Rozporządzenie Ministrów Transportu i Gospodarki Morskiej oraz Spraw Wewnętrznych z dnia 11 stycznia 1993 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych.

§ 3. 1. Znaki ostrzegawcze uprzedzają o miejscach na

drodze, w których występuje lub może występować niebezpieczeństwo, oraz zobowiązują do zachowania szczególnej

ostrożności .

2. Odległość znaku ostrzegawczego od miejsca niebezpiecznego jest zależna od warunków lokalnych, a zwłaszcza

od dopuszczalnej prędkości na drodze; na drogach o dopuszczalnej prędkości powyżej 60 km/ h odległość ta wynosi od

150 m do 300 m, na pozostałych drogach do 100 m.

3. Przepisu ust. 2 nie stosuje się do znaku "ustąp

pierwszeństwa przejazdu", który umieszczany jest w odległości do 50 m od skrzyżowania na drogach o dopuszczalnej

prędkości powyżej 60 km/ h oraz do 25 m od skrzyżowania na

pozostałych drogach. Jeżeli znak ten jest użyty w celu

poprzedzenia takiego samego znaku lub znaku "stop", to

rzeczywistą odległość określa napis na tabliczce H-1 umieszczonej pod znakiem .

4. Jeżeli na drodze o dopuszczalnej prędkości powyżej

60 km/ h odległość znaku od miejsca niebezpiecznego wynosi mniej niż 150 m, to odległość tę określa napis na umieszczonej pod znakiem tabliczce H -1, wskazującej odległość

znaku ostrzegawczego od miejsca niebezpiecznego.

5. Umieszczona pod znakiem ostrzegawczym tabliczka

H-2 wskazuje długość odcinka drogi, na którym powtarza się

lub występuje niebezpieczeństwo, jeżeli długość odcinka

przekracza 500 m; koniec takiego odcinka jest oznaczony

przez powtórzenie znaku ostrzegawczego z tabliczką H-17a

napisem "Koniec".

§ 4. 1. Znakami ostrzegawczymi,

o niebezpiecznych zakrętach, są znaki

które

uprzedzają

1) A-1 "niebezpieczny zakręt w prawo",

2) A-2 "niebezpieczny zakręt w lewo",

3) A-3 "dwa niebezpieczne zakręty -

pierwszy w prawo",

4) A -4 "dwa niebezpieczne zakręty - pierwszy w lewo";

umieszczona pod znakiem A-3 lub A-4 tabliczka H-3

wskazuje rzeczywistą liczbę zakrętów.

2. Znakami ostrzegawczymi, które uprzedzają o skrzyżowaniu dróg, są znaki

Poz. 145

krzyżuje się z drogą .lub' drogami podporządkowanymi,

przy czym

a) znak A-6a "skrzyżowanie z drogą podporządkowaną

występującą po obu stronach" oznacza, że droga

podporządkowana występuje po obu stronach drogi

z pierwszeństwem przejazdu,

b) znakA-6b "skrzyżowanie z drogą podporządkowaną

występującą po prawej stronie" oznacza, że droga

podporządkowana występuje po prawej stronie drogi z pierwszeństwem przejazdu,

c) znak A-6c "skrzyżowanie z drogą podporządkowaną

występującą po lewej stronie" oznacza, że droga

podporządkowana występuje po lewej stronie drogi

z pierwszeństwem przeja.zdu,

d) znak A-6d "wlot drogi jednokierunkowej z prawej

strony" oznacza, że wlot jednokierunkowej drogi

podporządkowanej występuje po prawej stronie drogi z pierwszeństwem przejazdu,

e) znak A-6e "wlot drogi jednokierunkowej z lewej

strony" oznacza, że wlot jednokierunkowej drogi

podporządkowanej występuje po lewej stronie drogi

z pierwszeństwem przejazdu,

3) A-7 "ustąp pierwszeństwa przejazdu", oznaczający, że

dr'oga podporządkowana krzyżuje się lub łączy z drogą

z pierwszeństwem przejazdu; znak ten umieszczony

przed skrzyżowaniem oznacza, że kierujący pojazdem

zbliżający się do skrzyżowania, nie wyłączając kierujące­

go pojazdem szynowym, powinien ustąpić pierwszeńst­

wa przejazdu pojazdom zbliżającym się drogą .z pierwszeństwem przejazdu,

4) A-8 "skrzyżowanie o ruchu okrężnym", oznaczający, że

ruch na skrzyżowaniu odbywa się dookoła wyspy lub

placu w kierunku wskazanym na znaku .

3. Jeżeli na skrzyżowaniu droga podporządkowana położona jest asymetrycznie względem drogi z pierwszeństwem

przejazdu lub z jednej strony występuje więcej niż jedna

droga podporządkowana, pod znakami wymienionymi w ust.

2 pkt 2 umieszcza się tabliczki H -15c wskazujące przebieg na

wprost drogi z pierwszeństwem przejazdu .

4. Znakami ostrzegawczymi, które uprzedzają o przejazdach kolejowych, są znaki

1) A-9 "przejazd kolejowy z zaporami", oznaczający, że

przejazd jest wyposażony w zapory lub półzapory ,

2) A-10 "przejazd kolejowy bez zapór", oznaczający, że

przejazd nie jest wyposażony ani w zapory, ani w pół­

zapory.

