Rozporządzenie Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 12 października 1994 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w odkrywkowych zakładach górniczych.

§ 1. 1. Rozporządzenie obowiązuje przedsiębiorców

oraz pracowników zatrudnionych w ruchu odkrywkowych

zakładów górniczych, zwanych dalej "zakładami górniczymi " .

2. Rozporządzenie ma odpowiednie zastosowanie do

osób nie wymienionych w ust. 1, jeżeli wykonują one prace

lub przebywają w zakładzie górniczym.

3. W razie prowadzenia w zakładach górn iczych podziemnych wyrobisk górniczych oraz robót wiertniczych, do

robót tych stosuje się odpowiednio przepisy o prowadzen iu

ruchu w innych rodzajach zakładów górniczych, jeżeli rozporządzenie nie stanowi inaczej .

§ 2. Zakład górniczy, w którym stwierdzono lub przewiduje s i ę występowanie zagrożeń, powinien mieć opracowa ny plan akcji ratown iczej dla bezpieczeństwa ruchu zakładu

górniczego oraz na wypadek powstania zagrożenia życia

i zdrowia załogi, w szczególności na skutek pożaru, po wstania osuwisk, wdarcia się wody do wyrobisk oraz zagrożen i a gazowego lub pyłem szkodliwym dla zdrowia .

§ 3. Szczegółowe zasady opracowywan ia planu akcji

ratowniczej, prowadzenia akcji ratowniczej oraz organizacji

ratownictwa górniczego określają odrębne przepisy.

§ 4. Za prawidłową organizację

zakładu górniczego odpowiedzialny

zakładu górniczego.

§ 5. 1. Kierownik ruchu zakładu górniczego wykonuje

swoje obowiązki przy pomocy podległych mu osób kierownictwa ruchu oraz osób dozoru ruchu.

ustalić zakresy działania poszczególnych działów ruchu oraz

służb specjalistycznych zakładu górniczego.

3. W zakresach działania, o których mowa w ust. 2,

sposób koordynacji robót wykonywanych

przez poszczególne działy ruchu i służby specjalistyczne oraz

robót wykonywanych przez pracowników innego podmiotu

gospodarczego, a także sposób używania maszyn zakładu

górniczego i nadzoru nad tymi robotami.

należy określić

§ 6. 1. Każda osoba kierownictwa i dozoru ruchu zakładu górniczego zobowiązana jest do przestrzegania ustalonego dla niej na piśmie i zatwierdzonego przez kierownika

ruchu zakładu górniczego zakresu czynnośc i, szczegółowo

określającego jej obowiązki, uprawnienia i zakres odpowiedzialności.

2. Kierownik ruchu zakładu górniczego obowiązany jest

spowodować doręczenie zakresów czynności, o których

mowa w ust. 1, za pokwitowaniem odbioru.

§ 7. 1. Osoby kierownictwa i dozoru ruchu obow i ązane

są tak prowadzić i organizować prace, aby zapewnione było

bezpieczeństwo ludzi i ruchu zakładu górniczego, oraz pou czać pracowników o zasadach bezpiecznego wykonywania

pracy.

2. Wszystkie obsadzone stanowiska pracy muszą być na

każdej zmianie kontrolowane przez osobę dozoru ruchu .

i prowadzenie ruchu

jest kierownik ruchu

§ 8. 1. W zakładzie górniczym powinna być zorganizowana dyspozytorska służba ruchu.

-

2. Organizację i obsadę służby dyspozytorskiej ustala

kierownik ruchu zakładu górniczego.

3. Organ państwowego nadzoru górniczego może

w uzasadnionych przypadkach zwolnić przedsiębiorcę od

obowiązku zorganizowania służby dyspozytorskiej.

§ 9. 1. Kierownik ruchu zakładu górniczego obowiąza­

ny jest wyznaczyć pisemnie osobę kierownictwa lub osobę

dozoru do nadzoru nad prowadzeniem ruchu zakładu górniczego na danej zmianie.

2. Niezależnie od przepisu ust. 1 kierownik ruchu zakładu górniczego obowiązany jest ustalić zasady nadzoru dla

zakładów górniczych na zmianach nie obsadzonych w dni

wolne od pracy.

§ 10. 1. Kierownik ruchu zakładu górniczego powinien

określić stanowiska i miejsca pracy, dla których należy

opracować instrukcje bezpiecznego wykonywania pracy.

2. W instrukcjach, o których mowa w ust. 1, należy

sposoby wykonywania pracy, z uwzględnieniem

zagrożeń występujących przy wykonywaniu poszczególnych

prac.

określić

3. Kierownicy działów ruchu zakładu górniczego zatwierdzaj ą instrukcje, o których mowa w ust. 1, i obowiązani

są , za pisemnym potwierdzeniem, zapoznać pracowników

z ich treścią .

§ 11. 1. Przedsiębiorca i inny podmiot przystępujący do

wykonywania robót związanych z ruchem zakładu górniczego powinni szczegółowo określić na piśmie podział obowią ­

zków w celu zapewnienia bezpiecznych warunków pracy

i koordynacji robót.

2. Wykonując obowiązki, o których

należy w szczególności uwzględnić

mowa w ust. 1,

1) współpracę osób kierownictwa i dozoru ruchu ,

2) sposób przeszkolenia pracowników wykonujących roboty w zakresie obowiązującego w zakładzie górniczym

porządku i dyscypliny pracy, przepisów bezpiecznego

prowadzenia ruchu, występujących zagrożeń , zasad

łączności i alarmowania . oraz zgłaszania wypadków

i zagrożeń,

3) ustalenie zasad i warunków dostawy materiałów, urzą­

dzeń , sprzętu i dokumentacji techniczno-ruchowej .

§ 12. Przedsiębiorca obowiązany jest do sporządzania

i uzupełniania niezbędnej dokumentacji prowadzenia ruchu

zakładu górniczego.

§ 13. 1. W ruchu zakładu górniczego zatrudnieni mogą

być wyłącznie pracownicy spełniający wymagania określone

dla osób wykonujących danego rodzaju roboty i czynności.

2. Dopuszczenie pracownika do wykonywania w ruchu

zakładu górniczego czynności wymagających szczególnych

kwalifikacji dozwolone jest jedynie po uprzednim stwierdzeniu posiadan ia tych kwalifikacji.

§ 14. W zakładzie górniczym wolno zatrudniać jedynie

osoby, które zostały uznane w wyniku badań lekarskich oraz

innych wymaganych badań za zdolne do wykonywania

danego rodzaju pracy.

§ 15. Osoby przyjęte do pracy mogą być dopuszczone

do pracy w ruchu zakładu górniczego wyłącznie po odbytym

przeszkoleniu teoretycznym i praktycznym w zakresie bez-

-

Poz. 552

p i eczeństwa i higieny pracy, bezpieczeństwa pożarowego

oraz przygotowaniu przez osoby dozoru ruchu w zakresie

prawidłowego wykonywania danego rodzaju pracy.

§ 16. 1. Wstęp do zakładu górniczego osobom nie upoważnionym jest zabroniony.

2. Kierownik ruchu zakładu górniczego określi miejsca

i stanowiska pracy, na których obowiązuje użycie hełmów

ochronnych.

§ 17. 1. W zakładzie górniczym należy prowadzić ewiosób, stosując odpowiedni system rejestracji osób

zatrudnionych na każdej zmianie.

dencję

2. Pracownicy zakładu górniczego obowiązani są posiadać przy sobie znaczek kontrolny lub inny identyfikator

i okazywać go na żądanie osób kierownictwa i dozoru ruchu

lub osób uprawnionych do przeprowadzania kontroli.

