Ustawa z dnia 17 maja 1989 r. o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego w Rzeczypospolitej Polskiej

Kościół Katolicki w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, zwany dalej „Kościołem”, działa

w konstytucyjnych ramach ustrojowych Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej.

Kościół rządzi się w swych sprawach własnym prawem, swobodnie wykonuje władzę duchowną

i jurysdykcyjną oraz zarządza swoimi sprawami.

1.

Ustawa niniejsza określa zasady stosunku Państwa do Kościoła, w tym jego sytuację

prawną i majątkową.

2.

W sprawach odnoszących się do Kościoła, nie uregulowanych niniejszą ustawą, stosuje

się powszechnie obowiązujące przepisy prawa, o ile nie są sprzeczne z wynikającymi

z niej zasadami.

1.

Komisja Wspólna przedstawicieli Rządu Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej i Konferencji

Episkopatu Polski, składająca się z ich upoważnionych przedstawicieli, w uzgodnionej

liczbie na zasadzie parytetu, zwana dalej „Komisją Wspólną”, rozpatruje problemy związane

z rozwojem stosunków między Państwem i Kościołem oraz sprawy interpretacji niniejszej

ustawy i jej wykonywania.

2.

Przepis ust. 1 nie narusza właściwości organów państwowych ani organów Kościoła, jak

również kompetencji Stolicy Apostolskiej.

1.

W skład struktury organizacyjnej Kościoła wchodzą osoby prawne wymienione w art. 6-10.

2.

Ilekroć w ustawie jest mowa o władzy kościelnej, rozumie się przez to organ właściwej

kościelnej osoby prawnej.

1.

Osobą prawną Kościoła o zasięgu ogólnopolskim jest Konferencja Episkopatu Polski.

2.

Organami Konferencji Episkopatu Polski są

1)

Prezydium Konferencji Episkopatu Polski,

2)

Rada Główna Konferencji Episkopatu Polski,

3)

Sekretariat Konferencji Episkopatu Polski.

3.

W sprawach majątkowych Konferencją Episkopatu Polski reprezentuje jej Prezydium. Do

składania oświadczeń woli jest uprawniony każdy z jego członków.

1.

Osobami prawnymi są następujące terytorialne jednostki organizacyjne Kościoła

1)

metropolie,

2)

archidiecezje,

3)

diecezje,

4)

administratury apostolskie,

5)

parafie.

2.

Osobami prawnymi są również

1)

kościoły rektoralne (rektoraty),

2)

Caritas Polska,

3)

Caritas diecezji,

4)

Papieskie Dzieła Misyjne.

3.

Organami osób prawnych wymienionych w ust. 1 i 2 są

1)

dla metropolii gnieźnieńskiej - metropolita gnieźnieński, Prymas Polski, dla innych

metropolii - metropolita,

2)

dla archidiecezji - arcybiskup archidiecezjalny lub administrator archidiecezji,

3)

dla diecezji - biskup diecezjalny lub administrator diecezji,

4)

dla administratury apostolskiej - administrator apostolski,

5)

dla parafii - proboszcz lub administrator parafii,

6)

dla kościoła rektoralnego - rektor,

7)

dla Caritas Polskiej - dyrektor,

8)

dla Caritas diecezji - dyrektor,

9)

dla Papieskich Dzieł Misyjnych - dyrektor krajowy.

4.

Ilekroć w ustawie używa się określenia „biskup diecezjalny”, rozumie się przez to

organy osób prawnych wymienione w ust. 3 pkt 2-4.

1.

Osobami prawnymi są następujące personalne jednostki organizacyjne Kościoła

1)

Ordynariat Polowy,

2)

kapituły,

3)

parafie personalne,

4)

Konferencja Wyższych Przełożonych Zakonnych Męskich,

5)

Konferencja Wyższych Przełożonych Zakonnych Żeńskich,

6)

instytuty życia konsekrowanego (instytuty zakonne i instytuty świeckie) oraz stowarzyszenia

życia apostolskiego; te instytuty i stowarzyszenia zwane są dalej „zakonami”,

7)

prowincje zakonów,

8)

opactwa, klasztory niezależne, domy zakonne,

9)

wyższe i niższe seminaria duchowne diecezjalne,

10)

wyższe i niższe seminaria duchowne zakonne, jeżeli, w myśl przepisów danego zakonu,

mają charakter samoistny.

2.

Organami osób prawnych wymienionych w ust. 1 są

1)

dla Ordynariatu Polowego - ordynariusz polowy,

2)

dla kapituły - prepozyt albo dziekan,

3)

dla parafii personalnej - proboszcz lub administrator parafii,

4)

dla Konferencji Wyższych Przełożonych Zakonnych - przewodniczący (przewodnicząca)

Konsulty Wyższych Przełożonych Zakonnych,

5)

dla zakonów - wyższy przełożony (przełożona),

6)

dla prowincji zakonnej - przełożony (przełożona) prowincji,

7)

dla opactwa - opat (przełożona),

8)

dla klasztoru niezależnego i domu zakonnego - przełożony (przełożona),

9)

dla wyższego seminarium duchownego - rektor,

10)

dla niższego seminarium duchownego - dyrektor.

3.

Organy osób prawnych zakonnych mogą używać innych nazw, stosownie do tradycji danej

osoby prawnej.

1.

Osobami prawnymi są

1)

Katolicki Uniwersytet Lubelski,

2)

Papieska Akademia Teologiczna w Krakowie,

3)

Papieski Wydział Teologiczny w Poznaniu,

4)

Papieski Wydział Teologiczny we Wrocławiu,

5)

Papieski Wydział Teologiczny w Warszawie oraz jego dwie sekcje: Św. Jana Chrzciciela

i Św. Andrzeja Boboli „Bobolanum”,

6)

Wydział Filozoficzny Towarzystwa Jezusowego w Krakowie,

7)

kościelne instytuty naukowe i dydaktyczno-naukowe kanonicznie erygowane.

2.

Status prawny Akademii Teologii Katolickiej w Warszawie określa ustawa o szkolnictwie

wyższym. Statut tej Akademii zatwierdza Minister Edukacji Narodowej i właściwa władza

kościelna.

Inne jednostki organizacyjne Kościoła mogą uzyskać osobowość prawną w drodze rozporządzenia

Ministra-Kierownika Urzędu do Spraw Wyznań.

Kościelna osoba prawna nie odpowiada za zobowiązania innej kościelnej osoby prawnej.

Kościelne wydawnictwa, zakłady wytwórcze, usługowe i handlowe, zakłady charytatywno-opiekuńcze,

szkoły i inne placówki oświatowo-wychowawcze, nie posiadające osobowości prawnej,

działają w ramach kościelnych osób prawnych, które je powołały.

1.

Kościelne jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 7 i 8 oraz art. 9 ust. 1

pkt 7, nabywają osobowość prawną z chwilą powiadomienia właściwego organu administracji

państwowej o ich utworzeniu przez władzę kościelną, jeżeli ratyfikowane umowy nie

stanowią inaczej.

2.

Jeżeli przepis prawa lub ratyfikowane umowy nie stanowią inaczej, właściwym organem

administracji państwowej jest

1)

odnośnie do osób prawnych wymienionych w art. 7 ust. 1 pkt 1-4, art. 7 ust. 2 pkt

2 i 3, art. 8 ust. 1 pkt 1, 6 i 7 oraz art. 9 ust. 1 pkt 7 - Urząd do Spraw Wyznań,

2)

w pozostałych przypadkach - terenowy organ administracji państwowej o właściwości

szczególnej do spraw wyznań stopnia wojewódzkiego.

3.

Powiadomienie powinno zawierać

1)

nazwę kościelnej osoby prawnej,

2)

jej siedzibę,

3)

określenie granic terenu jej działania - w odniesieniu do osób o zasięgu terytorialnym.

4.

Właściwa władza kościelna powiadamia niezwłocznie organ administracji państwowej wymieniony

w ust. 2 o

1)

zmianach dotyczących nazwy i siedziby kościelnej osoby prawnej oraz o zmianie jej

granic,

2)

połączeniu, podziale i zniesieniu kościelnej osoby prawnej.

5.

Odpis powiadomienia, o którym mowa w ust. 3 i 4, z umieszczonym na nim potwierdzeniem

odbioru, jest dowodem uzyskania osobowości prawnej.

6.

Utworzenie jednostki organizacyjnej zakonu, który istnieje za granicą, a dotąd nie

działał w Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej, wymaga konsultacji między Sekretariatem

Konferencji Episkopatu Polski a Ministrem-Kierownikiem Urzędu do Spraw Wyznań.

O powołaniu i odwołaniu osoby sprawującej funkcje organu osoby prawnej władza kościelna

powiadamia właściwy organ administracji państwowej, jeżeli ratyfikowane umowy nie

stanowią inaczej. Powiadomienie obejmuje imię i nazwisko, obywatelstwo oraz miejsce

zamieszkania danej osoby.

1.

Organizowanie kultu publicznego i jego sprawowanie podlega władzy kościelnej.

2.

Publiczne sprawowanie kultu nie wymaga zgłaszania lub uzyskiwania zezwoleń, jeżeli

odbywa się

1)

w kościołach, kaplicach, budynkach kościelnych i na gruntach kościelnych oraz w innych

pomieszczeniach służących katechizacji lub organizacjom kościelnym,

2)

w innych miejscach udostępnionych na ten cel przez osobę upoważnioną do dysponowania

nimi, z wyłączeniem dróg, placów oraz budynków publicznych, jeżeli przepisy ustawy

nie stanowią inaczej.

3.

Religijne uroczystości pogrzebowe i nabożeństwa za zmarłych mogą być sprawowane na

cmentarzach komunalnych przy zachowaniu obowiązujących przepisów porządkowych.

1.

