Obwieszczenie Ministra Finansów z dnia 2 stycznia 1986 r. w sprawie ogłoszenia jednolitego tekstu ustawy z dnia 26 lutego 1982 r. o gospodarce finansowej przedsiębiorstw państwowych.

Ustawa określa zasady gospodarki finansowej przedsiębiorstw państwowych, zwanych dalej

„przedsiębiorstwami”, z wyjątkiem banków i Państwowego Zakładu Ubezpieczeń.

Przedsiębiorstwo prowadzi samodzielnie gospodarkę finansową zgodnie z zasadą samofinansowania,

pokrywając z uzyskanych przychodów koszty działalności i zobowiązania wobec budżetu,

banków, dostawców oraz wydatki na rozwój i inne potrzeby.

1.

Podstawowym miernikiem rocznej oceny działalności gospodarczej przedsiębiorstwa jest

wynik finansowy. Wynik finansowy dodatni jest zyskiem, zaś wynik finansowy ujemny

- stratą przedsiębiorstwa.

2.

Wynik finansowy przedsiębiorstwa stanowi różnicę między przychodem ze sprzedaży a

kosztami własnymi i kosztami sprzedaży

-

zwiększoną o należne dotacje przedmiotowe i zmniejszoną o podatek obrotowy oraz

-

skorygowaną o finansowe rozliczenia wyrównawcze w handlu zagranicznym, różnice wyrównawcze

cen, dotacje podmiotowe, a także saldo strat i zysków nadzwyczajnych.

3.

Przez przychód ze sprzedaży rozumie się w szczególności przychód ze sprzedaży na rynku

krajowym i zagranicznym

1)

wyrobów,

2)

robót,

3)

usług,

4)

towarów,

5)

materiałów,

6)

patentów, licencji i innych osiągnięć naukowo-technicznych.

4.

Nie stanowi przychodu ze sprzedaży wartość dostaw wyrobów, robót i usług, towarów

i materiałów nie zapłaconych przez odbiorców krajowych w ciągu 25 dni od zakończenia

roku sprawozdawczego.

5.

W zakresie sprzedaży na rynku zagranicznym nie stanowi przychodu ze sprzedaży wartość

dostaw (należności zagranicznych) nie zapłaconych w ciągu 25 dni od zakończenia roku

sprawozdawczego z przyczyn leżących po stronie dostawcy, w szczególności na skutek

niedotrzymania warunków umowy.

6.

Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, może określać zasady prowadzenia rachunku

wyrównawczego dla przedsiębiorstw wytwarzających jednorodne produkty, na które ustalane

są ceny urzędowe.

1.

W celu ustalenia właściwej podstawy do

1)

podziału wyniku finansowego,

2)

rozliczeń z budżetem państwa

roczny bilans i wykazany w nim wynik finansowy przedsiębiorstwa podlega weryfikacji

sprawdzającej jego rzetelność i prawidłowość.

2.

Weryfikacji rocznego bilansu przedsiębiorstwa dokonuje właściwy organ Ministra Finansów.

Minister Finansów może upoważnić także inny organ do dokonania weryfikacji rocznego

bilansu określonych przedsiębiorstw.

3.

Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa sposób i tryb weryfikacji rocznego

bilansu przedsiębiorstwa.

1.

Zweryfikowany zysk przedsiębiorstwa, po pomniejszeniu o należny podatek dochodowy,

a następnie po powiększeniu o udział w wyniku finansowym przedsiębiorstw wspólnych

i mieszanych oraz spółek i przedsięwzięć wspólnych, stanowi zysk do podziału.

2.

Przez należny podatek dochodowy rozumie się podatek, który przedsiębiorstwo jest obowiązane

uiścić po uwzględnieniu ulg przyznanych na podstawie przepisów ustawy o opodatkowaniu

jednostek gospodarki uspołecznionej.

3.

Z zysku do podziału dokonywany jest odpis obowiązkowy na fundusz rezerwowy, a następnie

należna wpłata podatku od ponadnormatywnych wypłat wynagrodzeń, o którym mowa w art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 26 lutego 1982 r. o opodatkowaniu jednostek gospodarki

uspołecznionej

(Dz. U. z 1986 r. Nr 8, poz. 45). Pozostałą część zysku do podziału przedsiębiorstwo samodzielnie może przeznaczyć

na cele rozwojowe, dla załogi i na inne potrzeby albo niektóre z tych celów i potrzeb.

4.

Zasady dokonywania odpisów z zysku do podziału przedsiębiorstwa wspólnego lub mieszanego

oraz udziału przedsiębiorstw, które utworzyły przedsiębiorstwa wspólne lub mieszane,

w wyniku finansowym tego przedsiębiorstwa są określane w umowie o utworzeniu przedsiębiorstwa

wspólnego lub mieszanego.

1.

Przedsiębiorstwo posiada fundusz statutowy odzwierciedlający wartość powierzonej mu

do użytkowania części mienia ogólnonarodowego. Na fundusz ten składa się w szczególności

wartość netto środków trwałych, wartości niematerialnych i prawnych oraz wartość środków

obrotowych przekazanych przedsiębiorstwu przez organ założycielski, a także wniesionych

przez udziałowców.

2.

