniu ten sam

rezultat, co metoda indywidualna .

4. Co najmniej raz na 51at ubezpieczyciel jest obowiąza ­

ny ustalić wielkość rezerwy ubezpieczeń na życie metodą

indywidualną ·

§ 13. Rezerwy ubezpieczeń na życie, jeżeli ryzyko lokaty

ponosi ubezpieczający, tworzy się w wysokości wartości

-

lokaty dokonanej zgodnie z postanowieniami zawartej umowy ubezpieczenia na życie .

§ 14. Rezerwy na premie i rabaty dla ubezpieczonych

tworzy się w wysokości kwot, o które powiększane są

przyszłe świadczenia lub pomniejszane przyszłe składki,

zgodnie z umową ubezpieczenia.

§ 15. Przy ustalaniu wysokości rezerw otrzymywane

w trakcie kalkulacji rezerw wartości ujemne pomija się .

§ 16. Obliczenia rezerw ubezpieczeń na życie mogą być

dokonywane jedynie przez aktuariusza.

§ 17. Przyjęte zasady tworzenia i metody ustalania

rezerw techniczno-ubezpieczeniowych powinny być stosowane w sposób ciągły, tzn . niedopuszczalne są nieuzasadnione zmiany zasad i metod.

§ 18. W umowach ubezpieczenia zawieranych w walutach obcych lub zawierających klauzulę waloryzacyjną w odniesieniu do waluty obcej wysokość rezerwy ustala się

w złotych według kursu średniego ustalonego przez Prezesa

Narodowego Banku Polskiego na dzień sporządzenia sprawozdania finansowego.

Rozdział 3

Sprawozdanie finansowe

§ 19. 1. Techniczny rachunek ubezpieczeń na życie

oraz techniczny rachunek ubezpieczeń majątkowych i osobowych jest sporządzany dla grup ubezpieczeń bezpośred­

nich.

2. Techniczny rachunek ubezpieczeń w zakresie reasekuracji czynnej sporządza się łącznie dla wszystkich grup

ubezpieczeń.

§ 20. Integralną część sprawozdania finansowego stanowi informacja dodatkowa do sprawozdania finansowego,

sporządzana zgodnie z załącznikiem nr 3.

§ 21 .1. Objaśnienia do bilansu ubezpieczycieli, stanowiącego załącznik nr 3 do

w załączniku nr 1.

ustawy, zostały przedstawione

2. Objaśnienia do technicznego rachunku ubezpieczeń

majątkowych i osobowych, stanowiącego załącznik nr 6/ 1

do ustawy, do technicznego rachunku ubezpieczeń na życie

-

Poz. 791

stanowiącego załącznik

nr 6/ 2 do ustawy, do ogólnego

rachunku zysków i strat ubezpieczyciela, stanowiącego załą­

cznik nr 6/ 3 do ustawy zostały przedstawione w załączniku

nr 2.

3. Objaśnienia do sprawozdania z przepływu środków

pieniężnych dla ubezpieczycieli, stanowiącego załącznik

nr 10 do ustawy, zostały przedstawione w załączniku nr 4 .

Rozdział 4

Dokumentacja ubezpieczeń i koszty akwizycji

§ 22. 1. W działalności ubezpieczeniowej w zakresie

ubezpieczeń bezpośrednich składki dokumentowane są kopiami polis lub innych dokumentów potwierdzających zawarcie umowy ubezpieczenia, a także aneksami do zawieranych

umów ubezpieczenia zawierającymi obliczenie składki, zwanymi dalej "dokumentami ubezpieczeniowymi", określający­

mi co najmniej : strony stosunku ubezpieczeniowego, zakres

odpowiedzialności ubezpieczyciela, okres ubezpieczenia,

wysokość sumy ubezpieczenia lub gwarancyjnej oraz wysokość należnej składki. Zestawienia zbiorcze dokumentów

ubezpieczeniowych mogą mieć zastosowanie

1) w przypadku gdy dokument ubezpieczenia wydawany

jest z chwilą opłacenia całej składki,

2) w rozliczeniach z pośrednikami ubezpieczeniowymi

- w odniesieniu do każdego pośrednika oddzielnie,

3) w rozliczeniach z ubezpieczającymi z tytułu ubezpieczeń

objętych umowami generalnymi w odniesieniu do

każdego ubezpieczającego oddzielnie.

2. Zestawienia zbiorcze dokumentów ubezpieczenia

sporządza się według grup i rodzajów ubezpieczeń .

§ 23. Jeżeli przewiduje to plan kont

1) w ubezpieczeniach majątkowych i osobowych koszty

akwizycji w części przypadającej na przyszłe lata obrotowe od skladek pobranych za więcej niż jeden rok

obrotowy, zgodnie z indywidualnymi umowami, podlegają rozliczeniu w czasie, za jaki zapłacono składkę;

rozliczeń tych dokonuje się według zasad obowiązują­

cych dla rezerwy składek,

2) w ubezpieczeniach na życie koszty akwizycji podlegają

rozliczeniu w czasie wyłącznie przy zastosowaniu metod

aktuarialnych.

