Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 1 lutego 1993 r. w sprawie warunków technicznych i badań pojazdów.

§ 3. 1. Dopuszczalna masa

wewnętrznym

całkowita

pojazdów nie

-

16 t.

24 t.

-

32 t.

42 t.

-

28 t.

2) pojazdu członowego lub zespołu złożo­

nego z pojazdu silnikowego i przyczepy

(naczepy)

a) o liczbie osi nie większej niż cztery

b) o liczbie osi większej niż cztery

3) autobusu przegubowego

2. Przepisy ust. 1 nie dotyczą walców drogowych.

§ 4. 1. Nacisk osi pojedynczej, z zastrzeżeniem ust. 4,

nie może przekraczać 80 kN.

2. Nacisk osi wielokrotnej nie może przekraczać sumy

dopuszczalnych nacisków osi składowych.

3. Nacisk osi składowej, z zastrzeżeniem ust. 4, nie może

przekraczać przy odległości od sąsiedniej bliższ~j osi składo­

wej

3) powyżej 1,30 m

powyżej 1,10 m do 1,20 m

-

65,0 kN,

3) powyżej 1,20 m do 1,30 m

-

72,5 kN,

4) powyżej 1,30 m

-

80,0 kN.

6. Za oś pojedynczą uważa się oś oddaloną od osi

sąsiedniej więcej niż o 2 m, za oś wielokrotną zaś -

zespół

złożony z dwóch lub więcej osi, zwanych "osiami składowy­

mi", w którym odległość między sąsiednimi osiami składo­

wymi jest nie mniejsza niż 1 m i nie większa niż 2 m; dwie

sąsiednie osie oddalone od siebie mniej niż o 1 m uważa się za

Załącznik nr 4

WARUNKI DODATKOWE DLA POJAZDOW UŻYWANYCH W RUCHU MIĘDZYNARODOWYM

§ 1. 1. Odległość mierzona równolegle do podłużnej osi

zespołu

pojazdów, między najdalej wysuniętym do przodu

punktem części nadwozia pojazdu samochodowego zawierającej przestrzeń ładunkowa a tylnym obrysem przyczepy, nie

może być większa niż 16 m, przy zachowaniu odległości

między tylnym obrysem samochodu a przednim obrysem

nadwozia przyczepy wynoszącej co najmniej 0,35 m.

2. Odległość między tylną osią pojazdu samochodowego ·

a przednią osią przyczepy w zespole pojazdów nie może być

mniejsza niż 3 m.

§ 2. Udział rzeczywistej masy całkowitej na oś (osie)

napędową (napędowe) pojazdu lub zespołu pojazdów nie

może być mniejszy niż 25%.

§ 3. Pojazd samochodowy powinien

z przodu w zaczep do holowania.

być wyposażony

§ 6. Opony pojazdu powinny być homologowane i o głę­

bokości rzeŹby bieżnika nie mniejszej niż 3 mm.

§ 7. Pojazdy i ich zespoły powinny spełniać międzynaro­

dowe zalecenia dotyczące wymagań technicznych.

§ 8. Kabina pojazdu powinna być wyposażona w urzą­

dzenie zapewniające bezpieczeństwo i wygodę pracy kierowcy.

§ 9. Autobus powinien być wyposażony w urządzenia

zapewniające wygodę podróżowania pasażerów.

§ 10. W pojeździe nie mogą występować zauważalne

wycieki z zespołów i układów, w których znajdują się materiały

eksploatacyjne; dopuszcza się ślady płynów bez tworzenia

kropel.

§ 11 . Stosunek mocy silnika do dopuszczalnej masy

§ 4. Urządzenia sprzęgające pojazdów powinny mieć

trwałe oznakowanie podające co najmniej producenta i dopuszczalne obciążenie .

całkowitej

§ 5. Pojazd powinien być wyposażony w homologowane

zewnętrzne urządzenia świetlne.

§ 12. Wiek pojazdu samochodowego, liczony od roku

wyprodukowania, nie może przekraczać dziesięciu lat.

pojazdu

(zespołu)

nie może

być

mniejszy

niż

5 kW/t.

§ 5. 1. Dane techniczne pojazdu, a zwłaszcza dopuszoraz liczbę miejsc w pojeździe, określa organ dokonujący

rejestracji pojazdu na podstawie

a) dwuosiowego

b) o liczbie osi większej niż dwie

powyżej 1,20 m do 1,30 m

57,5 kN,

czalną ładowność lub dopuszczalną masę całkowitą pojazdu

1) pojazdu pojedynczego, z wyjątkiem naczepy

1) do 1,20 m

-

oś pojedynczą.

może przekraczać

2)

-

-

57,5 kN,

-

65,0 kN,

-

72,5 kN.

4. Pojazdy, których nacisk osi przekracza wielkości

w ust. 1 lub 3, lecz nie przekracza 100 kN,

w odniesieniu do osi pojedynczej i wielkości określonych

w ust. 5, dopuszcza się do ruchu na

1) danych zawartych w świadectwie homologacji, a wodniesieniu do pojazdów, na które świadectwo nie zostało

wydane - danych wytwórni, z zachowaniem przepisów

§ 3 i 4,

2) stwierdzenia stacji kontroli pojazdów upoważnionej do

dokonywania badań technicznych

a) w razie niemożliwości ustalenia danych, o których

mowa w pkt 1,

b) w razie dokonania przeróbki pojazdu powodującej

zmianę jego dopuszczalnej ładowności lub dopuszczalnej masy całkowitej albo liczby miejsc,

c) w odniesieniu do pojazdu złożonego z elementów

różnych marek i typów, którego markę określa się

jako "SAM".

2. W przypadkach określonych w ust. 1 pkt 2 organ

dokonujący rejestracji pojazdu lub stacja kontroli pojazdów

może ponadto zażądać opinii rzeczoznawcy.

Rozdział 2

Pojazdy samochodowe i przyczepy przeznaczone do

łączenia z tymi pojazdami

Warunki ogólne

określone

1) drogach krajowych oznaczonych numerami jednocyfrowymi i dwucyfrowymi,

2) odcinkach dróg krajowych oznaczonych numerami trzycyfrowymi, ze znakami z obrzeżem składającym się

z białyćh i czarnych kwadratów, wymienionych w załą­

czniku nr 1 do rozporządzenia,

3) odcinkach dróg oznaczonych znakami zakazu wjazdu

pojazdów o nacisku osi większym niż 100 kN,

4) drogach leżących w ciągu dróg wymienionych w pkt

1-3 oraz na trasach regularnej komunikacji autobusowej w granicach administracyjnych miast.

5. Nacisk osi składowej pojazdów, o których mowa

w ust. 4, nie może przekraczać przy odległości od sąsiedniej

bliższej osi składowej

Załącznik nr 5

WARUNKI DODATKOWE DLA POJAZDOW DŁUGICH I CIĘŻKICH

§ 1. Pojazdy i zespoły pojazdów, o których mowa w § 42

rozporządzenia, powinny być oznakowane tablicami wyróż­

niającymi, umieszczonymi z tyłu pojazdu prostopadle i symetrycznie do jego osi podłużnej.

§ 2. Tablice wyróżniające dla pojazdów samochodowych

powinny składać się z ukośnych pasóVl( umieszczonych pod

kątem 45° ±5° do pion u, o szerokości 1 00 ± 2,5 mm, na

przemian barwy żółtej, wykonanych z materiału odblaskowego, oraz barwy czerwonej, wykonanych z materiału fluorescencyjnego.

§ 3. Tablice wyróżniające dla przyczep (naczep) powinny

mieć tło odblaskowe barwy żółtej z obrzeżem fluorescencyjnym barwy czerwonej.

§ 4. Dolne krawędzie tablic wyróżniających powinny być

umieszczone nie niżej niż 500 mm i nie wyżej niż 1500 mm od

powierzchni jezdni.

§ 5. Zewnętrzne boczne krawędzie tablic wyróżniających

powinny być umieszczone nie dalej niż 400 mm od bocznego

obrysu pojazdu .

§ 6. W przypadku zastosowania oznaczenia przewidzianego na rysunku nr 1 i 2 wzór 4 odległość między tablicą

umieszczoną poziomo i tablicą umieszczoną pionowo nie

może być mniejsza niż 200 mm i nie większa niż 300 mm.

§ 7. Wymiary oraz zasady rozmieszczania tablic wyróż­

niających na pojeździe określa rysunek nr 1 i 2.

§ 6. Pojazdy samochodowe i przyczepy zwane są

w skrócie w dalszych przepisach niniejszego rozdziału "pojazdami".

Załącznik nr 6

WZÓR TABLICY WYRÓŻNIAJĄCEJ DLA POJAZDÓW WOLNO PORUSZAJĄCYCH SIĘ

(wymiary w milimetrach)

®

5S0f.36S

CD materiał odblaskowy czerwony

@ materiał fluorescencyjny czerwony

Egzemplarze bieżące oraz z lat ubiegłych można nabywać na podstawie nadesłanego zamówienia w Wydziale Wydawnictw Urzędu Rady

Ministrów. ul. Powsińska 69J71. 00-979 Warszawa P-1 .

Reklamacje z powodu niedor,czenia poszczególnych numerów zgłaszać należy na piśmie do Wydziału Wydawnictw Urztdu Rady Ministrów. ul. Powsińska 69/11 .

00-979 Warszawa. P-1. niezwłocznie po otrzymaniu nast,pnego kolejnego numeru.

o wszelkich zmianach nazwy prenumeratora lub adresu prosimy niezwłocznie informować na piśmie Wydział Wydawnictw Urztdu Rady Ministrów.

Wydawca: Urząd Rady Ministrów

Redakcja: Biuro Prawne. OQ-583 Warszawa, Al. Ujazdowskie 1/ 3. P-29.

Organizacja druku i kolportaż: Wydz i ał Wydawnictw. 00-979 Warszawa. ul. Powsińska 69/ 71 . P-1,

tel. 42-14-78 i 694- 67-50. teleks 825944 WW. telefaks (22) 694-62-06.

Tłoczono z polecenia Prezesa Rady M inistrów w Zakładach Graficznych " Tamka" SA. lakład nr 1. Warszawa. ul. Tamka 3.

lam. 2101 - 1300-93.

PL ISSN 0867-341 1

Cena 10000 zł

§ 7. 1. Zderzaki i klamki drzwi pojazdu nie mogą powozaczepienia innego uczestnika

ruchu.

dować niebezpieczeństwa

2. Daszek reflektora albo krawędź wystającej części

reflektora lub nadwozia, przykrywającej częściowo reflektor,

powinny być zaokrąglone.

3. Pojazd, którego zwis tylny jest większy niż 600 mm

i wzniesiony nad powierzchnię jezdni więcej niż 700 mm przy

pojeździe nie obciążonym, powinien być wyposażony w tylny zderzak lub inne urządzenie ochronne, zabezpieczające

przed wjechaniem pod niego innego pojazdu, odpowiadają­

ce warunkom określonym w ust. 1 oraz warunkom następującym

-

Poz. 91

1) odległość dolnej krawędzi od powierzchni jezdni nie

może przekraczać 700 mm,

2) odległość od tylnego obrysu pojazdu nie może przekraczać 600 mm,

3) szerokość nie może być mniejsza od szerokości pojazdu

więcej niż o 100 mm z każdej strony pojazdu; jeżeli

składa się z więcej niż jednego elementu, dopuszcza się

między elementami przerwę w kierunku poziomym

o długości nie przekraczającej 600 mm,

4)

końce powinny być zaokrąglone w

kierunku do przo-

du,

5) powinny mieć odpowiednią wytrzymałość i być dobrze

zamocowane.

rozbicia drogi,

2) powinny być umocowane w taki sposób lub sporządzo­

ne z takiego tworzywa, aby w razie konieczności istniała

możliwość wyjścia na zewnątrz pojazdu co najmniej

przez jeden otwór okienny z każdej strony pojazdu,

3) powinny być ocechowane w miejscu widocznym od

zewnątrz.

§ 9. 1. Pojazd powinien być tak zbudowany i utrzymany, aby

1) poziom hałasu zewnętrznego mierzony podczas postoju

pojazdu z odległości 0,5 m nie przekraczał w odniesieniu

do

a) pojazdów, które ,były poddane badaniom homologacyjnym - wartości ustalonej w trakcie badań homologacyjnych o 5 dB (A).

4. Zderzaka lub urządzenia ochronnego (ust. 3) nie

wymaga się na pojazdach, których konstrukcja uniemożliwia

wjechanie pod nie innego pojazdu, na samochodach i przyczepach samowyładowczych, na ciągnikach siodłowych

i przyczepach dłużycowych .

b)

pozostałych pojazdów -

Lp.

§ 8. 1. Kabina kierowcy oraz pomieszczenie przeznaczone do przewozu osób powinny być wyposażone w

1

-

2. Zawiasy drzwi umieszczonych z boku pojazdu i otwieranych na boki powinny znajdować się z przodu; dotyczy

to pojazdów, których konstrukcja umożliwia rozwijanie pręd­

kości przekraczającej 40 km/h, z wyjątkiem pojazdów Sił

Zbrojnych.

5) mechanizm do otwierania i zamykania dachu powinien

być tak urządzony, aby nie działał samoczynnie, również

w razie zderzenia.

4. Szyby pojazdu

1) nie powinny dawać ostrych odprysków w razie rozbicia;

przednia szyba powinna zapewnić kierowcy pełną i wyraźną widoczność bez zniekształcenia obrazu, a w razie

przekraczającęj

większej niż 1 25 cm

125

3

94

-

96

-

Samochody osobowe

93

96

3

Pojazdy samochodowe o dopuszczalnej masie całkowitej

nie przekraczającej 3,5 t, z wyjątkiem samochodów osobowych

93

102

98

108

Pozostałe

pojazdy samocho-

dowe

2) zawartość tlenku węgla w spalinach pojazdu z silnikiem

o zapłonie iskrowym, mierzona na biegu jałowym, nie

przekraczała 3,5%, a w odniesieniu do motocykla

- 4,5% objętości spalin,

3) zadymienie spalin pojazdu z silnikiem o zapłonie samoczynnym, mierzone przy swobodnym przyspieszaniu

silnika w zakresie od prędkości obrotowej biegu jałowe­

go do maksymalnej prędkości obrotowej, wyrażone

w postaci współczynnika pochłaniania światła, nie przekraczało

a) 2,5 m-l dla silników wolnossących,

4) tablica rozdzielcza powinna być przynajmniej u dołu

zaokrąglona,

nie

cm 3

2

4

3) górna część oparcia przednich siedzeń samochodu osobowego powinna być miękko wyściełana; nie dotyczy to

samochodu terenowego,

Motocykle z silnikiem o poje-

2) drzwi zaopatrzone w zamki uniemożliwiające samoczynne lub nie zamierzone ich otwarcie się.