Trasa i czas procesji lub pielgrzymki na drogach publicznych podlega uzgodnieniu z

1)

terenowym organem administracji państwowej stopnia podstawowego, jeżeli trasa przebiega

w obrębie gminy, miasta lub dzielnicy miasta,

2)

wojewodą lub prezydentem m. st. Warszawy, m. Krakowa albo m. Łodzi, jeżeli trasa przebiega

w obrębie województwa,

3)

wojewodą lub prezydentem m. st. Warszawy, m. Krakowa albo m. Łodzi, właściwym ze względu

na miejsce organizowania pielgrzymki, w przypadku gdy trasa przekracza teren jednego

województwa.

2.

Przepisu ust. 1 nie stosuje się w przypadkach konduktów pogrzebowych odbywających

się stosownie do miejscowego zwyczaju.

1.

Niedziele i następujące święta katolickie, zwane dalej „świętami”, są dniami wolnymi

od pracy

1)

1 stycznia - uroczystość Świętej Bożej Rodzicielki Maryi (dzień Nowego Roku),

2)

drugi dzień Wielkiej Nocy,

3)

dzień Bożego Ciała,

4)

15 sierpnia - uroczystość Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny,

5)

1 listopada - dzień Wszystkich Świętych,

6)

25 grudnia - pierwszy dzień Bożego Narodzenia,

7)

26 grudnia - drugi dzień Bożego Narodzenia.

2.

Zmiana uregulowań, o których mowa w ust. 1, wymaga uprzedniego uzgodnienia między

Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej a Konferencją Episkopatu Polski.

1.

Państwo uznaje prawo Kościoła do nauczania religii oraz religijnego wychowania dzieci

i młodzieży, zgodnie z wyborem dokonanym przez rodziców lub prawnych opiekunów.

2.

Dzieci i młodzież szkolna, młodzież pracująca i osoby dorosłe korzystają z nauczania

religii - zgodnie z programem ustalonym przez władzę kościelną.

3.

Nauczanie religii, jako wewnętrzna sprawa Kościoła, jest organizowane przez parafie

i domy zakonne pod zwierzchnictwem biskupa diecezjalnego.

1.

Nauczanie religii dzieci i młodzieży odbywa się w punktach katechetycznych organizowanych

w kościołach, kaplicach i budynkach kościelnych, a także w innych pomieszczeniach

udostępnionych na ten cel przez osobę uprawnioną do dysponowania pomieszczeniem.

2.

Obowiązkowe zajęcia lekcyjne w szkole i nauczanie religii nie mogą ze sobą kolidować.

Uwzględniając potrzeby zarówno zajęć szkolnych, jak i nauczania religii, Minister

Edukacji Narodowej w porozumieniu z Sekretariatem Konferencji Episkopatu Polski wyda

rozporządzenie określające zasady i sposób godzenia rozkładu nauczania religii z rozkładem

zajęć szkolnych.

1.

Kościelne osoby prawne mają prawo zakładać i prowadzić szkoły oraz inne placówki oświatowo-wychowawcze

i opiekuńczo-wychowawcze na zasadach organizacyjnych i programowych określonych przez

odpowiednie ustawy. Mają one charakter katolicki i podlegają władzy kościelnej.

2.

Minister Edukacji Narodowej w porozumieniu z Sekretariatem Konferencji Episkopatu

Polski określa rodzaje szkół i placówek wymienionych w ust. 1 i zasady ich tworzenia

oraz warunki- prowadzenia i nadzoru nad nimi; może również określić zasady ich dotowania.

3.

Diecezje i zakony mają prawo zakładać i prowadzić niższe seminaria duchowne. W zakresie

realizacji programu szkół ogólnokształcących i uzyskiwania świadectw dojrzałości podlegają

one nadzorowi Ministra Edukacji Narodowej.

1.

Do nauczycieli i wychowawców zatrudnionych w szkołach i innych placówkach oświatowo-wychowawczych

oraz placówkach opiekuńczo-wychowawczych prowadzonych przez kościelne osoby prawne,

a także świeckich nauczycieli w niższych seminariach duchownych stosuje się prawa

i obowiązki ustalone dla nauczycieli i wychowawców zatrudnionych w państwowych szkołach

i placówkach oświatowo-wychowawczych oraz opiekuńczo-wychowawczych, z uwzględnieniem

ust. 2.

2.

Szczegółowy zakres uprawnień i obowiązków, o których mowa w ust. 1, określa Minister

Edukacji Narodowej na wniosek Sekretariatu Konferencji Episkopatu Polski.

3.

Pracownikom szkół i innych placówek oświatowo-wychowawczych oraz placówek opiekuńczo-wychowawczych,

nie będącym nauczycielami lub wychowawcami, przysługują uprawnienia i świadczenia

przewidziane dla tej kategorii pracowników zatrudnionych w państwowych szkołach i

placówkach.

1.

Uczącym się w szkołach, o których mowa w art. 20 ust. 1 i 3, przysługują świadczenia

społecznej służby zdrowia i ulgi w opłatach za przejazdy publicznymi środkami lokomocji

na równi z uczniami szkół państwowych.

2.

Rodzicom lub opiekunom prawnym uczniów szkół kościelnych, wymienionych w art. 20 ust.

1 i 3, przysługuje prawo do zasiłków rodzinnych.

3.

Uczącym się w szkołach kościelnych mogą być przyznawane, przez kościelne osoby prawne,

stypendia lub inne świadczenia socjalne.

1.

Konferencji Episkopatu Polski, diecezjom i zakonom przysługuje prawo zakładania i

prowadzenia wyższych seminariów duchownych, a w trybie określonym w ust. 2 i 3 - innych

wyższych uczelni.

2.

Status wyższych uczelni papieskich oraz tryb i zakres uznawania przez Państwo kościelnych

stopni i tytułów naukowych regulują umowy miedzy Rządem Polskiej Rzeczypospolitej

Ludowej a Konferencją Episkopatu Polski.

3.

Tworzenie szkół wyższych o zakresie nauczania szerszym niż określony w ust. 1 i 2

następuje w drodze ustawy na wniosek Konferencji Episkopatu Polski.

4.

Do wykładowców, wychowawców, pracowników oraz uczących się w szkołach wymienionych

w ust. 1 i 3 stosuje się przepisy art. 21 i 22.

5.

Władzy kościelnej przysługuje także prawo erygowania kościelnych instytutów naukowych

i naukowo-dydaktycznych. Nie korzystają one z uprawnień przewidzianych w ust. 1-4.

Osoby duchowne i członkowie zakonów mają prawo kształcenia się w szkołach państwowych

wszystkich stopni i rodzajów. Podlegają oni obowiązującym przepisom, zachowując jednak

prawo do noszenia stroju duchownego.

1.

Wszystkim osobom pełniącym służbę wojskową, a także ich rodzinom, zapewnia się swobodę

spełniania lub niespełniania, zależnie od ich woli, praktyk religijnych.

2.

Żołnierzom w czynnej służbie wojskowej zapewnia się możliwość uczestniczenia - poza

terenem jednostek wojskowych - we Mszy Św. w niedziele i święta oraz w innych zwyczajowych

praktykach religijnych organizowanych w kościołach garnizonowych lub niegarnizonowych,

jeśli nie koliduje to z ważnymi obowiązkami służbowymi.

3.

Kapelani wojskowi troszczą się o realizację zasad zawartych w ust. 1 i 2, w szczególności

przez indywidualny kontakt z dowódcami jednostek wojskowych oraz z żołnierzami.

4.

Kapelani wojskowi mają pełną swobodę stałego kontaktowania się z żołnierzami na terenie

jednostek wojskowych, w terminach uzgodnionych z dowódcami tych jednostek.

1.

Do kapelanów wojskowych mają zastosowanie przepisy o służbie wojskowej żołnierzy zawodowych.

Kapelani stanowią wyodrębniony korpus osobowy żołnierzy zawodowych.

2.

Kapelani wojskowi podlegają w zakresie służby wojskowej organom wojskowym, a w zakresie

duszpasterstwa - władzom kościelnym.

3.

Statut duszpasterstwa wojskowego opracowywany jest z uwzględnieniem właściwości wynikających

z ust. 2. Statut uchwala Konferencja Episkopatu Polski, a ogłasza Minister Obrony

Narodowej.

1.

Do czasu powołania Ordynariatu Polowego, o którym mowa w art. 8 ust. 1 pkt 1 i ust.

2 pkt 1, duszpasterstwem wojskowym kieruje Generalny Dziekan Wojska Polskiego, jako

naczelny kapelan wojskowy. Jego organem wykonawczym jest Generalny Dziekanat Wojska

Polskiego.

2.

Generalnego Dziekana Wojska Polskiego, po uprzednim uzgodnieniu jego kandydatury z

Konferencją Episkopatu Polski, powołuje spośród kapelanów wojskowych Minister Obrony

Narodowej. Biskup diecezjalny udziela Generalnemu Dziekanowi Wojska Polskiego jurysdykcji

kościelnej.

3.

Generalny Dziekan Wojska Polskiego przestaje pełnić swoje funkcje z chwilą

1)

zwolnienia go z zawodowej służby wojskowej,

2)

przyjęcia jego prośby o rezygnację przez Ministra Obrony Narodowej lub władzę kościelną,

3)

odwołania go ze stanowiska przez Ministra Obrony Narodowej lub władzę kościelną.

4.

Decyzje, o których mowa w ust. 3, wymagają wspólnego uzgodnienia.

1.

Generalny Dziekan Wojska Polskiego, w porozumieniu z biskupem diecezjalnym, przedstawia

Ministrowi Obrony Narodowej wniosek w sprawie powołania kapelana wojskowego i zwolnienia

go z zawodowej służby wojskowej.

2.