§ 24. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1995 r.

Minister Finansów: w z. K. Kalicki

791

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA FINANSÓW

z dnia 29 grudnia 1994 r.

w sprawie szczegółowych zasad rachunkowości ubezpieczycieli.

Na podstawie art. 81 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 19

listopada 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. Nr 121, poz. 591)

zarządza się, co następuje

Rozdział 1

Przepisy ogólne

Załączniki

do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 grudnia 1994 r. (poz. 791)

Załącznik nr 1

OBJAŚNIENIA DO BILANSU

1. W pozycji B.I aktywów - "nieruchomości" należy

wykazać w następujących przekrojach

a) grunty/ budynki i budowle/ inwestycje budowlane,

w tym zaliczki na poczet inwestycji.

b) nieruchomości dla działalności własnej (pozostałe

nieruchomości) .

2. W pozycji B.III aktywów -

..inne lokaty finansowe"

3. W przypadku powierzenia kapitałów ubezpieczyciela

innym podmiotom do wspólnego inwestowania, kapitały te

podlegają wyodrębnieniu w bilansie jako udziały we wspólnych przedsięwzięciach lokacyjnych . W przypadku gdy podmiot administrujący i gospodarujący wspólnym kapitałem

inwestycyjnym jest jednostką zależną lub stowarzyszoną ,

udziały takie wyodrębnia się jako lokaty w jednostkach

zależnych lub stowarzyszonych .

należy osobno wykazywać papiery wartościowe emitowane

i gwarantowane przez Skarb Państwa i Narodowy Bank

4. W pozycji B.111.4 aktywów - "pożyczki hipoteczne"

należy wykazać pożyczki hipoteczne, zabezpieczone dodat-

Polski.

kowo polisami .

-

5. W pozycji B.1I1.5 aktywów - " pozostałe pożyczki"

należy wykazać pożyczki dla ubezpieczonych, których głów­

nym zabezpieczeniem jest polisa. Osobno należy też przedstawić kwotę pożyczek dla ubezpieczonych, nie zabezpieczonych polisami, jeśli jest ona istotna.

6. W pozycji B.IV aktywów - "należności depozytowe

od cedentów" należy wykazać zgodnie z zawartymi umowami reasekuracyjnymi w podziale na

1)

należności depozytowe w walucie polskiej

a) od jednostek zależnych/stowarzyszonych będących

cedentami,

b) pozostałe,

należności depozytowe w walutach obcych

a) od jednostek zależnych/stowarzyszonych będących

cedentami ,

b) pozostałe.

Gwarancje gotówkowe, zdeponowane na rzecz cedentów,

pozostające własnością reasekuratora, wykazywane są w bilansie reasekuratora w oddzielnej pozycji lokat bankowych.

Należności depozytowe nie mogą być łączone z innymi

pozycjami ani kompensowane z zobowiązaniami.

2)

7. W przypadku ubezp i eczeń na życie związanych z funduszem inwestycyjnym, gdy umowy ubezpieczenia przewidują , iż ryzyko lokaty ponosi ubezp i eczający, odpowiednie

lokaty kapitałowe wykazywane są w odrębnej pozycji bilansu

(pozycja C aktywów) . W przypadku umów ubezpieczenia na

życie, nawiązujących w sposób bezpośredni do określonych

lokat według cen sprzedaży rynkowych lub bieżących, ubezpieczyciele wykazują te lokaty według cen sprzedaży netto

ustalonych na dzień bilansowy. Różnicę między ceną sprzedaży składników lokat a ceną ich nabycia lub kosztem

wytworzenia uwzględnia się odpowiednio w rezerwach

techniczno - ubezpieczeniowych ubezpieczeń na życie .

8. W pozycji D aktywów - " należności i roszczenia "

wykazuje się należności w podziale na

a) należnośc i od jednostek zależnych/stowarzyszo­

nych,

b) należności od jednostek powiązanych z ubezpieczycielem udziałami partycypacyjnymi,

c) pozostałe należności .

9. W pozycji 0 .111.2 aktywów - "pozostałe należności

i roszczenia" wykazuje się oddzielnie należności powstałe

w związku z czynnościami komisarza awaryjnego, wykonywanymi na zlecenie innych ubezpieczycieli .

10. Wszystkie pozycje należności i zobowiązań wobec

jednostek dominujących, zależnych, stowarzyszonych oraz

jednostek, w których ubezpieczyciel posiada udziały, należy

wykazać oddzielnie w ramach poszczególnych kategorii

jednostek.

11 . Salda rozrachunków z tytułu koasekuracji ujmuje się

łącznie z rozrachunkami z tytułu ubezpieczeń bezpośrednich,

dokonując stosownego wyodrębnienia w informacji dodatkowej do sprawozdania finansowego .

12. W pozycji E.II .3 aktywów - "inne środki pieniężne

(weksle, czeki obce itp.)" należy wykazać środki pieniężne

w drodze, oznaczające środki pomiędzy kasą a własnym

rachunkiem bankowym ubezpieczyciela albo pomiędzy

dwoma własnymi rachunkami bankowymi, czeki obce przekazywane do realizacji przez bank do czasu uznania z tego

tytułu rachunku bankowego ubezpieczyciela lub weksle.