5. Uzupełnieniem znaków A-9i A-1 O są

1) słupki wskaźnikowe przed przejazdami kolejowymi

a) G-1 a "słupek wskaźnikowy z trzema kreskami umieszczany po prawej 'stronie jezdni",

b) G-1 b "słupek wskaźnikowy z dwiema kreskami

umieszczany po prawej stronie jezdni",

1) A-5 "skrzyżowanie dróg", oznaczający, że drogi na

skrzyżowaniu dróg są równorzędne pod względem pierwszeństwa przejazdu,

c) G-1 c "słupek wskaźnikowy z jedną kreską umieszczany po prawej stronie jezdni",

d) G-1 d "słupek wskaźnikowy ztrzelTla kreskami umieszczany po. lewej stronie jezdni",

2) uprzedzające o skrzyżowaniu z drogą podporządkowa­

ną, oznaczające, że droga z przerwszeństwem przejazdu

e) G-1e "słupek wskaźnikowy z dwiema . kreskami

umieszczany po lewej stronie jezdni",

bziennik Ustaw Nr 32

-

-

Poz. 145

na znaku wymi enionym w ust. 2 pkt 5 lub na tabliczce pod

znakiem dotyczy masy przyczepy, a w razie ciągnięcia dwóch

przyczep - sumy ich masy. Wartości podane na znakach

okreś lonych w ust. 2 pkt 14- 16 odnoszą się odpowiednio

do pojazdów z ładunki e m wystającym poza pojazd.

zabronione jest kontynuowanie jazdy z przyczyn innych niż

kontrola celna, stosuje się znaki

5. Znak B-20 "stop" oznacza zakaz wjazdu na skrzyżo ­

wanie bez zatrzymania się przed drogą z pierwszeństwem

przejazdu i obowiązek udzielenia pierwszeństwa pojazdom

jadącym tą drogą. Zatrzymanie powinno nastąpić

1) w miejscu wyznaczonym w tym celu na jezdni lub

2) w takim miejscu, w którym jest możliwe upewnienie się,

że ruch na drodze poprzecznej pozwala wjechać na nią

bez powodowania utrudnienia ruchu.

6. Znak "stop" może być

1) poprzedzony znakiem "ustąp pierwszeństwa przejazdu"

(§ 4 ust. 2 pkt 3) z tabliczką określającą odległość od

skrz yżowania,

2) umieszczony przed torami pojazdów szynowych; przepisy ust. 5 stosuje s ię odpowiednio.

7. Znak B-21 "zakaz skrętu w lewo" zabrania skręcania

iN lewo i zawracania, a znak B- 22 "zakaz skrętu w prawo"

-

skręc a nia

w prawo. Zakazy

wyrażone

tymi znakami

obowiązują na najbliższym skrzyżowaniu; jeżeli jednak znaki

umieszczone są w obrębie skrzyżowania,

najbliższej jezdni, przed którą się znajdują.

dotyczą

tylko

8. Znak B-23 " zakaz zawracania" zabrania zawracania

na najbliższym skrzyżowaniu oraz na odcinku drogi od znaku

do tego skrzyżowania . Uchylenie zakazu przed skrzyżowa­

niem określa znak B-24 "koniec zakazu zawracania".

9. Zakaz wyprzedzania jest oznaczony znakiem

1) B-25 " zakaz wyprzedzania" zabraniającym kierowcom

w szelkich pojazdów silnikowych wyprzedzania innych

poj azdów silnikowych wielośladowych albo

2) B-26 " zakaz wyprzedzania przez samochody ciężaro­

we" zabraniającym kierowcom samochodów ciężaro­

wych o dopuszczalnej masie całkowitej przekraczającej

3,5 t wyprzedzania pojazdów silnikowych wieloślado ­

wych .

10. Uchylenie przed skrzyżowaniem zakazów podanych

znakami określonymi w ust. 9 oznaczone jest odpowiednio

znakami B-27 "koniec zakazu wyprzedzania" i B-28 " koniec

zakazu wyprzedzania przez samochody ciężarowe" .

11. Znak B-29 "zakaz używania sygnałów dźwięko­

wych " zabrania używania tych sygnałów, chyba. że jest to

konieczne w celu ostrzeżenia o bezpośrednim zagrożeniu

.bezp i eczeństwa ruchu . Uchylenie tego zakazu przed skrzyżo ­

waniem oznaczone jest znakiem B-30 "koniec zakazu uży­

~ania sygnałów dźwiękowych ".

12. Znak B-31 "pierwszeństw~ dla nadjeżdżających

wjazdu na zwężony odcinek drogi,

jeżeli zmusi/oby to uczestników ruchu znajdujących się na

tym odcinku lub zbliżających się do niego z przeciwnej strony

do zatrzymania się .

'ł- przeciwka" zabrania

,

13. Znak B-32 "stój - urząd celny" zabrania kontynuowania jazdy w celu umożliwienia kontroli celnej. Jeżeli

1) B-32a "stój -

kontrola graniczna",

2) B-32b "stój -

rogatka uszkodzona",

3) B-32c "stój -

sygnalizacja uszkodzona",

4) B-32d " stój -

wjazd na prom",

5) B-32e "stój -

kontrola drogowa" ;

dalsza jazda może nastąpić za zgodą uprawnionego organu .

Jeżeli przy znaku B-32b lub B-32c nie ma osoby kierującej

ruchem, dalsza jazda może nastąpić po upewnieniu się, że

do przejazdu kolejowego nie zbliża się pociąg. Jeżeli

powodem zatrzymania pojazdu są inne przyczyny niż wymienione wyżej , to na znaku B-32 lub na tabliczce pod

znakiem umieszcza się odpowiedni napis określający powód zatrzymania; dalsza jazda może nastąpić za zgodą

uprawnionego organu.

