Rozporządzenie Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 1 października 1993 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy eksploatacji, remontach i konserwacji sieci kanalizacyjnych.

§ 1. 1. Teren prowadzenia robót powinien być ogrodzony lub zabezpieczony zastawami ochronnymi, oznakowany i oświetlony w porze nocnej; na wy,padek przerwy

w dostawie prądu należy przewidzieć oświetlenie zastępcze .

2. W razie prowadzenia robót na ulicach i drogach,

stanowiska pracy należy zabezpieczyć przed dostępem osób

niepowołanych oraz oznakować zgodnie z przepisami o ru chu drogowym.

3. Pracownicy wykonujący czynności na jezdni po winni być ubrani w kamizelki ochronne lub lA' odzież posiadającą barwy bezpieczeństwa w postac i elementów trwale

z nią połączonych o cechach umożliwiających dobrą ich

2. Pomieszczenie do spożywania posiłków i ogrzewania

pracowników w chłodnej porze roku powinno być

ogrzewane i wyposażone w stół, krzesła lub stołki . Stosowanie ław w tych pomieszczeniach jest zabronione.

się

§ 3. 1. Wykonywanie robót z dala od zakładu pracy

wymaga przygotowania dla pracowników schroniska przewoźnego lub sta ł ego oraz ustępu.

2. Schroniska powinny znajdować się nie dalej niż

500 m od najdalej położonego stanowiska pracy oraz być

wyposażone w pomieszczenie ogrzewane w porze zimowej ,

z miejscem do podgrzewania posiłków , suszenia odzieży ,

w urządzenia do mycia się i załatwiania potrzeb fizjologicz nych oraz w apteczkę pierwszej pomocy.

3. Ustęp powinien znajdować się nie dalej niż 125 m od

stanowiska pracy.

4. W schronisku powinny znajdować się regulamin

pracy, instrukcja dotycząca udzielania pierwszej pomocy

w razie wypadku przy pracy, adresy i telefony pogotowia

ratunkowego, straży pożarnej i policji .

§ 4. Posiłki powinny być spożywane tylko w okresie

przerw ustalonych w regulaminie i w miejscach przeznaczonych na ten cel, spełniających niezbędne warunki higienicz nosanitarne.

Rozdział 2

widoczność .

§ 2. 1. Zakład pracy zapewnia pracownik om odpowiednie warunki higienicznosanitarne, a w szczególności: szatnię przepustową na odzież własną i roboczą , umywalnię

z kabinami natryskowymi, suszarnię odzieży i obuwia, po mieszczenie do podgrzewania i spożywania posiłków oraz

pomieszczenie ustępowe .

Prace w

kanałach ściekowych

§ 5. 1. Prace w kanałach ściekowych powinny być

prowadzone z zastosowaniem niezbędnych środków techniczno -organizacyjnych, zapewniających b e zpieczeństwo

i higienę pracy, przewidzianych w projekcie organizacji robót

lub w instrukcji technologicznej .

-

2. Projekt organizacji robót sporządza się dla robót

remontowych, których nie przewidziano w instrukcjach technologicznych . W projekcie organizacji robót należy okreś­

lić : przewidywane metody pracy, liczbę pracown ików zatrudnionych wewnątrz kanałów i liczbę osób stanowiących

ich ubezpieczenie, a w razie potrzeby skład brygady ratunkowej oraz stosowany sprzęt roboczy i ratunkowy.

§ 6. 1. Wprowadzanie ludzi do kanału o wysokości lub

średnicy poniżej 1 m jest zabronione.

2. Czyszczenie kanałów , o których mowa w ust. 1, lub

kontrola stanu technicznego powinny być prowadzone przy

użyciu sprzętu specjalistycznego.

§ 7. Przed rozpoczęciem robót w

pieczyć pracowników przed nagłym

kanale należy zabez-

Poz. 437

§ 13. Podczas schodzenia do kanału należy sprawdzać

stan techniczny stopni lub klamer złazowych .

§ 14. Każde wejście do kanału wymaga zastosowania

przez pracowników odpowiednich środków ochrony dróg

oddechowych.

§ 15. Pracownicy zatrudnieni przy robotach w kanałach

powinni posiadać odzież i obuwie robocze oraz środki

ochrony indywidualnej przewidziane dla tych stanowisk

w katalogach ochron indywidualnych i zakładowych tabelach norm wyposażen i a.

§ 16. Pracownicy wykonujący roboty w kanale powinni

posiadać przy sobie urządzenia do wykrywania i sygnalizacji

obecności gazu oraz zapaloną lampę bezpieczeństwa .

2) przekroczeniem dopuszczalnych stężeń substancji szkodliwych i niebezpiecznych dla życia lub zdrowia.