Fundusz statutowy jest zwiększany o wartość środków trwałych, wartości niematerialnych

i prawnych oraz środków obrotowych otrzymywanych nieodpłatnie i finansowanych z funduszu

rozwoju lub innych funduszów przedsiębiorstwa, a pomniejszany o wartość środków trwałych

oraz wartości niematerialnych i prawnych przekazanych nieodpłatnie, zlikwidowanych

lub sprzedanych, a także o umorzenie środków trwałych oraz wartości niematerialnych

i prawnych.

3.

Minister Finansów może określać inne tytuły zwiększania i zmniejszania funduszu statutowego,

zwłaszcza w razie przeszacowania wartości majątku i wypadków losowych.

1.

Przedsiębiorstwo tworzy fundusz Rezerwowy, fundusz rozwoju oraz fundusze zakładowe

określone w art. 17 ust. 1.

2.

Przedsiębiorstwo może tworzyć fundusz załogi, fundusz efektów wdrożeniowych” oraz

inne fundusze tworzone z zysku do podziału.

3.

Przedsiębiorstwo, na zasadach określonych przez Radę Ministrów, może tworzyć inne

fundusze obciążające koszty działalności.

4.

Przedsiębiorstwo gromadzi na odrębnych rachunkach bankowych środki funduszu efektów

wdrożeniowych oraz zakładowych funduszów socjalnego i mieszkaniowego.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1986 r.

1.

Fundusz rezerwowy tworzy się z odpisów z zysku do podziału. Odpis na ten fundusz nie

może być niższy niż 10% zysku do podziału pomniejszonego o kwotę ulg w podatku dochodowym,

jeżeli w decyzjach o ich przyznaniu ustalono obowiązek przeznaczenia ich na określone

cele. Przedsiębiorstwo może zaniechać odpisów na fundusz rezerwowy, gdy stan tego

funduszu przekroczy równowartość 4% kosztów działalności eksploatacyjnej przedsiębiorstwa

w roku sprawozdawczym.

2.

Przedsiębiorstwo przeznacza fundusz rezerwowy na pokrycie straty, o której mowa w

art. 3 ust. 1, oraz na spłatę podatku od ponadnormatywnych wypłat wynagrodzeń, nie

znajdującego pokrycia w zysku do podziału.

3.

Jeżeli po pokryciu strat stan funduszu rezerwowego przekracza 2% kosztów działalności

w roku sprawozdawczym, przedsiębiorstwo może zasilać z funduszu rezerwowego fundusz

rozwoju, z tym że stan funduszu rezerwowego w takim wypadku nie może ulec zmniejszeniu

poniżej 2% kosztów działalności w roku sprawozdawczym.

4.

Zasadę określoną w ust. 3 stosuje się odpowiednio, gdy przedsiębiorstwo w roku sprawozdawczym

osiągnęło niższy zysk do podziału niż w roku poprzedzającym.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1984 r.

1.

Fundusz rozwoju jest tworzony z części zysku do podziału i odpisów amortyzacyjnych

od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.

2.

Na fundusz rozwoju wpływają ponadto

1)

udziały w inwestycjach wspólnych,

2)

koszty i dochody z tytułu likwidacji lub sprzedaży środków trwałych,

3)

część funduszu statutowego, która nie służy na pokrycie środków trwałych oraz wartości

niematerialnych i prawnych, a jest zbędna dla finansowania środków obrotowych,

4)

inne środki, określone w odrębnych przepisach.

3.

Fundusz rozwoju jest przeznaczony w pierwszej kolejności na spłatę rat kredytów bankowych.

4.

Pozostała po spłacie rat kredytów bankowych część funduszu rozwoju może być przez

przedsiębiorstwo przeznaczana samodzielnie na finansowanie zapasów środków obrotowych

w drodze zasilenia funduszu statutowego, na cele inwestycyjne, finansowanie wkładów

majątkowych na rzecz wspólnych i mieszanych przedsiębiorstw oraz na uzupełniające

finansowanie wydatków na postęp techniczno-ekonomiczny. Z pozostałej części funduszu

rozwoju mogą być również udzielane pożyczki innym przedsiębiorstwom państwowym lub

innym jednostkom gospodarki uspołecznionej na zasadach określonych w art. 37.

1.

Fundusz efektów wdrożeniowych tworzy przedsiębiorstwo

1)

z części zysku przed opodatkowaniem, osiąganego z wymiernych efektów ekonomicznych

wdrożenia nowych rozwiązań technicznych lub organizacyjnych będących wynikami prac

badawczych, wykonanych przez przedsiębiorstwo lub nabytych od jednostek badawczych

albo od innych jednostek,

2)

z przychodów uzyskiwanych przez przedsiębiorstwo z wykonywania prawa - w rozumieniu

przepisów o wynalazczości - lub z tytułu udostępnienia nie chronionego projektu wynalazczego

albo przekazanych doświadczeń.

2.

Fundusz efektów wdrożeniowych przedsiębiorstwo przeznacza w szczególności na nagrody

dla autorów (współautorów) wdrożonych nowych rozwiązań technicznych lub organizacyjnych

i osób bezpośrednio współdziałających w realizacji pracy badawczej oraz we wdrożeniu

wyniku pracy badawczej.

3.

Nagrody wypłacone z funduszu efektów wdrożeniowych przedsiębiorstwa lub jednostki

badawczej nie wchodzą do podstawy naliczania podatku od płac i składek na ubezpieczenia

społeczne.