14. Znak B- 33 " ograniczenie prędkości" oznacza zakaz

przekraczania prędkości określonej na znaku liczbą kilometrów na godzinę . Uchylenie tego zakazu przed skrzyżowaniem

oznacza znak B-34 "koniec ograniczenia prędkości" . Umieszczona pod znakiem B-33 tabliczka H- 25a, H-25b, H- 25c,

H-25d, H-25e, H-25f, H-25g, H-25h, H-25i lub H-25j,

z symbolem pojazdu oznacza, że ograniczenie prędkości

odnosi się tylko do tych pojazdów.

15. Jeżeli znak B-33 z liczbą większą niż 60 jest

umieszczony na obszarze zabudowanym łącznie ze znakiem

z numerem drogi określonym w § 9 ust. 8, oznacza to, że na

drodze o podanym numerze może być rozwijana prędkość

w granicach określonych na znaku do miejsca wprowadzenia

innego ograniczenia prędkości znakiem B-33 lub uchylenia

ograniczenia znakiem B-34; przepisu tego nie stosuje się do

pojazdów, których prędkość jest ograniczona na podstawie

innych przepisów.

16. Zakaz postoju lub zatrzymywania pojazdów oznaczają znaki

1) B-35 "zakaz postoju",

2) B-36 "zakaz zatrzymywania się" .

17. Znak B-35 oznacza się, że

1) zabroniony jest postój trwający dłużej niż określony

napisami na znaku lub pod znakiem; jeżeli czas ten nie

jest określony, zabroniony jest postój ponad jedną

minutę,

2) znak obowiązuje całą dobę , jeżeli okres doby nie jest

określony,

3) zakaz dotyczy tej strony jezdni. przy której znak się

znajduje, również gdy jest umieszczony na drodze jednokierunkowej,

4) znak umieszczony poza obszarem zabudowanym dotyczy również pobocza, z wyjątkiem miejsc specjalnie

oznaczonych dla postoju.

18. Znak określony w usl. 17 nie dotyczy pojazdów

publicznej komunikacji zbiorowej, zatrzymujących się na

ustalonych dla nich przystankach .

-

-

Poz. 145

4) E-6c " drogowskaz do przystani promowej " oznaczający

przystań promu morskiego (dworzec morski) lub przy stań promu rzecznego.

jego numer oznaczający bieżący kilometr drogi, na którym

węzeł się znajduje, oraz odległość tablicy od wyjazdu z autostrady.

4. Rozróżnia się następujące drogowskazy do obiektów

turystycznych i wypoczynkowych

13. Znak E-21 " tablica dzielnicy miasta" informuje

o wjeździe do dzielnicy miasta.

1) E-7 " drogowskaz do przystan i wodnej lub żeglugi " ,

14. Znak E-22 " obwodnica" wskazuje na skrzyżowaniu

kierunek do obwodnicy miasta .

2) E-8 "drogowskaz do plaży lub miejsca kąpielowego" ,

3) E-9 "drogowskaz do muzeum",

F. Znaki uzupełniające

4) E-10 "drogowskaz do zabytku jako dobra kultury" ,

5) E- 11 "drogowskaz do zabytku przyrody",

6) E-12 "drogowskaz do punktu widokowego".

5. Oprócz drogowskazów wymienionych w ust. 3 stosowane są drogowskazy z symbolem znaków określonych

w § 8 ust. 4.

6. Odległość do głównych miej scowości położonych

przy danej drodze lub odległość do centrum miasta określają

znaki E- 13 "tablica kierunkowa", E-13a " tablica kierunkowa

z jedną nazwą miejscowości" , E-13b " tablica kierunkowa do

centrum miasta" ; tabl ice te mogą być umieszczone po lewej

stronie jezdni.

7. Odległość do głównych miejscowości położonych

przy danym szlaku drogowym określają znaki

§ 10. 1. Znakam i uzupełn i ającymi , które zawierają in formacje ułatwiające orientację w terenie, są

1) znaki umieszczane na granicy Państwa

a) F-1

" przejście

graniczne", i nformujący o czynnym

przejściu granicznym,

b) F-2 " przekraczanie granicy zabronione" , informujący

o zamknięciu dla ruchu drogi przecinającej granicę,

2) znaki umieszczane na granicy województw lub miast

a) F-3 " granica województwa" ,

b) F- 3a "granica miasta i gminy",

c) F-3b " granica między miastami ",

3) znak F-4 "nazwa rzeki" .

1) E- 14 "tablica szlaku drogowego",

2. Znakami uzupełniającymi, które uprzedzają o niektórych zakazach lub niebezpieczeństwach, są znaki

2) E- 14a " tablica szlaku drogowego na autostradzie".

1) F- 5 "znak uprzedzający o zakazie umieszczany za skrzy-

8. Znaki określające numer drogi są następujące

1) E-15a " znak szlaku drogowego z numerem drogi krajo wej " ,

2) E-15b "znak szlaku drogowego z trzycyfrowym numerem drogi krajowej , na której dopuszcza się zwiększony

nacisk osi pojazdu",

żowaniem" ,

2) F-6 " znak uprzedzający o zakazie umieszczany przed

skrzyżowaniem " ,

3) F-6a " znak uprzedzający o niebezpieczeństwie umieszczany przed skrzyżowaniem" .

3) E-15c "znak szlaku drogowego z numerem autostrady",

3. Znakami uzupełniającymi, które wskazują sposób

jazdy w związku z zakazem skrętu w lewo na skrzyżowaniu,

są znaki

4) E- 16 " znak szlaku drogowego z numerem drogi między ­

narodowej".

