Ustawa z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych.

1.

Ustawa określa zasady tworzenia w zakładach pracy zakładowego funduszu świadczeń socjalnych,

zwanego dalej „Funduszem”, i zasady gospodarowania środkami tego Funduszu, przeznaczonego

na finansowanie działalności socjalnej organizowanej na rzecz osób uprawnionych do

korzystania z Funduszu oraz na utrzymanie zakładowych obiektów socjalnych.

2.

Minister Spraw Wewnętrznych w porozumieniu z Ministrami Pracy i Polityki Socjalnej

oraz Finansów w stosunku do pracowników zatrudnionych w podległych im jednostkach

sfery budżetowej, nie będących funkcjonariuszami lub żołnierzami zawodowymi, a Minister

Sprawiedliwości w porozumieniu z Ministrami Pracy i Polityki Socjalnej oraz Finansów

w stosunku do pracowników zatrudnionych w jednostkach sfery budżetowej więziennictwa,

nie będących funkcjonariuszami służby więziennej, określą w drodze rozporządzenia

1)

sposób tworzenia i gromadzenia środków Funduszu,

2)

wysokość odpisu na Fundusz, jednak nie wyższą od określonej w ustawie.

3.

Minister Obrony Narodowej w porozumieniu z Ministrami Pracy i Polityki Socjalnej oraz

Finansów może określić, w drodze rozporządzenia, sposób tworzenia i gromadzenia środków

Funduszu oraz wysokość odpisu na Fundusz - jednak nie wyższą od określonej w ustawie

- w stosunku do pracowników cywilnych wojska.

Użyte w ustawie określenia oznaczają

1)

działalność socjalna - nieodpłatne lub częściowo odpłatne usługi świadczone przez

zakłady pracy na rzecz różnych form wypoczynku, działalności kulturalno-oświatowej,

sportowo-rekreacyjnej, udzielanie pomocy materialnej, rzeczowej lub finansowej, a

także zwrotnej lub bezzwrotnej pomocy na cele mieszkaniowe na warunkach określonych

umową,

2)

coroczny odpis podstawowy - odpis na Fundusz naliczany w I kwartale roku kalendarzowego

lub w I kwartale działalności nowo utworzonego zakładu pracy, w wysokości określonej

w art. 5 ustawy,

3)

zakład pracy - jednostkę organizacyjną określoną w art. 3 Kodeksu pracy,

4)

zakładowe obiekty socjalne - domy wypoczynkowe, obiekty służące prowadzeniu działalności

kulturalnej oraz obiekty sportowo-rekreacyjne organizujące działalność socjalną na

rzecz osób uprawnionych,

5)

osoby uprawnione do korzystania z Funduszu - pracowników i ich rodziny, emerytów i

rencistów - byłych pracowników i ich rodziny oraz inne osoby, którym zakład pracy

przyznał prawo korzystania ze świadczeń socjalnych finansowanych z Funduszu,

6)

podmiot gospodarczy - osobę fizyczną, osobę prawną, a także jednostkę organizacyjną

nie posiadającą osobowości prawnej, jeżeli przedmiot jej działania obejmuje prowadzenie

działalności gospodarczej.

1.

Fundusz tworzą, z zastrzeżeniem art. 4, zakłady pracy, które przed dniem wejścia w

życie ustawy miały obowiązek tworzenia zakładowych funduszy socjalnego i mieszkaniowego.

2.

Przepis ust. 1 dotyczy również zakładów utworzonych lub przejętych w drodze przekształcenia

przedsiębiorstw państwowych.

3.

Zakłady pracy, które przed dniem wejścia w życie ustawy nie były objęte przepisami

o zakładowych funduszach socjalnym i mieszkaniowym, mogą tworzyć Fundusz na zasadach

określonych w ustawie.

4.

Zakłady pracy, o których mowa w ust. 3, mogą stosować niższe odpisy lub nie tworzyć

Funduszu, nie dłużej jednak niż przez dwa lata od dnia wejścia w życie ustawy.

1.

Układy zbiorowe pracy mogą dowolnie kształtować wysokość odpisu na Fundusz, mogą również

postanawiać, że Fundusz nie będzie tworzony.

2.

Po upływie dwóch lat od dnia wejścia w życie ustawy zakłady pracy, które nie zostały

objęte układem zbiorowym pracy, mają obowiązek tworzenia Funduszu na zasadach określonych

w ustawie.

1.

Fundusz tworzy się z corocznego odpisu podstawowego, naliczanego w stosunku do przeciętnej

liczby zatrudnionych.

2.