4.

Rada Ministrów określa szczegółowe zasady dokonywania odpisów na fundusz efektów wdrożeniowych

oraz dokonywania wypłat z tego funduszu.

1.

Przedsiębiorstwo może tworzyć z zysku do podziału fundusz załogi z przeznaczeniem

na wypłatę nagród indywidualnych i premii oraz na zasilanie zakładowego funduszu socjalnego

i mieszkaniowego. Jeżeli na rachunku zakładowego funduszu socjalnego lub zakładowego

funduszu mieszkaniowego przedsiębiorstwa wystąpi nadwyżka kosztów danej działalności

nad funduszem, to z funduszu załogi w pierwszej kolejności uzupełnia się odpowiedni

fundusz zakładowy do wysokości poniesionych kosztów.

2.

Przedsiębiorstwo samodzielnie ustala zasady nagradzania pracowników, stosownie do

potrzeb i środków tworzonego z zysku do podziału funduszu załogi.

3.

Wypłaty z funduszu załogi nie wchodzą do podstawy naliczania podatku od płac oraz

składek na ubezpieczenia społeczne.

Przedsiębiorstwo ustala samodzielnie wielkość środków na wynagrodzenia w ramach posiadanych

możliwości finansowych oraz stosownie do potrzeb swojej działalności.

1.

Wynagrodzenia obejmują wydatki pieniężne oraz wartość świadczeń w naturze bądź ich

ekwiwalenty, poniesione bezpośrednio przez przedsiębiorstwo na opłacenie pracy wykonywanej

przez osoby fizyczne na jego rzecz, niezależnie od źródeł finansowania.

2.

Do wynagrodzeń nie zalicza się

1)

wypłat dokonywanych pracownikom ze środków ubezpieczenia społecznego,

2)

wynagrodzeń za pracę, od których pobierany jest podatek dochodowy, obrotowy lub rolny,

3)

wartości świadczeń rzeczowych, wynikających z przepisów dotyczących bezpieczeństwa

i higieny pracy,

4)

ekwiwalentu pieniężnego za zużyte przy wykonywaniu pracy narzędzia, materiały lub

sprzęt, stanowiące własność wykonawcy,

5)

innych wypłat określonych przez Radę Ministrów w odrębnych przepisach.

Wszystkie wynagrodzenia, poza nagrodami i premiami wypłacanymi z tworzonego z zysku

do podziału funduszu załogi, obciążają koszty właściwego rodzaju działalności przedsiębiorstwa.

1.

Przedsiębiorstwo, na podstawie obowiązujących przepisów o wynagradzaniu, przepisów

Kodeksu pracy, postanowień właściwych dla przedsiębiorstwa układów zbiorowych pracy oraz umów,

ustala należności pracowników własnych i obcych, osób zatrudnionych w systemie pracy

nakładczej, osób wykonujących umowę zlecenia lub umowę o dzieło, ajentów i akwizytorów

oraz pracowników młodocianych w okresie trwania nauki i uczniów szkół zawodowych dla

niepracujących, dokonując swobodnego wyboru form wynagradzania właściwych dla danego

rodzaju działalności.

1.

Zasady ustalania wysokości rekompensat z tytułu wzrostu kosztów utrzymania określają

odrębne przepisy. Rekompensaty wypłacane pracownikom stanowią składnik wynagrodzeń

i obciążają koszty właściwego rodzaju działalności.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1986 r.

Zasady finansowania wynagrodzeń w przedsiębiorstwach będących w stanie postępowania

likwidacyjnego i upadłościowego określa odrębna ustawa.

1.

Przedsiębiorstwo tworzy

1)

zakładowy fundusz socjalny,

2)

zakładowy fundusz mieszkaniowy.

2.

Zakładowy fundusz socjalny przeznaczony jest na finansowanie działalności socjalnej

na rzecz pracowników i ich rodzin oraz emerytów i rencistów - byłych pracowników danego

przedsiębiorstwa i ich rodzin, a zwłaszcza na finansowanie

1)

wczasów pracowniczych,

2)

wypoczynku dla dzieci i młodzieży,

3)

wypoczynku w dni wolne od pracy,

4)

instytucji i placówek upowszechniania kultury oraz działalności kulturalno-oświatowej,

a także działalności w zakresie kultury fizycznej,

5)

pracowniczych grodów działkowych,

6)

sportu i turystyki.

3.

Zakładowy fundusz mieszkaniowy przeznaczony jest na finansowanie budownictwa mieszkaniowego

dla pracowników i ich rodzin, na udzielanie im pomocy finansowej w uzyskiwaniu mieszkań

oraz na inne cele z zakresu potrzeb mieszkaniowych pracowników i ich rodzin. Z zakładowego

funduszu mieszkaniowego mogą także korzystać emeryci i renciści - byli pracownicy

danego przedsiębiorstwa i ich rodziny.

4.

Przedsiębiorstwo może przenosić środki zakładowego funduszu socjalnego na zakładowy

fundusz mieszkaniowy.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1983 r.

1.

