Obwieszczenie Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa z dnia 21 marca 1994 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska.
Table of Provisions (174)
Statutory Text (174 Articles)
1.
Ustawa określa zasady ochrony i racjonalnego kształtowania środowiska, zmierzające
do zapewnienia współczesnemu i przyszłym pokoleniom korzystnych warunków życia oraz
realizacji prawa do korzystania z zasobów środowiska i zachowania jego wartości.
2
Środowiskiem w rozumieniu ustawy jest ogół elementów przyrodniczych, w szczególności
powierzchnia ziemi łącznie z glebą, kopaliny, wody, powietrze, świat roślinny i zwierzęcy,
a także krajobraz, znajdujących się zarówno w stanie naturalnym, jak też przekształconych
w wyniku działalności człowieka.
1.
Ochrona środowiska polega na działaniu lub zaniechaniu umożliwiającym zachowanie bądź
przywrócenie równowagi przyrodniczej koniecznej do osiągnięcia celu, o którym mowa
w art. 1 ust. 1. Ochrona ta wyraża się w szczególności w
1)
racjonalnym kształtowaniu środowiska,
2)
racjonalnym gospodarowaniu zasobami przyrodniczymi,
3)
przeciwdziałaniu lub zapobieganiu szkodliwym wpływom na środowisko, powodującym jego
zniszczenie, uszkodzenie, zanieczyszczenie, zmiany cech fizycznych lub charakteru
elementów przyrodniczych,
4)
przywracaniu do stanu właściwego elementów przyrodniczych.
2.
Racjonalne gospodarowanie zasobami przyrodniczymi środowiska polega w szczególności
na
1)
korzystaniu z zasobów tylko w zakresie uzasadnionym interesem społecznym, przy ocenie
którego uwzględnia się, obok wskazań długookresowego, kompleksowego rachunku ekonomicznego,
także inne niż gospodarcze znaczenie tych zasobów dla równowagi przyrodniczej i dla
warunków życia ludzi.
2)
zapewnieniu pierwszeństwa przedsięwzięciom umożliwiającym oszczędne wykorzystanie
zasobów, zwłaszcza w drodze powtórnego lub wielokrotnego ich wykorzystywania w procesach
gospodarczych,
3)
niepogarszaniu stanu środowiska.
Sprawy wszczęte przed dniem wejścia w życie ustawy podlegają rozpoznaniu według przepisów
dotychczasowych, z wyłączeniem spraw o ustanowieniu stref ochronnych, które podlegają
rozpoznaniu według przepisów niniejszej ustawy.
Opłaty i kary wymierzone do dnia wejścia w życie ustawy stanowią dochód Narodowego
Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej i wojewódzkich funduszy ochrony środowiska
i gospodarki wodnej na zasadach dotychczas obowiązujących.
Ilekroć w ustawie jest mowa o
1)
równowadze przyrodniczej - rozumie się przez to stan, w którym istnieje równowaga
we wzajemnym oddziaływaniu na określonym obszarze - człowieka, składników przyrody
żywej i układu warunków siedliskowych tworzonych przez składniki przyrody nieożywionej,
2)
zasobach przyrodniczych środowiska - rozumie się przez to zasoby elementów przyrodniczych,
o których mowa w art. 1 ust. 2,
3)
kształtowaniu środowiska - rozumie się przez to oddziaływanie na środowisko, mające
na celu uzyskanie zamierzonych efektów społecznych lub gospodarczych, z równoczesnym
zachowaniem równowagi przyrodniczej, a zwłaszcza warunków do odnawiania się zasobów,
4)
ściekach - rozumie się przez to substancje ciekłe, które wprowadzane bezpośrednio
lub za pośrednictwem urządzeń kanalizacyjnych do wód albo do ziemi mogą je zanieczyszczać,
zmieniać ich stan fizyczny, chemiczny lub biologiczny albo działać niszcząco na świat
roślinny lub zwierzęcy,
5)
odpadach - rozumie się przez to zużyte przedmioty oraz substancje stałe, a także nie
będące ściekami substancje ciekłe, powstające w związku z bytowaniem człowieka lub
działalnością gospodarczą, nieprzydatne w miejscu lub czasie, w którym powstały, i
uciążliwe dla środowiska,
5a
odpadach niebezpiecznych - rozumie się przez to, odpady, które ze względu na swoje
pochodzenie, skład chemiczny, biologiczny, inne właściwości lub okoliczności stanowią
zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzkiego lub środowiska przyrodniczego, objęte są
listą Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych” i Leśnictwa,
6
uciążliwościach dla środowiska - rozumie się przez to zjawiska fizyczne lub stany
utrudniające życie albo dokuczliwe dla otaczającego środowiska, a zwłaszcza hałas,
wibracje, zanieczyszczenie powietrza i zanieczyszczenie odpadami; przez szkodliwe
uciążliwości dla środowiska rozumie się wymienione zjawiska lub stany o natężeniu
utrudniającym życie albo dokuczliwe dla środowiska w stopniu powodującym zagrożenie
zdrowia ludzi, uszkodzenie albo zniszczenie środowiska,
7)
walorach krajobrazowych środowiska - rozumie się przez to wartości ekologiczne, estetyczne,
widokowe i kulturowe terenu i związanych z nim elementów przyrodniczych, ukształtowanych
przez siły przyrody lub w wyniku działalności człowieka,
7a
obszarze szczególnej ochrony środowiska - rozumie się przez to tereny, których specyficzne
cechy, właściwości lub walory poszczególnych elementów środowiska wymagają specjalnych
zabiegów technicznych, organizacyjnych lub innych w celu zapewnienia wszystkim użytkownikom
możliwości korzystania z tych zasobów zgodnie z ich przeznaczeniem,
8
jednostkach organizacyjnych - rozumie się przez to podmioty gospodarcze w rozumieniu
ustawy o działalności gospodarczej oraz jednostki organizacyjne nie prowadzące działalności gospodarczej,
9)
ministrze - rozumie się przez to również kierownika urzędu centralnego,
10)
przepisach o ochronie środowiska - rozumie się przez to także inne przepisy regulujące
sprawy ochrony środowiska lub jego elementów przyrodniczych,
11
terenowym organie administracji państwowej stopnia wojewódzkiego - rozumie się przez
to terenowy organ administracji państwowej o właściwości szczególnej do spraw ochrony
środowiska stopnia wojewódzkiego,
12
terenowym organie administracji państwowej stopnia podstawowego - rozumie się przez
to terenowy organ administracji państwowej o właściwości szczególnej do spraw ochrony
środowiska stopnia podstawowego,
13
decyzji - rozumie się przez to decyzję administracyjną,
14
ustawie - rozumie się przez to ustawę o ochronie i kształtowaniu środowiska.
1.
Na obszarach szczególnej ochrony środowiska obowiązują specjalne warunki gospodarczego
korzystania ze środowiska i wprowadzania w nim zmian oraz szczególnego korzystania
z wód i urządzeń wodnych.
2.
Do obszarów szczególnej ochrony środowiska zalicza się tereny, na których występują
uciążliwości lub szkodliwe uciążliwości dla środowiska, obszary zdegradowane przez
przemysł, rolnictwo lub inny rodzaj działalności albo siły przyrody, tereny eksploatacji
złóż kopalin, obszary o cennych walorach przyrodniczych lub krajobrazowych, tereny
uzdrowisk oraz obszary związane z zaopatrzeniem w wodę.
1.
Nie wykorzystane do dnia wejścia w życie ustawy środki finansowe funduszy terenowych
Funduszu Ochrony Środowiska, utworzonego na podstawie art. 87 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska
(Dz. U. Nr 3, poz. 6, z 1983 r. Nr 44, poz. 201 i z 1987 r. Nr 33, poz. 180), i Funduszu Gospodarki Wodnej, utworzonego na podstawie art. 56 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne
(Dz. U. Nr 38, poz. 230, z 1980 r. Nr 3, poz. 6 i z 1983 r. Nr 44, poz. 201), przechodzą na rzecz wojewódzkich funduszy. Nie wykorzystane do tego dnia środki
finansowe funduszy centralnych Funduszu Ochrony Środowiska i Funduszu Gospodarki Wodnej
przechodzą na rzecz Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej.
2.
Podział wpływów wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej i Narodowego
Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, realizowanych od dnia wejścia w życie
ustawy, odbywa się zgodnie z zasadami określonymi w art. 87b ust. 3 i 4 ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska.
1.
Środki wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki wodnej nie posiadających
osobowości prawnej stają się z dniem wejścia w życie ustawy funduszami statutowymi wojewódzkich funduszy.
2.
Koszty działalności wojewódzkich funduszy w okresie roku od dnia wejścia w życie ustawy
pokrywane są z funduszy statutowych do wysokości jednego miliarda złotych, z obowiązkiem
zwrotu w okresie następnych dwóch lat.
Z zasobów przyrodniczych środowiska, służących zaspokojeniu potrzeb społeczno-gospodarczych,
można korzystać wyłącznie w zakresie ustalonym w narodowych planach społeczno-gospodarczych
1.
Do nie pobranych w dniu wejścia w życie niniejszej ustawy kar pieniężnych, wymierzonych
na podstawie art. 110 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska
(Dz. U. Nr 3, poz. 6, z 1983 r. Nr 44, poz. 201 i z 1987 r. Nr 33, poz. 180), oraz art. 130 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne
(Dz. U. Nr 38, poz. 230, z 1980 r. Nr 3, poz. 6 i z 1983 r. Nr 44, poz. 201), mogą być stosowane, wprowadzone niniejszą ustawą, przepisy art. 110a ust. 2, art. 110c ust. 1-4, 6 i 7 ustawy o ochronie i kształtowaniu środowiska oraz art. 130b ust. 2 i art. 130c ust. 1-4, 6 i 7 ustawy - Prawo wodne.
2.
Wniosek w sprawach o odroczenie terminu płatności lub rozłożenie na raty kar, o których
mowa w ust. 1, może być złożony w ciągu miesiąca od dnia wejścia w życie ustawy.
Pierwsze posiedzenie rad nadzorczych wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki
wodnej zwołuje wojewoda w ciągu 30 dni od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy.
1.
Ochrona środowiska stanowi istotny element polityki społeczno-gospodarczej Państwa.
Zadania związane z ochroną środowiska są ujmowane w narodowych planach społeczno-gospodarczych
2.
Przedsięwzięcia w zakresie ochrony środowiska stanowią część składową zadań społeczno-gospodarczych.
3
W narodowych planach społeczno-gospodarczych uwzględnia się, jako integralną część
przewidzianych w nich przedsięwzięć, zadania i środki zapewniające skuteczną ochronę
środowiska oraz usuwanie skutków działalności wpływającej ujemnie na środowisko.
4
W planach, o których mowa w ust. 3, w szczególności
1)
określa się przedsięwzięcia niezbędne do zapewnienia ochrony środowiska lub przywrócenia
go do stanu właściwego,
2)
ustala się warunki podejmowania i prowadzenia działalności gospodarczej, umożliwiającej
uzyskanie optymalnych efektów w zakresie ochrony środowiska, oraz zapewnia niezbędne
na ten cel środki,
3)
wykorzystuje się osiągnięcia nauki i techniki, zmniejszające lub eliminujące zagrożenie
środowiska.
Minister Ochrony Środowiska i Zasobów Naturalnych ogłosi w Dzienniku Ustaw jednolity
tekst ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska oraz ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne, z uwzględnieniem zmian wynikających z przepisów ogłoszonych przed dniem wydania
jednolitego tekstu i z zastosowaniem ciągłej numeracji artykułów, ustępów i punktów.
W pierwszym roku działalności wojewódzkich funduszy ochrony środowiska i gospodarki
wodnej kryteria wyboru przedsięwzięć, plany działalności oraz listy przedsięwzięć
priorytetowych, o których mowa w art. 88e ust. 4 pkt 1 i 2 ustawy wymienionej w art.
1, uchwala się w ciągu trzech miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
1.
Przy ustalaniu w planach zagospodarowania przestrzennego kierunków rozwoju kraju,
województw, miast oraz gmin należy uwzględniać potrzeby ochrony środowiska.
2.
W planach zagospodarowania przestrzennego zapewnia się warunki utrzymania równowagi
przyrodniczej, racjonalną gospodarkę zasobami przyrodniczymi środowiska i ochronę
walorów krajobrazowych oraz warunków klimatycznych. Przeznaczenie i sposoby zagospodarowania
terenów powinny w największym stopniu zapewniać zachowanie ich walorów naturalnych.
3.
W planach zagospodarowania przestrzennego przy przeznaczaniu terenów na poszczególne
cele oraz określaniu zadań związanych z zagospodarowaniem tych terenów, w strukturze
wykorzystania terenów ustala się proporcje pozwalające na zachowanie lub przywracanie
na nich równowagi przyrodniczej i prawidłowych warunków życia.
4.
W planach zagospodarowania przestrzennego w szczególności
1)
ustala się programy racjonalnego wykorzystania powierzchni ziemi i racjonalnego gospodarowania
zasobami gleby,
2)
zapewnia się kompleksowe rozwiązywanie problemów zabudowy miast i wsi, ze szczególnym
uwzględnieniem gospodarki wodnej, odprowadzania ścieków, składowania i unieszkodliwiania
odpadów, urządzania i kształtowania terenów zieleni,
3)
zapewnia się ochronę walorów krajobrazowych środowiska i warunków klimatycznych,
4
uwzględnia się potrzeby ochrony powietrza, ochrony przed hałasem i wibracjami oraz
przed promieniowaniem szkodliwym dla ludzi i środowiska, a także potrzeby ochrony
powierzchni ziemi na terenach eksploatacji złóż kopalin.
5.
W planach zagospodarowania przestrzennego określa się także sposób zagospodarowania
obszarów objętych szkodliwym oddziaływaniem na środowisko, powodowanym działalnością,
gospodarczą, jeżeli oddziaływanie to nie może być wyeliminowane ani skutecznie ograniczone
przez zastosowanie odpowiednich środków technicznych, zmianę technologii lub wyznaczenie
stref ochronnych.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 lipca 1989 r.
