Ustawa z dnia 23 maja 1991 r. o związkach zawodowych.

1.

Związek zawodowy jest dobrowolną i samorządną organizacją ludzi pracy, powołaną do

reprezentowania i obrony ich praw, interesów zawodowych i socjalnych.

2.

Związek zawodowy jest niezależny w swojej działalności statutowej od pracodawców,

administracji państwowej i samorządu terytorialnego oraz od innych organizacji.

3.

Organy państwowe, samorządu terytorialnego i pracodawcy obowiązani są traktować jednakowo

wszystkie związki zawodowe.

1.

Prawo tworzenia i wstępowania do związków zawodowych mają pracownicy bez względu na

podstawę stosunku pracy, członkowie rolniczych spółdzielni produkcyjnych oraz osoby

wykonujące pracę na podstawie umowy agencyjnej, jeżeli nie są pracodawcami.

2.

Osobom wykonującym pracę nakładczą przysługuje prawo wstępowania do związków zawodowych

działających w zakładzie pracy, z którym nawiązały umowę o pracę nakładczą.

3.

Przejście na emeryturę lub rentę nie pozbawia osób, o których mowa w ust. 1 i 2, prawa

przynależności i wstępowania do związków zawodowych.

4.

Osoby bezrobotne w rozumieniu przepisów o zatrudnieniu zachowują prawo przynależności

do związków zawodowych, a jeśli nie są członkami związków zawodowych, mają prawo wstępowania

do związków zawodowych w przypadkach i na warunkach określonych statutami związków.

5.

Prawo tworzenia i wstępowania do związków zawodowych w zakładach pracy przysługuje

również osobom skierowanym do tych zakładów w celu odbycia służby zastępczej.

6.

Do praw związkowych funkcjonariuszy Policji i Straży Granicznej stosuje się odpowiednio

przepisy niniejszej ustawy, z uwzględnieniem ograniczeń wynikających z odrębnych ustaw.

7.

Przepisy ustawy dotyczące pracowników stosuje się odpowiednio również do innych osób,

o których mowa w ust. 1-6.

Nikt nie może ponosić ujemnych następstw z powodu przynależności do związku zawodowego

lub pozostawania poza nim albo wykonywania funkcji związkowej. W szczególności nie

może to być warunkiem nawiązania stosunku pracy i pozostawania w zatrudnieniu oraz

awansowania pracownika.

Związki zawodowe reprezentują pracowników i inne osoby, o których mowa w art. 2, a

także bronią ich godności, praw oraz interesów materialnych i moralnych, zarówno zbiorowych,

jak i indywidualnych.

Związki zawodowe mają prawo reprezentowania interesów pracowniczych na forum międzynarodowym.

Związki zawodowe współuczestniczą w tworzeniu korzystnych warunków pracy, bytu i wypoczynku.

1.

W zakresie praw i interesów zbiorowych związki zawodowe reprezentują wszystkich pracowników,

niezależnie od ich przynależności związkowej.

2.

W sprawach indywidualnych stosunków pracy związki zawodowe reprezentują prawa i interesy

swoich członków. Na wniosek pracownika nie zrzeszonego związek zawodowy może podjąć

się obrony jego praw i interesów wobec pracodawcy.

Na zasadach przewidzianych w niniejszej ustawie oraz w ustawach odrębnych związki

zawodowe kontrolują przestrzeganie przepisów dotyczących interesów pracowników, emerytów,

rencistów, bezrobotnych i ich rodzin.

Statuty oraz uchwały związkowe określają swobodnie struktury organizacyjne związków

zawodowych. Zobowiązania majątkowe mogą podejmować wyłącznie statutowe organy struktur

związkowych posiadających osobowość prawną.

Zasady członkostwa w związku zawodowym oraz sprawowania funkcji związkowych ustalają

statuty i uchwały statutowych organów związkowych.

1.

Związki zawodowe mają prawo tworzyć ogólnokrajowe zrzeszenia (federacje) związków

zawodowych.

2.

Ogólnokrajowe związki zawodowe i zrzeszenia związków zawodowych mogą tworzyć ogólnokrajowe

organizacje międzyzwiązkowe (konfederacje).