13. W pozycji F.I aktywów - "zarachowane odsetki

i czynsze" wykazuje się odsetki i czynsze naliczone na dzień

bilansowy, które nie są zapadalne lub należne.

Poz. 791

14. W pozycji F.II aktywów - " inne rozliczenia między ­

okresowe" wykazuje się koszty akwizycji, w części przypadającej na przyszłe okresy sprawozdawcze.

15. W pozycji B pasywów - " zobowiązania podporząd ­

kowane" należy osobno wykazać ogólną wartość zobowią­

zań zabezpieczonych na majątku ubezpieczyciela.

16. W pozycji C.I pasywów - "rezerwa składek i rezerwa

na pokrycie ryzyka niewygasłego " należy osobno wykazać

rezerwę na ryzyka niewygasłe , jeśli jej wartość jest znacząca .

17. W pozycji C.V pasywów - "rezerwy na wyrównanie szkodowości (ryzyka) " wykazuje się rezerwy na wyrównanie szkodowości (mające na celu zabezpieczenie przed

większymi wahaniami wskaźnika szkodowości w przyszłych

latach obrotowych) .

18. W pozycji C.VI pasywów - " pozostałe rezerwy

techniczno-ubezpieczeniowe" wykazuje się pozostałe rezerwy nie ujęte w poprzednich pozycjach.

19. W pozycji D pasywów - "rezerwy techniczno -ubezpieczeniowe dla ubezpieczeń na życie , jeżeli ryzyko

lokaty ponosi ubezpieczający" wykazuje się rezerwy tech niczno - ubezpieczeniowe utworzone w celu pokrycia zobo wiązań wynikających z umów ubezpieczenia na życie , których wartość jest określona w odniesieniu do wartości lokat,

których ryzyko ponosi ubezpieczający . Inne dodatkowe reze rwy techniczno-ubezpieczeniowe dla ubezpieczeń na życie ,

utworzone w celu pokrycia ryzyka śmierci , kosztów operacyj nych oraz innych rodzajów ryzyka (takiego jak premie płatne

w terminie zapadalności lub gwarantowane kwoty stanowią ­

ce ekwiwalent za zrzeczenie się przez ubezpieczonego praw

wynikających z umowy ubezpieczenia) będą wykazywane

w pozycji C.II pasywów.

20. W pozycji E.2 pasywów -

" inne rezerwy" wykazuje

się wszelkie inne rezerwy nie objęte poprzednimi pozycjami,

włączywszy przewidziane statutem fundusze prewencyjne.

21 . W pozycji F pasywów- " zobowiązania depozytowe

wobec reasekuratorów" w bilansie ubezpieczyciela będące­

go cedentem wykazuje się zobowiązania depozytowe zatrzymane zgodnie z zawartymi umowami reasekuracyjnymi .

W informacjach uzupełniających depozyty te wykazuje się

z podziałem na

1) zobowiązania depozytowe w walucie polskiej

a) wobec jednostek zależnych będących reasekuratorami,

b) pozostałe .

2) zobowiązania depozytowe w walutach obcych

a) wobec jednostek zależnych będących reasekuratora mi,

b) pozostałe.

Gwarancje gotówkowe zdeponowane przez reasekuratora ,

pozostające własnością reasekuratora, podlegają ewidencji

w księgach cedenta na koncie pozabilansowym i wykazywa ne są w pozycji "gwarancje" w objaśnieniach do bilansu .

22. W pozycji G pasywów - " pozostałe zobowiązania

i fundusze specjalne", z wyjątkiem pozycji G.VI pasywów

- "fundusze specjalne", zobowiązania wykazuje się w po dziale na

1) zobowiązania

a) od jednostek zależnych/stowarzyszonych ,

b) od jednostek powiązanych

udziałami partycypacyj nymL

c) pozostałe,

z ubezpieczycielem

2 ) zobow i ązania

a) w walucie polski ej.

b) w walutach obcych .

23. W pozycji G.V.2 pasywów - " pozostałe zobowiąza ­

nia" wy ~ azuje się zobowiązan i a pow stałe w związku z czynnościami komisarza awaryjnego, wykonywanymi na zlecenie

innych ubezpieczycieli .

24. W pozycji G.VI pasywów - "fundusze specjalne"

wykazuje się wszelkie fundusze dla pracowników, tworzone

zarówno na mocy przepisów prawa, jak i na mocy uchwał

walnego zgromadzenia .

25. Rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe (pozycja

C pasywów). rezerwy techniczno-ubezpieczeniowe dla

ubezpieczeń na życie, jeżeli ryzyko lokaty ponosi ubezpieczający (pozycja D pasywów) , pozostałe rezerwy (pozycja E pasywów), zobowiązania depozytowe wobec reaseku ratorów (pozycja F pasywów) oraz zobowiązania z tytułu

reasekuracji (pozycja G.II pasywów) wykazuje się z wyszczególnieniem waluty, w której rezerwa lub zobowiązanie

jest ustalane.