Generalny Dziekan Wojska Polskiego, w porozumieniu z biskupem diecezjalnym i organem

wojskowym określonym w statucie duszpasterstwa wojskowego, wyznacza kapelana wojskowego

na stanowisko rektora kościoła garnizonowego i odwołuje go.

3.

Na wniosek Generalnego Dziekana Wojska Polskiego biskup diecezjalny udziela jurysdykcji

rektorowi kościoła garnizonowego lub innemu kapelanowi wojskowemu, chyba że przeciwko

temu przemawiają przewidziane prawem kanonicznym względy kościelne.

4.

Tryb postępowania w sprawach, o których mowa w ust. 112, oraz następstwa odmowy udzielenia

jurysdykcji lub jej cofnięcia określa statut duszpasterstwa wojskowego.

5.

Tryb tworzenia personalnych parafii wojskowych i terytorialnych parafii przy kościołach

garnizonowych określa statut duszpasterstwa wojskowego.

1.

Przepisy dotyczące odraczania zasadniczej służby wojskowej ze względu na odbywanie

nauki mają zastosowanie również do alumnów wyższych seminariów duchownych oraz nowicjuszy

zakonnych.

2.

Duchowni po otrzymaniu święceń i członkowie zakonów po złożeniu profesji wieczystej

zostają przeniesieni do rezerwy. Nie są oni powoływani do odbywania ćwiczeń wojskowych

w czasie pokoju, z wyjątkiem przypadku przeszkolenia, za zgodą biskupa diecezjalnego

lub wyższego przełożonego zakonnego, do pełnienia funkcji kapelana.

3.

W razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny osoby, o których mowa w ust. 1 i 2,

przeznacza się stosownie do potrzeb sił zbrojnych

1)

duchownych - do pełnienia funkcji kapelanów wojskowych,

2)

alumnów wyższych seminariów duchownych oraz członków zakonów - do służby sanitarnej

lub służby w obronie cywilnej.

4.

W razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny właściwe organy wojskowe, w porozumieniu

z biskupem diecezjalnym, zapewnią pozostawienie do duszpasterskiej obsługi ludności

niezbędnej liczby duchownych spośród tych, którzy podlegają mobilizacji.

1.

Dzieciom i młodzieży przebywającym w zakładach wychowawczych i opiekuńczych, jak również

w sanatoriach, prewentoriach i szpitalach, zapewnia się prawo wykonywania praktyk

religijnych, korzystania z posług religijnych i katechizacji, z zachowaniem wzajemnej

tolerancji. W szczególności zapewnia się im możliwość udziału we Mszy Św. w niedziele

i święta oraz w rekolekcjach.

2.

Dzieciom i młodzieży przebywającym na krajowych koloniach i obozach organizowanych

przez instytucje państwowe zapewnia się prawo do wykonywania praktyk religijnych,

w szczególności do udziału we Mszy św. w niedziele i święta.

3.

Szczegółowe przepisy w sprawach, o których mowa w ust. 1 i 2, wydaje Minister Edukacji

Narodowej, a odnośnie do dzieci i młodzieży przebywających w sanatoriach, prewentoriach

i szpitalach - Minister Zdrowia i Opieki Społecznej, w porozumieniu z Sekretariatem

Konferencji Episkopatu Polski.

1.

Osobom przebywającym w zakładach leczniczych oraz zamkniętych zakładach pomocy społecznej

zapewnia się prawo wykonywania praktyk religijnych i korzystania z posług religijnych.

2.

W celu realizacji uprawnień, o których mowa w ust. 1, kierownicy właściwych zakładów

państwowych zatrudnią kapelanów skierowanych przez biskupa diecezjalnego.

3.

W celu umożliwienia udziału zainteresowanych chorych i podopiecznych we Mszy Św. i

w innych zbiorowych praktykach religijnych, kierownicy właściwych zakładów państwowych

przeznaczą odpowiednie pomieszczenia na kaplice, a w wyjątkowych wypadkach udostępnią

do tego celu inne pomieszczenia.

1.

W Katolickim Uniwersytecie Lubelskim tytuły naukowe profesora nadzwyczajnego i profesora

zwyczajnego nadaje Senat na wniosek rady wydziału, po otrzymaniu pozytywnej opinii

Centralnej Komisji Kwalifikacyjnej.

2.

Rektor Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego powiadamia Ministra Edukacji Narodowej

o nadaniu tytułu naukowego.

3.

Tytuły naukowe nadane przez Senat Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego odpowiadają,

z zastrzeżeniem wynikającym z ust. 4, tytułom naukowym nadanym w trybie art. 31.

4.

Jeżeli profesor Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego przechodzi do państwowej jednostki

organizacyjnej wymienionej w art. 31 ust. 2 na stanowisko profesora, tytuł naukowy

nadaje mu Rada Państwa, w trybie określonym w tym przepisie. W postępowaniu o nadanie

tytułu naukowego zachowuje moc opinia Centralnej Komisji Kwalifikacyjnej.

1.

Osoby tymczasowo aresztowane mogą wykonywać praktyki religijne i uczestniczyć we Mszy

Św. transmitowanej przez środki masowego przekazywania oraz, za zgodą organu, do którego

dyspozycji pozostają, korzystać z indywidualnej posługi religijnej.

2.

Osobom skazanym zapewnia się możliwość wykonywania praktyk religijnych, korzystania

z posług religijnych oraz uczestniczenia we Mszy św. odprawianej w niedziele i święta

w odpowiednio przystosowanym pomieszczeniu w zakładzie, w którym przebywają. Osobom,

które nie mogą uczestniczyć we Mszy św. odprawianej na terenie zakładu, należy zapewnić

możność wysłuchania Mszy św. transmitowanej przez środki masowego przekazywania.

3.

Nieletnim przebywającym w zakładach poprawczych i schroniskach dla nieletnich zapewnia

się możliwość wykonywania praktyk religijnych, korzystania z katechizacji i posług

religijnych, uczestniczenia we Mszy św. w niedziele i święta. Nieletnim, którzy nie

mogą uczestniczyć we Mszy Św., należy zapewnić możność wysłuchania Mszy św. transmitowanej

przez środki masowego przekazywania.

4.

W celu realizacji uprawnień osób wymienionych w ust. 1-3 kierownicy odpowiednich zakładów

zawierają umowy w sprawie nieodpłatnego wykonywania obowiązków kapelana z duchownymi

skierowanymi przez biskupa diecezjalnego.

1.

Osobom należącym do Kościoła zapewnia się swobodę zrzeszania w celu realizacji zadań

wynikających z misji Kościoła.

2.

Prawo określone w ust. 1 jest wykonywane w ramach organizacji kościelnych i katolickich.

1.

Organizacjami kościelnymi w rozumieniu niniejszej ustawy są organizacje zrzeszające

osoby należące do Kościoła

1)

erygowane przez biskupa diecezjalnego lub w ramach statutów zakonnych przez wyższego

przełożonego zakonnego, a w odniesieniu do organizacji o zasięgu ponaddiecezjalnym

- przez Konferencję Episkopatu Polski,

2)

założone przez wiernych z udziałem proboszcza, rektora kościoła lub przełożonego zakonnego

za zezwoleniem władzy kościelnej, o której mowa w pkt 1.

2.

Organizacje kościelne mają na celu w szczególności działalność na rzecz formacji religijnej,

kultu publicznego i nauki katolickiej.

3.

Organizacje kościelne działają w ramach tych kościelnych osób prawnych, w których

zostały powołane. O erygowaniu organizacji o zasiągu ponaddiecezjalnym Sekretariat

Konferencji Episkopatu Polski powiadamia Urząd do Spraw Wyznań. Organizacje wymienione

w ust. 1 pkt 1 mogą nabyć osobowość prawną w trybie art. 10.

4.

Władze kościelne czuwają nad zgodnością działania organizacji z ich celami religijnymi

i moralnymi.

5.

Do organizacji kościelnych nie stosuje się prawa o stowarzyszeniach. Przepisy ustawy

o zgromadzeniach stosuje się do organizacji kościelnych jedynie gdy chodzi o zebrania

na drogach i placach publicznych oraz w budynkach państwowych.

1.

Organizacjami katolickimi w rozumieniu ustawy są organizacje założone za aprobatą

władzy kościelnej, która zatwierdza im kapelana lub asystenta kościelnego. Działają

one w łączności z hierarchią kościelną.

2.

Organizacje katolickie mogą mieć na celu w szczególności zgodną z nauką Kościoła działalność

społeczno-kulturalną, oświatowo-wychowawczą i charytatywno-opiekuńczą.

3.

Do organizacji katolickich stosuje się przepisy prawa o stowarzyszeniach, z tym że

1)

władzy kościelnej przysługuje prawo cofnięcia aprobaty, o której mowa w ust. 1,

2)

wystąpienie do sądu z wnioskiem o rozwiązanie stowarzyszenia wymaga uzgodnienia w

Komisji Wspólnej,

3)

w przypadku likwidacji organizacji katolickiej do jej majątku stosuje się odpowiednio

przepisy o majątku zlikwidowanych kościelnych osób prawnych, chyba że ich statut stanowi

inaczej.

Organizacje, których celem jest krzewienie trzeźwości, oddziaływanie na osoby nadużywające

alkoholu lub używające narkotyków oraz udzielanie pomocy ich rodzinom, mogą być tworzone

także w formie organizacji kościelnych, o których mowa w art. 34, lub organizacji

katolickich, o których mowa w art. 35.

Organizacje inne niż wymienione w art. 33, zrzeszające katolików, realizują ideały

chrześcijańskie według własnych programów, działając wyłącznie na podstawie ogólnie

obowiązujących przepisów prawa oraz swoich statutów.

1.

Osoby prawne Kościoła mają prawo prowadzenia właściwej dla każdej z nich działalności

charytatywno-opiekuńczej.

2.