§ 18. Obiekty budowlane oraz maszyny i urządzenia

zakładu górniczego należy eksploatować zgodnie z doku mentacją techniczną lub eksploatacyjną i stale utrzymywać

w takim stanie, aby nie stwarzały zagrożenia dla ludzi lub

ciągłości ruchu oraz były wykorzystywane w sposób zgodny

z ich przeznaczeniem .

§ 19. Za prawidłowe korzystanie z obiektów budowlanych, maszyn i urządzeń technicznych znajdujących się na

terenie zakładu górniczego odpowiedzialny jest podmiot

gospodarczy z nich korzystający .

§ 20. Wprowadzenie jakichkolwiek zmian w konstrukcji

nośnej ,

zawiesiach, rozmieszczeniu przeciwciężarów oraz

rozszerzenie zakresów działania wyłączników krańcowych

w maszynach i urządzeniach jest dozwolone tylko za zgodą

kierownika ruchu zakładu górniczego, wydaną na podstawie

dokumentacji producenta.

§ 21 . 1. W zakładzie górniczym należy prowadzić doku mentowane kontrole stanu technicznego i sposobu wykorzystania obiektów, maszyn i urządzeń , w postaci okresowych

badań i przeglądów.

2. Kierownik ruchu zakładu górniczego ustala częstot­

liwość, zakres oraz sposób przeprowadzania badań i przeglądów okresowych, w zależności od rodzaju obiektu, maszyny lub urządzenia.

§ 22. Stanowisko pracy, na którym ruch został wstrzymany na skutek zagrożenia bezpieczeństwa pracy, można

uruchomić po stwierdzeniu przez osobę dozoru ruchu usunięcia tego zagrożenia .

§ 23. Nie wolno usuwać urządzeń i instalacji ochronnych, a także używać ich niezgodnie z przeznaczeniem ani

samowolnie wyłączać. W razie uszkodzenia tych urządzeń

i instalacji, należy niezwłocznie doprowadzić je do właś­

ciwego stanu, stosując w tym czasie inne odpowiednie

zabezpieczenia.

§ 24. 1. Na oddanie do ruchu następujących podsta"

wowych obiektów zakładu górniczego wymagane jest zezwolenie właśc i wego organu państwowego nadzoru górniczego

1) głównych rozdzielni elektrycznych wysokiego i śred­

niego napięcia,

2) central telefonicznych i dyspozytorskich, wraz z sys temami łączności i alarmowania,

3) głównych stacji sprężarek powietrza,

4)

urządzeń i układów głównego odwadniania.

-

2. Zezwolenie określone w ust. 1 właściwy organ pań­

stwowego nadzoru górniczego wydaje na wniosek kierownika ruchu zakładu górniczego.

§ 25. 1. Do wniosku, o którym mowa w § 24 ust. 2,

należy dołączyć dokumentację techniczną i protokół odbioru

technicznego, dokonanego przez komisję powoływaną przez

kierownika ruchu zakladu górniczego.

2. Protokół, o którym mowa w ust. 1, powinien w szczególności zawierać stwierdzenie, że przewidziany do oddania

do ruchu obiekt wykonany został zgodnie z dokumentacją

a wyniki wykonanych pomiarów i prób są

zgodne z wymaganiami przepisów i wprowadzonych do

obowiązkowego stosowania norm .

techniczną,

§ 26. 1. Zezwolenia dotyczące obiektów zakładu górniczego określonych w § 24 wymagane są również w razie

wprowadzenia istotnych zmian konstrukcyjnych oraz zmian

warunków eksploatacji.

2. W zezwoleniu mogą być ustalone szczególne warunki prowadzenia ruchu.

§ 27. Właściwy organ państwowego nadzoru górniczego przed wydaniem zezwolenia, o którym mowa w § 24, może

-

2. R o b o t Y gór n i c z e u d o s t ę P n i aj ą c e

tacyjne

przeprowadzenie próbnego ruchu obiektu oraz

jego zakres, sposób kontroli i uzależnić wydanie

zezwolenia od uzyskanych wyników.

§ 28. Obiekty, maszyny i urządzenia, których oddanie do

ruchu nie wymaga zezwolenia właściwego organu państ­

wowego nadzoru górniczego, dopuszcza do ruchu kierownik

ruchu zakładu górniczego na podstawie protokołu komisyjnego odbioru technicznego.

§ 29. Prace niebezpieczne muszą być prowadzone wedi pod bezpośrednim nadzorem osoby dozoru

ruchu.

ług wskazań

§ 30. Przed rozpoczęciem pracy pracownik obowiązany

jest ,d o sprawdzenia stanu bezpieczeństwa w miejscu pracy,

a w szczególności stanu urządzeń ochronnych i zabezpieczających oraz stanu narzędzi.

Rozdział 2

Roboty górnicze

1. Roboty przygotowawcze

§ 31 . Roboty przygotowawcze na przedpolu wyrobiska

odkrywkowego i zwałowiska należy prowadzić z wyprzedzeniem określonym przez kierownika ruchu zakładu górniczego

zapewniającym bezpieczne prowadzenie robót górniczych.

§ 32. Wyprzedzenie robót górniczych robotami odwadniającymi należy ustalić na podstawie szczegółowego roze-

znania hydrogeologicznego złoża .

§ 33. 1. Wyrobiska odkrywkowe powinny mieć stałe

zabezpieczenie przed napływem wód z terenów przyległych,

w celu ograniczenia dopływu tych wód i działania erozyjnego

na skarpach, półkach, pochylniach i poziomach roboczych .

2. Zabezpieczenie, o którym mowa w ust. 1, powinno

zapewnić przyjęcie i odprowadzenie dopływów określanych

"wielką wodą", występującą raz na 100 lat, oraz zrzutów wód

z urządzeń odwadniających, realizowanych w ramach robót

przygotowawczych .

eksp Io a -

§ 34. Projektowanie i prowadzenie robót udostępniają­

cych i eksploatacyjnych powinno być odpowiednio do stosowane do warunków geologiczno-górniczych i wyposażenia technicznego, tak aby zachowane były odpowiednie

parametry (np. poziomy eksploatacyjne i półki robocze,

pochylnie, skarpy, ociosy, zbocza stałe i robocze), zapewniające bezpieczeństwo geotechniczne, bezpieczeństwo za trudnionej załogi oraz bezpieczeństwo i ciągłość ruchu.

§ 35. Osoby kierownictwa i dozoru ruchu obowiązane

niezwłocznie służbie mierniczo-geologicznej

wszelkie napotkane w czasie prowadzenia robót górniczych

zaburzenia geologiczne, zbiorniki wodne, osuwiska oraz inne

zmiany warunków geologicznogórniczych wcelu ich udokumentowania.

są zgłaszać

§ 36. Stan wyrobisk górniczych powinien być okresowo

kontrolowany przez osoby dozoru ruchu w zakresie i terminach ustalonych przez kierownika działu górniczego.

§ 37. 1. Kierownik działu górniczego i osoby dozoru

ruchu górniczego obowiązane są posiadać aktualne niezbęd ­

ne mapy górnicze.

zarżądzić

określić

Poz. 552

2. Mapy, o których mowa w ust. 1, powinny aktualizować

osoby dozoru ruchu wyznaczone przez kierownika

ruchu zakładu górniczego w określonych przez niego ter minach .

§ 38. Stałe przejścia dla załogi, których kąt nachylenia

przekracza 20%, należy wyposażyć w stopnie i poręcze .

§ 39. Zdejmowanie nadkładu należy prowadzić z wyprzedzeniem określonym przez kierownika ruchu zakładu

górniczego, zapewniającym bezpieczne wydobywanie kopaliny ze złoża.

