Rozporządzenie Ministra Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego z dnia 22 marca 1983 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy w przemyśle papierniczym.

§ 33. Rozporządzenie wchodzi w życie z dn4em ogło­

szenia.

§ 31. Stosunek. służbowy or,a z wYI1likające z niego

prawa i obowiązki żołnierzy zawodowych :pełniących słuz­

bę wpolsikich przeds>tawici~lstwach dyplomatycznych r,egulują ,odrębne p r z e p i s y . . .

§ 32. IJekiroć w. r'o~po:rządzeniiu jest mowa o dzieciach, rozumie się przez to dzieci własne, pasierbów oraz

Prezes Rady Ministrów: gen. armii W. Jaruzelski

91

ROZPORZĄDZENIE

MINISTRA LESNICTWA I PRZEMYSŁU DRZEWNEGO

z dnia 22 marca 1983 f.

W

sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy w przemyśle papierniczym.

Na podstawie a,rt. 208 § 3 KodeIksupracy -{Dz. U.

z 1974 r. Nr 24, poz. '141, z 1975 r. Nr 16, poz. 91, z 1981 r.

Nr 6, poz. , 23 li z 1982 r. Nr 31, poz. 214) zarządza się, co

następuje

'

Rozdział

1

Przepisy ogólne.

§ 1. Rozporządzenie' dotyczy warunków bezpieczeń­

stwa i higieny pracy w za'kładach przemysłupapier.nicze­

gq, produkujących masę ce'lulozową.masę p6łchemiczną,

śder, papier, karton, tekturę oraz !przetwory papiernicze zwanych dalej "zakładami".

§ 2. 1. Wydawane przez zakłady szczegółowe instrukcje dotyczące bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach \pracy (art. 2Z6 § 2 Kode:ksupracy) pow.inny

u wzg'lędniać

1) wymagania i wskazania producentów lub dostawców

maszyn, urżądzeń i technologii, dotyczące ich beztpiecznej- i prawidłowej eik1sploatacji,

2)' ,informacje i wymagaIliia wynikające ze specyfiki występujących zagrożeń,

3) wymagania wynikające z warunków lokalnych, technologictnych,produkcyjnych, transportowych, organizacyjnych i innych,

4) dotychczasową wied:zę i doświadczenie, a w uzasad. nlonych wypadkach ~ >także wyniki prób i badań,

5) informację zawar,t e w innych materiałach, np. publikacjach krajowych i zagranicznych.

2. Instrukcje, Q których mowa w ust. 1, powinny

być stale dostępne dla pracowników.

§ 3. W nowo budowanych i modernizowanych zakładach należy zapewnić

prac związanych z 'p odawaniem matemaszyn i ich od!biorem,

2) łączenie maszyn wykonujących powtarzalne operacje

w s'amoczynne ciągli produkcyjne,

.

3) urządzenia do montażu i demontażu ciężkich maszyn

lub ich elementów,

4) technologIe wykluczające szkodliwości przemysłowe

lub ograniczające je do wie'I'kości dopusżczalnych.

§ 4. Miejsca niebezpieczne powinny być oznaczone

wakamiostrzegawczymi J tablicami z zakazem wstępu

oso'bom , nie upoważnionym,

§ 5. Części maszyn, urządzeń i instalacji, których

temperaitury Iprzekraczają 60°C i z ~tórymi styka się pracownik, powinny być izolqwane.

1)

mechanizację

riałów do

-

Rozdział

2

Transport i składowanie.

§ 6. TranSiport surowców, wyrobów gotowych i in-

nych materiałów ,powinien odbywać się na drogach odpowiednio do tego przygotowanych i z zastosowaniem urzą­

dzeń eliminujących nadmierny wysiłek pracowników.

powinien zapewnić mIejSCe i sposób

surowców Pdipierniczych,

półfabrykatów

i przetworów, zapobiegające ich przemieszczaniu się.

2. Pomiędzy górną · powierzchnIą ręcznie składowanego materiału a e1lementami kons'trukcji lub wyposażenia

budynków (np. strop lub suwnica) powinna :być zachowana odległość co najmniej 1,5 m.

3. Przy składowaniu wyrobów dostarczanych przez

inne przemysły, takich jak np. chemikalia lub materiały

pomocnicze, należy stosować zasady i przepisy dotyczące

ich składowania.

, 4. Składowiska surowców, materiałów i urządzeń powinny być dostosowane, do wymagań IPrzeciwpożarowych,

§ 7. 1.

Zakład

składowania

mieć

odpowiednią

i

sprawną

instalację

oświetleniową

i wentylacyjną oraz nawierzchnie i drogi odpowiadające

stosowanym środkom transportu.