2) siedzenia powinny być przymocowane do nadwozia,

również gdy są przesuwane, w sposób uniemożliwiający

nie zamierzone zmiany ich położenia,

Rodzaj silnika

o ~a~lo- o zap/onie 15- nie samokrowym . czynnym

Pojazd

mności skokowej

1) urządzenia zapewniające przewietrzanie i ogrzewanie

wnętrza, jeżeli są one pomieszczeniami zamkniętymi,

1) jeżeli jest pomieszczeniem zamkniętym, powinno być

szczelne i uwzględniać określone odrębnymi przepisami

warunki dotyczące dopuszczalnego poziomu hałasu,

wartości podanych w po-

niższej tabeli w dB (A)

5. Pojazdy przystosowane do ciągnięcia przyczepy oraz

przyczepy powinny być wyposażone w odpowiednie urzą ­

dzenia sprzęgające.

3. Wnętrze kabiny kierowcy oraz pomieszczeń przeznaczonych do przewozu osób powinno odpowiadać następującym warunkom

zapewniać jeszcze dostateczną widoczność

b) 3,0 m-l dla silników z turbodoładowaniem,

4)

5)

urządzenia zapłonu iskrowego nie wytwarzały zakłóceń

radioelektrycznych, przekraczających poziom określony

w obowiązującej normie,

układ zasilania

a) był szczelny, niez~leżnie od warunków zewnętrznych

oraz drgań występujących podczas pracy pojazdu,

b) był zabezpieczony przed możliwością zetknięcia

z przeszkodami znajdującymi się na drodze oraz

-

przed nadmiernym nagrzewaniem, tarciem i innymi

nienaturalnymi warunkami,

c) był zabezpieczony przed korozją,

6) zbiornik paliwa, w tym również zbiornik paliwa niezależ­

nej instalacji ogrzewczej. z wyjątkiem zbiornika paliwa

motocykla

a) nie był umieszczony w kabinie kierowcy lub w pomieszczeniu przeznaczonym do przewozu osób ani

też bezpośrednio do niego nie przylegał; przegroda

lub ścianka oddzielająca zbiornik od tych pomiesz-.

czeń powinna być wykonana z materiału niepalnego,

b) był tak umieszczony, aby w razie jego uszkodzenia

lub przelania paliwo nie ściekało na elementy układu

wydechowego,

c) nie miał wlewu paliwa w kabinie kierowcy, w pomieszczeniu przeznaczonym do przewozu osób, w komorze silnikowej lub w bagażniku; jeżeli wlew paliwa

umieszczony jest z boku pojazdu, to korek wlewu

paliwa w położeniu zamkniętym nie może wystawać

poza obrys nadwozia,

7) instalacja elektryczna

a) była zabezpieczona przed uszkodzeniem mechanicznym wskutek tarcia o inne elementy pojazdu, a także

przed korozją,

.

b) była wyposażona w umieszczony w łatwo dostęp­

nym miejscu wyłącznik, umożliwiający odłączenie

akumulatora od instalacji elektrycznej bez użycia

narzędzi; dotyczy to samochodów ciężarowych

i specjalnych o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 3,5 t. ciągników siodłowych i balastowych oraz autobusów o liczbie miejsc większej niż

15 łącznie z miejscem kierowcy,

8)

istniała możliwość jazdy do tyłu; nie dotyczy motocykli.

-

Poz. 91

2) w samoczynne wycieraczki przedniej szyby w liczbie

zapewniającej odpowiednie pole widzenia kierowcy

oraz w urządzenie do zmywania tej szyby; nie dotyczy to

pojazdów wyposażonych w przednią szybę o takich

wymiarach i kształcie, że kierowca bez zmiany normalnej

pozycji może obserwować drogę nie poprzez tę szybę,

3) w prędkościomierz umieszczony w polu widzenia kierowcy oraz w drogomierz,

4) w lusterka

a) co najmniej jedno lusterko zewnętrzne po lewej

stronie pojazdu - w odniesieniu do samochodów

osobowych i motocykli,

b) co najmniej dwa lusterka zewnętrzne, jedno po lewej

i jedno po prawej stronie pojazdu - w odniesieniu

do pozostałych pojazdów oraz do samochodów

osobowych ciągnących przyczepę,

c) wewnętrzne - w odniesieniu do autobusów i samochodów osobowych;

lusterka powinny zapewniać kierującemu niezbędną dia

bezpieczeństwa ruchu widoczność do tyłu,

5) w sygnał dźwiękowy o ciągłym i nieprzeraźliwym tonie,

o poziomie dźwięku mierzonym podczas postoju pojazdu z odległości 3 m, nie mniejszym niż

a) 87 dB (A) w odniesieniu do motocykli,

b) 96 dB (A) w odniesieniu do pozostałych pojazdów;

metodę pomiaru poziomu dźwięku określają odrębne

przepisy,

6) w punkty kotwiczenia pasów bezpieczeństwa

a) na przednich siedzeniach - w pojazdach samochodowych o dopuszczalnej masie całkowitej nie

przekraczającej 2,5 t.

niż

2. Metody pomiaru wielkości, o których mowa w ust.

1 pkt 1-3, określają odrębne przepisy.

b) na siedzeniach innych

chodach osobowych;

3. Kierownica w pojeździe samochodowym o liczbie kół

większej niż trzy, którego konstrukcja umożliwia rozwijanie

prędkości przekraczającej 40 km/ h, powinna być umieszczona po lewej stronie pojazdu.

nie dotyczy to pojazdów z nadwoziem otwartym,

4. Wózek boczny motocykla powinien być umieszczony

po jego prawej stronie.

5. Pojazd samochodowy o nacisku osi kierowanej lub

sumie nacisków osi kierowanych, przekraczających 45 kN,

powinien mieć układ kierowniczy z mechanizmem wspomagającym. W razie uszkodzenia tego mechanizmu powinna

być zapewniona kierowalność pojazdem.

Wyposażenie

§ 10. 1. Pojazd samochodowy powinien być wyposażony

1) w tabliczkę trwale umieszczoną w miejscu łatwo dostęp­

nym, podającą co najmniej

a) markę fabryczną, typ i model pojazdu,

b) rok produkcji pojazdu,

c) rozpoznawczy numer fabryczny lub numer podwozia

(nadwozia); numer ten powinien być równie! wybity

na podwoziu (nadwoziu) pojazdu,

przednie -

w samo-

7) w pasy bezpieczeństwa na siedzeniach wyposażonych

w punkty kotwiczenia, z wyjątkiem pojazdów z nadwoziem otwartym,

8) w

zagłówki

na siedzeniach

wyposażonych

w pasy

bezpieczeństwa mocowane co najmniej w trzech punk-

tach, z wyjątkiem pojazdów z nadwoziem otwartym,

9) w błotniki lub inne elementy nadwozia lub podwozia,

o szerokości nie mniejszej niż szerokość opony, a w przypadku kół bliźniaczych - nie mniejszej niż odległość między

zewnętrznymi krawędziami opon; ponadto błotniki samochodów osobowych i motocykli. przy masie własnej

pojazdu, powinny odpowiadać następującym warunkom

a) kąt opasania koła przez błotnik powinien być taki,

aby obejmował co najmniej z przodu 30° i z tyłu 50°

od pionowej płaszczyzny przechodzącej przez oś

koła,

b) odległość między zewnętrzną krawędzią błotnika

a osią koła w wymaganym kącie opasania nie może

być większa niż dwukrotna wartość statycznego

promienia opony,

c)

najniższy punkt przecięcia tylnej krawędzi błotnika lub

innego elementu pełniącego jego funkcję w płasz-

-

czyźnie symetrii opony nie może znajdować się wyżej

niż 150 mm ponad poziomą płaszczyzną przechodzą­

cą przez oś koła;

błotników

nie wymaga się na pojazdach wyjątkowej

konstrukcji,

10) w fartuchy odpowiednio przedłużające tylne błotniki od

tyłu albo umieszczone dalej od kół niż błotniki, jeżeli przy

masie własnej pojazdu błotnik lub inny znajdujący się

w płaszczyźnie symetrii opony za tylnym kołem element

nadwozia lub podwozia, osłaniający tylne koło (koła),

położony jest wyżej nad jezdnią niż 0,25 odległości tego

elementu od pionowej płaszczyzny przechodzącej przez

oś tylnego koła (kół), a dla samochodów osobowych

i motocykli - wyżej niż ta odległość; odległość dolnej

krawędzi fartucha od jezdni nie powinna przekraczać

tych wielkości; ' szerokość fartucha nie powinna być

mniejsza niż szerokość opony (opon); sztywność fartuchów powinna zapewniać ograniczenie do minimum

ochlapywania pojazdów jadących z tyłu; fartuchów nie

wymaga się w ,pojazdach o konstrukcji uniemożliwiają­

cej ich umieszczenie,

11) w urządzenie zabezpieczające przed użyciem przez osoby I')iepowołane,

12) w trójkąt do ustawiania na drodze, przeznaczony do

ostrzegania o obecności unieruchomionego pojazdu;

nie dotyczy to motocykli jednośladowych,

13) w gaśnicę umieszczoną w miejscu łatwo dostępnym

w razie potrzeby jej użycia; nie dotyczy to motocykli,

14) w

tłumik

wydechu -

-

Poz. 91

2) w odniesieniu do pojazdu samochodowego o dwóch

osiach z kołami pojedynczymi

a) w opony diagonalne lub diagonalne z opasaniem na

kołach tylnej osi, jeżeli na kołach przedniej osi

znajdują się opony radialne,

b) w opony diagonalne na kołach tylnej osi, jeżeli na

kołach przedniej osi znajdują się opony diagonalne

z opasaniem,

3) w opony różnej konstrukcji (w tym także o różnej rzeźbie

bieżnika) na osiach wchodzących w skład osi wielokrotnej,

4) w opony, których wskaźniki pokazują graniczne zużycie

bieżnika, a w odniesieniu do opon nie zaopatrzonych

w takie wskaźniki - o głębokości rzeźby bieżnika

mniejszej niż 1,5 mm,

5) w opony o widocznych pęknięciach obnażających lub

naruszających ich osnowę,

6) w opony z umieszczonymi trwale, wystającymi na zewnątrz elementami przeciwślizgowymi.

6. Samochód ciężarowy i specjalny o dopuszczalnej

masie całkowitej powyżej 3,5 t, autobus oraz przyczepa mogą

być wyposażone w sygnał akustyczny ostrzegający o cofaniu

się pojazdu; sygnał ten powinien się włączać i wyłączać

równocześnie z włączeniem lub wyłączeniem światła cofania, a w odniesieniu do pojazdów nie wyposażonych w to

światło z włączeniem lub wyłączeniem biegu wstecznego.

w odniesieniu do pojazdów

Światła

napędzanych silnikiem spalinowym; wylot rury wyde-

chowej nie może być skierowany w prawą stronę,

15) w urządzenie rejestrujące samoczynnie prędkość jazdy,

czas jazdy oraz postoju; dotyczy to pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej 9 t i powyżej, ' z wyjątkiem

autobusów używanych w komunikacji miejskiej i pojazdów Sił Zbrojnych.

§ 11. 1. Pojazd powinien być wyposażony w następu­

jące światła zewnętrzne

1) drogowe

-

pojazd

samochodowy,

którego konstrukcja umożliwia rozwijanie prędkoś­

ci przekraczającej 40 km/ h,

.2) mijania

-

pojazd samochodowy,

3. Pojazd samochodowy nie może być wyposażony

w silnik

3) kierunkowskazy

-

pojazd samochodowy

przyczepa,

1) dwusuwowy; nie dotyczy to motocykli,

4) hamowania "stop"

-

pojazd samochodowy

przyczepa,

cę rejestracyjną

-

pojazd samochodowy

przyczepa,

6) pozycyjne przednie

-

pojazd samochodowy oraz

przyczepa o szerokości 1,6

m lub więcej,

7) pozycyjne tylne

-

pojazd samochodowy

przyczepa,

-

pojazd samochodowy,

-

przyczepa,

-

przyczepa,

2. Przepisy ust. 1 pkt 1,9, 10 i 12 stosuje się również do

pr21yczep.

2) o zapłonie iskrowym; nie dotyczy to pojazdów o dopuszczalnej masie całkowitej nie przekraczającej 3,5 t, pojazdów specjalnych, pojazdów Sił Zbrojnych oraz pojazdów organów i jednostek organizacyjnych podległych

Ministrowi Spraw Wewnętrznych, z wyjątkiem przed-

5) oświetlające tylną tabli -

siębiorstw.

4. Pojazd powinien być wyposażony w ogumienie

pneumatyczne, o nośności dostosowanej do nacisku koła

oraz dostosowane do maksymalnej prędkości pojazdu; ciś­

nienie w ogumieniu powinno być zgodne z zaleceniami

wytwórni dla danej opony i obciążenia pojazdu.

5. Pojazd nie może być wyposażony

1) w opony różnej konstrukcji (w tym także o różnej rzeźbie

bieżnika) na kołach jednej osi,

8) odblaskowe tylne inne

niż trójkątne

9) odblaskowe tylne trójkątne

10) odblaskowe przednie

-

11) odblaskowe boczne

12) awaryjne

13) przeciwmgłowe tylne

14) cofania

-

-

-

-

467

pojazd

samochodowy

o długości przekraczającej

6 m, ciągnik siodłowy

i przyczepa,

samochodowy,

pojazd

z wyjątkiem motocykla,

i przyczepa,

pojazd

samochodowy,

z wyjątkiem motocykla,

i przyczepa,

samochodowy,

pojazd

z wyjątkiem motocykla,

15) obrysowe przednie i tylne

-

pojazd

samochodowy

i przyczepa, których szerokość przekracza 2,1 m;

przepisy pkt 12-15 nie dotyczą pojazdów Sił Zbrojnych.

2. Ponadto dopuszcza się wyposażenie pojazdu w następujące światła

1) drogowe

-

pojazdu samochodowego

innego niż wymieniony

w ust. 1 pkt 1,

2) przeciwmgłowe przednie

-

pojazdu samochodowego,

3) pozycyjne przednie

-

przyczepy innej niż wymieniona w ust. 1 pkt 6,

4) postojowe

-

pojazdu samochodowego

o długości nie przekraczającej 6 m i szerokości nie

przekraczającej 2 m; zabrania się umieszczania tych

świateł na innych pojazdach,

5) odblaskowe boczne

-

pojazdu samochodowego

innego niż wymieniony

w ust. 1 pkt 11,

6) odblaskowe przednie

-

pojazdu samochodowego,

7) jazdy dziennej

-

pojazdu samochodowego,

8) obrysowe boczne

-

pojazdu samochodowego,

z wyjątkiem motocykla

i przyczepy,

9) obrysowe przednie i tylne

-

pojazdu samochodowego

i przyczepy, których szerokość przekracza 1,8 m,

10) cofania

-

przyczepy,

11) awaryjne

-

motocykla,

12) przeciwmgłowe tylne

-

motocykla,

13) odblaskowe tylne inne

niż trójkątne

-

przyczepy.

