Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 2 lipca 1993 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy - Prawo budżetowe.
Table of Provisions (95)
Statutory Text (95 Articles)
2.
Określony w ustawie, o której mowa w ust. 1, termin przedłożenia Sejmowi i Senatowi
projektu założeń polityki społeczno-gospodarczej na 1992 r. ustala się na dzień 15
lutego 1992 r., a projektu ustawy budżetowej na 1992 r. - na piętnasty dzień po uchwaleniu
przez Sejm założeń polityki społeczno-gospodarczej.
3.
Jeżeli Sejm nie uchwali założeń, o których mowa w ust. 2, w terminie 21 dni od przedłożenia
projektu założeń, to Rada Ministrów przedstawi projekt ustawy budżetowej na 1992 r.
w oparciu o przedstawiony projekt założeń, jednak nie później niż do 23 marca 1992 r.
4.
W razie gdy Sejm nie uchwali ustawy budżetowej w terminie do 31 marca 1992 r., podstawą
gospodarki finansowej państwa jest, do czasu jej uchwalenia, przedstawiony projekt.
W ustawie z dnia 5 stycznia 1991 r. - Prawo budżetowe
(Dz. U. Nr 4, poz. 18, Nr 34, poz. 150, Nr 94, poz. 421, Nr 107, poz. 464 i Nr 110, poz. 475 oraz z 1992 r. Nr 21, poz. 85) dodaje się art. 76 w brzmieniu
«
Art. 76.
Do czasu utworzenia, na podstawie odrębnej ustawy, regionalnych izb obrachunkowych
zadania tych izb, określone w ustawie z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym
(Dz. U. Nr 16, poz. 95, Nr 32, poz. 191, Nr 34, poz. 199, Nr 43, poz. 253 i Nr 89, poz. 518 oraz z 1991 r. Nr 4, poz. 18 i Nr 110, poz. 473), wykonują wojewodowie.
»
Prawo budżetowe ustala ogólne zasady i tryb gromadzenia zasobów pieniężnych objętych
budżetem państwa i budżetami gmin oraz przeznaczania tych zasobów na finansowanie
zadań wynikających z funkcji państwa i gmin, a także ustala formy organizacyjno-prawne
jednostek realizujących zadania objęte budżetem państwa i budżetami gmin.
Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 kwietnia 1991 r.
Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
Ilekroć w przepisach ustawy - Prawo budżetowe jest mowa o poręczeniach, należy przez
to rozumieć również gwarancje udzielone przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy
na podstawie art. 23 ustawy - Prawo budżetowe.
1.
Budżet państwa jest rocznym planem finansowym obejmującym dochody i wydatki państwa.
2.
Budżet państwa jest uchwalany przez Sejm na okres roku kalendarzowego w formie ustawy,
zwanej dalej „ustawą budżetową”.
3.
Ustawa budżetowa zapewnia realizację założeń polityki społeczno-gospodarczej państwa
przyjętych przez Sejm.
Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
Jeżeli inwestycja przed wyłączeniem z wykazu inwestycji centralnych była finansowana
z kredytu refinansowego udzielonego przez Narodowy Bank Polski na ten cel bankowi
kredytującemu inwestycję, jest ona finansowana w dalszym ciągu z udziałem takiego
kredytu, chyba że bank kredytujący inwestycję zrezygnuje z korzystania z kredytu refinansowego
lub inwestycja może być kontynuowana bez udziału kredytu bankowego.
1
Dochodami budżetu państwa, z wyłączeniem dochodów gmin określonych w odrębnej ustawie,
są
1)
podatki, opłaty oraz odsetki i dywidendy od wniesionego kapitału, stanowiące na mocy
innych ustaw dochody budżetu państwa,
2)
wpływy z ceł,
3)
wpłaty z zysku Narodowego Banku Polskiego,
4)
dochody państwowych jednostek budżetowych,
5)
wpłaty od jednostek gospodarki pozabudżetowej i państwowych funduszów celowych,
6)
dochody ze sprzedaży, najmu i dzierżawy składników majątkowych Skarbu Państwa, o ile
przepisy szczególne nie stanowią inaczej,
7)
opłaty od poręczeń, o których mowa w art. 23,
8)
odsetki od środków na rachunkach bankowych państwowych jednostek budżetowych,
9)
odsetki od udzielonych pożyczek krajowych i zagranicznych,
10)
pieniężne darowizny, spadki i zapisy na rzecz Skarbu Państwa,
11)
inne wpłaty, stanowiące na mocy innych ustaw dochody budżetu państwa.
2.
Wydatkami budżetu państwa są
1)
wydatki bieżące naczelnych organów władzy państwowej, naczelnych i centralnych organów
administracji państwowej oraz innych naczelnych i centralnych organów państwowych,
2)
wydatki bieżące związane z działalnością jednostek organizacyjnych podległych organom
wymienionym w pkt 1,
3)
dotacje na inwestycje,
4)
dotacje dla zakładów budżetowych, gospodarstw pomocniczych, środków specjalnych i
państwowych funduszów celowych,
5)
dotacje przedmiotowe,
6)
dotacje podmiotowe,
7)
dotacje celowe na zadania z zakresu administracji rządowej zlecone gminom oraz dotacje
celowe na zadania własne gmin.
8)
odsetki od zaciągniętych kredytów i od papierów wartościowych Skarbu Państwa,
9)
wydatki na pokrycie umorzenia i ulgowego oprocentowania kredytów bankowych,
10
wypłaty wynikające z poręczeń udzielonych na podstawie art. 23,
11
wydatki związane z emisją papierów wartościowych,
12)
subwencje ogólne dla gmin,
13)
inne wydatki określone odrębnymi ustawami,
14
odsetki od otrzymanych kredytów zagranicznych.
Traci moc ustawa z dnia 23 października 1975 r. o udzielaniu poręczeń państwowych
(Dz. U. Nr 34, poz. 187).
1
W budżecie tworzy się ogólną rezerwę budżetową na wydatki nieprzewidziane, w wysokości
do 1 % wydatków budżetu.
2.
W budżecie mogą być tworzone rezerwy celowe na wydatki, których szczegółowy podział
na pozycje klasyfikacji budżetowej nie może być dokonany w okresie uchwalania budżetu.
3
W budżecie państwa mogą być tworzone rezerwy celowe na
1)
wypłaty wynikające z poręczeń udzielonych na podstawie art. 23,
2)
wypłaty wynikające z wymagalnych roszczeń od Skarbu Państwa,
3)
niezbędne uzupełnienie subwencji ogólnych dla gmin.
4
W budżecie państwa rezerwy celowe mogą być tworzone tylko w części, o której mowa
w art. 6 ust. 2 pkt 3.
1.
Różnica między dochodami a wydatkami budżetu stanowi nadwyżkę lub niedobór budżetu.
2.
Ustawa budżetowa określa przeznaczenie nadwyżki budżetu państwa lub źródła pokrycia
niedoboru.
Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
1.
Budżet państwa składa się z części, którymi dysponują właściwi ministrowie, oraz z
części zbiorczej obejmującej budżety wojewodów.
2
W odrębnych częściach budżetu państwa ujmuje się
1)
subwencje ogólne dla gmin,
2)
rezerwy ogólne,
3)
rezerwy celowe,
4)
środki na naukę,
5)
przychody i rozchody związane z finansowaniem niedoboru i rozdysponowaniem nadwyżki
budżetowej.
3
W uzasadnionych przypadkach w budżecie państwa mogą być tworzone odrębne części dla
1)
państwowych jednostek organizacyjnych nie będących organami władzy lub administracji
państwowej,
2)
zadań ogólnych, jeżeli wyodrębnienie części jest uzasadnione koniecznością zapewnienia
bieżącej kontroli wydatków.
1.
Budżety gmin są rocznymi planami finansowymi obejmującymi
1)
dochody i wydatki organów gmin,
2)
dochody i wydatki komunalnych jednostek budżetowych i zadań własnych gmin,
3)
wpłaty jednostek organizacyjnych i dotacje dla jednostek organizacyjnych rozliczających
się z budżetami gmin,
4)
dochody z podatków, opłat i innych należności gmin określonych ustawami,
5)
subwencje ogólne z budżetu państwa,
6)
wyodrębnione wydatki na finansowanie zleconych gminom zadań z zakresu administracji
rządowej oraz dotacje celowe i dochody związane z realizacją tych zadań,
7)
dochody z majątku gmin,
8)
źródła pokrycia niedoboru.