§ 8. 1. Przy ukłą.daniu ręcznym surowce drzewne powinny być składowane na wysokość nie większą niż

2 m. Wysokość składowania surowców drzewnych z uży­

ciem urządzeń mechanicznych uzależnia się od za stos 0wanych urządzeń i bezpiecznych metod pracy.

2. SzerOkość ~ Iprzejazdów między stosami drewna, stosami makulatury lUlb szmat powinna być dostosowana do

rodzaju środka transportu; lecz nie mniejsza niż 1,5 m.

3. Odległość stosu drewna od główki szyny toru

bocwicy kiolejowej powinna ,być nie mniejsza niż 2,5 m .

4. Ręczne 'ładowanie surowców drzewnych na szynowe wózkI! transportowe dopuszczalne jest do wysokości

2 m od główki szyny.

Rozdzidł

3

Oddziały produkcyjne.

§ 9. 1. Sciany pomieszczeń, w których odbywają się

procesy produkcyjne powodujące znaczne zawilgocenia

lub zanieczyszczenia, powinny mieć powierzchnie nienasiąkl;iwe i łatwo zmywalne.

2. Pomieszczenia, w których istnieje możliwość rozlewaniasię masy papierniczej, cieczy warzelnych i innych,

powinny 'być wyposażone w punkty czerpalne wody do

zmywania podłóg. Podłogi te powinny mieć określony

spadek w kierunku kanałów odpływowych oraz być wykonane z materiału zabezpieczającego pracowników przed

poślizgnięciem.

3. Otwory i zagłębienia w podłogach powinny być

zakryte lubzabeZipieczone barierkami o wysokości co najmniej 1,1 m oraz odpowiedni,o oznakowane.

4. Miejsca, w których znajdują się wyłączniki urzą­

dzeń elektrycznych i sprzęt przeciwpożarowy, powinny

być łatwo dostępne i odpowiednio oznakowane.

5. Pomieszczenia, w których znajdują się urządzenia

. niebezpieczne, np .. warzelnie, hielarnie i kotłownie srnI'owe, iPOwlPny mieć co najmniej jedno dodatkowe sprawne

wyjście ewakuacyjne.

~

6. Okna i świetliki przewidziane do wentylacji po-

-

winny być przystosowane do otwierania i zamykania ich

z poziomu podłogi.

. . .

.

7. Pomieszczenia o znacznym zagrozenlU pozarowym

nale&:y wY'posażyć w odpowiedni sprzęt przeciwpożarowy

i instalację sygnalizacyjną.

§ 10. 1. Procesy produkcyjne powodujące wydzieła­

nie się szkodliwych pyłów, gazów. par i dyDlów,. jak

równie&: cuchnących lub drażniących wyziewów, powmny

odbywać się w aparatach i instaliU:jach zhermet~owa­

nych, a jeżeli jest to .nie.możlh~e, jak.~. PTzy h.ltrac~,

powlekarkach i innych urządzemach. mIejSCa wydzlelallla

Się s'Ubstancji szkodhwych powinny być wyposażone w

odciągi miejscowe.

.

. .

. 2. PomieS2czenia, w których występują czynnlkl

szkodliwe określone w ust. 1. powinny być wyposażone

w układy wentylacyjne, zapewniające odpowiednią ' "!iYmianę pow.ietrza i wykluczające jego recyrkulację. Wyłączenie lubawa'r ia Ul!ządzenia wentyłacyjnego powinny

być sygnalizowane w sposó>b łatwo dostnegalny.

'

3. W nowo ·budowanycb i modeJuizowanych oddziałach produkcyjnych, w którycb występują czynniki s:zJkod

Hwe, jak np. w warzelnj, bielarni, rębalni, dla obsłu~l

pomieszczenia należy ·wydzielić kabiny lub sterowme

klimatyzowane i wycb.zane do zdalnego sterowanIa

i kontróIi procesów produkcyjnych.

§ 11. Maszyny i urządzenia powinny mieć wyłącz­

niki awaryjne umieszczone PTZY stanowiSkach obsługi

oraz w pobliżu miejsc szczególnie niebezpiecznych. Wyłączniki powinny byc łatwo dostępne j odpowiednio oznakowane.

§ 12. 1. Uruchomienie. maszyn i urządzeń powinno

odbywać się po spra'V'dzeniu, czy w strefach zagrożenia

nie znajdują się .p raoownicy, oraz po ostrzeżeniu ich

sygnałem dźwiękowym.

'

.