1) F- 7a "znak wskazujący sposób jazdy w związku z zakazem skrętu w lewo na najbliższym skrzyżowaniu" ,

9. Znaki szlaku drogowego E-15a z numerem jednocyfrowym lub dwucyfrowym, E-15b, E-15c oraz E-16 oznaczają

także, że drogą mogą poruszać się pojazdy o nacisku osi

pojedynczej większym niż odpowiadający masie 8 t, lecz nie

przekraczającej 10 t i odpowiednio większym nacisku osi

wielokrotnej, zgodnie z przepisami określającymi warunki

techniczne pojazdów poruszających się po drogach .

2) F- 7b " znak wskazujący sposób jazdy w związku z zaka zem skrętu w lewo na następnym skrzyżowaniu".

10. Znak E-17 " tablica miejscowości oznaczająca obszar zabudowany" oznacza wjazd na obszar zabudowany;

począwszy od miejsca umieszczenia tego znaku aż do znaku

E-18 " tablica miejscowości oznaczająca koniec obszaru

zabudowanego" stosuje się przepisy dotyczące ruchu na

obszarze zabudowanym. Znak E- 18 może być umieszczony

po lewej stronie jezdni .

4. Znakami uzupełniającymi , które stosuje się w związku

z zamknięciem drogi dla ruchu, są znaki

1) F-8 " znak wskazujący objazd w związku z zamknięciem

drogi" ,

2) F- 9 "znak prowadzący na drodze objazdowej";

znak F-8 może być stosowany także w związku z zamknięciem drogi dla niektórych rodzajów pojazdów okreś­

lonych w § 6 ust. 2.

5. Znakami uzupełniającymi , które określają kierunki na

pasach ruchu lub ich sposób wykorzystania, są znaki

11 . Znak E-19 " tablica miejscowości nie stanowiącej

obszaru zabudowanego" oznacza wjazd do miejscowości

nie stanowiącej obszaru zabudowanego.

1) F-10 " znak wskazujący kierunki na pasach ruchu umie szczany obok jezdni", oznaczający, że przejazd przez

skrzyżowanie z pasa ruchu dozwolony jest w kierunku

wskazanym przez strzałki,

12. Znak E-20 " tablica węzła drogowego na autostra dzie" informuje o zbliżaniu się do węzła drogowego, określa

2) F- 10a " znak wskazujący przeciwny kierunek na lewym

pasie ruchu ",

-

D. Znaki informacyjne

§ 17. Dodatkowymi znakami informacyjnymi, które informują o możliwym kierunku jazdy, są znaki

1) OT -1 "zwrotnica elektryczna lewoskrętna", który oznacza miejsce zainstalowania zwrotnicy nastawianej elektrycznie, umożliwiającej skręt w lewo i jazdę na wprost

2) OT -2 "zwrotnica elektryczna prawoskrętna", który

oznacza miejsce zainstalowania zwrotnicy nastawianej

elektrycznie, umożliwiającej skręt w prawo i jazdę na

wprost.

Rozdział 4

Znaki drogowe poziome

§ 18. Znakami drogowymi poziomymi są umieszczone

na nawierzchni linie ciągłe lub przerywane, pojedyncze lub

podwójne, strzałki, napisy, symbole oraz inne linie związane

z oznaczaniem określonych miejsc na tej nawierzchni. Znaki

drogowe poziome mogą być barwy białej lub żółtej; barwa

żółta jest zastrzeżona dla czasowych zmian organizacji ruchu

wynikających np. z prowadzenia robót na drogach i jeżeli jest

ona zastosowana, obowiązuje przed oznakowaniem barwy

białej.

§ 19. 1. Pasy ruchu oddzielane są od siebie liniami

ciągłymi lub przerywanymi, równoległymi albo nieznacznie

skośnymi

do osi jezdni. Linię nazywa się ciągłą, jeżeli jej

długość przekracza 20 m. Rozróżnia się następujące linie

oddzielające od siebie pasy ruchu

1) N-1a "linia przerywana długa",

2) N-1 b "linia przerywana krótka",

3) N-1 c "linia wydzielająca", oddzielająca od pozostałych

pasów ruchu pasy włączania, wyłączania, przeplatania,

ruchu powolnego, zanikające i wydzielone dla pojazdów skręcających na wlotach na skrzyżowania,

4) N-1d "linia pojedyncza ciągła",

5) N-1 e "linia prowadząca", oddzielająca pasy ruchu na

skrzyżowaniach.

2. Przejeżdżanie na sąsiedni pas ruchu jest dozwolone

w tych miejscach, w których pasy ruchu są oddzielone linią

przerywaną, a jeżeli pasy ruchu oddzielone są znakami

1) N-2a "linia jednostronnie przekraczalna długa",

2) N-2b "linia jednostronnie przekraczalna krótka",

przejeżdżanie na sąsiedni pas ruchu dozwolone jest od

strony linii przerywanej.

3. Zakaz przejeżdżania na sąsiedni pas ruchu oznaczają

znaki N-1 d oraz N-3 "linia podwójna ciągła", przy czym znak

N-3 rozdziela pasy ruchu o kierunkach przeciwnych.

4. Znak N-4 "linia podwójna przerywana" między

skrzyżowaniami po obu stronach pasa- ruchu oznacza pas

o zmiennym kierunku ruchu otwieranym i zamykanym sygnałami świetlnymi określonymi w § 23 ust. 7.

5. Znak N-5 "linia ostrzegawcza" oznacza linię uprzedzającą o zbliżaniu się do znaku N-1d, N-2a, N-2b, N-3lub

do miejsca niebezpiecznego.