3. Na wózku bocznym motocykla

1) powinny być umieszczone światła

a) pozycyjne przednie,

Poz. 91

b) pozycyjne tylne, 1c) odblaskowe tylne,

d) kierunkowskazy,

odpowiadające warunkom określonym dla tych świateł;

światła

pozycyjne powinny się włączać i wyłączać

równocześnie ze światłami pozycyjnymi motocykla,

2) zabrania się umieszczania światła drogowego, światła

mijania i światła przeciwmgłowego.

§ 12. 1. Światła powinny odpowiadać następującym

warunkom ogólnym

1) światła przeznaczone do oświetlania drogi przed pojazdem powinny być umieszczone w sposób umożliwiający

łatwą regulację kierunku strumienia świetlnego,

2) osie świateł sygnalizacyjnych powinny być równoległe

do płaszczyzny jezdni, osie świateł odblaskowych bocznych powinny być ponadto prostopadłe do podłużnej

płaszczyzny symetrii pojazdu, a osie pozostałych świateł

sygnalizacyjnych równoległe do tej płaszczyzny;

dopuszcza się odchylenia od powyższych kierunków nie

większe niż 3°,

3) światła tego samego rodzaju powinny mieć takie same

właściwości świetlne i powinny być umieszczone symetrycznie względem podłużnej płaszczyzny symetrii pojazdu; warunek symetrii rozmieszczenia nie dotyczy świa­

teł oświetlających tylną tablicę rejestracyjną oraz pojedynczych świateł cofania i przeciwmgłowych tylnych,

4) nie powinny oślepiać innych uczestników ruchu; nie

dotyczy to świateł drogowych; światła mijania powinny

dawać wyraźną granicę światła i cienia,

5) światła czerwone nie mogą być widoczne z przodu,

a światła białe (żółte selektywne) - z tyłu, z wyjątkiem

światła cofania oraz świateł dodatkowych przewidzianych w § 22 ust. 1 pkt 8, § 24 ust. 2, § 25 ust. 3, § 26 ust.

2 oraz w § 30 ust. 1,

6) połączenia elektryczne powinny zapewniać, aby

a) światła drogowe, mijania, przeciwmgłowe przednie,

pozycyjne przednie i obrysowe nie mogły być włą ­

czone, jeżeli nie są włączone równocześnie światła

pozycyjne tylne,

b) włączenie świateł drogowych, mijania lub przeciwmgłowych przednich powodowało równoczesne

włączenie światła oświetlającego tylną tablicę rejest racyjną oraz świateł pozycyjnych przednich .

2. Światła powinny ponadto odpowiadać warunkom

szczegółowym, określonym w załączniku nr 2 do rozporzą­

dzenia.

Hamulce

§ 13. 1. Pojazd samochodowy, z wyjątkiem motocykla

i trzykołowego pojazdu samochodowego o dopuszczalnej

masie całkowitej nie przekraczającej 1 t, powinien być wyposażony w następujące rodzaje hamulców

1) hamulec roboczy działający na wszystkie koła - przeznaczony do zmniejszania prędkości pojazdu i zatrzyma-

-

469 -

5) w przypadku hamulca uruchamianego za pomocą energii znajdującej się w zbiorniku, jeżeli hamowanie z wymaganą skutecznością nie jest możliwe bez użycia

zgromadzonej energii, pojazd powinien być wyposażo­

ny, poza manometrem, w urządzenie wysyłające świetl­

ne lub akustyczne sygnały, ostrzegające o obniżeniu

zapasu energii do poziomu równego lub mniejszego niż

65% normalnego poziomu,

6) w przypadku hamulca pneumatycznego połączenie pojazdu ciągnącego z przyczepą powinno składać się co

najmniej z dwóch przewodów,

1

1

2

3

4

7) w przypadku hamulca hydraulicznego zbiorniczek płynu

hamulcowego powinien być umieszczony w miejscu

łatwo dostępnym dla kontroli.

§ 15. 1. Skuteczność hamowania określa się wskaźni­

kiem, który jest stosunkiem siły hamowania do siły wynikają­

cej z dopuszczalnej masy całkowitej pojazdu lub stosunkiem

opóźnienia hamowania (uzyskanego na drodze poziomej

o nawierzchni twardej, suchej i czystej) do przyspieszenia

ziemskiego.

2. Wskaźnik skuteczności hamowania nie może być

mniejszy niż podany w poniższej tabeli

Przy użyciu

hamulca

Pojazd

Lp.

Poz. 91

2

Motocykl jednośladowy

Motocykl z bocznym wózkiem i trzykołowy pojazd samochodowy o dopuszczalnej masie całkowitej nie przekraczającej 1 t

Samochód osobowy

Autobus

Wartość wskaźnika w %

dla pojazdów rejestrowanych

po raz pierwszy

do dnia

od dnia

31 grudnia

1993 r.

1 stycznia

1994 r.

3

4

5

koła tylnego

33

33

obu kół

45

45

wszystkich kół

40

41

roboczego

52

52

awaryjnego

23

26

roboczego

45

45

awaryjnego

19

22

5

Przyczepy

roboczego

40

40

6

Pojazdy samochodowe inne niż wymienione w lp. 1-5

roboczego

40

40

awaryjnego

17

20

3. Hamulce uważa się za sprawne, jeżeli wymagana

skuteczność jest uzyskiwana bez nadmiernego odchylenia

prostoliniowego toru ruchu pojazdu i nadmiernych drgań.

4. Hamulec postojowy powinien zapewniać unieruchomienie całkowicie obciążonego pojazdu na wzniesieniu

i spadku o pochyleniu co najmniej 16%, a całkowicie

obciążonego zespołu pojazdów co najmniej 8%.

5. Sposób sprawdzania skuteczności działania hamulców określają odrębne przepisy.

Warunki dodatkowe dla autobusów

§ 16. 1. Liczba miejsc dla pasażerów siedzących i stoją­

cych powinna być tak ustalona, aby nie była przekroczona

dopuszczalna masa całkowita autobusu.

2. Przyjmuje się średnią masę jednego pasażera wraz

z bagażem w wysokości

1) dla autobusu miejskiego -

68 kg,

2) dla pozostałych autobusów -

71 kg.

§ 17. 1. Autobus powinien być wyposażony

1) po prawej stronie co najmniej w jedne drzwi, a autobus

regularnej miejskiej komunikacji publicznej - co najmniej w dwoje drzwi, wyposażonych w uchwyty lub

poręcze; w razie urządzenia oddzielnego przedziału

kierowcy, przedział ten powinien mieć osobne drzwi

prowadzące na zewnątrz autobusu,

2) w wyjścia awaryjne - w odniesieniu do autobusu

o długości przekraczającej 6 m; dostęp do tych wyjść nie

powinien być niczym utrudniony; siedzenia z oparciem

odchylanym oraz z oparciem nie wyższym niż 450 mm

nie uważa się za utrudnienie,

3) w dwie gaśnice, z których jedna powinna być umieszczona możliwie blisko kierowcy, a druga - wewnątrz

autobusu, w miejscu łatwo dostępnym w razie potrzeby

-

470 -

jej użycia; autobus o długości nie przekraczającej

6 m może być wyposażony w jedną gaśnicę,

4) w zasłonę za miejscem kierowcy, zabezpieczającą przed

pogorszeniem widoczności drogi w razie włączenia

oświetlenia wnętrza autobusu; nie dotyczy to autobusów o długości nie przekraczającej 6 m,

5) w apteczkę doraźnej pomocy,

6) w ogumione koło zapasowe,

7) w urządzenie do oświetlania wnętrza,

8) w zasłony w bocznych oknach, jeżeli nie jest wyposażo­

ny w szyby przeciwsłoneczne,

9) w urządzenie służące do dawania sygnałów z wnętrza

autobusu do kierowcy, jeżeli znajduje się on woddzielnym pomieszczeniu,

10) w lusterko wewnętrzne zapewniające kierowcy widoczność wnętrza autobusu,

11 ) w bagażnik urządzony w taki sposób, aby umieszczony

w nim bagaż był zabezpieczony przed wypadnięciem,

uszkodzeniem lub zanieczyszczeniem,

12) w napis wskazujący dopuszczalną

śiedzenia i do stania,

liczbę

miejsc do

13) w tablice kierunkowe - na autobusie regularnej komunikacji publicznej.

2. Przepisy ust. 1 pkt 5, 6, 8 i 11 nie dotyczą autobusów

miejskich.

3. Ponadto autobus może być wyposażony w

1) dachowe wyjścia awaryjne,

2) światło przeznaczone do oświetlania wyjścia lub wejś­

cia.

§ 18. 1. Liczba wyjść awaryjnych (§ 17 ust. 1 pkt 2) nie

może być mniejsza niż

1) przy liczbie miejsc dla pasażerów nie większej niż 22

- trzy,

2) przy liczbie miejsc dla pasażerów większej niż 22, lecz

nie większej niż 35 - cztery; dwa z prawej i dwa z lewej

strony albo dwa z prawej strony, jedno z lewej i jedno

z tyłu,

3) przy liczbie miejsc dla pasażerów większej niż 35 - pięć;

dwa z prawej strony, dwa z lewej strony i jedno z tyłu

albo trzy z prawej strony i dwa z lewej strony.

2. Jeżeli miejsce kierowcy znajduje się w pomieszczeniu

nie połączonym drzwiami z pomieszczeniem dla pasażerów,

pomieszczenie takie powinno być wyposażone w wyjście

awaryjne w innej ścianie niż drzwi wejściowe, niezależnie od

wyjść awaryjnych dla pasażerów (ust. 1).

§ 19. Światło przeznaczone do oświetlania wejścia lub

wyjścia (§ 17 ust. 3 pkt 2) powinno odpowiadać następują­

cym warunkom

1) liczba: co najmniej jedno,

2) barwa: biała,

3) rozmieszczenie: nad górną krawędzią drzwi,

Poz. 91

4) połączenia elektryczne: włączenie światła może nastąpić

po 'otwarciu drzwi lub równocześnie z otwarciem drzwi,

a wyłączenie musi nastąpić równocześnie z zamknię­

ciem drzwi,

5) nie może być bezpośrednio widoczne z zewnątrz autobusu.

§ 20. 1. Autobus regularnej komunikacji publicznej powinien być wyposażony w tablice kierunkowe (§ 17 ust. 1 pkt

13): czołową i boczną, a autobus regularnej komunikacji

publicznej kursujący na linii oznaczonej numerem lub literą

- również w tylną i wewnętrzną.

2. Tablice kierunkowe powinny zawierać następujące

napisy

1) czołowa - oznaczenie stacji początkowej i końcowej

trasy komunikacyjnej, a w przypadku linii oznaczonej

numerem lub l i terą - numer (l i terę) linii,

2) boczna -określenie trasy komunikacyjnej z wyszczególnieniem stacji (przystanków) początkowej i końcowej

oraz ważniejszych przystanków na trasie, a w przypadku

linii oznaczonej numerem lub literą - również numer

(literę) linii,

3) tylna -

numer (literę) linii,

4) wewnętrzna -

napis określony w pkt 2.

3. Wymiary tablic powinny wynosić co najmniej

1) czołowej

a) bez numeru (litery) linii - 600 x 150 mm,

b) z numerem (literą) linii - 300 x 200 mm,

2) bocznej

a) bez numeru (litery) linii - 600 x 150 mm,

b) z numerem (literą) linii - 500 x 250 mm,

3) tylnej -

300 x 200 mm,

4) wewnętrznej -

500 x 250 mm.

4. Tablice kierunkowe powinny być umieszczone w następujący sposób

1) czołowa - w świetliku nad przednią szybą, a na

autobusie bez świetlika - wewnątrz autobusu w prawym górnym narożniku przedniej szyby w taki sposób,

aby nie ograniczała w istotny sposób pola widzenia

kierowcy, albo z prawej strony pod przednią szybą,

2) boczna - na zewnątrz z prawej strony nadwozia poniżej

okien albo wewnątrz autobusu za szybą jednego z okien

z prawej strony,

w świetliku nad tylną szybą, a w autobusie bez

- wewnątrz autobusu w prawym dolnym

narożniku tylnej szyby albo wasi autobusu poniżej

górnej krawędzi tylnej szyby,

3) tylna -

świetlika

4) wewnętrzna -

na ściance za kierowcą.

5. Napisy na tablicach kierunkowych powinny odpowiadać następującym warunkom

1) barwa: czarna na białym tle, a w przypadku tablic

autobusów nie zatrzymujących się na wszystkich przystankach - czerwona na białym tle,

-

Poz. 91

i ciągniki balastowe ciągnące przyczepy o szerokości prze-

300 mm; odstęp między dwiema sąsiednimi ławkami

kraczającej 2,5 m, powinny być wyposażone w ostrzegawczy

ustawionymi jedna za drugą nie powinien być mniejszy

niż 650 mm, a ustawionymi przeciwlegle 900 mm,

wliczając w to szerokość (głębokość) jednej ławki,

sygnał świetlny błyskowy barwy żółtej samochodowej, wi-

doczny ze wszystkich stron pojazdu z odległości co najmniej

150 m przy dobrej przejrzystości powietrza i nie powodujący

oślepiania

innych uczestników ruchu oraz odpowiadający

warunkom określonym w § 25 ust. 2 pkt 1, 2 i 4.

§ 38. 1. Części urządzeń zamontowanych na pojeździe,

wystające poza obrys pojazdu, powinny być oznakowane

pasami barwy na przemian białej i czerwonej.

2. Części, o których mowa w ust. 1, powinny być

wyposażone w

1) światło barwy białej, widoczne z przodu i z boków

pojazdu - jeżeli część wystaje poza przedni obrys

pojazdu na odległość większą niż 1 m,

2) światło barwy czerwonej, widoczne z tyłu pojazdu

- jeżeli część wystaje poza tylny obrys pojazdu na

odległość większą niż 1 m,

3) światło barwy białej, widoczne z przodu pojazdu, i barwy czerwonej, widoczne z tyłu pojazdu - jeżeli część

wystaje poza boczny obrys pojazdu na odległość

większą niż 40 cm od zewnętrznych krawędzi powierzchni świetlnych przednich lub tylnych świateł

pozycyjnych.

3. Światła, o których mowa w ust. 2, powinny włą­

czać się i wyłączać jednocześnie ze światłami pozycyjnymi

pojazdu oraz nie powinny oślepiać innych uczestników

ruchu.