. 2. Zabrania się czyszczenia, konserwacji i naprawy

maszyn otąz urządzeń w czasie ich rucliu.

.

3. Maszyny i urządzenialPowinnybyć odpowiedni o

zabeZ'pieczone przed ich uruchomieniem przez osoby niepowołane.

§ . 13. 1. Rurociągi z materiałów kruchych,

sZkło li ceramika, ~ub z tworzyw sztucznych,

przepływają niebezpieczne substancje, powinny

Poz. 91 .

żone

w osłony chron.iące pracowników przed odpryskami

kory i drewna.

.

. 2. Odbiór i transport kory z urządzeń korujących

póWlinien być :zmechanizowany.

§ 16. 1. Noże rębakowe przed ich założeniem powinny być dokładlnie sprawdzone pod względem ich przy-

datności.

2. Górna krawędż rynny zsuwowej rębaka powinna

znajdować się na wysokości co najmniej 1.25 m od podło­

gi , (podestu).

. ,§ 17. Zasobnitki rębaków powinny mieć budowę wykluczającą tworzenie się w n,ich zatoTów i zwisów.

§ 18. Zabrania się

~

l) 'korowania papierówki poza miejscami do tego celu

wyznaczonymi,

2) wchodzenia do zasobni~ów zrębków w czasie łch

ładowania lub opróźniania,

3.) mani.p ulowania papierówką w komorze prasowej ścieraka,

.

4) ręCIznego manipw'owania ' dTewnem na przenośnika~t.

przy urządzeniach korujących i rębakach w cza~le

ich ruchu, używania noży uszkodzonych, np. pękmę­

tych lub wyszczerbibnych,

5) ręcznego odkleszczania papierówki w czasie ruchu

rębaka.

Pyły gromadzące się w

pomieszczeniach prosystematycznie usuw~ne, w.

spos~b wy'kluczający zag.rożenia wy'buchowe i pozaro~e.

2. P·omies'zczenia do suchego przerobu szmat powmny mieć wentylację mechaIllićzną, · zcwpewniającą odpowiednią wymianę ' powie'trza, z '.Vyłączen,iem jego recyrku'lacji.

3. Urządzenia do odkurzania i szarpania szmat oraz

ręcZnego ich sortowania powinny być wyposażone

w

miejscowe wyciągi pyłu.

§ 20. 1. P.race wymagające wchodzenia do rozwłók­

Iliiaczy, gni'otowników, kadzi, warni~ków,dyfuzorów itp.

urządlzeń zalicza się do prac szczególnde niebezpiecznych,

przy których należy zachowa.ć wzmoŻ1Oną ostrożność i wymagane środki bezpieczeństwa.

.

.

.

2. Prace, o których mowa w ust. 1. powmny byc

wykonywane przy unieruchomionych urządzeniach, zabezpieczon}'{:h przed przypadkowymurrichomieniem, zg,odnie

z obowiąz;ującą w tym zakresie instrukcją.

§ 21. 1. P·omasty ,przy maszynach papierniczych. odwarlniar.kach celulozy oj maszynach do produkcji tektury .

powinny być po o'bu stronach zabezpieczoneporęczaroi

;i krawężnikami. Miejsca szczególnie niebe7ipieczne, 2'JIlaj~

§ 19. 1.

dukcyjnychpowinny

być

jak np.

którymi

być zabezpieC7JOne :przed uszkodzeniem .mechanicznym lub ter

micznym oraz odpowiednio oznakowane.

2. KoInierze i .inne połączelllia rurociągów. którymi

przepływają nie'b ezpieczne substancje, nie 'powlinny znajdować się n·a d trasami komunikacyjnymi i stanowiska~

pracy, a jeżeli zachowanie tego wymagania nIe jest moż­

liwe, należy je odpowiednio osłonić.

dujące się pomiędzyporęczami ' a · krawężnikami, po~nny

3. Pr,z elewy zbiorników powinny być wyposażone w

być oodatkowo za:bezpieuone siatką lub prętami ptonozabezpieczenia chr·oniące pracowników przed ob'laniem.

wymi >O rozstawieniu nie większym niż 0,2 m. PI2Y po4. . Górne krawędzie otwartych zbiorników, kadzi,

mostach PQprzecznych ' dopuszcza się zabezpieczenie porę­

mieszalników itp. pow,inny znajdow,ać się co najiDni.ej na

czami tylko z jednej strony.

wysokości 1,1 m nad pozioinem 'podłogi (podestu) łub

2. Walce maszyn celulozowych,· papierniczych i przepowdnnybyć za~ieczone barierką o tej wysokości.

twórczych · powinny mieć zabellPieozende chroniące pra5. Wysokość przejść pod konstrukcjami -lub rurocią­

cownika .p rzed wciągnięciem.