Dla prowadzenia działalności, o której mowa w ust. 1, władze kościelne są uprawnione

również do powołania

1)

Caritas Polskiej - jako instytucji o zasięgu krajowym,

2)

Caritas diecezji - dla poszczególnych diecezji.

3.

Caritas Polską powołuje, nadaje jej statut i nadzoruje Konferencja Episkopatu Polski.

4.

Caritas diecezji powołuje, nadaje jej statut i nadzoruje biskup diecezjalny.

5.

Zakony prowadzą działalność charytatywno-opiekuńczą w zakresie określonym w ich statutach

lub odpowiednich aktach wewnętrznych.

6.

Działalność charytatywno-opiekuńczą mogą prowadzić organizacje katolickie w zakresie

określonym w ich statutach.

Działalność charytatywno-opiekuńcza Kościoła obejmuje w szczególności

1)

prowadzenie zakładów dla sierot, starców, osób upośledzonych fizycznie lub umysłowo

oraz innych kategorii osób potrzebujących opieki,

2)

prowadzenie szpitali i innych zakładów leczniczych oraz aptek,

3)

organizowanie pomocy w zakresie ochrony macierzyństwa,

4)

organizowanie pomocy sierotom, osobom dotkniętym klęskami żywiołowymi i epidemiami,

ofiarom wojennym, znajdującym się w trudnym położeniu materialnym lub zdrowotnym rodzinom

i osobom, w tym pozbawionym wolności,

5)

prowadzenie żłobków, ochronek, burs i schronisk,

6)

udzielanie pomocy w zapewnianiu wypoczynku dzieciom i młodzieży znajdującym się w

potrzebie,

7)

krzewienie idei pomocy bliźnim i postaw społecznych temu sprzyjających,

8)

przekazywanie za granicę pomocy ofiarom klęsk żywiołowych i osobom znajdującym się

w szczególnej potrzebie.

Środki na realizację działalności charytatywno-opiekuńczej pochodzą w szczególności

z

1)

ofiar pieniężnych i w naturze,

2)

spadków, zapisów i darowizn krajowych i zagranicznych,

3)

dochodów z imprez i zbiórek publicznych,

4)

subwencji, dotacji i ofiar pochodzących od krajowych instytucji i przedsiębiorstw

państwowych, społecznych, wyznaniowych i prywatnych,

5)

odpłatności za usługi świadczone przez kościelne instytucje charytatywno-opiekuńcze,

6)

dochodów z działalności gospodarczej prowadzonej przez Caritas Polską i Caritas diecezji

bezpośrednio lub w formie wyodrębnionych zakładów,

7)

dochodów instytucji kościelnych.

1.

Kościół w Polsce i jego osoby prawne mają prawo realizacji inwestycji sakralnych i

kościelnych.

2.

Inwestycją sakralną jest budowa, rozbudowa, odbudowa kościoła lub kaplicy, a także

adaptacja innego budynku na cele sakralne.

3.

Inwestycją kościelną jest inwestycja kościelnej osoby prawnej nie wymieniona w ust.

2.

4.

Inwestycje sakralne i kościelne podlegają ogólnie obowiązującym przepisom o planowaniu

przestrzennym i prawa budowlanego, a w odniesieniu do budynków zabytkowych - również

przepisom o ochronie dóbr kultury.

1.

Plany zagospodarowania przestrzennego obejmują także inwestycje sakralne i kościelne

oraz katolickie cmentarze wyznaniowe. Przeznaczenie terenu na te cele ustala się w

tych planach na wniosek biskupa diecezjalnego lub wyższego przełożonego zakonnego.

2.

Grunty stanowiące własność państwa lub mienie komunalne, a przeznaczone w planach

zagospodarowania przestrzennego na cele wskazane w ust. 1, będą oddawane w użytkowanie

wieczyste albo podlegały sprzedaży kościelnym osobom prawnym na ich wniosek.

3.

Mienie gminne przeznaczone na te cele może być sprzedane za cenę ustaloną przez zebranie

wiejskie, a na terenach miast - za cenę ustaloną przez radę narodową stopnia podstawowego.

4.

Biskupi diecezjalni lub wyżsi przełożeni zakonni uzgadniają kolejność realizacji inwestycji

sakralnych i kościelnych na okres narodowego planu społeczno-gospodarczego.

5.

Szczegółowy tryb i zakres uzgadniania, o którym mowa w ust. 4, terminy uzgadniania

oraz postępowania w przypadkach losowych określa w drodze rozporządzenia Minister

Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa w porozumieniu z Sekretariatem Konferencji

Episkopatu Polski.

1.

Inwestycje sakralne i kościelne są finansowane ze środków własnych kościelnych osób

prawnych.

2.

Przepisu ust. 1 nie stosuje się do inwestycji mających na celu stworzenie warunków

do działania duszpasterstwa wojskowego oraz duszpasterstwa specjalnego w zakładach

państwowych.

3.

Na odbudowę i utrzymanie dóbr kultury stanowiących własność kościelnych osób prawnych

będą udzielane dotacje państwowe na podstawie odrębnych przepisów.

Nie pobiera się opłat za użytkowanie wieczyste gruntów oddanych pod zakłady charytatywno-opiekuńcze

i punkty katechetyczne.

1.

Parafie mają prawo posiadania, zarządzania oraz zakładania i poszerzania cmentarzy

grzebalnych.

2.

Przepis ust. 1 ma również zastosowanie do zakonów lub ich domów w odniesieniu do wyodrębnionych

cmentarzy zakonnych.

3.

W miejscowościach, gdzie nie ma cmentarzy komunalnych, zarządy cmentarzy umożliwiają

pochowanie na cmentarzach, o których mowa w ust. 1, na równych prawach także innych

zmarłych.

4.

Przepisy ust. 1-3 nie naruszają ogólnych przepisów o cmentarzach i chowaniu zmarłych,

o planowaniu przestrzennym oraz o ochronie gruntów rolnych i leśnych.

1.

Dla zapewnienia warunków rozwoju kultury chrześcijańskiej kościelne osoby prawne mają

prawo wydawania prasy, książek i innych druków oraz zakładania i posiadania wydawnictw,

katolickiej agencji informacyjnej, zakładów poligraficznych, z zachowaniem obowiązujących

w tym zakresie przepisów prawa.

2.

W celu realizacji postanowień ust. 1 kościelne osoby prawne mogą otrzymywać jako darowizny

z zagranicy na własne potrzeby maszyny, urządzenia i materiały poligraficzne oraz

papier.

1.

Poborowych, którzy zostali duchownymi lub członkami zakonów (po profesji wieczystej)

przenosi się do rezerwy.

2.

Przepisu ust. 1 oraz innych przepisów ustawy dotyczących duchownych lub członków zakonów

nie stosuje się do

1)

duchownych wybieranych na określoną kadencję,

2)

duchownych lub członków zakonów kościołów i innych związków wyznaniowych o nie uregulowanej

sytuacji prawnej.

Kościelne osoby prawne mogą organizować własny kolportaż prasy lub korzystać z pośrednictwa

innej sieci kolportażu.

1.

Kościół ma prawo do emitowania w środkach masowego przekazywania Mszy św. w niedziele

i święta oraz swoich programów religijno-moralnych i kulturalnych.

2.

Sposób realizacji ust. 1 reguluje porozumienie między Komitetem do Spraw Radia i Telewizji

„Polskie Radio i Telewizja” a Sekretariatem Konferencji Episkopatu Polski.

3.

Kościół może zakładać własne stacje radiowe i telewizyjne w porozumieniu z Ministrem

Transportu, Żeglugi i Łączności.

1.

Kościelne osoby prawne mają prawo zakładania i prowadzenia własnych teatrów, kin,

wytwórni filmów i wytwórni innych środków audiowizualnych.

2.

Kościelne osoby prawne mają prawo dystrybucji i rozpowszechniania filmów i innych

środków audiowizualnych.

3.

Korzystanie z praw, o których mowa w ust. 1 i 2, następuje bez obowiązku uzyskiwania

zezwoleń i upoważnień na tę działalność, jeśli jest prowadzona na potrzeby realizacji

zadań religijno-moralnych w sferze kultury.

O podjęciu i prowadzeniu tej działalności władza kościelna powiadamia państwowy organ

właściwy do udzielania takich zezwoleń i upoważnień.

4.

Kościelne osoby prawne mogą otrzymywać jako darowizny z zagranicy na własne potrzeby

urządzenia i materiały niezbędne do prowadzenia działalności określonej w ust. 1.

1.

Kościelne osoby prawne mają prawo zakładania i posiadania archiwów i muzeów.

2.

Kościelne osoby prawne mają prawo do gromadzenia zbiorów bibliotecznych na cele wewnętrzne

i publiczne. O podjęciu publicznego udostępniania zbiorów władza kościelna powiadamia

właściwy do rejestracji bibliotek organ państwowy.

3.

Kościół i jego osoby prawne mają, bez potrzeby uzyskiwania zezwoleń, prawo organizowania

i prowadzenia związanej z wypełnianiem jego zadań działalności kulturalnej i artystycznej.

Instytucje państwowe i kościelne współdziałają w ochronie, konserwacji, udostępnianiu

i upowszechnianiu zabytków architektury kościelnej i sztuki sakralnej oraz ich dokumentacji,

muzeów, archiwów i bibliotek będących własnością kościelną, a także dzieł kultury

i sztuki o motywach religijnych, stanowiących ważną część dziedzictwa kultury polskiej.

Kościołowi i jego osobom prawnym przysługuje prawo nabywania, posiadania i zbywania

mienia ruchomego i nieruchomego, nabywania i zbywania innych praw oraz zarządzania

swoim majątkiem.

1.

Kościelne osoby prawne są zwolnione od obowiązku uzyskania zezwolenia na przyjęcie

spadku, zapisu i darowizny.

2.