Sprawy wszczęte przed dniem wejścia w życie ustawy podlegają rozpoznaniu w trybie
przepisów dotychczasowych.
1
Rozstrzygnięcia organów administracji rządowej i organów gminy nie mogą naruszać wymagań
ochrony środowiska, a w szczególności ustaleń planów zagospodarowania przestrzennego
dotyczących ochrony środowiska.
2.
Decyzja administracyjna sprzeczna z przepisem ust. 1 jest nieważna.
Do czasu wydania przez Radę Ministrów rozporządzenia, o którym mowa w art. 86e ust.
1 ustawy wymienionej w art. 1, zachowują moc dotychczasowe przepisy w sprawie opłat
za gospodarcze korzystanie ze środowiska i wprowadzanie w nim zmian, o ile nie są
sprzeczne z ustawą.
1.
Rzeczpospolita Polska
2.
Zawierane przez Rzeczpospolitą Polską
Biegli wpisani na listę rzeczoznawców zachowują swoje uprawnienia do czasu sporządzenia
listy na podstawie rozporządzenia, o którym mowa w art. 70a ust. 1 ustawy wymienionej
w art. 1
W toku realizacji zadań ochrony środowiska stosuje się, wynikające z aktualnego stanu
wiedzy, środki i metody zapewniające maksymalną skuteczność ochrony, określone po
rozpoznaniu czynników szkodliwych dla środowiska i stopnia ich szkodliwości.
Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
1.
Szkoły wyższe, placówki naukowe, instytuty naukowo-badawcze oraz jednostki organizacyjne
prowadzące działalność naukowo-badawczą uczestniczą w tworzeniu warunków ochrony środowiska
w szczególności przez prowadzenie badań naukowych w ścisłym związku z potrzebami ochrony
środowiska, podejmowanie badań i doświadczeń dotyczących technologii produkcji i wyrobów
przemysłowych nie szkodzących środowisku, współdziałanie w rozwoju postępu technicznego,
z uwzględnieniem potrzeb środowiska, popularyzację krajowych i zagranicznych zdobyczy
nauki i techniki w dziedzinie ochrony środowiska oraz ich praktycznego zastosowania.
2.
Organy i instytucje koordynujące oraz kierujące działalnością naukową i naukowo-badawczą,
a także szkoły wyższe, placówki naukowe i naukowo-badawcze, obejmujące swym zakresem
działania dziedziny nauki lub dyscypliny naukowe wiążące się z zagadnieniami ochrony
środowiska, są obowiązane uwzględniać w ustalanych programach oraz w swej działalności
badania dotyczące tych zagadnień i badania te rozwijać.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
1.
Szkoły wszystkich stopni są obowiązane uwzględniać problematykę ochrony środowiska
w działalności dydaktyczno-wychowawczej, obejmując ją programami nauczania.
2.
Obowiązek, o którym mowa w ust. 1, dotyczy również jednostek prowadzących kursy mające
na celu podnoszenie kwalifikacji pracowników.
Środki masowego przekazu są obowiązane kształtować właściwy stosunek społeczeństwa
do ochrony środowiska oraz popularyzować zasady tej ochrony w publikacjach i audycjach.
1.
Powierzchnia ziemi łącznie z glebą i rzeźbą terenu podlega ochronie, polegającej w
szczególności na zapobieganiu i przeciwdziałaniu ich niekorzystnym zmianom, a w razie
uszkodzenia lub zniszczenia - na przywróceniu do właściwego stanu.
2.
Części powierzchni ziemi oraz rzeźba terenu, których ochrona leży w interesie społecznym
ze względów naukowych, estetycznych, historyczno-pamiątkowych lub innych, podlegają
ochronie przewidzianej w przepisach o ochronie przyrody.
3.
Jednostki organizacyjne i osoby fizyczne są obowiązane racjonalnie gospodarować zasobami
gleby, zapewniać ochronę jej wartości produkcyjnych i innych niezbędnych do zachowania
równowagi przyrodniczej.
4.
Grunty rolne wysokiej jakości i grunty leśne nie mogą być przeznaczone na cele nierolnicze
i nieleśne, w tym także na cele inwestycyjne.
5.
Odstępstwa od zasad określonych w ust. 4 są dopuszczalne jedynie w wypadkach wyjątkowo
uzasadnionych, gdy zezwalają na to przepisy szczególne.
6.
Szczegółowe zasady ochrony zasobów gruntów rolnych i leśnych oraz rekultywacji gruntów
określają przepisy szczególne.
Przy zmianie przeznaczenia gruntów rolnych, leśnych i innych uprawnych, zadrzewionych
lub zakrzewionych uwzględnia się, oprócz wskazań długookresowego, kompleksowego rachunku
ekonomicznego, także inne niż gospodarcze znaczenie gruntów w utrzymaniu równowagi
przyrodniczej i kształtowaniu warunków życia.
1.
Jednostki organizacyjne i osoby fizyczne użytkujące grunty są obowiązane zapewnić
ochronę gleby przed erozją, niszczeniem mechanicznym oraz zanieczyszczeniem substancjami
szkodliwymi, a jeśli prowadzą działalność związaną z użytkowaniem rolniczym lub leśnym
- są obowiązane stosować właściwe metody uprawy, w szczególności płodozmiany i nawożenie
organiczne niezbędne do zachowania lub stworzenia właściwych warunków rozwoju organizmów
i stosunków wodnych w glebie.
2.
Jednostki organizacyjne i osoby fizyczne prowadzące działalność nie związaną z użytkowaniem
rolniczym lub leśnym gruntów są obowiązane wykonywać tę działalność w sposób chroniący
glebę przed zanieczyszczeniem substancjami szkodliwymi.
3.
Jednostki organizacyjne i osoby fizyczne prowadzące działalność związaną z rolniczym
lub leśnym użytkowaniem gruntów stosują środki chemiczne i biologiczne, wprowadzane
bezpośrednio lub pośrednio do gleby, w ilościach i w sposób nie naruszający równowagi
przyrodniczej, a zwłaszcza nie powodujący szkodliwego zanieczyszczenia gleby lub wody,
niszczenia zwierząt, roślin i ekosystemów albo pogorszenia warunków ich życia lub
hodowli.
4
Minister Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej w porozumieniu z Ministrem Zdrowia i
Opieki Społecznej oraz Ministrem Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
określą, w drodze rozporządzenia, sposób, zakres i warunki stosowania środków, o których
mowa w ust. 3, dostosowanych do potrzeb ochrony środowiska.
5.
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
1.
Złoża kopalin podlegają ochronie polegającej na racjonalnym gospodarowaniu ich zasobami
oraz kompleksowym wykorzystaniu kopalin, w tym również kopalin towarzyszących.
2.
Organy administracji państwowej w planach zagospodarowania przestrzennego i w decyzjach
w sprawie ustalenia lokalizacji oraz miejsca i warunków realizacji inwestycji na terenach,
na których znajdują się złoża kopalin, uwzględniają aktualne i przyszłe potrzeby eksploatacji
tych złóż.
1.
Eksploatację złoża kopaliny prowadzi się w sposób gospodarczo uzasadniony oraz przy
zastosowaniu środków ograniczających szkody w środowisku i przy zapewnieniu racjonalnego
wydobycia i zagospodarowania kopalin.
2.
Jednostki organizacyjne oraz osoby fizyczne podejmujące eksploatację złóż kopaliny
lub prowadzące tę eksploatację są obowiązane przedsiębrać środki niezbędne do ochrony
zasobów złoża, jak również do ochrony powierzchni ziemi oraz wód powierzchniowych
i podziemnych, sukcesywnie prowadzić rekultywację terenów poeksploatacyjnych oraz
przywracać do właściwego stanu inne elementy przyrodnicze środowiska.
3.
Zasady gospodarowania złożem kopaliny i związanej z eksploatacją złoża ochrony środowiska
określają przepisy szczególne.
Wody śródlądowe powierzchniowe i podziemne oraz środowisko morskie podlegają ochronie
polegającej na racjonalnym gospodarowaniu ich zasobami, zapobieganiu lub przeciwdziałaniu
naruszania równowagi przyrodniczej i wywoływania w wodach zmian powodujących ich nieprzydatność
dla ludzi, dla świata roślinnego lub zwierzęcego albo dla gospodarki narodowej.
Jeżeli zamierzone korzystanie z wód śródlądowych lub wód tworzących środowisko morskie
może spowodować znaczne przekształcenie środowiska, jednostka organizacyjna podejmująca
działalność inwestycyjną lub eksploatacyjną jest obowiązana opracować program przedsięwzięć
i zadań niezbędnych do nowego ukształtowania środowiska zapewniającego równowagę przyrodniczą.
Działalność zmierzająca do nowego ukształtowania środowiska stanowi część składową
przedsięwzięcia związanego z korzystaniem z wód.
1.
Przy przygotowywaniu i wykonywaniu robót melioracyjnych, odwodnień budowlanych oraz
innych robót ziemnych zmieniających stosunki wodne jednostki organizacyjne i osoby
fizyczne są obowiązane stosować środki zapewniające utrzymanie w glebie stosunków
wodnych niezbędnych do zachowania równowagi przyrodniczej.
2
Wojewoda ustala warunki prowadzenia robót, o których mowa w ust. 1, podejmowanych
na terenach o szczególnych wartościach społeczno-gospodarczych, a zwłaszcza na terenach,
na których znajdują się skupienia roślinności o szczególnej wartości z punktu widzenia
przyrodniczego lub gospodarczego, terenach o walorach krajobrazowych i ekologicznych,
terenach masowych lęgów ptactwa, występowania skupień gatunków chronionych i tarlisk
ryb.
Wody podziemne i obszary ich zasilania podlegają szczególnej ochronie, polegającej
zwłaszcza na niedopuszczeniu do zanieczyszczenia wód oraz zapobieganiu i przeciwdziałaniu
szkodliwym wpływom na obszary ich zasilania.
Przedsięwzięcia gospodarcze wpływające na stan zasobów wodnych na określonym obszarze
oraz na stosunki wodne na tym obszarze należy poprzedzić kompleksową ekspertyzą obejmującą
skutki realizacji przedsięwzięcia, w tym również na obszarach sąsiednich.
Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
1
Terenowy organ administracji państwowej o właściwości ogólnej stopnia wojewódzkiego
1a
Na wodach żeglownych ograniczenia lub zakazy, o których mowa w ust. 1, wprowadza,
w drodze rozporządzenia, Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
2
Przepis ust. 1 i ust. 1a nie dotyczy używania jednostek pływających związanych z utrzymaniem
cieków lub zbiorników wodnych.
Szczegółowe zasady gospodarki wodnej i ochrony wód, a także zasady ochrony środowiska
morskiego oraz organy administracji państwowej właściwe w sprawach tej ochrony określają
przepisy szczególne.
Ochrona powietrza przed zanieczyszczeniem polega na zapobieganiu przekraczania dopuszczalnych
stężeń substancji zanieczyszczających w powietrzu i ograniczaniu lub eliminowaniu
wprowadzanych do powietrza ilości tych substancji przez zakłady produkcyjne i usługowe,
pojazdy mechaniczne, hałdy, wysypiska i inne źródła zanieczyszczenia.
Zanieczyszczeniem powietrza jest wprowadzanie do powietrza substancji stałych, ciekłych
lub gazowych w ilościach, które mogą ujemnie wpłynąć na zdrowie człowieka, klimat,
przyrodę żywą, glebę, wodę lub spowodować inne szkody w środowisku.
Jednostki organizacyjne oraz osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą
Użytkownicy silników spalinowych są obowiązani do utrzymania tych silników w stanie
technicznym zabezpieczającym powietrze przed zanieczyszczeniem ponad wielkości określone
w odrębnych przepisach.
1
Przy podejmowaniu przedsięwzięć, z którymi związane jest wprowadzanie do powietrza
substancji zanieczyszczających, uwzględnia się aktualny i przewidywany stan zanieczyszczenia
powietrza na danym obszarze, określany przez właściwe organy administracji państwowej.
2
Jednostki organizacyjne oraz osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
1
dopuszczalne stężenie substancji zanieczyszczających powietrze, zakres i warunki odstępstw
od tych stężeń, organy właściwe do orzekania w sprawach odstępstw,
2
zasady ustalania przez terenowe organy administracji państwowej dopuszczalnych do
wprowadzenia do powietrza rodzajów i ilości substancji zanieczyszczających,
3)
zasady przeprowadzania pomiarów stężeń substancji.
1
Terenowy organ administracji państwowej stopnia wojewódzkiego
2
Stosowanie się do ustaleń decyzji, o której mowa w ust. 1, nie wyłącza ani nie ogranicza
odpowiedzialności jednostek organizacyjnych lub osób fizycznych za szkody powodowane
zanieczyszczeniem powietrza.
3
Decyzja ostateczna, o której mowa w ust. 1, może być uchylona lub zmieniona przez
organ administracji państwowej, który ją wydał, w razie
1)
zmiany ilości, rodzaju lub warunków odprowadzania substancji zanieczyszczających,
2)
zmiany norm i przepisów dotyczących ochrony powietrza,
3)
powstania nowych źródeł zanieczyszczeń powietrza.
4
Uchylenie lub zmiana decyzji z przyczyn określonych w ust. 3 pkt 3 może nastąpić za
odszkodowaniem.
5
Zakład, który uzyskuje korzyści w związku z uchyleniem lub zmianą decyzji z przyczyn
określonych w ust. 3 pkt 3, uczestniczy w kosztach odszkodowania stosownie do uzyskanych
korzyści.
1
W razie naruszenia przez jednostkę organizacyjną lub osobę fizyczną ustaleń decyzji,
o której mowa w art. 30 ust. 1, wojewódzki inspektor ochrony środowiska, niezależnie
od zastosowania innych środków przewidzianych prawem, może wydać decyzję o wstrzymaniu
działalności powodującej naruszenie.
2.
W wypadkach określonych w ust. 1, na wniosek zainteresowanego, organ wymieniony w
tym przepisie może ustalić termin do usunięcia naruszenia, a w razie nieusunięcia
go w tym terminie - wstrzyma działalność powodującą naruszenie.