gamI powinna wynosić co najmniej 2,1 m, a jeżeli wy- '

§ 22. 1.- Ręczne laIpIlowadzanle wstęgi papieru w masokość ta nie może być zachowana, ,przejścia należy oznakówać i ,odpowiednio zdbezpieczyć, np. przez wyłożenie szynie papierniczej jest dQll'Usz~alne tylko przy jej szybkości do 90 m/min. W

razie ręcznego zapl10wadzania

miękkim materiałem.

wstęgi, odległość wałków pTowadzących ' SUS!ZD!ild od cyRozdział 4

lindrów suszących w mieJscach wejścia .powinna wyno~

Mechan1cma obróbka surowców włóknistych.

sić co najmniej 0,12 m.

§ 14. . Stanowiska ręcznego 'korowania (dokorowywa2. W miejscach , prrzewidzianych na przejścia dla

nia) paipierówki powinny być wyposażone w osłony chro- O!bsługi .pomiędzy podlogą a najndżej :położonym elemenniące pracowników przed wpływami atmosferycznymi.

tem części SUiSzącej w maszYnach pajpieimiozych odległość

. § 15. , L, prządze'nia korujące powinny być wyposapowinna wynosić co,. najmniej 2 m .

-

-

§ 23. 1. Prz·ecinanie zwojów (rolek) papieru, sCleru

lub masy celulozowej powinno być zmechanizowane.

2. Usuwanie obcinków bocznych przy nowych UflZą­

dzeniach Ipowinno odbywać się samoczynnie.

--

Rozdział ~

Produkcja przetworów papierniczych.

§ 24. Maszyny i urządzeOJia powinny mieć odpowiednią obudowę lub być wyposażone w osłony zabe7lpieczające przed wypadkiem; dotyczy to w szczególności

1) krajarek, które powinny być wyposażone w osłony;

każdorazowe uchylenie osłony powinno samoczynnie

wyłączać napęd krajarki,

'

, 2) k.raja:re:l~ bezdrągowych, które powinny mieć budowę

zabeZJPieczającą przed wypadnięc1iem zwpju,

3) kalandrów satynujących, frykcyjnych i wytłaczają­

cych, które Powinny być wyposażone w zabe~iecze­

IlIia uniemożliwiające wciągnięcie ręki pracownika lub

dostanie się pomiędzy wały niepożądanych porzedmiotów,.

4) gilotyn i noży w bobiniarkach,

5) pr.zekrawaczy, krajalnic, maszyn drukujących, formujących i wycinających, nagn.iatających i odcinających,

w których części wirujące w miejscach dostępnych

,p owinny mieć zabezpieczenia w postaei osłon,

6) ,zszywarek ramieniowych, pras wytłaczających, wycinających, nagniatających i fmmujących, pnicujących

metodą dociskową,

7) tygdi dociskowych, wycinających lub drukujących,

które powinny mieć ' samoczynne urządzenia chvoniące

pracownika nakładającego arkusze w chwHi zbl,iżenia

s'ię płyty dociskowej do formy wycinającej lub drukującej,

'-

-

Poz. 91

,292

8) powlelkarek wałkowych, szczotkowych, z nożem. powietrznym, kąpielowych i kurtynowych, ,które !powinny być wyposażone w zabezpieczenia uniemożliwia­

jące okaleczenie obsługi,

9) ścieraczek brzegów papieru, które pow,innymieć obud'O'Wę bębna ściemeg'o z wyciągiem pyłu,

10) wielooperacyjnych agregatów liniujących, które powinny być .wyposażone w wyłączniki przy kawym

~es,pole.

§ 25. 1. W maszynach do produkcji tektury falistej

nad ' ,cylindramii i wałami formującymi powinny być zainstalowane wyciągi oparów.

2. Parametry wytrzymałościowe cylindrów grzewczych i innych urządzeń pracujących pod Ciśnieniem,

a nie objętych nadzorem Urzędu Dozoru Technicznego,

powinny Ibyć okresowo kontrolowane przez jednostki do

1ego upoważnione. Jednostki te określają każdorazowo

następny termin badania kontrolnego.

'

§ 26. 1. Powlekarki, o których mowa w § 24 pkt 8,

w miejscach wydzielania slię oparów lub substancji szkodliwych powinny być wyposażone w wyciągi.

.