Warunki dodatkowe dla samochodów ciężaro­

wych przewożących osoby

§ 39. 1. Samochód ciężarowy przewożący osoby poza

kabiną kierowcy powinien odpowiadać następującym warunkom

1) nie może być wyposażony w silnik zasilany gazem,

2) nadwozie powinno być typu furgon albo skrzyniowe

kryte opończą,

5) urządzenie sygnalizacyjne (świetlne lub akustyczne)

zapewniające łączność przewożonych osób z kierowcą,

6) apteczkę pierwszej pomocy,

7) ogumione koło zapasowe; koło to może być umiesz- _

czone na powierzchni ładunkowej, jeżeli konstrukcja

samochodu przewiduje umieszczenie tam tego koła.

3. Samochód ciężarowy przewożący osoby poza kabiną

kierowcy powinien być oznakowany

1) z przodu - napisem "PRZEWaZ OSaS" barwy czarnej

na białym tle, umieszczonym na prostokątnej tablicy

o powierzchni co najmniej 800 cm 2 ,

2) z tyłu - znakiem określającym dopuszczalną prędkość,

jeżeli jest ona ograniczona odrębnymi przepisami.

4. Przepisy ust. 1-3 nie dotyczą pojazdów

1) przewożących konwojentów, drużyny robocze i osoby

wykonujące czynności ładunkowe,

2) Sił Zbrojnych oraz organów i jednostek organizacyjnych

podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych, z wyjąt­

kiem przedsiębiorstw.

5. Przepisy ust. 2 i ust. 3 pkt 2 dotyczą również przyczep

dopuszczonych do przewozu osób.

Warunki dodatkowe dla pojazdów przystosowanych do zasilania gazem

§ 40. Pojazdy przystosowane do zasilania gazem powinny odpowiadać warunkom określonym w załączniku nr

3 do rozporządzenia .

Warunki dodatkowe dla pojazdów używanych

w ruchu międzynarodowym

§ 41. 1. Pojazdy i zespoły pojazdów powinny odpowarunkom określonym w załączniku nr 4 do roz-

3) wysokość burt nadwozia skrzyniowego nie może być

mniejsza niż 1100 mm,

wiadać

4) odchylane burty boczne powinny być krótko spięte,

a tylna burta zabezpieczona przed samoczynnym lub nie

zamierzonym otwarciem.

2. Warunki, o których mowa w ust. 1, dotyczą ciąg­

ników siodłowych, samochodów ciężarowych o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t, autobusów oraz przyczep

przeznaczonych do łączenia z tymi pojazdami.

2. Samochód ciężarowy przewożący osoby poza kabiną

kierowcy powinien być wyposażony w

1) stopnie lub drabinkę z poręczą, zapewniającą bezpieczne wsiadanie i wysiadanie,

2) oświetlenie wnętrza,

3) okienka

służące

do

oświetlania

i do przewietrzania

wnętrza, jeżeli nie ma innych odpowietrzników,

4) przymocowane ławki o długości co najmniej 400 mm na

jedną osobę i szerokości (głębokości) nie mniejszej niż

porządzenia.

Warunki

dodatkowe dla pojazdów

i ciężkich

długich

§ 42. Pojazd lub zespół pojazdów, którego długość

przekracza 12 m albo dopuszczalna masa całkowita przekracza 16 t, powinien być oznakowany z tyłu w sposób

określony w załączniku nr 5 do rozporządzenia; nie dotyczy to

autobusów, ciągników siodłowych i przyczep autobusowych.

-

Rozdział 3

Ciągniki

rolnicze i pojazdy wolnobieżne oraz przyczepy przeznaczone do łączenia z tymi pojazdami

Warunki ogólne

Poz. 91

:c;). prędkościomierz lub inne urządzenie umożliwiające

odczyt prędkości jazdy co najmniej na najwyższym

biegu,

d) co najmniej dwa lusterka zewnętrzne, jedno po lewej,

a drugie po prawej stronie pojazdu, zapewniające

strefę widoczności drogi do tytułu co najmniej

§ 43. 1. Ciągniki rolnicze, pojazdy wolnobieżne oraz

przyczepy przeznaczone do łączenia z tymi pojazdami powinny być tak zbudowane i utrzymane, aby

-

o szerokości 2,5 m w lewo od bocznego obrysu

pojazdu ciągniętego w odległośc i 10m od oczu

kierowcy,

1) wystające części, które mogą naruszać stateczność poja zdu lub zagrażać bezpieczeństwu innych uczestników

ruchu, mogły być na czas jazdy zdemontowane lub

złożone; przepisy § 38 stosuje się odpowiednio,

-

o szerokości 3,5 m w prawo od bocznego obrysu pojazdu ciągniętego w odległości 30 m od

oczu kierowcy, przy czym w odległości 4 m od

oczu kierowcy odległość ta powinna wynosić

0,75 m,

2) poziom hałasu zewnętrznego mierzony podczas postoju

pojazdu silnikowego z odległości 0,5 m nie przekraczał 104 dB(A); przepis § 9 ust. 2 stosuje się odpowiednio.

2. Do pojazdów, o który.ch mowa w ust. 1, stosuje się

przepisy § 7 ust. 1 i 5, § 8 ust. 3 pkt 2 i ust. 4, § 9 ust. 1 pkt 2-5,

pkt 6 lit. a) i b), pkt 7 lit. a) i pkt 8.

3. Dopuszcza się również

1) pojazdy wolnobieżne i przyczepy specjalne o szerokości

nie przekraczającej 3 m,

2) pojazdy z gąsienicowym układem jezdnym,jeżeli

a) dopuszczalna masa całkowita pojazdu nie przekracza

16 t

b) nacisk gąsienicy między skrajnymi krążkami bieżnymi

nie przekracza 40 kN na 1 m; przy mechanizmie

półgąsienicowym lub przy zastosowaniu dwóch gą­

sienic, jedna za drugą, nacisk ten nie może przekraczać 60 kN, pod warunkiem że odległość pomię ­

dzy środkami powierzchni styku z jezdnią pierwszej

gąsienicy lub kół przedniej osi a środkami powierzchni styku z ·jezdnią drugiej gąsienicy wynosi co

najmniej 3 m,

c) gąsienice nie mają ostrych krawędzi mogących

uszkodzić nawierzchnię drogi,

d) prędkość maksymalna jest konstrukcyjnie ograniczona do 10 km/ h; nie· dotyczy to pojazdów na

gąsienicach gumowych lub z innego tworzywa o odpowiedniej elastyczności , jednak bez elementów

metalowych mogących uszkodzić nawierzchnię drogi.

Wyposażenie

2) odpowiadać warunkom określonym w § 10 ust. 1 pkt 1,

pkt 5 lit. b), pkt 11,12 i 14 oraz ust. 5 pkt 1 i 4-6.

2. Do przyczep, o których mowa w § 43, stosuje się

przepisy § 10 ust. 1 pkt 1 i 12, ust. 4 oraz ust. 5 pkt 1 i 4-6.

3. Dopuszcza się przyczepy lekkie specjalne

1) z kołami nieogumionymi, pod warunkiem że nacisk

koła na drogę nie przekracza 1,5 kN na 1 cm szerokoś­

ci obręczy, przy ograniczeniu prędkości jazdy do 10

km/ h,

2) z kołami na pełnych obręczach gumowych, pod warun- .

kiem że nacisk koła na drogę nie przekracza 1 kN na 1 cm

szerokości obręczy gumowej, przy ograniczeniu prędko­

ści jazdy do 25 km/ h.

$wiatła

§ 45. Do pojazdów, o których mowa w § 43, stosuje się

przepisy § 11 ust. 1 i 2 oraz § 12, z tym zastrzeżeniem , że

1) nie wymaga się wyposażenia w światła

a) mijania i hamowania " stop" - pojazdu, którego

konstrukcja uniemożliwia rozwijanie prędkości przekraczającej 1O km/ h,

b) kieru nkowskazy - przyczepy specjal nej, pod waru nkiem zachowania widoczności kierunkowskazów

pojazdu ciągnącego,

c) przeciwmgłowe tylne,

d) cofania;

jeżeli

jednak pojazdy te wyposażone są w powyższe

światła, światła te powinny odpowiadać określonym dla

nich warunkom,

2) dopuszcza się wyposażenie w światła

§ 44. 1. Pojazdy silnikowe, o których mowa w § 43,

powinny

a) obrysowe zamiast pozycyjnych - pojazdów wolnobieżnych i przyczep specjalnych o asymetrycznej

konstrukcji ,

1) być wyposażone w

b) mijania

a) kabinę lub ramę ochronną ,

b) wycieraczkę przedniej szyby, zapewniającą dostateczne pole widzenia kierowcy; nie dotyczy to pojazdów wyposażonych w przednią szybę o takich wymiarach i kształcie, że kierowca może obserwować

drogę nie poprzez tę szybę, bez zmiany normalnej

pozycji,

-

nie odpowiadające wymaganiom § 2 lp. 2 kol.

9 załącznika nr 2 do rozporządzenia,

-

umieszczone na wysokości nie większej niż 1500

mm, odmiennie od przepisu § 2 lp. 2 kol. 10

załącznika nr 2 do rozporządzenia - jeżeli konstrukcja pojazdu nie pozwala na zachowanie

wysokości nie większej niż 1200 mm,

-

-

475

w liczbie cztery, jeżeli jest to wskazane ze wżglę­

du na wyposażenie ciągnika w stały lub odejmowalnyosprzęt umieszczony z przodu; dodatkowa para lamp może być umieszczona na wysokości nie większej niż 3000 mm, pod warunkiem

że połączenia elektryczne uniemożliwiają równoczesne włączenie obu par świateł.

-

Poz. 91

2) hamulec postojowy

a) działający również, gdy przyczepa jest odłączona od

pojazdu ciągnącego,

b) uruchamiany z zewnątrz przez osoby znajdujące się

na drodze; przez uruchamianie rozumie się również

zwalnianie hamulca.

c) tylne światła odblaskowe inne niż trójkątne, umiesz-.

czone na wysokości nie większej niż 1200 mm,

odmienne od przepisu § 2 lp. 8 kol. 10 załącznika nr

2 do rozporządzenia - jeżeli konstrukcja pojazdu nie

pozwala na zachowanie wysokości nie większej niż

900 mm; dopuszcza się cztery światła,

3. W przyczepie, której dopuszczalna masa całkowita

nie przekracza 5 t. dopuszcza się hamulec roboczy

d) pozycyjne przednie w liczbie cztery, jeżeli jest to

wskazane ze względu na wyposażenie ciągnika

w stały lub odejmowalny osprzęt umieszczony

z przodu; dodatkowa para świateł powinna być

umieszczona nie niżej niż 400 mm, lecz nie więcej niż

1900 mm, a jeżeli konstrukcja pojazdu nie pozwala

na zachowanie tej wysokości - dopuszcza się

2100 mm,

2) typu bezwładnościowego (najazdowy).

. e) o których mowa w § 37 - pojazdów silnikowych

o szerokości przekraczającej 2,5 m albo ciągnących

przyczepę przekraczającą tę szerokość,

f) robocze, prz,eznaczone do oświetlenia miejsca pracy;

wymagań nie określa się.

Hamulce

§ 46. 1. Pojazdy silnikowe, o których mowa w § 43,

powinny być wyposażone w następujące rodzaje hamulców

1) hamulec roboczy działający na koła co najmniej jednej

osi - przeznaczony do zmniejszania prędkości pojazdu,

zatrzymywania go w sposób niezawodny, szybki i skute- .

czny, niezależnie od jego prędkości, obciążenia oraz kąta

wzniesienia lub spadku jezdni, z możliwością

a) regulowania intensywności hamowania,

b) dokonywania hamowania z miejsca kierowcy, z moż­

liwością trzymania urządzenia kierowniczego przynajmniej jedną ręką; jeżeli hamulec roboczy składa

się z lewego i prawego hamulca, powinien być tak

urządzony, aby mógł być uruchamiany jednym ruchem; lewy i prawy hamulec powinien mieć samoczynny system regulacji, przy zachowaniu możliwo­

ści swobodnej regulacji równomierności działania,

2) hamulec postojowy -

określony w § 13 ust. 1 pkt 3.

2. Przyczepy, o których mowa w § 43, powinny być

wyposażone w następujące rodzaje hamulców

1) hamulec roboczy, spełniający wymagania

w ust. 1 pkt 1 lit. a). a ponadto

określone

/

1) niezależny od hamulca pojazdu ciągnącego, pod warunkiem że urządzenie sterowania ·hamulcem przyczepy jest

umieszczone w pojeździe ciągnącym w taki sposób, aby

mogło być łatwo uruchamiane z miejsca kierowcy, albo

4. Przepis ust. 2 nie dotyczy przyczepy, której dopuszczalna masa całkowita nie przekracza 3 t. Jeżeli jednak

przyczepa taka wyposażona jest w hamulec roboczy, powinien on spełniać wymagania określone w ust. 3, z tym że

w odniesieniu do przyczepy jednoosiowej nie stosuje się

przepisu ust. 2 pkt 1 lit. b). pod warunkiem że przyczepa ta ma

dodatkowe połączenie (łańcuch, lina), które w razie zerwania

urządzenia łączącego zapobiega dotykaniu jezdni przez dyszel i zapewnia niezbędną kierowalność przyczepy.

§ 47. Hamulce pojazdów silnikowych, o których mowa

w § 43, powinny odpowiadać warunkom określonym w § 14

ust. 1 i ust. 2 pkt 4, z tym że

1) w razie uszkodzenia hamulca roboczego powinna być

zapewniona możliwość za,hamowania pojazdu przez

działanie na hamulec roboczy lub hamulec postojowy ze

skutecznością nie mniejszą niż 50% wymaganej skuteczności,

2) w pojazdach o masie własnej nie przekraczającej 2 t.

których ·konstrukcja ogranicza prędkość do 25 km/ h,

dopuszcza się jeden hamulec spełniający funkcje hamulca roboczego i hamulca postojowego, pod warunkiem

że w razie uszkodzenia hamulca będzie zapewnione

hamowanie co najmniej jednego koJa,

3) działanie hamulca roboczego powinno być jednakowe

dla kół tej samej osi, a jeżeli hamulec działa na koła

więcej niż jednej osi, działanie jego powinno być odpowiednio rozłożone między osiami.

§ 48. Układy hamulcowe przyczepy, o której mowa

w § 43, powinny odpowiadać warunkom określonym w § 14

ust. 1 i ust. 2 pkt 4 oraz § 47 pkt 3.

§ 49. 1. Wskaźnik skuteczności hamowania, o którym

mowa w § 15 ust. 1, dla pojazdów wymienionych w § 43 nie

może być mniejszy niż 27% .