1
W razie szczególnie niekorzystnych warunków lub z innych przyczyn, mogących spowodować
przekroczenie dopuszczalnego stężenia zanieczyszczeń powietrza na danym terenie w
stopniu stanowiącym bezpośrednie zagrożenie dla życia lub zdrowia ludzi - terenowy organ administracji państwowej o właściwości ogólnej stopnia wojewódzkiego
2.
Przepis ust. 1 może być stosowany odpowiednio w wypadku stężenia na określonym terenie
substancji zanieczyszczających powietrze w stopniu stwarzającym poważne zagrożenie
stanu zabytków.
3.
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
1
określi dopuszczalne do wprowadzania do powietrza rodzaje i ilości substancji zanieczyszczających,
wytwarzanych przez silniki spalinowe,
2)
może w razie potrzeby - na określonym obszarze - zakazać używania paliw lub surowców
albo stosowania procesów technologicznych powodujących zanieczyszczenie powietrza
w stopniu zagrażającym zdrowiu ludzi.
1.
Ochrona świata roślinnego i zwierzęcego polega na racjonalnym korzystaniu z zasobów
świata roślinnego i zwierzęcego, ich odtwarzaniu w sposób zapewniający utrzymanie
równowagi przyrodniczej oraz zachowaniu w stanie nienaruszonym zasobów lub ich części,
o szczególnej wartości ze względu na potrzeby naukowe lub społeczne.
2.
Ochrona świata roślinnego i zwierzęcego ma na celu
1)
tworzenie warunków prawidłowego rozwoju i optymalnego spełniania przez roślinność
i zwierzęta funkcji biologicznej na rzecz środowiska,
2)
zapobieganie lub ograniczanie szkodliwych oddziaływań na środowisko, które mogłyby
niekorzystnie wpływać na zasoby i stan świata roślinnego i zwierzęcego,
3)
zapobieganie, pochodzącemu z zewnątrz, zagrożeniu naturalnym kompleksom i tworom przyrody
o wyjątkowej wartości dla społeczeństwa i nauki,
4)
zapewnienie równowagi przyrodniczej, niezbędnej do zachowania gatunków ginących, ochrony
gatunków przed nadmierną eksploatacją i ochrony cennych ekosystemów.
1.
Ochronę świata roślinnego i zwierzęcego zapewnia się w szczególności w planach zagospodarowania
przestrzennego przez zabezpieczenie lasów i zadrzewień przed szkodliwym oddziaływaniem
zanieczyszczeń środowiska, zakładanie lasów, tworzenie zadrzewień lub skupień roślinności,
zwłaszcza gdy jest to konieczne ze względu na potrzebę ochrony gleby i świata zwierzęcego,
kształtowanie klimatu oraz inne potrzeby związane z zapewnieniem równowagi przyrodniczej
i zaspokojeniem potrzeb ludzi w zakresie wypoczynku.
2.
Administracja lasów i inne jednostki organizacyjne działające w dziedzinie gospodarki
leśnej oraz właściciele lasów i gruntów leśnych nie stanowiących własności Państwa
są obowiązani prowadzić racjonalną gospodarkę leśną, mającą na celu zachowanie równowagi
przyrodniczej i właściwej jakości środowiska.
3
Organy administracji rządowej i organy gminy oraz jednostki organizacyjne i osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą
4.
(skreślony
1.
Zasady ochrony, cennych ze względu na szczególne wartości naukowe lub społeczne albo
unikalność lub rzadkość występowania, tworów przyrody oraz obszarów o wyjątkowych
naturalnych wartościach przyrodniczych, a także zasobów dziko rosnących roślin i dziko
żyjących zwierząt, określają przepisy o ochronie przyrody.
2.
Zasady ochrony zwierząt gospodarskich i domowych określają przepisy szczególne.
1.
Ogrody botaniczne i zoologiczne ze względu na ich rolę społeczną, dydaktyczną, wychowawczo-kulturalną,
naukową i gospodarczą podlegają ochronie niezbędnej do zapewnienia prawidłowej działalności
i rozwoju tych placówek.
2.
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
Zabrania się niszczenia roślinności służącej wiązaniu gleby oraz niszczenia roślin
i zwierząt przyczyniających się do oczyszczania środowiska, a zwłaszcza wód.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 2 miesięcy od dnia ogłoszenia.
Walory krajobrazowe środowiska podlegają ochronie, polegającej na ich zachowaniu,
kształtowaniu lub odtwarzaniu.
Walory krajobrazowe środowiska, o szczególnej wartości ze względu na potrzeby społeczne,
podlegają ochronie, której zasady i formy określają przepisy o ochronie przyrody.
Ochronę walorów krajobrazowych środowiska i wynikające z niej zadania uwzględnia się
w planach społeczno-gospodarczych
Rada narodowa stopnia wojewódzkiego
1
Organy administracji rządowej, organy gminy i jednostki organizacyjne zapewniają mieszkańcom
miast korzystanie z przyrody żywej, przede wszystkim przez tworzenie terenów zieleni
miejskiej, łączących się - w miarę możliwości - z terenami zalesionymi.
2.
Przez zieleń miejską rozumie się zespoły roślinności, znajdujące się na terenach przeznaczonych
w planie zagospodarowania przestrzennego na cele wypoczynkowe, zdrowotne i estetyczne,
w szczególności parki, zieleńce, zieleń na ulicach i placach, zieleń izolacyjną, pracownicze
ogrody działkowe.
1.
Układ terenów zieleni miejskiej powinien zapewniać właściwe warunki zdrowotne, klimatyczne
i wypoczynkowe, niezbędne do zaspokojenia potrzeb mieszkańców miast, związanych z
zamieszkaniem, pracą i wypoczynkiem.
2
Przy zmianie przeznaczenia terenu zieleni miejskiej na inne cele stosuje się przepisy
dotyczące opracowywania i uchwalania planu zagospodarowania przestrzennego. Zmiana
przeznaczenia terenów, na których znajduje się starodrzew, może być dokonana jedynie
za zgodą rejonowego organu rządowej administracji ogólnej.
3.
Przepis ust. 2 dotyczy również terenów jeszcze nie zagospodarowanych, lecz przeznaczonych
w planie zagospodarowania przestrzennego na cele, o których mowa w art. 42 ust. 2.
1.
Na ulicach, placach i drogach publicznych środki chemiczne mogą być stosowane tylko
w taki sposób, aby nie szkodziły zieleni miejskiej.
2.
Roboty ziemne oraz inne roboty związane z wykorzystaniem sprzętu mechanicznego lub
urządzeń technicznych, prowadzone w pobliżu drzew albo ich zespołów, mogą być wykonywane
wyłącznie w sposób nie szkodzący drzewom.
3.
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
Tereny nie przeznaczone pod zabudowę oraz tereny przewidziane do zagospodarowania
w późniejszym terminie, a nie wykorzystane rolniczo, zagospodarowuje się zwłaszcza
poprzez zasadzenie na nich roślinności dostosowanej do otoczenia, z uwzględnieniem
okresu zagospodarowania, gdy ma ono charakter czasowy.
Przepisy art. 42-45 stosuje się odpowiednio do terenów zieleni na obszarze wsi o zwartej
zabudowie.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 27 maja 1990 r.
1.
Tereny na obszarach wsi pokryte drzewostanem o charakterze parkowym, stanowiące własność
lub będące w użytkowaniu jednostek gospodarki uspołecznionej, obejmuje się ochroną
jako parki wiejskie, jeżeli nie podlegają przepisom o ochronie zabytków.
2.
Organ gminy
1)
ustanawia park wiejski, określa jego granice oraz sposób wykonywania ochrony,
2)
może uznać za park wiejski tereny, na których znajduje się starodrzew, stanowiące
także własność osób fizycznych lub jednostek organizacyjnych nie będących jednostkami
gospodarki uspołecznionej; nie dotyczy to terenów zadrzewionych drzewami owocowymi
i terenów służących celom kultu religijnego oraz cmentarzy,
3
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
1.
Jednostki organizacyjne i osoby fizyczne są obowiązane utrzymywać we właściwym stanie
drzewa i krzewy rosnące na użytkowanych nieruchomościach.
2.
Usunięcie drzew i krzewów z terenów nieruchomości może nastąpić za zezwoleniem organu
gminy
3
Zezwolenie na usunięcie drzew lub krzewów z terenu nieruchomości wpisanej do rejestru
zabytków wydaje wojewódzki konserwator zabytków.
4
Przepisów ust. 2 nie stosuje się do
1)
drzew i krzewów w lasach i na gruntach leśnych, których usuwanie regulują odrębne
przepisy,
2)
drzew i krzewów owocowych,
3)
drzew i krzewów, których wiek nie przekracza 5 lat,
4)
drzew i krzewów usuwanych z terenów zieleni miejskiej i z parków wiejskich w związku
z zabiegami pielęgnacyjnymi.
1.
Ochrona przed hałasem i wibracjami polega na zapobieganiu ich powstawania lub przenikania
do środowiska.
2.
Jednostki organizacyjne i osoby fizyczne zapewniają ochronę środowiska przed hałasem
i wibracjami przez zaniechanie czynności powodujących hałas lub wibracje bądź przez
stosowanie odpowiednich środków technicznych zapobiegających powstawaniu albo przenikaniu
do środowiska hałasu lub wibracji, a także mających na celu zmniejszenie ich natężenia.
W miarę potrzeby należy izolować źródła hałasu lub wibracji w drodze ustanawiania
stref ochronnych.
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
1)
dopuszczalne natężenie hałasu i wibracji w środowisku,
2)
obowiązki organów administracji państwowej, jednostek organizacyjnych oraz osób fizycznych,
związane z ochroną ludzi i środowiska przed hałasem i wibracjami.
1.
Terenowy organ administracji państwowej stopnia wojewódzkiego
2.
Jeżeli hałas lub wibracje w środowisku przekraczają dopuszczalne natężenie, terenowy organ administracji państwowej stopnia wojewódzkiego
2a
Decyzja ostateczna, o której mowa w ust. 2, może być uchylona lub zmieniona przez
organ administracji państwowej, który ją wydał, w razie
1)
zmiany rodzaju terenu powodującej podwyższenie lub obniżenie dopuszczalnego równoważnego
poziomu dźwięku lub wibracji,
2)
zmiany norm i przepisów dotyczących ochrony środowiska przed hałasem i wibracjami,
3)
powstania nowych źródeł hałasu lub wibracji przenikających do środowiska.
2b
Uchylenie lub zmiana decyzji z przyczyn określonych w ust. 2a pkt 3 może nastąpić
za odszkodowaniem.
2c
Zakład, który uzyskuje korzyści w związku z uchyleniem lub zmianą decyzji z przyczyn
określonych w ust.'2a pkt 3, uczestniczy w kosztach odszkodowania stosownie do uzyskanych
korzyści.
3
W razie przekroczenia dopuszczalnego poziomu hałasu lub wibracji określonego decyzją,
o której mowa w ust. 2, wojewódzki inspektor ochrony środowiska może wstrzymać działalność
powodującą przekroczenie.
4.
W wypadkach określonych w ust. 3, na wniosek zainteresowanego, organ wymieniony w
tym przepisie może ustalić termin do usunięcia przekroczenia dopuszczalnego poziomu
hałasu lub wibracji, a w razie nieusunięcia go w tym terminie - wstrzyma działalność
powodującą przekroczenie.
1.
Przebieg oraz rozwiązania techniczne tras komunikacyjnych powinny zapewniać możliwie
najmniejsze uciążliwości dla środowiska w zakresie hałasu i wibracji.
2.
Organ gminy
Jednostki organizacyjne oraz osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą
1.
Zakazuje się sprowadzania z zagranicy odpadów niebezpiecznych.
2.
Sprowadzenie z zagranicy innych odpadów jest dopuszczalne jedynie za zezwoleniem Głównego
Inspektora Ochrony Środowiska, wydanym na wniosek sprowadzającego odpady.
3.
Zezwolenie, o którym mowa w ust. 2, może być wydane, jeżeli spełnione zostaną łącznie
następujące warunki
1)
odpady przeznaczone są do wtórnego wykorzystania jako surowce w kraju lub za granicą,
2)
nie ma na terenie kraju możliwych do pozyskania odpadów nadających się do równorzędnego
gospodarczego wykorzystania albo też występują one w niewystarczającej ilości, w przypisie
3.
3)
odpady sprowadzane z zagranicy lub sposób ich wykorzystania w kraju nie spowodują
zwiększenia zagrożenia dla środowiska przyrodniczego i nie przyczynią się do zwiększenia
masy składowanych odpadów.
4.
Przed wydaniem zezwolenia, o którym mowa w ust. 2, Główny Inspektor Ochrony Środowiska
zasięga opinii właściwego wojewody oraz zainteresowanej gminy.
5.
Nieprzedłożenie opinii w terminie 14 dni od daty doręczenia wojewodzie i gminie wystąpienia
Głównego Inspektora Ochrony Środowiska nie wstrzymuje toku postępowania.
6.
Opinię, o której mowa w ust. 4, wydaje się w formie postanowienia, na które nie przysługuje
zażalenie.
7.
Główny Inspektor Ochrony Środowiska może uzależnić wydanie zezwolenia od przedstawienia
przez sprowadzającego odpady z zagranicy ekspertyzy sporządzonej przez biegłego o
właściwej specjalności z listy rzeczoznawców Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów
Naturalnych i Leśnictwa co do spełniania warunków określonych w ust. 3.
1.
Wywożenie za granicę odpadów niebezpiecznych jest dozwolone wyłącznie za zezwoleniem
Głównego Inspektora Ochrony Środowiska.
2.
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa może, w drodze rozporządzenia,
wprowadzić obowiązek uzyskiwania zezwoleń na wywóz do określonych państw odpadów innych
niż niebezpieczne.
3.
Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, może być wydane, jeżeli
1)
wywóz odpadów za granicę ma na celu bezpieczne dla środowiska ich gospodarcze wykorzystanie,
2)
właściwe organy państwa przyjmującego odpady niebezpieczne oraz państw, przez których
terytoria odpady te będą przewożone, wyrażą zgodę na ich przyjęcie oraz tranzyt.