§ 40. Teren zakładu górniczego, łącznie z terenami zwałów i hałd , jeżeli nie jest ogrodzony, powinien być oznaczony

tablicami, na których powinny być umieszczone: nazwa

zakładu górniczego oraz napis zakazujący wstępu osobom

nie upoważnionym.

§ 41. M iejsca niebezpieczne na terenie zakładu górniczego, jeżeli nie znajdują się pod stałym dozorem, powinny

być ogrodzone i zaopatrzone w tablice ostrzegawcze.

§ 42. Niebezpieczny odcinek ściany, na którym roboty

zostały chwilowo wstrzymane, powinien być zabezpieczony

tablicami z dobrze widocznym napisem: "Niebezpieczeńst­

wo - nie wolno przechodzić " , umieszczonymi odpowiednio

przy górnej i dolnej krawędzi ściany.

§ 43. 1. W przypadku wykrycia w nadkładzie, złożu lub

urobku śladów kultury materialnej bądź znaleziska paleontologicznego, należy natychmiast przerwać roboty i zawia domić osobę dozoru ruchu. Dalszy sposób prowadzenia

robót ustala kierownik działu górniczego.

2. Kierownik ruchu zakładu górniczego obowiązany jest

powiadomić o znalezisku właściwy organ samorządu terytorialnego, konserwatora przyrody i konserwatora zabytków

oraz właściwy organ państwowego nadzoru górniczego.

3. Roboty strzałowe

§ 44. 1. Dla sprawowania nadzoru nad gospodarką

środkami strzałowymi, sprzętem strzałowym oraz robotami

strzałowymi należy w zakładzie górniczym lub grupie za kładów górniczych utworzyć odpowiednie stanowisko.

-

§ 58. Nadanie sygnału "odwołanie" w przypadkach

stwierdzenia niewypału może nastąpić dopiero po odpowiednim zabezpieczeniu rejonu niewypału.

§ 59. Usunięcia niewypału może dokonać tylko zespół

pracowników w składzie ustalonym przez osobę dozoru

ruchu nadzorującą roboty strzałowe.

§ 60. Osoba dozoru ruchu nadzorująca roboty strzałowe

obowiązana jest do określenia sposobu usunięcia niewypału

i do zapoznania z nim pracowników zatrudnionych przy

prowadzeniu tego rodzaju robót, ustalając

1) granice terenu, na którym nie można prowadzić żadnych

innych robót nie związanych z usuwaniem niewypału,

-

Poz. 552

wcześniej

jednak niż po

upływie

5 minut od momentu

odpalenia.

2. Po stwierdzeniu prawidłowości odstrzału osoba dozoru ruchu nadzorująca roboty strzałowe wydaje polecenie

nadania sygnału odwoławczego.

§ 66. 1. Uzbrojenie naboi inicjujących należy wykonywać

bezpośrednio przed ich użyciem w miejscu prowadzenia robót,

w odległości nie mniejszej niż 5 m od załadowanego otworu

oraz miejsca znajdowania się materiału wybuchowego.

2. W uzasadnionych przypadkach zgodę na wykonywanie naboi inicjujących w innym miejscu niż określone w ust.

1 wydaje kierownik ruchu zakładu górniczego.

2) granice stref zagrożeń i sposób ich zabezpieczenia,

§ 67. Przy usuwaniu nawisu na ścianie eksploatacyjnej

3) sposób lokalizacji ładunków materiału wybuchowego,

które nie odpaliły,

ładunek materiału wybuchowego nie może być podwieszony

4) sposób usuwania przybitki, ładunków udarowych i materiału wybuchowego.

§ 68. Specjalistyczne roboty strzałowe mogą być wykonywane tylko pod bezpośrednim nadzorem inżyniera (technika) strzałowego.

.

§ 61. 1. Usuwanie niewypałów za pomocą dodatkowych naboi udarowych dozwolone jest wyłącznie w warunkach gwarantujących, że dodatkowy nabój bezpośrednio

zetknie się z ładunkiem niewypału .

2. W przypadku likwidacji niewypału w otworach przez

za pomocą dodatkowego naboju udarowego,

wolno usunąć z otworu tylko przybitkę wodną lub sypką

wyłącznie za pomocą sprężonego powietrza.

na przewodach strzałowych.

§ 69. Strzelanie w otworach wiertniczych i ·ucinanie rur

w studniach odwadniających metodą minerską należy wykonywać zgodnie z instrukcją zatwierdzoną przez kierownika

ruchu zakładu górniczego.

detonację

§ 62. Przy usuwaniu niewypałów w przypadku odpalania elektrycznego należy przestrzegać następujących warunków

1) badanie wzrokowe prawidłowości połączeń sieci strzałowej lub wykonywanie innych czynności (robót) może

nastąpić pod warunkiem uprzedniego odłączenia sieci

strzałowej od zapalarki oraz po zwarciu i zaizolowaniu

końcówek przewodów strzałowych,

2)

należy zapoznać wszystkich członków zespołu ze spo-

sobem usuwania niewypału .

§ 63. 1. Niewypały w otworach usuwa się przez odstrzelenie ładunków umieszczonych w otworach odwierconych równolegle do tych, w których znajdują się niewypały, w odległości co najmniej 30 cm.

2. Przystrzelaniu ładunkami nakładanymi lub podkłada­

nymi unieszkodliwienia niewypału można dokonać przez

ręczne usunięcie przybitki, umieszczenie dodatkowego naboju inicjującego i ponowne wykonanie przybitki.

3. Przy strzelaniu rozszczepkowym niewypał można

usunąć przez założenie i odstrzelenie ładunku nakładanego

wprost na wylot otworu.

§ 64. Po rozstawieniu posterunków zabezpieczających

i podaniu sygnału uprzedzającego, w strefie zagrożenia

rozrzutu odłamków mogą przebywać tylko członkowie zespołu powołanego do wykonania odstrzału, pracownicy

właściwego organu państwowego nadzoru górniczego oraz

inne osoby za zgodą osoby dozoru ruchu , nadzorującej

roboty strzałowe.

§ 65. 1. Po odpaleniu ładunków materiału wybuchowego można wyjść ze schronu dopiero po upewnieniu się

przez osobę dozoru ruchu nadzorującą roboty strzałowe, że

wszystkie ładunki materiału wybuchowego odpaliły, nie

§ 70. 1. Zakład górniczy może dokonywać strzelań doświadczalnych.

2. Strzelanie doświadczalne przeprowadza się na podstawie dokumentacji strzelania.

3. Dokumentacja, o której mowa w ust. 2, podlega

zaopiniowaniu przez rzeczoznawcę (jednostkę naukowo-badawczą) wskazanego przez Prezesa Wyższego Urzędu

Górniczego.

§ 71. Strzelanie doświadczalne prowadzone jest przez

inżyniera (technika) strzałowego pod nadzorem kierownika

działu

robót górniczych, a w miarę potrzeb przy udziale

rzeczoznawcy, o którym mowa w § 70 ust. 3.

§ 72. O terminie przeprowadzenia strzelania doświad­

czalnego kierownik ruchu zakładu górniczego obow i ązany

jest powiadomić właściwy organ państwowego nadzoru

górniczego co najmniej 7 dni przed planowanym strzelaniem.

§ 73. Ze strzelania doświadczalnego lub serii strzelań

należy sporządzić protokół z podaniem opisu robót i uzys-

kanych efektów. Protokół podpisują wykonujący i nadzorujący strzelanie oraz rzeczoznawca, jeżeli brał udział w strzela-

niu.