§ 17. Przy stanowisku pracy obok włazu powinny znajdować się : podręczna apteczka, zapasowe latarki elektryczne

i odpowiedniej długości linka asekuracyjna zakończona

zatrzaśnikami , chyba że projekt organizacji robót lub instruk-

§ 8. Terminy pracy w kanale powinny być uzgodnione

cja technologiczna przewiduje inny sposób ewakuacji zatrudnionych w kanale .

1) podniesieniem się poziomu ścieków,

z użytkown i kami kanału w formie pisemnej w celu ograniczenia lub wstrzymania odprowadzania ścieków w okresie

trwania robót.

§ 9. Przy pracach w kanałach należy zapewnić stałą

łączność pomiędzy pracującymi wewnątrz kanałów a osobami ubezpieczającymi .

§ 18. Nad włazem powinno znajdować się urządzenie

mechan iczne do ewakuacji poszkodowanych w razie wystąpienia zagrożenia życia lub zdrowia.

§ 10. Brygada wyznaczona do pracy w kanale powinna

§ 19. Pracownicy czuwający nad bezpieczeństwem za trudnionych w kanale powinni znać ich nazwiska, a w razie

utraty łączności z nimi - niezwłocznie przystąpić do akcji

ratunkowej.

składać się co najmniej z czterech osób, z których najwyżej

dwie mogą pracować w kanale, a pozostałe osoby powinny

stanowić ich ubezpieczenie.

§ 20. Pracownikom czuwającym przy włazie nie wolno

opuszczać swego stanowiska przez cały czas pracy w kanale.

§ 11 . 1. Otwarcie włazu studzienki rewizyjnej znajdują ­

cej się w jezdn i lub chodniku może nastąpić po uprzednim

zabezpieczeniu terenu robót od każdej strony ruchu .

2. Otwór włazowy studzienki należy zabezpieczyć krati oznaczyć go czerwoną chorągiewką ostrzegawczą .

W porze nocnej i w miarę potrzeby należy stosować oświet ­

lenie ostrzegawcze.

ką

3. Otwierania pokryw studzienek należy dokonywać za

pomocą haków lub podnośników, wykonanych z materiałów

nieiskrzących .

4. Do oświetlania kanałów należy używać hermetycznie

zamkniętych elektrycznych lamp akumulatorowych o napię­

ciu do 25 V lub bateryjnych latarek o konstrukcji przeciw wybuchowej . Dopuszcza się używanie oświetlenia zasilanego z sieci elektrycznej o napięciu nie przekraczającym 12 V.

5. Odmrażanie pokryw włazowych przy użyciu otwartego ognia oraz palenie tytoniu podczas otwierania włazu

i pracy w kanale jest zabronione.

§ 12. 1. Przed wejściem do kanału lub studzienki rewi zyjnej należy przewietrzyć kanał, zdejmując pokrywy włazo­

we co najmniej z dwóch studzienek, po obydwu stronach

studzienki kontrolowanej .

2. Po zakończeniu wietrzenia kanału należy sprawdzić ,

za pomocą analizatorów chemicznych albo lampy bezpieczeństwa , czy nie występują substancje szkodliwe dla zdro wia lub niebezpieczne.

3. Pokrywy włazowe mocowane na zawiasach należy

zabezpieczyć przed samoczynnym zamknięciem.

4. Gdy wietrzenie naturalne okaże się nieskuteczne,

należy przewietrzyć kanał stosując wentylację mechaniczną .

§ 21 . W razie zbliżania się burzy lub ulewnego deszczu,

pracownicy czuwający przy włazach kanałów ogólnospław­

nych lub burzowych powinn i wezwać pracujących w kanale

do opuszczenia go.

§ 22. Po zakończeniu pracy lub na okres przerw w pracy

należy usunąć z kanału sprzęt. narzędzia i materiały, a teren

robót uporządkować i usunąć zagrożenia dla życia i zdrowia

pracowników i osób postronnych.

§ 23. Przed wejSClem do studzienek rewizyjnych

i w czasie pracy w nich należy postępować tak, jak przy

czyszczeniu kanałów .

§ 24. Transport zanieczyszczeń stałych, wydobywanych z kanału i usuwanych na zewnątrz , nie powinien

zagrażać

bezpieczeństwu

pracownika przebywającego

w studzience.

§ 25. Czyszczenie mechaniczne lub hydrodynamiczne

kanałów i wpustów ulicznych powinno się odbywać zgodnie

z instrukcją opracowaną przez zakład eksploatujący daną sieć

kanalizacyjną lub dokumentacją techniczno - ruchową urzą­

dzenia opracowaną przez producenta urządzenia .