4.
Jeżeli zagospodarowanie wywiezionych z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej odpadów
nie może być dokonane zgodnie z warunkami kontraktu albo też wywóz nastąpił bez zezwolenia,
eksporter obowiązany jest do zabrania tych odpadów.
1.
Tranzyt odpadów niebezpiecznych przez terytorium Rzeczypospolitej Polskiej wymaga
zezwolenia Głównego Inspektora Ochrony Środowiska.
2.
Zezwolenie, o którym mowa w ust. 1, może być wydane, jeżeli właściwe organy państwa
przyjmującego odpady niebezpieczne oraz państw, przez których terytoria odpady te
będą dalej przewożone, wyrażą zgodę na ich przyjęcie oraz tranzyt.
Przewóz odpadów niebezpiecznych jest dokonywany zgodnie z przepisami o transporcie
materiałów niebezpiecznych.
Główny Inspektor Ochrony Środowiska powiadamia Komendanta Głównego Straży Granicznej
oraz Prezesa Głównego Urzędu Ceł o zezwoleniach wydanych na podstawie art. 53a ust.
2, art. 53b ust. 1 i art. 53c ust. 1.
1.
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, w porozumieniu z Ministrem
Zdrowia i Opieki Społecznej, w terminie 14 dni od dnia wejścia w życie ustawy określi,
w drodze rozporządzenia, listę odpadów niebezpiecznych.
2.
Minister Współpracy Gospodarczej z Zagranicą, w porozumieniu z Ministrem Ochrony Środowiska,
Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, w terminie 14 dni od dnia wejścia w życie ustawy
określi, w drodze zarządzenia, wzory dokumentów stosowanych w międzynarodowym obrocie
odpadami.
1.
Odpady, których nie można wykorzystać gospodarczo, likwiduje się lub unieszkodliwia,
gromadzi albo wylewa w miejscach wyznaczonych na ten cel w planach zagospodarowania
przestrzennego, w sposób zapewniający ochronę środowiska.
2.
Obowiązki wymienione w ust. 1 ciążą na jednostkach organizacyjnych i osobach fizycznych,
o których mowa w art. 53.
3.
Sposób usuwania i unieszkodliwiania odpadów grożących skażeniem lub zakażeniem i innych
szczególnie szkodliwych dla środowiska wymaga uzgodnienia z terenowym organem administracji państwowej stopnia wojewódzkiego.
4.
Przepisy ust. 1-3 stosuje się również do usuwania i likwidacji surowców, produktów
i innych materiałów uznanych za nieprzydatne do wykorzystania gospodarczego.
Zabrania się bezzbiornikowego składowania odpadów niebezpiecznych w wyrobiskach górniczych.
Jednostki organizacyjne oraz osoby fizyczne wytwarzające opakowania oraz inne wyroby,
które po wykorzystaniu lub zużyciu zagrażałyby środowisku, są obowiązane określić
sposób ich powtórnego wykorzystania, a w razie braku takich możliwości - sposób gromadzenia
lub likwidacji zapewniający ochronę środowiska.
Organy gmin
1.
Utrzymanie porządku i czystości polega na usuwaniu z terenów miast i wsi o zwartej
zabudowie oraz z poszczególnych nieruchomości odpadów i innych zanieczyszczeń powstających
w związku z bytowaniem człowieka i jego działalnością oraz na oczyszczaniu ze śmieci,
odpadów, śniegu, lodu i błota ulic, dróg i placów publicznych.
2.
Obowiązek, o którym mowa w ust. 1, ciąży na
1)
właścicielach i zarządcach nieruchomości,
2)
użytkownikach lokali, nieruchomości oraz obiektów przeznaczonych do celów handlowych,
gastronomicznych, magazynowych i innych celów gospodarczych, jak też obiektów przeznaczonych
na cele użyteczności publicznej.
3)
kierownikach budów - w stosunku do nieruchomości będących terenami budowy.
4)
jednostkach organizacyjnych użytkujących tereny służące komunikacji publicznej,
5)
terenowych organach administracji państwowej stopnia podstawowego
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
1)
szczegółowe zadania terenowych organów administracji państwowej w sprawach ochrony
środowiska przed odpadami i przed innymi zanieczyszczeniami,
2)
szczegółowe obowiązki jednostek organizacyjnych i osób fizycznych, wynikające z art.
53-55 i 57,
3)
zasady odpłatnego lub nieodpłatnego utrzymania porządku i czystości przez komunalne
przedsiębiorstwa (zakłady) oczyszczania,
4
zasady kwalifikacji odpadów według ich realnej szkodliwości.
Substancje promieniotwórcze i urządzenia wytwarzające szkodliwe promieniowanie mogą
być używane wyłącznie pod warunkiem zapewnienia należytej ochrony przed ich szkodliwym
oddziaływaniem na ludzi i środowisko.
1.
Jednostki organizacyjne, które wytwarzają, używają, przemieszczają lub przechowują
substancje promieniotwórcze albo używają urządzeń wytwarzających promieniowanie szkodliwe
dla ludzi i środowiska, są obowiązane stosować środki zabezpieczające przed oddziaływaniem
źródeł promieniowania.
2.
Obiekty budowlane, w których jest prowadzona działalność związana z wykorzystywaniem
substancji promieniotwórczych lub stosowaniem urządzeń wytwarzających promieniowanie
szkodliwe dla ludzi i środowiska, projektuje się, buduje, eksploatuje i likwiduje
w sposób nie stwarzający zagrożenia dla ludzi i środowiska. Obiekty te w miarę potrzeby
otacza się strefami ochronnymi, o których mowa w art. 71 ust. 1.
Gospodarcze wykorzystywanie odpadów przemysłowych zawierających substancje promieniotwórcze
następuje na podstawie decyzji wojewody, wydanej po porozumieniu z organem właściwym
w sprawach ochrony radiologicznej i Państwową Inspekcją Sanitarną.
Jednostki organizacyjne, które wykorzystują substancje promieniotwórcze lub stosują
urządzenia wytwarzające promieniowanie szkodliwe dla ludzi i środowiska, są obowiązane
prowadzić pomiary natężeń promieniowania przenikającego do środowiska.
1.
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
2.
Przepis ust. 1 nie dotyczy ochrony przed promieniowaniem jonizującym, której zasady
określają przepisy szczególne.
3
Jeżeli z oceny rozwiązań projektowych inwestycji urządzeń wytwarzających elektromagnetyczne
promieniowanie niejonizujące, w zakresie oddziaływania projektowanego obiektu na środowisko,
wynika, że mimo zastosowania odpowiednich rozwiązań technicznych na obszarach objętych
inwestycją i przylegających do niej będą występowały pola elektromagnetyczne o wartościach
natężeń lub gęstościach strumienia energii wyższych niż dolne wartości graniczne zgodne
z przepisem ust. 1, i jeżeli równocześnie za podjęciem takiej działalności przemawia
realizacja celów publicznych, to dla takiej inwestycji wojewoda ustanawia strefy ochronne.
1.
Jednostki organizacyjne i osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą
2.
Jednostki organizacyjne i osoby fizyczne prowadzące albo zamierzające podjąć działalność,
która może być szkodliwa dla środowiska, są obowiązane zastosować środki zapewniające
jego ochronę.
Osoby fizyczne są obowiązane przestrzegać wymagań ochrony środowiska również, jeżeli
korzystają ze środowiska w celach innych niż gospodarcze, a zwłaszcza w celach turystycznych
lub wypoczynkowych.
Organy administracji rządowej i organy gminy oraz jednostki organizacyjne i osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą
1)
rozmieszczanie środków produkcji w sposób najmniej szkodliwy dla środowiska,
2)
zapewnianie w przygotowywanej lub prowadzonej działalności gospodarczej wymaganej
ochrony elementów przyrodniczych lub ich części oraz przywracanie ich do właściwego
stanu, jeżeli w wyniku działalności gospodarczej utraciły swą wartość użytkową,
3)
dbałość o walory krajobrazowe środowiska,
4)
stosowanie w działalności gospodarczej technologii i rozwiązań technicznych stwarzających
jak najmniejsze zagrożenie lub uciążliwości dla środowiska, a w szczególności technologii
małoodpadowych i bezodpadowych,
5)
budowę lub instalowanie oraz sprawne funkcjonowanie i eksploatację urządzeń chroniących
środowisko.
6)
instalowanie aparatury kontrolno-pomiarowej oraz prowadzenie niezbędnych pomiarów,
7)
uwzględnianie wymagań ochrony środowiska w projektowanych, konstruowanych i wytwarzanych
maszynach, urządzeniach technicznych i innych wyrobach,
8)
gospodarcze wykorzystanie odpadów i ścieków albo skuteczne ich unieszkodliwianie lub
likwidację,
9)
wykorzystanie osiągnięć naukowych i technicznych, stosowanie środków ekonomicznych,
prawnych i organizacyjnych w celu ochrony środowiska.
1.
Pracownicy jednostek organizacyjnych są obowiązani postępować w sposób zapewniający
przestrzeganie wymagań ochrony środowiska.
2.
Kierownik jednostki organizacyjnej jest obowiązany organizować pracę w sposób zapewniający
ochronę środowiska, a w szczególności
1)
zapewniać przestrzeganie przepisów o ochronie środowiska,
2)
zapewniać funkcjonowanie urządzeń chroniących środowisko,
3)
zapewniać usuwanie przyczyn zagrożenia lub naruszenia środowiska,
4)
powierzać funkcje związane z zapewnieniem ochrony środowiska osobom posiadającym odpowiednie
przygotowanie zawodowe.
1.
Inwestor, projektant i wykonawca robót, każdy w swoim zakresie zadań, są obowiązani
1)
uwzględniać w działalności inwestycyjnej wymagania ochrony środowiska,
2)
zapewniać stosowanie w budownictwie, zwłaszcza mieszkaniowym i budownictwie użyteczności
publicznej - materiałów i elementów budowlanych skutecznie chroniących użytkowników
obiektów budowlanych przed hasłem i wibracjami, a także przed innym szkodliwym oddziaływaniem
na zdrowie ludzkie.
2.
Inwestor i projektant przy przygotowywaniu inwestycji o charakterze gospodarczym są
obowiązani stosować procesy technologiczne najmniej uciążliwe dla środowiska oraz
racjonalnie rozwiązać problemy postępowania z odpadami i ściekami, w szczególności
gospodarczego ich wykorzystania.
3
Terenowy organ administracji państwowej ustalający lokalizację inwestycji oraz organ
orzekający o wywłaszczeniu nieruchomości, a także inwestor i projektant są obowiązani
zapewnić oszczędne korzystanie z terenu potrzebnego dla podejmowanej inwestycji.
4.
Nowo zbudowany lub zmodernizowany obiekt budowlany lub zespół obiektów nie może być
oddany do użytku, jeżeli nie wykonano wymaganych przepisami lub przewidzianych w ramach
danej inwestycji urządzeń chroniących środowisko.
5
Rozwiązania projektowe inwestycji mogących pogorszyć stan środowiska podlegają ocenie
rzeczoznawcy wskazanego przez terenowy organ administracji państwowej stopnia wojewódzkiego
1.
Przy lokalizacji inwestycji uwzględnia się wymagania ochrony środowiska wynikające
z planów zagospodarowania przestrzennego i przepisów o ochronie środowiska.
2.
Rada Ministrów w drodze rozporządzenia może określić obszary wymagające szczególnej
ochrony, na których lokalizowane inwestycje lub przedsięwzięcia budowlane wpływające
niekorzystnie na środowisko wymagają zgody Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych
i Leśnictwa
3
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, specjalne wymagania dla inwestycji
lokalizowanych na obszarach szczególnej ochrony środowiska.
1
Terenowy organ administracji państwowej stopnia wojewódzkiego
2
Koszty oceny, o której mowa w ust. 1, ponosi inwestor, właściciel lub zarządca obiektu
budowlanego lub zespołu obiektów.
3
W razie nieprzedłożenia w wyznaczonym terminie żądanej oceny jej wykonanie może być
zlecone na koszt zobowiązanego.
4.
(skreślony
5
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
1.
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa określi, w drodze rozporządzenia,
kwalifikacje, jakim powinien odpowiadać biegły z listy rzeczoznawców, oraz tryb ich
stwierdzania i koszty postępowania w tych sprawach.
2.
Listę rzeczoznawców prowadzi Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa.
1
W wypadku gdy mimo zastosowania odpowiednich rozwiązań technicznych nie mogą być wyeliminowane
lub ograniczone szkodliwe oddziaływania na środowisko, powodowane działalnością wykonywaną
w obiekcie budowlanym albo na terenie nieruchomości, jeżeli równocześnie za utrzymaniem
takiej działalności przemawia interes społeczny, dla tego obiektu lub nieruchomości
może być ustanowiona strefa ochronna.
2.
(skreślony
3
O potrzebie ustanowienia strefy ochronnej rozstrzyga, w formie decyzji, terenowy organ administracji państwowej stopnia wojewódzkiego
3a
Decyzja ostateczna, o której mowa w ust. 3, może być uchylona lub zmieniona przez
organ administracji państwowej, który ją wydał, w razie
1)
zmiany rodzaju lub zasięgu szkodliwego oddziaływania na środowisko,
2)
ustania przyczyn ustanowienia strefy ochronnej.
4
Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia określi tryb i warunki ustanawiania, zagospodarowania
i użytkowania stref ochronnych.
5
Przepis ust. 4 nie dotyczy stref, których zasady tworzenia i zagospodarowania określają
przepisy szczególne.
Przy wprowadzaniu, przewidzianej przepisami o ochronie środowiska, ochrony zasobów
przyrody żywej, niektórych tworów przyrody lub obszarów o cennych walorach krajobrazowych
określa się zasady korzystania z nich oraz niezbędne zakazy i nakazy dostosowane do
przedmiotu ochrony i jej zakresu, umożliwiające zachowanie chronionych wartości przyrodniczych
lub krajobrazowych.
1.