Poz. 145

6. Krawędź jezdni może być oznaczona znakami

1) N-6a "linia krawędziowa przerywana",

2) N-6b "linia krawędziowa ciągła";

dozwolone jest przejeżdżanie tylko przez linię N-6a.

§ 20. 1. Strzałki kierunkowe określone znakami

1) N-7a "strzałka kierunkowa na wprost".

2) N-7b "strzałka kierunkowa w lewo",

3) N-7c "strzałka kierunkowa w prawo",

4) N-7d "strzałka kierunkowa na wprost lub w lewo",

5) N-7e "strzałka kierunkowa na wprost lub w prawo",

6) N-7f "strzałka kierunkowa w lewo lub w prawo",

7) N-7g "strzałka kierunkowa na wprost w lewo lub

w prawo"

oznaczają, że przejazd przez skrzyżowanie z pasa ruchu, na

którym są umieszczone, jest dozwolony w kierunku wskazanym strzałką; znaki N-7b, N-7d, N-7f, N-7g umieszczone na

skrajnym lewym pasie oznaczają także, że z pasa ruchu, na

którym są umieszczone, dozwolone jest zawracanie, jeśli nie

jest to zabronione znakiem "zakaz zawracania" określonym

w § 6 ust. 8.

2. Strzałki naprowadzające określone znakami

1) N-8a "strzałka naprowadzająca w lewo",

2) N-8b "strzałka naprowadzająca w prawo"

oznaczają, że pas ruchu, na którym są umieszczone, kończy

się (zanika) lub na dalszym odcinku jest przeznaczony dla

określonych rodzajów pojazdów, np. autobusów.

§ 21. 1. Znak N-9 "przejście dla pieszych" oznacza

miejsce przejścia dla pieszych.

2. Znak N-1 O"przejazd dla rowerzystów" oznacza miejsce przejazdu dla rowerzystów.

3. Znak N-11 "linia bezwzględnego zatrzymania

- stop" wskazuje miejsce bezwzględnego zatrzymania pojazdu, wynikającego ze znaku "stop" określonego w § 6 ust.

6 lub znaku "stój" określonego w § 6 ust. 13.

4. Znakami, które oznaczają miejsce warunkowego zatrzymania pojazdu, są znaki

1) N-12b "linia warunkowego zatrzymania złożona z trójkątów", wskazujący zatrzymanie wynikające ze znaku

"ustąp pierwszeństwa przejazdu" określonego w § 4 ust.

2 pkt 3,

2) N-12a "linia warunkowego zatrzymania złożona z prostokątów", wskazujący zatrzymanie wynikające z innych

przyczyn niż określone w pkt 1 , np. przed skrzyżowan iem

lub przejściem dla pieszych wyposażonym w sygnalizację świetlną·

5. Zatrzymanie pojazdu przed liniami, o których mowa

w ust. 3 i 4, powinno nastąpić w takim miejscu; aby cały

pojazd znajdował się przed linią.

6. Znaki oznaczające miejsce zatrzymania pojazdu zastosowane przed skrzyżowaniem, o których mowa w ust.

3 i 4, mogą być uzupełnione znakami

-

65.2

Poz. 145'

1) N-13 "trójkąt podporządkowania", jeżel.i zastosowano

znak pionowy "ustąp pierwszeństwa przejazdu",

2. Sygnał zielony, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, nie

zezwala na ruch pojazdów, jeżeli

2) N-14 "napis stop", jeżeli zastosowano znak pionowy

"stop".

1) ruch pojazdu utrudniłby opuszczenie jezdni pieszym,

którzy wkroczyli na nią podczas sygnału zielonego,

§ 22. Rozróżnia się następujące znaki poziome uzupeł­

2) ze względu na warunki ruchu na skrzyżowaniu lub za

nim opuszczenie skrzyżowania nie byłoby możliwe

przed zakończeniem nadawania sygnału zielonego.

niające: "

1) N-15 "linia przystankowa", wyznaczający miejsce przystanku pojazdów komunikacji publicznej, określający

długość odcinka drogi, na którym obowiązuje zakaz

zatrzymywania innych pojazdów,

2) N-16 "stanowisko postojowe", określający sposób parkowania pojazdu oraz zakaz parkowania obok tych

miejsc,

3) N-17 "linia wyznaczająca pas postojowy", wyznaczają­

cy pas postoju wzdłuż krawędzi jezdni,

4) N-18 "koperta", wyznaczający stanowisko postojowe

zastrzeżone, określający miejsce przeznaczone dla niektórych rodzajów pojazdów ustalonych przez organ

zarządzający ruchem na drogach; postój w tym miejscu

innych pojazdów jest zabroniony,

5) znaki oznaczające powierzchnie wyłączone z ruchu

pojazdów, na które wjazd i zatrzymanie na nich są

zabronione

a) N-19a "powierzchnia wyłączona z ruchu o l.iniowaniu prostym",

3. Jeżeli na skrzyżowaniu wraz z sygnałem czerwonym

nadawany jest sygnał w kształcie zielonej strzałki skierowa nej w prawo - S-2a, w lewo - S-2b lub w prawo i w lewo

- S-2c, oznacza to, że skręcanie jest dozwolone w kierunku

wskazanym strzałką w najbliższą drogę na tym skrzyżowaniu .