4. U r a b i a n i e,

ł ad o w an ie

i z wał o w a n i e m a s z y nami

§ 74. 1. Zabronione jest pozostawianie w ruchu bez

obsługi maszyn i urządzeń nie przystosowanych do pracy bez

obsługi stałej.

2. Opuszczając maszynę lub urządzenie operator obowiązany jest wyłączyć wszystkie napędy, wyłączyć napięcie

sterownicze lub dopływ energii elektrycznej, zahamować

maszynę oraz zamknąć na klucz kabinę sterowniczą .

§ 75. Odstęp pomiędzy maszynami urabiającymi, ładu­

jącymi i zwałującymi w czasie eksploatacji musi być większy

od sumy promieni maksymalnego zasięgu tych maszyn .

7. Urabianie termiczne

§ 100. Termiczne urabianie złoża kopaliny należy wykozgodnie z projektem technicznym zatwierdzonym

przez kierownika ruchu zakładu górniczego.

nywać

§ 101. W pobliżu miejsca pracy palnika termicznego

należy zorganizować stanowisko sprzętu przeciwpożarowe­

go. Ilość i rodzaj tego sprzętu należy ustalić w projekcie,

o którym mowa w § 100.

§ 102. Zabronione jest używanie otwartego ognia w odległości mniejszej niż 10m od zbiornika paliw i butli

gazowych.

§ 103. Kierownik działu górniczego ustali w instrukcji

zasady organizacji i bezpieczeństwa wykonywania robót

metodą termicznego urabiania.

8. I n n e m e t o d y u r a b i a n i a

§ 104. Eksploatacja złoża spod lustra wody urządzenia­

mi pływającymi odbywa się zgodnie z projektem technicznym eksploatacji uwzględniającym przepisy w sprawie bezp4eczeństwa i higieny pracy na statkach.

§ 105. Urabianie bloków piłami linowymi należy prowadzić zgodnie z instrukcją organizacji i bezpieczeństwa wykonywania tych robót, zatwierdzoną przez kierownika działu

górniczego.

§ 106. Urabianie skał sypkich, plastycznych i kruchych

przez podkopywanie, podcinanie lub podwrębianie jest zabronione.

§ 107. Urabianie i wykonywanie czynności rozłupywa­

nia za pomocą maszyn do rozłupywania bloków i brył

nadwymiarowych może odbywać się zgodnie z instrukcją

zatwierdzoną przez kierownika ruchu zakładu górniczego.

9. Zwałowanie

-

Poz. 552

3) wysokość pięter i ich ilość,

4) maszyny i urządzenia stosowane do zwałowania ,

5) dopuszczalny kąt nachylenia poprzecznego torów.

§ 112. Budowę zwałowisk zewnętrznych i wewnętrz­

nych należy tak prowadzić, aby skały nadkładowe najbardziej

przydatne do rekultywacji były zwałowane jako wierzchowina.

§ 113. Kształtowanie wierzchowiny zwałowiska i zboczy stałych należy prowadzić wraz z postępem robót górniczych, w sposób umożliwiający ich rekultywację .

§ 114. Powierzchnie zboczy stałych i wierzchowiny

zwałowiska należy zabezpieczać przed erozją .

§ 115. Zwałowanie kopalin palnych należy tak wykonywać, aby uniemożliwić ich samozapalenie.

§ 116. Zwałowanie wewnętrzne należy prowadzić

w sposób uwzględniający bezpieczną odległość dolnej krawędzi zbocza zwałowiska od dolnej krawędzi frontu eks ploatacyjnego.

§ 117. Kierownik ruchu zakładu górniczego określa zakres i częstotliwość kontroli zwałowania oraz osoby od powiedzialne za ich przeprowadzenie.

§ 118. Kierownik ruchu zakładu górniczego określa dopuszczalne bezpieczne odległości pracy maszyn na zwałowi­

sku.

§ 119. W przypadku możliwości gospodarczego wykorzystania bądź utylizacji zwałowanych mas nadkładowych

lub ich części należy stosować zwałowanie selektywne.

§ 120. Podczas wyładunku zwałowanego materiału ze

środków transportowych zabrania się pracownikom przebywania od strony rozładowywania wagonów lub pod ich

podniesioną klapą.

§ 108. Zwałowiska należy lokalizować w wyeksploatowanym wyrobisku lub poza granicą udokumentowanych

złóż w sposób nie powodujący pogorszenia warunków

późniejszej eksploatacji tych złóż.

§ 109. Niedozwolona jest lokalizacja zwałowiska w wyrobisku górniczym, z którego !1ie wyeksploatowano cał­

kowicie zasobów. Właściwy organ państwowego nadzoru

górniczego może zezwolić na lokalizowanie zwałowiska

tymczasowego w granicach złoża, jeżeli uzasadniają to

warunki techniczno-ekonomiczne i terenowe.

Rozdział 3

Transport

1 . Tra n s p o r t p r z e n o śn i k a m i ta ś m o w y m i

§ 121. 1. Przenośniki taśmowe należy wyposażyć w

1) urządzenia do napinania taśmy,

2)

urządzenia do czyszczenia taśmy,

3)

urządzenia hamulcowe zabezpieczające przed samoczynnym ruchem taśmy pod wpływem ciężaru urobku

oraz przed zasypaniem przenośnika odbierającego,

§ 110. 1. Teren przeznaczony pod zwałowiska należy

odwodnić i zabezpieczyć przed dopływem wody.

2. Teren przeznaczony pod zwałowiska należy zbadać

pod względem wytrzymałości i stateczności podłoża. O potrzebie badań decyduje kierownik ruchu zakładu górniczego.

§ 111. 1. Kształtowanie zwałowisk należy prowadzić

zgodnie z dokumentacją techniczną zwałowania.

4) łatwo dostępne urządzenia umożliwiające zatrzymanie

przenośnika,

5)

6)

1) kąty generalne zboczy zwałowiska,

2) bezpieczną odległość zwałowiska od

a) wyrobiska górniczego,

b) cieków i innych zbiorników wodnych,

c) dróg, obiektów budowlanych, linii kolejowych i innych urządzeń technicznych,

urządzenia sygnalizujące, akustyczne i optyczne, infor-

mujące o zamierzonym uruchomieniu przenośnika,

2. Dokumentacja, o której mowa w ust. 1, powinna

określać w szczególności

osłony części wirujących i ruchomych, określone szcze gółowo w dokumentacji techniczno-ruchowej,

7)

urządzenia wyłączające z ruchu przenośnik przy zaistnieniu poślizgu taśmy na bębnach napędowych.

2. Przenośniki biegnące w zamkniętych estakadach lub

w innych pomieszczeniach stałych powinny być wyposażo­

ne w półstałe instalacje gaśnicze.

3. Przenośniki, które zgodnie z dokumentacją techniczno-ruchową nie posiadają pełnego wyposażenia wykazane-

-

go w ust. 1, mogą być w uzasadnionych przypadkach

dopuszczone do ruchu w trybie § 28.

§ 122. Wzdłuż tras przenośników taśmowych w miejscach ustalonych przez kierownika działu górniczego muszą

się znajdować bezpieczne przejścia dla ludzi w poprzek trasy

przenośników.

§ 123. Przenośniki przechodzące nad. stanowiskami

pracy lub drogami komunikacyjnymi należy wyposażyć w zabezpieczenia przed spadaniem urobku.

przenośników taśmo­

wych należy wyposażyć w techniczne środki łączności.

§ 124. 1. Stanowiska

obsługi

2. Właściwy organ państwowego nadzoru górniczego

w uzasadnionych przypadkach może zezwolić na odstępst­

wo od obowiązku, o którym mowa w ust. 1.