Zabrania się
1)
budowy lub rozbudowy obiektów wpływających szkodliwie na środowisko na obszarach,
które wymagają szczególnej ochrony, jak: parki narodowe, rezerwaty przyrody, parki
krajobrazowe, obszary krajobrazu chronionego, obszary uzdrowisk, miejscowości turystyczno-wypoczynkowe,
obszary, na których znajdują się źródła zaopatrzenia w wodę miast, wsi lub zespołów
jednostek osadniczych,
2)
budowy lub rozbudowy, w granicach administracyjnych miast oraz w obrębie zwartej zabudowy
wsi, zakładów produkcyjnych albo usługowych, stwarzających zagrożenie dla zdrowia
ludzkiego,
3)
wznoszenia w pobliżu morza, jezior, innych zbiorników wodnych, rzek i kanałów, krajobrazowych
punktów widokowych lub na terenach o szczególnych walorach krajobrazowych obiektów
budowlanych naruszających walory krajobrazowe środowiska, uniemożliwiających do nich
dostęp albo utrudniających lub uniemożliwiających zwierzętom dziko żyjącym dostęp
do wód.
2.
Napowietrzne i podziemne linie kablowe oraz linie komunikacyjne i inne urządzenia
liniowe przeprowadza się i wykonuje w sposób zapewniający zachowanie walorów krajobrazowych
środowiska oraz ochronę przed szkodliwymi uciążliwościami dla środowiska.
3
Ograniczenia w zagospodarowaniu terenu, o których mowa w ust. 1 i 2, uwzględnia się
w planach zagospodarowania przestrzennego i decyzjach o ustaleniu lokalizacji inwestycji.
1.
Konstruktorzy, projektanci i producenci maszyn i innych urządzeń technicznych, w tym
środków komunikacji i transportu, są obowiązani zapewnić, aby maszyny i inne urządzenia
techniczne odpowiadały wymaganiom ochrony środowiska.
2.
Maszyny i inne urządzenia techniczne, o których mowa w ust. 1, przed dopuszczeniem
do produkcji poddaje się ocenie co do zgodności z wymaganiami ochrony środowiska.
3.
Oceny, o której mowa w ust. 2, dokonują jednostki powołane do oceny jakościowej bądź
do podejmowania decyzji o dopuszczeniu do produkcji lub do obrotu albo do użytkowania
lub eksploatacji.
4.
Maszyny i inne urządzenia techniczne, o których mowa w ust. 1, nie mogą być wprowadzane
do produkcji ani też kierowane do obrotu oraz przeznaczane do użytkowania lub innego
wykorzystania, jeżeli nie spełniają ustalonych wymagań ochrony środowiska.
1.
Producenci maszyn i innych urządzeń technicznych, które przy niewłaściwym używaniu
lub stosowaniu mogłyby zagrozić środowisku, są obowiązani dołączyć do nich pouczenia
co do sposobu ich używania lub stosowania ze względu na potrzeby ochrony środowiska.
2.
Producenci maszyn i innych urządzeń technicznych, w których w drodze konstrukcyjnej
nie można zapewnić wymagań ochrony środowiska, są obowiązani wyposażyć je w odpowiednie
zabezpieczenia chroniące środowisko. Jeżeli jednak użycie zabezpieczenia jest zależne
od warunków występujących przy eksploatacji lub użytkowaniu, obowiązek zabezpieczenia
ciąży również na użytkowniku, który ponadto jest odpowiedzialny za prawidłowe jego
stosowanie.
3.
Producenci maszyn i innych urządzeń technicznych są obowiązani
1)
dokonywać bieżąco analizy ich rozwiązań konstrukcyjnych co do możliwości wyeliminowania
lub zmniejszenia stopnia szkodliwości dla środowiska,
2)
zaopatrzyć je, jeżeli podlegają ocenie, o której mowa w art. 74 ust. 2 i 3, w świadectwa
stwierdzające spełnienie ustalonych wymagań ochrony środowiska.
4.
Użytkownicy maszyn i innych urządzeń technicznych są obowiązani przeprowadzać ich
okresowe kontrole co do spełniania przez nie wymagań ochrony środowiska.
5.
Zabrania się używania maszyn i innych urządzeń technicznych, nie spełniających ustalonych
wymagań ochrony środowiska.
1.
Organ gminy
2.
W wypadku niezastosowania się użytkownika maszyny lub innego urządzenia technicznego
do ustaleń, o których mowa w ust. 1, organ gminy
Maszyny i inne urządzenia techniczne importowane powinny odpowiadać wymaganiom ochrony
środowiska, określonym polskimi przepisami prawnymi i normami.
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
1.
Przepisy art. 74-78 stosuje się odpowiednio do produkcji i dostaw paliw, surowców
oraz wyrobów nie będących maszynami i innymi urządzeniami technicznymi.
2.
Minister Przemysłu i Handlu
Przepisy wykonawcze wydane przed dniem wejścia życie ustawy na podstawie upoważnień,
o których mowa w art. 1-43 pkt 1 i w art. 44-79, zachowują moc do czasu wydania przepisów
na podstawie upoważnień w brzmieniu określonym ustawą. Art. 81. Ustawa wchodzi w życie
z dniem 1 lipca 1989 r.
Jednostka organizacyjna oraz osoba fizyczna ponosi przewidzianą prawem cywilnym odpowiedzialność za szkody wynikające z działań lub zaniechań wpływających szkodliwie
na środowisko.
1.
Właściciel lub posiadacz nieruchomości, z której korzystanie jest połączone z uciążliwościami
powodowanymi naruszeniem przepisów o ochronie środowiska, może wystąpić do sądu z
roszczeniem o zaniechanie takiego naruszenia przeciwko jednostce organizacyjnej lub
osobie fizycznej dopuszczającej się naruszenia.
2.
Kierownik jednostki organizacyjnej oraz inny jej pracownik, który wskutek niewykonania
lub nienależytego wykonania obowiązków pracowniczych spowodował naruszenie stanu środowiska
pociągające za sobą powstanie szkody, ponosi odpowiedzialność na zasadach określonych
w przepisach prawnych.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1992 r.
1.
Jednostka organizacyjna oraz osoba fizyczna, wykonująca działalność gospodarczą wpływającą
szkodliwie na środowisko, jest obowiązana podejmować działania mające na celu usunięcie
przyczyn szkodliwego oddziaływania na środowisko lub zagrożenia i przywrócenie środowiska
do stanu właściwego.
2.
Terenowy organ administracji państwowej stopnia wojewódzkiego
3
W razie braku możliwości wykonania obowiązku, o którym mowa w ust. 1, terenowy organ administracji państwowej stopnia wojewódzkiego
1.
Jeżeli wykonywanie określonej działalności pogarsza stan środowiska, a w szczególności
zagraża życiu lub zdrowiu ludzi, wojewódzki inspektor ochrony środowiska podejmie
decyzję nakazującą wstrzymanie takiej działalności do czasu zainstalowania urządzeń
lub wykonania innych czynności zabezpieczających środowisko.
2.
Decyzja, o której mowa w ust. 1, jest natychmiast wykonalna.
3.
Podjęcie wstrzymanej działalności może nastąpić za zgodą wojewódzkiego inspektora
ochrony środowiska po stwierdzeniu, że dokonano czynności zabezpieczających środowisko
przed stanem określonym w ust. 1.
1.
Właściciel nieruchomości położonej w strefie ochronnej (art. 71 ust. 1) lub na obszarze
objętym ochroną, o której mowa w art. 72, albo na terenach zieleni miejskiej lub w
obrębie parku wiejskiego może żądać wykupu lub zamiany nieruchomości na inną, jeżeli
korzystanie z niej w sposób dotychczasowy byłoby związane z istotnymi ograniczeniami
lub utrudnieniami.
2
W sprawach wykupu lub zamiany nieruchomości, o której mowa w ust. 1, właściwy jest
terenowy organ administracji państwowej o właściwości szczególnej do spraw gospodarki
gruntami i wywłaszczania nieruchomości stopnia podstawowegoprzez terenowy organ administracji państwowej o właściwości szczególnej do spraw gospodarki
gruntami i wywłaszczania nieruchomości stopnia podstawowego
3.
Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio w wypadku oddalenia przez sąd powództwa
o zaniechanie naruszenia środowiska (art. 81 ust. 1) oraz do użytkownika wieczystego
nieruchomości.
Jednostka gospodarki uspołecznionej, będąca właścicielem lub użytkownikiem nieruchomości
położonej na obszarach, o których mowa w art. 84 ust. 1, może żądać przekazania innej
nieruchomości na zasadach określonych w odrębnych przepisach, jeżeli korzystanie z
nieruchomości w sposób dotychczasowy byłoby związane z istotnymi ograniczeniami lub
utrudnieniami.
1.
Jednostki organizacyjne ponoszą opłaty za gospodarcze korzystanie ze środowiska i
wprowadzanie w nim zmian.
2.
Opłaty pobiera się za
1)
wprowadzanie zanieczyszczeń do powietrza,
2)
składowanie odpadów,
3)
usuwanie drzew lub krzewów.
3.
Opłaty, o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 2, nalicza i pobiera wojewoda, a opłaty wymienione
w ust. 2 pkt 3 - organ właściwy do wydania zezwolenia na usunięcie drzewa lub krzewu.
1.
Opłaty za wprowadzanie zanieczyszczeń do powietrza i składowanie odpadów ustala się
w zależności od ich rodzaju i ilości.
2.
Jeżeli odpady ulegają zmieszaniu w procesach technologicznych w miejscu ich powstania
lub przy usuwaniu do środowiska, w procesie transportu lub w wyniku nieselektywnego
składowania, za podstawę wyliczenia opłat przyjmuje się rodzaj odpadów, za który jednostkowa
stawka opłaty jest najwyższa.
3.
Opłatę za usunięcie drzew ustala się w zależności od obwodu pnia, rodzaju lub gatunku
(odmiany) drzewa, a krzewów - w zależności od powierzchni porośniętej krzewami.
1.
Jednostki organizacyjne są zobowiązane bez wezwania przedstawić wojewodzie, w terminie
do dnia 31 stycznia każdego roku, wykaz zawierający dane o rodzaju i ilości zanieczyszczeń
objętych opłatami, wprowadzonych w ubiegłym roku kalendarzowym do powietrza, a w odniesieniu
do odpadów - dane o rodzaju, ilości i miejscu składowania (wylewania), dotyczące ubiegłego
roku kalendarzowego.
2.
Wojewoda może żądać złożenia wykazu, o którym mowa w ust. 1, w celu naliczenia opłaty
kwartalnej do dnia 15 każdego miesiąca po upływie każdego kwartału.
3.
Jeżeli jednostki organizacyjne nie przedstawią wykazu, o którym mowa w ust. 1 i 2,
albo przedstawią wykaz nasuwający zastrzeżenia, wojewoda wymierza opłaty na podstawie
ustaleń dokonanych we własnym zakresie.
4.
Ustaleń, o których mowa w ust. 3, dokonuje się w szczególności na podstawie
1)
ciągłych pomiarów emisji zanieczyszczeń,
2)
wskaźników emisji zanieczyszczeń,
3)
innych danych technologicznych i technicznych.
5.
Opłaty za gospodarcze korzystanie ze środowiska i wprowadzanie w nim zmian pobiera
się, z zastrzeżeniem ust. 6, według stawek obowiązujących w dniu korzystania ze środowiska
lub wprowadzenia w nim zmian.
6.
W razie niezłożenia wykazu w terminach, o których mowa w ust. 1 lub 2, wojewoda ustalając
opłaty stosuje stawki obowiązujące w dniu wszczęcia postępowania.
7.
Jednostki organizacyjne nie posiadające decyzji, o której mowa w art. 30, ponoszą
opłatę za wprowadzenie zanieczyszczeń do powietrza podwyższoną o 100%.
1.
Opłatę za usunięcie drzew lub krzewów ustala się przy udzielaniu zezwolenia na usunięcie
drzew lub krzewów. We wniosku o zezwolenie należy określić dane dotyczące gatunku
drzewa, obwodu jego pnia, przeznaczenia terenu, na którym rośnie drzewo, oraz przyczynę
i termin zamierzonego usunięcia drzewa. We wniosku o zezwolenie na usunięcie krzewów
należy określić termin i przyczynę zamierzonego ich usunięcia oraz wielkość powierzchni,
z której krzewy zostaną usunięte.
2.
Opłatę, o której mowa w ust. 1, pobiera się na podstawie informacji, przedstawionej
przez posiadającego zezwolenie na usunięcie drzew lub krzewów, złożonej w okresie
jednego miesiąca po upływie terminu, w którym miało nastąpić ich usunięcie. W przypadku
niezłożenia informacji w tym terminie, opłatę pobiera się za liczbę drzew, na które
zostało wydane zezwolenie.
3.
Organ właściwy do ustalenia opłaty odracza jednostce organizacyjnej na okres dwóch
lat termin uiszczenia opłaty za usunięcie drzew, jeżeli zezwolenie przewiduje możliwość
przeniesienia drzew w inne miejsce.
4.
Jeżeli przeniesione drzewa zachowały żywotność po terminie dwóch lat od dnia ich przesadzenia
lub nie zachowały żywotności na skutek siły wyższej lub klęski suszy, organ właściwy
do ustalenia opłaty umorzy należność z tytułu ustalonej opłaty za usunięcie drzew
lub krzewów.
1.
Nie pobiera się opłat za usuwanie drzew
1)
na których usunięcie nie jest wymagane zezwolenie,
2)
na których usunięcie osoba fizyczna uzyskała zezwolenie,
3)
jeżeli usunięcie było związane z wykonywaniem i utrzymaniem urządzeń melioracji wodnych
w zakresie niezbędnym do wykonania i utrzymania tych urządzeń, po uzgodnieniu z wojewódzkim
konserwatorem przyrody,
4)
jeżeli usunięcie jest związane z odnową i zabiegami pielęgnacyjnymi drzew
a)
będących pomnikami przyrody,
b)
znajdujących się na terenach nieruchomości wpisanych do rejestru zabytków oraz na
terenach uznawanych za rezerwat przyrody - poza obszarami lasów,
5)
które zagrażają bezpieczeństwu ludzi lub mienia w istniejących obiektach budowlanych
albo bezpieczeństwu żeglugi,
6)
spowodowane modernizacją dróg publicznych i linii kolejowych oraz zagrażających bezpieczeństwu
ruchu kolejowego i drogowego,
7)
z międzywala i wałów przeciwpowodziowych, a także nie obwałowanych obszarów narażonych
na niebezpieczeństwa powodzi oraz z koryta rzek przez jednostki organizacyjne zobowiązane
do utrzymania rzek i wałów przeciwpowodziowych, po uzgodnieniu z wojewódzkim konserwatorem
przyrody,
8)
które posadzono tymczasowo na terenach przeznaczonych w planach zagospodarowania przestrzennego
na cele nie przewidujące zadrzewień lub zakrzewień,
9)
obumarłych.