Wysokość odpisu podstawowego, o którym mowa w ust. 1, wynosi na jednego zatrudnionego,

z zastrzeżeniem ust. 3, 37,5% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce

narodowej w roku poprzednim lub w drugim półroczu roku poprzedniego, jeżeli przeciętne

wynagrodzenie z tego okresu stanowiło kwotę wyższą.

3.

Wysokość odpisu podstawowego na jednego pracownika zatrudnionego w szczególnie uciążliwych

warunkach pracy wynosi 50% przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego, o którym mowa

w ust. 2.

4.

Wysokość odpisu podstawowego może być zwiększona o 6,25% przeciętnego wynagrodzenia

miesięcznego, o którym mowa w ust. 2, na każdą zatrudnioną osobę, zaliczoną do I lub

II grupy inwalidzkiej.

5.

Zakłady pracy sprawujące opiekę socjalną nad emerytami i rencistami, w tym także ze

zlikwidowanych zakładów pracy, mogą zwiększyć Fundusz o 6,25% przeciętnego wynagrodzenia

miesięcznego, o którym mowa w ust. 2, na każdego emeryta i rencistę objętego tą opieką.

6.

Minister Pracy i Polityki Socjalnej w porozumieniu z ogólnokrajowymi organizacjami

międzyzwiązkowymi oraz ogólnokrajowymi związkami zawodowymi - reprezentatywnymi dla

pracowników większości zakładów pracy określi, w drodze rozporządzenia, sposób ustalania

przeciętnej liczby zatrudnionych oraz przeciętnej liczby zatrudnionych w szczególnie

uciążliwych warunkach pracy, w celu naliczania odpisu na Fundusz.

7.

Przeciętne wynagrodzenie miesięczne, o którym mowa w ust. 2, ogłasza Prezes Głównego

Urzędu Statystycznego w Dzienniku Urzędowym Rzeczypospolitej Polskiej „Monitor Polski”

nie później niż do dnia 20 lutego każdego roku.

8.

Przepisów ust. 1-7 nie stosuje się do

1)

szkół wyższych działających na podstawie przepisów o szkolnictwie wyższym,

2)

szkół i placówek objętych systemem oświaty w stosunku do nauczycieli podlegających

przepisom Karty Nauczyciela.

Odpisy i zwiększenia, o których mowa w art. 5, obciążają koszty działalności zakładu

pracy.

1.

Środki Funduszu zwiększa się o

1)

wpływy z opłat pobieranych od osób i jednostek organizacyjnych korzystających z działalności

socjalnej,

2)

darowizny oraz zapisy osób fizycznych i prawnych,

3)

nie wykorzystane środki zakładowego funduszu nagród w jednostkach sfery budżetowej,

4)

odsetki od środków Funduszu,

5)

wpływy z oprocentowania pożyczek udzielonych na cele mieszkaniowe,

6)

wierzytelności likwidowanych zakładowych funduszy socjalnego i mieszkaniowego,

7)

dochody z tytułu sprzedaży, dzierżawy i likwidacji środków trwałych służących działalności

socjalnej zakładu pracy, w części nie przeznaczonej na utrzymanie lub odtworzenie

zakładowych obiektów socjalnych,

8)

dochody z tytułu sprzedaży i likwidacji zakładowych domów i lokali mieszkalnych,

9)

inne środki określone w odrębnych przepisach.

2.

Zwiększenia, o których mowa w ust. 1 pkt 7 i 8, nie dotyczą zakładów pracy postawionych

w stan upadłości lub likwidowanych przedsiębiorstw państwowych, z wyłączeniem likwidacji

w celu prywatyzacji.

3.

W przypadku likwidacji przedsiębiorstwa państwowego, w celu wniesienia przedsiębiorstwa

lub jego zorganizowanej części do spółki zgodnie z przepisami o prywatyzacji przedsiębiorstw

państwowych. Fundusze podmiotów przejmujących mienie przedsiębiorstwa zwiększa się

odpowiednio o środki Funduszu likwidowanego przedsiębiorstwa.

4.

Podmioty gospodarcze mogą dodatkowo zwiększać środki Funduszu z zysku netto do podziału,

a spółdzielnie - z nadwyżki bilansowej.

1.

Przyznawanie ulgowych usług i świadczeń oraz wysokość dopłat z Funduszu uzależnia

się od sytuacji życiowej, rodzinnej i materialnej osoby uprawnionej do korzystania

z Funduszu.

2.