Zakładowe fundusze, o których mowa w art. 17 ust. 1, tworzy się z corocznego odpisu

podstawowego, obciążającego koszty działalności, ustalonego w jednolitej wysokości

na jednego zatrudnionego. Wysokość tego odpisu wynosi

1)

w odniesieniu do zakładowego funduszu socjalnego - 50% najniższego wynagrodzenia w

gospodarce narodowej, obowiązującego w dniu 1 stycznia danego roku,

2)

w odniesieniu do zakładowego funduszu mieszkaniowego - 25% najniższego wynagrodzenia

w gospodarce narodowej, obowiązującego w dniu 1 stycznia danego roku.

2.

Przedsiębiorstwo może zwiększyć coroczny odpis podstawowy no zakładowy fundusz socjalny

o kwotę wydatków dokonanych z tego funduszu na rzecz emerytów i rencistów - byłych

pracowników i ich rodzin, nie więcej jednak niż o 5% kwoty odpisu podstawowego.

3.

Przedsiębiorstwo może samodzielnie uzupełniać z funduszu załogi zakładowy fundusz

socjalny i zakładowy fundusz mieszkaniowy.

1.

Wydatki na utrzymanie obiektów i urządzeń zakładowych instytucji i placówek upowszechniania

kultury, w tym również wynagrodzenia pracowników upowszechniania kultury i obsługi

gospodarczej wraz ze składką na ubezpieczenie społeczne i innymi obciążeniami z tytułu

zatrudnienia pracowników, może pokrywać przedsiębiorstwo obciążając koszty swej działalności.

2.

Wydatki na utrzymanie obiektów i urządzeń kultury fizycznej stanowiących własność

przedsiębiorstwa może pokrywać przedsiębiorstwo obciążając także koszty swojej działalności.

1.

Przedsiębiorstwo finansuje środki obrotowe z tej części funduszu statutowego, która

nie służy na finansowanie środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych.

2.

Środki obrotowe mogą być w całości finansowane z funduszu statutowego. Na finansowanie

środków obrotowych nie znajdujących pokrycia w funduszu statutowym przedsiębiorstwo

może zaciągać w banku kredyty obrotowe.

1.

Środki trwałe przedsiębiorstwa podlegają amortyzacji. Rada Ministrów określa zasady

amortyzacji środków trwałych i wysokość odpisów amortyzacyjnych.

2.

Środki trwałe służące zakładowej działalności socjalnej oraz zakładowe domy mieszkalne,

jak również związane z nimi wartości niematerialne i prawne, nie są amortyzowane.

1.

Remonty bieżące i kapitalne finansowane są bezpośrednio w ciężar kosztów właściwego

rodzaju działalności przedsiębiorstwa.

2.

Koszty remontów kapitalnych mogą być rozliczane w czasie.

Przedsiębiorstwo podejmuje samodzielnie inwestycje w ramach posiadanych środków przeznaczonych

na ich finansowanie.

1.

Inwestycje przedsiębiorstwa, z wyjątkiem inwestycji określonych w art. 26, są finansowane

ze środków funduszu rozwoju. Przedsiębiorstwo może zaciągać na nie kredyty bankowe,

a w wypadkach określonych odrębnymi przepisami - również inne kredyty.

2.

Kredyt na finansowanie inwestycji, o których mowa w ust. 1, jest spłacany przez przedsiębiorstwo

ze środków funduszu rozwoju w okresie ustalonym w umowie kredytowej.

3.

Na finansowanie inwestycji przedsiębiorstwa mogą być przeznaczone również środki funduszów

celowych i innych, jeżeli tak przewidują przepisy określające zasady tworzenia i przeznaczania

tych funduszów,

4.

Przedsiębiorstwo może otrzymać z budżetu dotację na finansowanie inwestycji, o których

mowa w ust. 1. Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa zasady przyznawania

tych dotacji.

1.

Inwestycjami centralnymi są inwestycje podejmowane na podstawie imiennych decyzji

Sejmu lub Rady Ministrów, w ramach nakładów określonych na ten cel w narodowym planie

społeczno-gospodarczym.

2.

Inwestycje centralne mogą być finansowane w całości lub w części z dotacji budżetowej.

Wysokość dotacji budżetowej na finansowanie inwestycji centralnych jest ustalana w

decyzjach o ich podjęciu.

3.

Na finansowanie inwestycji centralnej może być naciągnięty kredyt bankowy spłacany

w okresie do 10 lat, licząc od planowanego terminu zakończenia inwestycji, określonego

w decyzji o jej podjęciu. Okres ten może wynieść do lat 15 w wypadku inwestycji w

przemyśle wydobywczym, energetyce i w rolnictwie. Kredyt jest spłacany z funduszu

rozwoju przedsiębiorstwa powstałego w wyniku realizacji inwestycji centralnej bądź

przedsiębiorstwa, w którym zrealizowano daną inwestycję.

4.

Przepisy ust. 2 i 3 stosuje się, odpowiednio do inwestycji podejmowanych na podstawie

decyzji właściwego terenowego organu administracji państwowej.

1.

Inwestycje przedsiębiorstwa, w wyniku których mają powstać obiekty służące zakładowej

działalności socjalnej, są finansowane z części środków zakładowego funduszu socjalnego,

z różnicy między dochodami a kosztami z tytułu sprzedaży i likwidacji środków trwałych

służących działalności socjalnej oraz środków przekazanych przez związki zawodowe

i inne organizacje społeczne.

2.