2.
Przepisy ust. 1 pkt 1-3 i 5-8 stosuje się odpowiednio do usuwania krzewów.
1.
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, rodzaje zanieczyszczeń wprowadzanych
do powietrza, rodzaje składowanych odpadów oraz rodzaje i gatunki (odmiany) drzew,
za które pobiera się opłaty, i jednostkowe stawki opłat.
2.
Rada Ministrów może, w drodze rozporządzenia, podwyższyć wysokość opłat w przypadkach
1)
gdy gospodarcze korzystanie ze środowiska i wprowadzanie w nim zmian odbywa się na
obszarach szczególnej ochrony środowiska,
2)
gdy drzewa lub krzewy usuwa się z terenów ochrony uzdrowiskowej, terenów nieruchomości
wpisanych do rejestru zabytków oraz terenów zieleni miejskiej- nie więcej niż o 100%.
3.
Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, współczynniki różnicujące opłaty
za gospodarcze korzystanie ze środowiska i dokonywanie w nim zmian.
1.
Nie można wydać decyzji w sprawie ustalenia opłaty za gospodarcze korzystanie ze środowiska
i wprowadzanie w nim zmian, jeżeli od końca roku kalendarzowego, w którym korzystano
ze środowiska lub dokonano w nim zmian, upłynęło 5 lat.
2.
Ustalonej opłaty nie pobiera się po upływie 5 lat od dnia, w którym decyzja o ustaleniu
opłaty stała się ostateczna.
1.
Termin płatności opłaty wynosi 14 dni od dnia, w którym decyzja ustalająca jej wysokość
stała się ostateczna.
2.
W razie nieterminowego uiszczenia opłaty pobiera się odsetki za zwłokę w wysokości
odsetek pobieranych za nieterminowe regulowanie zobowiązań podatkowych.
3.
Opłaty nie uiszczone w terminie, o którym mowa w ust. 1, podlegają wraz z odsetkami
za zwłokę przymusowemu ściągnięciu w trybie określonym w przepisach o postępowaniu
egzekucyjnym w administracji.
1.
Tworzy się Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej, zwany dalej „Narodowym
Funduszem”, wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej, zwane dalej
„wojewódzkimi funduszami”, oraz gminne fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej,
zwane dalej „gminnymi funduszami”.
2.
Narodowy Fundusz i wojewódzkie fundusze posiadają osobowość prawną.
Środki Narodowego Funduszu, wojewódzkich funduszy i gminnych funduszy służą finansowaniu
ochrony środowiska i gospodarki wodnej.
1.
Dochodami Narodowego Funduszu, wojewódzkich funduszy oraz gminnych funduszy są wpływy
z tytułu opłat i kar pieniężnych wymierzonych i pobieranych na podstawie ustawy i
odrębnych przepisów.
2
Dochodami Narodowego Funduszu są także wpływy z opłat i kar, o których mowa w art.
84, 85 i 128 ustawy - Prawo geologiczne i górnicze. Dochody te przeznacza się na finansowanie prac geologicznych oraz potrzeb górnictwa
służących zmniejszeniu uciążliwości dla środowiska wydobywania kopalin. W szczególności
do potrzeb górnictwa zalicza się zadania polegające na
1)
ujmowaniu, oczyszczaniu, uzdatnianiu wód kopalnianych,
2)
stosowaniu zamkniętych obiegów wody technologicznej,
3)
zapobieganiu i likwidacji skażeń wód podziemnych,
4)
wdrażaniu nowych technologii wydobycia kopalin i ich przeróbki,
5)
zagospodarowaniu odpadów pozostałych po robotach górniczych oraz procesach wzbogacania
kopalin,
6)
odsiarczaniu kopalin energetycznych,
7)
usuwaniu szkód w środowisku wywołanych nieprzewidzianymi zjawiskami zachodzącymi w
górotworze,
8)
ustalaniu najmniej uciążliwych dla środowiska metod likwidacji zakładów górniczych,
9)
hodowli nowych odmian i produkcji roślin niezbędnych do rekultywacji hałd i terenów
zdewastowanych przez przemysł.
3.
Dochodami Narodowego Funduszu, wojewódzkich funduszy oraz gminnych funduszy mogą być
wpływy z przedsięwzięć organizowanych na rzecz ochrony środowiska i gospodarki wodnej,
dobrowolne wpłaty zakładów pracy, dobrowolne wpłaty, zapisy i darowizny osób fizycznych
i prawnych oraz świadczenia rzeczowe i środki pochodzące z fundacji.
4.
Organ właściwy do wymierzenia kar lub pobrania opłat, o których mowa w ust. 1, przekazuje
dochody do dnia 15 każdego miesiąca na rachunek Narodowego Funduszu, wojewódzkich
funduszy oraz gminnych funduszy.
5.
Wpływy za składowanie odpadów stanowią w 50% dochód gminnego funduszu gminy, na której
obszarze składowane są te odpady. Dochodami gminnych funduszy jest także całość wpływów
z tytułu kar i opłat z terenu danej gminy za usuwanie drzew lub krzewów, a także 10%
wpływów z opłat i kar za pozostałe rodzaje gospodarczego korzystania ze środowiska
i dokonywania w nim zmian oraz szczególnego korzystania z wód i z urządzeń wodnych.
6.
Pozostałe środki, po dokonaniu podziału, o którym mowa w ust. 5, stanowią, z zastrzeżeniem
ust. 7, w 40% dochód Narodowego Funduszu oraz 60% wojewódzkiego funduszu.
7.
Wpływy z tytułu opłat i kar za zasolenie wód powierzchniowych przez kopalnie węgla
kamiennego oraz z tytułu emisji tlenków azotu do powietrza - w całości stanowią dochód
Narodowego Funduszu.
8.
Wpływy z tytułu opłat i kar za zasolenie wód powierzchniowych przez kopalnie węgla
kamiennego są przeznaczane na rozwiązanie problemu zasalania wód, a wpływy z tytułu
opłat i kar za emisję do powietrza dwutlenku siarki oraz tlenków azotu - na ograniczenie
emisji tych gazów i na wspomaganie produkcji urządzeń służących do tego celu.
Dochodami Narodowego Funduszu i wojewódzkich funduszy mogą być także
1)
dochody z tytułu udziału Narodowego Funduszu i wojewódzkich funduszy w spółkach,
2)
środki z tytułu emisji obligacji, zaciągania kredytów i udzielania oprocentowanych
pożyczek na realizację zadań ochrony środowiska i gospodarki wodnej, z oprocentowania
rachunków bankowych oraz zyski z finansowanych przedsięwzięć,
3)
inne wpłaty i środki z innych funduszy,
4)
inne dochody określone przez Radę Ministrów.
Środki gminnych funduszy przeznacza się na
1)
edukację ekologiczną oraz propagowanie działań proekologicznych,
2)
wspomaganie systemów kontrolno-pomiarowych stanu środowiska,
3)
realizowanie zadań modernizacyjnych i inwestycyjnych, służących ochronie środowiska
i gospodarce wodnej,
4)
urządzanie i utrzymywanie terenów zieleni, zadrzewień, zakrzewień oraz parków wiejskich,
5)
realizację przedsięwzięć związanych z gospodarczym wykorzystaniem oraz ze składowaniem
odpadów,
6)
inne cele służące ochronie środowiska w gminie, ustalone przez radę gminy.
Do zadań wojewódzkich funduszy należy wspomaganie działalności określonej w art. 88
pkt 1-5, a ponadto dofinansowywanie
1)
działań na rzecz ochrony przyrody, w szczególności lasów,
2)
działań polegających na zapobieganiu i likwidacji nadzwyczajnych zagrożeń środowiska,
3)
badań naukowych i upowszechniania ich wyników oraz postępu technicznego w ochronie
środowiska i gospodarce wodnej,
4)
opracowań i wdrażania nowych technik i technologii, w szczególności dotyczących ścieków,
paliw i spalin, utylizacji odpadów, ograniczania hałasu, promieniowania oraz zużycia
wody,
5)
profilaktyki zdrowotnej dzieci na obszarach szczególnej ochrony środowiska, na których
występują przekroczenia norm zanieczyszczeń środowiska,
6)
innych zadań związanych z ochroną środowiska i gospodarką wodną, ustalonych w planach
działalności wojewódzkich funduszy.
Do zadań Narodowego Funduszu należy wspomaganie działalności w sferze ochrony środowiska
i gospodarki wodnej, zgodnie z celami określonymi w art. 88 pkt 1-5 i art. 88a, a
ponadto polegającej na
1)
rozwoju przemysłu produkcji urządzeń mechanicznych i aparatury kontrolno-pomiarowej,
służących ochronie środowiska i gospodarce wodnej,
2)
rozwoju specjalistycznego potencjału wykonawczego do realizacji inwestycji ochrony
środowiska i gospodarki wodnej,
3)
rozwoju sieci stacji pomiarowych, laboratoriów i ośrodków przetwarzania informacji,
służących badaniu jakości środowiska,
4)
realizacji kompleksowych programów badawczych, rozwojowych i wdrożeniowych oraz programów
edukacji ekologicznej,
5)
pierwszym wyposażeniu nowo tworzonych przedsiębiorstw, nowych działów lub wydziałów
w istniejących przedsiębiorstwach i jednostkach badawczych,
6)
realizacji innych zadań związanych z ochroną środowiska i gospodarką wodną, ustalonych
w planie działalności Narodowego Funduszu.
1.
Narodowy Fundusz i wojewódzkie fundusze mogą przeznaczać posiadane środki na
1)
udzielanie oprocentowanych pożyczek,
2)
przyznawanie dotacji, szczególnie w przypadku realizacji większych zadań o zasięgu
przekraczającym obszar jednego województwa,
3)
zakładanie spółek mających siedzibę w kraju i za granicą oraz wnoszenie udziałów do
spółek już działających,
4)
emitowanie obligacji własnych oraz nabywanie obligacji i akcji jednostek gospodarczych,
5)
zakup środków dewizowych,
6)
wynagrodzenia i nagrody za działalność na rzecz ochrony środowiska i gospodarki wodnej,
nie związaną z wykonywaniem obowiązków pracowników administracji rządowej i samorządowej.
1a
Środki pochodzące z opłat i kar, o których mowa w art. 83, 84 i 128 ustawy - Prawo geologiczne i górnicze, przeznacza się na finansowanie zadań określonych w art. 87b ust. 2 w formie dotacji.
Przeznaczenie środków na finansowanie prac geologicznych wymaga zasięgnięcia opinii
Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, a na finansowanie potrzeb
górnictwa - opinii Ministra Przemysłu i Handlu oraz Prezesa Wyższego Urzędu Górniczego.
2.
Pożyczki, o których mowa w ust. 1 pkt 1, mogą być częściowo lub całkowicie umarzane,
pod warunkiem terminowego wykonania zadań i osiągnięcia planowanych efektów.
3.
Narodowy Fundusz i wojewódzkie fundusze mogą dysponować rachunkami środków dewizowych.
1.
Organami Narodowego Funduszu jest Rada Nadzorcza i Zarząd.
2.
Techniczno-organizacyjną obsługę Rady Nadzorczej i Zarządu sprawuje biuro Narodowego
Funduszu.
3.
Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do wojewódzkich funduszy.
1.
Rada Nadzorcza Narodowego Funduszu liczy od 15 do 23 osób, a rady nadzorcze wojewódzkich
funduszy - od 7 do 9 osób.
2.
Skład i strukturę Rady Nadzorczej Narodowego Funduszu ustala Minister Ochrony Środowiska,
Zasobów Naturalnych i Leśnictwa.
3.
W skład rad nadzorczych wojewódzkich funduszy wchodzą
1)
przedstawiciel wojewody,
2)
przewodniczący komisji ochrony środowiska sejmiku samorządowego,
3)
przewodniczący wojewódzkiej komisji ochrony przyrody,
4)
przedstawiciel Narodowego Funduszu, wyznaczony przez Radę,
5)
do dwóch ekspertów z dziedziny ochrony środowiska i gospodarki wodnej, wyznaczonych
przez wojewodę,
6)
do dwóch ekspertów wyznaczonych przez sejmik samorządowy,
7)
delegowany przez sejmik samorządowy przedstawiciel pozarządowych organizacji ekologicznych.
4.
Do zadań Rady Nadzorczej Narodowego Funduszu i rad nadzorczych wojewódzkich funduszy
należy odpowiednio
1)
ustalanie kryteriów wyboru przedsięwzięć finansowanych ze środków Narodowego Funduszu
i wojewódzkich funduszy,
2)
uchwalanie, w oparciu o politykę ekologiczną państwa, planów działalności wojewódzkich
funduszy oraz list przedsięwzięć priorytetowych do 30 listopada każdego roku,
3)
uchwalanie, w oparciu o politykę ekologiczną państwa i listy przedsięwzięć priorytetowych
wojewódzkich funduszy, planu działalności i listy priorytetowych przedsięwzięć Narodowego
Funduszu do dnia 31 stycznia każdego roku,
4)
ustalanie zasad udzielania i umarzania pożyczek oraz udzielania dotacji,
5)
ustalanie wysokości kwoty, której udzielenie w formie dotacji lub pożyczki musi zostać
poprzedzone publicznym przetargiem,
6)
zatwierdzanie wniosków zarządu w sprawach emisji obligacji własnych oraz nabywania
obligacji i akcji jednostek gospodarczych, zaciągania kredytów i pożyczek, wnoszenia
udziałów do spółek, a także zatwierdzanie wniosków o udzielenie pożyczek i dotacji,
których wartość jednostkowa przekracza
a)
w przypadku pożyczki lub dotacji z Narodowego Funduszu - 5 mld zł,
b)
w przypadku pożyczki lub dotacji z wojewódzkiego funduszu - 0,5% dochodów uzyskanych
przez ten fundusz w roku poprzednim,
7)
zatwierdzanie rocznych sprawozdań zarządu z działalności i bilansu Narodowego Funduszu
i wojewódzkich funduszy,
8)
ustalanie zasad wynagradzania członków Zarządu i pracowników biura Narodowego Funduszu
oraz członków zarządów i pracowników biur wojewódzkich funduszy,
9)
kontrola działalności Zarządu Narodowego Funduszu i zarządów wojewódzkich funduszy,
10)
składanie w terminie do dnia 30 kwietnia każdego roku kalendarzowego sprawozdań
a)
z działalności Narodowego Funduszu - Ministrowi Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych
i Leśnictwa,
b)
z działalności wojewódzkich funduszy - właściwemu wojewodzie.