3.

Organizacje związkowe, w tym federacje i konfederacje, mają prawo tworzenia i wstępowania

do międzynarodowych organizacji pracowników.

1.

Związek zawodowy powstaje z mocy uchwały o jego utworzeniu, podjętej przez co najmniej

10 osób uprawnionych do tworzenia związków zawodowych.

2.

Osoby, które podjęły uchwałę o utworzeniu związku zawodowego, uchwalają statut i wybierają

komitet założycielski w liczbie od 3 do 7 osób.

Statut związku zawodowego określa w szczególności

1)

nazwę związku,

2)

siedzibę związku,

3)

terytorialny i podmiotowy zakres działania,

4)

cele i zadania związku oraz sposoby i formy ich realizacji,

5)

zasady nabywania i utraty członkostwa,

6)

prawa i obowiązki członków,

7)

strukturę organizacyjną związku ze wskazaniem, które z jednostek organizacyjnych związku

mają osobowość prawną,

8)

sposób reprezentowania związku oraz osoby upoważnione do zaciągania zobowiązań majątkowych

w imieniu związku,

9)

organy związku, tryb ich wyboru i odwołania, zakres ich kompetencji oraz okres kadencji,

10)

źródła finansowania działalności związku oraz sposób ustanawiania składek członkowskich,

11)

zasady uchwalania i zmian statutu,

12)

sposób rozwiązania związku i likwidacji jego majątku.

1.

Komitet założycielski w terminie 30 dni od dnia utworzenia związku zawodowego składa

wniosek o rejestrację związku w sądzie wojewódzkim właściwym miejscowo ze względu

na siedzibę związku. Po bezskutecznym upływie tego terminu uchwała o utworzeniu związku

zawodowego traci moc.

2.

Sąd odmówi rejestracji związku zawodowego, jeżeli nie zostały spełnione wymagania

określone w art. 12 i art. 13 lub jeżeli statut związku jest niezgodny z przepisami

ustawy.

3.

Postanowienie sądu w przedmiocie rejestracji związku podlega zaskarżeniu do sądu apelacyjnego.

1.

Związek zawodowy oraz jego jednostki organizacyjne wskazane w statucie nabywają osobowość

prawną z dniem zarejestrowania.

2.

Związki międzybranżowe ogólnokrajowe i zrzeszenia międzybranżowe ogólnokrajowe są

rejestrowane przez Sąd Wojewódzki w Warszawie.

1.

Związek zawodowy zawiadamia niezwłocznie właściwy sąd o zmianie statutu. Zmiana wchodzi

w życie z upływem 14 dni od dnia zawiadomienia, jeżeli sąd nie zgłosił wcześniej zastrzeżeń

co do jej zgodności z prawem.

2.

W razie zgłoszenia zastrzeżeń, o których mowa w ust. 1, sąd zawiadamia o nich związek

zawodowy i wyznacza rozprawę dla ich rozpatrzenia w terminie 30 dni od dnia zawiadomienia

przez związek o zmianie statutu.

3.

Art. 18 ust. 1 i 2 stosuje się odpowiednio.

1.

Sąd skreśla związek zawodowy z rejestru,gdy

1)

wskazany w statucie organ podjął uchwałę o rozwiązaniu związku,

2)

zakład pracy, w którym dotychczas działał związek zawodowy, został wykreślony z właściwego

rejestru z powodu likwidacji lub upadłości tego zakładu albo jego przekształcenia

organizacyjno-prawnego, uniemożliwiającego kontynuowanie działalności tego związku,

3)

liczba członków związku utrzymuje się poniżej 10 przez okres dłuższy niż 3 miesiące.

2.

Okoliczności wskazane w ust. 1 sąd stwierdza z urzędu lub na wniosek związku zawodowego.

3.

Postanowienie sądu o skreśleniu z rejestru podlega zaskarżeniu do sądu apelacyjnego.

1.

Sprawy dotyczące rejestracji związków zawodowych są rozpatrywane w trybie przepisów

Kodeksu postępowania cywilnego o postępowaniu nieprocesowym,

2.