Poz. 552

2. Wykorzystywanie przenośników do celów innych niż

określono w procesie technologicznym dopuszczalne jest na

podstawie instrukcji zatwierdzonej przez kierownika ruchu

zakładu górniczego.

§ 134. Dokonywanie napraw przenośnika dozwolone

jest, po zabezpieczeniu przed przypadkowym uruchomieniem, w sposób ustalony przez kierownika ruchu zakładu

górniczego.

2. Transport szynowy

§ 135. 1. Koleje użytku niepublicznego, normalne i wą­

skotorowe należące do zakładów górniczych, należy użyt­

kować zgodnie z obowiązującymi w tym zakresie przepisami.

2. Zakres i sposób użytkowania ustala kierownik ruchu

zakładu górniczego.

§ 125. Każdy przenośnik powinien posiadać skuteczne

zabezpieczenie przed przypadkowym uruchomieniem.

§ 126. Teren wzdłuż przenośników powinien umożli­

wiać przejazd lub przejście dla prowadzenia kontroli stanu

technicznego przenośnika lub jego naprawy.

§ 127. 1. W rejonie stacji napędowych przenośników

należy zapewnić powierzchnię niezbędną do korzystania

z ur?ądzeń dźwigowych w czasie montażu lub napraw.

2. W przypadku niemożności spełnienia warunku,

o którym mowa w ust. 1, stacje powinny być wyposażone we

własne urządzenia dźwigowe, odpowiadające wymaganiom

określonym w przepisach o dozorze technicznym.

§ 128. Przenośnik w wyrobisku odkrywkowym i na

zwałowisku należy ustawiać w bezpiecznej odległości od

dolnej lub górnej krawędzi poszczególnych skarp, określonej

przez kierownika ruchu zakładu górniczego.

§ 129. Przed załadowaniem przenośników taśmowych

urobkiem należy z nich usunąć nagromadzoną wodę, śnieg

lub oblodzenie.

§ 130. Transportowanie przenośnikami taśmowymi popiołu może się odbywać z zastosowaniem odpowiednich

środków zapobiegających pyleniu, po uprzednim jego wygaszeniu i ochłodzeniu do temperatury niższej niż + 50°C.

§ 131. 1. Zabronione jest dokonywanie napraw i robót

konserwacyjnych przy przenośniku w czasie jego ruchu, gdy

istnieje możliwość bezpośredniego zetknięcia się z elementami będącymi w ruchu.

2. Zakaz, o którym mowa w ust. 1, nie dotyczy dokonywania napraw i robót konserwacyjnych przy zastosowaniu

specjalistycznych urządzeń.

3. Zabronione jest zbliżanie się do ruchomych części

przenośnika na odległość mniejszą niż 0,5 m.

§ 132. Przesuwania przenośników należy dokonywać

zgodnie z instrukcją zatwierdzoną przez kierownika ruchu

zakładu górniczego.

§ 133. 1. Zabronione jest

1) transportowanie taśmą długich i ciężkich przedmiotów

przekraczających wytrzymałość taśmy,

2) uruchamianie przenośnika bez uprzedniego sygnału

ostrzegawczego,

3) stawanie i chodzenie ludzi w czasie ruchu przenośnika

po jego konstrukcji oraz jazda na przenośniku .

§ 136. Zasady eksploatacji, utrzymania i remontów torów jezdnych maszyn podstawowych ustala kierownik ruchu

zakładu górniczego.

§ 137. Zabrania się ładowania urobku koparkami prr,(

nie wyłączonych spod napięcia przewodach trakcji elektrycz..

nej.

§ 138. 1. Materiał przeznaczony do zwałowania należy

przewozić na zwałowiska w składach ciągniętych.

2. Kierownik ruchu zakładu górniczego może w uzasadnionych przypadkach zezwolić na przewożenie materiału na

zwałowiska w składach pchanych.

§ 139. Szynowy transport wewnątrzzakładowy przy

lokomotyw należy wyposażyć w niezbędne zabezpieczenia oraz urządzenia sygnalizacji i łączności.

użyciu

§ 140. Niedopuszczalny jest równoczesny transport lokomotywami i innymi rodzajami transportu na tych samych

odcinkach torów.

3. Przewóz ręczny

§ 141. 1. Zabroniony jest przewóz

w wyrobiskach o nachyleniu powyżej 4°.

ręczny

wozami

2. Przy ręcznym przewozie w miejscach, gdzie istnieje

możliwość samoczynnego toczenia się wozu w wyrobiskach

o nachyleniu do 4°, odległość między wozami nie może być

mniejsza niż 30 m.

§ 142. Transport ręczny po torach przewozu lokomotywowego dopuszczalny jest tylko za zezwoleniem kierownika

ruchu zakładu górniczego i na określonych przez niego

warunkach.

4. Drogi wewnątrzzakładowe

wy

transport koło­

§ 143. 1. Budowę dróg stałych wewnątrzzakładowych

należy wykonać na podstawie dokumentacji zatwierdzonej

przez kierownika ruchu zakładu górniczego.

2. Drogi kołowe w zakładzie górniczym muszą być

1) dostosowane do gabarytów i ciężaru pojazdów technologicznych, używanych w ruchu zakładu górniczego,

oraz do natężenia ruchu,

2) odpowiednio oznakowane,

-

każdej studni pompowej należy zapewnić

dokonywania pomiarów poziomu zwierciadła

wody oraz odpowiednie zabezpieczenie wylotu studni. Studnie lub grupy studni muszą posiadać możliwość dokonywania kontrolnych pomiarów ilości pompowanej wody.

§ 179. W

możliwość

§ 180. Dla zapewnienia ciągłości pracy studni zakład

górniczy musi posiadać niezbędną rezerwę pomp oraz urzą­

dzenia do ich wymiany.

§ 181. Warunki wykonywania i eksploatacji studni pompowych w wyrobisku odkrywkowym i w rejonach zagrożonych występowaniem zapadlisk lub osuwisk ustala

kierownik ruchu zakładu górniczego.

3. Odwadnianie wgłębne - wyrobiskami podziemnymi

§ 182. Przed rozpoczęciem drążenia podziemnych wyrobisk odwadniających należy na podstawie warunków

geologiczno-górniczych kopaliny oraz skał bezpośrednio ją

otaczających ustalić warunki wykonywania tych wyrobisk.

§ 183. Długość pojedynczych podziemnych wyrobisk

odwadniających nie powinna przekraczać 500 m, a odległość

otworów wiertniczych od głównych chodn ików odwadniających nie powinna być mniejsza niż 10m.

§ 184. 1. Przy wykonywaniu robót strzałowych w wyrobiskach podziemnych w warunkach zagrożenia wodnego

należy w szczególności

1) wstrzymać roboty strzałowe, gdy wystąpią objawy

wskazujące na wzrost zagrożenia wodnego; wznowienie robót strzałowych może nastąpić za zgodą kierownika ruchu zakładu górniczego,

.

2) zmniejszyć zabiór i zagęszczać obudowę w strefach

występujących zaburzeń stosownie do warunków geologiczno-górniczych; miejscach tych roboty strzałoWe

mogą być wykonywane tylko pod bezpośrednim nadzorem osoby dozoru ruchu,

w

3)

decyzję

Poz. 552

2043

wykonywania robót strzałowych

w wyrobiskach górniczych zaliczonych do drugiego lub

trzeciego stopnia zagrożenia wodnego podejmuje kierownik ruchu zakładu górniczego, po uzyskaniu zgody

właściwego organu państwowego nadzoru górniczego.

się instalowanie rurociągów tłocznych w obudowanych

otworach wiertniczych,

5) chodniki osadnikowe i chodniki pojemnościowe, których czynna objętość powinna zapewnić zatrzyman ie co

najmniej dwugodzinnego dopływu wody, wyznaczonego zgodnie z § 170,

6) tamy wodne dla ochrony pompowni i innych podstawowych wyrobisk podziemnych; rodzaj tam w zależ­

ności od lokalnych warunków górniczo-geologicznych

należy określić w projekcie odwadnian ia.