5.
Wynagrodzenie dla członków Rady Nadzorczej Narodowego Funduszu za udział w pracach
Rady ustala Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, a dla członków
rad nadzorczych wojewódzkich funduszy - właściwy wojewoda.
1.
Zarząd stanowią prezes i jego zastępcy, powoływani i odwoływani
1)
w Narodowym Funduszu - przez Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa,
na wniosek Rady Nadzorczej Narodowego Funduszu,
2)
w wojewódzkich funduszach - przez właściwego wojewodę na wniosek rady nadzorczej wojewódzkiego
funduszu.
2.
Prezes Zarządu reprezentuje Narodowy Fundusz na zewnątrz, dokonując wszystkich czynności
prawnych w zakresie praw i obowiązków majątkowych Narodowego Funduszu. Zasadę tę stosuje
się odpowiednio do prezesów zarządów wojewódzkich funduszy.
3.
Do zadań Zarządu Narodowego Funduszu i zarządów wojewódzkich funduszy należy odpowiednio
1)
opracowywanie projektów planów działalności Narodowego Funduszu i wojewódzkich funduszy,
w tym projektów corocznych list przedsięwzięć priorytetowych,
2)
dokonywanie wyboru przedsięwzięć do finansowania ze środków Narodowego Funduszu i
wojewódzkich funduszy,
3)
gospodarowanie środkami Narodowego Funduszu i wojewódzkich funduszy,
4)
kontrolowanie wykorzystania pożyczek i dotacji przyznanych ze środków Narodowego Funduszu
i wojewódzkich funduszy,
5)
opracowywanie analiz i ocen ekologicznej efektywności funkcjonowania Narodowego Funduszu
i wojewódzkich funduszy,
6)
składanie Radzie Nadzorczej Narodowego Funduszu i radom nadzorczym wojewódzkich funduszy
sprawozdań z działalności Narodowego Funduszu i wojewódzkich funduszy,
7)
zatrudnianie pracowników biura Narodowego Funduszu i biur wojewódzkich funduszy.
4.
Do dokonywania czynności prawnych w zakresie praw i obowiązków majątkowych Narodowego
Funduszu i wojewódzkich funduszy, oprócz prezesa zarządu, są upoważnione dwie osoby
działające łącznie spośród
1)
pozostałych członków zarządów,
2)
pełnomocników powołanych przez prezesa zarządu, działających w granicach ich umocowania.
Informacji o składzie Zarządu Narodowego Funduszu udziela Minister Ochrony Środowiska,
Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, a o składzie zarządów wojewódzkich funduszy - właściwy
wojewoda.
5.
Dokonanie przez osoby wymienione w ust. 4 czynności prawnej w zakresie praw i obowiązków
Narodowego Funduszu i wojewódzkich funduszy bez zachowania trybu określonego w art.
88e ust. 4 pkt 4 nie powoduje nieważności tej czynności prawnej w stosunku do osób
trzecich.
1.
Narodowy Fundusz i wojewódzkie fundusze tworzą fundusz statutowy i fundusz rezerwowy
oraz mogą tworzyć inne fundusze.
2.
Na fundusz statutowy składają się w szczególności wartość netto środków trwałych,
wartości niematerialne i prawne oraz środki pieniężne zgromadzone z dochodów, o których
mowa w art. 87b.
3.
Fundusz rezerwowy tworzy się z części zysku pochodzącego z operacji finansowych, udziałów,
akcji i zakupionych obligacji.
4.
Koszty działalności Narodowego Funduszu i wojewódzkich funduszy pokrywane są z dochodów
uzyskiwanych z oprocentowania pożyczek, dochodów od wniesionych udziałów i z zysku
z przedsięwzięć finansowanych przez Narodowy Fundusz i wojewódzkie fundusze.
5.
Roczne bilanse Narodowego Funduszu i wojewódzkich funduszy podlegają weryfikacji przez
właściwe urzędy skarbowe.
6.
Dochody z działalności Narodowego Funduszu i wojewódzkich funduszy zwalnia się z podatku
dochodowego.
1.
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa składa Radzie Ministrów,
nie później niż do dnia 31 maja, coroczne informacje o działalności Narodowego Funduszu.
2.
Wojewodowie składają Ministrowi Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa,
nie później niż do dnia 30 kwietnia, coroczne informacje o działalności wojewódzkich
funduszy.
3.
Burmistrzowie i wójtowie co roku przedstawiają do zatwierdzenia radzie gminy zestawienie
przychodów i wydatków gminnego funduszu.
4.
Zarząd Narodowego Funduszu zamieszcza corocznie informacje z działalności Narodowego
Funduszu w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”.
5.
Zarządy wojewódzkich funduszy corocznie zamieszczają informacje o działalności tych
funduszy w dziennikach urzędowych województw.
6.
Burmistrzowie i wójtowie zatwierdzone zestawienie przychodów i wydatków gminnego funduszu
ogłaszają w ogólnie dostępnym miejscu, w sposób zwyczajowo przyjęty w danej gminie.
1.
Właściwi ministrowie zapewnią warunki niezbędne do realizacji przepisów o ochronie
środowiska przez podległe im oraz nadzorowane jednostki organizacyjne.
2.
Nadzór i kontrolę nad wykonywaniem zadań w dziedzinie ochrony środowiska przez organizacje
spółdzielcze i społeczne sprawują
1)
związki spółdzielni
2)
zarządy główne organizacji społecznych - w stosunku do podporządkowanych im jednostek
organizacyjnych i zrzeszonych w nich organizacji.
1
Organy administracji rządowej i organy gminy zapewniają warunki niezbędne do realizacji
przepisów o ochronie środowiska na terenie objętym właściwością tych organów oraz
przez podległe im i nadzorowane jednostki organizacyjne.
2
Terenowe organy administracji rządowej określają programy ochrony środowiska.
Organy administracji rządowej i organy gminy sprawują kontrolę przestrzegania i stosowania
przepisów o ochronie środowiska na terenie objętym właściwością tych organów.
1.
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
2.
Rada Ministrów w drodze rozporządzenia określi szczegółowe zasady i tryb wykonywania
koordynacji, o której mowa w ust. 1.
Ministrowie wydają, należące do ich właściwości, przepisy dotyczące ochrony środowiska
w porozumieniu z Ministrem Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
(skreślony
(skreślony
(skreślony
1
Tworzy się Państwową Radę Ochrony Środowiska jako organ doradczy i opiniodawczy Ministra
Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa w sprawach ochrony środowiska.
2
Do zakresu działania Państwowej Rady Ochrony Środowiska należy przygotowywanie dla
Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa opinii w sprawach ochrony
środowiska oraz przedstawianie temu organowi propozycji i wniosków zmierzających do
tworzenia warunków ochrony środowiska oraz do zachowania lub poprawy jego stanu.
3
Przewodniczącego Państwowej Rady Ochrony Środowiska i jej członków powołuje Minister
Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa.
4.
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
Rada Ministrów w drodze rozporządzenia określi zasady współdziałania w zakresie ochrony
środowiska terenowych organów administracji państwowej z innymi organami i jednostkami
organizacyjnymi.
1
Organy sołectwa lub dzielnicy, samorząd pracowniczy oraz związki zawodowe i inne organizacje
społeczne zainteresowane ochroną środowiska ze względu na przedmiot swego działania
mogą podejmować działalność sprzyjającą ochronie środowiska i zmierzającą do urzeczywistnienia
prawa obywateli do korzystania z jego wartości, polegającą w szczególności na
1)
kształtowaniu właściwego stosunku do środowiska, szerzeniu zrozumienia celów ochrony
środowiska oraz propagowaniu spraw ochrony środowiska i poczynań zmierzających do
zapewnienia tej ochrony,
2)
inicjowaniu i podejmowaniu społecznych działań dotyczących ochrony środowiska,
3)
inicjowaniu i podejmowaniu działań dotyczących właściwego stosunku do zwierząt i innych
składników przyrody żywej,
4)
zgłaszaniu wniosków mających na celu ochronę środowiska w działalności inwestycyjnej
i eksploatacyjnej oraz zmierzających do poprawy jego stanu,
5)
współdziałaniu z jednostkami gospodarki uspołecznionej w opracowaniu i realizacji
programów i planów działania zmierzających do poprawy stanu środowiska,
6)
zwiększaniu społecznego wpływu na działalność zakładów pracy w celu zapewnienia optymalnej
efektywności poczynań na rzecz ochrony środowiska,
7)
organizowaniu spotkań mających na celu rozszerzenie zainteresowania problematyką ochrony
środowiska,
8)
wykonywaniu innych uprawnień przewidzianych w ustawie.
2.
Organom samorządu mieszkańców miast i wsi
3.
(skreślony
4
Samorządy pracownicze i związki zawodowe mogą powoływać zakładowe komisje ochrony
środowiska oraz społecznych inspektorów ochrony środowiska w celu organizowania i
przeprowadzania społecznej kontroli ochrony środowiska przez zakłady pracy.
1.
Wojewódzkie rady narodowe
2.
Członków Społecznej Straży Ochrony Środowiska powołuje wojewódzka rada narodowa
3
Zadaniem Społecznej Straży Ochrony Środowiska jest współdziałanie z Państwową Inspekcją
Ochrony Środowiska oraz z organami administracji rządowej i organami gminy w zakresie
kontroli przestrzegania i stosowania przepisów o ochronie środowiska.
4.
Społeczna Straż Ochrony Środowiska działa na podstawie regulaminu uchwalonego przez
wojewódzką radę narodową
1.
Organizacje, o których mowa w art. 99 ust. 1, mogą występować do właściwych organów
administracji państwowej o zastosowanie środków zmierzających do usunięcia zagrożenia
środowiska, jak też występować do sądu z roszczeniem o zaniechanie naruszenia środowiska
na określonym terenie i przywrócenie stanu poprzedniego lub naprawienie zaistniałych
w związku z tym szkód oraz o zakazanie lub ograniczenie działalności zagrażającej
środowisku.
2
Organy administracji państwowej decydujące o lokalizacji oraz o wyznaczeniu miejsca
realizacji inwestycji budowlanych, przed wydaniem decyzji dotyczącej inwestycji o
dużym wpływie na środowisko, informują o przygotowywanych przedsięwzięciach organizacje
społeczne właściwe ze względu na przedmiot swego działania; organizacje te w określonym
terminie, nie dłuższym niż 30 dni, mogą zgłosić swe wnioski i zastrzeżenia.
3.
Właściwy organ administracji państwowej rozpatrzy zgłoszone wnioski i zastrzeżenia
oraz zawiadomi o sposobie ich załatwienia organizacje społeczne, które zgłosiły wnioski
i zastrzeżenia.
Organy administracji rządowej i organy gminy udzielają pomocy organizacjom społecznym
w ich działalności w dziedzinie ochrony środowiska.
Organy gminy mogą powierzać jednostkom organizacyjnym lub osobom fizycznym, na ich
wniosek lub za ich zgodą, funkcje społecznych opiekunów środowiska, określając każdorazowo
przedmiot i zakres powierzonych im zadań.
Rada Ministrów w drodze rozporządzenia może określić
1)
zasady współdziałania organów administracji państwowej ze związkami zawodowymi i innymi
organizacjami społecznymi w sprawach ochrony środowiska,
2)
zasady sprawowania funkcji społecznych organów ochrony środowiska przez związki zawodowe
i inne organizacje społeczne,
3)
zasady powierzania oraz sposób pełnienia funkcji społecznych opiekunów środowiska,
4)
(skreślony
1
W razie nadzwyczajnego zagrożenia środowiska wojewoda podejmie działanie i stosuje
środki niezbędne do usunięcia zagrożenia i jego skutków, określając w szczególności
związane z tym obowiązki terenowych organów administracji rządowej, organów gminy
i jednostek organizacyjnych.
2.
Przez nadzwyczajne zagrożenie środowiska rozumie się zagrożenie spowodowane gwałtownym
zdarzeniem, nie będącym klęską żywiołową, które może wywołać znaczne zniszczenie środowiska
lub pogorszenie jego stanu, stwarzające powszechne niebezpieczeństwo dla ludzi i środowiska.
1
Jednostki organizacyjne i osoby fizyczne są obowiązane bezzwłocznie zawiadomić terenowy
organ administracji rządowej i organ gminy lub najbliższy organ Policji
2
Terenowe organy administracji rządowej i organy gminy, na zasadach określonych w przepisach
o świadczeniach w celu zwalczania klęsk żywiołowych, mogą wprowadzić obowiązek świadczeń
osobistych i rzeczowych dla celów zorganizowanej akcji społecznej na rzecz ochrony
nadzwyczajnie zagrożonego środowiska.
3.