Zakładowe inwestycje mieszkaniowe przedsiębiorstwa są finansowane ze środków zakładowego

funduszu mieszkaniowego.

3.

Środki na finansowanie inwestycji, o których mowa w ust. 1 i 2, mogą być zasilane

kredytem bankowym. Kredyt ten przedsiębiorstwo spłaca że środków odpowiednich zakładowych

funduszy, w okresie ustalonym w umowie kredytowej.

1.

Odsetki od kredytu, naliczane przez bank, w okresie realizacji inwestycji, o których

mowa w art. 24 i 25, są płacone z kredytów udzielonych na finansowanie tych inwestycji.

Przedsiębiorstwo, po przekazaniu inwestycji do eksploatacji, zalicza te odsetki do

wartości niematerialnych i prawnych, podlegających umorzeniu i amortyzacji w okresie

do 10 lat.

2.

Odsetki od kredytu, naliczane przez bank w okresie spłaty kredytu, wykorzystanego

na finansowanie inwestycji, o których mowa w art. 24 i 25, są płacone po przekazaniu

inwestycji do eksploatacji ze środków obrotowych i zaliczane do kosztów działalności

eksploatacyjnej przedsiębiorstwa.

3.

Odsetki od kredytu, o którym mowa w art. 26 ust. 3, są płacone ze środków zakładowego

funduszu mieszkaniowego lub socjalnego.

1.

Wydatki przedsiębiorstwa na postęp techniczno-ekonomiczny, a w szczególności na prace

badawczo-rozwojowe, w tym doświadczalne, na prace dotyczące normalizacji, na opracowanie

i ocenę projektów wynalazczych oraz nabycie licencji, patentów, projektów racjonalizatorskich

i wzorów użytkowych, są finansowane z funduszu postępu techniczno-ekonomicznego, a

w przedsiębiorstwach, w których nie tworzy się tego funduszu - bezpośrednio w ciężar

kosztów działalności.

2.

Fundusz postępu techniczno-ekonomicznego tworzą przedsiębiorstwa

1)

przemysłowe,

2)

budowlano-montażowe,

3)

transportu i łączności,

4)

geologiczne,

5)

inne określone imiennie lub rodzajowo przez organ założycielski w porozumieniu z Ministrem

Finansów i naczelnym organem koordynującym rozwój nauki i techniki.

3.

Fundusz postępu techniczno-ekonomicznego przedsiębiorstwo tworzy z narzutów obciążających

koszty jego działalności. Część wpływów na fundusz, pochodzących z tych narzutów,

przedsiębiorstwa odprowadzają na Centralny Fundusz Rozwoju Nauki i Techniki.

4.

Wysokość stawek odpisów na fundusz postępu techniczno-ekonomicznego, jak również procent

wpływów na ten fundusz podlegających odprowadzeniu na Centralny Fundusz Rozwoju Nauki

i Techniki są ustalane na okresy wieloletnie w narodowym planie społeczno-gospodarczym.

5.

Uzupełniającym źródłem finansowania wydatków, o których mowa w ust. 1, mogą być środki

funduszu rozwoju lub Subwencje przekazane przedsiębiorstwu z centralnych funduszów

przeznaczonych na badania w wyniku porozumień z organizacją udzielającą subwencji.

Subwencje udzielane są w wypadku, gdy przedsiębiorstwo przyjmuje do realizacji zadania

wynikające z programów badawczo-rozwojowych, wykraczających poza zakres jego działalności.

6.

Koszty prac wdrożeniowych oraz koszty, realizacji projektów wynalazczych są finansowane

bezpośrednio w ciężar kosztów działalności. Koszty prac zakończonych wynikiem negatywnym

lub niewspółmierne do osiągniętych efektów mogą być finansowane w całości lub części

z funduszu postępu techniczno-ekonomicznego przedsiębiorstwa.

7.

Wydatki na działalność klubów zajmujących się wynalazczością i racjonalizacją, a także

na wynagrodzenia wypłacane twórcom wynalazków, projektów racjonalizatorskich oraz

wzorów użytkowych, jak również na nagrody związane z tymi projektami, obciążają koszty

działalności przedsiębiorstwa. Wynagrodzenia te i nagrody nie są wliczane do podstawy

obliczania podatku od ponadnormatywnych wypłat wynagrodzeń.

8.

Koszty prac wdrożeniowych nie obejmują nakładów inwestycyjnych.

9.

Prace badawczo-rozwojowe i wdrożeniowe, obciążające bezpośrednio koszty działalności,

mogą być rozliczane w czasie.

1.

Na finansowanie importu i wydatków związanych ze współpracą międzynarodową przedsiębiorstwo

ma prawo do zakupu w bankach środków dewizowych po obowiązującym kursie.

2.

Wielkość środków dewizowych, o których mowa w ust. 1, oraz zasady ich nabywania i

wykorzystywania określane są w centralnych planach rocznych.

1.

Przedsiębiorstwo ma prawo do dysponowania częścią wpływów dewizowych uzyskanych ze

zrealizowanej przez siebie sprzedaży towarów i usług na eksport.

2.

Środki dewizowe przedsiębiorstwa, pochodzące z części wpływów dewizowych, o których

mowa w ust. 1, są gromadzone na wyodrębnionym rachunku w banku krajowym i mogą być

wykorzystywane przez przedsiębiorstwo na finansowanie zakupów importowych.