2. Przepisy § 15 ust. 3--5 stosuje się odpowiednio.

a) uruchamiany z miejsca kierowcy jednym ruchem

łącznie z hamulcem roboczym pojazdu ciągnącego,

z zastrzeżeniem przepisu ust. 3,

Warunki dodatkowe dla pojazdów wolno po-

b) zapewniający samoczynne zatrzymanie przyczepy

w ·razie zerwania podczas jazdy połączenia z pojazdem ciągnącym,

§ 50. 1. Ciągniki rolnicze i pojazdy wolnobieżne oraz

przyczepy przeznaczone do łączenia z tymi pojazdami powinny być oznakowane trójkątną tablicą wyróżniającą .

ruszających się

-

Poz. 91

. 3. Motorower ponadto może być wyposażony w

2. Tablic nie wymaga się, jeżeli pojazd wchodzi w skład

zespołu i nie jest w nim ostatnim pojazdem.

łu pojazdu prostopadle i symetrycznie do jego osi podłużnej

1) jedno światło drogowe barwy białej lub żółtej selektywnej, umieszczone z przodu, w pionowej płaszczyźnie

symetrii pojazdu,

oraz prostopadle do powierzchni jezdni; dopuszcza się umieszczenie tablicy po lewej stronie pojazdu, z zachowaniem

pozostałych warunków. Wierzchołek trójkąta powinien być

skierowany ku górze.

2) jedno światło pozycyjne przednie, barwy białej lub żółtej

selektywnej, umieszczone w pionowej płaszczyźnie symetrii pojazdu, umieszczone z przodu nie niżej niż

350 mm i nie wyżej niż 1200 mm od powierzchni jezdni.

4. Tablica wyróżniająca powinna być umieszczona tak,

aby jej dolna krawędź nie była niżej niż 500 mm, a górny

wierzchołek nie wyżej niż 1500 mm; jeżeli konstrukcja

pojazdu uniemożliwia zachowanie tej wysokości - dopuszcza się 2500 mm.

3) dwa przednie i dwa tylne światła kierunkowskazu, barwy

żółtej samochodowej; odległość między światłami nie

może być mniejsza niż 240 mm dla świateł przednich

i 180 mm dla świateł tylnych, przy czym powinna być

zachowana minimalna odległość 100 mm od światła

mijania; w przypadku motoroweru, w którym konstrukcja uniemożliwia uzyskanie tych odległości, dopuszcza

się dla świateł przednich odległość między światłami nie

mniejszą niż 150 mm, a odległość między tylnymi

światłami nie mniejszą niż 100 mm,

3. Tablica wyróżniająca powinna być umieszczona z ty-

5. Wzór tablicy określa załącznik nr 6 do rozporzą­

dzenia.

Rozdział 4

Rowery, wózki inwalidzkie i pojazdy zaprzęgowe

§ 51. 1. Rower powinien być wyposażony

1) z przodu - w jedno światło pozycyjne barwy białej lub

żółtej selektywnej,

2) z tyłu - w jedno światło pozycyjne barwy czerwonej

oraz w jedno światło odblaskowe barwy czerwonej

o kształcie innym niż trójkąt.

3) co najmniej w jeden skutecznie działający hamulec,

4) w dzwonek lub inny sygnał ostrzegawczy o nieprzeraź­

liwym dźwięku.

2. Motorower powinien być wyposażony w następują­

ce światła

1) jedno światło mijania barwy białej lub żółtej selektywnej, umieszczone z przodu w pionowej płaszczy­

źnie symetrii pojazdu, nie niżej niż 500 mm oraz

nie wyżej niż 1200 mm od powierzchni jezdni, oś­

wietlające drogę na odległość co najmniej 30 m

przed pojazdem przy dobrej przejrzystości powietrza

oraz spełniające wymagania określone w § 12 ust. 1

pkt 4,

2) jedno tylne światło pozycyjne barwy czerwonej, umieszczone z tyłu w pionowej płaszczyźnie symetrii pojazdu,

nie niżej niż 250 mm oraz nie wyżej niż 1200 mm od

powierzchni jezdni; jeżeli szerokość pojazdu przekracza

80 cm, powinny być dwa światła umieszczone symetrycznie względem pionowej płaszczyzny symetrii pojazdu,

3) tylne światło (światła) odblaskowe, o kształcie innym

niż trójkąt, odpowiadające wymaganiom określonym

w pkt 2,

4) boczne światło odblaskowe, o kształcie innym niż trójkąt. barwy żółtej samochodowej, w liczbie jedno lub

dwa z każdej strony pojazdu, umieszczone nie niżej niż

300 mm oraz nie wyżej niż 900 mm od powierzchni

jezdni.

4) jedno światło hamowania "stop" barwy czerwonej,

umieszczone z tyłu pojazdu nie niżej niż 250 mm i nie

wyżej niż 1500 mm od powierzchni jezdni.

4. Motorower powinien być ponadto wyposażony w

1) dwa niezależne, skutecznie działające hamulce; wskaź­

nik skuteczności hamowania, o którym mowa w § 15 ust.

1, nie może być mniejszy niż 38%,

2) dwonek lub inny sygnał ostrzegawczy o nieprzeraź­

liwym dźwięku,

3) tłumik wydechu,

4) lusterko wsteczne umieszczone po lewej stronie pojazdu.

5. Poziom hałasu zewnętrznego , mierzony podczas postoju motoroweru z odległości 0,5 m, nie może przekraczać

90 dB (A). Przepisy § 9 ust. 1 pkt 1 lit. a) i ust. 2 stosuje się

odpowiednio.

§ 52. 1. Wózek inwalidzki bez silnika pomocniczego

powinien odpowiadać przepisom § 51 ust. 1.

2. Dopuszcza się wózki inwalidzkie napędzane silnikiem pomocniczym pod warunkiem

1) konstrukcyjnego ograniczenia maksymalnej prędkości

do 30 km/h,

2) przy użyciu silnika spalinowego 50 cm 3 jego pojemności skokowej,

nieprzekroczenia

3) spełnienia wymagań określonych w § 51 ust. 2-5.

3. Szerokość wózka inwalidzkiego nie może przekraczać 1,5 m.

§ 53. 1. Pojazd zaprzęgowy powinien być wyposażony

w

1) dwa światła pozycyjne barwy białej widoczne z przodu

oraz dwa światła pozycyjne barwy czerwonej widoczne

z tytu,

2) dwa światła odblaskowe barwy białej widoczne z przodu oraz dwa światła odblaskowe barwy czerwonej

-

477 -

widoczne z tyłu; tylne światła odblaskowe powinny mieć

kształt trójkąta równobocznego o długości boku nie

mniejszej niż 15 cm, zwróconego wierzchołkiem do

góry; trójkąt odblaskowy może być jednolity lub stanowić ramkę o bokach szerokości co najmniej 2 cm albo

może być złożony z sześciu okrągłych odbłyśników

o średnicy 5 cm, po trzy na każdym z boków trójkąta,

3) ogumione koła,

4) tabliczkę o wymiarach nie mniejszych niż 25 x 15 cm,

umieszczoną na prawym boku pojazdu, podającą imię

i nazwisko (nazwę) właściciela pojazdu oraz jego adres;

jeżeli jeden właściciel posiada kilka pojazdów zaprzęgo­

wych, na tabliczce należy dodatkowo umieścić numer

kolejny pojazdu.

2. Dopuszcza się pojazdy zaprzęgowe

1) wyposażone w koła nieogumione, pod warunkiem że

nacisk koła na drogę nie przekracza 1,5 kN na 1 cm

szerokości obręczy,

2) na płozach; jeżeli masa całkowita pojazdu przekracza

300 kg, płoza powinna mieć w dolnej części co najmniej

120 cm długości i 10 cm szerokości.

§ 54. 1. Światła pojazdów, o których mowa w§ 51-53,

powinny odpowiadać następującym warunkom

1) światła pozycyjne oraz światła odblaskowe oświetlone

światłem drogowym innego pojazdu powinny być widoczne w nocy przy dobrej przejrzystości powietrza

z odległości co najmniej 150 m,

2) powinny być umieszczone nie wyżej niż 900 mm i nie

niżej niż 350 mm od powierzchni jezdni,

3) światła pojedyncze na pojazdach wielośladowych powinny być umieszcżone po lewej stronie pojazdu możliwie

najbliżej jego bocznego obrysu, jednak nie dalej niż 150

mm od tego obrysu; nie dotyczy to świateł oświetlających

drogę, które powinny być umieszczone pośrodku,

4) dwa światła powinny być umieszczone symetrycznie po

obu stronach pojazdu możliwie najbliżej jego bocznego

obrysu, jednak nie dalej niż 100 mm od tego obrysu oraż

na jednakowej wysokości nad jezdnią; widoczność

dwóch świateł powinna być jednakowa,

Poz. 91

światło

pozycyjne barwy czerwonej oraz w jedno światło

odblaskowe barwy czerwonej widoczne z tyłu, a ponadto

w jedno światło pozycyjne barwy białej widoczne z przodu,

jeżeli szerokość pojazdu ciągniętego (maszyny, urządzenia)

przekracza szerokość pojazdu ciągnącego; światła te powinny odpowiadać warunkom określonym w ust. 1.

4. Do przepisów niniejszego paragrafu mają zastosowanie określenia podane w § 1 ust. 2-4 załącznika nr 2 do

rozporządzen ia.

Rozdział 5

Homologacja

§ 55. 1. Producenci i importerzy pojazdów samochodowych, ciągników rolniczych, motorowerów lub przyczep

obowiązani są uzyskać świadectwo homologacji danego

typu pojazdu .

2. Świadectwo homologacji wydaje się na podstawie

dodatnich wyników badań homologacyjnych, polegających

na sprawdzeniu, czy dany typ pojazdu odpowiada warunkom

określonym w

1) przepisach niniejszego rozporządzenia,

2) przyjętych do stosowania przez Rzeczpospolitą Polską

regulaminach, stanowiących zał~czniki do Porozumienia dotyczącego przyjęcia jednolitych warunków homologacji i wzajemnego uznawania homologacji wyposażenia i części pojazdów samochodowych (Dz. U.

z 1979 r. Nr 16, poz. 98 i 99).

3) obowiązujących normach - w razie nieprzyjęcia do

stosowania odpowiedniego regulaminu.

3. W celu uzyskania świadectwa homologacji typu

pojazdu producent lub importer zgłasza do Ministerstwa

Transportu i Gospodarki Morskiej wniosek według ustalonego wzoru (w dwóch egzemplarzach), z dołączeniem

1) rysunków zestawieniowych całego pojazdu oraz rysunków urządzeń hamulcowych, zawieszenia i układu kierowniczego oraz tłumiącego wydech,

2) schematów instalacji oświetleniowej i sygnalizacyjnej,

3) dwóch egzemplarzy instrukcji obsługi danego pojazdu,

4) instrukcji napraw i katalogu części zamiennych,

5) światła czerwone nie mogą być widoczne z przodu,

a światła białe (żółtę selektywne) - z tyłu.

5) informacji o zasadach kontroli

z typem homologowanym,

2. Dopuszcza się umieszczanie świateł odblaskowych

barwy żółtej samochodowej

oraz przedstawia jeden egzemplarz pojazdu w celu przeprowadzenia badań homologacyjnych.

1) na bocznych płaszczyznach kół pojazdów, o których

mowa w § 51-53, z tym zastrzeżeniem, że z każdego

boku pojazdu powinny być widoczne dwa światła

jedno umieszczone na kole przedniej osi, a drugie - na

kole tylnej osi,

4. Wydanie świadectwa homologacji może być uzależ­

nione od zapewnienia warunków umożliwiających kontrolę

zgodności produkcji z typem homologowanym.

zgodności

produkcji

do świateł tych nie stosuje się przepisów ust. 1 pkt 2-4.

5. Przepisy ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio do

przedmiotów wyposażenia i części pojazdów, jeżeli dotyczą

ich wymagania określone w przepisach, o których mowa

w ust. 2 pkt 2 i 3.

3. Jeżeli do pojazdu zaprzęgowego lub roweru (motoroweru) przyczepiony jest inny pojazd, maszyna lub urządze­

nie, powinien on być wyposażony co najmniej w jedno

6. Przepis ust. 5 nie dotyczy przedmiotów wyposażenia

i części pojazdów, jeżeli dotyczą ich wymagania określone

w przepisach, o których mowa w ust. 2 pkt 2 i 3.

2) na pedałach rowerów i motorowerów;

"

-

481

czerwca 1971 r., a do pozostałych pojazdów samochodowych, z wyjątkiem motocykli - po dniu 30

czerwca 1972 r.,

9) § 10 ust. 1 pkt 6 lit. a) stosuje się do pojazdów

rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 30 czerwca

1971 r.,

10) § 10 ust. 1 pkt 6 lit. b) stosuje się do pojazdów

rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia

1984 r.,

11) § 1O ust. 1 pkt 7 stosuje się do

a) przednich siedzeń w samochodach osobowych, rejestrowanych po raz pierwszy po dniu

- 30 czerwca 1971 r. - z silnikiem o pojemności

skokowej powyżej 1400 cm 3 ,

- 31 grudnia 1971 r. - z silnikiem o pojemności

skokowej od 1000 cm 3 do 1400 cm 3 ,

- 30 czerwca 1972 r. - pozostałych,

b) siedzeń innych niż przednie w samochodach osobowych rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 30

czerwca 1993 r.,

c) siedzeń w pojazdach innych niż wymienione pod lit.

a) i b), wyposażonych w punkty kotwiczenia pasów

bezpieczeństwa rejestrowanych po raz pierwszy

po dniu 31 grudnia 1993 r.,

12) § 10 ust. 1 pkt 8 stosuje się do pojazdów rejestrowanych

po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1995 r.,

13) § 10 ust. 1 pkt 13 - w odniesieniu do samochodów

osobowych - stosuje się od dnia 1 lipca 1993 r.,

14) § 1O ust. 1 pkt 1 5 stosuje się do pojazdów rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1983 r.,

15) § 10 ust. 3 pkt 1 stosuje się do samochodów osobowych

rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia

1985 r., a do pozostałych pojazdów - z dniem wejścia

w życie rozporządzenia ,

16) § 10 ust. 3 pkt 2 stosuje się do pojazdów rejestrowanych

po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1985 r.,

17) § 11 ust. 1 pkt 3 nie stosuje się do motocykli jednośladowych rejestrowanych po raz pierwszy przed dniem

1 stycznia 1986 r.,

18) § 11 ust. 1 pkt 12-15 stosuje się do pojazdów rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1985 r.,

Poz. 91

19) § 11 ust. 3 pkt 1 lit. d) stosuje się od dnia 1 lipca 1993 r.,

20) § 13 ust. 7 stosuje się do przyczep o dopuszczalnej masie

całkowitej nie przekraczającej 5 t. rejestrowanych po raz

pierwszy przed dniem 1 stycznia 1968 r.,

21) § 14 ust. 2 pkt 2 stosuje się do rejestrowanych po raz

pierwszy

a) po dniu 31 grudnia 1969 r. - autobusów o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej 5 t i samochodów ciężarowych o dopuszczalnej masie cał­

kowitej przekraczającej 1 2 t,

b) po dniu 31 grudnia 1983 r. - pozostałych pojazdów,

22) § 14 ust. 2 pkt 6 stosuje się do pojazdów rejestrowanych

po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1985 r.,

23) § 17 ust. 1 pkt 2 stosuje się do autobusów rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 31 grudnia

1965 r.,

24) § 42 stosuje się od dnia 1 stycznia 1994 r.,

25) § 44 ust. 1 pkt 1 lit. a) dotyczy pojazdów rejestrowanych

po raz pierwszy po dniu 31 grudnia 1993 r.,

26) § 44 ust. 1 pkt 1 lit. c) dotyczy ciągników rolniczych ·

rejestrowanych po raz pierwszy po dniu 30 września

1993 r.,

27) § 50 stosuje się od dnia 1 stycznia 1994 r.,

28) § 55 ust. 1 nie dotyczy producentów lub importerów

produkujących lub importujących rocznie nie więcej niż

trzy sztuki danego typu pojazdu - do dnia 31 grudnia

1993 r.,

29) § 21p. 2 kol. 16 załącznika nr 2 do rozporządzenia stosuje

się do pojazdów rejestrowanych po raz pierwszy po dniu

30 czerwca 1976 r.,

30) do dnia 31 grudnia 1994 r. dopuszcza się dokonywanie

badań , o których mowa w § 9 ust. 2 pkt 2 załącznika nr

3 do rozporządzenia, również przez inne jednostki

upoważnione przez Ministra Transportu i Gospodarki

Morskiej .