Jeżeli nadzwyczajne zagrożenie środowiska swoim zasięgiem przekracza granice jednego
województwa lub zagrożenie to może spowodować szczególnie poważne skutki dla ludzi
lub środowiska albo dla gospodarki narodowej, działania i środki niezbędne do usunięcia
zagrożenia i jego skutków podejmuje Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych
i Leśnictwa
1
Kto wbrew przepisom i ciążącemu na nim obowiązkowi
1)
nie przeprowadza wymaganych pomiarów (art. 28 ust. 2 i art. 62),
2)
przy przygotowywaniu i wykonywaniu robót ziemnych, zmieniających stosunki wodne, nie
stosuje środków niezbędnych do zachowania równowagi przyrodniczej (art. 20 ust. 1)
albo narusza warunki prowadzenia robót, o których mowa w art. 20 ust. 2,
3)
nie przestrzega zakazów wprowadzonych na podstawie art. 32, narusza zakazy lub nakazy
mające na celu ochronę walorów wypoczynkowych i krajobrazowych określonego terenu
(art. 41) albo narusza obowiązujące zasady postępowania ustalone w akcie o uznaniu
określonego terenu za park wiejski (art. 47) bądź też narusza zakaz pogarszania warunków
korzystania ze środowiska (art. 73),
4)
niszczy roślinność służącą wiązaniu gleby albo rośliny lub zwierzęta przyczyniające
się do oczyszczania środowiska (art. 37), stosuje środki chemiczne, wykonuje roboty
ziemne lub korzysta ze sprzętu mechanicznego albo urządzeń technicznych w sposób powodujący
uszkodzenie drzew (art. 44),
5)
nie przestrzega wymagań ochrony środowiska przed odpadami lub nieprzydatnymi do gospodarczego
wykorzystania surowcami, produktami i innymi materiałami albo zużytymi opakowaniami
i wyrobami (art. 53-55),
6)
nie przestrzega obowiązków związanych z zapewnieniem ochrony przed promieniowaniem
szkodliwym dla ludzi i środowiska (art. 59-62),
7)
nie uwzględnia wymagań ochrony środowiska w projektowanych, konstruowanych lub wytwarzanych
maszynach i innych urządzeniach technicznych (art. 74 ust. 1), kieruje do produkcji
i obrotu maszyny lub inne urządzenia techniczne bez poddania ich wymaganej ocenie
co do zgodności z wymaganiami ochrony środowiska (art. 74 ust. 2 i 3), nie wyposaża
maszyny lub innego urządzenia technicznego w zabezpieczenia chroniące środowisko albo
nie przeprowadza wymaganych okresowych kontroli (art. 75 ust. 2 i 4),
podlega karze aresztu, ograniczenia wolności, grzywny albo karze nagany.
2
Jeżeli działania lub zaniechania określone w ust. 1 spowodowały niebezpieczeństwo
znacznego pogorszenia warunków korzystania ze środowiska lub powstania innych szkodliwych
dla tego środowiska następstw, sprawca
podlega karze pozbawienia wolności do roku, ograniczenia wolności albo grzywny.
1
Kto narusza obowiązek ochrony środowiska i powoduje chociażby nieumyślnie zanieczyszczenie
wody, powietrza lub powierzchni ziemi tak, że może to narazić na niebezpieczeństwo
życie lub zdrowie ludzkie, spowodować w znacznych rozmiarach zniszczenia w świecie
roślinnym lub zwierzęcym albo wyrządzić poważne szkody gospodarcze,
podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.
2.
Jeżeli sprawca działa nieumyślnie, podlega karze pozbawienia wolności do roku, ograniczenia
wolności albo grzywny.
3.
Jeżeli następstwem czynu określonego w ust. 1 jest śmierć, ciężkie uszkodzenie ciała
lub ciężki rozstrój zdrowia człowieka,
sprawca podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.
1
Kto wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi nie utrzymuje we właściwym stanie lub nie eksploatuje
urządzeń zabezpieczających wody, powietrze lub ziemię przed zanieczyszczeniem,
podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.
2.
Tej samej karze podlega, kto wbrew ciążącemu na nim obowiązkowi nie utrzymuje we właściwym
stanie lub nie eksploatuje urządzeń zabezpieczających przed szkodliwymi uciążliwościami
dla środowiska w postaci hałasu, wibracji lub promieniowania albo służących do unieszkodliwiania
odpadów, a także kto dopuszcza do oddania do eksploatacji obiektu budowlanego lub
zespołu obiektów bez jednoczesnego uruchomienia wymaganych urządzeń chroniących środowisko.
1.
Kto wbrew przepisom ustawy sprowadza na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej odpady
niebezpieczne
podlega karze pozbawienia wolności do lat 5 i grzywny.
2.
Kto bez wymaganego zezwolenia lub wbrew jego warunkom wywozi z terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej odpady niebezpieczne lub odpady, o których mowa w art. 53b ust. 2
podlega karze pozbawienia wolności do lat 3 i grzywny.
3.
Kto sprowadza bez wymaganego zezwolenia lub wbrew jego warunkom na terytorium Rzeczypospolitej
Polskiej odpady inne niż niebezpieczne
podlega karze pozbawienia wolności do lat 3, ograniczenia wolności albo grzywny.
1.
Kto narusza przepisy o obowiązku ochrony gruntów rolnych wysokiej jakości i gruntów
leśnych albo nie dokłada należytej staranności w zapewnieniu oszczędnego wykorzystywania
gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze lub nieleśne albo nie dokonuje wymaganej
rekultywacji takich gruntów,
podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.
2.
Kto przejmuje grunt rolny lub leśny na cele nierolnicze lub nieleśne bez zgody właściwego
organu,
podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.
1
Za naruszanie przez jednostki organizacyjne wymagań ochrony środowiska, polegające
na
1)
przekroczeniu co do rodzaju lub ilości substancji dopuszczalnych do wprowadzenia do
powietrza, określonych decyzją właściwego organu,
2)
przekroczeniu dopuszczalnego poziomu hałasu, określonego decyzją właściwego organu,
3)
gromadzeniu lub wylewaniu odpadów w nie przeznaczonych na ten cel miejscach lub niezgodnie
z warunkami określonymi decyzją właściwego organu,
wojewódzki inspektor ochrony środowiska wymierza karę pieniężną.
1a.
(skreślony
1b
Za naruszanie przez jednostki organizacyjne lub osoby fizyczne wymagań ochrony środowiska,
polegające na
1)
zniszczeniu terenów zieleni lub drzew i krzewów, powodowanym niewłaściwym wykonywaniem
robót ziemnych lub wykorzystaniem sprzętu mechanicznego albo urządzeń technicznych
oraz zastosowaniem środków chemicznych w sposób szkodliwy dla roślinności,
2)
usuwaniu drzew i krzewów bez wymaganego zezwolenia
karę pieniężną wymierza organ gminy.
2
Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określi wysokość, zasady i tryb nakładania
kar pieniężnych, o których mowa w ust. 1 i 1 b.
2a
Rada Ministrów może określić, w drodze rozporządzenia, współczynniki różnicujące wysokość
kar wymierzanych za nieprzestrzeganie wymagań ochrony środowiska.
3.
(skreślony
3a
Kary ustalane na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów, o których mowa
w ust. 2, nie uiszczone w wyznaczonym terminie, podlegają z odsetkami za zwłokę przymusowemu
ściągnięciu w trybie określonym w przepisach o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
4
w jednostkach gospodarki uspołecznionej, działających według zasad rozrachunku gospodarczego,
kary pieniężne, o których mowa w ust. 1 i 1b, obciążają wyniki ekonomiczne jednostki.
1.
Nie można wydać decyzji w sprawie wymierzenia kary, o której mowa w art. 110 ust.
1 i 1 b, jeżeli od dnia, w którym stwierdzono naruszenie wymagań ochrony środowiska,
upłynęło 5 lat.
2.
Wymierzonej kary nie pobiera się po upływie 5 lat od dnia, w którym decyzja ustalająca
jej wysokość stała się ostateczna, lub, w razie odroczenia terminu płatności kary,
po upływie 5 lat od upływu okresu odroczenia.
3.
W razie rozłożenia kary na raty, bieg terminu, o którym mowa w ust. 2, rozpoczyna
się od dnia płatności ostatniej raty.
1.
Termin płatności kary wynosi 14 dni od dnia, w którym decyzja ustalająca jej wysokość
stała się ostateczna.
2.
W razie nieterminowego uiszczenia kary, są pobierane odsetki za zwłokę w wysokości
odsetek pobieranych za nieterminowe regulowanie zobowiązań podatkowych.
1.
Termin płatności kar wymierzonych na podstawie art. 110 ust. 1, na wniosek ukaranej
jednostki organizacyjnej, może być odroczony lub kara może być rozłożona na raty na
okres nie dłuższy niż 5 lat.
2.
Decyzja o odroczeniu terminu płatności może być podjęta w razie stwierdzenia, że ukarana
jednostka organizacyjna realizuje inwestycje, których wykonanie i oddanie do użytku
w okresie nie dłuższym niż 5 lat zapewni usunięcie przyczyn wymierzenia tej kary.
3.
Decyzja o rozłożeniu kary na raty może być podjęta w razie stwierdzenia, że zapłata
w całości wymierzonej kary, w terminie określonym w art. 110b ust. 1, znacznie ograniczy
lub uniemożliwi dalsze prowadzenie działalności gospodarczej, a w szczególności kontynuację
przedsięwzięć, których wykonanie zapewni usunięcie przyczyn wymierzenia tej kary.
4
Decyzje w sprawach określonych w ust. 2 i 3 podejmuje wojewódzki inspektor ochrony
środowiska.
5.
Wniosek o odroczenie terminu płatności lub rozłożenie kary na raty może być złożony
w ciągu 14 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu kary stała się ostateczna.
6.
Karę, której termin płatności został odroczony, podwyższa się o 50% i pobiera niezwłocznie
po upływie okresu odroczenia, jeżeli inwestycje, o których mowa w ust. 2, nie zostały
wykonane i oddane do użytku w tym okresie.
7.
Karę, której termin płatności został odroczony, zmniejsza się o kwotę środków własnych
wydatkowanych na zrealizowane inwestycje, o których mowa w ust. 2.
1.
W razie zbiegu przepisów ustawy oraz innych przepisów o ochronie środowiska, obowiązujących
w dniu wejścia w życie ustawy, stosuje się przepisy ustawy.
2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się do odpowiedzialności za wykroczenia i odpowiedzialności
karnej przewidzianej w art. 106-109.
1.
Właściwe terenowe organy administracji państwowej, w okresie dwóch lat od wejścia
w życie ustawy, spowodują dostosowanie obowiązujących planów zagospodarowania przestrzennego
do przepisów ustawy.
2.
Przewidziane w prawie budowlanym decyzje administracyjne w sprawie ustalenia miejsca i warunków realizacji inwestycji
budowlanych, zatwierdzenia planów realizacyjnych oraz pozwolenia na budowę, wydane
przed dniem wejścia w życie ustawy, a dotyczące inwestycji, do których realizacji
nie przystąpiono, mogą być w uzasadnionych wypadkach uzupełnione przez właściwe w
tych sprawach terenowe organy administracji państwowej warunkami i wymaganiami wynikającymi
z ustawy.
1
Jednostki organizacyjne oraz osoby fizyczne prowadzące działalność powodującą zanieczyszczenie
powietrza, dla których do dnia wejścia w życie ustawy nie zostały ustalone rodzaje
i ilości substancji dopuszczalnych do wprowadzania do powietrza, są obowiązane w okresie
jednego roku od wejścia w życie ustawy przedłożyć właściwym terenowym organom administracji państwowej stopnia wojewódzkiego
2.
Terenowe organy administracji państwowej stopnia wojewódzkiego
1.
Decyzje określające rodzaje i ilości substancji zanieczyszczających dopuszczonych
do wprowadzania do powietrza, wydane przed dniem 1 września 1980 r., zachowują moc
do dnia 30 czerwca 1991 r.
2.
Osoby fizyczne prowadzące działalność gospodarczą oraz jednostki organizacyjne, którym
wydano decyzje, o których mowa w ust. 1, są obowiązane, w terminie do końca 1990 r.,
przedstawić właściwym terenowym organom administracji państwowej stopnia wojewódzkiego,
w trybie art. 30 ustawy, dane i materiały niezbędne do wydania decyzji ustalającej
rodzaje i ilości substancji dopuszczalnych do wprowadzania do powietrza.
(pominięty
1.
Jednostki organizacyjne oraz osoby fizyczne eksploatujące urządzenia powodujące hałas
lub wibracje przekraczające dopuszczalne ich natężenie zastosują, w okresie dwóch
lat od wejścia w życie ustawy, dostępne środki eliminujące albo ograniczające hałas
lub wibracje do dopuszczalnego poziomu. W uzasadnionych wypadkach terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego
2.
Właściwi ministrowie zapewnią wprowadzenie odpowiednich zmian w konstrukcji lub zasadach
działania urządzeń, w których, w celu ograniczenia hałasu lub wibracji do dopuszczalnego
poziomu, wprowadzenie takich zmian jest niezbędne.
3.
Zmiany w konstrukcji lub zasadach działania urządzeń, o których mowa w ust. 2, powinny
być wprowadzone w okresie ustalonym w ust. 1. Przedłużenie tego okresu dla określonego
rodzaju urządzenia może nastąpić za zgodą Ministra Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych
i Leśnictwa
Minister Ochrony Środowiska, Zasobów Naturalnych i Leśnictwa
W ustawie z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne
(Dz. U. Nr 38, poz. 230) skreśla się art. 122.
(pominięty
Tracą moc
1)
ustawa z dnia 4 kwietnia 1950 r. o nadzorze państwowym nad ogrodami zoologicznymi
(Dz. U. Nr 17, poz. 142),
2)
ustawa z dnia 22 kwietnia 1959 r. o utrzymaniu czystości i porządku w miastach i osiedlach
(Dz. U. z 1959 r. Nr 27, poz. 167, z 1961 r. Nr 5, poz. 33, z 1962 r. Nr 34, poz. 158, z 1971 r. Nr 12, poz. 115 i z 1974 r. Nr 38, poz. 230),
3)
ustawa z dnia 21 kwietnia 1966 r. o ochronie powietrza atmosferycznego przed zanieczyszczeniem
(Dz. U. Nr 14, poz. 87).
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 września 1980 r.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 6 miesięcy od dnia ogłoszenia, z wyjątkiem przepisów
art. 153 ust. 1 i 4, które wchodzą w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.