Jeżeli przedmiotem darowizny od osób fizycznych i niekościelnych osób prawnych jest

nieruchomość, zwolnienie, o którym mowa w ust. 1, ma zastosowanie wówczas, gdy według

aktu darowizny nieruchomość jest przeznaczona na inwestycję sakralną, o której mowa

w art. 41 ust. 2, i związaną z nią inwestycję kościelną, dom diecezjalny, parafialny

i za'konny oraz cmentarz, zakład charytatywno-opiekuńczy lub oświatowo-wychowawczy.

3.

Zezwolenie na zawarcie umowy dożywocia nie jest wymagane, jeżeli nieruchomość będąca

przedmiotem umowy jest przeznaczona na inwestycje, o których mowa w ust. 2.

4.

Przepisy ust. 1-3 nie naruszają innych przepisów ustawowych zawierających ograniczenia

w zakresie obrotu nieruchomościami.

1.

W obrocie nieruchomościami między kościelnymi osobami prawnymi nie stosuje się prawa

pierwokupu na rzecz Skarbu Państwa.

2.

Przy nabywaniu nieruchomości lub ich części przez kościelne osoby prawne od osób trzecich

prawo pierwokupu może być stosowane jedynie w przypadkach, gdy inwestor państwowy

lub spółdzielczy uzyskał wcześniej decyzję o ustaleniu lokalizacji inwestycji mieszkaniowej

na tej nieruchomości lub części tej nieruchomości.

1.

Majątek i przychody kościelnych osób prawnych podlegają ogólnym przepisom podatkowym

z wyjątkami określonymi w ust. 2-6.

2.

Kościelne osoby prawne są zwolnione od opodatkowania z tytułu przychodów ze swojej

działalności niegospodarczej. W tym zakresie osoby te nie mają obowiązku prowadzenia

dokumentacji wymaganej przez przepisy o zobowiązaniach podatkowych.

3.

Dochody z działalności gospodarczej kościelnych osób prawnych oraz spółek, których

udziałowcami są wyłącznie te osoby, są zwolnione od opodatkowania w części, w jakiej

zostały przeznaczone w roku podatkowym lub w roku po nim następującym na cele kultowe,

oświatowo-wychowawcze, naukowe, kulturalne, działalność charytatywno-opiekuńczą, punkty

katechetyczne, konserwację zabytków oraz na inwestycje sakralne, o których mowa w

art. 41 ust. 2, i te inwestycje kościelne, o których mowa w art. 41 ust. 3, których

przedmiotem są punkty katechetyczne i zakłady charytatywno-opiekuńcze, jak również

remonty tych obiektów.

4.

Kościelne osoby prawne są zwolnione od opodatkowania i od świadczeń na fundusz gminny

i fundusz miejski, od nieruchomości lub ich części, stanowiących własność tych osób

lub używanych przez nie na podstawie innego tytułu prawnego na cele niemieszkalne,

z wyjątkiem części zajmowanej na wykonywanie działalności gospodarczej.

5.

Zwolnienie od opodatkowania podatkiem od nieruchomości oraz od świadczeń na fundusz

gminny i fundusz miejski obejmuje nieruchomości lub ich części przeznaczone na cele

mieszkalne duchownych i członków zakonu, jeżeli

1)

są one wpisane do rejestru zabytków,

2)

służą jako internaty przy szkołach i seminariach duchownych, domy zakonów kontemplacyjnych,

domy formacyjne zakonów i domy księży emerytów (sióstr emerytek),

3)

znajdują się w budynkach kurii diecezjalnych i biskupich, zakonnych zarządów generalnych

i prowincjalnych w Sekretariacie Prymasa Polski i w Sekretariacie Konferencji Episkopatu

Polski.

6.

Nabywanie i zbywanie rzeczy i praw majątkowych przez kościelne osoby prawne w drodze

czynności prawnych oraz spadkobrania, zapisu i zasiedzenia jest zwolnione od podatku

od spadków i darowizn oraz opłaty skarbowej, jeżeli ich przedmiotem są

1)

rzeczy i prawa nie przeznaczone do działalności gospodarczej,

2)

sprowadzane z zagranicy maszyny, urządzenia i materiały poligraficzne oraz papier.

7.

Darowizny na kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą są wyłączone z podstawy

opodatkowania darczyńców podatkiem dochodowym i podatkiem wyrównawczym, jeżeli kościelna

osoba prawna przedstawi darczyńcy pokwitowanie odbioru oraz - w okresie dwóch lat

od dnia przekazania darowizny - sprawozdanie o przeznaczeniu jej na tę działalność.

W odniesieniu do darowizn na inne cele mają zastosowanie ogólne przepisy podatkowe.

8.

Kościelne jednostki organizacyjne, o których mowa w art. 12, mogą być na wniosek kościelnej

osoby prawnej uznane przez właściwą izbę Skarbową za odrębne podmioty podatkowe, jeśli

są organizacyjnie wyodrębnione.

9.

Nabywanie rzeczy i praw majątkowych, o których mowa w ust. 6, jest zwolnione od opłat

sądowych i notarialnych, z wyłączeniem opłat kancelaryjnych.

Wolne od opłat celnych są

1)

przesyłane z zagranicy dla kościelnych osób prawnych dary

a)

przeznaczone na cele kultowe, charytatywno-opiekuńcze i oświatowo-wychowawcze,

b)

maszyny, urządzenia i materiały poligraficzne oraz papier,

2)

wysyłane przez kościelne osoby prawne za granicę dary

a)

na rzecz zagranicznych i międzynarodowych instytucji Kościoła Katolickiego,

b)

przeznaczone dla ofiar klęsk żywiołowych i osób znajdujących się w szczególnej potrzebie.

1.

Kościelne osoby prawne mają prawo do zbierania ofiar na cele religijne, kościelną

działalność charytatywno-opiekuńczą, naukową, oświatową i wychowawczą oraz utrzymanie

duchownych i członków zakonów.

2.

Zbiórki wymienione w ust. 1 nie wymagają pozwolenia organu administracji państwowej,

jeżeli odbywają się w obrębie terenów kościelnych, kaplic oraz w miejscach i okolicznościach

zwyczajowo przyjętych w danej okolicy i w sposób tradycyjnie ustalony.

1.

Kościelne osoby prawne mogą zakładać fundacje. Do fundacji tych stosuje się ogólnie

obowiązujące przepisy o fundacjach, ze zmianami wynikającymi z przepisów ust. 2-5.

2.

Niezależnie od nadzoru państwowego, nadzór nad działalnością fundacji sprawuje kościelna

osoba prawna, będąca fundatorem lub wskazana w statucie fundacji.

3.

W razie stwierdzonych nieprawidłowości w zarządzaniu fundacją, właściwy organ państwowy

zwraca się do kościelnej osoby prawnej, sprawującej nadzór nad fundacją, wyznaczając

termin nie krótszy niż trzy miesiące na spowodowanie usunięcia nieprawidłowości. Po

bezskutecznym upływie tego terminu można zastosować środki oznaczone w przepisach

o fundacjach.

4.

W razie konieczności poddania fundacji zarządowi przymusowemu w myśl przepisów o fundacjach,

zarząd ten będzie sprawowała kościelna osoba prawna wyznaczona przez Prezydium Konferencji

Episkopatu Polski.

5.

Jeżeli statut fundacji nie stanowi inaczej, w razie jej likwidacji

1)

do jej majątku znajdującego się w kraju stosuje się odpowiednio przepis art. 59.

2)

o przeznaczeniu jej majątku znajdującego się za granicą zadecyduje Konferencja Episkopatu

Polski lub wyższy przełożony zakonny.

W razie zniesienia kościelnej osoby prawnej, jej majątek przechodzi na nadrzędną kościelną

osobę prawną, a jeżeli taka osoba nie istnieje lub nie działa w Polsce, majątek ten

przechodzi na Konferencję Episkopatu Polski lub Konferencję Wyższych Przełożonych

Zakonnych.

1.

Nieruchomości lub ich części, pozostające w dniu wejścia w życie ustawy we władaniu

kościelnych osób prawnych, stają się z mocy prawa ich własnością, jeżeli

1)

były własnością diecezji, parafii, klasztorów lub innych instytucji grecko-katolickich

(unickich),

2)

podlegały przejęciu na własność Państwa z mocy ustawy z dnia 20 marca 1950 r. o przejęciu przez Państwo dóbr martwej ręki, poręczeniu

proboszczom posiadania gospodarstw rolnych i utworzeniu Funduszu Kościelnego

(Dz. U. Nr 9, poz. 87 i Nr 10, poz. 111 i z 1969 r. Nr 13, poz. 95), zwanej dalej „ustawą o dobrach martwej ręki”, a zostały pozostawione, wydzierżawione

lub przekazane kościelnym osobom prawnym,

3)

podlegały przepisom dekretu z dnia 24 kwietnia 1952 r. o zniesieniu fundacji

(Dz. U. Nr 25, poz. 172 i z 1957 r. Nr 1, poz. 3), a zostały poręczone, pozostawione, wydzierżawione, wynajęte lub przekazane kościelnym

osobom prawnym,

4)

zostały przez byłe władze zaborcze austriackie przejęte na własność funduszy religijnych,

funduszy naukowych, szkół parafialnych lub katolickich gmin parafialnych,

5)

znajdują się na nich obiekty sakralne wraz z budynkami towarzyszącymi; dotyczy to

również obiektów położonych na obszarze m. st. Warszawy, nie dotyczy natomiast kościołów

garnizonowych.

2.

Przez „budynki towarzyszące” obiektom sakralnym rozumie się położone w sąsiedztwie

obiektów sakralnych: budynki stanowiące mieszkanie proboszcza lub rektora i kancelarię

parafialną lub kancelarię rektora (plebanię), budynki stanowiące mieszkanie wikariuszy

(wikariatkę), budynki stanowiące mieszkanie pracowników świeckich parafii lub rektoratu

(organistówkę), budynki punktu katechetycznego i budynki domu zakonnego związanego

z duszpasterstwem w tym obiekcie sakralnym albo świadczeniem w nim pomocy.