Sprawy, o których mowa w ust, 1, sąd rozpatruje w terminie 14 dni od dnia złożenia

wniosku.

3.

Postępowanie rejestracyjne jest wolne od opłat sądowych.

4.

Minister Sprawiedliwości określi w drodze rozporządzenia szczegółowy tryb postępowania

w sprawach, o których mowa w ust. 1, oraz wzór i sposób prowadzenia rejestru związków

zawodowych.

1.

Ogólnokrajowa organizacja międzyzwiązkowa, a także ogólnokrajowy związek zawodowy

reprezentatywny dla pracowników większości zakładów pracy mają prawo opiniowania założeń

i projektów ustaw oraz aktów wykonawczych do tych ustaw w zakresie objętym zadaniami

związków zawodowych.

2.

Organy władzy i administracji państwowej oraz organy samorządu terytorialnego kierują

założenia albo projekty aktów prawnych, o których mowa w ust. 1, do odpowiednich władz

statutowych związku, określając termin przedstawienia opinii, nie krótszy jednak niż

30 dni. Nieprzedstawienie opinii we wskazanym terminie uważa się za rezygnację z prawa

jej wyrażenia.

3.

W razie odrzucenia w całości lub w części stanowiska związku, właściwy organ administracji

państwowej lub samorządu terytorialnego informuje o tym związek na piśmie, podając

uzasadnienie swojego stanowiska. W razie rozbieżności stanowisk związek może przedstawić

swoją opinię na posiedzeniu właściwej komisji sejmowej, senackiej lub samorządu terytorialnego.

4.

Związkom zawodowym przysługuje prawo wyrażania publicznie opinii na temat założeń

lub projektów, o których mowa w ust. 1, w środkach masowego przekazu, w tym także

w radio i telewizji.

1.

Ogólnokrajowa organizacja międzyzwiązkowa, a także ogólnokrajowy związek zawodowy

reprezentatywny dla pracowników większości zakładów pracy mają prawo występowania

z wnioskami o wydanie lub zmianę ustawy albo innego aktu prawnego w zakresie spraw

objętych zadaniami związku zawodowego. Wnioski dotyczące ustaw związek kieruje do

posłów lub organów mających prawo inicjatywy ustawodawczej. W przypadku aktów prawnych

niższego rzędu wnioski kieruje się do organów uprawnionych do ich wydania.

2.

Organ państwowy, do którego został skierowany wniosek, obowiązany jest w terminie

30 dni przedstawić związkowi zawodowemu swoje stanowisko, a w razie negatywnego stanowiska

- także jego uzasadnienie.

1.

Na zasadach ustalonych odrębnymi przepisami związkom zawodowym przysługuje prawo prowadzenia

rokowań zbiorowych oraz zawierania układów zbiorowych pracy, a także innych porozumień

przewidzianych przepisami prawa pracy.

2.

W gałęziach pracy nie objętych układami zbiorowymi regulacja warunków pracy i płacy

wymaga konsultacji ze związkami zawodowymi.

1.

Ogólnokrajowa organizacja międzyzwiązkowa, a także ogólnokrajowy związek zawodowy

reprezentatywny dla pracowników większości zakładów pracy mają prawo wnoszenia rewizji

nadzwyczajnych w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, na zasadach

i w trybie określonych w Kodeksie postępowania cywilnego.

2.

Organizacjom wymienionym w ust. 1 przysługuje prawo występowania do Sądu Najwyższego

z wnioskami o wyjaśnienie przepisów prawa pracy i ubezpieczeń społecznych budzących

wątpliwości lub których stosowanie wywołało rozbieżności w orzecznictwie.

1.

Związki zawodowe sprawują kontrolę nad przestrzeganiem prawa pracy oraz uczestniczą,

na zasadach określonych odrębnymi przepisami, w nadzorze nad przestrzeganiem przepisów

oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy.

2.

Jeżeli w sprawach, o których mowa w ust. 1, zdaniem związku zawodowego postępowanie

organu administracji państwowej i samorządu terytorialnego lub pracodawcy jest niezgodne

z prawem lub narusza zasady sprawiedliwości, związek może wystąpić do właściwego organu

z żądaniem spowodowania usunięcia we właściwym trybie stwierdzonej nieprawidłowości.