3.

Przedsiębiorstwo może odstąpić część zgromadzonych na wyodrębnionym rachunku środków

dewizowych jednostkom współpracującym z nim w zakresie realizacji produkcji przeznaczonej

na eksport.

4.

Rada Ministrów określa wysokość i sposób dysponowania środkami dewizowymi, o których

mowa w ust. 1.

1.

Przedsiębiorstwo może zaciągać w bankach krajowych kredyty dewizowe na import służący

inwestycjom lub bieżącej działalności. Kredyty te spłacane są z wpływów z eksportu

na warunkach określonych w umowach kredytowych.

2.

W uzasadnionych wypadkach Minister Finansów może wyrazić zgodę na zaciąganie przez

przedsiębiorstwo kredytów dewizowych w bankach zagranicznych, a Minister Handlu Zagranicznego,

w porozumieniu z Ministrem Finansów i po zasięgnięciu opinii banku finansującego -

na zaciąganie kredytów transakcyjnych w bankach lub u dostawców zagranicznych.

W imporcie i eksporcie towarów i usług, z wyjątkiem towarów, na które w rozliczeniach

eksportowych i importowych stosuje się ceny urzędowe, rozliczenia między odbiorcami

i dostawcami a przedsiębiorstwami handlu zagranicznego są dokonywane na podstawie

cen płaconych kontrahentom zagranicznym lub uzyskiwanych od kontrahentów zagranicznych

albo po cenach umownych.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1983 r.

1.

Przedsiębiorstwu dokonującemu eksportu towarów i usług przysługuje prawo do zwrotu

cła importowego, pobranego od surowców, materiałów, półfabrykatów lub elementów kooperacyjnych,

zużytych w poszczególnych fazach produkcji towarów i usług sprzedanych na eksport.

2.

Przedsiębiorstwu dokonującemu eksportu towarów i usług przysługuje prawo do zwrotu

podatków przejętych przez budżet państwa w poszczególnych fazach produkcji towarów

i usług sprzedanych na eksport.

3.

Przedsiębiorstwo może otrzymać z budżetu państwa dopłatę wyrównawczą, jeżeli cena

urzędowa na towary importowane, pomniejszona o ewentualne marże przedsiębiorstw handlu

wewnętrznego, jest niższa od ceny transakcyjnej, powiększonej o cło importowe i o

marże lub prowizje przedsiębiorstw handlu zagranicznego.

4.

Zwrotu cła i podatków, o których mowa w ust. 1 i 2, nie stosuje się do eksportu rozliczanego

według cen urzędowych.

5.

Minister Handlu Zagranicznego określa zasady i tryb rozliczeń, o których mowa w ust.

1.

6.

Minister Finansów, w porozumieniu z Ministrem Handlu Zagranicznego, określa zasady

i tryb rozliczeń, o których mowa w ust. 2 i 3.

1.

Upoważnia się Ministra Handlu Zagranicznego do prowadzenia rachunku wyrównawczego

handlu zagranicznego.

2.

Rachunek wyrównawczy może być zasilany dotacją budżetową do wysokości środków przewidzianych

na ten cel w budżecie państwa. Pozostałość środków na rachunku wyrównawczym jest rozliczana

na koniec roku z budżetem państwa.

3.

Ministrowie Finansów oraz Handlu Zagranicznego określają zasady prowadzenia rachunku

wyrównawczego i rozliczeń.

1.

Minister Handlu Zagranicznego dysponuje tworzonym ze środków budżetowych funduszem

nagród w celu materialnego zainteresowania działalnością w sferze handlu zagranicznego,

a w szczególności aktywizacją i efektywnością eksportu towarów i usług.

2.

Wysokość funduszu nagród jest każdorazowo określana w budżecie państwa, w części dotyczącej

Ministerstwa Handlu Zagranicznego.

Skreśla się

1)

w ustawie z dnia 20 grudnia 1949 r. o państwowym gospodarstwie leśnym

(Dz. U. Nr 63, poz. 494, z 1950 r. Nr 49, poz. 448 z 1971 r. Nr 27, poz. 249 i z 1974 r. Nr 24, poz. 142) w art. 11 ust. 2,

2)

w ustawie z dnia 2 grudnia 1960 r. o kolejach

(Dz. U. z 1970 r. Nr 9, poz. 76, z 1971 r. Nr 12, poz. 115 i z 1974 r. Nr 24, poz. 142) w art. 14 w ust. 1 wyrazy: „gospodarki finansowej”,

3)

w ustawie z dnia 31 stycznia 1961 r. o łączności

(Dz. U. Nr 8, poz. 48, z 1971 r. Nr 12, poz. 115, z 1972 r. Nr 53, poz. 346 i z 1974 r. Nr 24, poz. 142) art. 51,

4)

w ustawie z dnia 20 maja 1976 r. o grach losowych i totalizatorach

(Dz. U. Nr 19, poz. 122) w art. 12 ust. 2.

1.

Przedsiębiorstwo może samodzielnie przekazywać na finansowanie przedsięwzięć wspólnych

środki obrotowe oraz środki funduszów, o których mowa w art. 7 i 28, innym przedsiębiorstwom,

zrzeszeniom i jednostkom gospodarki uspołecznionej oraz ministrom koordynującym.