§ 186. 1. Przed wykonaniem pompowni głównej dla

odprowadzenia wody dopływającej do wyrobisk podziem nych należy wykonać pompownię pomocniczą.

2. Wydajność

pompowni

pomocniczej

powinna

uwzględniać maksymalne dopływy wody, wynikające z obliczeń hydrogeologicznych, jakie mogą wystąpić przed uruchomieniem pompowni głównej . Pompown ia ta powinna

być wyposażona co najmniej w dwa sprawne agregaty

pompowe oraz co najmniej w jeden sprawny agregat rezer wowy.

3. Dopuszcza się dla tych pompowni stosowanie pojedynczych rurociągów tłocznych .

§ 187. Wymagania określone w § 185 i 186 nie dotyczą

pomocniczych stanowisk pomp służących do doraźnego

odprowadzania wody.

§ 188. Wyrobiska podziemne mające wylot do wyrobiska odkrywkowego należy zabezpieczyć przed zatopieniem

ich wodami zbierającymi s i ę na poziomach lub na dnie

wyrobiska odkrywkowego.

§ 189. Wysokość wyrobisk chodnikowych w

obudowy nie może być mniejsza niż 1,8 m.

świetle

§ 190. Przy wykonywaniu wyrobisk chodnikowych równoległych chodnik wodny należy wykonywać co najmniej

0,5 m poniżej chodnika transportowego .

dotyczącą

2. Kryteria zaliczania podziemnych wyrobisk górniczych

do poszczególnych stopni zagrożenia wodnego regulują

odrębne przepisy.

.

§ 185. Pompownię główną podziemną należy wyposażyć w

1) obudowę trwałą,

§ 191. Przy prowadzeniu chodników podwójnych przecinki należy wykonywać w odległości nie większej niż 150 m,

a odległość pomiędzy chodnikami nie może być mniejsza niż

15 m.

§ 192. Kierownik ruchu zakładu górniczego określa

sposób likwidacji obudowy wyrobisk podziemnych w pięt ­

rach urabianych przez koparki, największe dopuszczalne

długości rabowanego odcinka wyrobiska oraz sposób zapewnienia bezpiecznej pracy koparek w rejonie tych wyrobisk.

Rozdział 5

2) zespół sprawnych pomp o łącznej wydajności zapewniającej odpompowanie w ciągu 20 godzin dobowego

dopływu wody, określonego w § 170,

3) sprawne, rezerwowe agregaty pompowe o wydajności

łącznej , wynoszącej co najmniej 50 % wydajności zespołu pomp wymienionego w pkt 2, niezależn i e od

pomp znajdujących się w remoncie; w przypadku gdy

wyposażenie zespołu wymienionego w pkt 2 sta'nowią

jeden lub dwa agregaty pompowe, obowiązuje rezerwa

w wysokośc i 100%,

§ 193. 1. Zakład górniczy powinien posiadać co najmniej dwa niezależne zasilania, tj.

- zasilanie podstawowe,

- zasilanie rezerwowe obiektów oraz maszyn i urzą dzeń decydujących o bezpieczeństwie ludzi i zakładu

górniczego.

4) co najmniej dwa rurociągi tłoczne, zlokalizowane niezależnie od siebie, zapewniające odpompowanie wody

w ilości odpowiadającej łącznej wydajności zespołu ·

sprawnych pomp, wymienionego w pkt 2; dopusZcza

2. Właściwy organ państwowego nadzoru górniczego

może zwoln i ć z obowiązku posiadania rezerwowego zasilania, w przypadku gdy jego brak nie stanowi zagrożenia dla

ludzi i zakładu górniczego.

Urządzenia elektroenergetyczne

1. Urządzenia

-

Poz. 552

§ 194. Zakład górniczy powinien posiadać aktualne da ne dotyczące warunków zwarciowych, występujących

w miejscu połączenia z krajowym układem elektroenergetycznym.

§ 204. Kierownik działu elektroenergetycznego określi

stacje elektroenergetyczne, które należy wyposażyć w za kładową łączność telefoniczną.

.

§ 195. Do budowy i eksploatacji urządzeń elektroenergetycznych w zakładach górniczych, w zakresie dotyczącym

wymagań bezpieczeństwa i higieny pracy oraz bezpieczeńst­

wa pożarowego, mają zastosowanie ogólnie obowiązujące

przepisy o budowie urządzeń elektroenergetycznych, przepisy eksploatacji technicznej urządzeń elektroenergetycznych

w zakładach przemysłowych , jeżeli rozporządzenie nie stanowi inaczej, oraz odpowiednie normy, wprowadzone do

obowiązkowego stosowania.

umieścić

§ 196. Przy ustalaniu częstotliwości, zakresu i sposobu

kontroli okresowych, o których mowa w § 21 , należy uwzglę­

dnić

§ 205. 1. W każdej stacji elektroenergetycznej należy

1) schemat ideowy układu elektroenergetycznego stacji,

2) instrukcje obsługi,

3) wykaz sprzętu ochronnego, niezbędnego do bezpiecznej obsługi stacji, i miejsce jego przechowywania,

4) wskazówki udzielania pierwszej pomocy w przypadkach

porażenia prądem elektrycznym,

5)

instrukcję przeciwpożarową,

6) wykaz sprzętu przeciwpożarowego.

wymagania ujęte w obowiązujących przepisach, instrukcjach eksploatacyjnych bądź w zaleceniach producenta,

z uwzględnieniem warunków eksploatacji tych urządzeń .

2. Kierownik działu elektroenergetycznego zakładu górniczego ustala, które stacje elektroenergetyczne powinny być

wyposażone we własny sprzęt ochronny.

§ 197. Stacje transformatorowe ustawione w strefie

rozrzutu powinny być zabezpieczone przed możliwością

uszkodzenia odłamkami skalnym i.

§ 206. Człony konstrukcji przenośników taśmowych, na

których zainstalowane są urządzenia lub przewody elektroenergetyczne, należy łączyć ze sobą po obu stronach stalową

linką lub taśmą o przekroju co najmniej 50 mm 2 .

§ 198. W przypadku samoczynnego

wyłączen i a

się

urządzenia elektroenergetycznego spod napięcia, można je

ponownie włączyć po usunięciu przyczyny wyłączenia .

§ 199. Przejazd maszyn urabiających i zwałujących pod

napowietrznymi liniami elektroenergetycznymi powinien odbywać się przy zachowaniu szczególnych środków ostrożno ­

ści i pod bezpośrednim nadzorem osoby dozoru ruchu

elektroenergetycznego.

§ 207. Każdy odcinek przewodu oponowego należy

co najmniej na początku i na końcu opaską

z trwałym oznaczeniem linii i cechami przewodu .

oznaczyć

§ 208. 1. Przenoszenie przewodów oponowych, szaf

łączeniowych

i sprzęg i eł dozwolone jest po

wyłączeniu

napięcia .

§ 200. 1. Odbiorów technicznych urządzeń elektroenergetycznych nowych i przebudowanych należy dokonywać komisyjnie.

2. Dopuszcza się lokalne przesuwan ie przewodów oponowych pod napięciem wyłącznie przy użyciu odpowiednich

narzędzi i sprzętu ochronnego, zabezpieczającego pracowników wykonujących tę czynność.