1.

Dochód z działalności gospodarczej prowadzonej przez związki zawodowe służy realizacji

ich zadań statutowych i nie może być przeznaczony do podziału pomiędzy ich członków.

2.

Związki zawodowe korzystają ze zwolnień podatkowych przewidzianych dla stowarzyszeń.

1.

Pracownikowi powołanemu do pełnienia z wyboru funkcji związkowej poza zakładem pracy

przysługuje prawo do urlopu bezpłatnego, udzielanego w trybie i na zasadach określonych

w Kodeksie pracy.

2.

Pracownik ma prawo do zwolnienia od pracy zawodowej z zachowaniem prawa do wynagrodzenia

na czas niezbędny do wykonania doraźnej czynności wynikającej z jego funkcji związkowej

poza zakładem pracy, jeżeli czynność ta nie może być wykonana w czasie wolnym od pracy.

Do zakresu działania zakładowej organizacji związkowej należy w szczególności

1)

zajmowanie stanowiska w indywidualnych sprawach pracowniczych w zakresie unormowanym

w przepisach prawa pracy,

2)

zajmowanie stanowiska wobec pracodawcy i organu samorządu załogi w sprawach dotyczących

zbiorowych interesów i praw pracowników,

3)

sprawowanie kontroli nad przestrzeganiem w zakładzie pracy przepisów prawa pracy,

a w szczególności przepisów oraz zasad bezpieczeństwa i higieny pracy,

4)

kierowanie działalnością społecznej inspekcji pracy i współdziałanie z państwową inspekcją

pracy,

5)

zajmowanie się warunkami życia emerytów i rencistów.

1.

Ustalanie zasad wykorzystania funduszy socjalnego i mieszkaniowego, w tym podział

środków z tych funduszy na określone cele, wymaga uzgodnienia z zakładową organizacją

związkową.

2.

Przyznawanie pracownikom świadczeń z funduszy, o których mowa w ust. 1, dokonywane

jest w uzgodnieniu z zakładową organizacją związkową.

3.

System wynagradzania i związane z nim regulaminy nagród i premiowania są ustalane

i zmieniane w uzgodnieniu z zakładową organizacją związkową. Uprawnienia związków

zawodowych w zakresie tworzenia zakładowych systemów wynagradzania określają odrębne

przepisy.

4.

Zasady współdziałania pracodawcy z zakładową organizacją związkową w sprawie ustalania

regulaminu pracy, rozkładu czasu pracy i planu urlopów określają Kodeks pracy i przepisy wydane na jego podstawie.

Pracodawca jest obowiązany udzielić na żądanie związku zawodowego informacji niezbędnych

do prowadzenia działalności związkowej, w szczególności informacji dotyczących warunków

pracy i zasad wynagradzania.

1.

W razie uzasadnionego podejrzenia, że w zakładzie pracy występuje zagrożenie dla życia

lub zdrowia pracowników, zakładowa organizacja związkowa może wystąpić do pracodawcy

z wnioskiem o przeprowadzenie odpowiednich badań, zawiadamiając o tym równocześnie

właściwego okręgowego inspektora pracy. Pracodawca jest obowiązany w terminie 14 dni

od dnia otrzymania wniosku zawiadomić zakładową organizację związkową o swoim stanowisku.

W razie przeprowadzenia badań, pracodawca udostępnia ich wyniki zakładowej organizacji

związkowej wraz z informacją o sposobie i terminie usunięcia stwierdzonego zagrożenia.

2.

Zawiadomienie zakładowej organizacji związkowej o odrzuceniu wniosku, o którym mowa

w ust. 1, lub niezajęcie przez pracodawcę stanowiska wobec tego wniosku w terminie

14 dni od dnia jego złożenia upoważnia zakładową organizację związkową do przeprowadzenia

niezbędnych badań na koszt pracodawcy. O zamiarze podjęcia badań, ich zakresie oraz

przewidywanych kosztach zakładowa organizacja związkowa zawiadamia pracodawcę na piśmie

z co najmniej 14-dniowym wyprzedzeniem.