2.

Zasady gromadzenia i wykorzystania środków przekazywanych na przedsięwzięcie wspólne

określa umowa zainteresowanych jednostek gospodarki uspołecznionej.

W stosunku do przedsiębiorstw, do których stosuje się niniejszą ustawę, tracą moc

przepisy ustawy z dnia 23 czerwca 1973 r. o zasadach tworzenia i podziału zakładowego funduszu

nagród oraz zakładowych funduszów socjalnego i mieszkaniowego

(Dz. U. Nr 27, poz. 150).

Przedsiębiorstwa mogą udzielać innym jednostkom gospodarki uspołecznionej pożyczek.

Warunki udzielenia pożyczki, w tym oprocentowanie i sposób spłaty, określa umowa.

1.

Przedsiębiorstwo może gromadzić środki finansowe na cele rozwojowe i modernizację

w drodze emisji obligacji. Dokonanie emisji obligacji wymaga zgody Ministra Finansów.

2.

Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa zasady emisji, oprocentowania i wykupu

obligacji oraz zasady odpowiedzialności za zobowiązania z tego tytułu.

1.

Wydatki związane z utrzymaniem zrzeszeń obligatoryjnych oraz uczestnictwem przedsiębiorstw

w organizacjach międzynarodowych są zaliczane do kosztów działalności przedsiębiorstw.

Wydatki na utrzymanie zrzeszeń dobrowolnych są pokrywane z zysku do podziału przedsiębiorstw.

2.

Jeżeli odrębne przepisy nie stanowią inaczej, zrzeszenia tworzą następujące fundusze

1)

fundusz statutowy odpowiadający wartości netto środków trwałych oraz wartości niematerialnych

i prawnych,

2)

zakładowe fundusze socjalny i mieszkaniowy, tworzone i wykorzystywane na zasadach

określonych w art. 17 i 18 ust. 1 i 2.

3.

W razie prowadzenia w ramach zrzeszenia działalności gospodarczej na rzecz zrzeszonych

przedsiębiorstw, działalność ta powinna być finansowo wyodrębniona.

1.

Przedsiębiorstwo wpłaca do budżetu podatki określone w odrębnych ustawach.

2.

Przedsiębiorstwa mogą otrzymać z budżetu dotację w wysokości ustalonej w ustawie budżetowej.

1.

Za prawidłowe ustalenie stanu i wyniku finansowego przedsiębiorstwa oraz przestrzeganie

zasad gospodarki finansowej określonych w ustawie odpowiada dyrektor oraz główny księgowy

przedsiębiorstwa.

2.

Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa prawa i obowiązki głównego księgowego.

3.

Minister Finansów ustala ogólne zasady rachunkowości przedsiębiorstw państwowych.

W latach 1984 i 1985 wysokość stawek odpisów na fundusz postępu techniczno-ekonomicznego,

jak również procent wpływów na ten fundusz podlegający odprowadzeniu na Centralny

Fundusz Postępu Techniczno-Ekonomicznego są określane w centralnych planach rocznych.

1.

Rada Ministrów może dostosować przepisy ustawy do specyfiki

1)

Przedsiębiorstwa Państwowego „Polskie Koleje Państwowe”,

2)

Przedsiębiorstwa Państwowego „Polskie Linie Lotnicze LOT”,

3)

przedsiębiorstw państwowych utworzonych na podstawie art. 6 ust. 1 lit. a) ustawy z dnia 20 grudnia 1949 r. o państwowym gospodarstwie

leśnym

(Dz. U. Nr 63, poz. 494, z 1950 r. Nr 49, poz. 448, z 1971 r. Nr 27, poz. 249, z 1974 r. Nr 24, poz. 142 i z 1982 r. Nr 7, poz. 54),

4)

państwowych przedsiębiorstw przemysłu wydobywczego oraz energetyki i gazownictwa,

5)

państwowych przedsiębiorstw użyteczności publicznej,

6)

państwowych przedsiębiorstw gospodarki rolnej oraz państwowych gospodarstw rolnych,

7)

przedsiębiorstw podległych Ministrom: Obrony Narodowej, Spraw Wewnętrznych, Sprawiedliwości

(działających przy zakładach karnych) oraz Finansów, a także Narodowemu Bankowi Polskiemu,

8)

przedsiębiorstw państwowych handlu zagranicznego,

9)

przedsiębiorstw państwowych turystycznych,

10)

przedsiębiorstw państwowych prowadzących gry losowe i totalizatory,

11)

przedsiębiorstw państwowych gospodarki morskiej,

12)

przedsiębiorstw państwowych handlu wewnętrznego.

2.

Rada Ministrów dostosuje przepisy ustawy do specyfiki państwowych przedsiębiorstw

drobnej wytwórczości.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 lipca 1984 r.

Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa szczegółowe zasady gospodarki finansowej

przedsiębiorstw i ich zrzeszeń oraz zasady i tryb finansowania wydatków przedsiębiorstw,

ponoszonych na cele obronności kraju.

W roku 1984 wydatki przedsiębiorstw związane z utrzymaniem zrzeszeń dobrowolnych są

zaliczane do kosztów działalności przedsiębiorstw.