2.
W budżecie gminy mogą być wyodrębnione środki do dyspozycji sołectw.
Rady gmin uchwalają budżety gmin na okres roku kalendarzowego w terminach i na zasadach
określonych w ustawie o samorządzie terytorialnym.
1.
Dochody i wydatki budżetu państwa oraz budżetów gmin klasyfikuje się według
1)
działów - odpowiadających podstawowym dziedzinom działalności,
2)
rozdziałów - odpowiadających określonym grupom jednostek organizacyjnych lub zadań
budżetowych,
3)
paragrafów - odpowiadających określonym źródłom dochodów oraz rodzajom wydatków budżetowych.
2.
Dochody i wydatki budżetu państwa klasyfikuje się także według części obejmujących
poszczególne
1)
naczelne organy władzy państwowej,
2)
naczelne i centralne organy administracji państwowej, wymiaru sprawiedliwości, nauki
i inne,
3)
zadania ogólne, nie przypisane jednostkom określonym w pkt 1 i 2, w tym rezerwy ogólne
i celowe oraz subwencje ogólne dla gmin,
4
zadania ogólne, o których mowa w art. 6 ust. 3 pkt 2.
3.
Dotacje celowe na zadania z zakresu administracji rządowej, zlecone gminom, oraz dochody
i wydatki związane z tymi zadaniami ujmuje się we właściwych resortowych częściach
budżetu państwa i części obejmującej budżety wojewodów.
4.
W odrębnych podziałkach klasyfikacyjnych, poza wymienionymi w ust. 1 i 2, ujmuje się
1)
nadwyżki dochodów nad wydatkami budżetu,
2)
wpływy pochodzące ze sprzedaży obligacji i bonów Skarbu Państwa oraz akcji i innych
papierów wartościowych,
3
przychody i rozchody związane z zaciągniętymi kredytami krajowymi i zagranicznymi,
4
przychody i rozchody związane z udzielonymi pożyczkami krajowymi i kredytami zagranicznymi.
5
Minister Finansów ustala, w drodze rozporządzenia
1)
szczegółową klasyfikację dochodów i wydatków budżetowych,
2)
zasady zaliczania poszczególnych rodzajów dochodów i wydatków do odpowiednich podziałek
klasyfikacji budżetowej,
3)
klasyfikację przychodów i rozchodów wymienionych w ust. 4,
4)
dysponentów części, o których mowa w ust. 2 pkt 3 i 4, z zastrzeżeniem art. 46 ust.
1 i 2.
Dochody i wydatki budżetu państwa, realizowane bezpośrednio przez ministrów i wojewodów
oraz jednostki im podległe, powinny być w planowaniu, ewidencji i sprawozdawczości
wydzielone od zadań z zakresu administracji rządowej zleconych gminom.
Gminy i ich jednostki organizacyjne prowadzące gospodarkę finansową na zasadach określonych
w niniejszej ustawie opracowują plany i sprawozdania finansowe, zachowując obowiązujące
zasady klasyfikacji dochodów i wydatków budżetowych.
Ilekroć w ustawie jest mowa o
1)
ministrach - rozumie się przez to także kierowników naczelnych i centralnych organów
administracji państwowej oraz innych dysponentów wyodrębnionych części budżetu państwa,
2)
ustawie o samorządzie terytorialnym - rozumie się przez to ustawę z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym
(Dz. U. Nr 16, poz. 95, Nr 32, poz. 191, Nr 34, poz. 199, Nr 43, poz. 253 i Nr 89, poz. 518, z 1991 r. Nr 4, poz. 18 i Nr 110, poz. 473, z 1992 r. Nr 85, poz. 428 i Nr 100, poz. 499 oraz z 1993 r. Nr 17, poz. 78),
3)
dysponentach części budżetowych - rozumie się przez to dysponentów wydatków budżetowych
ustalonych w danej części budżetu państwa,
4)
zadaniu budżetowym - rozumie się przez to określone jednorodne zadanie klasyfikacyjnie
wyodrębnione i realizowane przez różne jednostki organizacyjne i osoby fizyczne,
5)
gospodarce pozabudżetowej - rozumie się przez to zakłady budżetowe, gospodarstwa pomocnicze
jednostek budżetowych oraz środki specjalne,
6)
środkach pozabudżetowych - rozumie się przez to środki gospodarki pozabudżetowej oraz
państwowych funduszów celowych,
7)
budżecie - rozumie się przez to budżet państwa i budżety gmin.
1.
Zamieszczenie w budżecie państwa dochodów z określonych źródeł lub wydatków na określone
cele nie stanowi podstawy roszczeń bądź zobowiązań prawnych państwa wobec osób trzecich
ani roszczeń tych osób wobec państwa.
2.
Przepis ust. 1 nie ma zastosowania do wydatków budżetu państwa na subwencje ogólne
dla gmin.
3.
Zasadę, o której mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio do budżetów gmin w zakresie
roszczeń i zobowiązań samorządu terytorialnego i osób trzecich.
Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 stycznia 1992 r., z tym
że
1)
art. 1 ust. 1 pkt 5 wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia,
2)
art. 7 pkt 1 i 2 wchodzi w życie z dniem 1 kwietnia 1992 r.,
3)
art. 6 i 11 wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
Państwowe jednostki organizacyjne, których gospodarka finansowa nie jest uregulowana
w odrębnych ustawach, są państwowymi jednostkami budżetowymi lub zakładami budżetowymi
i prowadzą gospodarkę finansową na zasadach określonych w niniejszej ustawie.
1.
Państwowe jednostki budżetowe pokrywają swoje wydatki bezpośrednio z budżetu państwa,
a uzyskane dochody odprowadzają do tego budżetu.
2.
Dysponenci części budżetowych mogą powoływać lub likwidować państwowe jednostki budżetowe
objęte daną częścią budżetu państwa.
1.
Działalność gospodarcza podejmowana w celu realizacji zadań państwowych jednostek
organizacyjnych może być prowadzona w formie gospodarki pozabudżetowej, jeżeli koszty
tej działalności pokrywane są z uzyskiwanych dochodów własnych.
2.
Mogą być stosowane następujące formy gospodarki pozabudżetowej
1)
państwowa jednostka organizacyjna, która prowadzi działalność gospodarczą na zasadzie
odpłatności, może być prowadzona w formie zakładu budżetowego, pokrywającego swoje
koszty z dochodów własnych,
2)
działalność uboczna lub część podstawowej działalności państwowej jednostki budżetowej,
nie wyodrębniona organizacyjnie z tej jednostki, może być finansowana z dochodów uzyskiwanych
z tej działalności, zwanych dalej środkami specjalnymi,
3)
działalność uboczna lub część podstawowej działalności państwowej jednostki budżetowej,
wyodrębniona organizacyjnie z tej jednostki, może być prowadzona i finansowana z dochodów
własnych w formie gospodarstwa pomocniczego.
3.
Na działalność, o której mowa w ust. 1, mogą być przyznawane dotacje z budżetu.
4.
Zakres i zasady przyznawania dotacji, o których mowa w ust. 3, określają
1)
w odniesieniu do budżetu państwa - Rada Ministrów w drodze rozporządzenia,
2)
w odniesieniu do budżetu gminy - rada gminy.
5.
Minister Finansów, w drodze rozporządzenia, ustala stawki dotacji przedmiotowych dla
działalności objętych rozporządzeniem, o którym mowa w ust. 4 pkt 1.
6.
Minister Finansów, w drodze rozporządzenia, określa tryb tworzenia i szczegółowe zasady
gospodarki finansowej zakładów budżetowych, gospodarstw pomocniczych i środków specjalnych,
o których mowa w ust. 2.
7
Likwidacja jednostki gospodarczej będącej osobą prawną w celu utworzenia jednostki
działającej na zasadach gospodarki pozabudżetowej, o których mowa w ust. 2, może nastąpić
tylko za zgodą Ministra Finansów, z tym że w odniesieniu do jednostek stanowiących
własność komunalną zgodę wyraża wojewoda w porozumieniu z Ministrem Finansów.