3.

Pracodawca może w terminie 7 dni od dnia otrzymania zawiadomienia, o którym mowa w

ust. 2, zwrócić się do właściwego okręgowego inspektora pracy o ustalenie celowości

zamierzonych badań lub ich niezbędnego zakresu. Przeprowadzenie badań wbrew stanowisku

inspektora pracy zwalnia pracodawcę z obowiązku pokrycia kosztów tych badań.

1.

W zakładzie pracy, w którym działa więcej niż jedna organizacja związkowa, każda z

nich broni praw i reprezentuje interesy swych członków.

2.

Pracownik nie zrzeszony w związku zawodowym może wskazać do obrony swych praw pracowniczych

wobec pracodawcy zakładową organizację związkową, jeżeli ta organizacja uprzednio

wyraziła na to zgodę. Jeżeli pracownik nie zrzeszony w związku zawodowym nie wskaże

zakładowej organizacji związkowej albo wskazana organizacja związkowa nie wyrazi zgody

na obronę praw pracownika, pracodawca jest zwolniony z obowiązku konsultacji ze związkami

zawodowymi w indywidualnych sprawach ze stosunku pracy tego pracownika.

3.

W sprawach dotyczących zbiorowych praw i interesów pracowników organizacje związkowe

mogą tworzyć wspólną reprezentację związkową.

4.

W sprawach wymagających zawarcia porozumienia lub uzgodnienia stanowiska z organizacjami

związkowymi, organizacje te przedstawiają wspólnie uzgodnione stanowisko. Sposób ustalania

i przedstawiania tego stanowiska przez każdorazowo wyłanianą do tych spraw wspólną

reprezentację związkową określa porozumienie zawarte przez organizacje związkowe.

5.

Jeżeli w sprawach ustalenia regulaminu pracy, rozkładu czasu pracy lub planu urlopów

organizacje związkowe nie przedstawią wspólnie uzgodnionego stanowiska w terminie

30 dni, decyzje w tych sprawach podejmuje pracodawca lub właściwy w danej sprawie

organ samorządu załogi, po rozpatrzeniu odrębnych stanowisk organizacji związkowych.

6.

Przepis ust. 5 nie dotyczy zawarcia lub zmiany zakładowej umowy zbiorowej albo porozumienia

o wprowadzeniu zakładowego systemu wynagradzania i związanych z nimi regulaminów nagród

i premiowania oraz zasad wykorzystania funduszy socjalnego i mieszkaniowego.

1.

Prawo do zwolnienia z obowiązku świadczenia pracy na okres kadencji w zarządzie zakładowej

organizacji związkowej przysługuje

1)

częściowo jednemu pracownikowi w miesięcznym wymiarze godzin równym liczbie członków

zatrudnionych w zakładzie pracy, gdy ich liczba jest mniejsza od 150,

2)

jednemu pracownikowi, gdy związek liczy od 150 do 500 członków zatrudnionych w zakładzie

pracy,

3)

dwom pracownikom, gdy związek liczy od 501 do 1000 członków zatrudnionych w zakładzie

pracy,

4)

trzem pracownikom, gdy związek liczy od 1001 do 2000 członków zatrudnionych w zakładzie

pracy,

5)

kolejnemu pracownikowi za każdy rozpoczęty nowy tysiąc, gdy zakładowa organizacja

związkowa liczy ponad 2000 członków zatrudnionych w zakładzie pracy,

6)

w niepełnym wymiarze godzin i wtedy może ono być udzielane większej liczbie pracowników,

zgodnie z zasadami zawartymi w punktach poprzedzających.

2.

W zależności od wniosku zarządu zakładowej organizacji związkowej zwolnienia od pracy,

o których mowa w ust. 1, udzielane są z zachowaniem prawa do wynagrodzenia lub bezpłatnie.

Zasady udzielania zwolnień szczegółowo określają odrębne przepisy.

3.

Pracownik ma prawo do zwolnienia od pracy zawodowej z zachowaniem prawa do wynagrodzenia

na czas niezbędny do wykonania doraźnej czynności wynikającej z jego funkcji związkowej,

jeżeli czynność ta nie może być wykonana w czasie wolnym od pracy.