2. W razie stosowania do powlekania mieszanek

ła:tw:o ,p alnych lub wydzielających opary tworzące z powietrzem mieszanki wybuchowe, powinny być zachowane

wymagania przeciww)'lbuchowe i przeciwpożarowe, zawarte w szozegółowych przepisach.

<§ 27. W razie powstawania w czasie proCesu technologicznego ładunków elektrYC2ności statycznej na zwojach

papieru, tamboracl). lub elementach maszyn i 'urządzeń

należy zapewnić w sposób ciągły neutralizację tych ła­

dunków.

Rozdział 6

Chemicme procesy aparaturowe.

§ 28. 1. Stan technićmy kotła sodowego powmilen

być systematycznie badany przez osoby sprawujące kierownictwoi dozór nad ekStplloatacją kotła, niezależnie ,od

badań wynikających z przepisów tO dozorze technicznyin.

2. Urządlzenie .odprowadzające stop sodowy powinn'o

mieć zabezpieczenie chroniące pracowmków przed poparzeniem o.dprys'kami stopu.

§ 29. 1. W zakładach wykorzystujących do produkcji

chlor 'i jego związlki oraz dwUtlenek siar'ki powinno być

zorganizowane na ws'Żystkich zmianach pOgotowie . gazowe.

2. W zalk:ładach, o których mowa w ust . . 1, powinny

być -programy iinstrukc)e akcji ratowniczej, wywieszone

w miejscach widocznych i utrzymywane w stanie czyte,lnym.' Instrukcje te w zakresie pracy wykonywanej · w ·

styc~n'ości z chloranem sodu powinny zaWlierać szczególne

wymagania bezpieczeństwa :1 higieny pracy, z uwzg'lęd­

nieniem czynników przeciwwybuchowych i ,pmeciwpożarowych.

.

3. W zakładach, w których. znajdują się instalacje

zawieTające substancje szkodliwe, jak.: chlor, dwutlenek

chloru i dwutlenek siarki, powinien znajdować się w oma~

czonym i łatwo dostępnym m'iejScusprz~t ochrony osobistej, jatk: ubrania awa,ryjne, apćl'raty' 1P0wie.tTzne oraz

sprzęt, na'rzędzia i ' materiały niezbędne do usuwania

awarii.

4. P.acownicy zatrudnieni w oddziałach, o których

mowa w ust. 3, powinni być okresowo kontrolowani w

~akresie

umiejętności

używania

sprzętu

ochronn~'o,

umiejętności . udzielania pierwszej pomocy oraz l,ikwidacji

awarii gazowych. W zagrożonych pomieszczeniach powi,nno być systematycznie badane stężenie chloru, dwutlen/ku

chloru, dwutlenku s'iar'kti i 'innych szkodliwych substancji.

§ 30. Pracownicy zatrudnieni w styczności z chloranem sodu powinni

l) korzystać z wydzielonych pomieszczeń i 'ur-ządzeń higienicmosanit,arnych,

2) po pracy myć się sta'fd'Plnie pod natryskiem oraz ,zmien:iać odzież i bieliznę,

a zakład pracy powinien zapewnić odpowiednie w tym

zakresie wa,runki.

§ 31. 1. Zbiorniki ługów i kwasów powi~ny być

zamknięte lub przynajmniej przykryte.

2. Kondensaty z wypd1l"ek powinny być odprowadzane w sposób uniemożItwiający ,przedostawa'rliesię szkodliwych substancji lotnych do pomieszczeń.

§ 32. 1. Transport, dozowanie ,l ' mne operacje wapnem powinny . odbywać się w sposób ' zapobiegający

pyleniu.

2. Odprowadzanie z gaśników niegaszących się

części wapna powinno być zmechanizowane. Rozdział 7

Przepisy ko!1cowe.

§ 33. Traci moc roZtp'orząd:zenie Ministra Leśnictwa

i PrzemySłu Drzewnego z dnia 25 czerwca 1968 r. w sprawie bezpjeczeństwa i higieny pracy w przemyś:le papierniczym (Dz. U. Nr 26, poz. 179).

§ 34. ROZlporządzende wchodzi w życ.ie

z dniem

1 maja 1983 r.

Minister Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego: W. KozłOWSKi

Tłoczono z polecenia Prezesa Rady Ministrów

w Zakładach Graficznych "Tamka", Zakład nr 1, Warszawa, ul. Tamka 3.

Zam. 0366-1300-83.

Cana 16,00 zł

-

DzieJl'llik Ustaw Nr 20

\

~-

Poz. 90 i91 ,

290

dzieci obce wzięte na utrzymanie i wychowanie w ra- -~

mach rodzin zastępcżych.