Zasady przeznaczania środków Funduszu na poszczególne cele i rodzaje działalności

socjalnej oraz zasady i warunki korzystania z usług i świadczeń finansowanych z Funduszu,

z uwzględnieniem ust. 1, określa kierownik zakładu pracy w regulaminie uzgodnionym

z zakładowymi organizacjami związkowymi. W zakładach pracy, w których nie działają

zakładowe organizacje związkowe, regulamin uzgadnia się z pracownikiem wybranym przez

załogę do reprezentowania jej interesów.

Zakłady pracy mogą prowadzić wspólną działalność socjalną na warunkach określonych

w umowie.

Środkami Funduszu administruje kierownik zakładu pracy.

Środki Funduszu nie wykorzystane w danym roku kalendarzowym przechodzą na rok następny.

Środki Funduszu są gromadzone na odrębnym rachunku bankowym.

W ustawie z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela

(Dz. U. Nr 3, poz. 19, Nr 25, poz. 187 i Nr 31, poz. 214, z 1983 r. Nr 5, poz. 33, z 1988 r. Nr 19, poz. 132, z 1989 r. Nr 4, poz. 24 i Nr 35, poz. 192, z 1990 r. Nr 34, poz. 197 i 198, Nr 36, poz. 206 i Nr 72, poz. 423, z 1991 r. Nr 95, poz. 425 i Nr 104, poz. 450, z 1992 r. Nr 53, poz. 252, Nr 54, poz. 254 i Nr 90, poz. 451 oraz z 1993 r. Nr 129, poz. 602) w art. 53

1)

ust. 1 i 2 otrzymują brzmienie

„

1.

Dla nauczycieli tworzy się zakładowy fundusz świadczeń socjalnych w wysokości 8% planowanych

rocznych środków przeznaczonych na wynagrodzenia osobowe.

2.

Dla nauczycieli będących emerytami i rencistami tworzy się zakładowy fundusz świadczeń

socjalnych w wysokości 5% pobieranych przez nich emerytur i rent.

”

;

2)

skreśla się ust. 3.

W ustawie z dnia 12 września 1990 r. o szkolnictwie wyższym

(Dz. U. Nr 65, poz. 385, z 1992 r. Nr 54, poz. 254 i Nr 63, poz. 314 oraz z 1994 r. Nr 1, poz. 3) art. 122 otrzymuje brzmienie

„

Art. 122.

1.

Dla pracowników uczelni tworzy się zakładowy fundusz świadczeń socjalnych w wysokości

8% planowanych rocznych środków przeznaczonych na wynagrodzenia osobowe.

2.

Dla byłych pracowników uczelni będących emerytami lub rencistami tworzy się zakładowy

fundusz świadczeń socjalnych w wysokości 5% pobieranych przez nich emerytur i rent.

”

W ustawie z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych

(Dz. U. Nr 55, poz. 234) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 27

a)

w ust. 1 wyrazy „funduszy socjalnego i mieszkaniowego” zastępuje się wyrazami „zakładowego funduszu świadczeń socjalnych”,

b)

w ust. 2 wyrazy „funduszy, o których” zastępuje się wyrazami „funduszu, o którym”;

2)

w art. 30 w ust. 6 wyrazy „funduszy socjalnego i mieszkaniowego” zastępuje się wyrazami „zakładowego funduszu świadczeń socjalnych”.

W ustawie z dnia 25 lipca 1985 r. o jednostkach badawczo-rozwojowych

(Dz. U. z 1991 r. Nr 44, poz. 194 i Nr 107, poz. 464, z 1992 r. Nr 54, poz. 254 i z 1994 r. Nr 1, poz. 3) w art. 15 ust. 2 otrzymuje brzmienie

„

2.

Jednostka badawczo-rozwojowa tworzy zakładowy fundusz nagród oraz fundusz świadczeń

socjalnych na zasadach określonych w odrębnych przepisach.

”

W ustawie z dnia 22 grudnia 1990 r. o opodatkowaniu wzrostu wynagrodzeń

(Dz. U. z 1991 r. Nr 1, poz. 1, z 1992 r. Nr 21, poz. 85, Nr 73, poz. 361 i Nr 100, poz. 498 oraz z 1993 r. Nr 28, poz. 127) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 2 w ust. 4 w pkt 10 wyrazy „funduszów socjalnego i mieszkaniowego” zastępuje się wyrazami „zakładowego funduszu świadczeń socjalnych”;

2)

w art. 3

a)

ust. 2 otrzymuje brzmienie

„

2.

Kwotę przekroczenia, o której mowa w ust. 1 pkt 1, powiększa się o wypłaty pieniężne

oraz równowartość świadczeń rzeczowych wypłacanych z zakładowego funduszu świadczeń

socjalnych, przekraczające czterokrotność odpisu podstawowego na ten fundusz.