1.

Pracodawca nie może bez zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej wypowiedzieć

ani rozwiązać stosunku pracy z pracownikiem będącym członkiem zarządu lub komisji

rewizyjnej zakładowej organizacji związkowej w czasie trwania mandatu oraz w okresie

roku po jego wygaśnięciu.

2.

Pracodawca nie może bez zgody zarządu zakładowej organizacji związkowej zmienić jednostronnie

warunków pracy lub płacy na niekorzyść pracownika będącego członkiem zarządu lub komisji

rewizyjnej zakładowej organizacji związkowej w okresie, o którym mowa w ust. 1, chyba

że dopuszczają to odrębne przepisy.

3.

Ochrona przewidziana w ust. 1 i 2 przysługuje członkom komitetu założycielskiego przez

okres 6 miesięcy od dnia utworzenia komitetu założycielskiego.

4.

Przepisy ust. 1-3 stosuje się odpowiednio do pracownika pełniącego z wyboru funkcję

w organach organizacji związkowych działających poza zakładem pracy, z tym że zgodę,

o której mowa w tych przepisach, wyraża właściwy statutowo organ tej organizacji związkowej,

w której pracownik pełni lub pełnił swoją funkcję.

Pracodawca obowiązany jest na warunkach określonych w umowie udostępnić zakładowej

organizacji związkowej pomieszczenia i urządzenia techniczne niezbędne do wykonywania

działalności związkowej w zakładzie pracy.

Przepisy niniejszego rozdziału stosuje się odpowiednio do międzyzakładowej organizacji

związkowej obejmującej swoim działaniem zakład pracy.

1.

Kto w związku z zajmowanym stanowiskiem lub pełnioną funkcją

1)

przeszkadza w utworzeniu zgodnie z prawem organizacji związkowej,

2)

utrudnia wykonywanie działalności związkowej prowadzonej zgodnie z przepisami ustawy,

3)

dyskryminuje pracownika z powodu przynależności do związku zawodowego, pozostawania

poza związkiem zawodowym lub wykonywania funkcji związkowej

- podlega karze grzywny.

2.

Tej samej karze podlega ten, kto w związku z pełnioną funkcją związkową kieruje działalnością

sprzeczną z ustawą.

3.

Odpowiedzialność za kierowanie nielegalnym strajkiem określa ustawa o rozwiązywaniu

sporów zbiorowych.

1.

Sąd rejestrowy w razie stwierdzenia, że organ związku zawodowego prowadzi działalność

sprzeczną z ustawą, wyznacza termin co najmniej 14 dni na dostosowanie działalności

tego organu do obowiązującego prawa. Postępowanie wszczyna się na wniosek właściwego

prokuratora wojewódzkiego.

2.

W razie bezskutecznego upływu terminu przewidzianego w ust. 1, sąd rejestrowy może

1)

orzec grzywnę wobec poszczególnych członków organu związkowego w wysokości określonej

w art. 163 § 1 Kodeksu postępowania cywilnego,

2)

wyznaczyć władzom związku termin przeprowadzenia nowych wyborów do organu związku

wymienionego w ust. 1, pod rygorem zawieszenia działalności tego organu.

3.

Jeżeli środki określone w ust. 2 okażą się bezskuteczne, sąd rejestrowy, na wniosek

Ministra Sprawiedliwości, orzeka o skreśleniu związku zawodowego z rejestru związków

zawodowych. Od tego orzeczenia przysługuje środek odwoławczy do sądu apelacyjnego.

4.

Do spraw, o których mowa w ust. 1-3, stosuje się odpowiednio art. 18.

5.

Związek zawodowy skreślony prawomocnym orzeczeniem z rejestru związków zawodowych

w myśl ust. 3 jest obowiązany niezwłocznie zaprzestać swej działalności, a w terminie

najpóźniej trzech miesięcy od uprawomocnienia się tego orzeczenia dokonać swojej likwidacji

w sposób przewidziany w statucie.

Spory między związkami zawodowymi a pracodawcami i ich organizacjami dotyczące interesów

pracowniczych rozwiązywane są na zasadach określonych w odrębnej ustawie.