§ 26 . Podczas płukania kanału urządzeniem hydrodynamicznym obsługa urządzenia oraz inni pracownicy nie mogą

znajdować się wewnątrz kanału .

Rozdział 3

Przepisy końcowe

§ 27. W sprawach nie uregulowanych w niniejszym

dotyczących warunków bezpieczeństwa

i higieny pracy, związanych z robotami

rozporządzeniu,

-

1) ziemnymi i innymi budowlanymi, mają zastosowanie

przepisy rozporządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 28 marca 1972 r.

w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy wykonywaniu robót budowlano - montażowych i rozbiórkowych

(Dz. U. Nr 13, poz. 93),

2) prowadzonymi na drogach i ulicach z ograniczeniem

ruchu na jezdni, mają zastosowanie przepisy rozporzą­

dzenia Ministrów Komunikacji oraz Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 10

lutego 1977 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy

Poz. 437 i 438

przy wykonywaniu robót drogowych i mostowych (Dz.

U. Nr 7, poz. 30).

§ 28. Traci moc rozporządzenie Ministra Gospodarki

Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 6 października 1973 r.

w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy konserwacji

kanałów miejskiej sieci kanalizacyjnej (Dz. U. Nr45, poz. 269).

§ 29. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14

dni od dnia ogłoszenia .

Minister Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa

w z. I. Herbst

438

ROZPORZĄDZENIE MINISTRA GOSPODARKI PRZESTRZENNEJ I BUDOWNICTWA

z dnia 1 października 1993 r.

w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy w oczyszczalniach ścieków.

Na podstawie art. 208 § 2 Kodeksu pracy (Dz. U. z 1974 r.

Nr 24, poz. 141 , z 1975 r. Nr 16, poz. 91 , z 1981 r. Nr 6, poz.

23, z 1982 r. Nr 31, poz. 214, z 1985 r. Nr 20, poz. 85 i Nr 35,

poz. 162, z 1986 r. Nr 42, poz. 201, z 1987 r. Nr 21 , poz. 124,

z 1988 r. Nr 20, poz. 134, z 1989 r. Nr 20, poz. 107 i Nr 35,

poz. 192, z 1990 r. Nr 4, poz. 19, Nr 43, poz. 251 i Nr 55, poz.

319 oraz z 1991 r. Nr 53, poz. 226 i Nr 55, poz. 236 i 237)

zarządza się, co następuje

Rozdział 1

Przepisy ogólne

§ 1. Rozporządzenie określa warunki bezpieczeństwa

i higieny pracy osób zatrudnionych w zakładach pracy

zajmujących się oczyszczaniem śc i eków w oczyszczalniach,

zbieraniem i gromadzen iem oraz usuwaniem ścieków ze

zbiorników gnilnych (szamb) oraz przetłaczaniem ich

w przepompowniach.

§ 2. Zakład . pracy obowiązany jest sporządzić wykaz

stanowisk pracy i określić dla nich warunki bezpieczeństwa

i higieny pracy oraz wykaz stanowisk pracy wymagających

dwuosobowej obsługi, szczególnie w porze nocnej .

§ 3. Stosowanie środków chemicznych do oczyszczania

ścieków regulują odrębne przepisy.

ścieków, stykający się

bezpośrednio ze ściekami , powinn i korzystać z oddzielnych

urządzeń higienicznosanitarnych, takich jak ustępy , natryski,

§ 4. Pracownicy oczyszczalni

umywalnie, szatnie przepustowe.

§ 5. 1. Poszczególne obiekty i urządzenia oczyszczalni

ścieków powinny mieć ustalone nazwy, zgodnie z dokumentacją techniczną, uwidocznione na przymocowanych tablicach, oraz informacje o zagrożeniach .

apteczki ze środkami do udzielania pierwszej pomocy, wraz

z instrukcją ich stosowania.

§ 7. Pracownicy z uszkodzoną skórą rąk i innych nie

osłoniętych części ciała nie powinni być dopuszczani do

pracy, przy której istnieje możliwość bezpośredniego styka nia się ze ściekami .

§ 8. Wszystkie zauważone odstępstwa od normalnego

toku pracy obiektu, urządzenia lub instalacji powinny być

każdorazowo odnotowywane w raportach dziennych .

§ 9. Teren oczyszczalni , przepompowni oraz zlewni

ścieków

powinien być ogrodzony i niedostępny dla osób

postronnych oraz oświetlony .

§ 10. 1. Poszczególne oczyszczalnie ścieków i samo dzielne przepompownie powinny być wyposażone w łącz ­

ność telefoniczną lub bezprzewodową. Nie dotyczy to oczyszczalni kontenerowych i zblokowanych, nie mających stałej

obsługi .