”

,

b)

w ust. 3 wyrazy „funduszu socjalnego” zastępuje się wyrazami „zakładowego funduszu świadczeń socjalnych”,

c)

w ust. 4 wyrazy „funduszu mieszkaniowego” zastępuje się wyrazami „zakładowego funduszu świadczeń socjalnych”;

3)

w art. 9 w ust. 1 w pkt 2 wyrazy „funduszu socjalnego ustalonymi zgodnie z art. 3 ust. 3 i funduszu mieszkaniowego ustalonymi

zgodnie z art. 3 ust. 4” zastępuje się wyrazami „zakładowego funduszu świadczeń socjalnych ustalonymi zgodnie z art. 3 ust. 3 i 4”;

4)

w art. 17b

a)

w ust. 2 w pkt 2 dwukrotnie użyte wyrazy „funduszy socjalnego i mieszkaniowego” zastępuje się dwukrotnie użytymi wyrazami „zakładowego funduszu świadczeń socjalnych”,

b)

w ust. 3

-

pkt 2 otrzymuje brzmienie

„

2)

wypłaty z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych ustalone zgodnie z art. 3 ust.

3 i 4,

”

-

skreśla się pkt 3,

c)

w ust. 4 wyrazy „funduszy socjalnego i mieszkaniowego” zastępuje się wyrazami „zakładowego funduszu świadczeń socjalnych”;

5)

w art. 17c w ust. 2 w pkt 4 wyrazy „zakładowych funduszy socjalnego i mieszkaniowego” zastępuje się wyrazami „zakładowego funduszu świadczeń socjalnych”.

W ustawie z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych

(Dz. U. z 1993 r. Nr 90, poz. 416 i Nr 134, poz. 646) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 14 w ust. 3 w pkt 5 wyrazy „o zakładowych funduszach socjalnym i mieszkaniowym zwiększają te fundusze” zastępuje się wyrazami „o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych - zwiększają ten fundusz”;

2)

w art. 21 w ust. 1

a)

w pkt 23 wyrazy „i z zakładowego funduszu mieszkaniowego” zastępuje się wyrazami „i z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych”;

b)

w pkt 26 wyrazy „zakładowego funduszu socjalnego” zastępuje się wyrazami „zakładowego funduszu świadczeń socjalnych”;

3)

w art. 23 w ust. 1 w pkt 42 wyrazy „zakładowych funduszy socjalnego i mieszkaniowego” zastępuje się wyrazami „zakładowego funduszu świadczeń socjalnych”, a wyrazy „te fundusze” zastępuje się wyrazami „ten fundusz”.

W ustawie z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych

(Dz. U. z 1993 r. Nr 106, poz. 482 i z 1994 r. Nr 1, poz. 2) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 12 w ust. 4 w pkt 5 wyrazy „zakładowych funduszach socjalnym i mieszkaniowym, zwiększają te fundusze” zastępuje się wyrazami „zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, zwiększają ten fundusz”;

2)

w art. 16 w ust. 1 w pkt 45 wyrazy „zakładowych funduszy socjalnego i mieszkaniowego” zastępuje się wyrazami „zakładowego funduszu świadczeń socjalnych”, a wyrazy „te fundusze” zastępuje się wyrazami „ten fundusz”;

3)

w art. 37 w ust. 1 w pkt 1 lit. a) wyrazy „zakładowych funduszach socjalnym i mieszkaniowym w jednostkach gospodarki uspołecznionej” zastępuje się wyrazami „zakładowym funduszu świadczeń socjalnych”.

Ilekroć w innych ustawach jest mowa o zakładowym funduszu socjalnym i zakładowym funduszu

mieszkaniowym, oznacza to zakładowy fundusz świadczeń socjalnych tworzony na zasadach

określonych w ustawie.

Nie wykorzystane środki zakładowego funduszu socjalnego i zakładowego funduszu mieszkaniowego

przechodzą na Fundusz.

Traci moc ustawa z dnia 24 października 1986 r. o zakładowych funduszach socjalnym i mieszkaniowym

w jednostkach gospodarki uspołecznionej

(Dz. U. z 1990 r. Nr 58, poz. 343, z 1991 r. Nr 80, poz. 350 i z 1992 r. Nr 21, poz. 85).

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 stycznia 1994 r.

1.

Dla pracowników uczelni tworzy się zakładowy fundusz świadczeń socjalnych w wysokości

8% planowanych rocznych środków przeznaczonych na wynagrodzenia osobowe.

2.

Dla byłych pracowników uczelni będących emerytami lub rencistami tworzy się zakładowy

fundusz świadczeń socjalnych w wysokości 5% pobieranych przez nich emerytur i rent.