Przepisy ustawy dotyczące związków zawodowych stosuje się odpowiednio do organizacji

związkowych, o których mowa w art. 11 ust. 1 i 2, z wyłączeniem przepisu art. 12 ust.

1 w części dotyczącej liczby założycieli związku, a w części dotyczącej liczby członków

związku przepisu art. 17 ust. 1 pkt 3.

1.

W zakładach pracy mogą być tworzone pracownicze kasy zapomogowo-pożyczkowe lub spółdzielcze

kasy oszczędnościowo-kredytowe, których członkami mogą być pracownicy, emeryci i renciści

bez względu na przynależność związkową. Nadzór społeczny nad tymi kasami sprawują

związki zawodowe.

2.

Spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe gromadzą środki pieniężne swoich członków,

udzielają im pożyczek oraz prowadzą dla nich inne usługi finansowe. Spółdzielcze kasy

oszczędnościowo-kredytowe posiadają osobowość prawną.

3.

Działalność, o której mowa w ust. 2, jest działalnością niedochodową. Do kas oszczędnościowo-kredytowych

w zakresie nie uregulowanym ustawą stosuje się odpowiednio przepisy ustawy - Prawo

spółdzielcze.

4.

Pracownicze kasy zapomogowo-pożyczkowe mogą przekształcać się w spółdzielcze kasy

oszczędnościowo-kredytowe.

5.

Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia szczegółowe zasady organizowania i

działania kas, o których mowa w ust. 1, obowiązki zakładów pracy w tym zakresie, a

także szczegółowe zasady przekształcania pracowniczych kas zapomogowo-pożyczkowych

w spółdzielcze kasy oszczędnościowo-kredytowe.

W ustawie z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Polskiej Rzeczypospolitej

Ludowej

(Dz. U. z 1988 r. Nr 30, poz. 207, z 1989 r. Nr 20, poz. 104, Nr 29, poz. 154 i Nr 34, poz. 178 oraz z 1990 r. Nr 30, poz. 179, Nr 34, poz. 198, Nr 55, poz. 319 i Nr 78, poz. 462) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 74

a)

dotychczasową treść oznacza się jako ust. 1,

b)

dodaje się ust. 2 w brzmieniu

„

2.

Żołnierze w czynnej służbie wojskowej nie mogą tworzyć i wstępować do związków zawodowych

ani brać czynnego udziału w działalności związków zawodowych, których byli członkami

w chwili powołania do tej służby.

”

;

2)

po art. 154 dodaje się art. 154a w brzmieniu

„

Art. 154a.

Junacy odbywający zasadniczą służbę w obronie cywilnej nie mogą tworzyć i wstępować

do związków zawodowych ani brać czynnego udziału w działalności związków zawodowych,

których byli członkami w chwili powołania do tej służby.

”

W ustawie z dnia 30 czerwca 1970 r. o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych

(Dz. U. Nr 16, poz. 134, z 1972 r. Nr 53, poz. 341 i 342, z 1974 r. Nr 24, poz. 142 i Nr 47, poz. 282, z 1979 r. Nr 15, poz. 97, z 1983 r. Nr 16, poz. 78, z 1989 r. Nr 20, poz. 104, Nr 34, poz. 178 i Nr 35, poz. 192 oraz z 1990 r. Nr 4, poz. 19) po art. 48 dodaje się art. 48a w brzmieniu

„

Art. 48a.

1.

Żołnierzom zawodowym nie przysługuje prawo tworzenia i wstępowania do związków zawodowych.

Obowiązkiem Państwa jest zagwarantowanie żołnierzowi zawodowemu godziwych warunków

służby i uposażenia. 2. Z chwilą powołania do zawodowej służby wojskowej ustaje dotychczasowe

członkostwo w związkach zawodowych.