2. W miarę potrzeby stanowiska pracy, w których mogą

występować zagrożenia w postaci zatrucia lub wybuchu ,

powinny mieć zapewn i oną wewnętrzną łączność telefoniczną lub bezprzewodową ·

3. Wszystkie instalacje służące do zapobiegania lub

usuwania awarii powinny być wyposażone w sygnalizację

zdolną do przekazywania informacji na odleg ł ość.

4. Procesy technologiczne niebezpieczne i szkodliwe

dla zdrowia lub życia pracowników powinny być w miarę

technicznych możliwości mechanizowane, automatyzowane

i hermetyzowane, a kontrola tych procesów powinna być

prowadzona bez bezpośredniego udziału człowieka, przy

zastosowaniu zdalnego sterowania i kontroli .

2. Instalacje stosowane w oczyszczalniach ścieków

i przepompowniach powinny posiadać oznaczenia umoż ­

liwiające łatwe rozróżnienie przesyłanych mediów.

5. Prace niebezpieczne powinny być wykonywane co

najmniej przez 2 osoby.

3. Instalacje powinny być wyposażone w urządzenia

kontrolno - pomiarowe umożl i wiające łatwą ocenę prawidłowości pracy.

§ 11 . Na całym terenie oczyszczalni ścieków i wokół

samodzielnych przepompowni należy utrzymywać i pielęg ­

nować zieleń , a wały i groble ziemne obsiewać trawą.

4. Wszystkie zasuwy i zawory powinny mieć oznaczone

położenie, w którym otwierają lub zamykają przewód. Poło ­

żenie tych zasuw i zaworów powinno odpowiadać schema -

§ 12. 1. Konserwacje bieżące i okresowe obiektów,

urządzeń i instalacji powinny być przeprowadzane zgodnie

tom technologicznym, wywieszonym w pomieszczeniach

stałej obsługi .

§ 6. W poszczególnych obiektach oczyszczaln i ścieków

i w samodzielnych przepompowniach ścieków, w których są

stałe stanowiska robocze, powinny znajdować się podręczne

z wytycznymi zawartymi w instrukcjach eksploatacyjnych

opracowywanych przez użytkownika lub w dokumentacji

techniczno -ruchowej dostarczanej przez producentów tych

urządzeń .

2. Prz ejęcie obiektu do eksploatacji po pracach remon towo-budowlanych może nastąpić po całkowitym ich za-

Warszawa, dnia 15 października 1993 r.

Nr 96

TREŚĆ

Poz.

R OZPO RZĄDZEN lA

437 -

Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 1 października 1993 r. w sprawie

i higieny pracy przy eksploatacji. remontach i konserwacji sieci kanalizacyjnych

Ministra Gospodarki Przestrzennej i BlTdownictwa z dnia 1 października 1993 r. w sprawie

bezpieczeństwa i higieny pracy w oczyszczalniach ścieków

.

.

.

.

.

.

.

Ministra Obrony Narodowej z dnia 5 paźd~ iernika 1993 r. w sprawie rozciągnięcia przepisów ustawy

o organizowaniu i prowadzeniu działal l1 0ści kulturalnej na działalność kulturalną prowadzoną

w jednostkach organizacyjnych podległyc h lub nadzorowanych przez Ministra Obrony Narodowej

Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 paźdz iernika 1993 r. zmieniające rozporządzeni e w sprawie

prowadzenia ksiąg notarialnych oraz przekazywania na przechowanie dokumentów sądom rejono wym

bezpieczeństwa

438 439 -

440 -

1703

1705

1710

1710

437

ROZPORZĄDZENIE MINIST RA GOSPODARKI PRZESTRZENNEJ I BUDOWNICTWA

z dnia 1 października 1993 r.

w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy eksploatacji. remontach i konserwacji sieci kanalizacyjnych .

Na podstawie art. 208 § 2 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r.

- Kodeks pracy (Dz. U. Nr 24, poz. 141, z 1975 r. Nr 16, poz.

91 , z 1981 r. Nr 6, poz. 23, z 1982 r. Nr 31, poz. 214, z 1985 r.

Nr 20, poz. 85 i Nr 35, poz. 162, z 1986 r. Nr 42, poz. 201 ,

z 1987 r. Nr 21 , poz. 124, z 1988 r. Nr 20, poz. 134, z 1989 r.

Nr 20, poz. 107 i Nr 35, poz. 192, z 1990 r. Nr 4, poz. 19, Nr

43, poz. 251 i Nr 55, poz. 319 oraz z 1991 r. Nr 53, poz. 226

i Nr 55, poz. 236 i 237) zarządza się , co na. tępuje

Rozdzia ł 1

Teren prowadzenia robót i wymagania

higienicznosanitarne