Skręcenie może nastąpić tylko pod warunkiem, że po drodze,

na której ruch jest otwarty, nie poruszają się piesi lub pojazdy,

którym pojazd skręcający mógłby utrudnić ruch. Sygnał

w kształcie zielonej strzałki może być zastąpiony tabliczką

z zieloną strzałką umieszczoną pod sygnalizatorem.

4. Jeżeli sygnalizator nadaje sygnały tylko dla jednego

lub dwóch kierunków ruchu (sygnalizator kierunkowy), to

sygnał zielony ma kształt strzałki (strzałek). a na żółtym

i czerwonym znajduje się czarna strzałka (strzałki). Sygnał

kierunkowy zielony oznacza dodatkowo, że przejazd we

wskazanym kierunku następuje w fazie, w której nie występuje kolizja z innymi kierunkami ruchu . Rozróżnia się

następujące rodzaje sygnalizatorów, kierunkowych

b) N-19b "powierzchnia wyłączona z ruchu o l.iniowaniu łamanym",

z

6) napisy związane

danym pasęm ruchu, wskazujące

przeznaczenie pasa dla określonego rodzaju pojazdów,

np. znak N-20 "BUS" dla autobusów (trolejbusów),

oraz liczby określające ograniczenia prędkości, wyrażo­

ne w kilometrach na godzinę,

7) N-21 "rower", oznaczający, że droga lub pas jezdni są

przeznaczone tylko dla ruchu rowerów jednoślado­

wych .

Rozdział 5

Sygnały świetlne nadawane przez urządzenia umie-

szczone na drodze lub torowisku

A.

Sygnały

świetlne

dla

szych

kierujących

i pie-

§ 23. 1. Znaczenie sygnałów świetlnych do kierowania

ruchem, nadawanych przez sygnalizator S-1, jest następują­

ce

1) sygnał zielony oznacza zezwolenie na ruch,

2) sygnał żółty oznacza zakaz wjazdu i wejścia ; nie dotyczy

to kierujących, których pojazdy w chwili zapalenia się

sygnału żółtego znajdują się tak blisko' sygnafu, że nie

mogą być zatrzymane przed nim bez gwałtownego

hamowania; sygnał ten oznacza jednocześnie, iż za

chwilę zapali się sygnał czerwony,

3) sygnał czerwony oznacza zakaz wjazdu i wejścia; takie

samo znaczenie mają sygnały czerwony i żółty, nadawane jednocześnie; oznaczają one, że za chwilę zapali

się sygnał zielony.

1) S-3a sygnalizator kier~nkowy -

na wprost.

2) S-3b sygnalizator kierunkowy -

w prawo,

3) S-3c sygnalizator kierunkowy -

w lewo,

4) S-3d sygnalizator kierunkowy -

na wprost i w prawo,

5) S- 3e sygnalizator kierunkowy -

na vvprost i w lewo,

6) S-3f sygnalizator kierunkowy -

w prawo i w lewo.

5. Sygnalizatory nadające sygnały przeznaczone tylko

dla pojazdów skręcających w lewo mogą nie' być umieszczone po prawej stron ie drogi.

6. Kierujący pojazdem, który wjechał na skrzyżowan i e

o ruchu kierowanym sygnałami świetlnymi , może je opuścić

nie czekając na sygnał zezwalający na ruch dla swojego

kierunku jazdy, pod warunkiem że po drodze, na której ruch

jest otwarty, nie poruszają się pojazdy i piesi, którym pojazd

opuszczający skrzyżowanie mógłby utrudnić ruch . Przepisu

tego nie stosuje się, jeżeli sygnalizator nadający sygnał

zakazujący wjazdu znajduje się przed jezdnią lub nad jezdnią,

przez którą kierujący musiałby przejechać opuszczając skrzyżowanie.

7. Sygnalizatory S-4 umieszczone nad pasami o zmien nym kierunku ruchu nadają sygnały

1) czerwony -

w kształcie dwóch skrzyżowanych kresek,

oznaczający, że wjazd na pas ruchu jest zamknięty,

2) zielony -

w

kształcie strzałki

skierowanej do dołu ,

oznacZający, że wjazd na pas ruchu jest otwarty.

8. W sygnalizacji świetlnej używanej przy ruchu wahadłowym mogą być nadawane sygnały tylko o dwóch barwach

-

zielonej i czerwonej .

-

9. Sygnały zielony lub czerwony w kształcie sylwetki

pieszego nadawane przez sygr;talizator S-5 są przeznaczone

tylko dla pieszych. Sygnał czerwony oznacza zakaz wejścia

na jezdnię; sygnał zielony zezwala na przechodzenie, przy

czym sygnał zielony migający oznacza, że za chwilę zapali

się sygnał czerwony i piesi są obowiązani jak najszybciej

opuścić jezdnię.

10. Sygnały zielony lub czerwony w kształcie roweru

nadawane przez sygnalizator S-6 są przeznaczone tylko dla

rowerzystów. Sygnał zielony zezwala na przejazd, przy czym

sygnał zielony migający oznacza, że za chwilę zapali się

sygnał czerwony i rowerzyści są obowiązani jak najszybciej

opuścić jezdnię.

11. Czerwony sygnał migający lub dwa na przemian

migające czerwone sygnały mają takie samo znaczenie jak

pojedynczy sygnał czerwony ciągły - zakaz jazdy. Czerwone sygnały migające mogą być stosowane przed przejazdami kolejowymi, wjazdami na promy lub ruchome mosty

albo przed miejscami wjazdu pojazdów uprzywilejowanych

na drogę.

12. Zatrzymanie pojazdu nakazane czerwonym sygnałem powinno nastąpić przed linią zatrzymania lub przejś­

ciem dla pieszych, a w razie ich braku - przed sygnalizatorem wysyłającym ten sygnał.