”

W ustawie z dnia 16 września 1982 r. o pracownikach urzędów państwowych

(Dz. U. Nr 31, poz. 214, z 1984 r. Nr 35, poz. 187, z 1988 r. Nr 19, poz. 132, z 1989 r. Nr 4, poz. 24 i Nr 34, poz. 178 i 182 oraz z 1990 r. Nr 20, poz. 121 i Nr 51, poz. 300) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 40

a)

w ust. 1 wyrazy „pracowników urzędów państwowych” skreśla się,

b)

ust. 2 otrzymuje brzmienie

„

2.

Rada Ministrów w drodze rozporządzenia określa stanowiska, o których mowa w ust. 1.

”

,

2)

art. 41 skreśla się.

W ustawie z dnia 20 czerwca 1985 r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych

(Dz. U. z 1990 r. Nr 23, poz. 138, Nr 34, poz. 198, Nr 53, poz. 306 i Nr 89, poz. 517) dział VI skreśla się.

W ustawie z dnia 20 czerwca 1985 r. o prokuraturze

(Dz. U. z 1991 r. Nr 25, poz. 103) rozdział 7 skreśla się.

1.

Ogólnokrajowa organizacja międzyzwiązkowa, a także ogólnokrajowy związek zawodowy

reprezentatywny dla pracowników większości zakładów pracy określą do dnia 30 września

1991 r., w drodze porozumienia, zasady korzystania i podziału majątku Zrzeszenia Związków

Zawodowych, przekazanego na zasadach i w trybie określonych w przepisach wydanych

na podstawie art. 61 ust. 2 ustawy, o której mowa w art. 48 ust. 1 niniejszej ustawy.

2.

Czynności prawne przekraczające zakres zwykłego zarządu majątkiem, którego dotyczy

ust. 1, są nieważne, a dokonane w drodze tych czynności przeniesienia praw do składników

majątkowych są bezskuteczne, korzyści zaś uzyskane przez osoby trzecie w wyniku tych

czynności podlegają zwrotowi na rzecz uszczuplonego majątku, o jakim mowa w tym przepisie.

3.

W zakresie odszkodowania i waloryzacji odpowiednie zastosowanie mają przepisy ustawy z dnia 25 października 1990 r. o zwrocie majątku utraconego przez związki zawodowe

i organizacje społeczne w wyniku wprowadzenia stanu wojennego

(Dz. U. z 1991 r. Nr 4, poz. 17).

4.

W razie niezawarcia porozumienia w terminie wymienionym w ust. 1, zasady korzystania

i podziału majątku, o którym mowa w ust. 1, określi w drodze rozporządzenia Rada Ministrów.

Rejestracja organizacji związkowych dokonana przed dniem wejścia w życie ustawy zachowuje

moc prawną.

Pracownikom pełniącym z wyboru funkcje w zarządzie zakładowej organizacji związkowej,

korzystającym w dniu wejścia w życie ustawy ze zwolnienia od pracy na podstawie dotychczasowych

przepisów, przysługuje prawo do dalszego korzystania ze zwolnienia od pracy na warunkach

określonych tymi przepisami, nie dłużej jednak niż do dnia 30 czerwca 1993 r.

1.

Traci moc ustawa z dnia 8 października 1982 r. o związkach zawodowych

(Dz. U. z 1985 r. Nr 54, poz. 277, z 1988 r. Nr 11, poz. 84, z 1989 r. Nr 20, poz. 105 i z 1990 r. Nr 30, poz. 179).

2.

Do czasu wydania rozporządzenia Rady Ministrów, o którym mowa w art. 39 ust. 5 niniejszej

ustawy, pozostają w mocy przepisy wydane na podstawie art. 58 ustawy wymienionej w

ust. 1.

1.

Żołnierzom zawodowym nie przysługuje prawo tworzenia i wstępowania do związków zawodowych.

Obowiązkiem Państwa jest zagwarantowanie żołnierzowi zawodowemu godziwych warunków

służby i uposażenia. 2. Z chwilą powołania do zawodowej służby wojskowej ustaje dotychczasowe

członkostwo w związkach zawodowych.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 30 dni od dnia ogłoszenia.

Junacy odbywający zasadniczą służbę w obronie cywilnej nie mogą tworzyć i wstępować

do związków zawodowych ani brać czynnego udziału w działalności związków zawodowych,

których byli członkami w chwili powołania do tej służby.