3.

Nieruchomości lub ich części, o których mowa w ust. 1 pkt 4, które w dniu wejścia

w życie ustawy znajdują się we władaniu państwowych jednostek organizacyjnych, stają

się z mocy prawa odpowiednio własnością Skarbu Państwa, innych państwowych osób prawnych

lub mieniem komunalnym.

4.

Nieruchomości lub ich części, o których mowa w ust. 1 pkt 4, znajdujące się w samoistnym

posiadaniu osób fizycznych lub osób prawnych nie wymienionych w ust. 1 i 3, podlegają

nabyciu w drodze zasiedzenia, przy zaliczeniu okresu posiadania przed dniem wejścia

w życie ustawy.

5.

Stwierdzenie przejścia własności nieruchomości lub ich części, o których mowa w ust.

1 i 3, następuje w drodze decyzji terenowego organu administracji państwowej o właściwości

szczególnej do spraw wyznań stopnia wojewódzkiego.

6.

Decyzje, o których mowa w ust. 5, mogą być zaskarżone do sądu administracyjnego. Skarga

na niewydanie decyzji jest dopuszczalna po upływie 2 lat od daty wszczęcia postępowania

administracyjnego.

7.

Przejście własności nieruchomości lub ich części na podstawie ust. 1 i 3 jest wolne

od podatków i opłat związanych z tym przejściem, a wynikające z niego wpisy do ksiąg

wieczystych i ich zakładanie są wolne od opłat.

8.

Postępowanie sądowe lub administracyjne dotyczące nieruchomości, o których mowa w

ust. 1 i 3, ulega zawieszeniu, a sądy lub organy administracji państwowej przekazują

ich akta organowi, o którym mowa w ust. 5.

9.

Organ, który wydał decyzję ostateczną określoną w ust. 5, zawiadamia o niej sąd lub

organ administracji państwowej, który zawiesił postępowanie, zwracając akta sprawy.

Sąd lub organ administracji państwowej umorzy postępowanie.

1.

Na wniosek kościelnych osób prawnych wszczyna się postępowanie, zwane dalej „postępowaniem

regulacyjnym”, w przedmiocie przywrócenia im własności upaństwowionych nieruchomości

lub ich części

1)

nie pozostających we władaniu kościelnych osób prawnych nieruchomości, o których mowa

w art. 60 ust. 1 pkt 1, chyba że pozostają one w dniu wejścia w życie ustawy we władaniu

innych kościołów i związków wyznaniowych,

2)

przejętych w toku wykonywania ustawy o dobrach martwej ręki, jeżeli nie wydzielono

z nich należnych w myśl tej ustawy gospodarstw rolnych proboszczów lub gruntów, o

których mowa w aneksie do protokołu Komisji Wspólnej Rządu i Episkopatu z dnia 14

kwietnia 1950 r.,

3)

które należały do zakonów bezhabitowych i stowarzyszeń kościelnych, a zostały przejęte

w toku likwidacji dokonanej na podstawie rozporządzenia Ministra Administracji Publicznej z dnia 10 marca 1950 r. w sprawie

przystosowania stowarzyszeń do przepisów prawa o stowarzyszeniach

(Dz. U. Nr 9, poz. 98),

4)

mienia fundacji kościelnych,

5)

przejętych po 1948 r. w trybie egzekucji zaległości podatkowych,

6)

wywłaszczonych, jeżeli odszkodowanie za wywłaszczoną nieruchomość nie zostało wypłacone

lub nie zostało podjęte,

7)

przejętych we władanie państwowych jednostek organizacyjnych bez tytułu prawnego,

bez względu na późniejsze ustawodawstwo konwalidujące te przejęcia.

2.

Przedmiotem postępowania regulacyjnego może być również przekazanie własności nieruchomości

lub ich części

1)

w celu przywrócenia w nich sprawowania kultu religijnego lub działalności kościelnych

osób prawnych w zakresie, o którym mowa w art. 20 i 39,

2)

których stan prawny nie jest ustalony, jeżeli nie stoją temu na przeszkodzie prawa

osób trzecich.

3.

W odniesieniu do nieruchomości położonych na obszarze objętym dekretem z dnia 25 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze

m. st. Warszawy

(Dz. U. Nr 50, poz. 279) przedmiotem postępowania regulacyjnego jest przywrócenie własności budynków wraz

z ustanowieniem użytkowania wieczystego odpowiednich gruntów.

4.

Regulacja nie może naruszać

1)

przepisów ustawy z dnia 3 stycznia 1946 r. o przejęciu na własność Państwa podstawowych gałęzi

gospodarki narodowej

(Dz. U. Nr 3, poz. 17, Nr 71, poz. 389 i Nr 72, poz. 394, z 1958 r. Nr 45, poz. 224 oraz z 1969 r. Nr 13, poz. 95),

2)

przepisów ustawy o dobrach martwej ręki, z zastrzeżeniem przepisów art. 60 ust. 1

pkt 2 i art. 61 ust. 1 pkt 2,

3)

praw nabytych przez niepaństwowe osoby trzecie, w szczególności przez inne kościoły

i związki wyznaniowe oraz rolników indywidualnych.

1.

Postępowanie regulacyjne przeprowadza Komisja Majątkowa, zwana dalej „Komisją”, złożona

z przedstawicieli wyznaczonych w równej liczbie przez Urząd do Spraw Wyznań i Sekretariat

Konferencji Episkopatu Polski.

2.

Uczestnikami postępowania regulacyjnego są oprócz wnioskodawcy wszystkie zainteresowane

jednostki państwowe i kościelne.

3.

Wnioski o wszczęcie postępowania regulacyjnego zgłasza się w terminie 2 lat od dnia

wejścia w życie ustawy. Roszczenia nie zgłoszone w tym terminie wygasają.

4.

Postępowanie sądowe lub administracyjne dotyczące nieruchomości, o których mowa w

art. 61, ulega zawieszeniu, a sądy i organy administracji państwowej przekazują ich

akta Urzędowi do Spraw Wyznań w celu przedłożenia Komisji.

5.

Komisja rozpatruje sprawy w zespołach orzekających, w skład których wchodzi po dwóch

członków wyznaczonych przez Urząd do Spraw Wyznań i Sekretariat Konferencji Episkopatu

Polski oraz po jednym przedstawicielu organów nadrzędnych nad uczestnikami postępowania.

Przedstawicielem tym nie może być osoba reprezentująca uczestnika.

6.

Zespół orzekający po otrzymaniu wniosku o wszczęcie postępowania regulacyjnego bada,

czy jest ono dopuszczalne, a wniosek niedopuszczalny odrzuca.

7.

Zespół orzekający może ze względu na szczególne trudności zwrócić się do Komisji o

rozpatrzenie sprawy przez jej pełny skład, wraz z przedstawicielami organów nadrzędnych

nad uczestnikami postępowania. Do orzeczenia Komisji wydanego przez jej pełny skład

stosuje się przepisy ustawy dotyczące orzeczeń zespołu orzekającego.

8.

Postępowanie regulacyjne jest wolne od opłat.

9.

Liczebność Komisji, szczegółowy tryb postępowania regulacyjnego oraz wynagrodzenie

dla członków Komisji i personelu pomocniczego określi Minister-Kierownik Urzędu do

Spraw Wyznań w porozumieniu z Sekretariatem Konferencji Episkopatu Polski.

1.

Regulacja może polegać na

1)

przywróceniu kościelnym osobom prawnym własności nieruchomości wymienionych w art.

61 ust. 1 i 2 lub ich części,

2)

przyznaniu odpowiedniej nieruchomości zamiennej, gdyby przywrócenie własności natrafiało

na trudne do przezwyciężenia przeszkody,

3)

przyznaniu odszkodowania ustalonego według przepisów o wywłaszczaniu nieruchomości,

w razie niemożności dokonania regulacji przewidzianych w pkt 1 i 2.

2.

Regulacja odnośnie do nieruchomości rolnych następuje przez wydzielenie nieruchomości,

która wraz z gruntami rolnymi będącymi już własnością wnioskodawcy będzie odpowiadała

średniej wielkości gospodarstwa indywidualnego w danym województwie.

3.

W tok'u postępowania regulacyjnego można dokonać także regulacji granic nieruchomości,

a w miarę potrzeby ustanowić służebność gruntową lub znieść służebność dotychczas

istniejącą.

4.

Uczestnicy postępowania mogą zawrzeć ugodę przed zespołem orzekającym. Jeżeli ugoda

nie została zawarta, zespół ten wydaje orzeczenie. Ugody i orzeczenia mają moc sądowych

tytułów egzekucyjnych.

5.

Orzeczenie uwzględniające wniosek, jak i ugoda zawarta przed zespołem orzekającym

powinny określać

1)

stan prawny nieruchomości,

2)

związane z tym stanem obowiązki uczestników postępowania, w szczególności obowiązek

wydania w oznaczonym terminie nieruchomości, jeżeli nie znajduje się ona we władaniu

wnioskodawcy,

3)

w razie przyznania odszkodowania obowiązek zapłaty należnej z tego tytułu sumy.

6.

Wnioskodawca może zrzec się prawa własności nierolniczej nieruchomości zamiennej na

rzecz innej kościelnej osoby prawnej, za jej zgodą. Zrzeczenie to włącza się do treści

ugody lub orzeczenia.

7.

Orzeczenie jak i ugoda stanowią podstawę do dokonania wpisów w księgach wieczystych

i w ewidencji gruntów. Przepis art. 60 ust. 7 stosuje się odpowiednio.

8.