13. Sygnały czerwone na zaporze kolejowej lub celnej

umieszczonej w poprzek drogi oznaczają, że droga jest

zamknięta dla ruchu pojazdów.

-

Poz. 145

1) ruch pojazdu utrudniałby opuszczenie jezdni pieszym,

którzy wkroczyli na nią podczas sygnału zielonego,

2) ze względu na warunki ruchu na skrzyżowaniu lub za

nim opuszczenie skrzyżowania nie byłoby możliwe

przed zakończeniem nadawania sygnału zezwalającego

na ruch.

3. Jeżeli sygnalizator wyświetla sygnały przeznaczone

tylko dla jednego lub dwóch kierunków jazdy, to nad

sygnalizatorem umieszcza się czarną strzałkę lub strzałki na

białym tle. Rozróżnia się następujące rodzaje sygnalizatorów

kierunkowych dla tramwajów

1) ST~3a sygnalizator kierunkowy -

na wprost,

2) ST-3b sygnalizator kierunkowy -

w prawo,

3) ST -3c sygnalizator kierunkowy -

w lewo,

4) ST-3d sygnalizator kierunkowy wo,

na wprost i w pra-

5) ST.-3e sygnalizator kierunkowy wo,

na wprost i w le-

6) ST -3f sygnalizator kierunkowy wo.

w prawo i w le-

4. Oprócz sygnałów kierunkowych wymienionych

w ust. 3 mogą być stosowane sygnały kierunkowe nadawane przez sygnalizator STT

1) STT -1

sygnał oznaczający zakaz ruchu,

2) STT -2a

wprost,

sygnał oznaczający

zezwolenie na ruch na

§ 24. Sygnałami ostrzegawczymi nakazującymi zachowanie szczególnej ostrożności są sygnały świetlne żółte

3) STT -2b sygnał oznaczający zezwolenie na ruch w prawo,

1) migające na skrzyżowaniach dróg, przejściach dla

pieszych lub w innych miejscach, w których występuje

zagrożenie bezpieczeństwa ruchu drogowego,

4) STT-2c sygnał oznaczający zezwolenie na ruch w lewo,

2)

stałe lub migające, umieszczone na znajdującej się na

drodze przeszkodzie lub przed nią.

B. Syg nały św i etl n e d I a kierującyc h tra mwajam i

5) STT -3a sygnał oznaczający zezwolenie na ruch na

wprost i w prawo,

6) STT -3b sygnał oznaczający zezwolenie na ruch na

wprost i w lewo,

7) STT -3c sygnał oznaczający zezwolenie na ruch w prawo i w lewo.

5. Sygnalizatory wyświetlające dodatkowe sygnały dla

§ 25. Dodatkowe sygnały świetlne tylko dla kierujących

tramwajami są barwy białej.

§ 26. 1. Znaczenie sygnałów dla kierujących tramwajami, nadawanych przez sygnalizator ST, jest następujące

1) sygnał ST -1 w kształcie kreski pionowej oznacza

zezwolenie na ruch,

2) sygnał ST -1 migający oznacza zakaz ruchu; zakaz nie

dotyczy kierujących tramwajami, które w chwili zapalenia się tego sygnału znajdują się tak blisko, że nie

mogłyby być zatrzymane przed sygnałem bez gwałtow­

nego hamowania; sygnał ten oznacza jednocześnie, że

za chwilę zapali się sygnał ST-2,

~) sygnał ST-2 w kształcie kreski poziomej oznacza zakaz

ruchu.

2. Sygnał ST -1; o którym m~wa w ust. 1 pkt 1, nie

zezwala na ruch tramwaju, jeżeli

kierujących tramwajami są umieszczane po prawej stronie

toru przeznaczonego dla danego kierunku jazdy przed lub za

skrzyżowaniem.

C. S Y g n a ł y ś w i e t I n e d I a k i e r uj ą c y c h t r o I ej busami i innymi pojazdami komunikacji publicznej poruszającymi się po wydzielonych

dla nich pasach ruchu

§ 27. 1. Na skrzyżowaniach z trójbarwną sygnalizacją

świetlną mogą być

stosowane oddzielne sygnały z zastosowaniem barwy białej dla kierujących trolejbusami oraz

innymi pojazdami komunikacji publicznej poruszającymi się

po wydzielonych dla nich pasach ruchu.

2. Sygnały, o których mowa w ust. 1, są stosowane

zawsze, gdy pojazdy komunikacji publicznej poruszające się

po wydzielonych dla nich pasach ruchu korzystają z wydzielonej bezkolizyjnej sygnalizacji.

-

655 -

Poz. 145

-

5. Napis lub symbol umieszczony na tabliczce pod

znakiem drogowym lub obok niego stanowi integralną część

znaku; dotyczy to również napisu umieszczonego na znaku.

6. Przepisy ust. 1 i 5 stosuje

się

odpowiednio do

sygnałów świetlnych do kierowania ruchem.

7. Wzory znaków i sygnałów drogowych, z wyjątkiem

znaków, o których mowa w § 1 ust. 3, określa załącznik do

rozporządzenia .