2. Pojazdy, do których na podstawie ust. 1 nie jest

wymagane stosowanie wymienionych w nim przepisów,

mogą jednak odpowiadać tym przepisom.

Minister Transportu i Gospodarki Morskiej: Z. Jaworski

4. Wysokość pojazdu nie może przekraczać 4 m.

1) do 1,10 m

5. Odległość między osią siodłowego urządzenia sprzę­

2)

gającego a tylnym obrysem naczepy nie może przekraczać

12 m.

6. Odległość między osią sworznia siodłowego urzą­

dzenia sprzęgającego a dowolnym punktem przedniej części

naczepy nie może przekraczać 2,04 m.

7. Pojazd samochodowy i zespół pojazdów powinien

mieć możliwość poruszania się wewnątrz pierścienia o pro-

mieniu

5,3 m.

zewnętrznym

12,5 m i promieniu

Załączniki do rozporządzenia Ministra

Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia

1 lutego 1993 r. (poz. 91)

Załącznik nr 1

Lp.

Numer

drogi

Nazwa drogi

Odcinki, na których dopuszcza się

ruch pojazdów o nacisku .osi

do 100 kN

1

2

3

4

1

102

$winoujście -

-

Kołobrzeg

Kamień Pomorski -

Trzebiatów -

Rościęcino

Rościęcino -

Kołobrzeg

-

2

70

274

Granica państwa -

Gubin -

71

275

Granica państwa Góra

Słubice -

Poz. 91

4

cała droga

Połupin

Krosno Odrzańskie -

Zielona

cała droga

276

Krosno Odrzańskie -

73

284

Zielona Góra - Przewóz

74

286

Gubin -

75

287

Dychów -

76

289

Granica państwa - Zasieki -

77

292

Nowe Żabno - Lubin

297

-

3

72

78

484

Świebodzin

cała droga

Nowogród Bobrzański -

Żary -

Mirostowice

Zielona Góra rzański - Żary -

Nowogród BobMirostowice

cała droga

Biecz

Żary

Lubsko -

Biecz -

Bytom Odrzański -

Lubsko Głogów -

Nowa Sól - Kożuchów - Bolesławiec - Pasiecznik - Jelenia Góra

Orsk -

Żary

Biecz -

Lubsko -

Rudna -

Lubin

Lwówek Śląski

cała droga

298

Granica państwa -

Łęknica -

80

299

Dziećmierowice -

Przemków -

81

308

Nowy Tomyśl- Grodzisk Wielkopolski -

82

315

Wolsztyn -

83

323

Leszno -

84

324

Szlichtyngowa -

85

328

Nowe Miasteczko - Złotoryja

86

331

Chocianów -

87

335

Krzywa -

Chojnów -

88

336

Chojnów -

Legnica

89

337

Lubin -

90

340

Ścinawa -

Wołów -

91

342

Wrocław -

Oborniki Śląskie -

92

344

Wrocław -

Środa Śląska -

Prochowice -

93

352

Zgorzelec -

Bogatynia -

granica państwa

cała droga

94

354

Bogatynia -

Sieniawka -

granica państwa

cała droga

95

356

Zgorzelec -

Lubań -

96

363

Bolesławiec -

97

364

Gryfów Śląski -

Lwówek Śląski -

98

367

Jelenia Góra -

Kowary -

99

371

Bolków -

100

374

Jawor -

101

378

Dobromierz -

Strzegom -

Kostomłoty

cała droga

102

379

Wałbrzych -

Modliszów -

Świdnica

cała droga

Góra -

Żagań -

Drożów -

Szprotawa

Kościan -

Kunowo

Ścinawa -

Grodzisk Wielkopolski -

Leszno -

Krotoszyn -

Przemków -

Łęknica -

Żary

Kościan

cała droga

Studzionki '

Polkowice -

granica państwa - Żagań

cała droga

Nielubin

Nowa Sól

Góra -

Krzystkowice

Rudna

79

Konotop -

Żary -

Krzystkowice

Lubsko -

Ostrów Wielkopolski

Chocianów -

Chojnów

Rudna

Góra

cała droga

Przemków - Chocianów nów - Złotoryja

Polkowice -

Choj-

Rudna

cała droga

Lubin

cała droga

Wińsko -

Trzebnica -

Lubin -

Oleśnica

Wrocław -

Lubin

Pasiecznik

Złotoryja -

Kamienna Góra Lubawka -

Świebodzice -

Legnica

Wałbrzych

granica państwa

Wałbrzych

Oborniki Śląskie

cała droga

cała droga

Złotoryja -

Jawor

Kamienna Góra -

Ścinawa

cała droga

Strupina

Gryfów Śląski -

Złotoryja -

Stanowice -

Załęcze

Jawor

cała droga

Jelenia Góra na Góra

cała droga

cała droga

Kowary -

Kamien-

-

2

103

381

485

-

Poz. 91

3

Wałbrzych państwa

Nowa Ruda -

4

Kłodzko -

Międzylesie -

granica

cała droga

382

Stanowice - Paczków

Świdnica -

105

384

Wolibórz -

Dzierżoniów -

106

385

Granica państwa - Tłumaczów - Nowa Ruda - Wolibórz

- Ząbkowice Śląskie - Ziębice - Grodków - Jaczowice

Nowa Ruda Żelazno -

Lądek Zdrój

Wrocław -

Strzelin

107

392

Żelazno -

Lądek Zdrój -

108

395

Wrocław -

Strzelin -

109

396

Oława -

Strzelin

110

401

Brzeg -

Grodków -

111

404

Nysa -

Pakosławice -

112

407

Nysa -

Korfantów -

113

408

Kłodzko Paczków -Gliwice

114

409

Dębina -

115

411

Nysa -

116

412

Granica państwa -

117

414

Opole -

118

416

Krapkowice -

119

418

Granica państwa -

Dzierżoniów -

Strzelin -

Ząbkowice Śląskie

Stanowice - Świdnica - Dzierżoniów - Ząbkowice Śląskie

104

Grodków

Wolibórz -

Stronie Śląskie

Ziębice

Dzierżoniów -

Strzelin

Wolibórz

cała droga

Pakosławice

cała droga

Jaczowice -

Niemodlin -

Karczów

Łącznik

cała droga

Nysa -

Kędzierzyn Koźle

Prudnik -

cała droga

Krapkowice Głuchołazy -

cała droga

Strzelce Opolskie

granica państwa

Głuchołazy -

Łącznik -

cała droga

Biała -

Głogówek -

cała droga

cała droga

Prudnik

cała droga

Lubrza

Głubczyce -

Piotrowice -

Kietrz -

Głubczyce -

Racibórz

cała droga

Kędzierzyn

Koźle

cała droga

120

423

Opole -

Krapkowice -

Zdzieszowice -

121

425

Bierawa -

122

426

Zawadzkie -

123

430

Poznań -

Mosina

124

431

Stęszew -

Mosina -

Kórnik

125

434

Kostrzyn -

Kórnik -

Śrem -

Kuźnia Raciborska -

Kędzierzyn Koźle

cała droga

Rudy

Strzelce Opolskie -

cała droga

Leśnica -

Kędzierzyn Koźle

cała droga

cała droga

cała droga

Kunowo -

Gostyń -

Rawicz

Kórnik - Śrem Rawicz

Kunowo -

Gos-

tyń -

126

435

Śrem -

127

436

Pysząca -

Książ Wielkopolski -

Nowe Miasto nad Wartą

cała droga

128

440

Jarocin -

Krotoszyn -

Milicz -

Trzebnica

cała droga

129

443

Jarocin -

Giżałki -

Rychwał -

Tuliszków

cała droga

130

449

Syców -

Ostrzeszów -

131

451

Oleśnica -

Bierutów -

132

453

Baranów -

Namysłów -

133

454

Opole -

134

456

Wrocław -

Oława -

135

467

Ciążeń -

Sługocinek -

136

469

Konin - Tu Iiszków - Turek lew

137

470

Środa Wielkopolska --"" Września

Pokój -

Kościelec -

Środa Wielkopolska -

Błaszki

Syców -

Namysłów -

Kluczbork

Ostrzeszów

cała droga

cała droga

Brzeg

Namysłów

cała droga

cała droga

Brzeg

Marulew -

Września

Sługocinek -

Golina

Uniejów -

Turek -

Kalisz

Golina

Gostków - WróbKonin -

Tuliszków -

Turek -

Kalisz

Turek

-

488 4

3

1

2

204

763

Chęciny -

205

765

Jędrzejów -

cała droga

Morawica

Szydłów -

Kije - Chmielnik Pińczów -

206

766

Morawica -

Kije -

207

767

Pińczów -

208

768

Jędrzejów -

209

772

Kraków -

210

774

Balice -

Kryspinów

211

776

Kraków -

Proszowice -

212

777

Kraków nopol

Nowe Brzesko -

Staszów - Osiek

Węchadłów

Węchadłów -

Niepołomice -

Kije - Chmielnik

Staszów

Morawica -

Kije -

Pińczów

Skalbmierz -

Koszyce -

Brzesko

Kazimierza

Wielka

cała droga

Łężkowice

Szarów -

(Skalbmierz)

- Koszyce

cała droga

Kazimierza Wielka Połaniec -

Busko Zdrój

Sandomierz -

Kraków - Proszowice; Kazimierza

Wielka - Busko Zdrój

Ancała droga

780

Kraków - Kryspinów (Kopciowice )

214

783

Olkusz -

215

786

Wolbrom -

Częstochowa -

Chełmek -

Alwernia -

Mysłowice

Warszawa - Dęblin -

Chełmek -

Kryspinów ce

Swięta Anna -

Koniecpol -

Włoszczowa

Włoszczowa -

Karczew -

Sobiekursk -

Wilga -

cała droga

217

804

Siedlce -

Łuków -

218

811

Sarna ki -

Konstantynów -

219

815

Wisznice -

Parczew -

220

817

Radzyń Podlaski -

221

818

Przewłoka -

Wyryki -

Adampol

222

822

Bąkowiec -

Dęblin -

Moszczanka -

223

824

Puławy -

Radzyń Podlaski

224

831

Lublin -

225

832

Wola Rudzka -

226

835

Lublin -

Wysokie -

227

844

Chełm -

Hrubieszów -

Zosin -

228

847

Zamość -

Horyszów -

Hrubieszów

229

850

Tomaszów Lubelski -

230

862

Nisko -

231

865

Jarosław -

Oleszyce -

232

875

Mielec -

Kolbuszowa -

233

877

Leżajsk -

Łańcut -

cała droga

Kock

cała droga

Moszczanka -

Annopol

Włodawa -

Poniatowa -

granica państwa

cała droga

Józefów -

Cyców -

cała droga

Lubartów

Sławatycze -

Wisznice -

granica państwa

cała droga

cała droga

Sieniawa -

cała, droga

Przeworsk

granica państwa

Józefówka -

Tryńcza -

cała droga

Jarosław

Nisko- Kopki- Leżajsk- Tryńcza

Bełżec

Sokołów Małopolski -

Dylągówka -

cała droga

cała droga

Alojzów

Cieszanów -

Szklary

cała droga

Leżajsk

Mielec Leżajsk

234

878

Rzeszów -

Dylągówka

235

884

Przemyśl -

Dubiecko -

Bachórz -

236

886

Domaradz -

Brzozów .