1.
Jednostki organizacyjne gmin, których gospodarka finansowa nie jest uregulowana w
odrębnych ustawach, prowadzą tę gospodarkę na zasadach określonych w art. 15 ust.
1 oraz art. 16 ust. 1-4 pkt 2 i ust. 6.
2.
Jednostki, o których mowa w ust. 1, może powoływać lub likwidować rada gminy.
1.
Zadanie państwowe może być wyodrębnione z budżetu państwa i finansowane w ramach państwowego
funduszu celowego, utworzonego na podstawie ustawy.
2.
Wydatki państwowego funduszu celowego mogą być dokonywane tylko w ramach posiadanych
środków finansowych obejmujących bieżące dochody i pozostałości z okresów poprzednich,
z zastrzeżeniem ust. 4.
3.
Środki finansowe państwowego funduszu celowego są gromadzone w banku na wyodrębnionym
rachunku.
4.
Dopuszcza się możliwość przejściowego zasilania państwowego funduszu celowego kredytem
bankowym.
5.
Gospodarka finansowa państwowych funduszów celowych jest prowadzona na podstawie planów
stanowiących część ustawy budżetowej, określających przychody i rozchody poszczególnych
państwowych funduszów celowych.
6.
Minister Finansów, w drodze rozporządzenia, określa szczegółowe zasady gospodarki
finansowej państwowych funduszów celowych.
1.
Z budżetu państwa mogą być udzielane dotacje przedmiotowe dla przedsiębiorstw i innych
jednostek wytwarzających określone rodzaje wyrobów lub świadczących określone rodzaje
usług, kalkulowane według stawek jednostkowych.
2.
Ustawa budżetowa określa kwoty i zakres dotacji, o których mowa w ust. 1.
3
Minister Finansów, z zastrzeżeniem ust. 4 i 5, w drodze rozporządzenia, ustala stawki
dotacji przedmiotowych na jednostkę wyrobu lub usługi oraz określa szczegółowe zasady
i tryb udzielania tych dotacji, z uwzględnieniem równoprawności podmiotów gospodarczych,
niezależnie od ich przynależności sektorowej.
4
Minister Transportu i Gospodarki Morskiej może różnicować stawkę dotacji przedmiotowej
do pasażerskich przewozów autobusowych dla poszczególnych przedsiębiorstw Państwowej
Komunikacji Samochodowej. Średnia ważona stawek zróżnicowanych nie może być wyższa
od stawki ustalonej przez Ministra Finansów w trybie określonym w ust. 3.
5
Minister Edukacji Narodowej ustala stawki dotacji, o których mowa w ust. 3, do podręczników
szkolnych i akademickich oraz w porozumieniu z Ministrem Finansów określa szczegółowe
zasady i tryb udzielania tych dotacji.
1.
Z budżetu państwa mogą być udzielane dla różnych podmiotów gospodarczych, niezależnie
od ich przynależności sektorowej (w tym i dla jednostek gospodarki pozabudżetowej),
dotacje na finansowanie zadań budżetowych rolnictwa, kalkulowane według stawek jednostkowych.
2.
Ustawa budżetowa określa rodzaje zadań, o których mowa w ust. 1, oraz kwotę dotacji
przeznaczoną na ich realizację.
3.
Minister Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej w porozumieniu z Ministrem Finansów,
w drodze rozporządzenia, ustala stawki dotacji na jednostkę usługi lub produktu oraz
szczegółowe zasady i tryb udzielania tych dotacji.
1.
Z budżetu państwa mogą być udzielane dotacje dla jednostek niepaństwowych na zadania
państwowe realizowane przez te jednostki.
2.
Ustawa budżetowa określa wysokość dotacji z budżetu państwa dla jednostek, o których
mowa w ust. 1.
3.
Rada Ministrów określa rodzaje zadań państwowych, które mogą być zlecone jednostkom
niepaństwowym.
Z budżetu państwa mogą być udzielane dotacje podmiotowe w ustawowo określonym zakresie
lub w zakresie określonym w przepisach wydanych na podstawie ustaw.
1.
W zakresie ustalonym przez Sejm z budżetu państwa mogą być finansowane umorzenia kredytów
bankowych oraz dopłaty do oprocentowania kredytów bankowych.
2.
Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa zasady i tryb rozliczeń budżetu z
tytułów, o których mowa w ust. 1.
1.
Rada Ministrów lub Minister Finansów, na wniosek banku lub kredytobiorcy, mogą udzielić
poręczenia spłaty ze środków budżetu państwa części lub całości kredytu bankowego.
2.
Poręczenie, o którym mowa w ust. 1, może dotyczyć również spłaty odsetek od kredytu
bankowego.
3.
Ustawa budżetowa określa łączną kwotę zobowiązań, które mogą być objęte poręczeniami
określonymi w ust. 1 i 2.
4.
Udzielenie poręczenia, o którym mowa w ust. 1 i 2, może być uzależnione od wniesienia
opłaty od poręczenia.
5.
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, warunki i tryb udzielania poręczeń,
o których mowa w ust. 1, oraz opłaty od tych poręczeń.
1.
Rada Ministrów, na wniosek Ministra Kultury i Sztuki, może udzielić poręczenia wypłaty
odszkodowania ze środków budżetu państwa za zniszczony, uszkodzony lub skradziony
eksponat składający się na zagraniczną wystawę artystyczną, organizowaną w Rzeczypospolitej
Polskiej.
2.
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, tryb udzielania poręczeń, o których
mowa w ust. 1.
Minister Finansów prowadzi ewidencję
1)
należności Skarbu Państwa z tytułu udzielonych kredytów zagranicznych oraz należności
wynikających z udzielonych pożyczek i poręczeń,
2)
zobowiązań Skarbu Państwa wynikających z zaciągniętych kredytów krajowych i zagranicznych,
udzielonych poręczeń oraz wykupu wyemitowanych papierów wartościowych.
Minister Finansów określa zasady rachunkowości i planowania dotyczące emisji i obrotu
państwowymi papierami wartościowymi, emitowanymi przez Skarb Państwa, a w porozumieniu
z Prezesem Głównego Urzędu Statystycznego - także zasady sprawozdawczości w tym zakresie.
Wydatki budżetu państwa na inwestycje obejmują
1)
wydatki na inwestycje państwowych jednostek i zakładów budżetowych,
2)
dotacje na finansowanie
a)
inwestycji innych państwowych jednostek organizacyjnych, dla których zasady gospodarki
finansowej są określone w odrębnych ustawach,
b)
inwestycji podmiotów gospodarczych,
c)
inwestycji związanych z badaniami naukowymi i pracami badawczo-rozwojowymi,
3)
środki na spłatę kredytów bankowych na inwestycje, objętych poręczeniami, o których
mowa w art. 23,
4)
dotacje na finansowanie inwestycji realizowanych przez gminy jako zadania własne,
w zakresie ustalonym w ustawie budżetowej.
1.
Do inwestycji centralnych zalicza się inwestycje państwowych jednostek i zakładów
budżetowych, podmiotów gospodarczych i państwowych jednostek organizacyjnych, o których
mowa w art. 26 pkt 1 i 2, finansowane w całości lub w części ze środków budżetu państwa
lub objęte poręczeniami, o których mowa w art. 23, jeżeli całkowita wartość kosztorysowa
danej inwestycji jest wyższa od kwoty określonej w trybie art. 31 ust. 3 pkt 1, a
okres realizacji przekracza rok budżetowy.
2.
Wykaz inwestycji centralnych stanowi załącznik do ustawy budżetowej, w którym dla
każdej inwestycji centralnej określa się w szczególności
1)
nazwę i lokalizację inwestycji,
2)
nazwę inwestora,
3)
efekty inwestycji,
4)
całkowitą wartość kosztorysową inwestycji,
5)
środki na finansowanie inwestycji, w tym kredyt bankowy objęty poręczeniem, o którym
mowa w art. 23, oraz dotację z budżetu państwa,
6)
nakłady inwestycyjne w roku budżetowym oraz planowane środki na ich finansowanie,
w tym dotację z budżetu państwa.