2. Komisję odbioru technicznego urządzeń elektroenergetycznych powołuje kierownik ruchu zakładu górniczego

lub z jego upoważnienia kierownik działu elektroenergetycznego.

§ 209. Kierownik ruchu zakładu górniczego określa specjalne wymagania dotyczące linii napowietrznych znajdują­

cych się na teren ie zakładu górniczego.

3. Urządzenia elektroenergetyczne stanowiące integral -

2. S i e c i e I e k t r y c z n e t rak c j i p r z e w o d o w ej

ną część maszyn lub urządzeń zakładu górniczego podlegają

odbiorowi wraz z odpowiednią maszyną lub urządzeniem .

§ 201 . Zezwolenie na oddanie do ruchu rozdzielni wysokiego napięcia nie wymienionych w § 24 po ukończeniu

ich budowy lub po wprowadzeniu zmian wydaje kierownik

ruchu zakładu górniczego, a pozostałych urządzeń elektroenergetycznych - kierownik działu elektroenergetycznego

na podstawie protokołu komisyjnego odbioru technicznego.

§ 202. 1. Zakład górniczy obowiązany jest posiadać

bieżąco aktualizowaną dokumentację techniczno-ruchową

dla urządzeń elektroenergetycznych.

2. Zakres dokumentacji oraz zasady jej przechowywania

i aktualizacji ustala kierownik dz i ału elektroenergetycznego.

§ 203. 1. Stacje elektroenergetyczne stałe (o budowie

uniemożliwiającej ich przemieszczanie) oraz stacje przewoź­

ne (o budowie przystosowanej do okresowej zmiany miejsca

pracy) powinny posiadać własny uziom stały.

2. Stacje elektroenergetyczne ruchome (zabudowane

na maszynach górniczych, przystosowanych do przemieszczania się) powinny być połączone z uziomem stałym poprzez system uziemiających przewo,dów ochronnych.

§ 210. Sieci górne torów stałych w sieci elektrycznej

trakcji przewodowej zakładu górniczego należy budować

z uwzględnieniem przepisów i norm wprowadzonych do

obowiązkowego stosowania dla sieci elektrycznych trakcji

przewodowej Polskich Kolei Państwowych oraz przepisu

§ 209.

§ 211 . 1. Sieci górne torów warsztatowych, torów

przeznaczonych do drobnych napraw taboru szynowego,

torów odstawczych oraz torów załadunkowych i wyładun ­

kowych w sieci elektrycznej trakcji przewodowej powinny

być zasilane jednostronnie i wyposażone w odłącznik sekcyjny, umożliw i ający ich odłączenie od pozostałej sieci. Odłącz­

nik taki powinien umożliwiać uziemien ie odłączonej części .

2. Jeżeli odcinek sieci, o którym mowa w ust. 1,

zainstalowany jest w budynku, odłącznik powinien dodatkowo posiadać świetlną sygnalizację jego stanu, zainstalowaną na zewnątrz i wewnątrz budynku w miejscach dobrze

widocznych.

§ 212. Wszystkie tory trakcji nie zelekryfikowanej należy

odizolować

od torów trakcji zelektryfikowanej przez zastosowan ie wkładek izolacyjnych .

-

16) prowadzenie badań geologicznych wyprzedzających

i rozpoznawczych, nie przewidzianych w planie ruchu,

oraz kontrola ewentualnego przekroczen ia eksploatacją

granic udokumentowanego złoża, filarów ochronnych

lub obszaru górniczego.

§ 228. Do zadań służby mierniczej zakładu górniczego

w zakresie obsługi mierniczej należą w szczególności

1) kontrolowanie zgodności prowadzonych robót górniczych z zatwierdzonym planem ruchu,

2) wykonywan ie prac mierniczych związanych z budową,

rozbudową i ruchem zakładu górniczego, w tym pomiaru

zdjętego nadkładu i wydobytej kopaliny,

3) sporządzanie i uzupełnianie dokumentacji mierniczej

i kartograficznej oraz sytuacji geologiczno-górniczej,

4) wyznaczanie filarów i półek ochronnych,

5) wykonywanie pomiarów określających wpływ robót

górniczych na powierzchnię terenu górniczego,

6) wykonywanie pomiarów uzupełniających i kontrolnych,

7) prognozowanie i określanie deformacji powierzchni poeksploatacyjnej,

8) sporządzan i e wniosków dotyczących utworzen ia, zmiany granic lub zniesienia obszaru górniczego,

9) sporządzan i e dokumentacji mierniczej dla prowadzenia

rekultywacji,

10) kontrolowanie sposobu zagospodarowania terenów

oraz opracowanie wniosków dotyczących sposobu zagospodarowania lub przekazywania terenów zbędnych,

11) sporządzanie dokumentacji mierniczej zjawisk osuwiskowych, występujących w wyrobiskach górniczych

.

i w rejonie zwałowisk .

§ 229. Roboty górnicze w sąsiedztwie filarów, zbiorników wodnych oraz obiektów budowlanych zakładu górniczego mogą być prowadzone po uprzednim zawiadomieniu służby mierniczej zakładu górniczego i sprawdzeniu przez

tę służbę kierunków, odległości oraz zasięgu i rozmiarów

Poz. 552

§ 232. Kierownik ruchu zakładu górniczego określa na

podstawie opinii służby geologicznej warunki stateczności

oraz parametry skarp i zboczy.

§ 233. W przypadku wystąpienia wstrząsów sejsmicznych kierownik ruchu zakładu górniczego, niezależnie od

obowiązku wynikającego z przepisu § 231, powołuje specjalistyczne służby kontrolne, określa zasady organizacji badań i interpretacji skutków tych zjawisk.

§ 234. Studnie odwadniające i otwory wiertnicze,

w których stwierdzono występowanie gazów szkodliwych

i wybuchowych o stężeniu przekraczającym wartości dopuszc2a II") e, oraz strefy w promieniu 5 m wokół tych studni

i otworów uznaje się za zagrożone.

§ 235. Strefy zagrożeń gazowych powinny posiadać

przed wstępem osób nie zatrudnionych.

Sposób zabezpieczenia ustala kierownik ruchu zakł adu górnic:ego.

zab~zpieczen i a

§ 236. Pracown icy zatrudnieni w strefach zagrożeń gazowych muszą być wyposażeni w konieczny sprzęt ochrony

osobistej oraz w aparaturę do kontrolnych pom iarów stężeń

ga2Ów.

§ 237. 1. W zakładzie górniczym, w którym występują

pyv grozące zapłonem, należy opracować sposób zapobiegania i zwalczania ich zapłonów.

I

I

.

2. M iejsca zagrożone zapłonem pyłów należy trwale

oznaczyć tablicami ostrzegawczymi o zakazie używania og-

nia.

§ 238. W przypadku wystąpienia pożarów endogenicznych, kierownik ruchu zakładu górniczego określa wielkość

pda pożarowego oraz sposoby zabezpieczenia i likwidacji

pożarÓw endogenicznych .

Rozdz i ał 9

Specjalistyczne zabezpieczenie przeciwpożarowe

zagrożenia.

§ 239. 1: Odkrywkowy zakład górniczy powinien poRozdział 8

siidać

1) odpowiednio zorganizowaną i wyposażoną w środki

służbę ochrony przeciwpożarowej, a w przypadku zakładów górniczych wydobywających kopaliny palne

- zakładową straż pożarną lub inną jednostkę ratow-

Zagrożenia

§ 230. Zasady zaliczania złóż, wyrobisk oraz pomieszczeń do poszczególnych stopni zagrożeń naturalnych regu-

niczo-gaśniczą ,

lują odrębne przepisy.