Rozdział 2

Znaki drogowe pionowe

A. Znaki ostrzegawcze

Załącznik do rozp'orządzenia Ministrów

Transportu i Gospodarki Morskiej oraz

Spraw Wewnętrznych z dnia 11 stycznia

1993 r. (poz. 145)

I. SPIS WZOROW ZNAKOW DROGOWYCH PIONOWYCH

A. Znaki ostrzegawcze

A-1

A-2

A-3

A-4

A-5

A-6a

A-6b

A-6c

A-6d

A-6e

A-7

A-8

A-9

A-10

A-11

A-11a

A-12a

A-12b

A-12c

A-13

A-14

A-15

A-16

A-17

A-18a

A-18b

A-19

A-20

A-21

A-22

A-23

A-24

A-25

A-26

A-27

A-28

A-29

A-30

"niebezpieczny zakręt w prawo",

"niebezpieczny zakręt w lewo",

"dwa niebezpieczne zakręty (pierwszy w prawo)",

"dwa niebezpieczne zakręty (pierwszy w lewo)",

"skrzyżowanie dróg",

"skrzyżowanie z drogą podporządkowaną wystę­

pującą po obu stronach",

"skrzyżowanie z drogą podporządkowaną wystę­

pującą po prawej stronie",

"skrzyżowanie z drogą podporządkowaną wystę­

pującą po lewej stronie",

"wlot drogi jednokierunkowej z prawej strony",

"wlot drogi jednokierunkowej z lewej strony",

"ustąp pierwszeństwa przejazdu",

"skrzyżowanie o ruchu okrężnym",

"przejazd kolejowy z zaporami",

"przejazd kolejowy bez zapór",

"nierówna droga",

"próg zwalniający",

"zwężenie jezdni - dwustronne",

"zwężenie jezdni - prawostronne",

"zwężenie jezdni lewostronne" ,

"ruchomy most",

"roboty na drodze",

"śliska jezdnia",

"przejście dla pieszych",

"dzieci",

"uwaga na zwierzęta gospodarskie",

"uwaga na zwierzęta dzikie",

"boczny wiatr",

"odcinek jezdni o ruchu dwukierunkowym",

"tramwaj",

"niebezpieczny zjazd",

"stromy podjazd",

"rowerzyści" ,

"spadające odłamki skalne",

"lotnisko" ,

"nabrzeże lub brzeg rzeki",

"sypki żwir",

"sygnały świetlne",

..inne niebezpieczeństwo" .

B-7

B-8

B-9

B-10

B-11

B-12

B-13

B-13a

B-14

skazić wodę ",

B-15

B-16

B-17

B-18

B-1

B-2

B-3

B-4

B-5

B-6

"zakaz ruchu w obu kierunkach",

"zakaz wjazdu",

"zakaz wjazdu pojazdów silnikowych, z wyjątkiem

motocykli jednośladowych",

"zakaz wjazdu motocykli",

"zakaz wjazdu samochodów ciężarowych",

"zakaz wjazdu ciągników rolniczych",

"zakaz wjazdu pojazdów o · szerokości ponad

... .. m",

"zakaz wjazdu pojazdów o wysokości ponad

... .. m",

"zakaz wjazdu pojazdów o długości ponad ..... m" ,

"zakaz wjazdu pojazdów o rzeczywistej masie całkowitej ponad .. , .. t",

'1

"zakaz wjazdu pojazdów o Ilatiśku osi większym niż

'l

B-19

.. . . . t ",

B-20

B-21

B-22

B-23

B-24

B-25

B-26

B-27

B-28

"stop",

"zakaz skrętu w lewo",

"zakaz skrętu w prawo",

"zakaz zawracania",

"koniec zakazu zawracania", ' )

"zakaz wyprzedzania",

,- . ' )

"zakaz wyprzedzania przez samochody ciężarowe ",

"koniec zakazu wyprzedzani'Ci" ~

"koniec zakazu wyprzedzania' przez samochody

ciężarowe" ,

. ',+

"zakaz używania sygnałów (jź:więkowych" ,

"koniec zakazu używania sygl)ę)ów dźwiękowych ",

"pierwszeństwo dla nadjeżdZających z przeciwka ",

"stój - urząd celny",

',,:' .t

"stój - kontrola graniczna"; ,"stój - rogatka uszkodzani:.. ,

"stój - sygnalizacja uszkod.zona",

"stój - wjazd na prom", ~- -: ~

"stój - kontrola drogowa'j, n_

"ograniczenie prędkości", ,'..

"koniec ograniczenia pręd~Qś9 i",

"zakaz postoju",

"zakaz zatrzymywania się",

"zakaz postoju w dni nieparzyste",

"zakaz postoju w dni parzyste'' ',

"strefa ograniczanego post6jt.i:·,

"koniec strefy ogranicziJnego postoju",

"zakaz ruchu pieszych",

"koniec zakazów",

"strefa ograniczonej prędkości" ,

"koniec strefy ograniczonej prędkości" .

I

B-29

B-30

B-31

B-32

B-32a

B-32b

B-32c

B-32d

B-32e

B-33

B-34

B-35

B. Znaki zakazu

"zakaz wjazdu pojazdów silnikowych z przyczepami",

~

"zakaz wjazdu pojazdów zaprzęgowych ",

"zakaz wjazdu rowerów",

>

"zakaz wjazdu motorowerów",

"zakaz wjazdu wózków rowe(owych",

"zakaz wjazdu wózków ręcznych",

"zakaz wjazdu pojazdów z materiałami wybuchowymi lub łatwo zapalnymi' ;, ' r

"zakaz wjazdu pojazdów z maleriałami niebezpiecznymi, oznakowanych tablicam ~ ostrzegawczymi ba,

."

I

rwy pomaranczowej ,

"zakaz wjazdu pojazdów i mlateriałami , które mogą

B-36

B-37

B-38

B-39

B-40

B-41

B-42

B-43

B-44

I '

('