Sanok

Kock

cała droga

Krężnica Okrągła

Biłgoraj -

Leżajsk -

cała droga

Biała Podlaska

Siemień -

Opole Lubelskie -

Kopki -

Łopuszno

Maciejowice

Puławy

Łączna -

Mysłowi-

cała droga

Miechów

-Łopuszno

801

-

Jędrzejów

Szyd łów -

cała droga

Busko Zdrój

213

216

-

Kolbuszowa

-

Łańcut;

Dylągówka

Dubiecko -

Bachórz

Szklary

cała droga

Domaradz

Przemyśl cała droga

-

2

237

891

489

-

Poz. 91

3

Sanok -

4

Lesko -

Ustrzyki Dolne -

Baligród -

Cisna

Krościenko -

granica

państwa

238

893

Lesko -

239

894

Hoczew -

240

895

Uherce Mineralne -

241

896

Ustrzyki Dolne -

242

897

Tylawa - Komańcza - Radoszyce - Wołosate - granica państwa

Cisna -

Olesno - Dobrodzień -Zawadzkie -Gliwice

Wielowieś -

243

901

Wołkowyja -

Ustrzyki Dolne

cała droga

cała droga

Czarna

Solina -

Czarna -

Myczków

cała droga

Ustrzyki Górne

cała droga

244

903

Strzelce Opolskie -

Toszek -

245

908

Częstochowa -

246

910

Tarnowskie Góry -

247

914

Bytom - Chorzów - Katowice - Trzebinia - Kraków

Piasek -

.Sanok - Lesko - Krościenko

Ustrzyki Górne

Cisna Pyskowice

cał~ droga

Pyskowice -

cała droga

Bytom

Tarnowskie Góry -

Świerklaniec -

Ustrzyki Górne

Gliwice

Gliwice

cała droga

Siewierz

Jaworzno -

Tarnowskie Góry -

Chrzanów

cała droga

248

918

Racibórz -

Krzyżanowice -

Chałupki

cała droga

249

919

Racibórz -

Rudy -

250

920

Rudy -

251

922

Kuźnia Raciborska -

252

925

Bytom -

Ruda Śląska -

253

926

Orzesze -

Orzesze (Zawiść)

cała droga

254

929

Rybnik -

Świerklany Górne

cała droga

255

930

Świerklany Dolne -

256

933

Rzuchów - Wodzisław Śląski - Oświęcim - Chrzanów

Sośnicowice

cała droga

cała droga

Rybnik

Nędza

cała droga

Orzesze -

cała droga

Rybnik

cała droga

Mszana

Jastrzębie Zdrój -

Pszczyna

cała droga

257

937

Jastrzębie Zdrój -

Haźlach

258

938

Pawłowice -

259

942

Bielsko Biała -

260

946

Żywiec -

261

948

Oświęcim -

262

950

Tychy -

Oświęcim -

Zator -

263

952

Kraków -

Skawina -

Zator

264

957

Białka -

265

962

Wieliczka -

Dziekanowice

cała droga

266

963

Dobczyce -

Kasina Wielka

cała droga

267

968

Lubień -

Pruchna -

cała droga

cała droga

Cieszyn

Szczyrk -

Salmopol -

Wisła

cała droga

cała droga

Sucha Beskidzka

Kęty

Zawoja -

cała droga

cała droga

Jabłonka -

Mszana Dolna -

cała droga

Wadowice

Czarny Dunajec -

Kamienica -

Zabrzeż

Nowy Targ

cała droga

cała droga

Rodzaj

światła

pojazdy motocykle

aamo·

chOdo· jed· trzy.

we, z no·

wyj_t· śla· koło· przy.

klem dowe we czepy

moto·

cykli

2

3

Drogowe

21ub

4

4

6

Kontrolny sygnał

Rozmieszczenie na pojefdzie (mm)

Liczba świateł

Lp,

Poz. 91

Barwa

ne

długości

6

ne sze·

rokoścpl

9

8

biała lub ż6l·

18 selaktywna

z przodu

na

wy80'

kości

Inne

wyma·

gania

10

11

nie bliżej bo·

cznego obI'('

su pojazdu

niż

wł4cze·

nia

działania

12

13

wy-śwletl·

Inne

warunki

14

16

16

wlączane

ny nie mige·

j,cy, b,a(WV

niebieskiej

mijania

Włalności

świetlne

l) powinny być l) powinny do·

obowi4ZkO'

światła

Połączenia

ełaktl'(czne

wszyllkie ró·

wnocześnie

lub parami,

2) przełączenie

świateł mija·

nia na świat·

la drogowe

mu.1 powo·

dowlĆ włą·

czenie co

naj'mniejjed.

ne

pal'(

'wiatał dro·

gowych,

3) przełączenie

Świateł dro·

gowych na

światła mija·

nia musir'

wOdowa

rów·

noczesne

wyłączanłe

wrazie wyposa.

statecznie

żania pojazdu

oświetlIĆ

wcztel'( śWiatła

dr~conęj: drogowe, gdy

mnl8J na 100 jedna z par

m przed po. świateł przeznajazdem przy czona jest wyłą­

dobrej przej. cznie do świateł

rzystości po. drogowych, dowietrza,

jlIJlZCZ8 się, aby

2) światłość

zmieniała ona

wszvllklch swe ull8wienie

świateł dro· w uleżności od

gowych nie kąta obrotu kie·

może

być rownicy,

przy

czym

obrót

mza~~ światełpowi­

(dla motocy· nien nasttpokii • 126000 WIĆ wokół osi

cd) i niemo· pionowaj; dotyże ~rzakra· czy to również

czać 226000 światła drogowego motocykcd

la

wszystkich

świateł dro·

gowych

2

3

bieła lub ż6l·

Mijanie

18 selektywna

z przodu

nia delej niż

400 mm od

bocznego

obrysu poje·

zdu: wzajem·

na Odłegłość

nie może być

mniejw niż

600 mm41

500-1200

możliwie naj·

360-1600"

dopuszcza

wyłączenłe

się

sygnał

świetlny nie

światał mijania

mu.i powOdo·

WIĆ równocze·

.ne wyłączenie

WSZVatkich

światał drogo·

wych

migajllCV ba·

rwy zielonej

powinny doel8- powinny być

asymetl'(czne

i oświetlIĆ dronajmniej na, 40 9ł po prawej

m przed POJaz- stronie na wl,kdem przy dObrej szą odległOŚĆ

przejrzyIlości

nli po rewej

powietrza

stronie

I8CZnłe oświet­

leć drog, co

Kierunko·

wskazy

l) powinny uobowlązko· l) włąctanie

palIĆ

al,

wydlawszv·

kierunkOWI'

kaZÓW

po.

I gasnąć zróstklch kle·

winno być

wnomł8rnq

runkowake·

zów, które

niezależne

czfltOlllWÓŚ­

nie są wldo·

od włączenia

cią 90 ±30

cznez mlejl'

Innyc~ świa·

cykli na minut,;

ce kierowcy' teł;

może to byĆ 2) WSZVstkie

2) wleCzenie

śwrlleł po.

może

być

sygnał świet·

kierunkows·

mniejsze nii

lny migalllCV

kazy umiesz·

winno nlłlą·

600 mm 'I

barwy zfelo·

czona z jed·

pić z opót·

I-+---+--+~+~+-+---+---+';';'-";;';"-+---+----+---~

naj lub akuI'

nIeniem nie

nei IIrony

3b tylne

2

2" 2101

2 i6118 aamo· z tyłu

możliwie naj·

360-11 !eżeli odleg·

tyczny albo

pojazdu po.

wltkazymnli

chodowa

bliżej bocz· -1600

łość od świa·

oba równo.