Od orzeczenia zespołu orzekającego nie przysługuje odwołanie.

9.

Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określi, z mienia których państwowych jednostek

organizacyjnych lub mienia komunalnego może być wyłączona nieruchomość w celu jej

przekazania jako nieruchomość zamienna lub na którą państwową jednostkę organizacyjną

może być nałożony obowiązek zapłaty odszkodowania.

1.

Jeżeli zespół orzekający lub Komisja w jej pełnym składzie nie uzgodniły orzeczenia,

zawiadamiają o tym pisemnie uczestników postępowania regulacyjnego.

2.

Uczestnicy postępowania regulacyjnego mogą, w terminie sześciu miesięcy od otrzymania

zawiadomienia, wystąpić o podjęcie zawieszonego postępowania sądowego lub administracyjnego,

a jeżeli nie było ono wszczęte - wystąpić do sądu o zasądzenie roszczenia. Przy rozpoznaniu

sprawy sąd stosuje zasady wymienione w art. 63 ust. 1-3. W przypadku braku wystąpienia

do sądu w tym okresie, roszczenie wygasa.

1.

Sytuację prawną zakładów służby zdrowia, które były własnością kościelnych osób prawnych

i zostały uchwałami Rady Ministrów przejęte na własność Państwa, oraz nieruchomości

użytkowanych przez te zakłady uregulują umowy między organem administracji państwowej

sprawującym nadzór nad zakładem a właścicielem nieruchomości. Jeżeli zakład prowadzi

szkoła wyższa lub inna państwowa osoba prawna, jest ona stroną umowy.

2.

Umowa powinna przewidywać

1)

przejęcie nieruchomości na własność Państwa w zamian za nieruchomość zamienną lub

za odszkodowanie odpowiadające odszkodowaniu za wywłaszczenie nieruchomości, w szczególności

w przypadkach, gdy działalność zakładu wymaga inwestycji, albo

2)

przekazanie zakładu wraz z nieruchomością kościelnej osobie prawnej, która uprzednio

była jego właścicielem, jeżeli chce ona go prowadzić, albo

3)

oddanie nieruchomości właścicielowi, albo

4)

formę korzystania z nieruchomości przez zakład i zasady płatności.

3.

Jeżeli strony nie zawrą umowy w okresie dwóch lat od wejścia w życie ustawy, każda

ze stron może przekazać sprawę do rozpatrzenia Komisji. Przy rozpoznaniu sprawy mają

zastosowanie przepisy art. 61-64.

4.

Przepisy ust. 1-3 stosuje się odpowiednio do zakładów służby zdrowia, które były własnością

fundacji lub stowarzyszeń kościelnych. Stroną umowy w tych przypadkach jest diecezja

(archidiecezja), na której terenie jest położony zakład.

1.

Przydziały lokali dokonane w trybie przepisów o szczególnym trybie najmu na rzecz

państwowych jednostek organizacyjnych lub organizacji politycznych, zawodowych, spółdzielczych

lub społecznych w nieruchomościach stanowiących własność kościelnych osób prawnych

tracą moc z upływem dwóch lat od dnia wejścia w życie ustawy.

2.

W terminie określonym w ust. 1 nastąpi zwrot lokalu w stanie wolnym lub też strony

zawrą nową umowę najmu lokalu lub umowę o przeniesienie własności nieruchomości.

3.

Jeżeli strony dojdą do porozumienia w sprawie najmu lokalu, lecz nie zdołały uzgodnić

wysokości czynszu, każda z nich może zwrócić się w tej sprawie do sądu.

1.

Na wniosek państwowych jednostek organizacyjnych wszczyna się postępowanie regulacyjne

dotyczące nieruchomości lub ich części, które stanowią własność tych jednostek i nie

są wymienione w art. 60, a znajdują się we władaniu kościelnych osób prawnych bez

tytułu prawnego.

2.

Postępowanie regulacyjne może również dotyczyć lokali, na które kościelne osoby prawne

otrzymały przydziały lokali lub budynków w trybie przepisów o szczególnym trybie najmu,

jeżeli lokale lub budynki te stały się dla nich zbędne.

3.

Przepisy art. 66 ust. 2 i 3 stosuje się odpowiednio.

1.

Wnioski władz kościelnych, złożone w terminie pięciu lat od dnia wejścia w życie ustawy,

o wpisy do ksiąg wieczystych na rzecz kościelnej osoby prawnej władającej nieruchomością

lub korzystającej z prawa oraz te wpisy są wolne od opłat, a przejście praw wolne

od podatku.

2.

Przepis ust. 1 ma również zastosowanie do zakładania ksiąg wieczystych, jeżeli poprzednie

księgi wieczyste utraciły moc prawną, a zachowały znaczenie dokumentów.

W okresie dwóch lat od dnia wejścia w życie ustawy darowizny dokonane przez duchownych

na rzecz kościelnych osób prawnych, jeżeli ich przedmiotem są udziały w spółkach,

są zwolnione od opodatkowania, opłat skarbowych, sądowych i notarialnych, z wyjątkiem

opłat kancelaryjnych.

1.

Przepis art. 44 stosuje się również do nieruchomości pozostających w dniu wejścia

w życie ustawy w użytkowaniu wieczystym kościelnych osób prawnych z przeznaczeniem

na zakłady charytatywno-opiekuńcze i punkty katechetyczne.

2.

Przepis art. 42 ust. 2 stosuje się również do nieruchomości pozostających w dniu wejścia

w życie ustawy w użytkowaniu wieczystym kościelnych osób prawnych, z przeznaczeniem

na inwestycje sakralne i kościelne, z wyjątkiem wymienionych w ust. 1, oraz katolickie

cmentarze wyznaniowe. W razie sprzedaży zalicza się na poczet ceny wpłacone opłaty

za użytkowanie wieczyste.

3.

Przepisów ust. 1 i 2 nie stosuje się, jeżeli nieruchomości oddane w użytkowanie wieczyste

przeszły na własność kościelnych osób prawnych na podstawie art. 60.

1.

Ubezpieczenie społeczne duchownych reguluje odrębna ustawa.

2.

Niezależnie od ustawowego ubezpieczenia duchownych kościelne osoby prawne mogą prowadzić

wewnętrzną działalność ubezpieczeniową na rzecz duchownych, która w rozumieniu ustawy

jest działalnością niegospodarczą.

1.

Dowodem posiadania osobowości prawnej przez istniejące, w dniu wejścia w życie ustawy,

osoby prawne jest wymienienie ich w

1)

ostatnim wydanym drukiem przez diecezją lub archidiecezję przed wejściem w życie ustawy

wykazie jednostek kościelnych i duchowieństwa (schematyzmie diecezjalnym),

2)

ankiecie statystycznej zakonu lub prowincji zakonnej, złożonej według stanu z dnia

31 grudnia 1988 r. Urzędowi do Spraw Wyznań,

3)

decyzjach o niezgłoszeniu zastrzeżeń przeciwko utworzeniu parafii, wydanych na podstawie

art. 1 i 2 dekretu z dnia 31 grudnia 1956 r. o organizowaniu i obsadzaniu stanowisk

kościelnych

(Dz. U. z 1957 r. Nr 1, poz. 6).

2.

W przypadkach gdy osoba prawna nie jest wykazana w dokumentach, o których mowa w ust.

1, władza kościelna nadeśle, w terminie sześciu miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy,

ich wykaz organom administracji państwowej, wymienionym w art. 13 ust. 2.

1.

Zmiana nazwy grup osób prawnych lub poszczególnych osób wymienionych w art. 6-9, bez

zmiany ich istoty, może być dokonana przepisami wewnątrz-kościelnymi, bez konieczności

zmiany ustawy.

2.

Minister-Kierownik Urzędu do Spraw Wyznań na wniosek Sekretariatu Konferencji Episkopatu

Polski ogłosi zmianę, o której mowa w ust. 1, w Dzienniku Urzędowym Polskiej Rzeczypospolitej

Ludowej „Monitor Polski”.

1.

W ustawie z dnia 15 marca 1933 r. o zbiórkach publicznych

(Dz. U. Nr 22, poz. 162, z 1948 r. Nr 36, poz. 250 i z 1971 r. Nr 12, poz. 115) w art. 13 lit. a) otrzymuje brzmienie

„

a)

do zbierania ofiar na cele religijne, kościelną działalność charytatywno-opiekuńczą,

naukową, oświatową i wychowawczą oraz utrzymanie duchownych i członków zakonów, jeżeli

odbywają się w obrębie terenów kościelnych, kaplic oraz w miejscach i okolicznościach

zwyczajowo przyjętych w danej okolicy i w sposób tradycyjnie ustalony,

”

.

2.

W art. 13 ustawy z dnia 28 października 1948 r. o zakładach społecznych służby zdrowia

i planowej gospodarce w służbie zdrowia

(Dz. U. Nr 55, poz. 434, z 1950 r. Nr 36, poz. 327, z 1951 r. Nr 1, poz. 2 i z 1955 r. Nr 11, poz. 67) ust. 1-3 skreśla się.

3.

W ustawie z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy

(Dz. U. Nr 4, poz. 28 i z 1960 r. Nr 51, poz. 297) w art. 1 w pkt 1

1)

dodaje się lit. i) w brzmieniu

„

i)

15 sierpnia - Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny

”

,

2)

dodaje się nową lit. k) w brzmieniu

„

k)

11 listopada - Narodowe Święto Niepodległości

”

,

3)

dotychczasowe lit. k) i 1) otrzymują oznaczenie lit. l) i m).

4.

W ustawie z dnia 31 stycznia 1959 r. o cmentarzach i chowaniu zmarłych

(Dz. U. z 1972 r. Nr 47, poz. 298) wprowadza się następujące zmiany

1)

w art. 1

a)

ust. 3 otrzymuje brzmienie

„

3.