3.
Rada Ministrów określa w każdym przypadku zasady postępowania z inwestycjami wyłączonymi
z wykazu inwestycji centralnych.
1.
Inwestycje państwowych jednostek i zakładów budżetowych są finansowane, z zastrzeżeniem
ust. 3, ze środków budżetu państwa. Inwestycje te mogą być finansowane również ze
środków pozabudżetowych w zakresie określonym w przepisach dotyczących tych środków.
2.
Inwestycje gospodarstw pomocniczych jednostek budżetowych są finansowane jako inwestycje
tych jednostek.
3.
Zakładowe inwestycje mieszkaniowe i socjalne są finansowane ze środków i według zasad
określonych w odrębnych przepisach.
1.
Wysokość wydatków na finansowanie inwestycji powinna być określona w projekcie budżetu
na poziomie zapewniającym terminowe wykonanie inwestycji.
2.
Środki z budżetu oraz środki pozabudżetowe na inwestycje są przekazywane przez dysponentów
tych środków na rachunek bankowy, z którego jest finansowana inwestycja, w okresach
i kwotach umożliwiających inwestorowi terminowe regulowanie zobowiązań.
3.
Środki finansowe zgromadzone na rachunku, o którym mowa w ust. 2, nie wykorzystane
w danym roku, przechodzą na rok następny.
4.
Dysponenci części budżetu państwa prowadzą ewidencję stanu zaangażowania tego budżetu
w finansowanie inwestycji rozpoczętych.
5.
Środki z budżetu otrzymane przez podmiot gospodarczy na finansowanie inwestycji podlegają
zwrotowi, jeżeli podmiot gospodarczy w danym roku nie przeznaczy środków własnych
na finansowanie tej inwestycji co najmniej w kwocie planowanej w wykazie, o którym
mowa w art. 27 ust. 2.
Minister Finansów w porozumieniu z Ministrem-Kierownikiem Centralnego Urzędu Planowania,
w drodze rozporządzenia, określi szczegółowe zasady planowania i finansowania inwestycji,
na które są przeznaczane dotacje z budżetu państwa.
1.
Minister-Kierownik Centralnego Urzędu Planowania wspólnie z Ministrem Finansów oraz
zainteresowanymi ministrami opracowują projekt założeń polityki społeczno-gospodarczej,
który po uchwaleniu przez Radę Ministrów przedkładany jest Sejmowi i Senatowi w terminie
do 30 września, a Sejm w terminie do 20 października uchwala założenia polityki społeczno-gospodarczej.
2.
Jeżeli Sejm nie uchwali założeń w terminie określonym w ust. 1, to rząd przedstawi
projekt ustawy budżetowej w oparciu o przedstawione założenia.
3.
Minister Finansów
1)
określa szczegółowe zasady, tryb i terminy opracowania materiałów do projektu budżetu
państwa; materiały do projektu poszczególnych części budżetu opracowują właściwi ministrowie,
z wyjątkiem rozliczeń przedsiębiorstw z budżetem z tytułu podatków i dotacji,
2)
włącza do projektu budżetu państwa dochody i wydatki Kancelarii Sejmu, Kancelarii
Senatu, Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej, Trybunału Konstytucyjnego,
Rzecznika Praw Obywatelskich, Sądu Najwyższego, Naczelnego Sądu Administracyjnego,
Najwyższej Izby Kontroli oraz Państwowej Inspekcji Pracy,
3)
opracowuje projekt ustawy budżetowej, który wraz z uzasadnieniem oraz wykazem spraw
spornych przedkłada Radzie Ministrów,
4)
ustala, w trybie określonym w odrębnej ustawie, proponowane subwencje ogólne dla gmin
i zbiorczą kwotę tych subwencji włącza do projektu budżetu państwa,
5
włącza do projektu budżetu państwa wydatki związane z poręczeniami udzielonymi przez
Radę Ministrów lub Ministra Finansów i zobowiązaniami Skarbu Państwa wynikającymi
z ustaw.
Minister Finansów, w terminie określonym w art. 33 ust. 1, podaje poszczególnym gminom
do wiadomości roczne kwoty subwencji ogólnych, przyjęte do projektu ustawy budżetowej,
o którym mowa w art. 31 ust. 3 pkt 3.
1.
Rada Ministrów uchwala projekt ustawy budżetowej i wraz z uzasadnieniem przedstawia
go Sejmowi i Senatowi w terminie do dnia 15 listopada roku poprzedzającego rok budżetowy.
2.
Ministrowie przedstawiają właściwym komisjom sejmowym, na ich żądanie, dodatkowe informacje
i wyjaśnienia.
3.
W przypadku gdy Rada Ministrów z ważnych przyczyn nie może przedstawić Sejmowi i Senatowi
projektu ustawy budżetowej w terminie określonym w ust. 1, jest zobowiązana przedstawić
w tym terminie projekt ustawy o prowizorium budżetowym wraz z uzasadnieniem.
4
Prowizorium budżetowe, o którym mowa w ust. 3, powinno zawierać niezbędne dane o dochodach
i wydatkach budżetu państwa na określoną część roku, w szczegółowości i zakresie określonych
w art. 34 ust. 1 i 2, oraz upoważnienie do zaciągania kredytu bankowego, emisji obligacji
bonów skarbowych i innych skarbowych papierów wartościowych.
5
W przypadku gdy przed rozpoczęciem roku budżetowego nie została uchwalona ustawa budżetowa
lub ustawa o prowizorium budżetowym, podstawą gospodarki finansowej państwa, w tym
również określenia wysokości stawek należności budżetowych, wielkości zadłużenia z
tytułów określonych w art. 40 ust. 1 pkt 1 i 2 oraz składek na państwowe fundusze
celowe jest, do czasu uchwalenia odpowiedniej ustawy, przedstawiony Sejmowi jeden
z projektów ustaw, o których mowa w ust. 1 i 3.
6
Przepis ust. 5 stosuje się odpowiednio w przypadku, gdy podstawą gospodarki finansowej
państwa jest ustawa lub projekt ustawy o prowizorium budżetowym na określoną część
roku, a przed upływem terminu obowiązywania prowizorium nie zostanie uchwalona ustawa
budżetowa.
7
Informację o wysokości stawek należności budżetowych i składek na państwowe fundusze
celowe ujętych w projekcie ustawy budżetowej ogłasza Minister Finansów w drodze obwieszczenia
przed rozpoczęciem roku, w którym należności te są wymagalne.
1.
Ustawa budżetowa określa
1)
dochody budżetu państwa w podziale na ważniejsze źródła tych dochodów,
2)
wydatki budżetu państwa w podziale na poszczególne części obejmujące jednostki wymienione
w art. 9 ust. 2 i 3, a w ramach części - w przekroju działów klasyfikacji budżetowej,
3)
podział kwot, o których mowa w art. 6 ust. 1, na działy i województwa,
4)
wydatki budżetu państwa na zadania zlecone gminom w podziale na ministerstwa zlecające
te zadania i na poszczególne działy klasyfikacji budżetowej oraz dochody związane
z tymi zadaniami,
5)
nadwyżkę dochodów nad wydatkami budżetu państwa i przewidywane jej przeznaczenie lub
niedobór budżetu państwa oraz źródła jego pokrycia,
6)
kwotę subwencji ogólnych dla gmin w ujęciu zbiorczym,
7)
kierunki prywatyzacji majątku państwowego oraz przeznaczenie środków uzyskanych z
tego tytułu,
8)
wielkość przyrostu zadłużenia z tytułu udzielonych kredytów.
2.
Ustawa budżetowa obejmuje również
1)
zestawienie dochodów i wydatków państwowych jednostek gospodarki pozabudżetowej,
2)
plany dochodów i wydatków poszczególnych państwowych funduszów celowych,
3)
limity zatrudnienia (etatów), w wypadku gdy zamierza się im nadać charakter dyrektywny.
3.