winny być

l l, a pierw·

wl_czane

sze wyłącze·

~a~d~~;:~

~~~~~~

~ałeś~~~~;

nie-zopói wyłącuna

nak nie dalej

nie przakra·

powinien ga.

wy.

fnienlem nie

j'ednym

niż 400 mm

cza 300 mm,

."" I b

ączniklem

wlJkazymnli

od tego obI'('

odleglość

'zoel8ć

0"'" u pal~.

po.

oraz powln·

16 I od uru·

.u; wzajemna

kierunkow..

działać

chomlenla

ooleg/ość nie

kazu od bo·

~~JIt I ru~ ny

w jednej fa·

przełącznika

może

być

cznego ~brv·

zmi.nllĆ

zle

kierunkows·

mnleJw niż

.u pojazdu

Ull8loną cz,.

kaZÓW

600 mm 7)

nla powinna

lIotllwoić

prz.kraczać

migania

wlecej nli

w przypedku

o 60 mm od·

ni8lprawnol.

leg/ości

ci działania

6WJ'nlategłaopotyZYI

jaklegokol·

cy

wl.k klerun·

nego Od tego

kowllwu,

I-+-_ _+--:":':'-+~+~+_+-_ _-+___

ł-:-:-:,,:,:,_r°;.;;.brys;.:.;..;;.u_-+_ _ _-Iz wyjątkiem

3c boczne

2111

2111

2

żółta aamo· na obu bo. wzajemna

600 141 _

_

_

klerunkow.·

chodowa

kach; odleg· odległość nie 1600 uI

kazów bocz·

/ość środka może

być

nych; sygnał

'

I'

akultyczny

pow Ierzc hni mnIemJWm161n z

powinien być

600

świetlnej od

wyratnIe ...1...

przedniego

,

obrysu nie

winy

moźe prze.

i w wymle·

kraczać 1600

nlonych wy.

mm Ul

żej warun·

kach powi·

nien zmie·

3e przednie

2

i6118 aamo· z przodu

chodowa

bliżej

bocz·

n8\lo obrysu

POJazdu, jed·

nak nie dalej

niż 400 mm

od tego obI'('

lU; wzajemne

Odleg/ość nie

nie bliżej niż

40 mm od

światle mija·

nie lub prze·

ciwmgiowe·

go przednie.

g09

-

+ ___

nlać Ull8loną

czfl!otll·

wość

jeżeli

pojazd

ciągnie przyczept, włączenie

krerunkowika zów na pojetdzle ciągnącym

powinno powOdowlĆ włą­

czeni. klerunkowliwów

umieszczonych

na przyczepie

4 Hamowania

"stop"

3

co najmniej 2,

jednak

nie

Poz. 91

492

Dziennik Ustaw Nr 21

4

5

1

2")

7

6

2

czerwona

8

z tyłu

9

wzajemna

odległość

świateł umie-

10

11

12

13

350-15008)

-

nie dopuszcza się; dopuszcza się

sygnal świetlny nie migający barwy

żółtej samochodowej,

-

szczanych po

lewej i po

prawej stronie pojazdu

nie może być

mniejsza niż

600 mm')

więcej

niż 4

14

16

15

-

powinno zapa- natężenie świa lać się w mo- tła powinno być

mencie urucho- wyraźnie więkmienia hamulca sze niż natęroboczego

żenie

światla

światel pozycyjnych tylnych

zapalający się

w razie niesprawności

światła ha-

mowania

"stop"

5

nie określa się

Oświedające

tylną

tablicę

biała

-

-

-

oświetlenie

funkcję

-

-

tę

tracyjną

2

1

2

2

ne przedme

biała; dopu- z przodu '8)

szcza się barwę żółtą selektywną. jeżeli

jest po!ączone ze światłem mijania

lub światlem

drogowym

barwy żółtej

selektywnej

nie dalej niż

400 mm l9 )

od bocznego

obrysu pojazdu; wzajemna odległość

nie może być

mniejsza niż

600 mm

350-1500 8)

-

obowiązkowy-świetl-

może być

bezpośrednio

widoczne z tyłu

powinno zape- nie

możli wniać

wość odczyta-

powinien

miejsca

umieszczenia spełniać sygtylnej tablicy nał przewirejestracyjnej dziany dla

światel pozycyjnych

przednich

rejes-

6 Pozycyj-

w sposób za- dopuszcza

pewniający

się, z tym że

nia znaków na pojazdu

tablicy rejestracyjnej w nocy,

przy

dobrej

przejrzystości

powietrza, zodległości co najmniej 20 m

-

-

-

powinny być

widoczne w nocy przy dobrej

ny nie migający

barwy

zielonej; sygnal ten nie

jest wymagany,

jeżeli

powietrza z odległości co namniej 300 m. jeżeli są jedynymi

oświetlenie

światlami włą-

tablicy razdzielczej mo-

jeździe

przejrzystości

Clonymi na po-

że

włączać

się i wyłączać

tylko równocześnie

ze

światlami

pozycyjnymi

przednimi

i tylnymi

7 Pozycyjne tylne

8 Odblaskowe tylne Inne

niż trój-

2

2

1

1

2

2

2

22')

czerwona

czerwona

z tylu 20)

z tylu 2O)

kątne

nie dalej niż

400 mm od

bocznego

obrysu pojazdu; wzajemna odległość

nie może być

mniejsza niż

600 mm')

350-1500 8)

nie dalej niż

400 mm od

bocznego

obrysu pojazdu; wzajemna odleglość

nie może być

mniejsza niż

600 mm')

350_90021)

-

obowiązkowy-funkcję

-

-

jego powinien spelniać

sygnał przewidziany dla

światel pozycyjnych

przednich

-

-

przejrzystości

powietrza z odległości co najmniej 300 m

-

-

powinny być 1) ksztah - inwidoczne w nony niż trójkąt;

cy przy dobrej 2) powierzchprzejrzystości

nia świetlna

powietrza z odmoże mieć

ległości co najwspólne

mniej 150 m, jeczęści z pożeli są oświetlane

światlem

drogowym innego pojazdu

9 Odblaskowe

tylne

-

-

-

2

czerwona

z tyłu

trójkątne

nie dalej niż 350-900

400 mm od

bocznego

obrysu pojazdu; wzajemna odleglość

nie może być

mniejsza niż

6OOmm4)

-

-

-

powinny być

widoczne w nacy przy dobrej

-

-

wierzchnią

świetlną innego światła

tylnego

powinny być 1) ksztahwidoczne w notrójkąt rówcy przy dobrej

naboczny

przejrzystości

zwrócony

powietrza z odwierzchoIległości co najkiem do góry;

mniej 150 m, jeżeli są oświetlane

światłem

drogowym innego pojazdu

2) wewnątrz

trójkąta

nie

moze być

umieszczone

żadne świat·

lo

10 Odblaskowe

przednie

2

-

2

2

biała

z przodu '8)

nie dalej niż

400 mm 19)

od bocznego

obrysu pojazdu; wzajemna odległość

nie może być

mniejsza niż

600 mm')

350_900 21 )

-

-

-

-

powinny być 1) ksztah - inwidoczne w nony niż trójkąt;

cy przy dobrej 2) powierzchprzejrzystośc i

nia świetlna

powietrza z odmaże mieć

leglości co najwspólne

mniej 150 m, jeczęści z pożeli są oświetlane

światlem

drogowym innego pojazdu

wierzchnią

światla pozycyjnego

przedniego

Dzjennjk Ustaw Nr 21

2

11

Odblas·

kowe

boczne

3

4

5

6

7

co najmniej jedno na każdym żółta samo·

boku pojazdu; liczba świateł po. chodowa;

winna zapewniać spełnienie wy. dopuszcza

barwę

magań dotyczących rozmiesz· się

czenia na długości pojazdu

czerwoną

w przypadku

światła umie·

szczone·

go z tylu po.

jazdu

we

wspólnej

obudowie

z innym tyl·

nym czerwo·

nym świat·

lem

8

jeżeli jest jed·

9

na obu bo·

no światlo, kach pojazdu

powinno

być umiesz·

czone w po.

Poz. 91

10

11

12

13

14

15

3~

-

-

-

-

powinny być

widoczne w no·

cy przy dobrej

_90Q211

16

kształt -

inny

niż trójkąt

przejrzystości

powietrza z od·

ległości co naj·

mniej 150 m, je·

łowie długo·

ści 22 ) pojaz·

du (±15%);

światlo po.

winno być

umieszczone

nie dalej niż

3m od przed·

niego obrysu

pojazdu i nie

dalej

niż

1 modtylne·

go obrysu

pojazdu;

wzajemna

żeli są oświetlo·

światlem

ne

drogowym in·

nego pojazdu

odleglość

dwóch sąsie·

dnich świateł

umieszczo·

nych na tym

samym boku

pojazdu nie

może prze·

kraczać 3 m;

w odniesie·

niu do moto·

cykli światło

lub światla

powinny być

umieszczone

w taki spo·

sób,

aby

w nonmal·

nych warun·

kach nie mo·

gły być zaslo·

nięte odzieżą

kierowcy lub

pasażera

12 Awaryjne

jak kierunkowskazy (lp. 3)

-

obowiązko·

wy-świetl·

ny migający

barwy czerwonej; może

działać równocześnie

z kontrolnym

sygnalem,

októrym mowa pod lp.

3 kol. 13

-

powinny zapa· 1) uzyskiwane

jest przez jelać się i gasnąć

z równomierną

dnoczesne

częstotliwością

działanie

9O±30 cykli na

minutę i działać

w jednej fazie

wszystkich

kierunkowskazów

umieszczonych na pojeździe, a jeżeli pojazd

ciągnie przyczepę - równ~ kierunkowskazów

przyczepy;

2) powinno być

włączane

oddzielnym

włącznikiem;

3) powinno

działać również,

gdy

urządzenie

włączające

silnik znajduje

się

w położeniu

uniemożliwiającym je-

go pracę

3

4

5

13 Przeciw·

l lub

l

mgłowe

2

l lub l lub czerwona

2

2

l

6

9

8

7

z tyłu

jeżeli jestjed·

no światło,

powinno być

umieszczone

po lewej stro·

nie pojazdu;

jeżeli są dwa

światła - po

obu stronach

pojazdu

tylne

10

26(}1000211

Poz. 91

11

12

nie bliżej niż obowiązko·

100 mm od wy-światl·

światla ha· ny nie miga·

jący

barwy

mowania

żółtej samo·

"stop"

chodowaj

13

14

-

l) może

włą·

czać się tyl·

15

16

natężenie świa·

tla powinno być

-

ko wów· wyraźnia więk·

czas, gdy sze niż natęże·

włączone są nie

światla

światla: dro· świateł pozycyj·

gowe, mija· nych tylnych

nia lub prze·

ciwmglowe

przednie;

2) jeżeli pojazd

wyposażony

jest w świat·

la przeciw·

mglowe

przednie,

powinna być

zapewniona

możliwość

wylączen i a

światla prze·

ciwmgłowe-

go tylnego,

niezależnie

światła

od

przeciwmgło-

wego przedniego

14 Cofania

l lub

2

-

-

z tyłu

l lub biala

2

-

26(}-1200

-

nie dopuszcza się

-

może

-

wlączać

-

się tylko wówczas, gdy wlą-

czony jest wsteczny

bieg,

a urządzenie

włączające silnik znajduje się

w położeniu

umożliwiającym

jego pracę

16 Obrysowe

przednie

i tylne

2 widoczne z

przodu

i 2widoczne

z tyłu

-

-

2 wi- biała

doczne - z przodu,

z przo- czerwona

du i 2 -z tyłu

widoczne z

-

możliwie naj-

możliwie

odległość

nie dopuszbocz- najwyżej , między rzuta- cza się

nego ob!ysu przy speł- mi na poprzepojazdu

nieniu wa- czną pIaszrunku roz- czyznę najmieszcze- bliższych

nia na sze- punktów porokości

wierzchni

orazsyme- świetlnych

trii świateł światla obrysowego

i światła pozycyjnego

przedniego

lub tylnego

nie może być

mniejsza niż

200 mm

-

-

jeżeli ze wzglę-

-

du na kształt

nadwozia lub

bliżej

tyłu

wyposażenie

pojazdu nie jest

zastosowa nie odrębnych świateł

widocznych

z przodu i świateł widocznych

z tyłu, c1epuszcza się światło

widoczne

z przodu i świawidoczne

tło

z tyłu, umieszczone po tej samej stronie pojazdu, połączone w jednym

możliwe

urządzeniu

16 Przeciw-

2

l

121

-

mgłowe

biała lub ż6ł-

z przodu

ta salektywna

przednie

17 Postojowe

41ub

2

-

41ub

2

-

biała

2 z przodu

- z przodu, i 2z tyłu albo

po jednym na

czerwona

- .z tyłu, ż6ł- każdym boku

ta samocho- pojazdu

dowa - jeżeli

światło

jest połączone z kierunkowskazem

bocznym

nie dalej niż nie niżej

400 mm od niż 250

bocznego

mm i nie

obrysu poja- wyżej niż

zdu

światło

mijania

-

36(}_150081

-

nie dalej niż

400 mm od

bocznego

ob!ysu pojazdu

dopuszcza

się

-

powinno

być

nie

łączane niezale-

migający ba-

żnie od świateł

rwy zielonej

drogowych

i świateł mijania

świetlny

nie dopuszcza się

-

nie może zmieniać ustawienia

w zależnOŚCi od

kąta obrotu kierownicy (nie

dotyczy motocykli)

-

funkcja

tego

światła

może

włączane i wy-

sygnał

-

powinno

być

możliwe

włą -

czenie świateł

po jednej stronie pojazdu bez

włączania jakiegokolwiek innego światła

być

również

przez

równoczesne

spełniana

włączenie świateł pozycyjnych

przednich i tylnych po jednej

stronie pojazdu

-

7. Wylot rury wydechowej ' oie może być skierowany

w stronę jakiegokolwiek elementu instalacji.

Poz. 91

4. Mocowanie zbiorników (butli) do pojazdu powinno

zabezpieczać przed jego przemieszczeniem przy działaniu na

pojazd przyspieszenia w kierunku wzdłużnym 20

§ 3. 1. Instalacja na gaz ziemny powinna być projektowana na ciśnienie robocze zbiorników wynoszące 20 M Pa,

ana gaz płynny - 2.4 MPa .

g ( g - przyspieszenie ziemskie), a w kierunku poprzecznym

- 8 g. Elementy mocowania przylegające do zbiornika (butli)

powinny być elastyczne i nie absorbować wilgoci.

2. Złącza instalacji, przez które przepływa gaz, powinny

znajdować się w miejscach łatwo dostępnych dla kontroli ich

szczelności.

5. Pomiędzy zbiornikami (butlami) na gaz a zbiornikiem

na benzynę powinna być zachowana odległość nie mniejsza

niż 0,05 m, jeśli nie są one oddzielone od siebie metalową

3. Instalacja powinna być przystosowana do pracy w

temperaturach otoczenia

1) od -30 do +40°C dla gazu ziemnego,

2) od - 20 do +40°C dla gazu płynnego.

4. Na elementy i zespoły instalacji, w których panuje

nadciśnienie gazu, powinny być wydane atesty stwierdzające

ich dopuszczenie do stosowan ia oraz powinny być odpowiednio oznakowane.

5. Przełączanie zasilania powinno być możliwe z pozycji

kierującego pojazdem bez konieczności wyłączania silnika.

6. W pojazdach z siln ikami o zapłonie samoczynnym

instalacja powinna zagwarantować odcięcie wypływu gazu po

osiągnięciu maksymalnej prędkości obrotowej silnika.

7. W instalacji zasilania gazem ziemnym wymagane jest

stosowanie co najmniej jednego manometru.

8. W instalacji zasilania gazem płynnym wymagane jest

stosowanie

1) wskaźnika poziomu gazu dla każdego zbiornika,

2) zaworu odc i nającego, umieszczonego możliwie najbliżej

parownika od strony zasilania,

3) urządzeń un i emożliwiających przepływ gazu pomiędzy

zbiornikami (butlami) o zróżnicowanym ciśn i eniu .

przegrodą ·

6. Zbiorniki powinny być wyposażone w zawory od c i nające, a ponadto w odniesieniu do przewidzianych na gaz

płynny zawory

1) napełniania,

2) ograniczające wypływ gazu.

7. Zbiorniki (butle) powinny być tak umieszczone w pojeźdz i e, aby była możliwość łatwego

1) dostępu do zaworów odcinająoych,

2) odczytu stanu napełnienia (nie dotyczy butli),

3) odczytu danych dotyczących oznakowań identyfikacyjnych oraz cech legalizacji .

8. Zbiorniki na gaz płynny (butle) powinny być tak

umieszczone, aby w pozycjf rODoczej wypływ gazu następował

w stanie ciekłym .

9. Zabrania się instalowania zbiorników (butli) w części

przedniej pojazdu oraz w komorze silnika.

10. W pobliżu zbiorników (butli) nie powinny znajdować

się sztywne elementy o ostrych krawędziach .

11 . Odległość zbiorników (bu.łli) od układu wydechowego nie może być mniejsza niż 0,1 m, jeśli nie jest zastosowana

osłona termiczna .

9. Kompletację instalacji oraz sposób jej połączenia

i umieszczenia w pojeździe określa zakład montujący na

podstawie danych jej producenta.

12. Nie dopuszcza się jakichkolwiek przeróbek zbiornika

(butli) .

10. Instalacja powinna być zabezpieczona przed korozją .

§ 5. 1. Zawory do napełniania zbiorników powinny być

tak umieszczone, aby było możliwe ich napełnianie z zewnątrz

pojazdu lub z komory silnikowej.

11 . Budowa instalacji powinna umożliwiać przeprowadzanie badań okresowych.

12. Elementy i zespoły instalacji narażone na mechaniczne uszkodzenia powinny być odpowiednio zabezpieczone.

\

13. Elementy instalacji nie mogą wystawać poza obrys

nadwozia pojazdu .

14. Instalacja nie może utrudniać w sposób istotny do stępu do silnika i innych zespołów .

15. Rozłączenie złącz gazowych instalacji nie powinno

być możliwe bez użycia narzędz i; nie dotyczy to złącza butla

- przewód.

16. Elementy instalacji, w których znajduje się lub przez

które przepływa gaz, nie mogą być umieszczone w pomieszczeniu przeznaczonym do przewozu osób.

17. Niedopuszczalny jest wypływ gazu po zatrzymaniu

się silnika.

§ 4. 1. Zbiorniki (butle) powinny spełniać wymagania

określone w warunkach technicznych dozoru technicznego .

2. Zbiorniki (butle) powinny być tak zainstalowane w pojeździe, aby były maksymalnie chronione przed skutkami

zderzeń, w tym głównie od przodu i tyłu pojazdu, a w przypadku ich umieszczenia w przestrzeni ładunkowej samochodów

ciężarowych powinny być zabezpieczone przed uszkodzeniem

ładunkiem .

. 3. Zbiorniki (butle) powinny być skutecznie osłonięte

ptzed działaniem promieni słonecznych .

2. Zawory napełniania i zawory zbiorników (butli) gazu

powinny być sterowane ręcznie .

3. Zawory sterowane ręcznie powinny mieć jednoznacznie oznaczone położenie zamknięcia i otwarcia lub podany

kierunek zamykania i otwierania.

4. Dopuszcza się stosowanie zespolonego

napełniania i odcinania wypływu gazu.

zaworu do

5. Zawory powinny być zabezpieczone przed dostępem

do nich osób niepowołanych .

§ 6. 1. Przewody metalowe zastosowane w instalacji powinny być bez szwu.

2. Przewody powinny być tak ułożone, aby

1) mogły być łatwo kontrolowane,

2) nie ocierały się o elementy pojazdu,

3) odległość od układu wydechowego nie była mniejsza niż

0,1 m, jeśli nie stosuje się ekranu termicznego,

4) mocowanie wykluczało ich wibrację, przy czym odległość

między podpórkami nie powinna przekraczać 0,7 m.

3. Przewody, w których panuje

20 MPa, powinny być metalowe.

nadciśnienie

gazu

4. W przypadku braku możliwości spełnienia wymagań

określonych w ust. 2 pkt 1, 2 i 5, dopuszcza się odstępstwo dla

przewodu łączącego zbiornik z reduktorem, pod warunkiem

dodatkowego zabezpieczenia go przed korozją i mechanicznymi uszkodzeniami oraz niezbędnej wentylacji przestrzeni,

w której jest umieszczony.

... ,.........

-

497 -

5. Przewody metalowe łączące elementy instalacji, które

w czasie eksploatacji pojazdu mogą podlegać wzajemnym

przemieszczeniom, powinny być ukształtowane w pętle o promieniu krzywizny dostosowanym do średnicy przewodu.

§ 7. 1. Reduktor nie może włączać ' się do pracy, gdy

w króćcu wypływu gazu nie panuje podciśnienie.

2. Na pracę reduktora nie może wywierać wpływu przyspieszanie bądź opóźnianie ruchu pojazdu.

3. Odległość reduktora od układu wydechowego nie

może być mniejsza niż 0,1 m, jeśli nie jest stosowany ekran

termiczny.

§ 8. 1. Zbiorniki zamontowane w przestrzeni zamkniętej

pojazdu powinny być umieszczone w szczelnej obudowie

całkowitej lub być wyposażone w szczelną obudowę osłania­

jącą jedynie zawory. W przypadku obudów osłaniających

zawory zbiorniki powinny być fabrycznie do takiego osłonięcia

przystosowane.

2. Obudowy powinny być wyposażone co najmniej

w dwa otwory wentylacyjne połączone z atmosferą poza

przestrzenią zamkniętą pojazdu, umożliwiające wymianę powietrza w czasie ruchu pojazdu. Otwór wentylacyjny powinien

mieć powierzchnię przekroju nie mniejszą niż 5 cm 2 • Wyloty ot-

Poz. 91

worów wentylacyjnych nie mogą znajdować się bliżej niż

0,25 m od układu wydechowego.

3. Obudowy osłaniające zbiorniki, osłaniające zawory

zbiorników oraz przewody układu przewietrzania obudów

powinny wykazywać szczelność przy nadciśnieniu: 0,05 MPa

w odniesieniu do obudów na całe zbiorniki i 0,1 MPa w od- '.

niesieniu do obudów na zawory. W trakcie próby wymienione

elementy nie powinny wykazywać odkształceń.

ł

4. Zamykanie obudów powinno być tak urządzone, aby

nie istniała możliwość przypadkowego ich otwarcia.

5. Wielkość obudów na całe zbiorniki powinna być taka,

aby odległość między ich ściankami a zbiornikami nie była

mniejsza niż 0,02 m.

§ 9. 1. Pojazd zasilany gazem może być używany po

uzyskaniu adnotacji w dowodzie rejestracyjnym o treści "przystosowany do zasilania gazem".

2. Adnotacji, o której mowa w ust. 1, dokonują uprawnione stacje kontroli pojazdów na podstawie

1) zaświadczenia o dostosowaniu pojazdu do zasilania gazem, wydanego przez wytwórnię pojazdu lub uprawniony

zakład, który dokonał tego dostosowania, albo

2) przeprowadzonego badania.