§ 231. Kierown ik ruchu zakładu górniczego zobowiąza­

· 2) opracowany plan akcji ratowniczo - gaśniczej,

I

.

ny jest w szczególności do

3) środki do zapobiegania i zwalczania pożarów.

1) powołania zespołów do rozpoznawania i zapobiegania

. zagrożeniom naturalnym,

2. Przedsiębiorca, za zgodą właściwego organu państ­

wowego nadzoru górniczego, może spełnić obowiązek, o któIYm mowa w ust. 1, poprzez stałą zorganizowaną współpracę

>łużb przeciwpożarowych kilku przedsiębiorców .

2) określenia w zakładzie górniczym, w którym przewiduje

się lub zostało stwierdzone występowanie zagrożeń dla

zdrowia ludzi lub bezpieczeństwa ruchu, zagrożonych

stref lub stanowisk pracy,

3) opracowania instrukcji bezpiecznego prowadzenia robót górniczych w warunkach występujących zagrożeń,

4) zapewnienia zgodności warunków środowiska pracy

z wymogami norm wprowadzonych do obowiązkowego

stosowania, dotyczących zapylenia, hałasu, d rgań , mikroklimatu i oświetlenia, oraz z przepisami higienicznosanitarnymi.

§ 240. Kierownik ruchu zakładu górniczego, w porozumieniu .z właściwym terenowo komendantem wojewódzkim

Państwowej Straży Pożarnej, określa w formie regulaminu

zasady funkcjonowania oraz wyposażenia służb ochrony

przeciwpożarowej .

, § 241. Do zadań służby ochrony przeciwpożarowej należy organizowanie ochrony przeciwpożarowej w zakładzie

górniczym

oraz

nadzór

nad

stanem

zabezpieczenia

Rozdział 10

Rozdział 12

Przepisy higienicznosanitarne

Eksploatacja złóż torfów leczniczych

§ 247. Kierownik ruchu zakładu górniczego ustala liczbę i lokalizację punktów opatrunkowych oraz miejsca rozmieszczenia apteczek.

§ 252. Projekt techniczny eksploatacji złoża torfu leczniczego powinien uwzględniać warunki hydrogeologiczne

występowania złoża torfu leczniczego, jego parametry oraz

sposoby

zabezpieczeń

higienicznosanitarnych

złoża,

w szczególności jego oznakowania, ogrodzenia, wyznaczenia pasów ochronnych i ich zagospodarowania.

§ 248. Na każdej zmianie roboczej, wśród pracowników

oddziału,

powinna znajdować

w udzielaniu pierwszej pomocy.

się

osoba

przeszkolona

§ 253. 1. Złoże przeznaczone do eksploatacji

§ 249. W zakładzie górniczym należy organizować przechowywanie, czyszczenie, naprawy oraz dezynfekcję odzieży

roboczej i ochronnej oraz sprzętu ochrony osobistej.

Rozdział 11

Zabezpieczenie ruchu zakładu górniczego w okresie

zimowym

§ 250. 1. Przygotowanie zakładu górniczego do ruchu

w okresie zimowym należy prowadzić na podstawie harmonogramu zatwierdzonego przez kierownika ruchu zakładu

górniczego.

2. Harmonogram, o którym mowa w ust. 1, powinien

być opracowany do 15 października każdego roku.

§ 251. W zakładzie górniczym w okresie zimy należy

stosować

odpowiednie

w szczególności

zabezpieczenia,

zapewniające

1) ochronę zdrowia pracowników narażonych na działanie

niskich temperatur,

2) zapobieganie przymarzaniu urobku do ścian zbiorników,

wagonów i przesypów na taśmociągach,

3) należyte ogrzewanie obiektów, pomieszczeń i urządzeń

zakładu górniczego,

należy

zabezpieczyć przed zanieczyszczeniami pochodzącymi z nawożenia gleb i używania środków ochrony roślin.

2. Wyrobisko górnicze należy zabezpieczyć przed zanieczyszczeniem wodami przepływowymi i spływowymi.

§ 254. Podczas transportu torfów należy zapobiegać

przesuszeniu oraz fizycznemu bakteriologicznemu zanieczyszczen i u.

§ 255. Czas składowania i ilość składowanego torfu

należy ograniczyć do niezbędnego minimum.

Rozdział 13

Przepisy przejściowe i końcowe

§ 256. 1. W szczególnych przypadkach uzasadnionych

warunkami bezpieczeństwa lub gdy jest to niezbędne do

wprowadzenia postępu technicznego, przeprowadzenia prac

naukowo-badawczych lub doświadczalnych, Prezes Wyższego Urzędu Górniczego, na wniosek przedsiębiorcy, może

udzielić zezwolenia na odstępstwo od wymagań przewidzianych w rożporządzeniu .

2. Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, powinno

górniczy, zakres odstępstwa,

warunki jego stosowania oraz okres ważności zezwolenia.

szczegółowo określać zakład

4) usuwanie nagromadzeń śniegu i lodu oraz nawisów

lodowych i śnieżnych na obiektach, urządzeniach i drogach, likwidację gołoledzi na drogach i przejściach,

usuwanie z wyrobiska wód pochodzących z topniejącego śniegu lub gwałtownej odwilży,

.

§ 257. Zachowują moc zezwolenia na odstępstwa na

czas w nich ustalony, udzielone na podstawie dotychczasowych przepisów bezpieczeństwa i higieny pracy oraz bezpieczeństwa pożarowego w odkrywkowych zakładach górniczych lub na podstawie szczegółowych przepisów prowadzenia ruchu i gospodarki złożem w odkrywkowych zakładach górniczych.

5) dostosowanie maszyn, urządzeń, poziomów eksploatacyjnych i budowli do pracy w warunkach zimowych.

§ 258.

szenia.

Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogło­

Minister Przemysłu i Handlu : M. Pol

o wszelkich zmianach nazwy prenumeratora lub adresu orosimy niezwłocznie informować na piśmie Wydział Wydawnictw i Poligrafii Gospodarstwa

PO.,ocniczego Urzędu Rady Ministrów.

Wyda\l<ca: Urząd Rady Ministrów

Redakcja: Biuro Prawne, 0t-·583 Warszawa, Al. Ujazdowskie 1/ 3, P-29.

Organizacja druku i kolportaż: Wydział ł./ydawnictw i Poligrafii Gospodarstwa Pomocniczego,

02-903 Warszawa, ul. Powsińska 69/71, P-1, ~1. 694-67-50 i 694-67 -03, telefaks (2) 694-62 -06.

Tłoczono z polecenia Prezesa Rady Ministrów w Zakładach Grtficznych "Tamka" SA, Zakład nr 1, Warszawa, ul. Tamka 3.

Zam. 2654-1300-94.

ISSN 0867<:S411

Cena 8000 zł

Warszawa, dnia 28 października 1994 r.

Nr 114

TREŚĆ

Poz.

ROZPORZĄDZENIE

552 -

Ministra Przemysłu i Handlu z dnia 12 października 1994 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy,

prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia przeciwpożarowego w odkrywkowych

zakładach górniczych .

2033

552

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRZEMYSŁU I HANDLU

z dnia 12 października 1994 r.

w sprawie

bezpieczeństwa

i higieny pracy, prowadzenia ruchu oraz specjalistycznego zabezpieczenia

odkrywkowych zakładach górniczych.

przeciwpożarowego w

Na podstawie art. 78 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia

41l!ltego 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. Nr

27, poz. 96) zarządza się, co następuje

2. Kierownik ruchu zakładu górniczego obowiązany jest

Rozdział 1

Przepisy ogólne