Przepisy wykonawcze, o których mowa w art. 3, 4, 7, 33, 41, 42 i 43, są wydawane po

zasięgnięciu opinii właściwej komisji sejmowej.

Do czasu uchwalenia ustawy o Państwowym Funduszu Aktywizacji Zawodowej obowiązują

dotychczasowe przepisy w sprawie Funduszu Aktywizacji Zawodowej.

1.

Odpisy amortyzacyjne od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych,

z zastrzeżeniem ust. 2, podlegają podziałowi

1)

w przedsiębiorstwach, których organem założycielskim jest naczelny lub centralny organ

administracji państwowej - między przedsiębiorstwo i budżet centralny,

2)

w przedsiębiorstwach, których organem założycielskim jest terenowy organ administracji

państwowej - między przedsiębiorstwo i scentralizowany rachunek amortyzacji, tworzony

przez terenowy organ administracji państwowej stopnia wojewódzkiego.

2.

Odpisy amortyzacyjne od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych,

powstałych po dniu 1 stycznia 1984 r. i w całości sfinansowanych środkami własnymi

przedsiębiorstw, nie podlegają podziałowi, o którym mowa w ust. 1.

3.

Procent odpisów amortyzacyjnych wpłacanych do budżetu centralnego lub na scentralizowany

rachunek, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, jest określany w narodowym planie społeczno-gospodarczym.

4.

W okresie spłaty kredytu bankowego wykorzystanego na finansowanie inwestycji przedsiębiorstw

rozpoczętych przed 1984 r. oraz inwestycji centralnych kwota odpisów amortyzacyjnych

przeznaczonych na fundusz rozwoju nie może być niższa od kwoty odpisów amortyzacyjnych

od środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych uzyskanych przez przedsiębiorstwa

w wyniku tych inwestycji.

5.

Przepisów ust. 1 i 3 nie stosuje się do odpisów amortyzacyjnych od środków trwałych

przekazanych do eksploatacji przed zakończeniem inwestycji, o których mowa w ust.

4.

6.

Odpisy amortyzacyjne przekazywane

1)

do budżetu centralnego - są przeznaczone w szczególności na finansowanie inwestycji

centralnych oraz na spłatę kredytów bankowych wykorzystanych na finansowanie tych

inwestycji; mogą one być również przeznaczone na lokaty w Narodowym Banku Polskim,

2)

na scentralizowany rachunek amortyzacji, o którym mowa w ust. 1 pkt 2 - są przeznaczone

na finansowanie inwestycji podejmowanych na podstawie decyzji terenowych organów administracji

państwowej oraz wspomaganie inwestycji przedsiębiorstw, dla których terenowy organ

administracji państwowej jest organem założycielskim.

7.

Rada Ministrów dla przedsiębiorstw, o których mowa w ust. 1 pkt 1, może zmniejszyć

procent odpisów amortyzacyjnych podlegających przekazaniu do budżetu. Dla przedsiębiorstw,

o których mowa w ust. 1 pkt 2, decyzje o zmniejszeniu procentu odpisów amortyzacyjnych,

podlegających przekazaniu na scentralizowany rachunek, podejmuje właściwa rada narodowa

stopnia wojewódzkiego.

8.

Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa szczegółowe warunki korzystania przez

przedsiębiorstwa z ulg we wpłatach części odpisów amortyzacyjnych do budżetu centralnego

lub na scentralizowany rachunek amortyzacji, o którym mowa w ust. 1 pkt 2.

9.

W razie nieterminowego przekazania ustalonej części odpisów amortyzacyjnych na scentralizowany

rachunek amortyzacji, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, albo na scentralizowany fundusz

rozwoju tworzony w myśl przepisów wydanych na podstawie art. 42 lub na inny fundusz

scentralizowany tworzony na podstawie odrębnych przepisów, przedsiębiorstwo wpłaca

na odpowiedni rachunek odsetki za zwłokę w wysokości odsetek pobieranych za nieterminowe

regulowanie zobowiązań podatkowych.

10.

Przepisów ust. 1-8 nie stosuje się do przedsiębiorstw państwowych będących jednostkami drobnej

wytwórczości. Przeznaczenie odpisów amortyzacyjnych tych przedsiębiorstw określa ustawa

z dnia 31 stycznia 1985 r. o drobnej wytwórczości

(Dz. U. Nr 3, poz. 11).

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 lipca 1982 r.

Do czasu wydania odrębnych przepisów regulujących zasady finansowania handlu zagranicznego

w spółkach, a także w spółdzielniach, organizacjach społecznych i innych jednostkach

uprawnionych do prowadzenia handlu zagranicznego, Minister Handlu Zagranicznego w

porozumieniu z Ministrem Finansów może rozciągnąć stosowanie przepisów art. 33-35

na te jednostki.

Przedsiębiorstwo, które w 1982 r. dokonało odpisów wyższych w przeliczeniu na jednego

zatrudnionego od wysokości ustalonej w art. 18 ust. 1, dokonuje odpisów w takiej samej

wysokości do czasu ich zrównania z wysokością określoną w tym przepisie.

Przepisy art. 10 stosuje się do jednostek gospodarki uspołecznionej, o których mowa

w art. 1 ustawy o opodatkowaniu jednostek gospodarki uspołecznionej.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1985 r.

Ustawa wchodzi w życie z dniem 1 marca 1985 r.