Założenie lub rozszerzenie cmentarza wyznaniowego może nastąpić na terenie przeznaczonym

na ten cel w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, po uzyskaniu zgody

państwowego wojewódzkiego inspektora sanitarnego.

”

,

b)

dodaje się ust. 5 w brzmieniu

„

5.

Zamknięcie cmentarza wyznaniowego następuje na wniosek władzy kościelnej lub za jej

zgodą.

”

,

2)

w art. 2 ust. 3 skreśla się,

3)

w art. 8 ust. 2 otrzymuje brzmienie

„

2.

W miejscowościach, w których nie ma cmentarzy komunalnych, zarząd cmentarza wyznaniowego

umożliwia pochowanie na tym cmentarzu, na równych prawach, zwłok osób zmarłych, które

nie należą do danego wyznania.

”

,

4)

art. 17 skreśla się.

5.

W ustawie z dnia 29 marca 1962 r. o zgromadzeniach

(Dz. U. Nr 20, poz. 89, z 1971 r. Nr 12, poz. 115, z 1982 r. Nr 14, poz. 113, z 1985 r. Nr 36, poz. 167 i z 1989 r. Nr 20, poz. 104) w art. 4 w ust. 1

1)

pkt 8 i 9 otrzymują brzmienie

„

8)

zgromadzenia związane z uroczystościami pogrzebowymi oraz sprawowane na cmentarzach

nabożeństwa za zmarłych,

9)

nabożeństwa i obrzędy religijne kościołów i innych związków wyznaniowych o uregulowanej

sytuacji prawnej, odbywające się

a)

w kościołach, kaplicach, domach modlitwy, budynkach kościelnych i na gruntach kościelnych

oraz w innych pomieszczeniach służących katechizacji lub organizacjom kościelnym,

b)

w innych miejscach udostępnionych na ten cel przez osobę uprawnioną do dysponowania

nimi, z wyłączeniem dróg, placów oraz budynków publicznych,

”

,

2)

dodaje się pkt 10 i 11 w brzmieniu

„

10)

procesje i pielgrzymki na drogach publicznych, których trasa została uzgodniona w

trybie przepisów o ruchu drogowym,

11)

zgromadzenia organizacji kościelnych, jeżeli nie odbywają się na drogach i placach

publicznych lub w budynkach państwowych

”

.

6.

W ustawie z dnia 31 marca 1965 r. o stopniach naukowych i tytułach naukowych

(Dz. U. z 1985 r. Nr 42, poz. 202 i z 1987 r. Nr 22, poz. 128) po art. 31 dodaje się art. 31a w brzmieniu

„

Art. 31a.

1.

W Katolickim Uniwersytecie Lubelskim tytuły naukowe profesora nadzwyczajnego i profesora

zwyczajnego nadaje Senat na wniosek rady wydziału, po otrzymaniu pozytywnej opinii

Centralnej Komisji Kwalifikacyjnej.

2.

Rektor Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego powiadamia Ministra Edukacji Narodowej

o nadaniu tytułu naukowego.

3.

Tytuły naukowe nadane przez Senat Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego odpowiadają,

z zastrzeżeniem wynikającym z ust. 4, tytułom naukowym nadanym w trybie art. 31.

4.

Jeżeli profesor Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego przechodzi do państwowej jednostki

organizacyjnej wymienionej w art. 31 ust. 2 na stanowisko profesora, tytuł naukowy

nadaje mu Rada Państwa, w trybie określonym w tym przepisie. W postępowaniu o nadanie

tytułu naukowego zachowuje moc opinia Centralnej Komisji Kwalifikacyjnej.

”

7.

W ustawie z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Polskiej Rzeczypospolitej

Ludowej

(Dz. U. z 1988 r. Nr 30, poz. 207 i z 1989 r. Nr 20, poz. 104) wprowadza się następujące zmiany

1)

po art. 46 dodaje się art. 46a w brzmieniu

„

Art. 46a.

1.

Poborowych, którzy zostali duchownymi lub członkami zakonów (po profesji wieczystej)

przenosi się do rezerwy.

2.

Przepisu ust. 1 oraz innych przepisów ustawy dotyczących duchownych lub członków zakonów

nie stosuje się do

1)

duchownych wybieranych na określoną kadencję,

2)

duchownych lub członków zakonów kościołów i innych związków wyznaniowych o nie uregulowanej

sytuacji prawnej.

”

,

2)

po art. 113 dodaje się art. 113a w brzmieniu

„

Art. 113a.

Duchowni, z wyjątkiem wybieranych na określoną kadencję, oraz członkowie zakonów mogą

być powoływani do odbywania ćwiczeń wojskowych tylko w celu przeszkolenia do pełnienia

funkcji kapelana wojskowego, za zgodą właściwego przełożonego kościelnego.

”

,

3)

po art. 117 dodaje się art. 117a w brzmieniu

„

Art. 117a.

1.

Duchowni, z wyjątkiem wybieranych na określoną kadencję, mogą być powołani do czynnej

służby wojskowej wyłącznie do pełnienia funkcji kapelanów wojskowych.

2.

Słuchacze seminariów i szkół duchownych oraz członkowie zakonów mogą być powołani

do czynnej służby wojskowej wyłącznie do służby sanitarnej lub służby w obronie cywilnej.

”

8.

W ustawie z dnia 19 kwietnia 1969 r. - Kodeks karny

(Dz. U. Nr 13, poz. 94, z 1974 r. Nr 27, poz. 157, z 1979 r. Nr 15, poz. 97, z 1982 r. Nr 16, poz. 125, Nr 40, poz. 271 i Nr 41, poz. 273, z 1983 r. Nr 6, poz. 35 i Nr 44, poz. 203, z 1985 r. Nr 4, poz. 15 i Nr 23, poz. 100 oraz z 1987 r. Nr 14, poz. 83) art. 194 i 195 skreśla się.

9.

W ustawie z dnia 19 kwietnia 1969 r. - Kodeks postępowania karnego

(Dz. U. Nr 13, poz. 96, z 1982 r. Nr 16, poz. 124 i Nr 41, poz. 273, z 1983 r. Nr 44, poz. 203, z 1985 r. Nr 23, poz. 100 i Nr 31, poz. 138, z 1987 r. Nr 21, poz. 123 i z 1988 r. Nr 20, poz. 135) w art. 14 po wyrazach „oraz żołnierzom” dodaje się wyrazy „jak również duchownym i członkom zakonów oraz diakonatów”.

10.

W ustawie z dnia 4 maja 1982 r. o szkolnictwie wyższym

(Dz. U. z 1985 r. Nr 42, poz. 201, z 1987 r. Nr 22, poz. 128 oraz z 1989 r. Nr 4, poz. 24, Nr 6, poz. 33 i Nr 20, poz. 104) w art. 7 w ust. 4 wyrazy „których status jest uregulowany umową między Rządem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej

a władzami kościelnymi” skreśla się.

11.

W ustawie z dnia 29 kwietnia 1985 r. o gospodarce gruntami i wywłaszczaniu nieruchomości

(Dz. U. z 1989 r. Nr 14, poz. 74) w art. 82 dodaje się ust. 3 w brzmieniu

„

3.

W obrocie nieruchomościami między osobami prawnymi jednego kościoła lub innego związku

wyznaniowego nie stosuje się prawa pierwokupu na rzecz Skarbu Państwa

”

.

12.

W ustawie z dnia 29 września 1986 r. - Prawo o aktach stanu cywilnego

(Dz. U. Nr 36, poz. 180 i z 1988 r. Nr 19, poz. 132) art. 63 i rozdział 10 skreśla się.

1.

Do czasu wydania przepisów wykonawczych, o których mowa w art. 19 ust. 2, art. 20

ust. 2, art. 21 ust. 2, art. 30 ust. 3 i art. 42 ust. 5, pozostają w mocy przepisy

dotychczasowe.

2.

Tracą moc inne akty prawne w sprawach uregulowanych ustawą.

Tracą moc

1)

dekret z dnia 31 grudnia 1956 r. o organizowaniu i obsadzaniu stanowisk kościelnych

(Dz. U. z 1957 r. Nr 1, poz. 6),

2)

przepisy rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 października 1932 r. - Prawo

o stowarzyszeniach

(Dz. U. Nr 94, poz. 808, z 1946 r. Nr 4, poz. 30, z 1949 r. Nr 41, poz. 293 i Nr 45, poz. 335, z 1950 r. Nr 44, poz. 401 i Nr 53, poz. 489, z 1964 r. Nr 41, poz. 276 oraz z 1985 r. Nr 36, poz. 167) utrzymane w mocy odnośnie do związków wyznaniowych oraz zakonów i kongregacji duchownych

przepisem art. 51 i art. 56 pkt 1 ustawy z dnia 7 kwietnia 1989 r. - Prawo o stowarzyszeniach

(Dz. U. Nr 20, poz. 104),

3)

przepisy art. 2 ust. 2 lit. a) i c) dekretu z dnia 5 sierpnia 1949 r. o zmianie niektórych

przepisów Prawa o stowarzyszeniach

(Dz. U. Nr 45, poz. 335).

Ustawa wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Duchowni, z wyjątkiem wybieranych na określoną kadencję, oraz członkowie zakonów mogą

być powoływani do odbywania ćwiczeń wojskowych tylko w celu przeszkolenia do pełnienia

funkcji kapelana wojskowego, za zgodą właściwego przełożonego kościelnego.

1.

Duchowni, z wyjątkiem wybieranych na określoną kadencję, mogą być powołani do czynnej

służby wojskowej wyłącznie do pełnienia funkcji kapelanów wojskowych.

2.

Słuchacze seminariów i szkół duchownych oraz członkowie zakonów mogą być powołani

do czynnej służby wojskowej wyłącznie do służby sanitarnej lub służby w obronie cywilnej.