Do projektu ustawy budżetowej załącza się uzasadnienie zawierające
1)
przewidywane wykonanie budżetu państwa za rok poprzedzający rok budżetowy,
2
prognozy dotyczące podstawowych wielkości makroekonomicznych (produkcja, zatrudnienie,
dochód narodowy, obroty handlu zagranicznego, inwestycje, spożycie, ceny, dochody
ludności oraz koszty, akumulacja finansowa i zysk jednostek gospodarczych),
3)
objaśnienie założeń projektu budżetu państwa,
4)
bilans finansów sektora publicznego,
5)
bilans płatniczy,
6
prognozę stanu należności i zobowiązań Skarbu Państwa na początek i koniec roku budżetowego
oraz szacunek zaangażowania budżetu państwa, związanego z inwestycjami finansowanymi
ze środków budżetowych i z tytułu poręczeń udzielonych na podstawie art. 23.
Minister Finansów zawiadamia gminy o ostatecznej wysokości przyznanej subwencji ogólnej
w terminie 7 dni od ogłoszenia ustawy budżetowej.
1.
Dysponenci części budżetowych ustalają i przedstawiają Ministrowi Finansów układ wykonawczy
ich budżetów w granicach kwot wynikających z ustawy budżetowej w terminie 14 dni od
ogłoszenia ustawy budżetowej.
2.
Po ustaleniu kwot dochodów i wydatków dla poszczególnych budżetów wojewodów, o których
mowa w art. 6 ust. 1, wojewodowie opracowują układ wykonawczy budżetów w terminie
14 dni od ogłoszenia ustawy budżetowej.
3.
(skreślony
4
Układy wykonawcze budżetu, o których mowa w ust. 1 i 2, należy opracowywać w podziale
na działy i rozdziały klasyfikacji budżetowej, z wyodrębnieniem dotacji z budżetu,
wydatków na wynagrodzenia, inwestycji oraz innych wydatków, których wysokość określona
została dyrektywnie na podstawie odrębnych przepisów.
5.
Minister Finansów może, w uzasadnionych przypadkach, zwiększyć szczegółowość układu
wykonawczego budżetu, o którym mowa w ust. 4.
6.
Dysponenci części budżetowych oraz wojewodowie dokonują podziału na poszczególne jednostki
ogólnych kwot dochodów i wydatków wynikających z układu wykonawczego ich budżetu,
w celu zapewnienia zgodności planów finansowych państwowych jednostek budżetowych
i gospodarki pozabudżetowej z ustawą budżetową.
7.
Dysponenci części budżetowych, z zastrzeżeniem art. 70 ust. 1, oraz wojewodowie, przekazując
poszczególnym jednostkom ogólną kwotę wydatków budżetowych, mogą wyodrębnić tylko
dotacje z budżetu, wydatki na wynagrodzenia, inwestycje oraz inne wydatki, których
wysokość określona została dyrektywnie na podstawie odrębnych przepisów.
8.
Zasady, tryb i terminy opracowania planów finansowych jednostek, o których mowa w
ust. 6, określają przepisy w sprawie zasad i trybu wykonywania budżetu państwa oraz
w sprawie zakładów budżetowych, gospodarstw pomocniczych i środków specjalnych.
1.
Dochody budżetu gminy planuje się i uchwala co najmniej w podziale według ważniejszych
źródeł.
2.
Wydatki budżetu gminy planuje się i uchwala co najmniej w układzie działów klasyfikacji
budżetowej.
1.
Zarząd gminy opracowuje plan finansowy dla zadań z zakresu administracji rządowej
zleconych gminie, przyjmując jako podstawę dla tego planu kwotę dotacji przyznanych
na ten cel w danym roku kalendarzowym.
2.
Plan finansowy, o którym mowa w ust. 1, opracowuje się zbiorczo dla wszystkich zadań
zleconych przez ministrów w podziale na działy, rozdziały i paragrafy dochodów oraz
wydatków.
3.
Minister Finansów określa szczegółowe zasady, tryb i terminy opracowywania planów
finansowych zadań zleconych z zakresu administracji rządowej oraz przekazywania gminom
dotacji celowych na realizację tych zadań.
1
Rada Ministrów sprawuje ogólny nadzór nad wykonywaniem budżetu państwa i może wydawać
wytyczne w sprawie zasad realizacji tego budżetu.
2.
Minister Finansów sprawuje ogólną kontrolę realizacji dochodów i wydatków budżetu
państwa oraz utrzymania równowagi budżetowej, określanych corocznie ustawą budżetową.
3.
Dysponenci części budżetowych i wojewodowie sprawują nadzór i kontrolę nad całością
gospodarki finansowej podległych im jednostek organizacyjnych.
1.
Upoważnia się Ministra Finansów do
1)
zaciągania kredytów w bankach,
2
emisji obligacji i bonów skarbowych oraz innych skarbowych papierów wartościowych,
3)
nabywania i zbywania nieskarbowych papierów wartościowych.
2
Ustawa budżetowa określa dopuszczalne zadłużenie z tytułu kredytów, o których mowa
w ust. 1 pkt 1, i źródła spłaty kredytów wraz z odsetkami oraz wielkość emisji, o
której mowa w ust. 1 pkt 2. W przypadku emisji skarbowych papierów wartościowych,
przy których termin realizacji praw jest krótszy niż rok od daty emisji (emisje krótkoterminowe),
ustawa budżetowa określa jedynie dopuszczalne zadłużenie w ciągu roku i na koniec
roku.
3.
Ustawa budżetowa może wprowadzić ograniczenie nabywania i zbywania nieskarbowych papierów
wartościowych.
1.
Realizacja dochodów i wydatków budżetowych w poszczególnych częściach budżetu państwa
należy do właściwości ministrów i wojewodów oraz jednostek im podległych.
2.
Ministrowie i wojewodowie dokonują okresowych ocen przebiegu wykonania zadań oraz
dochodów i wydatków przez podległe im jednostki organizacyjne oraz podejmują w razie
potrzeby działania zmierzające do prawidłowego wykonywania budżetu.
1.
W toku wykonywania budżetu obowiązują następujące zasady gospodarki finansowej
1)
pełna realizacja zadań następuje w terminach określonych przepisami,
2)
realizacja dochodów budżetowych następuje na zasadach i w terminach wynikających z
obowiązujących przepisów,
3)
dokonywanie wydatków budżetowych następuje w granicach kwot określonych w budżecie,
zgodnie z planowanym ich przeznaczeniem, w sposób celowy i oszczędny,
4)
zlecanie zadań powinno następować na zasadzie wyboru najbardziej korzystnej oferty
wykonania,
5
składanie zamówień i dokonywanie wydatków na zakup towarów, wykonywanie usług i robót
budowlano-montażowych odbywa się w trybie określonym na podstawie ust. 3,
6
wydatki nieprzewidziane, których obowiązkowe płatności wynikają z tytułów egzekucyjnych,
mogą być pokrywane z budżetu bez względu na poziom środków finansowych zaplanowanych
na ten cel; powinny one być zrefundowane w trybie przeniesień wydatków z innych podziałek
klasyfikacji budżetowej lub z rezerw,
7
przeniesienia wydatków budżetowych w budżecie państwa mogą być dokonywane na zasadach
i w zakresie określonych w art. 45 i 46,
8
zwiększanie planowanych wydatków budżetowych może się odbywać w granicach planowanych
rezerw, o których mowa w art. 4,
9
dotacje celowe przyznane gminom na realizację zadań zleconych, nie wykorzystane w
danym roku, podlegają zwrotowi do budżetu państwa w części, w jakiej zadanie nie zostało
wykonane.
2.
Minister Finansów, w drodze rozporządzenia, ustala szczegółowe zasady i tryb wykonywania
budżetu państwa.
3
Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, tryb składania zamówień i dokonywania
wydatków na dostawy towarów, wykonywanie usług i robót budowlano-montażowych na rzecz
Skarbu Państwa oraz samorządów terytorialnych.
1.
W przypadku stwierdzenia
1)
niegospodarności w określonych jednostkach,
2)
opóźnień w realizacji zadań,
3)
nadmiaru posiadanych środków,
4)
naruszenia zasad gospodarki finansowej, o których mowa w art. 42 ust. 1
- może być podjęta decyzja o blokowaniu planowanych wydatków budżetowych. Blokowanie
oznacza okresowy lub obowiązujący do końca roku zakaz dysponowania częścią lub całością
planowanych wydatków.
2.
Decyzje o blokowaniu planowanych wydatków, w przypadkach określonych w ust. 1, podejmują
1)
Minister Finansów w zakresie całego budżetu państwa,
2)
ministrowie w zakresie ich części budżetu państwa,
3)
wojewodowie w zakresie ich budżetów i organów im podległych,
4)
rada gminy w zakresie całego budżetu gminy.
3.
O decyzjach, o których mowa w ust. 2, ministrowie niezwłocznie informują Ministra
Finansów, a wojewodowie - Ministra Finansów i Ministra-Szefa Urzędu Rady Ministrów.
4.
Decyzje, o których mowa w ust. 2, mogą określać wykaz rodzajów wydatków, które nie
mogą być dokonywane w okresie obowiązywania tych decyzji.
5.
Minister Finansów może przenieść zablokowane kwoty wydatków budżetu państwa do rezerw
celowych.
1.
Blokowanie na czas oznaczony planowanych wydatków budżetu państwa może być stosowane
w przypadku zagrożenia planowanego stanu równowagi budżetowej.
2.
Decyzję o blokowaniu wydatków, o których mowa w ust. 1, podejmuje Rada Ministrów po
uzyskaniu pozytywnej opinii komisji sejmowej właściwej do spraw budżetu.
1.
Przeniesienia planowanych wydatków budżetowych między działami lub częściami mogą
być dokonywane przez Ministra Finansów tylko w celu wykonania ustaw.
2.
Minister Finansów, za zgodą zainteresowanych ministrów, może przenosić wydatki między
częściami budżetu państwa w obrębie jednego działu.
3
Ministrowie i wojewodowie mogą dokonywać przeniesień planowanych wydatków budżetowych
między rozdziałami i paragrafami klasyfikacji budżetowej w ramach danej części i działu
budżetu państwa oraz przekazywać niektóre upoważnienia jednostkom podległym.
4.
Ograniczenia wynikające z ust. 1-3 nie mają zastosowania do przeniesień wydatków z
rezerw budżetu państwa, o których mowa w art. 4.
5
Przeniesienia wydatków budżetowych nie mogą zwiększać ustalonej w planie kwoty wydatków
na wynagrodzenia oraz innych wydatków, którym na podstawie odrębnych przepisów nadano
charakter dyrektywny.
6.
Ograniczenia wymienione w ust. 5 nie dotyczą przeniesień spowodowanych koniecznością
sfinansowania wydatków wynikających z ustaw.
1.
Rada Ministrów dysponuje ogólną rezerwą budżetową na wydatki nieprzewidziane.
2.
Rada Ministrów może upoważnić Prezesa Rady Ministrów i Ministra Finansów do dysponowania
rezerwą budżetową do wysokości określonych kwot.
3.
Rezerwami celowymi, o których mowa w art. 4 ust. 2 i 3, dysponuje, z zastrzeżeniem
ust. 4, Minister Finansów.
4.
Rezerwą celową na wzrost wynagrodzeń w sferze budżetowej, ustalaną na podstawie ustawy z dnia 31 stycznia 1989 r. o kształtowaniu środków na wynagrodzenia w sferze
budżetowej
(Dz. U. Nr 4, poz. 24, Nr 48, poz. 261 i Nr 64, poz. 389 oraz z 1990 r. Nr 71, poz. 417), dysponuje Rada Ministrów.
5
Środkami na naukę, o których mowa w art. 6 ust. 2 pkt 3, dysponuje Przewodniczący
Komitetu Badań Naukowych.
Rada gminy może upoważnić zarząd gminy do dokonywania określonych zmian w budżecie
gminy, z wyjątkiem przeniesień wydatków między działami.
1.
Nie zrealizowane kwoty planowanych wydatków budżetowych wygasają z upływem roku budżetowego.
2.
Rada Ministrów ustala wykaz wydatków, do których nie stosuje się zasady określonej
w ust. 1.
1.
Przedstawiane Radzie Ministrów projekty ustaw, rozporządzeń i uchwał, których skutkiem
finansowym może być zwiększenie wydatków z budżetu państwa lub zmniejszenie dochodów
budżetowych, wymagają określenia wysokości tych skutków i uprzedniego zaopiniowania
projektów przez Ministra Finansów.
2.
Wydanie przez naczelny lub centralny organ administracji państwowej aktu normatywnego
wywołującego skutki finansowe dla budżetu państwa, nie przewidziane w danej części
budżetowej, wymaga porozumienia z Ministrem Finansów.
1.
Obsługę bankową budżetu państwa wykonuje Narodowy Bank Polski.
2.
Obsługa bankowa, o której mowa w ust. 1, obejmuje obsługę rachunków budżetu państwa
i państwowych funduszów celowych; obejmuje ona również sporządzanie sprawozdawczości
z wykonania budżetu państwa w zakresie uzgodnionym przez Ministra Finansów z Prezesem
Narodowego Banku Polskiego.
3.
Obsługa bankowa jednostek gospodarki pozabudżetowej wykonywana jest przez dowolne
banki.
4.
Obsługa bankowa prowadzona jest w ramach umowy rachunku bankowego i obowiązujących
norm prawnych.
5
Środki budżetu państwa wyodrębnione na realizację określonych w ustawie budżetowej
zadań finansowanych w formie kredytu mogą być lokowane w bankach.
Minister Finansów określa
1)
w porozumieniu z Prezesem Głównego Urzędu Statystycznego zasady i terminy sporządzania
sprawozdawczości budżetowej,
2)
w drodze rozporządzenia, zasady prowadzenia rachunkowości przez państwowe jednostki
budżetowe, jednostki gospodarki pozabudżetowej, państwowe fundusze celowe oraz gminy
i ich jednostki organizacyjne.
1.
Wykonanie budżetu państwa podlega kontroli Sejmu.
2.
Wykonanie budżetu gminy podlega kontroli rady gminy.
1
Minister Finansów przedstawia komisji sejmowej właściwej do spraw budżetu i Najwyższej
Izbie Kontroli informację o przebiegu wykonania budżetu państwa za I półrocze, w terminie
do dnia 10 września tego roku.
2
Zarząd gminy przedstawia radzie gminy i regionalnej izbie obrachunkowej informację
o przebiegu wykonania budżetu gminy za I półrocze w terminie 60 dni po upływie okresu
sprawozdawczego.
1
Rada Ministrów przedstawia Sejmowi i Najwyższej Izbie Kontroli coroczne sprawozdanie
z wykonania budżetu państwa do dnia 30 czerwca roku następującego po upływie roku
budżetowego wraz ze sprawozdaniem o dochodach i wydatkach dotyczących zadań z zakresu
administracji rządowej zleconych gminom oraz zbiorczą informację o wykonaniu budżetów
gmin.
2.
Sprawozdanie z wykonania budżetu państwa zawiera
1
ocenę realizacji założeń polityki społeczno-gospodarczej wraz z podstawowymi wskaźnikami
produkcji, zatrudnienia, dochodu narodowego, obrotów handlu zagranicznego, inwestycji,
spożycia, cen i płac, ocenę finansów jednostek gospodarczych, sytuacji dochodowej
ludności, bilansu finansowego sektora publicznego oraz bilansu płatniczego,
2)
dochody i wydatki wynikające z zamknięć rachunków budżetu państwa, sporządzone według
szczegółowości i układu ustawy budżetowej,
3)
dochody i wydatki dotyczące zadań z zakresu administracji rządowej zleconych gminom,
4)
dochody i wydatki gospodarki pozabudżetowej oraz państwowych funduszów celowych,
5)
część objaśniającą wykonanie budżetu państwa, z uwzględnieniem różnic między budżetem
uchwalonym a wykonanym.
3.
Informacja o wykonaniu budżetu gmin powinna zawierać zestawienie dochodów i wydatków
wynikające z zamknięć rachunków budżetów gmin, sporządzone w układzie działowym.
4.
Rada Ministrów ustala zakres i formę zbiorczej informacji o wykonaniu budżetów gmin,
o której mowa w ust. 1.
5.
Sprawozdanie, o którym mowa w ust. 1, stanowi podstawę do sformułowania przez komisję
sejmową właściwą do spraw budżetu wniosku o udzielenie Rządowi przez Sejm absolutorium
za dany rok budżetowy.
1.
Zarząd gminy opracowuje roczne sprawozdanie z wykonania budżetu gminy w układzie według
działów, rozdziałów i paragrafów oraz odrębne sprawozdanie z wykonania planów finansowych
zadań z zakresu administracji rządowej zleconych gminie w tej samej szczegółowości.
2.
Sprawozdanie, o którym mowa w ust. 1, wójt lub burmistrz przesyła regionalnej izbie
obrachunkowej i właściwemu wojewódzkiemu urzędowi statystycznemu.
3.
Zbiorcze roczne sprawozdanie z wykonania budżetów gmin oraz odrębne sprawozdanie z
wykonania zadań z zakresu administracji rządowej zleconych gminom opracowuje Główny
Urząd Statystyczny.
4.
Minister Finansów w porozumieniu z Prezesem Głównego Urzędu Statystycznego określa
formę i terminy sporządzania sprawozdań, o których mowa w ust. 1-3.
5.
Rada gminy rozpatruje sprawozdanie z wykonania budżetu gminy w terminie do dnia 30
kwietnia po roku sprawozdawczym i podejmuje decyzję w sprawie udzielenia absolutorium
zarządowi.
Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa prawa i obowiązki głównego księgowego
budżetu państwa, głównych księgowych budżetów resortów, państwowych jednostek budżetowych,
zakładów budżetowych i gospodarstw pomocniczych oraz głównych księgowych (skarbników)
gmin.
1.
Naruszeniem dyscypliny budżetowej jest
1)
zaniechanie ustalenia należności budżetowych albo ustalenie ich lub dochodzenie poniżej
sumy wynikającej z prawidłowego obliczenia oraz niezgodne z przepisami ich umarzanie,
odpisywanie lub dopuszczanie do przedawnienia,
2)
przekroczenie wydatków budżetowych przewidzianych w planie finansowym jednostki wykonującej
budżet,
3)
przekroczenie uprawnień do dokonywania zmian w budżecie lub w planie finansowym jednostek
i zakładów budżetowych,
4)
zaniechanie przeprowadzenia i rozliczenia inwentaryzacji lub dokonanie inwentaryzacji
w sposób niezgodny ze stanem rzeczywistym,
5
niezgodne z przeznaczeniem wykorzystanie środków budżetowych otrzymanych z rezerw
budżetowych oraz dotacji z budżetu lub państwowych funduszów celowych,
6)
niezgodne z przeznaczeniem wykorzystanie państwowych funduszów celowych,
7)
niedokonanie pełnych i terminowych wpłat do budżetu przez zakłady budżetowe, gospodarstwa
pomocnicze i jednostki budżetowe w zakresie działalności finansowanej w formie środków
specjalnych,
8
zaciągnięcie zobowiązań na kwotę przekraczającą wydatki budżetowe przewidziane w planie
finansowym jednostki wykonującej budżet,
9
pobranie z rachunku bankowego środków na wynagrodzenia w jednostce budżetowej lub
jednostce gospodarki pozabudżetowej bez jednoczesnego opłacenia należnych składek
na rzecz Funduszu Ubezpieczeń Społecznych i Funduszu Pracy,
10
niedokonanie zaleconych przez urząd skarbowy operacji związanych ze wzajemnym potrąceniem
zobowiązań podatkowych i zobowiązań jednostki budżetowej,
11
przeznaczenie dochodów uzyskanych przez państwową jednostkę budżetową na wydatki ponoszone
w tej jednostce,
12
przekazanie jednostce niepaństwowej dotacji na cele inne niż określone w art. 20,
13
naruszenie zasad postępowania określonych w uchwale Rady Ministrów, wydanej na podstawie
art. 39 ust. 1,
14
naruszenie trybu postępowania przy składaniu zamówień i dokonywaniu wydatków na dostawy
towarów, wykonywanie usług i robót budowlano-montażowych, określonych w trybie art.
42 ust. 3.
2
Nie stanowi naruszenia dyscypliny budżetowej działanie określone w ust. 1 pkt 2, 3,
6 i 11, podjęte w interesie społecznym, wyłącznie w celu zapobieżenia szkodzie lub
usunięcia takiej szkody albo skutków spowodowanych zdarzeniami losowymi.
3.
Przepisy ust. 1 i 2 nie mają zastosowania do należności objętych ustawą o zobowiązaniach
podatkowych oraz do należności celnych pobieranych w ruchu osobowym.
Odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny budżetowej podlegają osoby winne naruszeń
określonych w art. 57.
Przepisów o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny budżetowej nie stosuje się,
jeżeli
1)
łączna kwota należności uszczuplonych wskutek naruszeń określonych w art. 57 nie przekracza
przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce uspołecznionej, ogłoszonego przez
Główny Urząd Statystyczny przed dniem wydania orzeczenia przez komisję orzekającą,
2)
łączna kwota przekroczenia wydatków budżetowych przewidzianych w planie finansowym
jednostki wykonującej budżet jest niższa od przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia
w gospodarce uspołecznionej.
1.
Osoba winna naruszenia dyscypliny budżetowej ponosi odpowiedzialność zarówno w razie
naruszenia dyscypliny budżetowej z winy umyślnej, jak i z winy nieumyślnej.
2.
Winę umyślną i nieumyślną ocenia się według przepisów Kodeksu wykroczeń.
1.
Pracownik, który otrzymał do wykonania polecenie naruszające dyscyplinę budżetową,
nie ponosi odpowiedzialności, jeżeli przed wykonaniem polecenia zgłosił pisemnie swojemu
przełożonemu odpowiednie zastrzeżenie i pomimo tego zastrzeżenia otrzymał pisemne
potwierdzenie polecenia; w tym przypadku odpowiedzialność ponosi kierownik jednostki
lub inny przełożony pracownika, który wydał takie polecenie. Pisemne polecenie nie
zwalnia pracownika od odpowiedzialności w przypadku, gdy wykonanie polecenia stanowi
przestępstwo lub wykroczenie.
2.
Kierownik jednostki lub inny przełożony pracownika ponosi odpowiedzialność za naruszenie
dyscypliny budżetowej także w przypadku dopuszczenia do naruszenia dyscypliny budżetowej
przez zaniedbanie obowiązków w zakresie nadzoru.
1.
Karami za naruszenie dyscypliny budżetowej są: upomnienie, nagana lub kara pieniężna.
Karę pieniężną wymierza się do wysokości trzykrotnej kwoty przeciętnego wynagrodzenia
w gospodarce uspołecznionej, ogłoszonego przez Główny Urząd Statystyczny przed dniem
wydania orzeczenia przez komisję orzekającą.
2.
Przy wymiarze kary bierze się pod uwagę rodzaj i stopień winy oraz skutki naruszenia
dyscypliny budżetowej. W przypadku winy umyślnej oraz w przypadku, gdy osoba winna
była już karana za naruszenie dyscypliny budżetowej, wymierza się karę nagany lub
karę pieniężną.
3.
Jeżeli obwiniony dopuścił się kilku czynów, a sprawa o te czyny jest objęta jednym
postępowaniem, wymierza się obwinionemu jedną karę łączną za wszystkie czyny.
1.
Odpowiedzialność za naruszenie dyscypliny budżetowej jest niezależna od odpowiedzialności
karnej, karnej skarbowej lub innej odpowiedzialności określonej przepisami prawa,
z zastrzeżeniem przepisów ust. 2-4.
2.
W razie wszczęcia postępowania karnego lub karnego skarbowego w związku z przestępstwem
stanowiącym równocześnie naruszenie dyscypliny budżetowej, postępowanie o naruszenie
dyscypliny budżetowej zawiesza się do czasu zakończenia postępowania karnego lub karnego
skarbowego.
3.
W razie prawomocnego skazania za przestępstwo stanowiące również naruszenie dyscypliny
budżetowej, wszczęte postępowanie o naruszenie dyscypliny budżetowej podlega umorzeniu;
nie podlegają ściągnięciu wymierzone i nie ściągnięte kary pieniężne.
4.
Postępowania w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej nie wszczyna się, a wszczęte
umarza, jeżeli za ten sam czyn zostało wszczęte wobec pracownika postępowanie dyscyplinarne
na podstawie odrębnych przepisów.
1.
Nie można wydać orzeczenia o karze za naruszenie dyscypliny budżetowej, jeżeli od
końca roku, w którym ujawniono naruszenie dyscypliny budżetowej, upłynął rok lub jeżeli
od naruszenia dyscypliny budżetowej upłynęły trzy lata.
2.
Nie można wykonać kary za naruszenie dyscypliny budżetowej, jeżeli od dnia uprawomocnienia
się orzeczenia upłynął rok. Przedawnienie wykonania kary pieniężnej nie biegnie w
okresie odroczenia tej kary lub jej spłaty w ustalonych ratach.
3.
Zatarcie kary za naruszenie dyscypliny budżetowej następuje z mocy prawa, jeżeli od
wykonania kary lub jej przedawnienia upłynęły dwa lata.
1.
Postępowanie w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej jest dwuinstancyjne.
2.
Organami orzekającymi w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej są
1)
resortowe komisje orzekające przy ministrze,
2
komisje orzekające przy wojewodzie,
3
komisje orzekające przy regionalnych izbach obrachunkowych,
4
Główna Komisja Orzekająca przy Ministrze Finansów, jako organ drugiej instancji.
1.
W skład komisji orzekających w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej wchodzą
przewodniczący, jego zastępcy i od trzech do pięciu członków. Kadencja komisji trwa
4 lata.
2
Przewodniczącego, jego zastępców i członków komisji powołuje i odwołuje właściwy minister
lub wojewoda.
3.
Przewodniczącego Głównej Komisji Orzekającej powołuje i odwołuje Prezes Rady Ministrów
na wniosek Ministra Finansów, a zastępców przewodniczącego tej komisji i jej członków
powołuje i odwołuje Minister Finansów.
4
Tryb powołania komisji, o których mowa w art. 65 ust. 2 pkt 3, oraz ich skład określi
ustawa o regionalnych izbach obrachunkowych.
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1992 r., z tym że art. 64 wchodzi w życie
z dniem ogłoszenia.
1.
Komisje orzekają w składzie trzech osób.
2.
Przewodniczący komisji orzekającej wyznacza spośród osób wchodzących w skład komisji
przewodniczącego zespołu orzekającego i dwóch członków.
3.
Członkowie komisji orzekających są w zakresie orzekania niezawiśli i podlegają tylko
ustawom.
Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa zakres działania organów orzekających
w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej i tryb postępowania przed nimi oraz
zasady powoływania i tryb działania rzeczników dyscypliny budżetowej.
Organy orzekające w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej, ich skład i tryb
postępowania przed nimi oraz zasady powoływania i tryb działania rzeczników dyscypliny
budżetowej w Kancelarii Sejmu, Kancelarii Senatu, Kancelarii Prezydenta Rzeczypospolitej
Polskiej i w innych jednostkach budżetowych podległych naczelnym organom władzy państwowej
lub przez nich nadzorowanych określają odpowiednio Prezydent, Marszałek Sejmu i Marszałek
Senatu.
1.
Ministrowie Obrony Narodowej i Spraw Wewnętrznych, w porozumieniu z Ministrem Finansów,
mogą ustalić szczególne zasady gospodarki finansowej podległych tym ministrom państwowych
jednostek budżetowych i jednostek gospodarki pozabudżetowej oraz klasyfikację dochodów
i wydatków budżetowych, zasady rachunkowości budżetowej, odpowiedzialności za naruszenie
dyscypliny budżetowej.
2
Minister Finansów, w porozumieniu z Przewodniczącym Komitetu Badań Naukowych, może
ustalić szczególne zasady gospodarki finansowej dla jednostek naukowych i badawczo-rozwojowych.
3.
Na okres przejściowy, do czasu przyjęcia przez Sejm ustawy o radiofonii i telewizji,
obowiązuje dotychczasowy system finansowy dla państwowej jednostki organizacyjnej
„Polskie Radio i Telewizja”, wynikający z przepisów szczególnych.
1.
Państwowe jednostki organizacyjne, prowadzące gospodarkę finansową na podstawie art. 13 ustawy z dnia 3 grudnia 1984 r. - Prawo budżetowe
(Dz. U. Nr 56, poz. 283, z 1985 r. Nr 59, poz. 296, z 1986 r. Nr 42, poz. 202, z 1987 r. Nr 33, poz. 181, z 1988 r. Nr 19, poz. 131, Nr 41, poz. 325 oraz z 1989 r. Nr 6, poz. 32 i Nr 34, poz. 178), dla których nie można zastosować form gospodarki finansowej wymienionych w art.
14-16, stosują formy przewidziane dla przedsiębiorstw lub spółek, chyba że odrębne
ustawy stanowią inaczej.
2.
Wybór formy gospodarki finansowej, o której mowa w ust. 1, należy do ministrów nadzorujących
te jednostki.
3.
(pominięty
Ustawy budżetowe mogą ustalać również środki na finansowanie inwestycji oraz na spłatę
kredytów bankowych i odsetek od tych kredytów inne niż określone w art. 26 ust. 1,
jeżeli środki te zostały przed dniem 1 stycznia 1991 r. przyznane przez Radę Ministrów
lub objęte gwarancjami przez Ministra Finansów na podstawie jej upoważnienia.
Przepisy art. 42 ust. 1 pkt 1-5 i pkt 8, art. 48 i rozdziału 8, w zakresie nie uregulowanym
innymi ustawami, stosuje się odpowiednio do gmin i ich związków, przy czym uprawnienia,
które w odniesieniu do budżetu państwa przysługują
1)
Radzie Ministrów - w odniesieniu do budżetu gminy przysługują radzie gminy,
2)
ministrom i wojewodom - w odniesieniu do budżetu gminy przysługują zarządowi gminy.
W ustawie z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym
(Dz. U. Nr 16, poz. 95, Nr 32, poz. 191, Nr 34, poz. 199, Nr 43, poz. 253 i Nr 89, poz. 518) wprowadza się następujące zmiany
1)
w art. 54 w ust. 2 pkt 4 skreśla się;
2)
w art. 57 po wyrazie „dochodów” kropkę skreśla się i dodaje wyrazy „oraz wpływów z
pożyczek krótkoterminowych i obligacji pomniejszonych o dokonane spłaty”;
3)
w art. 63 pkt 3 otrzymuje brzmienie
„
3)
ogólne zasady procedury budżetowej i gospodarki finansowej w gminach,”;
”
(pominięty
Traci moc ustawa z dnia 3 grudnia 1984 r. - Prawo budżetowe
(Dz. U. Nr 56, poz. 283, z 1985 r. Nr 59, poz. 296, z 1986 r. Nr 42, poz. 202, z 1987 r. Nr 33, poz. 181, z 1988 r. Nr 19, poz. 131, Nr 41, poz. 325 oraz z 1989 r. Nr 6, poz. 32 i Nr 34, poz. 178).
Do czasu utworzenia, na podstawie odrębnej ustawy, regionalnych izb obrachunkowych
zadania tych izb, określone w ustawie z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym
(Dz. U. Nr 16, poz. 95, Nr 32, poz. 191, Nr 34, poz. 199, Nr 43, poz. 253 i Nr 89, poz. 518 oraz z 1991 r. Nr 4, poz. 18 i Nr 110, poz. 473), wykonują wojewodowie.
(pominięty
1.
Do czasu wydania aktów wykonawczych przewidzianych w art. 70 ust. 1, ale nie dłużej
niż do 30 czerwca 1991 r., obowiązują dotychczasowe akty wykonawcze.
2.
Jednostki organizacyjne dróg publicznych, podległe Ministrowi Transportu i Gospodarki
Morskiej, do dnia 30 czerwca 1991 r. mogą prowadzić gospodarkę finansową według dotychczasowych
zasad.
(pominięty
Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1991 r., z tym że do przygotowania i opracowania
projektów budżetu państwa i budżetów gmin na 1991 r. stosuje się przepisy niniejszej
ustawy, z wyjątkiem art. 31 ust. 1 i 2, art. 32 i art. 33 ust. 1.